polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
Сондай-ақ, ай толған кезде далаға жалаңбас шығуға, сыртта ұйықтауға, Айға тесіліп ұзақ қарауға, жас баланың бетіне Ай сәулесін түсіруге, күн батқаннан кейін, әсіресе, айлы түнде, сыртқа үйден сүт алып шығуға болмайды (өйткені сүтке ай сәулесі түссе, малдың желіні ісіп кетеді. Айлы түнде далаға сүт алып шығуға тура келсе, оның бетін мықтап жауып алу керек).
Сондықтан кейбір түркі халықтарында, мәселен, түріктерде, исламға дейінгі дәуірде және ислам дінінің таралып, орныға бастаған орта ғасырларда Тәңірге табынғанда бастарын көкке қаратып, мінажат ету ғұрпы болған.
Қазақтардың төрт түлік малдың көк түстісін ерекше бағалауы, үлкен құрбандық ретінде көкқасқа айту, көкқасқа шалу, қызылша ауруына қарсы көк серкенің терісіне орану тәрізді ырым, түсініктер көкті киелі санаумен байланысты.
Адамға байланысты (Диқан баба, Қыдыр ата, Оғыз хан, Шыңғыс хан, Бүркіт баба т.б. қасиетті саналатындар) киеліліктің өзі о бастағы киелі аспан денелерінің құдіреттілігіне барып саяды.
Көкке байланысты наным-сенімдер негізінде қалыптасқан «көк соққыр!» , «көктен сұрағаны жерден табылды» , «көктен түскендей» , «көктен түскен періштедей» , «көк тілгір» тәрізді бейнелі сөз орамдары мен қарғыстар, «көктен береді, жерден иеді» секілді мақалдар осы уақытқа дейін сақталып отыр.
Киелі жер-сулар немесе географиялық нысандарға, киелі таулар, киелі орындар мен табынатын, зиярат ететін жерлер, мазарлар, кесенелер, сағаналар, қорғандар, табиғи су көздері – өзен-көлдер, құдықтар т.б. жатады.
Айталық, қазақтар арасында «Сайрамда бар сансыз бап, Түркістанда Түмен бап» деп айтылатын сөз бекер емес, ал Маңғыстауда Бекет ата бастаған 360 әулиелі жер бар екендігі белгілі болып отыр.
Ислам діні таралмастан бұрынғы дәстүрлі қазақ қоғамында қалыптасып, кие деп саналған кейбір тотемдік наным-сенімдер жұрнағы қазіргі салт-дәстүрде де кездеседі (табалдырық баспау, айға қарап түзге шықпау, түтін түтету, аластау, т. б.).
Қалмырзаұлы халық ұғымында Зеңгі бабаның – дәулет пен билік дарытушы, кереметке ие, ғажайып ұлы әулие екендігін, осы әулиелі жерге Зеңгі бабаның қасиетті рухына сиынушылардың түркі елдерінің барлық жұртынан келіп жататындығын жазады.
Халықтың наным-сеніміне байланысты қалыптасқан киелі сипаттағы су нысандарына Әулиебастау, Балықшы әулие, Әулиекөл, Әулиесор, Әулиеқұдық т.б. көптеген атауларды жатқызуға болады.
Еуропадағы 20 ғасырдың 2-ширегінде болған әлеуметтік дағдарысқа (1-дүниежүзілік соғыс пен оған ұласқан төңкерістік дүмпуді қамтиды, шамамен 1905 – 20 жылға дейін) жауап ретінде көрініс тапты.
Бұл ағым 1-дүниежүзілік соғыстан кейін Германия (кескіндемеші К.Шмидт-Ротлуф, мүсінші В.Лембрук, археологиялар Р.Штейнер, Э.Мендельзон, Х.Пельциг) мен Австрияда кең өріс алды.
Бірақ 2-дүниежүзілік соғыстан кейін экспрессионизмнің субъективті-идеалистік өрісі мен асыра әсірешілдігі образ буалдырлығына, пошымды ретсіз бұзушылыққа, болмысты теріс бейнелеуге ұрындырып, нағыз пошымшылдық (Германия мен Францияда “нео-экспрессионизм”, АҚШ-та “абстракті экспрессионизм”) бағыт алды.
