polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ის მიერ 2009 წლის 30 ნოემბრიდან 2010 წლის 7 თებერვლამდე წარმოებულმა გამოკითხვამ, რომელშიც მონაწილეობა მიიღო 27 973 სრულწლოვანმა ადამიანმა 26 ქვეყნიდან, რომელთა შორის 14 306 ინტერნეტმომხმარებელი იყო, აჩვენა, რომ მსოფლიოს მასშტაბით ინტერნეტმომხმარებელთა და არამომხმარებელთა თითქმის ოთხი მეხუთედი ინტერნეტთან წვდომას ფუძემდებლურ უფლებათ მიიჩნევს.
გამოკითხულთა 50% მკაცრად ეთანხმება ინტერნეტთან წვდომის ადამიანის უფლებად მიჩნევას, 29% ნაწილობრივ ეთანხმება, 9% ნაწილობრივ არ ეთანხმება, 6% მკაცრად არ ეთანხმება და 6%-მა აზრი არ გამოხატა.
ასეთი შემთხვევა მოხდა ეგვიპტეში, სადაც ჰოსნი მუბარაქის მთავრობამ რამდენიმეჯერ გათიშა ინტერნეტი 2011 წლის აჯანყების დროს, რათა ჩაეხშო არაბულ გაზაფხულში მონაწილე მომიტინგეთა პროტესტი.
მიუხედავად იმისა, რომ ინტერნეტი ეგვიპტეში მხოლოდ რამდენიმე დღით გაითიშა, მან შეზღუდა მოქალაქეების შესაძლებლობები ესარგებლად ისეთი სერვისებით, როგორიცაა სასწრაფო დახმარების გამოძახება.
ჩვენ კვლავ ვადასტურებთ ადამიანის ყველა უფლებათა და თავისუფლებათა, მათ შორის განვითარების უფლების, უნივერსალობას, უყოფადობას და ურთიერთდამოკიდებულებას, რაც დაფიქსირებულია ვენის დეკლარაციაში.
ჩვენ ასევე ვადასტურებთ რომ დემოკრატია, მდგრადი განვითარება და ადამიანის ფუძემდებლური უფლებებისა და თავისუფლებების პატივისცემა, ისევე როგორც კარგი მმართველობა ყველა დონეზე, ურთიერთდამოკიდებული და ურთიერთგამაძლიერებელია.
ინტერნეტთან წვდომის ადამიანის ერთ-ერთ უფლებად განსაზღვრის წინააღმდეგ შესამჩნევი კრიტიკის ავტორია ვინტ სერფი, რომელიც ხშირად „ინტერნეტის მამად“ მოიხსენიება.
მიუხედავად იმისა, რომ პიროვნების უფლება იქონიოს იდივიდუალური შეხედულებები და იდეები აღიარებულია, არსებობს ფართოდ გავრცელებულია შიში იმისა, რომ მეკობრეობის საწინააღმდეგო კანონების გაძლიერებამ და გაფართოებამ შეიძლება ზიანი მიაყენოს გამოხატვის თავისუფლებას.
ინტერნეტთან წვდომის უფლება — ხედვა, რომლის თანახმად, ყველა ადამიანს უნდა ჰქონდეს ინტერნეტთან წვდომის შესაძლებლობა საყოველთაოდ აღიარებული ადამიანის ფუძემდებლური უფლებების, მათ შორის სიტყვისა და გამოხატვის თავისუფლების უფლებების რეალიზებისთვის, და რომ სახელმწიფოა პასუხისმგებელი ფართოზოლიანი ინტერნეტკავშირის უზრუნველყოფაზე, და რომ სახელმწიფო უმიზეზოდ არ უნდა ზღუდავდეს პიროვნებისთვის ინტერნეტთან წვდომას.
ამ ქვეყნებში თუ მოქალაქე შემჩნეულ იქნა რეჟიმის ინტერნეტ-პოლიტიკასთან უთანხმოებაში, მან შეიძლება სხვადასხვა სასჯელი მიიღოს, მათ შორის შეიძლება აეყაროს სამოქალაქო თავისუფლებები.
ინტერნეტში, ნებისმიერ პირს შეუძლია გამოაქვეყნოს ნებისმიერი რამ, რაც საშუალებას იძლევა ინფორმაცია მიღებულ იქნას სახელისუფლო წყაროების გარს ავლით.
ინტერნეტის აღნიშნული თვისება პირდაპირი საფრთხეა მმართველი რეჟიმებისთვის, რასაც მოყვება უამრავი ინტერნეტ-ცენზურის დაწესება, ინტერნეტის „ჩაჭრა“ კრიზისულ დროს და ა.
საყოველთაოდ აღიარებულია, რომ თუ არა ინტერნეტისა და ისეთი სოციალური ქსელების წვლილი, როგორებიცაა ტვიტერი და ფეისბუკი, უკანსაკნელი პოლიტიკური მოვლენები როგორებიცაა უკრაინული მაიდანი და არაბული გაზაფხული ვერ მოხდებოდა, ან სულ მცირე არ იქნებოდა ასეთი მასშტაბის.
2016 წლის ზაფხულში გაეროს ადამიანის უფლებათა საბჭომ გამოაქვეყნა არსავალდებულო რეზოლუცია, რომელშიც დაგმობილია მთავრობების მხრიდან ინტერნეტთან წვდომის მიზნმიმართული შეზღუდვა.
