polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ფერების აღქმაში განსხვავება ერთი სახეობის მდედრებსა და მამრებს შორის გამოწვეულია მწვანე-ყვითელისადმი მგრძნობიარე ოფსინოგენის ცილის გენით (რომელიც იძლევა შესაძლებლობას გააარჩიო წითელი ფერი მწვანისაგან), რომელიც მდებარეობს სასქესო ქრომოსომაში.
ბევრი სხვა პრიმატი და სხვა ძუძუმწოვრები დიქრომატები არიან, რაც წარმოადგენს ძირითად მხედველობას ფერების აღქმის მხრივ ძუძუმწოვრებში, რომლებიც აქტიურები არიან დღის განმავლობაში .
წითელი შუქი, ამავე დროს, ასტიმულირებს კოლბებს ბევრად უფრო ძლიერად, ვიდრე და კოლბებს; მოლურჯო-მომწვანო შუქი ასტიმულირებს კოლბებს, ბევრად უფრო ძლიერად ვიდრე და კოლბებს და ის აგრეთვე პიკური სტიმულანტია ჩხიროვანი უჯრედებისთვის; რაც შეეხებბა ლურჯ შუქს, ის ასტიმულირებს კოლბებს ბევრად უფრო ძლიერად, ვიდრე წითელი ან მწვანე შუქი, თუმცა და კოლბებს უფრო სუსტად.
ძუძუმწოვრებს ძირითადად ფერების აღქმის შეზღუდული ტიპი აქვთ და ახასიათებთ წითელი და მწვანე ფერების მიმართ სიბრმავე, ასევე აქვთ ორი სახის კოლბა.
ადამიანებს, ზოგიერთ პრიმატს და ზოგიერთ ჩანთოსანს შეუძლია ფერების უფრო ფართო სპექტრის აღქმა, თუმცა მხოლოდ სხვა ძუძუმწოვრებთან შედარებით.
იმ ხერხემლიანების უმეტესობა, რომლებიც ძუძუმწოვარი არაა, ასხვავებს ფერებს ისევე კარგად, როგორც ადამიანები, თუმცა ბევრ სახეობას: ფრინველებს, თევზებს, რეპტილიებს, ამფიბიებს და ზოგიერთ უხერხემლოებს, აქვთ სამზე მეტი სახის კოლბა და შესაბამისად, უკეთესი ფერების აღქმის უნარი, ვიდრე ადამიანებს.
საკმარისი განსხვავება ტალღის სიგრძეში იწვევს განსხვავებას აღქმად ტონში; შესამჩნევი განსხვავება ტალღის სიგრძეში, მოლურჯო-მომწვანო და ყვითელ ტალღებში დაახლოებით 1 ნმ-დან 10 ნმ-მდე, ხოლო უფრო გრძელ, წითელ და უფრო მოკლე, ლურჯ ტალღებში მეტამდე მერყეობს.
მიუხედავად იმისა, რომ ადამიანის თვალს შეუძლია რამდენიმე ასეული ტონის გამორჩევა, როდესაც ეს სუფთა სპექტრული ფერები ირევა ერთმანეთში ან ერევა თეთრ ფერს, აღქმად ფერთა რიცხვი შეიძლება საკმაოდ დიდი აღმოჩნდეს.
ფერების აღქმა — ორგანიზმის ან მანქანის უნარი, გამოარჩიოს ობიექტები, სინათლის ტალღის სიგრძის მიხედვით, რომლებსაც ისინი ირეკლავენ, გამოსცემენ ან გადასცემენ.
ფერების გაზომვა და დაყოფა შეიძლება სხვადასხვა გზებით; სინამდვილეში, ადამიანის ფერების აღქმა სუბიექტური პროცესია, სადაც თავის ტვინი რეაგირებს სტიმულებზე, რომლებიც იქმნებიან მაშინ, როდესაც შემომავალი შუქი რეაქციაში შედის თვალში მდებარე რამდენიმე სახის კოლბურ უჯრედთან.
მაგალითად, მაშინ, როცა კოლბები მარტივად მიემართება „წითელ რეცეპტორებს“, მიკროსპექტროფოფოტომეტრიამ აჩვენა, რომ მათი მგრძნობელობის პიკი არის სპექტრის მომწვანო-მოყვითალო რეგიონში.
სპექტრი ცდება ადამიანის ფერთა აღქმას და მას ვერ აღიქვამენ ჩვეულებრივ ადამიანები, გარდა ზოგიერთი პაციენტისა, რომელსაც კატარაქტის ოპერაცია აქვს გაკეთებული.
გვერდითი დამუხლული ბირთვი დაყოფილია სამ შრედ : -შრე, რომელიც ძირითადად შედგება უჯრედებისგან, შრე, რომელიც ძრითადად შედგება უჯრედებისგან და კონიოუჯრედული შრე.
მაგალითად, თეთრი გვერდი ლურჯი, ვარდისფერი და იისფერი შუქის ქვეშ, ძირითადად აირეკლავს ლურჯ, ვარდისფერ და იისფერ შუქს თვალის მიმართ; ტვინი, ამ დროს განათების ეფექტს კომპენსაციას უკეთებს და დიდი ალბათობით ადამიანი გვერდს სამივე ფერის შემთხვევაში თეთრად აღიქვამს.
