polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
Արտեմ Միքայելի Թորոսյան , խորհրդային և ռուսական պետական և քաղաքական հայազգի գործիչ, մեկենաս, գործարար, գիտնական, դերասան, Ռուսաստանի գերագույն խորհրդի , Պետական դումայի պատգամավոր, Ռուսաստանի նախագահի թեկնածու ։
Թերեզա Շահվերդյան․ «Տեքստի ոճաբանության մի քանի հարցեր՝ Կարո Մելիքսեթյանի պոեզիայի լեզվանյութի հիման վրա», Ջահուկյանական ընթերցումներ , էջ 315-329, ՀՀ ԳԱԱ Հ․ Աճառյանի անվան լեզվի ինստիտուտ, Երևան, 2017։
Նրա մահից հետո կնոջ՝ Սուսաննա Ներսիսյանի կողմից 2016-2021 թվականներին լույս են տեսել հեղինակի «Արևի տակ մահ չկա», «Ոգու համաստեղություն», «Օրերի ոսկին» , «Ճերմակ ամպեր» , «Դարձ Արարատի» , «Սիրո դարպասներ» բանաստեղծությունների ժողովածուները։
Միխայիլ Մոիսեևիչ Անտոնևիչ նոյեմբերի, 1912, Գոնչարովկա, Սեննոյի գավառ, Մոգիլյովի նահանգ, Ռուսական կայսրություն – 6 հուլիսի, 2003, Մոսկվա, Ռուսաստան), խորհրդային ֆուտբոլիստ և ֆուտբոլային մարզիչ։
1941 թվականին Միխայիլ Անտոնևիչը տեղափոխվել է Մինսկի «Դինամո» ակումբ, որի կազմում անցկացրել է 3 խաղ, սակայն պատերազմի պատերազմի պատճառով ստիպված է եղել դադարեցնել իր ելույթները։
Միխայիլ Անտոնևիչը 1947 թվականից մինչև 1951 թվականը խաղացել է Մոսկվայի «Լոկոմոտիվ» ակումբում, եղել է թիմի ավագը. մոսկովյան ակումբի կազմում Անտոնևիչն առաջնությունում անցկացրել է 114 խաղ, որոնց ընթացքում խփել է մեկ գոլ, իսկ ԽՍՀՄ գավաթի խաղարկությունում՝ 6 խաղ։
1945 թվականից մինչև 1946 թվականը մասնակցել է Մոսկվայի «Տորպեդո» և Ստալինգրադի «Տրակտոր» ակումբների կազմում որպես հրավիրված խաղացող մասնակցել է բուլղարական ակումբների դեմ ընկերական խաղերին։
Նախկինում Առանի տարածքը մտել է Հայաստանի կազմի մեջ և հայկական ազդեցությունն այդ երկրամասի վրա եղել է բավականին մեծ, քանի որ դարեր շարունակ այն եղել է Մեծ Հայքի անբաժանելի մասը։
Հարավային մերձկասպյան շրջաններում ապրում էին պարսկալեզու հինավուրց կասպերը, որոնք գտնվում էին Պարսկաստանի ազդեցության ոլորտում, իսկ արևմտյան մարզերում ապրում էին հայերը։
Այդ մասին հաղորդում է 10-րդ դարի արաբ հեղինակ Իսթախրին. «Ճանապարհը Պարտավից դեպի Դվին, անցնում է հայերի հողերով և այդ բոլոր քաղաքները Աշոտի որդի Սմբատի թագավորության մեջ են»։
Ըստ Մովսես Խորենացու, Առանի և նրա իշխանական տների անունների ծագումը կապվում է ավանդական նախահայր, հայկազուն Առանի հետ, ով ըստ ավանդության, համարվում էր Առանշահիկների նախահայրը։
Ժայռերի ներսում առաջացած բազմաթիվ երկրաբանական գոյացությունները, ինչպիսիք են ստալակտիտները, որոնք կախված են առաստաղից, ստալագմիտները, որոնք, ձգվելով հատակից մինչև առաստաղ, սյուներ են ստեղծում, հրաշալի տեսարաններ են։