რეზოლუციაში კვლავ დადასტურებულია, რომ იმ უფლებების დაცვა, რომლებიც ადამიანებს აქვთ რეალურ სამყაროში, აუცილებლად დაცულ უნდა იქნას ასევე ინტერნეტშიც.
ინტერნეტთან წვდომის უფლების დანერგვა შეიძლება განხორციელდეს უნივერსალური მომსახურების მომწოდებლებისთვის განსაზღვრული მინიმალური კავშირის უზრუნველყოფის დავალდებულებით, ყველა მსურველი საშინაო მომხმარებლისთვის იმ ქვეყნის რეგიონებში, სადაც ისინი საქმიანობენ.
მოძრაობაში ჩართულმა ჟურნალისტთა კოლექტივმა ინტერნეტთან წვდომის შესახებ განაცხადა, „ღია საკომუნიკაციო პლატფორმებთან წვდომა სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია ადამიანთა ევოლუციისა და გადარჩენისთვის“.
ესპანურენოვანი ქვეყნების დიდი ნაწილი 2005 წლიდან ზეიმობს „ინტერნეტის დღეს“, ინტერნეტიზაციის გასაზრდელად მიმართულ ბევრ სხვა ინიციატივასთან ერთად.
ისინი უარყოფდნენ რასისტულ იდეოლოგიას და ღიად აკრიტიკებდნენ ნაცისტების მიერ ებრაელების დევნას; ასევე უარს აცხადებდნენ ძალადობის გამოყენებასა და ტერიტორიული ექსპანსიის იდეაზე.
1930-1934 წლებში მოძრაობის ხელმძღვანელი გადამდგარი გენერალ-მაიორი ანდრეს ლარკა იყო, მისი მოადგილე და ნამდვილი ლიდერი - ახალგაზრდა ლეიტენანტი და იურისტი - არტურ სირკი.
ეკონომიკური და შიდა პოლიტიკური კრიზისების ფონზე მოძრაობა გაიზარდა, გაძლიერდა და შეძლო გავლენა მოეხდინა ესტონეთის მოსახლეობაზე ისე, რომ 1932 წლის აგვისტოსა და 1933 წლის ივნისში უმრავლესობამ მთავრობის მიერ შემოთავაზებული ახალი კონსტიტუციის პროექტი უარყო.
ამ პროექტების ნაცვლად ვაპსებმა წამოაყენეს საკუთარი რადიკალური და ავტორიტარული პროექტი, რომელიც 1933 წლის ოქტომბერში ჩატარებულ რეფერენდუმში გამარჯვებით მიიღეს.
ვაპსების მოძრაობა 1929 წელს ჩამოყალიბდა, როგორც ესტონეთის განმათავისუფლებელი ომის ვეტერანების ერთობა, შემდეგ კი ანტიკომუნისტურ და ანტიპარლამენტულ ორგანიზაციად იქცა.
კოდორის შესართავთან, ოდიშის ნავსადგურ სკურჩაში ჩავიდა გემი, რომელზეც იტალიელი მისიონერი, დომინიკანელი ბერი ჯოვანი ჯულიანო და ლუკა იმყოფებოდა.
დრანდელს დიდი შთაბეჭდილება მოუხდენია იტალიელ მისიონერზე, დიდებული პიროვნებააო მღვდელმსახურის სამოსელში, წერს იგი, მაგრამ, სამწუხაროდ, მის სახელს არ იხსენიებს.
რუსი ელჩების ცნობით, დრანდის საკათედრო ტაძარში მათ უნახავთ მაცხოვრის, ღვთისმშობლის, იოანე ნათლისმცემლის და სხვა ხატები, ლუსკუმაში ჩადებული ჯვარი, რომელშიც ჩატანებული ყოფილა წმ.
ელჩების კითხვაზე, თუ როდის, ვის მიერ და საიდან იქნა ჩამოსვენებული ეს წმიდა ნაწილები, მღვდელმსახურებმა უპასუხეს, რომ მატიანე თურქების მიერ ტაძრის აოხრებისას დაიწვა, ზეპირად კი არ ახსოვდათ.
ამ დროს ოდიშის ჩრდილო-დასავლეთი ნაწილის ეკლესია-მონასტრებიდან, მათ შორის, დრანდის ეპარქიიდან, უსაფრთხო ადგილას, ქვეყნის შიდა რაიონებში გადააქვთ საეკლესიო წიგნები, ხატები, ჯვრები და სხვა საეკლესიო ინვენტარი.
ასე აღმოჩნდა მოგვიანებით იოანე მახარებლის ხატი დრანდიდან სვანეთში; საკათედრო ტაძრისა და ეპარქიის მრავალი ხატი, ჯვარი, საეკლესიო წიგნი და ინვენტარი დაიფანტა.
ეგრისწყლამდე დაპყრობის შემდეგ, დრანდის საეპისკოპოსო გაუქმდა, რადგან აფხაზთა მიერ მიტაცებულ ტერიტორიაზე ქრისტიანული ეკლესიის ფუნქციონირება შეუძლებელი გახდა.
საქართველოს ერთიანობის ხანაში საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქს ექვემდებარებოდა, ხოლო საუკუნის მიწურულს ერთიანი სამეფოს პოლიტიკური დაშლის შემდეგ, აფხაზეთის კათოლიკოსს.