ამ ხალხმა შექმნა ძალიან გამორჩეული ფერების სქემა, რომელიც ყოფს ფერებს მუქ სპექტრებად , ძალიან ღიად , ნათელ ლურჯად და მწვანედ და მშრალ ფერებად, რაც მათი სპეციფიკური ცხოვრების წესის მიმართ ადაპტაციაა.
ამის შემდეგ, ვიზუალური ინფორმაცია იგზავნება ბადურის განგლიური უჯრედებიდან თავის ტვინში, ოპტიკური ნერვიდან ოპტიკურ ქიაზმამდე: წერტილი, სადაც ორი ოპტიკური ნერვი ერთმანეთს ხვდება და ინფორმაცია დროებითი ვიზუალური ველიდან გადაკვეთს თავის ტვინს მეორე ბოლომდე.
ოპტიკური ქიაზმის შემდეგ, ვიზუალური ტრაქტები მოიხსენებიან, როგორც ოპტიკური ტრაქტები, რომლებიც შედიან თალამუსიდან გვერდითი დამუხლული ბირთვის სინაფსებში.
მას აგრეთვე უწოდებენ „ზოლიან ქერქს“, სხვა კორტიკოიდულ ვიზუალურ რეგიონებთან ერთად შექმნილ კოლექტივს კი მოიხსენიებენ როგორც „ექსტრასენსულ ქერქს“.
რეალურად ფერის აღქმა მიიღწევა რთული პროცესის შედეგად, რომელიც იწყება ამ უჯრედების ბადურაში დიფერენციალური გამოსვლით და სრულდება მხედველობის ქერქში და თავის ტვინში ასოციაციურ ადგილებში.
თეთრის“ აღქმა ფორმირდება ხილვადი სინათლის მთლიანი სპექტრით, ან, განსხვავებული ტალღის სიგრძეების რამდენიმე ფერის შერევით ცხოველებში, რომლებსაც მხოლოდ რამდენიმე ფერის რეცეპტორი აქვთ.
ადამიანების შემთხვევაში, თეთრი სინათლე შეგვიძლია მივიღოთ წითლის, მწვანეს და ლურჯის შერევით, ან დამატებითი ფერების წყვილით, როგორიცაა ყვითელი და ლურჯი.
ტრიქრომატული ფერის აღქმის ევოლუცია პრიმატებში მოხდა თანამედროვე მაიმუნების, პრიმატების და ადამიანების წინაპრებში, როდესაც მათ დაიწყეს დღის შუქზე ფოთლების და ხილის შეგროვება.
ფერების აღქმა დისკრიმინაციით არსებობს ზოგიერთ ფეხსახსრიანშიც- მხოლოდ ფეხსახსრიანებში, გარდა ხერხემლიანებისა, რომლებიც ფლობენ ამ თვისებას.
ისააკ ნიუტონმა აღმოაჩინა, რომ თეთრი შუქის შემადგენელ კომპონენტ ფერებს, რომლებიც თეთრი შუქის დისპერსიულ პრიზმაში გატარების შედეგად მიიღება, სხვანაირ პრიზმაში გატარების შემდეგ ისევ თეთრ შუქად გაერთიანება შეუძლიათ.
რეპტილიებს და ამფიბიებს ასევე ოთხი სახის კოლბა აქვთ და სავარაუდოა, რომ იმ რაოდენობის ფერებს მაინც აღიქვამენ, რამდენსაც ადამიანები, შესაძლოა მეტსაც კი.
ადამიანის კოლბური უჯრედების პიკური რეაქცია იცვლება ისეთ ინდივიდებშიც, რომლებსაც ეგრეთ წოდებული ნორმალური ფერთა აღქმა აქვთ; ზოგ არა-ადამიანურ სახეობებში ეს პოლიმორფული ვარიაცია უფრო დიდია და შეიძლება ადაპტაციური იყოს.
ყველა კოლბა შეიცავს პიგმენტებს, რომლებიც შედგება ოფსინოგენის აპოპროტეინისგან, რომელიც კოვალენტურადაა დაკავშირებული ან 11--ჰიდრორეტინალთან ან უფრო იშვიათად, 11--დეჰიდრორეტინალთან.
მთავარი დებულებების დასაფუძნებლად სუტრაში გამოყენებულია თავისებური აგებულების წინადადებები : „ის რაზეც ქადაგებდა ბუდა როგორც სიბრძნის სრულყოფილებაზე, მასზე ასევე იქადაგებდა, როგორც არასრულყოფილზე, ამიტომაც მიიჩნევა იგი სიბრძნის სრულყოფილებად“ .
სწორედ ამიტომ ის, რაზეც ქადაგებდა ბუდა, როგორც „სიბრძნის სრულყოფილებაზე“, არის „სიბრძნის სრულყოფილება“, და „სიბრძნის სრულყოფილება“ არ ნიშნავს იმას, რაზეც ქადაგებდა ბუდა, რადგან მისი ყველანაირი გამოვლინება ვერ იქნება „სიბრძნის სრულყოფილება“.
სუტრას გავრცელებას ხელს უწყობდა ბუდას სწავლების ერთი წესი, რომლის თანახმად ითვლებოდა, რომ წმინდა ტექსტების გამრავლება იყო მადლის მიზიდვა, უბრალო მოკვდავისთვის მიერ გაღებული დიდი წვლილი ხსნისთვის.