Սենոտները հաճախ հանդիպող երկրաբանական գոյացություններ են ցածր լայնություններում, մասնավորապես կղզիներում, ջրափնյա գծերի մոտ և պլատֆորմներում, որտեղ կան հետպալեոզոյան կրաքարի շերտեր։
2008 թվականի մարտին Պրոեկտո էսպելեոլոջիկո դե Տուլում և Համաշխարհային ստորջրյա հետազոտողների թիմի 3 անդամ՝ Ալեքս Ալվարեսը, Ֆրանկո Ատոլինին և Ալբերտո Նավան, ուսումնասիրեցին Օյո Նեգրոն և 57 մետր խորության վրա հայտնաբերեցին մաստոդոնտի և մարդկային գանգի մնացորդներ, ինչը հավանաբար այդ տարածքում մարդկանց բնակեցման ամենահին ապացույցն
Նա բացահայտեց մարդկային կմախքներ և զոհաբերության արարողության իրեր, որոնք հաստատում են տեղական լեգենդը՝ Սենոտի պաշտամունքը, որի ընթացքում մարդկանց զոհաբերում էին անձրևի աստծուն՝ Չահկին։
Չնայած որ ամենահայտնի սենոտները մեծ ջրափոսեր են՝ տասնյակ մետր շառավղով, ինչպես օրինակ Մեքսիկայի Չիչեն Իցայի սենոտը, դրանց մեծ մասն ավելի փոքր վայրեր են, որոնցում ջուրը դուրս չի եկել մակերես։
Քարայրերից շատերը վերջում փլուզվեցին, մոտ 18000 տարի առաջ ավարտվեց սառցե դարաշրջանը, կլիման տաքացավ, սառցադաշտերը հալվեցին, և քարայրերը լցվեցին ջրով։
1965 թվականին Պարսան նշանակվում է Իրանի կրթության նախարարի տեղակալ, իսկ 1968 թվականին դառնում է Իրանի կրթության նախարար ՝ Ամիր֊ Աբաս Հովեյդայի կառավարության կազմում։
Օրշայում տեղադրված հուշարձանը, որի հեղինակն է բելառուս քանդակագործ Ի. Գոլուբևը, հանդիսավորությամբ բացվել է Օրշայի 925-ամյակի տոնակատարության օրերին՝ 1992 թվականի հունիսի 27-ին։
Վլադիմիր Կորոտկևիչի ստեղծագործությունն առանձնանում է ռոմանտիկական ուղղվածությամբ, գեղարվեստական բարձր մշակույթով, հայրենասիրական պաթոսով ու հումանիստական հնչեղությամբ։
Առավել հայտնի են Կորոտկևիչի «Ստախ թագավորի վայրի որսը», «Հնամյա լեգենդ» , «Հասկեր քո մանգաղի տակ» վիպակները, «Քրիստոսն իջել է Գրոդնոյում», «Սև ամրոց Օլշանսկի» վեպերը, «Հողը սպիտակ թևերի ներքո» էսսեն։
Վլադիմիր Սեմյոնովիչ Կորոտկևիչ , բելառուս խորհրդային գրող, բանաստեղծ, դրամատուրգ, սցենարիստ և հրապարակախոս, բելառուսական գրականության դասական, 20-րդ դարի բելառուսական գրականության ամենավառ կերպարներից մեկը։
Միևնույն ժամանակ Օսմանյան կայսրությունում թուրք կանայք, ովքեր դավանում էին իսլամ, իրավունք չունեին բեմ բարձրանալու, իսկ եթե խաղում էին վերջինիս վրա, ապա միայն Ներքին գործերի նախարարության հրամանով։
Դահուկային եռամարտ, ներառվել է 2013-2014 թվականների աշխարհի գավաթում, այն ներառում է երեք տարբեր մրցույթներ երեք օրում և բոլոր երեքի ընդհանուր հաղթողը ստանում էր լրացուցիչ միավորներ և դրամային պարգև.
