polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
აქ დაახლოებით 9480 მდინარეა, საიდანაც 379-ის სიგრძე 10 კილომეტრს აჭარბებს და 100-ზე მეტი ტბა, რომელთა ნაწილიც ზაფხულობით შრება; სომხეთს მთელი მისი არსებობის მანძილზე „მდინარეებისა და ტბების მიწას“ ეძახდნენ.
სომხეთში მიწისქვეშა წყლებით მოსაზრდოვე მდინარეებს განეკუთვნებიან: მეწამორი, შაქი, ლიჩქი, ზედაპირული — დებედა, აღსთაფა, ახუმი, მეღრი, ვოღჯი.
საუკუნეების ისტორიკოსების, სტეფანოს ტარონეცისა და სამუელ ანეცის მიხედვით, შირაკავანს ჰქონდა ცენტრალური ციხესიმაგრე და სქელი თავდაცვითი ქალაქის კედლები.
2013 წლის 1 იანვრიდან სომხეთმა გააუქმა ქვეყანაში შესასვლელი სავიზო მოთხოვნები ევროკავშირის 27 ქვეყნისა და ევროკავშირის 4 არაწევრი, მაგრამ შენგენის ზონაში შემავალი ქვეყნისთვის.
სავიზო რეჟიმის ცალმხრივი გაუქმებით, სომხეთი ცდილობს ევროკავშირთან სავიზო რეჟიმის გამარტივებასთან დაკავშირებული მოლაპარაკებების პროცესის დაჩარებას.
ვიზების გაცემის გამარტივებული პროცედურა გათვალისწინებულია, ოფიციალური დელეგაციების წევრთათვის, მეცნიერთათვის, სტუდენტებისთვის, ჟურნალისტებისთვის, სპორტისა და ხელოვნების მოღვაწეთათვის და ევროკავშირში კანონიერად მცხოვრები მოქალაქეების ნათესავებისთვის.
პასპორტი 32 გვერდიანია და შეიცავს ინფორმაციას მისი მფლობელის შესახებ სომხურ და ინგლისურ ენებზე, ასევე შენიშვნებისთვის და ვიზებისთვის განკუთვნილ გვერდებს.
ერთ-ერთი ასეთი დოკუმენტია – ბარათი — რომელიც ვეყნის შიგნით გამოიყენება და მეორე დოკუმენტია – ბიომეტრული პასპორტი — რომელიც ქვეყნის ფარგლებს გარეთ სამოგზაუროდ გამოიყენება.
წმინდა გრიგოლ განმანათლებლის საკათედრო ტაძარი , ასევე, ცნობილი როგორც ერევნის კათედრალი — სომხეთის სამოციქულო ეკლესიის უდიდესი ტაძარი ამჟამად და სომხეთის უდიდესი კათედრალი.
მდებარეობს სომხეთის დედაქალაქ ერევნის კენტრონის რაიონში და ითვლება სამხრეთი კავკასიის ერთ-ერთ უდიდეს რელიგიურ ნაგებობად წმინდა სამების საკათედრო ტაძართან ერთად.
კომპლექსის მთავარი ტაძარი აშენდა ალექსანდრე მანუკიანისა და ლუიზა მანუკიან სიმონეს შემოწირულობებით მათი გარდაცვლილი მამის, ქველმოქმედის, მეწარმისა და -ს ყოფილი პრეზიდენტის, ალექს მანუკიანისა და მისი ცოლის მერი მანუკიანის მოსახსენებლად.
მეორე მხრივ, დანარჩენი ორი ეკლესია აშენდა ნაზარ და არტემის ნაზარიანებისა და ლინდა გეორქიანის, ხოლო სამრეკლო — ედუარდო ერნეკიანის შემოწირულობებით.
ლუკულუსი იძულებული გახდა დროებით ლაშქრობის მიმართულება შეეცვალა მესოპოტამიისაკენ, სადაც შტურმით იქნა აღებული ნიზიბინი და ამავე დროს, პარალელურად მითრიდატე კვლავ შეიჭრა პონტოს სამეფოში, ძვ.
ზამთარში მან მოლაპარაკებები გამართა პართიის მეფე არშაკ -სთან, რომელიც იმჟამად თავს იცავდა შორეული აღმოსავლეთიდან მის წინააღმდეგ დაძრული ბაქტრიის მეფის ფრატეს -ისაგან და მხოლოდ ამის შემდეგ მოუბრუნდა ტიგრან დიდს.
65 წელს პომპეუსის გამანადგურებელი ლაშქრობის შემდეგ მითრიდატე მცირე ამალით გაიქცა კოლხეთის სამეფოდან , ჩრდილოეთით ყირიმში, სადაც ის შეეცადა კიდევ ერთხელ მოეკრიბა ძალები და უკანასკნელად შებრძოლებოდა რომის არმიას, მაგრამ ვერ შეძლო.
მითრიდატე -მ, იგრძნო-რა ძალაუფლების დაკარგვა, შეეცადა სიცოცხლე თვითმკვლელობით დაესრულებინა შხამის დახმარებით, თუმცა მთელი სიცოცხლის მანძილზე საფრთხის ქვეშ მყოფს იმდენი სხვადასხვა შხამი მიეღო მცირე დოზებით მკვლელობისაგან თავის დასაცავად, რომ ეს მცდელობა, ამჯერად, უშედეგოდ დასრულდა.