ხსნისთვის მეტ-ნაკლებად სასარგებლო აღმოჩნდა „ალმასის სუტრას“ ტექსტები, რამდენადაც ის არ არის ვრცელი, მაგრამ სავსებით გამოხატავს სწავლების არსს.
დროთა განმავლობაში სუტრა გახდა არა მარტო წაკითხვადი, არამედ ერთობ საპატიოც - ბუდიზმის აღმსარებელი ხალხი სუტრას ინახავდა ყველაზე საპატიო, „წმინდა“ ადგილზე.
ხალხის დაბალ ფენაში გაჩნდა და დამკვიდრდა რწმენა, რომ სუტრა „უბოძებს მადლსა და ნათელს ნებისმიერ დროს“, რომ ადგილი, სადაც ის ინახება, არის ბუდას, ან მისი საპატიო მოწაფის, ადგილსამყოფელი.
საუკუნეებში უკვე ცნობილი იყო და აკეთებდნენ მის ციტირებას, განმარტავდნენ ნაშრომებში, რომლებსაც ტრადიციულად მიაწერდნენ ბუდიზმის მაჰაიანური შტოს ფუძემდებელს ნაგარძუნას .
საუკუნეში სუტრას შინაარსი გადაიტანეს ბუდისტური დოგმატიკის სივრცეში: რაც იუგაჰენგფას ერთ-ერთმა პირველმა წამომწყებმა, ასანგამ 70 სტროფში გამოხატა, ხოლო მისმა მოწაფემ, ცნობილმა ბუდისტმა ფილოსოფოსმა ბასუბანდუმ კომენტარები გააკეთა, როგორც ასანგას ნაშრომზე, ასევე თვით სუტრაზე.
სუტრას პოპულარობა იმით აიხსნება, რომ ბუდისტი მასწავლებლების რჩევით იმდენად ბუდიზმის მიმდევართა მიერ არ ისწავლება, რამდენადაც შეიგრძნობა ღრმა წვდომით, ეს კი ძალზე მოხერხებული საშუალებაა მოსწავლეთა მიერ ბუდას შეცნობისთვის.
ალმასის სუტრა (, --, „სრულყოფილი სიბრძნის სუტრა, რომელიც ელვასავით გაჰკვეთს უცოდინრობის ბინდს“) — პრაჯნიაპარამიტას ციკლის სუტრა, ბუდისტური მაჰაიანას საფუძველი, რომელიც შეიქმნა საუკუნეში, არაუგვიანეს საუკუნის შუა წლებისა.
საუკუნის შუა წლებში სუტრა მრავალჯერ ითარგმნა ევროპულ ენებზეც, თანაც ევროპაში ტიბეტური და გერმანული თარგმანები გამოიცა 1837 წელს რუსეთის საიმპერატორო სამეცნიერო აკადემიის მიერ.
სახელი ალმასის სუტრა დასავლეთის მკვლევარებმა უწოდეს სიტყვა „ვაჯრას“ ერთ-ერთი მნიშვნელობის გამო, რაც ერთობ არასწორად გადმოსცემს მის ორიგინალურ შინაარსს.
რადგანაც მამულები ალავერდის ტაძარს ეკუთვნოდა, ხოლო გლეხები მეფის ყმები იყვნენ, სოფლიდან აღებული გადასახადები ორად იყოფოდა მეფესა და ალავერდის ტაძარს შორის.
აღდგენილ სოფლეში გადმოსახლდა მოსახლეობა საქართველოს სხვადასხვა კუთხეებიდან: ჯავაახიშვილები, გაბრიელაშვილები, გლახაშვილები, დურგლიშვილები, კეკოშვილები, სიდამონიძეები, ქართლელიშვილები, ხორბალაძეები , გამყრელიძეები, არჩვაძეები, მაისურაძეები, კობახიძეები , აბესაძეები, გიორგაძეები, ნუცუბიძეები, სამხარაძეები, ფხალაძეები , შენგელიები, რომლებიც შემდეგ შენგელიძეებად დაეწერნენ და სხვა.
თამაშის თემები და გეიმპლეი არის „ “-ის მსგავსი, მაგრამ ამ უკანასკნელისგან განსხვავებით, მასში ომის დანახვა შესაძლებელია არა მხოლოდ ამერიკელი ჯარისკაცის კუთხიდან, არამედ ბრიტანელისა და საბჭოთა ჯარისკაცის კუთხიდანაც.
აგრეთვე გადაეცა რამდენიმე ჯილდო სხვადასხვა გამომცემლებისგან, მათ შორის „წლის თამაშის“ ტიტული და ინტერაქტიული ხელოვნებისა და მეცნიერების აკადემიის ჯიდლო.
სხვა მსგავს თამაშებთან შედარებით, მასში გაზრდილია მოკავშირეთა ხელოვნური ინტელექტის დონე, რომლებიც რეაგირებენ სიტუციიდან გამომდინარე და ეხმარებიან მოთამაშეს რთულ მდგომარეობაში.
ასევე ფემიციდი როგორც წესი სახლის პირობებში ხდება, ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის მიერ ჩატარებული კვლევის მიხედვით, მსოფლიოში აღრიცხული მოკლული ქალების 35% ინტიმური ფემიციდის მსხვერპლია.
გენდერულად დისკრიმინაციული მკვლელობისა“ გაუგებარს ხდის რომელ გენდერზეა საუბარი და ასევე ქალების ნაცვლად მდედრობითი სქესის წარმომადგენლებზე ხაზგასმა მოიცავს გოგონებს და ჩვილებსაც.