Мысалы, Ресейде Е.Б. Вахтангов, В.Э. Мейерхольд, А.Я. Таиров, экспрессионизм Қазақстанда И.Г. Боров, т.б. сынды режиссерлердің кейбір қойылымдарынан экспрессионизм белгілері байқалды.
Кинодағы экспрессионизм 1920 жылдардағы экспрессионизмге тән қарама-қарсы жарық пен пошымшылдық декорацияға құрылып, кейіпкерлерін мистикалық тұрғыдан бейнелеген “Калигари доктордың бөлмесі” , “Балауыз мүсіндер бөлмесі” атты неміс фильмдерінен көрініс тапты.
Спектакльдегі әрекет тез алмасып отыратын эпизодтарға бөлшектенді, соның нәтижесінде мизансценалар қозғалыссыз, эмоциялық жағынан бір-біріне қарама-қарсы құрылуымен айрықша көзге түсті.
Сахнадағы сәуле-жарыққа (көбіне түсініксіз, үрей мен тылсым жан түршігершілік бояуды күшейту мақсатымен) көп көңіл бөлінді; декорацияларды безендіруде қиғаш, көлбеу жазықтықтар қолданылды.
Ол жазық рычагты жоғарғы класты механизмдер кинематикасы, кинетостатикасы, серпімді буынды механизмдер динамикасы салаларында ғылыми зерттеулер жүргізіп, жазық және кеңістіктік жоғары класты механизмдер мен манипуляциялауыш құрылғылардың графиктік-аналитикалық және аналитикалық теориясын негіздеді.
Соның нәтижесінде Жолдасбековтің басшылығымен әлемдік практикадағы теңдесі жоқ түбірінен жаңа жүк көтергіш, жүк тиегіш-түсіргіш, грейдерлік, жүк қармауыш және манипуляциялауыш құрылғылар жасалынып, өндіріске енгізілді.
Өмірбек Арысланұлы Жолдасбеков (1 наурыз 1931, Түркістан облысы, Сайрам ауданы, Қызылсу ауылы – 23 шілде 1999, Алматы) — қоғам және мемлекет қайраткері, ғалым, техника ғылымдарының докторы , профессор , Қазақстан Ғылым Академиясының академигі , Қазақстанның еңбек сіңірген ғылым қайраткері .
Басқа тұқымдастардан ең негізгі ерекшелігі – жапырақ тақтасы жалпақ, жиектері сыртқа қарай сәл қайырылып тұрады, қарағайдың жапырағына ұқсаған ине тәрізді қылқанды, қабыршақтанған майда жапырақтары болады.
Көкбұта Тұқымдасының басқа тұқымдастардан ең негізгі ерекшелігі – жапырақ тақтасы жалпақ, жиектері сыртқа қарай сәл қайырылып тұрады, қарағайдың жапырағына ұқсаған ине тәрізді қылқанды, қабыршақтанған майда жапырақтары болады.
Қышқылдық-негіздік катализдік реакциялар үшін типтік Катализатор – гомогендік катализде еритін қышқылдар мен негіздер, гетерогенді катализде – қышқылдық және негіздік 2) қасиеттерге ие қатты денелер бола алады.
Жылдамдығы өзгеретін реакциялардың түрлеріне байланысты Катализатор гидрогендеу Катализаторы, дегидрогендеу Катализаторы, тотықтыру Катализаторы, полимерлеу Катализаторы, мұнай өңдеу процестерінің Катализаторы, СО мен Н2 негіздегі синтездің Катализаторы, тағы басқа болып бірнеше топқа бөлінеді.
Қазақстанда Катализаторларды зерттеу бағытында көп құрамдас қорытпалардан алынған қаңқалы никельдік Катализатор сұйық фазадағы гидрогендеу реакцияларына пайдаланылды , активті металдар тасымалдағыштарға қондырылып әр түрлі төменгі пайызды Катализаторлар даярланды (Қайырбеков, К.К. Жәрдемәлиева, Т.М. Опрышко, ҚР. Қайнарбаева, Е.Әубәкіров, тағы басқа), Катализаторлар кондуктометрлік әдіспен зерттелді , әр түрлі сәулелер арқылы Катализатордың активтілігі арттырылды , табиғи саздар ретінде пайдаланылды , Катализаторлар электрхимиялық әдістермен зерттелді , Катализаторлар мұнай өнімдерін алуда пайдаланылды .