მითრიდატე -მ კავშირი შეკრა სენატის წინააღმდეგ აჯანყებულ რომაელ მხედართმთავარ კვინტუს სერტორიუსთან, რომელიც გაბატობენული იყო ესპანეთში და ანგარიშგასაწევ ძალას ფლობდა.
კონსული მარკუს ავრელიუს კოტა მცირე ფლოტითა და სახმელეთო ჯარებით გაგზავნილი იყო ბითინიაში ტერიტორიების მისაერთებლად, რომელიც ქვეყნის უკანასკნელმა მეფემ ნიკომედ ფილოპატორმა "უანდერძა" რომის სახელმწიფოს მისი გარდაცვალების შემდეგ.
კოტას ბრძანებით, რომაელთა ფლოტი ჩასაფრდა ქალკედონთან, ხოლო ლუკულუსი გაემართა ფრიგიისკენ, საიდანაც აპირებდა შემდგომში პონტოს სამეფოს ოკუპაციას.
ხოლო რომაელთა წარუმატებლობის გამო, სენატმა მხედართმთავარი ლუკულუსი გამოიწვია აღმოსავლეთიდან რომში და მის ნაცვლად აღმოსავლეთის სარდლად დანიშნა გნეუს პომპეუსი, რომელსაც უკვე მიეღწია წარმატებისათვის სერტორიუსის წინააღმდეგ ბრძოლაში.
საპასუხოდ სენატმა კონსულებს - ლუციუს ლიცინიუს ლუკულუსს და მარკუს ავრელიუს კოტას დაავალა გამკლავებოდნენ პონტოს სამეფოდან მომდინარე საფრთხეს.
რომის მხრიდან მოქმედებდა 5 ლეგიონისაგან შემდგარი არმია კონსულ ლუკულუსის მეთაურობით, რომელიც წარმოადგენდა სულ 30 ათას ქვეითს და 1600 მხედარს და აკონტროლებდნენ აზიისა და კილიკიის პროვინციებს.
რომაელი ემიგრანტების დახმარებით, რომლებიც პონტოს სამეფოში აფარებდნენ თავს რომის სამოქალაქო ომის და დიქტატორ სულას გამარჯვების შემდეგ, მითრიდატე -მ მოახერხა 140 ათასი ქვეითი და 16 ათასი ცხენოსანი არმიის ორგანიზება, ამავე დროს, მეკობრეთა მხარდაჭერით მან შექმნა 400 სამხედრო გემისაგან შემდგარი ფლოტი.
სულეიმან-ფაშა მეთაურობდა ოსმალეთის იმპერიის არმიას ბუდის ბრძოლაში 1686 წელს, რომელშიც ოსმალეთის არმია დამარცხდა და ასევე, მოჰაჩის ბრძოლაში 1687, რომელშიც ოსმალეთის არმია აგრეთვე დამარცხდა.
მოჰაჩის ბრძოლის დასრულებიდან ერთი თვის შემდეგ, 1687 წლის 18 სექტემბერს, როდესაც ოსმალეთის არმია ჯერ კიდევ არ ბრუნდებოდა დედაქალაქში, მეჰმედ -მ სარი სულეიმან-ფაშა თანამდებობიდან გაათავისუფლა და სტამბოლში გაუშვა.
სარი სულეიმან-ფაშა (; დ. ?, თაშლიჯა, სერბეთი — გ. 14 ოქტომბერი, 1687, სტამბოლი, ოსმალეთის იმპერია) — ოსმალეთის იმპერიის სახელმწიფო მოღვაწე, დიდი ვეზირი 1685–1687 წლებში, სულთან მეჰმედ -ის მმართველობის პერიოდში.
მთავარი გმირი 75 წლის, სამოქალაქო ომის ვეტერანი, გადამდგარი პოლკოვნიკია, რომელიც ცოლთან ერთად ქალაქის გარეუბანში ცხოვრობს და შვილის, ავგუსტინეს გარდაცვალების შემდეგ სიღატაკის ზღვარზე იმყოფებიან.
პოლკოვნიკი დიდი ხანია, რაც ელოდება წერილს დედაქალაქიდან, პენსიის დანიშვნის თაობაზე, რომელიც მას ეკუთვნის, როგორც ომის ვეტერანს, თუმცა პოლკოვნიკს არავინ სწერს.
მოხუცი დიდ იმედებს ამყარებს მამალზე, რომელსაც იანვარში დაგეგმილ მამლების ჩხუბისთვის ავარჯიშებს და კვებავს, მაშინ, როცა ის და მისი ცოლი ხშირად რჩებიან საჭმლის გარეშე.
პოლკოვნიკი მოხვდება პოლიციელების ალყაში, თან ჯიბეში უდევს უკანონო პოლიტიკური ბროშურები და პირისპირ შეეჩეხება ადამიანს, რომელმაც მისი შვილი მოკლა, თუმცა ემოციების მოთოკვას ახერხებს და ალყას თავს აღწევს.
ნტერაქტიული სიგნალების კოდირება აუცილებელია თითოეული მომხამრებლისთვის ინდივიდუალურად არჩეული ინტერაქტიული სერვისების და მომსახურებების გასაწევად, ასევე ციფრული მედიაკონტენტის დასაცავად.
დეკოდირებისთვის და ინტერაქტიული სერვისების და მომსახურების მისაღებად საჭიროა ტელევიზორს, რესივერს ან კომპიუტერს ჰქონდეს ინტერაქტიული ინტერფეისი და -სლოტი -მოდულის დასაყენებლად, რომელშიც თავსდება სმარტ-ბარათი დეკოდირებისა და ინტერაქტიული სერვისების და მომახურებების მისაღებად.