Դեռևս չեն անցկացվում կանանց մրցույթներ, սակայն 2016 թվականի նոյեմբերին որոշվեց, որ պետք է ներդրվեն կանանց մրցույթներ, այդ թվում աշխարհի առաջնություն, որը տեղի կունենա 2021 թվականին և Օլիմպիական խաղերում սկսած 2022 թվականից։
1938 թվականի նոյեմբերի 20-ին՝ իր 69-րդ տարեդարձից վեց օր առաջ և մոր մահվան 13-րդ տարելիցի օրը, Էփլթոն հաուսում սրտի անբավարարությունից մահանում է Մոդ թագուհին։
Թագուհին չհասցրեց լինել Նորվեգիայի անկախության երկրորդ անկման ականատեսը, որը տեղի ունեցավ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմում Երրորդ Ռայխի օկուպացիայի արդյունքում։
Նորվեգայի թերթերին արգելված էր կիրակի օրերին լուրեր հրապարակել, սակայն այդ օրը թույլատրվել է, որ թերթերը Նորվեգիայի ժողովրդին հայտնեն իրենց թագուհու մահվան բոթը։
Մոդը հոր կողմից Վիկտորիա թագուհու և կոնսորտ արքայազն Ալբերտի թոռնուհին է, մոր կողմից՝ Դանիայի թագավոր Քրիստիան -ի և արքայադուստր Լուիզա Հեսսեն Կասելացու թոռնուհին։
Նրա մայրը ազգակից էր Եվրոպայի բազմաթիվ թագավորական ընտանիքներին. Ալեքսանդրայի քույրը՝ Մարիան, դարձել է Ռուսաստանի կայսրուհի, եղբայր Գեորգը՝ Հունաստանի արքա, մյուս եղբայրը՝ Ֆրեդերիկը, ժառանգել է դանիական գահը։
Մոդը հանրությանը վերջին անգամ ներկայացել է Ուեստմինստերյան աբբայությունում 1937 թվականի մայիսի 24-ին, իր զարմիկի՝ Ջորջ թագավորի և Եղիսաբեթ թագուհու թագադրման ժամանակ։
մորաքույրը՝ ցեսարևնա Մարիա Ֆեոդորովնան (վստահված անձ՝ մադամ Բյուլովը՝ Մեծ Բրիտանիայում Ռուսաստանի դեսպան Ֆիլիպ Բրունովի կինը)
Մոդը համարվում էր Ուելսի արքայազնի սիրելի երեխան և երջանիկ մանկություն է ունեցել ի տարբերություն քույրերի և եղբայրների, որոնք իրենց դաստիարակությունը համարել են «ծանր» և «ճնշող»։
Այն ժամանակ խիստ մոդայիկ էին սեղմիրանները, իսկ Մոդը դրանց սիրահարներից էր․ նա աչքի էր ընկնում իր նեղ իրանով, որի հետևանքով էլ հղիությունը շատ բարդ է ընթացել, իսկ ծնդաբերությունը՝ ծանր․ տևել է 44 ժամ։
1929 թվականի մարտի 21-ին թագաժառանգ արքայազն Ուլաֆն ամուսնանում է շվեդական արքայադուստր Մարթա Սոֆիա Լովիս Դագմար Թյուրի հետ, որը Կառլ Վեսթերգյոտլանդացու և արքայադուստր Ինգեբորգա Դանիացու դուստրն էր և Բելգիայի Ասթրիդ թագուհու քույրը։
1895 թվականին արքայադուստր Մոդն ընդունել է իր զարմիկի՝ արքայազն Քրիստիան Ֆրեդերիկ Կարլ Գեորգ Վալդեմար Աքսել Դանիացու ամուսնության առաջարկը։
Մոդ Շառլոտա Մարիա Վիկտորիա , Մեծ Բրիտանիայի Վինձորի արքայատոհմի շառավիղ, թագավոր Էդուարդ -ի և արքայադուստր Ալեքսանդրա Դանիացու կրտսեր դուստրը, Նորվեգիայի թագավոր Հակոն -ի կինը, Ուլաֆ -ի մայրը, Նիկոլայ -ի զարմուհին, Նորվեգիայի թագուհի ։
Ուելսի արքայադուստր Մոդն ինքնիշխան Նորվեգիայի առաջին թագուհին էր, ով չէր հանդիսանում նաև Շվեդիայի և Դանիայի թագուհի (Նորվեգիան ինքնիշխան պետություն չի եղել 1380 թվականից մինչ այդ)։
Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Մոդը կազմակերպում է Թագուհու կոմիտե, որի շրջանակներում սնունդ, հագուստ և դեղորայք է հավաքում նրանց համար, ովքեր առավել տուժել էին պատերազմի տարիներին։
1905 թվականի նոյեմբերի 18-ին՝ այն բանից հետո, երբ Նորվեգիան Շվեդիայի հետ ունիան խզեց, պառլամենտն արքայազն Կարլին ընտրում է Նորվեգիայի թագավոր։