დიმიტრიე „დოსიტეი“ ობრადოვიჩი ; დ. 17 თებერვალი, 1739 — გ. 7 აპრილი, 1811) — სერბი მწერალი, ფილოსოფოსი, დრამატურგი, ლიბრეტისტი, ენათმეცნიერი, მოგზაური, პოლიგლოტი და სერბიის პირველი განათლების მინისტრი.
მონაწილეობა მიიღო რუსეთ-ოსმალეთის 1568-1570 წლების ომში, რომლის მსვლელობის დროსაც მდინარე თერგი დაიკავა და რუსები აიძულა თავიანთი პორტი გაენადგურებინათ.
დევლეთ გირეის მმართველობა გამოირჩეოდა ხშირი აჯანყებებითა და ტახტისათვის გაჩაღებული ბრძოლებით, რომელთა ჩასახშობად უსასტიკეს მეთოდებს მიმართავდა.
დევლეთ გირეი — ყირიმის ხანი 1551–1577 წლებში, მუბარექ გირეის ვაჟი, მენლი გირეის შვილიშვილი, ოსმალეთის სულთნის, სულეიმან -ის ბიძაშვილი დედის მხრიდან.
პროფესორ, დევიდ მუროუს მიხედვით, 1632-1633 წლებში სეფიანთა დინასტიის უფლისწულებისა და პოლიტიკური მოღვაწეების სიკვდილით დასჯაში დიდი წვლილი სწორედ მას მიუძღოდა.
იმავე წელს დილარამის ბრძანებით 10 წლის აბასი სასწავლებლად ყაზვინში გაგზავნეს, ხოლო მის დანარჩენ შვილიშვილებს იმპერიის სტაბილურობის მიზნით თვალები დათხარეს და ჰარამხანაში გამოკეტეს.
დილარამ ხანუმი — სეფიანთა ირანის შაჰის, სეფი -ის დედა, შაჰ-აბას -ის ვაჟის, მუჰამედ ბაყერ მირზას ერთ-ერთი ცოლი, წარმოშობით ქართველი.
1972–1978 წლებში არგენტინის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში 23 შეხვედრა ჩაატარა და სამი გოლი გაიტანა, რომლის მაისურით პირველად 1972 წლის 25 ოქტომბერს, პერუს ეროვნული ნაკრების წინააღმდეგ საერთაშორისო ამხანაგურ შეხვედრაში გამოვიდა მინდორზე.
არგენტინელებმა თამაში ასეთი შემადგენლობით დაიწყეს: დანიელ კარნევალე, ხორხე ოლგინი, ანხელ ბარგასი, რამონ ერედია, ენრიკე ვოლფი, ნორბერტო ალონსო, მიგელ ანხელ ბრინდისი, რუბენ აიალა, მარიო რუბენ მენდოსა, რეინალდო მერლო, რამონ ექტორ პონსე და ანტონიო როსლი.
დანიელ პედრო კილერი საკლუბო კარიერას 1970 წელს — არგენტინის პრიმერა დივიზიონის მონაწილე „როსარიო სენტრალში“ იწყებს, სადაც 1976 წლის ჩათვლით თამაშობს.
მის შემადგენლობაში 1971 წელს არგენტინის პრიმერის ნასიონალის ჩემპიონატს იგებს — „როსარიო“ ნახევარფინალში ჯერ „ნიუელს ოლდ ბოისს“ ამარცხებს , ხოლო შემდეგ, ფინალში — „სან-ლორენსოს“ უგებს და ტიტულს ეუფლება.
კილერთან ერთად „როსარიო“ ნასიონალის გათამაშებაში მეორედ 1973 წელს იმარჯვებს, როდესაც ფინალური ჯგუფის სამი შეხვედრიდან ორს იგებს და ერთს ფრედ ასრულებს .
რედინგმა მიიღო უამრავი ჯილდო, მათ შორის გრემის ჯილდო ცხოვრებისეული დამსახურებისთვის, ასევე შეყვანილი იქნა როკ-ენ-როლისა და სიმღერების ავტორთა დიდების დარბაზში.
იგი მიჩნეულია ერთ-ერთ უდიდეს მომღერლად ამერიკის პუპულარული მუსიკის ისტორიაში და ასევე სანიმუშო შემსრულებლად სოულსა და რიტმ-ენდ-ბლუზის ჟანრში.
ოტისის გარდაცვალების შემდეგ გაკოტრების ზღვარზე დაადგა, თუმცა უახლოეს ხანში, მთლიანი სიმღერების კატალოგის საავტორო უფლებები -მა შეიძინა, რამაც იხსნა იგი გაბანკროტებისგან.
1848 წეკლლს ეკლესია უკვე კრიტიკულ მდგომარეობაში იყო და მრევლმა თხოვნით მიმართა დონის კონსისტორიას რათა თანხმობა მიეცა და საქველმოქმედო თანხებით დაეწყოთ ეკლესიის რეკონსტრუქცია.
მოგვიანებით მრევლმა გადაწყვიტა ახალი ეკლესიის რემონტის ნაცვლად, უკეთესი იქნებოდა აეშენებინათ ახალი, რადგან 1849 წელს ეკლესია უკვე გაძარცვული იყო.
მართლაც, რუსეთში უმნიშვნელოდ მეტი ხალხი ცხოვრობდა იაპონიასთან შედარებით, თუმცა, ახლა მისი შობადობის რაოდენობა თითქმის ორჯერ აღემატება იაპონიისას.