მას შემდეგ რაც ევროპასა და იოპონიაში გამოჩნდა მაღალი გარჩევადობის ანალოგურ-ციფრული სატელევიზიო სისტემები , შეერთებულ შტატებში 1987 წელს გამოცხადდა კონკურსი მაღალი გარჩევადობის სატელევიზიო სისტემის საუკეთესო პროექტზე, რომელიც დამტკიცდებოდა ეროვნულ სტანდარტად.
ზემოთ აღნიშნული ჰიბრიდული სატელევიზიო სისტემები, რომლებიც ითვალისწინებდნენ სიგნალის გადაცემას მხოლოდ თანამგზავრული არხებით, მალევე განხილვიდან მოიხსნა.
1993 ელს უკანასკნელი ანალოგური სისტემები საბოლოოდ მოიხსნა დღის წესრიგიდან, ხოლო ამავე წლის მაისში კომპანიების 4 ჯგუფი, რომლებსაც არსებიტად მსგავსი პროექტები ჰქონდათ წარდგენილი, გაერთიანდა და სამომავლოდ წარადგინეს ერთიანი პროექტი.
ციფრული ტელევიზიის განვითრების მეორე ეტაპია ჰიბრიდული ანალოგურ-ციფრული ტელესისტემების შექმნა, რომელთა პარამეტრები განსხვავდება ჩვეულებრივ სატელევიზიო სტანდარტებში მეღებულთაგან.
იკვეთება სატელევიზიო სტანდარტის ცვლილების ორი მთავარი მიმართულება: გადასვლა სიკაშკაშის და ფერთა სხვაობის სიგნალების თანადროული გადაცემიდან მათ მიმდევრობით გადაცემაზე და კადრში სტრიქონების და სტრიქონში გამოსახულების ელემენტების რაოდენობის გაზრდა.
მეორე მიმართულების რეალიზაცია დაკავშირებულია ტელესიგნალების სპექტრის შეკუმშვის აუცილებლობასთან, კავშირის არხებით სიხშირეთა მისაღები ზოლით მათი გადაცემის უზრუნველსაყოფად.
ამასთან, უპირველესად წყდება გადაცემული ჩვეულებრივი გაფართოების ტელევიზიის პროგრამების რაიოდენობის ზრდის ამოცანა, რადგან ეს სწრაფ ეკონომიკურ ეფექტს იძლევა.
ციფრული ტელევიზიის საერთაშორისო სტანდარტები, უპირველეს ყოვლისა, მიიღება სტანდარტიზაციის საერთაშორისო ორგანიზაციის მიერ, რომელიც აერთიანებს მსოფლიოს 100-ზე მეტი ქვეყნის სტანდარტიზაციის ეროვნულ კომიტეტებს.
სატელევიზიო მულტიპლექსების ციფრული სიგნალი შეიძლება იყოს როგორც არადაშიფრული, ღია ასევე დაშიფრული, დახურული მირობითი წვდომის სისტემის გამოყენებით, სმარტ-ბარათების და -მოდულების გამოყენებით.
დაშიფრული, დახურული მულტიპლექსების დეშიფრაციისა და მიღებისთვის საჭიროა სმარტ-ბარათი მოთავსდეს -მოდულში, რომელიც თავსდება ტელევიზორის, რესივერის ან კომპიუტერის -სლოტში.
ციფრული ტელევიზიის ისტორიის პირველი ეტაპი ხასითდება ტელესისტემების ცალკეულ ნაწილებში ციფრული ტექნიკის გამოყენებით, ამასთან ნარჩუნდებოდა კავშირის ანალოგური არხები.
ეს ეტაპზე ხდება ასევე ტელემიმღებებში ციფრული ბლოკების შეტანა გამოსახულებისა და ხმის ხარისხის გასაზღდელად, ასევე ფუნქციონალური შესაძლებლობების გასაზრდელად.
ასეთი ბლოკების მაგალითია ციფრული ფილტრები, მოწყობილობები სტრიქონგამოშვებითი გაშლიდან კვაზიპროგრესულზე გადასასვლელად, ველების სიხშირის გაზრდა 100 გჰც-მდე, ფუნქციების „სტოპ-კადრი“ და „კადრი კადრში“ რაელიზაცია და ა.
განიხილებოდა ასევე ანალოგური სისტემების პროექტები, რომლებიც ითვალისწინებდნენ ერთი სტანდარტული არხის მეშვეობით ორი იგნალის გადაცემას — ჩვეულებრივი ტელესიგნალის და დამატებითის, რომელიც შესაბამისი დეკოდერით უზრუნველყოფს გამოსახულების მიღებას სტრიქონების და სტრიქონებში ელემენტების განლაგების დიდი რაოდენობით.
ორგანიზაცია უშვებს რეკომენდაციებს, რომლებიც შემდგომში შეიძლება გარდაიქმნას საერთაშორისო ან ეროვნულ სტანდარტად სტანდარტიზაციის ეროვნული ორგანოების გადაწყვეტილებით.
ციფრული ტელევიზიის განვითარების ისტორია პირობითად შეიძლება დავყოთ რამდენიმე ეტაპად, რომელთაგან თითოეული ხასიათდება სამეცნიერო-კვლევითი და საცდელ-საკონსტრუქტორო სამუშაოებით, ექსპერიმენტალური სისტემებით და მოწყობილობებით და შესაბამისი სტანდარტებით.