Жырдың алғашқы «Шыңғыс хан», «Тәуекел хан» деп аталатын тараулары Шыңғыстың, Тәуекелдің өмірге келуі және хан тағына көтерілуі туралы аңыз сарындармен басталады да, олардан бергі қазақ хандарының тарихына қысқаша шолу жасайды.
Есім хан туралы өлеңмен жазылған жыр-аңыздар Шығыс Түркістан қазақтарының арасында да ұшырасады. Қ.Байболұлынан жазылып алынған жырдың бұлардан ерекшелігі Тараз, Шымкент, Сайрам, Ташкент, Түркістан Қазығұрт, Бадам, қазіргі ОҚО Төлеби ауданындағы Саңлақ, Сайрамсу, Қасқасу ауылындағы Төрткүл төбе сияқты жерлерде болып өткен сол кездің тарихи оқиғалары мол қамтылуымен дараланады.
Одан басқа бұл дастанда Қазығұрт, Сазаната, Сары­айғыр, Балдыберек, Қасқасу, Қоғалы, Бадам, Даңғырашал, Ойрантөбе, Қара­төбе, Дарбаза, Көкібел, Шатыртөбе, Қарлытау, Азат, Тоғыс, Сайрам, Сары­бұлақ, Шутөбе, Қоңыртөбе, Мың­байыр, Ордақонған, Сауыршы, Қоспа, Нарбай сазы, Өліжұрт, Кішіжұрт, Үлкен Орда, Кіші Орда, Бәйбіше, Зертас, Хантөре, Қорғантас, Мешіттас сияқты географиялық атаулардың этимология­сына жыр тілімен берілген түсінікте­мелерді көптеп табамыз.
Оңтүстіктің Омарбайы” атанған айтулы ақын Омарбай Малқаров 1980 жылы 26 тамызда “Оңтүстік Қазақстан” газетінде жа­рияланған “Қастерлейміз, жырлай­мыз” атты мақаласында: “.
Бакты көрсетілген белгіге дейін қажетті температурадағы ақ және болуы шықи айтып, қайнатуға төзімді мақта, кенептен тігілген кірлер үшін 70—90С; ақ түсті жұқа және осындай манадан тігілген түсті, сондай-ақ жүн, жібек және синтетикалық маталардан тігілген кір үшін 30—40С температурадағы сумен толтырады.
Кенеп, мақта матадан жасалған бұйымдар мек тым қатты кірлеген байымды жуу ұзақтығы «қалыпты» режимде 4—5 минут, жүн, жібек, жұқа ақ түсті кірлер мен трикотаждан тігілген бұйымдарды — «үнемді» режимде 2—3 минут.
Кірді сығу үшін неғұрлым ыңғайлысы — центрифуга; бұл білікке қарағанда кірді екі есе тез құрғатады және 4—5 есе жылдам сығады (жұқа киім-кешектерді кептірмей-ақ бірден үтіктей беруге болады), киім түймесіне зиян келтірмейді.
Барабанды типке жататын жалғыз бакты кір жуғыш машиналарда кірді жуу, шайқау мен сығу бір ғана перфорирленген барабанда белгілі бір операциялар саны көрсетіліп, қолмен қойылған программа бойынша жүзеге асады.
Кір жуғыш машиналарды қолданғанда машина корпусы мен жерге қосқышты бір мезгілде ұстауға, су қолмен машинаны желіге қосуға, уақыт көрсететін релені қосып, сөндіруге және режимдерді ауыстыруға болмайды, желіге қосылған машинаны еңкейтіл, суын ауыстыруға болмайды.
Кір жуғыш машиналардың кірді сықпайтын ; біліктің көмегімен қолмен сығатын ; жартылай автоматты-дискілі активаторы және кірді сығатын центрифугасы бар екі бакты немесе жалғыз бакты барабанды ; программамен басқарылатын автоматты түрлері шығарылады.
Центрифугада дегдіту үшін кірді бірдей етіп айналдыра салады, астыңғы жағына жұқа әрі ұсақ заттарды салып, үстінен тығыздау матамен жауып, машина құралдарының комплектісіне кіретін арнайы сақтандырғыш сетканы қояды.