შემდგომ წლებში, მოსალოდნელი იყო შობადობის რაოდენობის მნიშვნელოვნად შემცირება, მაგრამ ნაყოფიერების კოეფიციენტის გაზრდამ, ხელი შეუწყო მოსახლეობის ბუნებრივ მატებას.
2013-2015 წლების მაჩვენებლებმა, კვლავ დააფიქსირეს დაახლოებით 1.9 მილიონი დაბადება, თითქმის 2012 წლის მსგავსად, თუმცა, ქალების რეპროდუქციული ასაკის შემცირების გამო, ნაყოფიერების კოეფიციენტმა 1.777-ს მიაღწია, რის მიხედვითაც, რუსეთი 50 განვითარებული ქვეყნიდან პირველ ათს შორისაა, ევროპაში კი — მე-6 ადგილს იკავებს.
ბრიტანული სამედიცინო ჟურნალის — -ის 2009 წლის ანგარიშის მიხედვით, მასობრივი პრივატიზაცია — ეკონომიკური რეფორმების ერთობლიობის შემადგენელი ნაწილი, მეტსახელად შოკური თერაპია, ნათლად უკავშირდება სიკვდილიანობის მაღალ კოეფიციენტს.
მოხსენებაში აღნიშნულია, რომ ეკონომიკური რეფორმების მხარდამჭერები უგულვებელყოფდნენ ადამიანთა იმ ღირებულებებს, რაც მათ პოლიტიკაშია წარმოდგენილი, მათ შორის, უმუშევრობა და ადამიანთა გასაჭირი, რაც ადრეულ ასაკში გარდაცვალებას იწვევს.
2000 წელს, ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციამ წარადგინა მოხსენება რუსეთში ფართოდ გავრცელებულ ტენდენციაზე — ალკოჰოლის არასწორად გამოყენებაზე, რაც მამაკაცების სიკვდილიანობის ყველაზე ხშირ ახსნასთან არის გაიგივებული.
მოსახლეობის ბუნებრივი კლება შენელებას 2008-2012 წლებშიც განაგრძობდა, ვინაიდან, სიკვდილიადობის კოეფიციენტი თანდათან მცირდებოდა, ხოლო შობადობის — იზრდებოდა.
2009 წლის სექტემბერში, ჯანდაცვისა და სოციალური დაცვის სამინისტრომ განაცხადა, რომ 15 წლის მანძილზე, რუსეთმა მოსახლეობის ზრდის რეკორდულ მაჩვენებელს მიაღწია, ვინაიდან, აგვისტოში გარდაცვალებაზე 1 000-ით მეტი დაბადება დაფიქსირდა.
2011 წლის აპრილში, რუსეთის პრემიერ-მინისტრმა, ვლადიმირ პუტინმა განაცხადა, რომ მზად იყო 1.5 ტრილიონი რუბლის დახარჯვაზე, შემდგომ ოთხ წელიწადში შობადობის კოეფიციენტის 30%-ით გაზრდისთვის ხელშესაწყობად.
აღნიშნულის ერთადერთ მნიშვნელოვან ცვლილებას წარმოადგენდა მიხეილ გორბაჩოვის ალკოჰოლის საწინააღმდეგო კამპანია, მაგრამ მისი შედეგი დროებითი იყო.
პუბლიკაციის მიხედვით, სიკვდილიანობის მაჩვენებლის მკვეთრი ზრდა, 1990-იანი წლების დასაწყისში გამოწვეული იყო ალკოჰოლის საწინააღმდეგო კამპანიის შედეგის შემცირებით და საბაზრო რეფორმების მეორეხარისხოვნებით.
ავტორები ასევე აღნიშნავდნენ, რომ -ის კვლევა დაუდევარია, რადგან მას 1985 წლის მაჩვენებლები დაედო საფუძვლად, მიუხედავად იმისა, რომ კამპანიის შედეგების მაქსიმუმი სწორედ მასში იყო ასახული.
საბჭოთა კავშირის დაშლით გამოწვეული კონომიკური კრიზისის შემდეგ, სიღარიბეში მცხოვრები რუსების რაოდენობა 50%-ით შემცირდა და ეკონომიკის განვითარებამ, დადებითი გავლენა იქონია შობადობის კოეფიციენტზე.
რუსეთის ეკონომიკური განვითარების სამინისტრომ გამოთქვა იმედი, რომ 2020 წლისთვის, მოსახლეობის რაოდენობა დასტაბილურდება 138-139 მილიონზე, ხოლო 2025 წლისთვის, კვლავ მიაღწევს დღევანდელ სტატუსს — 143-145 მილიონს და ამასთანავე, სიცოცხლის საშუალო ხანგრძლივობა 75 წლამდე გაიზრდება.
შობადობის დაბალმა მაჩვენებელმა და სიკვდილიანობის საგრძნობლად ზრდამ, მოსახლეობის რაოდენობის ყოველწლიური მაჩვენებლის 0.5%-ით შემცირება გამოიწვია — დაახლოებით 750 000-800 000 ადამიანი ყოველწლიურად 1990-იანი წლების შუა პერიოდიდან 2000-იანი წლების შუა პერიოდამდე.
2005 წელს, გაერომ აღნიშნა, რომ იმ შემთხვევაში, თუ მაჩვენებლები არ გაუმჯობესდებოდა, რუსეთის იმ დროინდელი მოსახლეობა , 2050 წლისთვის, სამჯერ შემცირდებოდა.