Մոդը իր քույրերի հետ միասին հարսնաքույր է եղել 1885 թվականին իր հորաքրոջ՝ արքայադուստր Բեատրիսի և Հենրիխ Բատենբերգցու հարսանիքին, ինչպես նաև 1893 թվականին իր եղբոր՝ Գեորգի, Յորքի դքսի և Վիկտորիա Մարիա Թեքսացու, Մեծ Բրիտանիայի ապագա թագավորի և թագուհու հարսանիքին։
Այս մականունը նա ստացել էր ի պատիվ Ղրիմյան պատերազմի մասնակից և հոր մտերիմ ընկեր, Բրիտանիայի թագավորական նավատորմի ծովակալ Հենրի Կեպպելի, որը հայտնի էր որպես խիզախ մարդ։
Արքայադստեր 18-ամյակին՝ 1887 թվականին թագուհի Վիկտորիան թոռնուհուն նվիրել է ադամանդե վզնոց՝ Տիարա, որը ժառանգաբար փոխանցվել է և այժմ պտկանում է Նորվեգիայի Սոնյա թագուհուն։
Հին Հունաստանում հուբրիսի ամենահայտնի օրինակը դիցաբանական այն պատմվածքն է, երբ Մեյդիասը հարվածում է հռետոր Դեմոսթենեսի դեմքին, երբ վերջինս հանդիսավոր հանդերձանք էր կրում և կատարում էր իր պաշտոնական գործառույթները։
Պոլիսի քաղաքացիներից յուրաքանչյուրն ազատ էր մեղադրանք առաջադրել իր ցանկացած այլ համաքաղաքացու դեմ, երբ գործը վերաբերվում էր դավաճանությանը կամ անհարգալից վերաբերմունքին։
Առաջին ստուգաբանությունը միջին-իրանական բագա ձևից է, թեև իմաստը համապատասխանում էր միջին պարսկական ձևին, որը հաճախ նշանակում էր «տեր», և օգտագրործվում թագավորների և այլ մարդկանց կողմից։
Ինչ էլ, որ լինի ճշմարտությունը, ոչ մի կապ չկա թուրքական բերկի, մոնղոլական բերկի՝ «ուժեղ» կամ թուրքական բոգու, մոնղոլական «կախարդ, շաման»-ի հետ։
Մոնղոլների դինաստիայում բոլոր տղամարդկան տրվել է Միրզա պատվավոր կոչումը, ինչպես նաև «Բայգ» կոչումը կամ Բեգում տղամարդկանց համար, ավելացվել է որպես ընտանեկան անուն։
Նշանակում է առաջնորդ կամ հրամանատար և տարածված է Պակիստանում, Հնդկաստանում, Աֆղանստանում, Բանգլադեշում, Թուրքիայում, Իրանում, Կովկասում, Կենտրոնական Ասիայում և Արևելյան Եվրոպա և դրանց թվում նաև Սփյուռքում։
Երբ Ցին կայսրությունը կառավարում էր Սինծիանը, դա թույլ տվեց թուրքական բեկերին պահպանել իրենց նախկին կարգավիճակը Ալտիշարում, և նրանք կառավարում էին տարածքը Ցին կայսրության համար որպես պաշտոնատար անձինք։
Ըստ երևույթին արվեստագետները չեն իմացել, թե Ալֆերովի մահից հետո նկարն ում մոտ է եղել, քանի որ 1956 թվականի հրապարակումը ցույց է տալիս, որ նրա «գտնվելու վայրն անհայտ է»։
Դրանից հետո ստեղծվել է Գոլոբանովի տուն-թանգարանը (այժմ՝ Մ․ Ի․ Գլինկիի անվան երաժշտական արվեստի համառուսաստանյան թանգարանային միության մասը), որտեղ մնացել է նրա հավաքածուի մի մասը, իսկ որոշ կտավներ տրվել են արվեստի թանգարաններին։
Մասնավորապես, Լևիտանի «Խաղաղ վանք» նկարը և Նիկոլայ Գեի «Վ․ Ա․ Կոչուբեի դիմանկարը» 1970 թվականին հանձնվել են Տրետյակովյան պատկերասրահին։
1891 թվականին՝ հենց պերեդվիժնիկների ցուցահանդեսի ժամանակ, «Խաղաղ վանք» նկարը հեղինակից գնեց ոմն Ալֆերովը․ Տրետյակովյան պատկերասրահի քարտագրացուցակում նրա ազգանունը նշված է առանց անվան և հայրանվան սկզբնատառերի։
Ամեն ինչից դատելով՝ Լևիտանն ինքը չգիտեր գնորդի անունն ու ազգանունը, քանի որ 1891 թվականի մայիսին նկարիչ Գեորգի Խռուսլովին ուղղված նամակում նա գրել է․ «Պարոն Ալֆերովի անունն ու ազգանունն ինձ համար նույնքան անհայտ է, որքան և Ձեզ համար, այդ պատճառով էլ նկարը նրան ուղարկեք առանց անունը նշելու։