Материя — әлемдегі алуан түрлі нысандар мен олардың жүйелерін, дүниедегі сан алуан құбылыстар мен оқиғалардың, қандай да болсын қатынастар мен байланыстардың, қасиеттер мен формалардың негізін, ішкі мәнін, себебін білдіретін философиялық ұғым.
Гераклит дүниенің алғашқы тегі және оны үздіксіз өзгеріске түсіріп, ұдайы жаңартып тұратын күш лаулаған от, алғашқы зат пен қозғаушы күштің тегі бір деп, диалектикалық натурфилософияның негізін қалады.
Қазақ жауынгерлерінің азаттық, құлдық жөніндегі түсініктері, көшпелі халықтың тыныс-тіршілігі, болашаққа деген сенімі, адалдық-жауыздық, қиянат, әділетсіздік хақындағы таным-түсініктері Ақтамберді талғамынан өтіп жыр-толғауға айналған.
“Күмбір-күмбір кісінетіп”, “Уа, қарт Бөгембай”, “Менімен ханым ойнаспа”, “Жауға шаптым ту байлап”, “Заманым менің тар болды” және тағы басқа өлең-толғаулары батылдыққа, ізгілікке, патриоттық күй-сезімдерге толы.
Әуезов «Қазақ КСР тарихының» 1-томындағы «Қазақтың ауыз әдебиеті» тарауында 18 ғасырдағы жыраулық поэзияны талдай келіп:«Ақтамберді жырау эпостық жанр ақыны еді. Өзінің толғауларында ол батырлардың ерлігі мен батылдығын таңдана жырлады» деген.
Ақтамберді толғаулары мен жырлары С. Мұқановтың “Қазақтың 18-19 ғасырдағы әдебиетінің тарихынан очерктер” , “Ертедегі әдебиет нұсқалары” , “Алдаспан” , “15-18 ғасырдағы қазақ поэзиясы” , “Бес ғасыр жырлайды” жинақтарына енгізілген.
Ақтамберді Сарыұлы (1675, қазіргі Оңтүстік Қазақстан, Қаратау, — 1768, қазіргі Абай обылысы, Абай ауданы, Жүрекжота мекені) — жырау, ақын, қолбасшы, қазақтың көне жыраулық мектебінің белді өкілі, дипломат.
Криминалистикалық тактика – іс бойынша нақты ахуалды ескере отырып, әрбір тергеу мен соттық іс-әрекеттің шұғыл іздестіру шараларының мүмкіндіктерін неғұрлым тиімді пайдалану тәсілдерінің жүйесін жасақтайды.
Қылмыстың нақты түрлерін тексеру барысында қолданылатын тәсілдердің, әдістер мен құралдардың жиынтығы криминалистиканың айрықша тарауын – қылмыстың жекелеген түрлерін тексерудің әдістемесін құрайды.
Бұл тәсілдер мен әдістер қылмыстық сот ісін жүргізуде қылмыстарды алдын алу, анықтау және тексеру үшін қолданылады, сондай-ақ, қылмыстық, кей жағдайларда азаматтық істерді сотта қарау үшін пайдаланылады.
Қазіргі заманғы маңызды тараулары – жалпы теориясы, техника, қылмыстың жекелеген түрлерінің алдын алудың тактикасы мен әдістеме техника дәлелдемелерді жинау, тиянақтау және зерттеу жөніндегі арнаулы тәсілдер мен ғыл.
Әдістемелік – сот сараптамасының пәні мен мазмұнын, оның таным мен практика процесіндегі рөлін дұрыс түсінуді қамтамасыз етеді; ғылым мен практиканың дұрыс тепе-теңдігін орнатуға мүмкіндік береді;
Синтездеу – ғылыми білімді интеграциялаудың жалпы процестерінің көрінісі – жинақталған эмпирикалық материалды оның синтезі арқылы ретке келтіруден, алынған ақпараттың ішкі бірлігін ашудан тұрады (синтездің алғы шарты ретінде осы материалды жүйелеу және жалпылау);
Жеке криминалистикалық теориялардың мысалдары ретінде криминалистикалық идентификация және диагностика ілімдері, іздердің пайда болу механизмі, қылмыс жасау әдісі, криминалистік мінездеме, тергеудің нұсқалары мен жоспарлауы және т.б., сонымен қатар криминалистік ғылыми зерттеудің әдістері және олардың тәжірбиелік қызмет әдістерімен байланысы туралы ілім.