სურათის გაყინვა ან დაშლა „კვადრატებად“ მიღებული სიგნალის არასაკმარისი დონისას, მონაცემები ან მიიღება 100%-იანი ხარისხით ან აღდგება, ან მიიღება ცუდად აღდგენის შესაძლებლობის გარეშე.
აერთიანებს 9 ფაკულტეტს: განათლების, ეკონომიკისა და ბიზნესის, იურიდიულ, საბუნებისმეტყველო მეცნიერებათა და ჯანდაცვის, სოციალურ და პოლიტიკურ მეცნიერებათა, ტექნოლოგიურ, ტურიზმის, ფიზიკა-მათემატიკისა და კომპიუტერულ მეცნიერებათა და ჰუმანიტარულ მეცნიერებათა ფაკულტეტებს.
დღეისათვის, უნივერსიტეტში უმაღლესი პროფესიული, ბაკალავრიატის, მაგისტრატურისა და დოქტორანტურის საგანმანათლებლო პროგრამებზე 6000-მდე სტუდენტი სწავლობს.
საქართველოს მინისტრთა კაბინეტის 1990 წლის 3 სექტემბრის 453 დადგენილებით, ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელობის სახელმწიფო პედაგოგიური ინსტიტუტის ბაზაზე დაარსდა სახელმწიფო უნივერსიტეტი საქართველოს მთავრობის 2009 წლის 29 სექტემბრის 176 დადგენილებით უნივერსიტეტს შეურთდა სსიპ ბათუმის ბოტანიკური ბაღი, ხოლო საქართველოს მთავრობის 2010 წლის 9 ივლისის 185 დადგენილების საფუძველზე ნიკო ბერძენიშვილისა და ფიტოპათოლოგიის სამეცნიერო ინსტიტუტები.
საქართველოს მთავრობის 2012 წლის 23 მარტის 100 დადგენილების საფუძველზე უმაღლეს საგანმანათლებლო დაწესებულებას შეეცვალა სახელი და ეწოდა ბათუმის შოთა რუსთაველის სახელმწიფო უნივერსიტეტი.
მოგვიანებით, 1923 წლისათვის, ქალთა გიმნაზიის ყოფილ შენობაში დაფუძნდა პედაგოგიური ინსტიტუტი, რომელიც შემდეგ პედაგოგიურ ტექნიკუმად გადაკეთდა.
ვაჟთა გიმნაზიის შენობაში 1935 წელს გაიხსნა ორწლიანი სამასწავლებლო ინსტიტუტი 4 ფაკულტეტით: ქართული ენისა და ლიტერატურის, ფიზიკა-მათემატიკის, ისტორიისა და საბუნებისმეტყველო-გეოგრაფიის, რომლებსაც 1936 წელს დაემატა ფიზკულტურის, ხოლო 1938 წელს — რუსული ენისა და ლიტერატურის ფაკულტეტებიც.
ერვანდუნთა დინასტიის დაცემისა და არტაშესიანთა დინასტიის აღზევების შემდეგ, მეფე არტაშეს -მა ბაგარამიდან ყველა წარმართული ძეგლი ახლადაშენებულ დედაქალაქ არტაშატში გადაიტანა.
ბაგარამის წმინდა თეოდორეს ტაძრის წარწერები შენობის მთელ ექსტერიერზე იყო განთავსებული დაწყებული დასავლეთი აფსიდის ჩრდილოეთი ფასადიდან, გაგრძელებული ჩრდილოეთი, აღმოსავლეთი და სამხრეთი ფასადებით.
მათთვის მთავარია უშფოთველი ცხოვრება, ჩვეული, კმაყოფილი არსებობის მდორე რიტმის შენარჩუნება და ამის გულისთვის ყოველგვარ ძალადობას და დამცირებას შეეგუებიან, ნებისმიერ მორალურ ღირებულებას დათმობენ, სინდისის ქენჯნის გარეშე, უყოყმანოდ გაწირავენ თანამოქალაქეებს.
შეიძლება ითქვას, რომ ეს პანიკური შიშით შეპყრობილი ხალხი თავისი ზღვარგადასული მლიქვნელობით, უთავმოყვარეობით, კონფორიზმით თვითონვე ახდენს სახიფათო სიტუაციის პროვოცირებას.
ამ ხალხის რევოლუციურობით შენიღბული პოლიტიკური ლიდერები, რომელთა ნამდვილი სახე თუნდაც კრეისერზე მათი დამამცირებელი ვიზიტებისას ჩანს, ცდილობენ როგორმე ერთმანეთს დააკისრონ პასუხისმგებლობა, ბოლოს კი პირადი პასუხისმგებლობის სიმძიმეს კოლექტიურ უპასუხისმგებლობაში, ანუ ფაქტობრივად კოლექტიურ უპასუხისმგებლობაში გაურბიან.
ნიშანდობლივია, რომ ქალაქის მფრთხალი და თვინიერი მკვიდრები ერთბაშად იქცევიან აგრესიულ, დაუნდობელ ბრბოდ და ნამდვილ ნადირობას მართავენ დევნილზე, ვინც თავისი არაორდინალური – ზნეობრივი საქციელით მათ მყუდროება დაურღვია.
შედარებით ღირსეულად თითქოს არისტოკრატია გამოიყურება (თუ არ ჩავთვლით ბოლშევიკებთან შეტაკებისას უჯუშის მიმტოვებელ მის არისტოკრატ ,მეგობრებს“), მაგრამ ასე იმის წყალობით არის, რომ არისტოკრატები უფრო ინიღბებიან, არისტოკრატებმა სხვებზე უკეთესად იციან ღირსების იმიტირება.