კვლევის მიხედვით, 1990-იან წლებში, ალკოჰოლის მოხმარების რაოდენობა, საშუალო 10.5 ლიტრს შეადგენდა და ეს შედეგები დაფუძნებული იყო ციმბირის სამ ინდუსტრიულ ქალაქში — ბარნაულში, ბიისკში და ომსკში ჩატარებულ გამოკითხვებზე.
მოსახლეობის მატების ძირითადი მიზეზებია ჯანდაცვის სფეროს განვითარება, ნაყოფიერების მაჩვენებლების ცვლილება ახალგაზრდა ქალებში, ემიგრაციის შემცირება და ყოფილი საბჭოთა ქვეყნებიდან იმიგრანტების მუდმივი შემოსვლა.
მიუხედავად იმისა, რომ რუსეთის შობადობის კოეფიციენტი სხვა განვითარებული ქვეყნებთან შესადარია, მისი სიკვდილიანობის კოეფიციენტი ბევრად მაღალია, განსაკუთრებით, შრომისუნარიან მამაკაცებს შორის, რადგან შედარებით მაღალია გულის დაავადებები და გარეგანი საფრთხეები, მათ შორის, ავტოსაგზაო შემთხვევები.
2015 წლის მონაცემების მიხედვით, შობადობის საერთო მაჩვენებებლით — 1.777 შვილი თითოეულ ქალზე, აღმოსავლეთ, სამხრეთ და ცენტრალურ ევროპაში უმაღლესი იყო.
მსოფლიო ომის პერიოდი) დაბადებული ხალხის დიდი კონტიგენტის გარდაცვალება, როცა შობადობის კოეფიციენტი ძალიან მაღალი იყო და უკმაყოფილების გამო, შემდგომში ეს მაჩვენებელი საგრძნობლად შემცირდა.
2015 წლის მონაცემებით, რუსეთში, ნაყოფიერების საერთო კოეფიციენტი აღმოსავლეთ ევოპაში ყველაზე მაღალია, რაც ნიშნავს იმას, რომ საშუალოდ, რუსეთის ერთ ოჯახში უფრო მეტი ბავშვია , ვიდრე აღმოსავლეთ-ევროპული ნებისმიერი ქვეყნის ერთ ოჯახში.
2017 წლის 1 იანვრის მონაცემებით, რუსეთის მოსახლეობა, ყირიმის ჩაუთვლელად (მისი ანექსია არ არის აღიარებული საერთაშორისო საზოგადოების აბსოლუტური უმრავლესობის მიერ), 144 498 215 ადამიანს შეადგენს.
რუსეთის დემოგრაფია — რუსეთის ფედერაციის მოსახლეობის მახასიათებლები, მათ შორის, მოსახლეობის ზრდა, სიმჭიდროვე, ეთნიკური შემადგენლობა, განათლების დონე, ჯანმრთელობის მდგომარეობა, ეკონომიკური სტატუსი და სხვა საკითხები.
ჯეიმზ ბოლი 1903 წელს ოჯახთან ერთად გადავიდა ჰავაიში, თუმცა მალევე გარდაიცვალა, რის გამოც 1905 წელს ოჯახი უკან, სიეტლში დაბრუნდა.
ჰავაის უნივერსიტეტის პრეზიდენტმა არტურ დინმა განაგრძო ბოლის კვლევები, საბოლოო შედეგები მიიღო და -ს ექსტრაქტის დიდი რაოდენობით წარმოებას შეუდგა.
ოულუს უნივერსიტეტმა დიდი გავლენა იქონია ქალაქის ტექნოლოგიურ განვითარებაზე, დღესდღეობით უნივერსიტეტის ერთ-ერთი ძირითადი მიმართულება ახალი ტექნოლოგიების კვლევა და განვითარებაა.
ქალაქს სახელი დიდი ალბათობით ახლოს მდებარე მდინარე ოულუიოკის და ტბა ოულუიარვის სახელებიდან გამომდინარე დაერქვა, რაც იმდროინდელ ფინეთში გავრცელებული პრაქტიკა იყო.
დიდი რისხვის“ სახელით ცნობილი რუსული სამხედრო კამპანიის შედეგად გადაიწვა ოულუს ციხე-სიმაგრე, მიტოვებულ იქნა სასოფლო-სამეურნეო ნაკვეთების 40%, ხოლო მოსახლეობის დიდი ნაწილი დაიღუპა ან რუსების მიერ იქნა დატყვევებული.
იტალიელების და მოკავშირეების შესაძლო დაზავების შემთხვევაში გერმანელებს ჰქონდათ მომზადებული ყოფილი მოკავშირის ტერიტორიის დაპყრობის და ჯარის განიარაღების გეგმები.
მოკავშირეების შესაძლო თავდასხმის მოსაგირებლად მომზადების ფარგლებში გერმანელებს სურდათ ქვეყანაში უფრო მეტი ჯარისკაცი განეთავსებინათ, მაგრამ, მუსოლინის და ამბროზიოს ქვეყნის დამოუკიდებლობის შენარჩუნება სურდათ, ამიტომ, მათ მხოლოდ უფრო მეტი თვითმფრინავი მოითხოვეს.
მუსოლინის წინააღმდეგ პირველი ნაბიჯის გადადგმას საზოგადოება მეფისგან ელოდებოდა, მაგრამ, მონარქი არ ჩქარობდა, რის გამოც ნელ-ნელა ნდობას კარგავდა.