Бұл бөлім екі кіші бөлімнен тұрады: жалпы бөлім және қылмыстың нақты түрлерін тергеу әдістемесінен тұратын арнайы бөлім (кісі өлтіруді тергеу әдістемесі, ұрлықты тергеу әдістемесі, парақорлықты тергеу әдістемесі және т. б).
Қылмыстың жекелеген түрлерін тергеу әдістемесінде келесі сұрақтар қарастырылады: қылмыстың криминалистикалық сипаттамасы, тергеу жағдайларының типологиясы, нұсқа типологиясы, белгілі бір санаттағы қылмыстарды тергеу барысында жекелеген тергеу әрекеттерін және жедел-іздестіру іс-шараларын жүргізу ерекшеліктері, қылмыс жасауға ықпал еткен жағдайларды жою.
Криминалистиканың жалпы теориясы – криминалистиканың барлық пәнін жиынтықта көрсететін, оның дүниетанымдық қағидаларының, теориялық тұжырымдамалардың, категориялардың, түсініктердің, әдістердің, анықтамалардың және мен терминдердің жүйесі.
Систематика жинақталған білімді ұйымдастыру қағидаларын және әртүрлі криминалистік маңызы бар объектілердің қабылданған жіктеулерін қамтиды (мысалы, іздер, қолжазбаның түрлері, тактикалық тәсілдер, тергеу жағдайлары).
Криминалистикалық техника – қылмыстық істер бойынша сот ісін жүргізу процесінде дәлелдемелерді жинауға және зерттеуге, қылмыстарды ашудың және алдын алудың өзге де шараларына арналған ғылыми ережелер мен оларға негізделген құралдар мен әдістер жүйесі болып табылатын криминалистика бөлімі.
20 ғасырдың 30–40-жылдары Қазақстанда қариялар мен мүгедектер үйі, геронтологиялық және гериатриялық кабинеттер , ауруханаларда гериатриялық бөлімдер ашылды, жүйелі зерттеулер жүргізіле бастады.
белгілері анықталды; адам жасының ұлғаюына байланысты жүрек пен қан тамырларында пайда болатын өзгерістер зерттелді; егде тартқан және қартайған адамдардың әдетте байқалмайтын жүрек ақауларына сипаттама берілді.
Ол қартаюдың белгілерін, яғни адам организмінің функционалдық мүмкіндіктерінің (сыртқы әсерлерді қабылдауы көмескіленіп, қимыл белсенділігі баяулауы, күш-қуатының азайып, денсаулығының нашарлауы) біртіндеп төмендеуін қарастырады.
Қарт адамдардың психикасына интеллектуалдық және эмоционалдық «ішкі әлемге кету», өткізген өмірін бағалау мен ұғынуға байланысты қайғыру, өміріндегі басты мақсаттары орындалмаса, өкіну, түңілу сияқты қасиеттер тән болады.
ерекшеліктері мен өзгерістеріне ерте кезден назар аударылса да, Геронтология ғылыми пән ретінде егде жастағы адамдардың көбеюі, олардың жұмысқа қабілеттілігі мен тұрмыс жағдайының, сондай-ақ іс-әрекетінің сипаты мен құндылықты бағдарларының өзгеруіне, яғни жеке адамның даму мәселелеріне, т.б. байланысты пайда болды.
Бұдан кейінгі жылдары ТМД елдері және шетел жазушыларының (Б.А. Лавренев, А.Н. Толстой, А.А. Фадеев, М.А. Шолохов, Ш.Т. Айтматов, А.Н. Островский, Н.В. Гоголь, Л.Н. Толстой, М.Әуезов, Ғ.Мүсірепов, С.Лем, Г.Мопассан, У.Шекспир, т.б.) шығармалары бойынша көптеген көркем фильмдер қойылды.