Համաձայն Պետերբուրգի հասցեների գրքի՝ 1890-ական թվականներին Նիկոլաևսկայա փողոցի 8-րդ տունը պատկանել է առևտրականների 1-ին գիլդիաների և բանկային գրասենյակի հիմնադիր Ֆյոդոր Ալեքսանդրովիչ Ալֆերովին , որն էլ, ըստ երևույթին, եղել է նկարի գնորդը։
Գրող Սոֆյա Պրորոկովան հաստատում է, որ նկարիչը այդպիսի զանգակատան նախատիպը գտել է Պլյոսի Սոբորնյան լեռան վրա, որտեղ գտնվում է Վերափոխման տաճարը։
Արվեստաբան Ալեքսեյ Ֆյոդորով-Դավիդովը, մեկնաբանելով նրա պնդումը, քննարկել է նաև այլընտրանքային տարբերակը՝ ենթադրելով, որ, որպես նրա նախատիպ, նկարիչը կարող էր օգտագործել Ռեշմա գյուղի Հարության եկեղեցու զանգակատունը, քանի որ Լևիտանի ալբոմում նկարված կա այդ եկեղեցին։
Գավառագետ Լեոնիդ Սմիրնովը, հանգամանալից ուսումնասիրելով Ֆյոդորով-Դավիդովի փաստարկները, համաձայնվում է Պրորոկովայի հետ և գտնում է, որ Լևիտանն օգտագործել է Պլյոսի Սոբորնյան լեռան զանգակատան պատկերը։
Եկեղեցու և զանգակատան շինությունները ծառերի համեմատ բարձր են, և նրանց արտացոլանքը երևում է գետի խաղաղ մակերեսի վրա․ «հանգիստ ջրի մեծ տարածությունն ու նրանում հազիվ տարուբերվող հեռավոր ափի արտացոլանքները և նրա կառուցվածքը հնարավորություն են տալիս ուժեղացնել երեկոյան լռության և խաղաղության զգացողությունը»։
Կտավը մեծ հաջողություններ է ունեցել Գեղարվեստական շրջիկ ցուցահանդեսների ընկերության 19-րդ ցուցահանդեսում, որը բացվել է Սանկտ Պետերբուրգում 1891 թվականի մարտին։
1891 թվականին նկարը ցուցադրվել է Գեղարվեստական շրջիկ ցուցահանդեսների ընկերության 19-րդ ցուցահանդեսի ժամանակ, որը տեղի է ունեցել Պետերբուրգում, իսկ այնուհետև՝ Մոսկվայում։
«Խաղաղ վանք» նկարը մեծ հաջողություններ է ունեցել ցուցահանդեսի այցելուների շրջանում և բարձր է գնահատվել արվեստի քննադատների կողմից, ինչը վերջնականապես հաստատել է Լևիտանի՝ որպես ռուս առաջատար բնանկարիչներից մեկի ճանաչումը։
Այդ վանքը, որն անվանում են նաև Կրիվոեզերի կամ Կրիվոզերի վանք, 1917 թվականից հետո փակվել է, իսկ 1950-ական թվականների կեսերին հայտնվել է Գորկովի ջրամբարի հեղեղումների գոտում։
Արվեստի քննադատ Վլադիմիր Ստասովը, «մինչև այժմ անտեսելով Լևիտանին», բարձր է գնահատել այս բնանկարը՝ գրելով, որ «Խաղաղ վանքը», իր կարծիքով, «գեղեցկության և երեկոյան արևի երանգների պոեզիայի լավագույն նկարն է»։
Նկարիչ Վասիլի Պոլենովը, նույնպես ներկա գտնվելով Պետերբուրգի ցուցահանդեսին, 1891 թվականի մարտի 4-ին իր կնոջը գրած նամակում նշել է, որ ««Վանքում» բոլորին դուր է գալիս վերևը, իսկ ջուրն ամբողջությամբ չի հաջողվել, շատ է կտրատված»։
Պերեդվիժնիկների ցուցահանդեսում «Խաղաղ վանք» նկարի ունեցած հաջողության արդյունքում Լևիտանը վերջնականապես ճանաչվեց որպես ռուս ամենահայտնի բնանկարիչներից մեկը։
Լևիտանի կենսագրության հեղինակ Սոֆյա Պրորոկովան գրել է․ «Յուրևեցը գրավել է նկարչի համակրանքը» և, մասնավորապես, «նրան հիացրել է մի վանք», որը գտնվում է Կրիվե մեծ լճի հարևանությամբ գտնվող անտառում»։
Հոկտեմբերյան հեղափոխությունից հետո կտավի հետքերը կորել են, և նրա գտնվելու վայրն անհայտ է մնացել մինչև 1960 թվականը, երբ այն «գտնվել է» մեկ այլ մասնավոր հավաքածուում։