მაისის ბოლოში დაკვარონე და მეფის ადიუტანტი, გენერალი პუნტონი შეხვდნენ ძველი პოლიტიკური ელიტის წარმომადგენლებს, ივანოე ბონომის დდა მარჩელო სოლერის.
30 ივნისს ბონომი შეხვდა პრინც უმბერტო -ს და პრემიერ-მინისტრის თანამდებობაზე სამი კანდიდატურა დაასახელა: გენერალი ამბროზიო, მარშალი ბადოლიო და მარშალი კავილია.
კავილიას კანდიდატურის პლიუსები იყო მისი სიმამაცე და ძლიერი ანტიფაშისტური პოზიცია, მაგრამ, პრემიერ-მინისტრის თანამდებობის დასაკავებლად იგი უკვე საკმაოდ მოხუცებული იყო.
ბადოლიო, რომელიც 1941 წელს, საბერძნეთში იტალიელების დამარცხების შემდეგ გენერალური შტაბის ხელმძღვანელის პოსტის დატოვა მუსოლინის თავის პირად მტრად მიიჩნევდა და შურისძიების გზას ეძებდა.
ჩამოყალიბებული სიტუაციიდან გამოსავლის პოვნა განხილვის საბაბი გახდა სხვადასხვა დაჯგუფებებისთვის, რომლებშიც შედიოდნენ ანტიფაშისტები, ფაშისტები, სამეფო კარის წევრები და გენერალური შტაბის ხელმძღვანელები.
არისტოკრატთა ნაწილი, უმაღლესი კლასების წევრები და ძველი პოლიტიკური ელიტა ერთმანეთისგან დამოუკიდებლად ცდილობდა დაემყარებინა კავშირი ანტიჰიტლერულ კოალიციასთან.
მისი პოლიტიკური ოპონენტების დიდი ნაწილი, კომუნისტების და „მოქმედების პარტიის“ გარდა ელოდებოდა, რომ პირველი მეფე ამოქმედდებოდა, მაგრამ, მეფე არ იყო დარწმუნებული იმაში, რომ გადატრიალება წარმატებით დასრულდებოდა.
მეფეს ეზიზღებოდა ფაშისტებამდელი პოლიტიკოსები, თანაც, ეშინოდა, რომ ომის შემდეგ მოკავშირეები იტალიისგან კონტრიბუციას მოითხოვდნენ და ჯერ კიდევ ენდობოდა მუსოლინის, რადგან სჯეროდა, რომ იგი კვლავ შეძლებდა სიტუაციის გამოსწორებას.
თავის უახლოეს თანამოაზრეებთან, გენერალ კასტელიანო და კარბონისთან ერთად ამბროზიო ცდილობდა შეიარაღებულ ძალებში არსებულ მნიშვნელოვან თანამდებობებზე მეფის ერთგული ადამიანები „დაესვა“.
მიუხედავად 20-წლიანი ერთობლივი მოღვაწეობისა, გრანდი თვლიდა, რომ მუსოლინის შემდეგ ფაშიზმის დაკნინება დაიწყება; იგი უფრო მემარჯვენე კონსერვატორი იყო, ვიდრე ფაშისტი.
1943 წლის 25 მარტს მეფემ დააჯილდოვა გრანდი დინასტიის უმაღლესი ორდენით, ანუნციატით, რომელიც უფლებას აძლევდა მას საკუთარი თავისთვის „მეფის ბიძაშვილი“ ეწოდებინა.
25 ივლისამდე მეფესთან ბოლო შეხვედრის დროს გრანდიმ მუსოლინის მოკვლის და გერმანელებზე იერიშის მიტანის წინადადება წამოაყენა და შეადარა მეფე სავოიის ჰერცოგ ვიტორიო ამადეო , რომელმაც ესპანური მემკვიდრეობისთვის ომის დროს უღალატა ფრანგებს და საღვთო რომის იმპერიის მხარეს დადგა, რათა დინასტია ეხსნა.
უკანასკნელმა, თავის მხრივ, შეახსენა მოსაუბრეს, რომ ქვეყანაში კონსტიტუციური მონარქია იყო და რომ მას პარლამენტის ან დიდი ფაშისტური საბჭოს ნებართვის გარეშე მოქმედება არ შეეძლო.
1943 წლის დასაწყისში იტალიურ ფრონტზე სიტუაცია კრიტიკას ვერ უძლებდა: 4 ნოემბერს აფრიკული ფრონტის კრახი და 8–12 ნოემბერს ჩამოსხმულმა დესანტმა გზა გაუხსნა მოკავშირეებს იტალიისკენ.
გარდა ამისა, სსრკ-ში იტალიური ჯარის დამარცხებამ, ქალაქების მუდმივმა დაბომბვებამ, სურსათ-სანოვაგის და საწვავის უკმარისობამ მოსახლეობის დემორალიზაცია გამოიწვია: მოქალაქეთა უმრავლესობას ღერძი ბერლინი-რომი-ტოკიოს დატოვება სურდა.
მუსოლინი, დარწმუნებული იმაში, რომ მიმდინარე კონფლიქტში ძირითად როლს ხმელთაშუა ზღვა ითამაშებდა, ყველანაირად ცდილობდა ჰიტლერი თავის აზრზე მოექცია.