Бұлардың қатарында көрермендер көңілінен шыққан “Томпақ қыз” , “Найзағай” мен “Бірінші Петр” , “Қырық бірінші” , “Жас гвардия” , “Тынық Дон” мен “Адам тағдыры” , “Соғыс пен бейбітшілік” , “Гамлет” пен “Король Лир” , “Алғашқы мұғалім” мен “Ақ кеме” , “Солярис” , “Өлі жандар” мен “Крейцер сонатасы” , “Екі қылмыс” сияқты көркем фильмдер бар.
Қазақстанда көркем әдеби шығармаларды Э. ісі кино өнерінің даму жолымен тығыз байланысты. Д.А. Фурмановтың “Бүліншілік” , Әуезовтің “Абай әні” (1945, Л.С. Соболевпен бірлесіп жазған “Абай” трагедиясы бойынша, реж. Г.Л. Рошаль мен Е.Е. Арон), “Қараш-Қараш” оқиғасы” , “Көксерек” пен “Қаралы сұлу” , Мүсіреповтің “Қозы Көрпеш – Баян сұлу” мен “Қыз Жібек” , С.
1966 жылы П-25 үлгісіндегі қалыңдатқыштар мен АВ-3 м авто бұрғылау өндірісі игерілді.1966 жылы желтоқсанда модельдік-ағаш шеберханасының өндірістік ғимараты пайдалануға берілді.
1969 жылы 1 БЭМ жер асты электр бульдозерлері мен алюминий өнеркәсібіне арналған Удар 2 бұрғылау қондырғысының, ВП-8 туннельдік машиналардың, протоколдардың, протекторлардың екі прототипі дайындалды.
1971 жылы желтоқсанда 3 цехтар блогы іске қосылды, онда вакуумдық қондырғылар - титанды қалпына келтіруге арналған реторттар, қорғасынға арналған тазартылған қазандар, жерасты машиналарын - жер асты электр бульдозерлерін шығаратын цех және басқалары өздігінен жүретін жерасты машиналары.
Санды басқарумен станоктардың бөлімі құрылды, ОП-30 зумпфін шығару игерілді, мини-ВТФ-2 м өздігінен жүретін бұрғылау машинасының және Ш-5 шассидің өздігінен жүретін қондырғыларының үлгілері.
ДТ-76 тракторына арналған пішінделген құю жетек дөңгелегінің балқуы жүргізіліп, КТ-105 бұрғылау қашауларының сериялық өндірісі игерілді және КТ-125 м биттердің тәжірибелік партиясы шығарылды.
П-30м-1 қоюландырғыштар, көп құю машиналары, ФПМ-16 флотациялық машиналар блоктары, КТ-125КМ бұрғылау қашаулары, КСН-15 классификаторы, Ульба-1С-А зарядтау және жеткізу машинасы, УРВ-2 қондырғышы өндірісін игерді.
1983 - өндірісті игерді: «Вольна 1.5п» дірілдейтін ленталық люк, жарты шар тәрізді тазартқыш қазандықтар, анод ұстағыштар, -5 қалыптау машинасы үшін фура коллекторы, - және - қондырғылары, / 3 машиналары.
Ол жер асты өздігінен жүретін тау-кен және байыту жабдықтарын, флотациялық машиналарды, тракторларға апаратын дөңгелектерді, жемшөп түйіршіктерін дайындауға арналған түйіршіктегіштерді, құс фабрикаларына арналған торлы едендерді, сондай-ақ халық тұтынатын тауарларды шығарады.
«Жайықгазтасымалдау» басқармасы, геологиялық «Бор» ЖШС, «Индертұз» кәспорны, «Индергипс» брлескен кәсіпорны, «Индер» мұнай айдау стансасы, «Геохим» кәспорны аудан экономикасының негзг нысандары болып есептелед.
Жетібайда “Маңғыстаумұнайгаз” акционерлік қоғамының “Жетібаймұнайгаз” филиалы, Жетібай технологиялық көлік кәсіпорны, “Маңғыстаугеология” акционерлік қоғамы, т.б. мекемелер жұмыс істейді.
Облыс орталығы — Ақтау қаласынан шығысқа қарай 75 км, аудан орталығы Құрық аулынан солтүстік-шығысқа қарай 85 км жерде, Маңғыстау үстіртінің солтүстік-батысындағы шөлдік белдемде орналасқан.