სინამდვილეში კონკრეტული ადამიანები, ამ ადამიანების სიცოცხლე და ბედი არც მათთვის არის მნიშვნელოვანი, მათ მხოლოდ თავიანთი კასტის პრესტიჟი ადარდებთ.
როცა ჰაკის თავგანწირვას იწონებენ, სოხუმელი თავადები ადამიანის ბედისადმი გულგრილობასთან ერთად თვალთახედვის სოციალურ სივიწროვეს ამჟღავნებენ – თვლიან, რომ ბუნებრივი იქნება, თუ გლეხი თავადს სიცოცხლეს შესწირავს.
მალე სამხედრო გემის ულტიმატუმიც გახდა ცნობილი, გემი 15 000 მანეთს, ნიკოლოზ ემუხვარის მოძებნას და სოხუმში ხელისუფლების რევოლუციური კომიტეტისთვის გადაცემას ითხოვდა.
ასვლისას ემუხვარმა რევოლვერი იძრო და უნტეროფიცერი კონოვალჩუკი მოკლა, ემუხვარი იქვე გამოასალმეს სიცოცხლეს, უდანაშაულო სმელ ბადია კი დახვრიტეს.
ნოველა "ჰაკი აძბას" მთავარი გმირების პროტოტიპები ნიკოლოზ ემუხვარი და სმელ ბადია აფხაზეთის მკვიდრები იყვნენ, გემს კი რომელიც მოთხრობაში კრეისერი შმიდტის სახელითაა ცნობილი სინამდვილეში დაკია ერქვა.
ქალაქის ქუჩებში სასეირნოდ გასული მეზღვაურები, უეცრად აფხაზთა ასეულის პორუჩიკს, ნიკოლოზ ემუხვარს გადაეყარნენ და ოფიცერს სამხრეების მოხსნა უბრძანეს.
ემუხვარმა ბრძანება არ შეასრულა, გაგულისებულმა მატროსებმა თავად დააპირეს ოფიცრისთვის სამხრეების ჩამოგლეჯა, ამის პასუხად კი ემუხვარმა ერთი მატროსი მოკლა, მეორე დაჭრა და მიიმალა (ნიკოლოზ ემუხვარს ფიზიკური ნაკლი ჰქონდა, მარცხენა ხელს ვერ ხმარობდა).
კო­მუ­ნის­ტუ­რი რე­ჟი­მის მკაც­რი ცენ­ზუ­რის გა­მო მწე­რალ­მა რე­ა­ლუ­რი პი­როვ­ნე­ბე­ბი გა­მო­გო­ნი­ლი პერ­სო­ნა­ჟე­ბით შეც­ვა­ლა - თა­ვა­დი ნი­კო­ლოზ ემ­ხ­ვა­რი, უჯუშ ემ­ხა გახ­და, ხო­ლო მი­სი ძი­ძიშ­ვი­ლი სმელ ბა­დია - ჰა­კი აძ­ბა.
ქარ­თ­ველ­მა მწე­რალ­მა დამ­ხ­მა­რე კრე­ი­სე­რი "და­კი­ა" რე­ვო­ლუ­ცი­ურ კრე­ი­სერ "შმიდ­ტად" მო­ნათ­ლა, რო­მელ­საც "მრის­ხა­ნედ" წო­დე­ბუ­ლი ბოც­მა­ნი კუზ­მა კილ­გა მე­თა­უ­რობ­და.
ამ შეხედულებამ გაუძლო დროის გამოცდას, ტექსტში მოცემული დრო და გარემო განზოგადდა, პერსონაჟებმა , ზოგადადამიანური ხასიათი შეიძინეს, ხოლო კუზმა ყოველთვის განზოგადებულ ტიპად ითვლებოდა ქართულ ლიტერატურაში.
აფხა­ზი ის­ტო­რი­კო­სე­ბის გად­მო­ცე­მით, ემ­ხ­ვა­რი რუს­მა მეზღ­ვა­უ­რებ­მა "დერ­ზ­კი­ზე" მა­შინ­ვე მოკ­ლეს და ზღვა­ში გა­და­აგ­დეს.
ეკი­პა­ჟის დი­დი ნა­წი­ლი კო­ვალ­ჩუ­კის სე­ვას­ტო­პოლ­ში წას­ვე­ნე­ბას მო­ითხოვ­და, ამი­ტომ "დერ­ზ­კიმ" კურ­სი სე­ვას­ტო­პო­ლის­კენ აიღო.
ქიაჩელის ნოველაში დრამატულად კვეთენ ერთმანეთს სხვადასხვა სოციალური ძალები, მათი გადაკვეთის შუა გულში კი ორი თავისუფალი პიროვნების ფიგურებია ამოზრდილი.
ევროკომისიის პრეზიდენტმა ჟოზე მანუელ ბაროზუმ მიულოცა სარქისიანს „არჩევნების გაუმჯობესებულ გარემოში ჩატარება და საერთაშორისო სტანდარტებით დემოკრატიული პროცესების გაძლიერების პროგრესი“.
გენერალურმა მდივანმა ტორბიერნ იაგლანდმა მისალოც წერილში აღნიშნა, რომ ის დარწმუნებულია სარქისიანის მხრიდან „რეფორმების უწყვეტი პროცესის გაგრძელებაში, რომელსაც ის დემოკრატიის გაძლიერების კუთხით, უზენაესი კანონისა და ადამიანის უფლებების სრული დაცვით ახორციელებს“.