რასელის განმარტება მსოფლიო ჯანდაცვის ორგანიზაციის განმარტებისგან განსხვავებით უფრო ვრცელია და მოიცავს სელექციურ აბორტს, უფრო არაპირდაპირ ფორმებს, როგორიცაა მაგალითად, აბორტის და კონტრაცეფციის აკრძალვის შედეგად ქალების სიკვდილიანობას ან კაცების მიერ პრეზერვატივის გამოყენებაზე უარის თქმის შედეგად ქალების აივ ვირუსით ინფიცირებას.
მკვლელობის მიზეზი შეიძლება იყოს ქალის მიერ ქორწინებამდე სქესობრივი ურთიერთობის დამყარება, ქალის ქცევასთან დაკავშირებული გაბატონებული ნორმების დარღვევა, ცოლქმრული ღალატი, ქორწინების გარშე ორსულობა და ა.
ევროსტატის განმარტებით ფემინიციდის სტატისტიკა განზრახული მკვლელობების მონაცემებიდან უნდა ამოვიღოთ და არა მხოლოდ მკვლელობას, არამედ სერიოზული დაზიანების შედეგად გამოწვეული მკვლელობაც უნდა მოიცვას, თუმცა არცერთ ევროკავშირის ქვეყანის კანონმდებლობით ფემიციდი არ არის განსაზღვრული.
სოკრატეს ბრაზილეირუ სამპაიუ დი სოზა ვიეირა დი ოლივეირა ( დ. 19 თებერვალი, 1954, ბელენი, პარა, ბრაზილია — გ. 4 დეკემბერი, 2011, სან-პაულუ, ბრაზილია) — ბრაზილიელი ფეხბურთელი და ფეხბურთის მწვრთნელი.
ნეიროფარმაკოლოგია სამეცნიერო სფეროში მეოცე საუკუნის დასაწყისში გამოჩნდა, მას შემდეგ, რაც მეცნიერებმა საბაზისო ინფორმაცია მოიპოვეს ნერვული სისტემის შესახებ.
მიუხედავად იმისა, რომ ეს მედიკამენტი მალარიით დაავადებული ინდივიდებისთვის ნაკლებად დამაიმედებლი იყო, აღმოჩნდა, რომ მას დამამშვიდებელი ეფექტი ჰქონდა, რაც დადებით ზეგავლენას ახდენდა პარკინსონით დაავადებულ ადამიანებზე.
ეს შავი ყუთის მეთოდი, რომლის მიხედვითაც მედიკამენტის ეფექტის კვლევა მიმდინარეობდა პაციენტის პასუხთან მედიკამენტის მოქმედების მიმართების ცოდნის გარეშე, წარმოადგენდა ამ სფეროს კვლევის ძირითად მიდგომას 1940-იან წლებსა და 1950-იანი წლების დასაწყისამდე.
მაშინ, როცა მეცნიერებს შეეძლოთ ისეთი ნეიროტრანსმიტერების იდენტიფიცირება, როგორებიცაა: ნორეპინეფრინი (მონაწიელობს სისხლძარღვების შევიწროებასა და გულის შეკუმშვის სიხშირისა და სისხლის წნევის ზრდაში), დოფამინი და სეროტონინი .
1950-იან წლებში მეცნიერებს ასევე უკეთ შეეძლოთ გაეზომათ ამა თუ იმ ნეიროქიმიურ ნივთერებათა დონე სხეულში და დაედგინათ, ნივთიერებათა რაოდენობის ქცევასთან მიმართება.
ამ ორმა მთავარმა ისტორიულმა მოვლენამ ნეიროფარმაკოლოგიაში მეცნიერებს შესაძლებლობა მისცა არა მხოლოდ ერთი ნეირონიდან მეორეში ინფორმაციის გადაცემის პროცესი ეკვლიათ, არამედ გაერკვიათ ისიც, თუ როგორ ამუშავებს ამ ინფორმაციას ნეირონი თავის თავში.
ნეიროფარმაკოლოგია შეიწავლის მედიკამენტების გავლენას იმ ნერვული სისტემის უჯრედებსა და ნეირონულ მექანიზმებზე, რომლებიც აქტიურად მონაწილეობენ ქცევის ჩამოყალიბების პროცესში.
ქცევითი ნეიროფარმაკოლოგია იკვლევს მედიკამენტების გავლენას ადამიანის ქცევაზე , რაც გულისმობს დამოკიდებულების ჩამოყალიბებასა და ადამიანის გონებას შორის არსებულ მიმართებებს.
მოლეკულური ნეიროფარმაკოლოგია კი შეისწავლის ნეირონებსა და მათ ნეიროქიმიურ ურთიერთქმედებას ნევროლოგიურ ფუნქციონირებაზე დადებითი ეფექტის მქონე მედიკამენტების შესაქმნელად.
ორივე მათგანი განიხილავს ნეიროტრანსმიტერების, ნეიროპეპტიდების, ნეიროჰორმონების, ნეირომოდულატორების, ენზიმების, მეორეული მესენჯერების, თანაგადამტანი ცილების, იონური არხებისა და რეცეპტორების ურთიერთქმედებას ცენტრალურ და პერიფერიულ ნერვულ სისტემაში.