Осындай жағдайларға байланысты «Қызы бар үйдің келіншегі сүйкімді», «Қызды жеңге бұзады, жеңгені теңге бұзады» секілді мақалдар мен «Қалмады баста бөрік, белде белбеу, Жеңгесін қызды ауылдың сыйлай-сыйлай» тәрізді көпшілікке белгілі өлең жолдары бар.
Қазақ тіліндегі келіншек сөзінің қыз сөзімен қосарланып, қыз-келіншек түрінде айтылуының өзі «сол ауылдың қыздары сияқты келіннің де әлі жап-жас», «солар сияқты қызылды-жасылды киінген», «сән-салтанатты» тәрізді ұғымдарды қамтиды.
Қазақстан жастар одағының басты мақсаты жастардың тұлғалық мәдениетін қалыптастыру, салауатты өмір салтын насихаттау, интеллектуалдық әлуетті дамыту, жастардың жоғары мемлекеттік органдарда әлеуметтік, мәдени және экономикалық мүдделерін білдіру әрі қорғау болып табылады.
Кілемнің қазақтар тұрмысында көп тұтылатын түрлері тоқылу ерекшелігіне , өндірілген орнына , тоқылған материалына , ру үлгілеріне , ою-өрнегі мен түріне , қосалқы белгілеріне қарай бөлінеді.
Қазба жұмыстары арқылы белгілі болған байырғы сақ, ғұн, үйсін кілемдерінің тоқылу, көркемделу тәсілдері мен негізгі пайдаланған ою-өрнектері Қазақ кілемі үлгілерімен өте ұқсас.
Қазақ кілемі ндегідей қызыл, сары, ақ, қара, аспанкөк түстерді басым қолданған ежелгі кілем үлгілерінің қазіргі үлгіден айырмашылығы – өз дәуірінің әдет ғұрпын, салт-жорасы мен кәсібін бейнелегенінде.
Қазақ кілемі үлгілері мен басқа да түркі халықтары кілем үлгілері арасындағы ұқсастықты ортақ тарихи бастаумен негіздеуге болады, сондай-ақ, көршілес халықтар арасындағы мәдениет алмасуымен де тығыз байланысты.
Қазақ кілемі нің түкті және тықыр түрлерінде негізгі үлкен гүлдері “күмбез”, жиектеріндегі текшелі өрнектері “қорған” деп аталып, оны қуалай күлгін түсті “су” өрнегі жүргізіледі.
Орталық бөлігіне ұдайы алмастырылып тұратын түсті белдеулер орналасқан, ал олардың ортасында алуан түсті жіптерді қайта әдіптеу арқылы орындалған сатылы өрнектер салынған түрін тақта кілем деп атайды.
Қазақ тұрмысында: масаты кілем, жібек кілем, тықыр кілем, қалы кілем, қара кілем, бұхар кілем, терме кілем, түрікмен кілем, парсы кілем, алаша кілем, шешенгүл кілем, жолақ кілем, шатыргүл кілем, мәскеугүл кілем, мақпал кілем, қараман түр, талас кілемі, ақтаңлақ кілем, шашақты кілем түрлері көп тараған.
Матрицаның элементтері аі түрінде қос индекспен өрнектеледі, мұндағы бірінші индекс і — Матрицаның аі элементі орналасқан жолының нөмірін, екінші индекс — оның аі элементі орналасқан бағананың нөмірін көрсетеді.
«Оңаша отау» кітабына енген «Абайтанудың алғашқы асулары»атты мақаласында қазақ әдеби сынындағы Абай шығармашылығы төңірегінде атқарылған істерге, оның ұлттық сыни- ғылыми ойдың даму эволюциясындағы көрінісіне, Абай шығармаларын зерттеуші ғалымдардың бұл іске қосқан үлесіне, жекелеген зерттеулер мен мақалаларға талдау жасайды.
Кәкішев «Абайдың сатирасы» және «Асылдың сынығы» атты мақалаларында Абай шығармаларының тақырыптық- идеялық және көркемдік ерекшеліктеріне назар аударса, «Орыс ориенталистері Абай туралы» деген мақаласында орыс зерттеушілерінің Абай жайында айтқан пікірлері мен берген бағаларына талдау жасайды.