გენერალურმა მდივანმა ანდერს ფოგ რასმუსენმა აღნიშნა, რომ ნატო მიესალმება „ბოლო არჩევნებზე მიღწეულ პროგრესს და იმედოვნებს, რომ სომხეთი ყველაფერს გააკეთებს დარჩენილი ხარვეზების გამოსასროებლად“.
სომხეთის ყოფილი პრეზიდენტი ლევონ ტერ-პეტროსიანი და ქვეყნის ერთ-ერთი უმდიდრესი ადამიანი, პარლამენტში სიდიდით მეორე პარტიის ლიდერი გაგიკ წარუკიანი საარჩევნო მარათონს 2012 წლის დეკემბერში გამოეთიშნენ.
ბევრი თვლიდა, რომ მოქმედ პრეზიდენტ სერჟ სარქისიანისთვის კონკურენციის გაწევას ვერავინ შეძლებდა, ნაწილი აცხადებდა, რომ ხალხი „სათანადო ალტერნატივას“ ვერ ხედავდა და ამ ყოველივემ საზოგადოებაში დიდი აპათია გამოიწვია.
ოვანისიანმა სიტყვების „ბარევ“ და „რევოლუცია“-ს გაერთიანებით, მოძრაობას „ბარევოლუცია“ უწოდა, რითაც მან საარჩევნო კამპანიისას ხალხთან სიარულისა და მისალმების საკუთარ თვისებას გაუსვა ხაზი.
2013 წლის 31 იანვარს კანდიდატი პარუირ ჰაირიკიანი დაჭრეს, მაგრამ ის მალე გამოჯანმრთელდა და ორ მთავარ ოპოზიციონერ კანდიდატს რაფი ოვანისიანსა და ჰრანტ ბაგრატიანს პრეზიდენტ სარქისიანის დასამარცხებლად ერთიან ოპოზიციურ კანდიდატზე შეჯერებისაკენ მოუწოდა.
10 თებერვალს, მან არჩევნების 14 დღით გადადების მოთხოვნით საკონსტიტუციო სასამართლოს მიმართა და განაცხადა, რომ ის კვალავ წამოაყენებს საკუთარ კანდიდატურას იმ შემთხვევაში თუ სამი ოპოზიციური ძალა ერთ საერთო კანდიდატზე შეთანხმდებოდა, მაგრამ მეორე დრეს მან სარჩელი უკან გაიტანა.
საუკუნის სომეხი ისტორიკოსის, მოვსეს ხორენაცის მიხედვით, არმავირი იყო სომხეთის სამეფოს პირველი დედაქალაქი (თუმცა, გეოგრაფიული თვალსაზრისით, სომხეთის პირველი დედაქალაქი იყო ვანი).
მოვსეს ხორენაცი გადმოგვცემს, რომ პართიის მეფე ვალარსაქე დასახლდა არმავირში , ააგო ტაძარი და ბაგრატუნების დინასტიის პრინცს, სმბატს, მისი რელიგიის უარყოფა და კერპებისადმი თაყვანისცემა მოსთხოვა, მაგრამ სმბატმა უარით უპასუხა.
მოვსეს ხორენაცი, ასევე, მოგვითხრობს, რომ როდესაც მეფე ტიგრან -მ ეგვიპტის დედოფალ კლეოპატრას გამო შურის საძიებლად პალესტინაში სამხედრო ექსპედიცია გაგზავნა, მან მრავალი ებრაელი ტყვე იგდო ხელთ, რომლებიც არმავირსა და ვარდგესში დაასახლა.
მოვსესი იმასაც აღნიშნავს, რომ ებრაელები, მოგვიანებით, არმავირიდან ერვანდაშატში გადაიყვანეს, ხოლო შემდეგ, მეფე არტაშეს -ის მმართველობისას კიდევ ერთხელ გადაასახლეს ახალ დედაქალაქ არტაშატში.
როდესაც სპარსეთის მეფე შაპურ სომხეთში შეიჭრა , მან არტაშატიდან 30 000 სომხური და მეფე ტიგრანის მიერ პალესტინიდან გადმოსახლებული 9 000 ებრაული ოჯახი გამოყარა და შემდეგ მთლიანად გაანადგურა ქალაქი.
ანტიკურ პერიოდში არმავირი აიღეს სელევკიდებმა, პართიელებმა, რომის იმპერიამ, სასანიანებმა და ბიზანტიის იმპერიამ, სანამ, საბოლოოდ, 645 წელს არაბების ხელში არ გადავიდა.
ყარა-იუსუფმა 1407 წელს რეგიონი თემურიდების იმპერიისაგან დაიბრუნა, თუმცა თემურიდმა მმართველმა შაჰრუხმა ხელახლა დაიბრუნა რეგიონი 1421 და 1429 წლებში.
331 წელს, როდესაც სომხეთმა ერვანდუნთა დინასტიის მმართველობის ქვეშ აქამენიდთა იმპერიისაგან დამოუკიდებლობა განიმტკიცა, არმავირი ქვეყნის დედაქალაქად იქნა შერჩეული.
საუკუნის წარწერები, რომელთა შორისაა ჰესიოდეს პოეტური ქმნილებები, ხაზები ევრიპიდეს ნამუშევრებიდან, მაკედონური თვეების სია და ერვანდუნთა დინასტიის მეფეების სახელები.