ამ ურთიერთქმედებათა შესწავლის შედეგად მკვლევრები მრავალი ნევროლოგიური აშლილობის სამკურნალო მედიკამენტებს ქმნიან, მათ შორის ტკივილის, ნეიროდეგენერაციული დაავადებების , ფსიქოლოგიური აშლილობებების, დამოკიდებულებებისა და სხვაგვარი აშლილობების სამკურნალო მედიკამენტებსაც.
როდესაც ნეიროტრანსმიტერი მიემაგრება რეცეპტორს, ეს გამოიწვევს კონფორმაციულ ცვლილებას, რომელიც იონებს მისცემს უჯრედში პიდაპირ შედინების შესაძლებლობას.
ისინი გაცილებით ნელები არიან ვიდრე რეცეპტორები, რისი მიზეზიც იმ ბიოქიმიური რეაქციების რაოდენობათა ზრდაა, რომელიცუჯრედის შიგნით მიმდინარეობს.
როდესაც ნეიროტრანსმიტერი ემაგრება ცილას, ეს იწვევს შიდაუჯრედული ურთიერთქმედებების კასკადს, რომლების წინ უძღვის მრავალ სხვადასხვა ტიპის ცვლილებას უჯრედულ ბიოქიმიაში, ფსიქოლოგიასა და გენების ექსპრესიაში.
ნეიროტრანსმიტერ-რეცეპტორის ურთიერთქმედებები ნეიროფარმაკოლოგიის სფეროში ძალიან მნიშვნელოვანია, რადგან მრავალი მედიკამენტი დაფუძნებულია ამ დაკავშირების პროცესის გაწყვეტაზე.
კალციუმის იონები შემდეგ გამოიწვევენ სისხლძარღვების - ნეიროტრანსმიტერებით სავსე მცირე ერთიანობების მიმაგრებას უჯრედის მემბრანაზე და მისი შიგთავსის გამოთავისუფლებას სინაფსში.
ეს უჯრედი ცნობილია როგორც პრე-სინაფსური ნეირონი; ხოლო უჯრედი, რომელიც ურთიერთქმედებს გამოთავისუფლებულ ნეიროტრანსმიტერთან ცნობილია, როგორც პოსტ-სინაფსური ნეირონი.
რეცეპტორი შეიცავს მრავალ დასაკავშირებელ ადგილს, რომელიც შესაძლებელს ხდის კონფორმაციულ ცვლილებებს და არის პირველადი სამიზნე მედიკამენტის განვითარებისთვის.
ნეიროფარმაკოლოგია არის მეცნიერების ის მრავლისმომცველი სფერო, რომელიც საკუთარ თავში აერთიანებს ნერვული სისტემის მრავალ ასპექტს - ერთი ნეირონის მანიპულაციის, ტვინის მთლიან რეგიონების, ზურგის ტვინსა და პერიფერიულ ნერვების შესწავლას.
ეს სტატია შეეხება ორივე ტიპის - ქცევითი და მოლეკულური ნეიროფარმაკოლოგიის, იმ მთავარ რეცეპტორებს, იონურ არხებსა და ნეიროტრანსმიტერებს, რომლებზე მანიპულირებაც მედიკამენტების მოქმედების დროს მიმდინარეობს და იმასაც, თუ რა სარგებელი მოაქვს ნეიროფარმაკოლოგიას ნევროლოგიური აშლილობების მქონე ადამიანებისათვის.
ქცევითი ნეიროფარმაკოლოგიის ერთი ფორმა შეისწავლის ნარკოტიკებზე დამოკიდებულებას და იმას, თუ როგორ გავლენას ახდენს ნარკოტიკებზე დამოკიდებულება ადამიანის გონებაზე.
კვლევების უმრავლესობა აჩვენებს რომ ძირითადი ტვინის უბანი, რომელიც დიდ როლს თამაშობს დამოკიდებულების გაძლიერებაში ნეიროქიმიური დაჯილდოების მეშვეობით, არის ნუკლეუს აკუმბენსი.
ალკოჰოლის გადამეტებულ მიღებას შეუძლია გამოიწვიოს დაქვემდებარებულობა და დამოკიდებულება - ხოლო ის თუ როგორ ხდება დამოკიდებულების გაჩენა, ეს ქვემოთაა აღწერილი.
ყველაზე პოპულარული და ფართოდ გავრცელებული მედიკამენტები, რომლებიც დეპრესიის დროს ორგანიზმში სეროტონინის დონის დასარეგულირებლად გამოიყენება, არიან - სეროტონინის უკუმიტაცების სელექტიური ინჰიბიტორები.
ფსიქოლოგიური აშლილობები, კერძოდ, ყურადღების დეფიციტისა და ჰიპერაქტივობის სინდრომი შესაძლებელია განიკურნოს ისეთი მედიკამენტით, როგორიცაა მეთილფენიდატი , რომელიც ბლოკავს დოფამინის ხელახლა მიღებას პრე-სინაფსური უჯრედის მიერ, შესაბამისად, სინაფსურ ნაპრალში დარჩენილი დოფამინის რაოდენობა იზრდება.
ები - მონოამინოქსიდაზას ინჰიბიტორები ზრდიან სეროტონინის რაოდენობას პრე-სინაფსურ უჯრედში, მაგრამ მათი მოქმედება მრავალ გვერდით მოვლენასთან არის დაკავშირებული, როგორებიცააა ინტენსიური შაკიკი და სისხლის მაღალი წნევა.