Նկարչուհի Սոֆյա Կուվշիննիկովայի հետ Ռուսաստան վերադառնալուց հետո նա գնաց Վոլգա, որտեղ անցկացրեց ամառն ու աշունը՝ այցելելով Պլյոս, Յուրևեց և Կինեշմա։
«Խաղաղ վանք» նկարը նկարելուց 2 տարի անց Լևիտանը շատ նման վանք է պատկերել «Երեկոյան զանգահարություն» կտավում, այդ նկարը նույնպես գտնվում է Տրետյակովյան պատկերասրահում։
Այնուհետև շատ արագ նա ճանաչում է գտել ողջ ռոմանական Շվեյցարիայում՝ որպես իր սերնդի լավագույն հեղինակներից մեկը և ստացել Ռամբերի անվան մրցանակ «Ձմեռային հարսնացուն» նովելների ժողովածուի համար։
Նրա հետագա հրապարակումներից են. «Դրական զրո» , «Հեքիաթ-կաթիլներ» , «Անսահմանորեն ավելի» , «Գեղեցիկ կինը, որ կծում է» , «Կոմպոստ բլյուզ» :
Անն-Լիզ Գրոբետին իր վեպերում արտացոլում է ֆեմինիստական շարժման առաջին մեծ ձեռքբերումները՝ նկարագրելով ժամանակակից կնոջ կյանքը՝ իր երջանկությամբ ու դժբախտությամբ։
«Մայրական» վեպում նա արծարծում է մայրական բնազդի խնդիրը, իսկ «Բնուատ»-ում՝ նրանց ճակատագիրը, որոնք ազատ են, բայց որոնք սերը ճանաչելու են միայն ուրիշներին հասցեագրված նամակներից։
Նյոշատելի համալսարանի բանասիրական ֆակուլտետն ավարտելուց հետո ակտիվ կյանքի նկատմամբ ձգտումը նրան դրդում է հետևել լրագրողական դասընթացներին և համագործակցել տարբեր թերթերի հետ։
1998-2000 թվականներին նա մասնակցել է նաև որոշ համատեղ ժողովածուների հրատարակությանը, իսկ 2000 թվականին ստացել է Ռամյուի անվան Մեծ մրցանակ՝ իր ողջ ստեղծագործական ճանապարհի համար։
Ավագ եղբայրը՝ Չարլին, միշտ պաշտպանում էր նրան, երբ միասին փախչում էին Վուլֆ տատիկից, ով սիրում էր մերկ լողանալ ու հուսահատության էր հասցնում իրենց մորը՝ Հեյզելին, ով կորցրել էր ամուսնուն անտառահատման ժամանակ տեղի ունեցած դժբախտ պատահարի արդյունքում։
Եղբայրները գժտնվում են, սակայն երբ Թոմոն, ստելով իր տարիքի մասին, կամավոր մեկնում է մասնակցելու Առաջին համաշխարհային պատերազմին, Չարլին նրա հետևից գնում է Ֆլանդրիա։
Առավոտյան՝ մահապատժի ժամանակ, Չարլին մահանում է իր սիրած « » մանկական երգը երգելով. նա ուրախ է, քանի որ Թոմոն խոստացել է հոգ տանել Մոլլիի ու իրենց նորածին որդու՝ Փոքրիկ Թոմոյի մասին։
2014 թվականին ֆիլմը ներառվել է 11-14 տարեկան դպրոցականների համար նախատեսված ծրագրում, իսկ գիրքը Գրական ազգային հիմնադրամի կողմից երաշխավորվել է Առաջին համաշխարհային պատերազմի սկսվելու հարյուրամյա տարելիցից առաջ գրադարաններում տարածելու համար։
Դրա հետ կապված՝ ֆիլմի պրոդյուսեր Գայ դե Բոժյոն ասել է, թե «ֆիլմն արժանացել է ուսուցիչների բարձր գնահատականներին որպես ուսումնական օժանդակ նյութ Առաջին համաշխարհային պատերազմը ներկայացնելու համար՝ հավատարիմ մնալով Մայքլի օրիգինալ վեպին։
Ուսումնական հաստատություններում աճող համոզում կա, թե «Շարքային Փիսֆուլը» իդեալական նախագիծ է հարյուրամյակի համար. այն ոչ կանակալություն է, ոչ ուռա-հայրենասիրություն և ոչ էլ սենտիմենտալիզմ»։
Հայաստանի Հանրապետության Սևանի ավազանի ամենամեծ գյուղում' Լճաշենում լայնածավալ պեղումների ժամանակ հայտնաբերվել են ուշբրոնզեդարյան դամբարաններ' կիրառական արվեստի և մշակույթի բացառիկ գտածո-նմուշներով, որոնք կազմում են Հայաստանի հնագիտական ֆոնդերի ամենամեծ ու բազմազան հավաքածուն ։