მოგვიანებით, ოსმალებმა კვლავ დაიპყრეს იგი 1585 წელს, თუმცა 1603 წელს ის სპარსეთის სეფიანმა შაჰმა, აბას -მა დაიპყრო, რომლის დროსაც არმავირელი სომხები სპარსეთში გადაასახლეს და ძველი არმავირი საბოლოოდ მიატოვეს.
რუსეთ-ირანის ომის დაწყების მიზეზი გახდა სპარსელთა მოთხოვნა 1804 და 1813 წლებში ირანის მიერ რუსეთის სასარგებლოდ დაკარგული ტერიტორიების დასაბრუნებლად.
თავდაპირველად, 1826 წელს სპარსელებმა უკუაგდეს რუსები, თუმცა რუსეთის არმიის მეთაურმა, გენერალმა ივანე პასკევიჩმა დაიბრუნა სამხრეთ კავკასიის ტერიტორიები და მას ერევნის სახანოს ტერიტორიებიც შეუერთა .
დასახლება მიტოვებულად რჩებოდა 1613 წლამდე, სანამ შვიდმა სომხურმა ოჯახმა ძველი არმავირის ნაქალაქარიდან აღმოსავლეთით ერთ კილომეტრში ახალი სოფელი არ ააშენა.
ერთ-ერთ წარწერაში დარიოსი თანამიმდევრულად აღწერს კიროს დიდისა და კამბისე -ის სიკვდილს და შემდგომ განვითარებულ მოვლენებს, რომლებთანაც დარიოსმა ერთ წელში ცხრა ბრძოლა გამართა მათი ხელმძღვანელობით იმპერიაში მიმდინარე აჯანყებების ჩასახშობად.
მისი მამა - ვადიმ ხარატიანი ტექნიკური კოლეჯის ერთ-ერთი მასწავლებელი იყო, ხოლო დედა - სვეტლანა ხარატიანი მშენებელ-ინჟინერი და მოსკოვის ერთ-ერთი რეგიონის - კრასნოგორსკის საკრებულოს დეპუტატი.
პირველი მეუღლე — მარინა ბურიმოვა (სწავლობდა დიმიტრი ხარატიანთან ერთად მ.ს. შელკინის სახელობის უმაღლეს თეატრალურ სასწავლებელში. განქორწინდნენ 1988 წელს).
ვაჟი — ივან ხარატიანი (დ. 9 მარტი, 1998. 2006 წელს ითამაშა ფილმში «. ». უკრავს ფორტეპიანოზე და წერს სიმღერებს. მისი ნათლია იური მოროზი დიმიტრი ხარატიანის ერთ-ერთი მეგობართაგანია).
1990 — «საუკეთესო მსახიობი» ჟურნალ «საბჭოთა ეკრანის» მიხედვით (როლისათვის დიმიტრი პუზირიოვი ფილმში კერძო დეტექტივი, ან ოპერაცია «კოოპერაცია»)
1970 წელს, ზეგამტარობა დაიმზირეს ჟანგბადნაერთში, რომლის 13-ზე, რომელიც მნიშვნელოვნად მაღალი ტემპერატურა იყო ვიდრე სხვა მარტივი მეტალებისთვის.
აღმოჩნდა რომ ბარიუმის დოპირებით ლანთანის ოქსიდში მიირწევა ზეგამტარობა,რომლისთვისაც კრიტიკული ტემპერატურა არის 35 . მათი შედეგი მალევე იქნა დადასტურებული სხვა ჯგუფების მიერ.
მაშინ როდესაც „ჩვეულებრივი“ ზეგამტარებისთვის გადასვლის ტემპერატურა არის 30 -ზე დაბალი, მტზ დამზერილია ისეთ მაღალ ტემპერატურებზეც, როგორიცაა 138 . 2008 წლამდე, მტზ აღმოჩენილი იყო მხოლოდ ჟანგბადის და სპილენძის ნაერთებში თუმცა, შემდეგ მტზ ასევე აღმოჩნდა რკინაზე დაფუძვნებულ ნაერთებშიც.
მაღალტემპერატურული ზეგამტარები არის მასალები რომლებიც ხდებიან ზეგამტარები კლასიკურ ზეგამტარებთან შედარებით მაღალ ტემპერატურებზე პირველი მტზ აღმოაჩინეს ჯორჯ ბედნორცმა და ალექს მიულერმა 1986 წელს, ციურიხის აიბიემის კვლევით ცენტრში.
ზეგამტარობის მკვლევართა მთავარი მიზანი არის ამ მოვლენის ოთახის ტემპერატურაზე ნახვა, რომელიც უამრავ გამოყენებას ჰპოვებს თანამედროვე ტექნოლოგიებში.
სამონასტრო კომპლექსის ყველაზე დიდებული ეკლესიაა სურბ-ასტვაწაწინის ორსართულიანი ეკლესია, რომელსაც ზოგჯერ ბურტელაშენს უწოდებენ, რადგან მისი მშენებლობისათვის ფინანსები გაიღო თავადმა ბურტელ ორბელიანმა.
პირველი სართულის კარის თავზე გამოსახულია ღვთისმშობელი ყრმა იესოთი და მთავარანგელოზებით, ხოლო მეორე სართულის შესასვლელის თავზე გამოსახულია იესო და მოციქულები პეტრე და პავლე.