მოლეკულური ნეიროფარმაკოლოგია იკვლევს ნეირონებისა და მათი ნეიროქიმიური ურთიერთქმედებების ახალი მედიკამენტების შექმნის მიზნით, რომლებიც უმკურნალებენ ისეთ ნევროლოგიურ აშლილობებს, როგორებიცაა ტკივილი, ნეიროდეგენერაციული დაავადებები და ფსიქოლოგიური აშლილობები .
იმ პოტენციური მიღწევების გასაგებად, რომელიც ნეიროფარმაკოლოგიამ შეიძლება მოიტანოს, მნიშვნელოვანია იმის გაგება თუ როგორ გადაიცემა ადამიანის ქცევა და ფიქრის პროცესი ნეირონიდან ნეირონში და როგორ შეუძლია მედიკამენტების მიღებას ამ პროცესების ქიმიური საფუძვლების შეცვლა.
მომდევნო ნეიროტრანსმიტერ-რეცეპტორის ურთიერთქმედებებზე გავლენა შესაძლოა იქონიოს სინთეტიკურმა პრეპარატებმა, რომლებიც მოქმედებენ, როგორც ზემოთ ჩამოთვლილი სამიდან ერთ-ერთი.
არაკონკურენტული ანტაგონისტი- მოლეკულა, რომელიც ემაგრება რეცეპტორის ცილას ანტაგონისტისგან განსხვავებულ ადგილას, მაგრამ იწვევს კონფორმაციულ ცვლილებას ცილაში, რომელიც არ უშვებს აქტივაციას.
პედაგოგები სიცილის ეპიდემიაში არ მონაწილეობდნენ, მაგრამ ვინაიდან მოსწავლეები ვერ ამახვილებდნენ ყურადღებას საგაკვეთილო პროცესისადმი, 1962 წლის 18 მარტს სკოლა-ინტერნატი დროებით დაიხურა.
სიცილის ეპიდემიის ერთ-ერთ შესაძლო მიზეზად სკოლის მოსწავლეებისთვის ცუდი პირობების კომბინაცია (არასასიამოვნო სკამი, საერთო საცხოვრებელი ფანჯრების გარეშე და მასწავლებლების სიმკაცრე) და პროტესტის უუნარობა სახელდება.
არაკომერციული ორგანიზაცია, რომელიც აერთიანებს ჩანაწერის პროდიუსერებს, ლეიბლების ხმისჩამწერებს, დისტრიბუტორებს და მუსიკოსებს — ყველას, ვინც დაკავშირებულია მუსიკალური ნაწარმოებების გაყიდვასთან ახალ ზელანდიაში.
დღეისათვის ისინი ყალიბდება რელიზის გაყიდვების რაოდენობის შესაბამისად, ხოლო ადრე ხმარებაში იყო ქულების სისტემა: კვირაში 1 იღებდა 50 ქულას, 2 — 49 ქულას და ასე შემდეგ, წლის ბოლოს ეს ქულები ჯამდებოდა.
სინგლს ან ალბომს შეუძლია მიიღოს პლატინის სერთიფიკაცია, თუ ის გაყიდული იქნა 15 000 ასლზე უფრო მეტი, და ოქროს სერთიფიკაცია, თუ ის გაყიდული იქნა 7500 ასლზე უფრო მეტი; -ის კრიტერიუმი — შესაბამისად 5000 და 2500 ასლი.
როცა მომდევნო წელს შავი ჭირი მოედო იმ მიდამოებს და ორაკულმა განაცხადა: „ჰერაკლიდები მოვიდნენ არა სათანადო ჟამს“, ჰილოსი უკან დაბრუნდა, მარათონში.
თუ გავიმარჯვებ, სკიპტრა და სამეფო ტახტი ჩემი იქნება, თუკი დავმარცხდი ორმოცდაათი წელი გავა ჰერაკლიდების შემოსევამდე“, – ასე თქვა მან და ტეგეას მეფე ექემოსმა მიიღო მისი გამოწვევა.
ჰერაკლიდების ბანაკში მოულოდნელად გამოცხადდა წინასწარმჭვრეტელი კარნოსი, რომელიც პელოპონესოსელთა მიერ მოგზავნილ ჯადოქრად მიიღეს და მოკლეს.
მის ჩამოყვანას აპირებდნენ ჰერაკლიდები, მაგრამ უეცრად ტემენოსმა თვალი ჰკიდა ეტოლიელთა ბელადს, ოქსილოსს, ელისიდან რომ ბრუნდებოდა ცალთვალა ცხენზე ამხედრებული.
ჰერაკლიდებმა მისი წინამძღოლობით მალე დაიპყრეს მთელი პელოპონესოსი და კენჭისყრით გაინაწილეს: არგოსი ერგო ტემენოსს, სპარტა – ევრისთენესს და პროკლესს, ხოლო მესენე – კრესფონტესს.
თავდასხმები, რომელთაც შედეგად მოჰყვა არგოლისიდან მცირე აზიაში და თებედან სარდინიაზე გადასახლებანი, ძველი საბერძნეთისთვის „ბნელი წლების“ დაწყებას მოასწავებდა.
მათ შორის შედარებით ცნობილნი იყვნენ ჰერაკლეს ძის, ჰილოსის შვილები, რომლებიც შეიჭრნენ პელოპონესოსში ტროას ომის დაწყებისა და დასრულების შემდეგ, რათა დაებრუნებინათ მამის სამფლობელოები.