Դրանց թվում կան մ․թ․ա․ 15-14-րդ դարերին վերագրվող փայտյա սայլեր, կառքեր և մարտակառքեր, ինչպես նաև հայ հնագիտական պատմության կարևորագույն հայտնագործություններից մեկը' քառանիվ կառքը ։
Հայտնաբերվել է Հայաստանի Հանրապետության ամենանշանավոր բրոնզեդարյան հնավայրերից մեկի' Գեղարքունիքի մարզի Լճաշեն գյուղի տարածքում կատարված պեղումների ժամանակ։
Հ. Մնացականյանի թերևս ամենամեծ հայտնագործություններից մեկն է հայ հնագիտության պատմության մեջ, որն այժմ պահպանվում է Հայաստանի պատմության թանգարանի հավաքածուում' թիվ 2009-609 համարի ներքո։
Հետևաբար իրար հաջորդած այդ նյութերը վկայում են, որ այստեղի մշակույթն առաջացել է ավելի քան երկու հազարամյակում միևնույն վայրում նստակյաց կյանքի հետևանքով իրար անընդմեջ հաջորդած սերունդների գործունեության արդյունքում։
Ըստ այդ որոշման ներկայացրած 19 մշակութային արժեքներից մեկն էլ «Քառանիվ Ծածկով կամարակապ Կառքն» է , որը ներառված է ՀՀ մշակութային ժառանգության առանձնակի արժեք ներկայացնող մշակութային արժեքների ցանկում։
Այն դասվում է այնպիսի մշակութային արժեքների շարքում, ինչպիսիք են Հայաստանի պատմության թանգարանում պահվող Մշո Առաքելոց դուռը, Էրեբունի ամրոցի սեպագիր արձանագրությունը, Մշո ճառընտիրը և Մատենադարանում պահպանվող այնպիսի ձեռագրերը, ինչպիսիք են' տարբեր ժամանակներում, տարբեր վայրերում հայտնաբերված Ավետարանները Այրիվանցու Ճառընտիրը, նաև Թորոս Ռոսլինի Ավետարանը, Ճաշոցը։
Հայաստանի պատմության պետական թանգարանի հնագիտության բաժնի վարիչ Հարություն Մնացականյանը, որը ղեկավարել է Լճաշենի մի շարք հնագիտական արշավախմբեր և բացահայտել է Սևանի ավազանի հնագիտական հուշարձանները հաճախ կրկնել է.
Եկեղեցու գոյության վերջին տարիներին հոգևոր հովիվ էր ավագ երեց Վ. Պ. Բերյոզկինը, քահանա' ավագ երեց Գ. Տ. Ֆոմինը, դպիր' Ա. Ի. Սախնովսկին։
Սկարամանգովկա, Կասպերովկա և Նովոսյոլովկա շրջանների բնակչությունը արագ աճում էր, և քաղաքի այդ հսկայական հատվածում չկար ոչ մի եկեղեցի, 1901 թվականին Եկատերինոսլավյան հոգևոր կոնսիստորիան արծարծեց այդ վայրում թեմական եկեղեցի կառուցելու հարցը։
Սկարամանգովկա ավանն ավելի վաղ գոյացել էր 1902 թվականին մահացած հարուստ վաճառական և կաշվի գործարանի սեփականատեր, ազգությամբ հույն Իվան Ամվրոսիևիչ Սկարամանգայի նախկին կալվածքների տարածքում։
1911 թվականի նոյեմբերի 21-ին եկեղեցական թափորով Հովհաննես Մկրտիչ եկեղեցի է բերվել Պոչաևյան Աստվածամոր սրբապատկերների մեծ սրբապատկեր-ձեռագիրը։
Ստարչևիչը, ի տարբերություն իր ժամանակի մի շարք խորվաթ հայտնի գործիչների , Հաբսբուրգյան միապետությունը համարում էր ոչ թե խորվաթ ժողովրդի պաշտպան ընդդեմ հունգարացի նացիոնալիստների, այլ Խորվաթիայի անկախության հակառակորդ։
Շրամում աշխատել է փաստաբանական գրասենյակում մինչև 1861 թվականը, երբ ընտրվել է Ռիեկայի ժուպանիայի գլխավոր նոտար, ինչպես նաև Խորվաթիայի խորհրդարանի պատգամավոր։
Ստարչևիչը նաև հեղինակել է «Աստված ու խորվաթները» տեսությունը, ինչը նշանակում էր, թե այն հողերում, որոնք ինքը համարում էր խորվաթական, իշխում են միայն Աստված ու խորվաթ ժողովուրդը։
Բոսնիացի մուսուլմաններին Ստարչևիչը վերաբերվում էր մեծ հարգանքով՝ նրանց համարելով «ամենաազնվաբարո ազնվականությունը, որ երբևէ տեսել է Եվրոպան», որոնք ոչ մի ընդհանրություն չունեն «թուրքական մուսուլման ցեղերի հետ»։