Гауһар алтыншы сыныпта толық концертті атқара алды, ал он бірінші сыныпта Тимур Мыңбаевтың басқаруымен Қазақ мемлекеттік симфониялық оркестрімен бірге Сибилустың шығармасын орындап, Бүкілодақтық концертке қатысты.
Н.М.Патрушева Гауһар музыка мектебін бітірген соң Мәскеудегі П.И. Чайковский атындағы консерваторияда ұстаз, атышулы скрипкашы Давид Ойстрахтың класына ертіп әкелді де, одан Гауһардың скрипкада қалай ойнайтындығын тыңдап көруін өтінді.
«Камерата» ұжымының сандаған концерттерінде Моцарт, Шестакович, Пахельбель, Гайдн, Гендель секілді музыка тарландарының күрделі шығармаларымен қатар Крейслердің «Махаббат мехнаты» тыңдармандарды жоғары руханилыққа жетеледі.
Экономикалық ғылымның дамуына, ҚР БҒМ Экономика институтының күшейуіне және дамуына, Институттың ғылыми зерттеулері деңгейінің жоғарылауы мен олардың нақты экономика мен мемлекеттік басқару органдарындағы сұранысының артуына үлкен үлес қосты.
М.Б. Кенжеғозин ҚР Президенті жанындағы Жоғарғы Экономикалық Кеңестің мүшесі және ҚР Президенті жанындағы мемлекеттік саясат бойынша Ұлттық Кеңестің мүшесі болатұра елдің әлеуметтік-экономикалық мәселелерін шешуге белсенді араласты.
Үлкен танымалдылықты Марат Кенжеғозинге макроэкономикалық реттеу мәселелері, еңбек және жұмысбастылық, ұлттық өндірістік күштердің жаңғыртылған жүйесін қалыптастыру, аймақтық саясат, нарықтық экономика институттарының дамуы, қаржы нарығы, сыртқы экономикалық қызмет, қаржы дағдарысының салдарынан өту, ақша-кредиттік саясаттың қызмет етуін жоғарылату, мемлекеттік басқаруды орталықсыздандыру, тұрақты даму және басқада мәселелер бойынша ғылыми еңбектері әкелді.
РКФСРНечерноземиялық зонаныңЛенинградтық экономика және ауылшаруашылық өндірісін ұйымдастыру ғылыми-зерттеу институттында экономика ғылымдарының докторы ғылыми дәрежесін алуға арналған «Ауылшаруашылық өндірісін орналастыру және дамытуды кешенді негіздеу жүйесі тақырыбындағы «Экономикалық зерттеулерде, жоспарлауда және халық шаруашылығы мен оның салаларын басқарудаесептеуіш техникасын қолдану және математикалық әдістер» мамандығы бойынша диссертациясын қорғады.
ҚР Білім және ғылым министрлігінің Экономика институты жанындағы 08.00.05 «Экономика және халық шаруашылығын басқару», 08.00.01 «Саяси экономия» мамандықтары бойынша, Қазақ мемлекеттік басқару академиясы жанында 08.00.10 «Қаржы, ақша айналымдары және несие», 08.00.30 «Кәсіпкерлік экономикасы» мамандықтары бойынша докторлық және кондидаттық диссертацияларды қорғау бойынша кеңестің мүшесі.
1967 жылдың 19 қаңтарындаГ.В.Плеханов атындағы Мәскеу халық шаруашылығы институтында экономика ғылымдарының кандидаты ғылыми дәрежесін алуға арналған «Ауылшаруашылық өндірісін орналастыруды оңтайландырудың экономика-математикалық міндеттері » тақырыбындағы диссертациясын қорғады.
М.Б. Кенжеғузиндиссертациялық кеңестердің мүшесі және төрағасы болды, ҚР БжҒМҒжБСБК Президиум мүшесі, Қазақстанның жоғарғы оқу орындарының экономикалық кафедраларында МАК жұмыстарына төраға ретінде қатысты.
1987-1992 жж.08.00.13 «Экономикалық математикалық әдістер»,08.00.12 «Бухгалтерлік есеп, бақылау және шаруашылық қызметті талдау» мамандықтары бойынша Алматы халық шаруашылығы институты жанындағы экономика ғылымдарының кондидаты ғылыми дәрежесін беру бойынша мамандандырылған кеңестің мүшесі.