ავტონომიური რეგიონი — სუვერენულ და დამოუკიდებელ ქვეყნებში შემავალი ადმინისტრაციული ერთეული, რომელსაც გააჩნია ტერიტორიული ავტონომიის განსაზღვრული დონის კონკრეტული სამართლებლივი სტატუსი.
ავტონომიური რეგიონი უმეტეს შემთხვევაში წარმოადგენს ეთნიკური უმცირესობებისგან შემდგარ ადმინისტრაციულ ერთეულს, რომელშიც მათ გააჩნიათ საკუთარი ენა, რელიგია, კონსტიტუცია და სამართლებლივი სისტემა, განსხვავებით იმ ქვეყნისგან, რომლის შემადგენლობაშიც ავტონომიური რეგიონი იმყოფება.
ავტონომიური რეგიონი ქვეყნის პოლიტიკური სისტემის შემადგენელი ნაწილია, მას გააჩნია ფართე უფლებები ეკონომიკაში, განათლებაში, ჯანდაცვაში, კულტურაში და სხვა, საგარეო პოლიტიკისა და თავდაცვის გარდა.
კუნძულებზე სამანქანო სატრანსპორტო საშუალებები არ არსებობს, ამიტომ სატრანსპორტო საშუალებად გვევლინება ცხენები და საზიდავები, რომლებიც საოცრად მშვიდობიანი არიან სტამბოლისგან განსხვავებით.
კუნძულები სტამბოლიდან ბორნით მგზავრობის რამდენიმე წუთის მანძილზე იმყოფებიან, ხოლო ბორნები ქალაქის აზიური ნაწილიდან ბოსტანჯის, ქართალისა და მალთეფეს სადგურებიდან, ევროპული ნაწილიდან კი ქაბათაშის სადგურიდან გადიან.
გაზაფხულსა და შემოდგომაზე, კუნძულებზე გარემო უფრო მშვიდი და სასიამოვნოა, თუმცა, ზღვა გაზაფხულზე, შემოდგომასა და ზამთარში, შეიძლება უფრო მღელვარე იყო, ხოლო კუნძულები ხანდახან გარე სამყაროდან მოწყვეტილია, როდესაც საბორნე მომსახურება უქმდება წვიმისა და მაღალი ტალღების გამო.
კუნძულები, დროთა განმავლობაში ეთნიკურად უფრო თურქული გახდნენ, როდესაც მდიდარი თურქი მეიახტეების ჩასახლება დაიწყო, ხოლო ეს პროცესი თურქეთის რესპუბლიკის პირველ დღეებიდან დაიწყო, როდესაც ბიუიუქადის ბრიტანული იახტკლუბი ანადოლუს იახტკლუბს გადაეცა, თურქი პარლამენტარებისთვის სტამბოლში ზაფხულის გასატარებლად.
კუნძულები წარმოადგენენ საინტერესო ანომალიას, რადგან ისინი გვთავაზობენ გავიგოთ იშვიათ, თუმცა არასრულ მულტიკულტურულ საზოგადოებას თანამედროვე თურქეთში, შესაძლოა ისეთ მულტიკულტურულ საზოგადოებრივ მიდრეკილებას, რომელიც ოსმალეთის იმპერიის დროს არსებობდა, ისეთ ადგილებში, როგორიცაა სტამბოლი/კონსტანტინოპოლი.
1950-იანი წლების დასაწყისში, თითოეული დასახლებული კუნძული თურქეთის ეთნიკური უმცირესობების უმნიშვნელოვანეს თემებს წარმოადგენდა, რაც ახლა ბევრად მცირეა, ვინაიდან ადგილობრივი მოსახლეობისა და სტუმრების დიდი უმრავლესობა თურქია, ხოლო უმცირესობების მემკვიდრეობა დღეს კულტურული მნიშვნელობისაა და არა დემოგრაფიული.
ჰალკის სემინარია, ოფიციალურად ჰალკიის სასულიერო სკოლა , დაარსდა 1844 წლის 1 ოქტომბერს კუნძული ჰალკიზე , პრინცის კუნძულების სიდიდით მეორე კუნძული მარმარილოს ზღვაში.
ეს იყო კონსტანტინოპოლის მართლმადიდებლური ეკლესიის საპატრიარქოს თეოლოგიის ძირითადი სკოლა, სანამ 1971 წელს თურქეთის პარლამენტმა არ აკრძალა კერძო უმაღლესი სასწავლებლები.
1929 წლის თებერვალში, საბჭოთა კავშირიდან ლევ ტროცკის დეპორტაციის შემდეგ, მისი პირველი საცხოვრებელი ადგილი ბიუიუქადა გახდა, სადაც ის 1929–1933 წლებში ცხოვრობდა.
ბიზანტიურ ეპოქაში, კუნძულს იყენებდნენ მთავრებისა და სამეფო ოჯახის წევრების გადასახლების ადგილად, მოგვიანებით, კუნძულს ამავე მიზნით ოსმალეთის სულთნების ოჯახის წევრების გადასახლებითვისაც იყენებდნენ, ზუსტად აქედან მომდინარეობას კუძულების სახელწოდებაც.