ჰიტლერის სკეპტიციზმს იტალიური ჯარის მიმართ იზიარებდნენ ვერმახტის გენერლებიც: მათ უარი უთხრეს იტალიელებს ტუნისის პლაცდარმის დასაცავად დახმარების გაგზავნაზე, რადგან არ სჯეროდათ მათი წინააღმდეგობის.
პოლიტიკური არასტაბილურობის კიდევ ერთი ფაქტორი გახდა მუსოლინის ჯანმრთლების მდგომარეობა: მის დეპრესიას დაემატა გასტრიტი და ნერვული წარმოშობის დუოდენიტი.
1943 წლის 6 თებერვალს მუსოლინიმ თავისი მმართველობის ისტორიაში მინისტრთა კაბინეტში ყველაზე დიდი ცვლილებები ჩაატარა: თანამდებობა დაკარგა თითქმის ყველა მინისტრმა, მათ შორის გავლენიანებმა გალეაცო ჩიანომ, გრაფმა მორდანო დინო გრანდიმ, ჯუზეპე ბოტაიმ, გვიდო გვიდიმ და ალესანდრო პავოლინიმ.
მაგალითად, საგარეო საქმეთა მინისტრის მოადგილე ჯუზეპე ბასტიანი გერმანიასა და საბჭოთა კავშირს შორის მშვიდობის მომხრე იყო და ამავე დროს ცდილობდა შეექმნა ბულგარეთის, უნგრეთის და რუმინეთის ალიანსი, რომელსაც იტალია ჩაუდგებოდა სათავეში, რათა წინააღმდეგობა გაეწია ევროპაში გერმანული გავლენისთვის.
მუსოლინიმ აგრეთვე შეცვალა ფაშისტური პარტიის ახალგაზრდა და გამოუცდელი მდივანი ალდო ვიდუსონი და მის ადგილას „მკაცრი ხაზის“ მომხრე, კარლო სკორცა დანიშნა.
მეორე მსოფლიო ომში იტალიის ფაქტობრივი დამარცხცებით უკმაყოფილო ფაშისტმა ფუნქციონერებმა პრემიერ-მინისტრი ბენიტო მუსოლინის მიმართ ოპოზიციურად განწყობილი რამდენიმე დაჯგუფება ჩამოაყალიბეს და დიდი ფაშისტური საბჭოს მოწვევა მოითხოვეს.
იტალიის პარლამენტის ქვედა პალატის თავმჯდომარემ დინო გრანდიმ, მეფე ვიტორიო ემანუელე -ის მხარდამჭერით გაატარა საბჭოში რეზოლუცია, რომელიც ითვალისწინებდა მეფისთვის უმაღლესი ძალაუფლების, ისევე როგორც უმაღლესი მთავარსარდლობის გადაცემას და ხელისუფლების ფაშისტური ინსტიტუტების დათხოვნას.
მუსოლინის დაცემის შემდეგ ქვეყანაში გერმანული ჯარი შეიჭრა; 1943 წლის 8 სექტემბერს გაფორმდა სამშვიდობო ხელშეკრულება იტალიასა და მოკავშირეებს შორის.
25 ივნისს მუსოლინი ბოლოჯერ გამოვიდა სიტყვით პრემიერის რანგში და განაცხადა, რომ ერთადერთი იტალიური ტერიტორია, რომლის ოკუპაციასაც მოკავშირეები „სამუდამოდ“ შეძლებდნენ, იტალიური სანაპირო იყო.
ექვთიმე თაყაიშვილმა სოფლის მაშინდელი სახელი გოგიუბა წმინდა გიორგის სახელს დაუკავშირა და ეკლესიაც წმინდა გიორგის სახელზე აგებულად ჩათვალა, რადგანაც სარკმლის თაღზე გაარჩია ასომთავრული წარწერის ფრაგმენტი — „Ⴂ Ⴈ“.
სხვა ქართული გუმბათოვანი ტაძრებისაგან განსხვავებით აქ გუმბათის საფუძველი კვადრატი კი არ არის, არამედ რადიალურად განლაგებული აფსიდების შეერილზე დაყრდნობილი წრიული სალტე, რომელზეც გადასასვლელად აფსიდების თაღებს შუა ბრტყელი ტრომპებია ჩასმული.
თითო წახნაგის ჩაგდებით კედლებში სამკუთხა ნიშებია ჩაჭრილი, რომელნიც ერთის მხრივ აფსიდებსშუა კედლის მასივს ამსუბუქებენ, ხოლო მეორე მხრივ ფასადთა დეკორატიულ ეფექტს უზრუნველყოფენ.
გუმბათის ყელი, ისევე როგორც ინტერიერში, ექსტერიერშიც თაღნარით ყოფილა შემკული, მხოლოდ აქ თაღნარის რიცხვი გაორმაგებულია და ისინი მონაცვლეობით ეყრდნობიან შეწყვილებულ პილასტრებსა და კრონშტეინებს.
ძეგლი წარმოადგენდა ექვსაფსიდიან გუმბათიან ეკლესიას, რომლის ოდნავ ნალისებრი მოხაზულობისა და თანაბარი ზომების ყველა აფსიდი გუმბათქვეშა წრის გარშემო ეწყობა.
კლდიაშვილისეულ ნახაზზე მკლავები გადახურულია ბრტყელი ცალქანობა სახურავით, რომელიც მთელ პერიმეტრს სწორხაზოვნად მიუყვება, ფოტოზე კი აშკარად იკვეთება ე.