ამის შემდეგ, ლიტერატურულ სამყაროში მოხვედრის რამდენიმე წარუმატებელი მცდელობის გამო, ბუკოვსკი იმედგაცრუებული რჩება და წერას თითქმის ათი წლის განმავლობაში თავს ანებებს.
ამ პერიოდის განმავლობაში ის ჯერ ლოს-ანჯელესში ცხოვრობს, სადაც მცირე ხნით ერთ-ერთ ქარხანაში მუშად მუშაობს, შემდეგ კი ქალაქიდან ქალაქში გადადის დღიური სამუშაოს ძიებაში.
ლოს-ანჯელესის საშუალო სკოლის დამთავრების შემდეგ, ბუკოვსკი ლოს-ანჯელესის საქალაქო კოლეჯში სწავლობდა ორი წელი, სადაც ხელოვნების, ჟურნალისტიკისა და ლიტერატურის კურსებს ეუფლებოდა.
თავის ავტობიოგრაფიულ ნაწარმოებში „ლორი შვრიაზე“ ჩარლზ ბუკოვსკი წერს, რომ დედამისის მხარდაჭერით, მამა მასზე ხშირად ფიზიკურ და მორალურ ძალადობას ეწეოდა; უმცირესი დანაშაულისთვისაც კი სცემდა.
ამ პერიოდში მცირე ტირაჟის ავანგარდულმა გამოცემამ , რომელსაც ენტონი ლინიკი და დონალდ ფაქტორი გამოსცემდა, ბუკოვსკის ადრეული ნამუშევრები გამოქვეყნა.
ჰენრი ჩარლზ ბუკოვსკი (; დაბადებით ჰაინრიხ კარლ ბუკოვსკი ; დ. 16 აგვისტო, 1920, ანდერნახი, პრუსია, გერმანია — გ. 9 მარტი, 1994, ლოს-ანჯელესი, აშშ) — წარმოშობით გერმანელი, ამერიკელი პოეტი, ლიტერატორი, პროზაიკოსი და ჟურნალისტი.
ციხეში მას 17 დღე მოუწია ყოფნა, რის შემდეგაც ის სამხედრო სამსახურში გაწვევის სავალდებულო ფიზიკური გამოცდისას ფსიქოლოგიური ტესტის ვერ ჩაბარების გამო გაშვებულ იქნა.
აშშ-ის ფლოტის საბოლოო განადგურების მიზნით, 1941 წლის 7 დეკემბერს იაპონიის საიმპერატორო ფლოტის საჰაერო ძალებმა და წყალქვეშა ნავებმა მოულოდნელად თავს დაესხნენ პერლ-ჰარბორის საზღვაო და საჰაერო ბაზებზე დისლოცირებულ აშშ-ის საზღვაო ძალების ძირითად დამრტყმელ ძალებს.
პირიქით, მას შემდეგ რაც პერლ-ჰარბორზე შეტევის საპასუხოდ ამერიკამ ომი გამოუცხადა იაპონიას და ამგვარად მეორე მსოფლიო ომის ორფრონტიან ბრძოლაში ჩაება, აშშ-ის საზღვაო ძალები შეუდარებლად გაიზარდა.
აშშ-ის საზღვაო ძალებმა მონაწილეობა მიიღეს უამრავ მნიშვნელოვან ბრძოლაში, როგორებიცაა მარჯნის ზღვის ბრძოლა, მიდვეის ბრძოლა, სოლომონის კუნძულების კამპანია, ფილიპინის ზღვის ბრძოლა, ლეიტეს ყურეს ბრძოლა და ბრძოლა ოკინავასთვის.
გამომდინარე იქედან, რომ ლაზერის გამოყენება შეზღუდულია ჰორიზონტით და ჰორიზონტს მიღმა ცეცხლს ისინი ვერ უზრუნველყოფენ, ლაზერები შეიძლება განეკუთვნოს მხოლოდ თავდაცვით შეიარაღებას.
რაილგანი იქნება ფრთოსანი რაკეტების დამატებება, რადგან მას აქვს ფრთოსან რაკეტებთან შედარებით ნაკლები მოქმედების მანძილი, კომპონენტები სწრაფად იცვითება და ამჟამად მხოლოდ „ზამვოლტის“ კალსის საესკადრო ნაღმოსნებს აქვთ საჭირო წარმადობისთვის საკმარისი ელექტროენერგიის გამომუშავების შესაძლებლობა.
როდესაც საზღვაო ქვეითთა კორპუსზე მიმაგრებული დანაყოფები გადასროლილი არიან საოპერაციო გარემოში, ძირითადად ისინი ატარებენ საზღვაო ქვეითთა კომუფლირებულ უნიფორმებს, მაგრამ სხვა შემთხვევებში ისინი იცვამენ საზღვაო ძალების მუნდირს, თუ მათ ამას საზღვაო ქვეითთა კორპუსის სტანდარტები არ უზღუდავთ.
ვინაიდან საზღვაო ქვეითთა კორპუსი ექსპედიციური ძალაა, რომელიც სპეციალიზებულია ამფიბიურ ოპერაციებზე, საოპერაციო გარემოში ტერიტორიული წყლების გარეთ ისინი ხშირად იყენებენ საზღვაო ძალების გემებს.
საზღვაო ქვეითთა დანაყოფები რომლებიც საზღვაო ქვეითთა საჰაერო-სახმელეთო ოპერატიული შენაერთის ფორმატში არიან გაშლილნი, მოქმედებენ საზღვაო ქვეითთა კორპუსის არსებული მეთაურობის ჯაჭვის ქვეშ.