რაიონი შედგება ოთხი დიდი კუნძულისგან: ბიუიუქადა 5.46 კმ² ფართობით, ჰეიბელიადა 2.4 კმ² ფართობით, ბურგაზადა 1.5 კმ² ფართობით, ქინალიადა 1.3 კმ² ფართობით და ხუთი მცირე ზომის კუნძული: სედეფის კუნძული 0.157 კმ² ფართობით, იასიადა 0.05 კმ² ფართობით, სილივრიადა 0.05 კმ² ფართობით, ქაშიქადასი 0.006 კმ² ფართობით და თავშანადა 0.004 კმ² ფართობით.
ადალარი , ასევე ცნობილია, როგორც პრინცის კუნძულები , სტამბოლის კუნძულები და წითელი კუნძულები — არქიპელაგი სტამბოლის სანაპიროზე, თურქეთში, მარმარილოს ზღვაში.
1983 წელს დაამთავრა საქართველოს შოთა რუსთაველის სახელობის თეატრალური ინსტიტუტი, 1983-1985 წლებში მუშაობდა მცხეთის სახალხო თეატრში დამდგმელ რეჟისორად, 1986 წლიდან კინოსტუდია „ქართულ ფილმში“.
არიელ ორტეგა საკლუბო კარიერას 1991 წელს არგენტინული ფეხბურთის ყველაზე ტიტულოვან კლუბში, პრიმერა დივიზიონის მონაწილე ბუენოს-აირესის „რივერ პლეიტში“ იწყებს.
ბეტო ალონსოს, დანიელ პასარელას და ენცო ფრანჩესკოლის მსგავსად, „რივერის“ ქომაგებისთვის დღემდე რჩება კლუბის ერთ-ერთ ყველაზე უფრო გამორჩეულ მოთამაშედ.
არიელ არნალდო ორტეგა (; დ. 4 მარტი, 1974, ლიბერტადორ-ხენერალ-სან-მარტინი, ხუხუის პროვინცია, არგენტინა) — არგენტინელი ფეხბურთელი, შემტევი ნახევარმცველი.
1905 დაამთავრა სტამბოლის სამხედრო აკადემია, მიიღო შტაბის კაპიტნის ჩინი და დაინიშნა ბეირუთში დისლოცირებული მე-5 არმიის 28-ე საკავალერიო პოლკის მეთაურის მოადგილედ.
იყო 1921 წლის 16 მარტს თურქეთსა და საბჭოთა რუსეთს შორის დადებული მოსკოვის ხელშეკრულების ერთ-ერთი ავტორი და ხელმომწერი, შემდეგ ანკარის მთავრობის პირველი ელჩი საბჭოთა რუსეთში.
1932–33 წლებში, ნუცა ღოღბერიძემ გადაიღო მხატვრული ფილმი „უჟმური“, რომლის სცენარმაც ცეკას 1933 წლის დადგენილების საფუძველზე, ინტენსიური გადაკეთება-გადმოკეთება განიცადა (სცენარზე მუშაობაში ჩართულნი იყვნენ ეიზენშტეინი, დოვჟენკო და შკლოვსკი).
საქმე ის არის, რომ 1932 წლის 23 აპრილს, საკავშირო კომუნისტური პარტიის ცენტრალური კომიტეტის პოლიტბიურომ, მიიღო დადგენილება „ლიტერატურული სამხატვრო ორგანიზაციების გარდაქმნის შესახებ“.
მხოლოდ 1934 წელს მოხერხდა მწერალთა პირველი საკავშირო ყრილობის მოწყობა, სადაც „სოციალისტური რეალიზმი“ ოფიციალურ დოქტრინად იქნა გამოცხადებული (ტერმინი „სოციალისტური რეალიზმი“ პირველად ზემოთ ნახსენები 1932 წლის დადგენილების შესაბამისად, საბჭოთა კავშირის მწერალთა კავშირის შექმნის საორგანიზაციო კომიტეტის თავმჯდომარე, ივან კრონსკის ეკუთვნის და პირველად 1932 წლის მაისში ჩნდება).
მომხდარი სტალინის უშუალო დაკვეთა იყო, რომელსაც ხელისუფლების კონსოლიდაციის ამ ეტაპზე აღარ სჭირდებოდა პრიმიტიული აგიტპროპი და უფრო მაღალმხატვრულ და „იდეოლოგიურად სწორ“ ხელოვნებას მოითხოვდა.
1933 წლის 7 ივნისს, პარტიის ცეკამ დაადგინა, რომ არცერთი თემა ცკ-ს წინასწარ სანქციის გარეშე არ უნდა ყოფილიყო მუშაობაში ჩაშვებული და არცერთი სურათი გაშვებული ამ დადგენილებით შექმნილი კომისიის გარეშე.
იგი ფლობდა რუსულ, გერმანულ და ფრანგულ ენებს, ჩააბარა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოსოფიის ფაკულტეტზე, მოგვიანებით 1923-25 წლებში, იმავე განხრით სწავლობდა გერმანიაში, იენის უნივერსიტეტში.
იენიდან დაბრუნებული ნუცა ძმის, რაჟდენის ოჯახში შეხვდა მის ცოლისძმას — ბოლშევიკური იდეებით შთაგონებულ ახალგაზრდა კაცს, ლევან ღოღობერიძეს.
გერმანიიდან დაბრუნებული, 25 წლის ასაკში ნუცა ღოღობერიძე გახდა პირველი რეჟისორი ქალი საქართველოში და მხატვრული ფილმების დამდგმელი პირველი ქალი საბჭოთა კავშირში.