არ არის შეღწევის იარაღი და უპირველესად განკუთვნილია რბილ და საშუალო ზედაპირზზე მდებარე მიზნებზე, რომელიც განლაგებულია მსხვილ ჩაკეტილ ფართობზე, მაგალითად როგორებიცაა კანიონები და გამოქვაბულის კომპლექსები.
შეიძლება ითქვას, მრავალრიცხოვანი დარტყმები ნაკლებად მძლავრი შეიარაღებით შეიძლება უფრო ეფექტური აღმოჩნდეს და შეიძლება მიზნამდე მიტანილ იქნას გამანადგურებელ/ბომბდამშენებით, ისეთებით როგორიცაა -16, რომელიც ბევრად შორი დისტანციიდან შეუძლია მოქმედება ვიდრე -130 ან -17 ტიპის სატრანსპორტო თვითმფრინავებს.
მაგრამ, ნაკლებად მძლავრი ბომბები ვერ გაანდგურებენ ისეთ მიწისქვეშა გვირაბების და გამოქვაბულების სისტემებს, როგორზეც 2017 წლის 13 აპრილს განხორციელდა ავიაიერიში.
გაშლილი ფართობების ეფექტური დაფარვისთვის ძალზედ ეფექტურია ასევე მაღლივი ხალიჩისებური დამბომბვები შედარებით მცირე 230-910 კილოგრამიანი ბომბებით, რომლებსაც -52, -2 ან -1 ტიპის ბომბდამშენები ატარებენ.
ის გამოყენების სპეციფიკა გარკვეულ მსგავსებას იძლევა -82 ავიაბომბის გამოყენებასთან, რომელიც გამოიყენებოდა ვიეტნამში გაუვალი სატყეო მასივების გასაწმენდად, ასევე ერაყში ნაღმებისგან გასაწმენდად და მოგვიანებით როგორც ფსიქოლოგიური იარაღი ერაყელი სამხედროების წინააღმდეგ.
პენტაგონის მაღალჩინოსანთა თქმით, ისინი გეგმავდნენ -ის გამოყენებას ქვეითსაწინააღმდეგო იარაღად „შოკი და შიშის“ სტრატეგიის ფარგლებში, რომელიც 2003 წლის ერაყში შეჭრის შემადგენელი ნაწილი იყო.
ამ ავიაიერიშის შემდეგ, პრესის სხვადასხვა წარმომადგენლებმა მას უწოდეს ყველაზე დიდ კონვეციურ ბომბად, რაც ოდესმე გამოყენებულა ბრძოლაში; თუმცა, 10 000 კილოგრამიანი სეისმიური ბომბი -ი რომელიც გამოიყენებოდა მეორე მსოფლიო ომში იწონიდა თითქმის იმდენივეს, მაგრამ ის განკუთვნილი იყო ძლიერ გამაგრებული ნაგებობებში შეღწევისთვის და ნაკლები ასაფეთქებელი მიჰქონდათ.
2017 წლის 13 აპრილს ჩამოგდებულ იქნა ნანგარჰარის პროვინციაში, კერძოდ აჩინის რაიონში განლაგებულ „ისლამური სახელმწიფოს“ კონტროლირებად გამოქვაბულის კომპლექსზე.
ავღანეთის თავდაცვის სამინისტროს წარმომადგენლის განცხადებით, ავიადარტყმით ლიკვიდირებულ იქნა დაეშის 36 მებრძოლი, თუმცა პროვინციის გუბერნატორის თქმით ლიკვიდირებულია 82 ტერორისტი.
აშშ-ის ყოფილმა სამხედრო მაღალჩინოსანმა მარკ გარლასკომ, რომელიც ბუშის ადმინისტრაციაში მუშაობდა, განაცხადა: „შეერთებულ შტატებს არასოდეს ჩამოუგდია -ი ერაყში, თანმხლები შესაძლო დიდი ზარალის პრობლემის გამო.
სუვოროვის თხოვნით იმპერატორ ეკატერინე -სადმი, ყირიმელი სომხები დაასახლეს დონის ტერიტორიაზე, მათ დააარსეს ქალაქი დონის ნახიჩევანი, სოფლები: ყირიმი, ჩალტირი, ბოლშიე-სალი, სულთან-სალი და ნესვეტაი.
1910 წელს მათ სახლი მიჰყიდეს თურქეთის მოქალაქეს ანტონ კოსტალასუს, ხოლო მარცხენა მხარეს არსებული მიშენება იყიდა კოსტალასუს ცოლმა არგირიამ.
ორსართულიანი სახლი პეტროვის ქუჩა ნომერ 103ა-ში, რომელიც გაფორმებულია ოტხი იონიური ორდენის სვეტით და სამკუტხედი ფრონტონით, ააგეს საუკუნის პირველ ნახევარში სასამართლოს მრჩევლის სტეფან სტეფანეს ძე ვოლკოვის სახსრებით.
მეორე მსოფლიო ომის პერიოდში, გერმანელთა ოკუპაციის პერიოდში, შენობა ეკავა უკრაინის სახალხო თეატრს, ომის შემდეგ აქ იყო კლუბი და ტყავის ქარხნის თეატრი.
2015 წლის მაისში ტერი მაკგორვერნმა, ლანჩპედის ორიგინალურმა გამხმოვანებელმა, ინტერვიუში ახსენა, რომ ორიგინალური სერიალის სრული შემადგენლობა ვერ დაბრუნდებოდა.