Անտե Ստարչևիչ (, 23 մայիսի, 1823, Ժիտնիկ, Գոսպիչ – 28 փետրվարի, 1896, Զագրեբ), խորվաթական ծագմամբ ավստրո-հունգարացի քաղաքական գործիչ, հրապարակախոս և գրող։
Գրել է սերբախորվաթերենի էկավյան բարբառով (ներկայում էկավյան բարբառն օգտագործվում է բացառապես Սերբիայում)՝ միաժամանակ ձգտելով նրան, որ միասնական լեզու ստեղծվի էկավյան բարբառի հիման վրա։
1861 թվականի հունիսի 26-ին պատգամավոր Էվգեն Կվատերնիկի հետ միասին Խորհրդարանի նիստում ներկայացրել է Հաբսբուրգյան միապետության կազմում Խորվաթիային լայն ինքնավարության իրավունքներ տալու ծրագիր ։
Կրկին Խորվաթիայի խորհրդարանի պատգամավոր է ընտրվել 1865 թվականին Զագրեբի հինգերորդ շրջանի կողմից, իսկ 1871 և 1878 թվականներին՝ Ռիեկայի կողմից։
Հավաքածուի զգալի մասը գոթիկայի ոճի քանդակներ են Կուլմի նախկին թեմական եկեղեցուց, որը 1925 թվականին անվանափոխվել է Պելպլինի եպիսկոպոսության և Տորունի հռոմեական կաթոլիկ թեմից։
«Խաչելության» թեմատիկայով գոթիկա նկարներից են «Խարազանում» , «Խաչից իջեցում» Տորունի Սուրբ Հովհաննես Մկրտչի և Հովհաննես Ավետարանչի մայր տաճարից, հավաքածուն համալրվել է նաև Հերման Հանի և Անդրեաս Ստեխի աշխատանքներով։
Թանգարանը կրում է իր հիմնադրի՝ եպիսկոպոս Ստանիսլավ Վոյցեխ Օկոնևսկու անունը, ով մահացել է Լիսաբոնում Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ։
Թանգարանում գտնվող Գուտենբերգի Աստվածաշունչը, որն ի սկզբանե գտնվել է Լյուբավա քաղաքի Ֆրանցիսկյան միաբանության վանքում, 48 օրինակներից մեկն է, որ պահպանվել է մինչև մեր օրեր։
Լեհական կառավարությունը Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ կարողացել է փրկել Պելպլինի աստվածաշունչը, և այն, Փարիզով ու Լոնդոնով անցնելով, հասել է Կանադա։
«Որքան ավելի լուռ է սենյակը, այնքան իրականում ավելի շատ բան եք սկսում լսել. օրինակ՝ ինչպես է բաբախում սիրտը, ինչ ձայներ են հանում ձեր աղիները, ինչպես են շարժվում թոքերը, այսինքն մարդ սկսում է լսել սեփական օրգանիզմի յուրաքանչյուր ձայն»,- ներկայացրել է հիմնադիրը՝ հավելելով. «Անարձագանք սենյակում դուք ինքներդ եք ձայն դառնում»։
Անարձագանք սենյակը իրենից ներկայացնում է ոչ միայն մարդկանց փորձության ենթարկելու միջոց, այլ նաև օգտագործվում է մի շարք արտադրողների կողմից սեփական արտադրանքի ձայնի բարձրությունը կամ աղմուկը չափելու համար (օրինակ՝ բջջային հեռախոսների էկրաններ, սրտի փականներ, անջատիչներ) և ձայնային համակարգի որակի ստուգման նպատակով։
Բացարձակ լռություն ստանալու համար սենյակը կառուցելիս օգտագործել են մեկուսացված պողպատից երկշերտ պատեր, մեկ մետր լայնությամբ ապակեթել ակուստիկական հիմնաշերտեր և 30 սմ հաստության բետոն։
14-րդ դարում դղյակը պատկանել է Ամորի Պոյին, ավելի ուշ նրա սեփականատերերը եղել են՝ Ժաննա Մոնտեժեշան, կոմսուհի Սանսերը, Անտուան դե Բրեյը, իսկ 1455 թվականին Ժիլ դե Բրին։
Ֆրանսուա դե Լա Բերոդերը դղյակը ստանում է որպես ժառանգություն, 1650 թվականին 115 հազար լիվրով վաճառում է բանաստեղծ, հուշավիպագիր Թալեման դե Ռեոնին, ով բնակություն հաստեց դղյակում։
Շատո դե Ռեոն նկարների բաց պատկերասրահ է՝ նվիրված տղամարդու և կանացի ոտքերի թեմային, «Տղամարդկանց և կանանց ոտքերը երրորդ հազարամյակի արվեստում» անվամբ։
Շուզե սյուր Լուար դղյակը կառուցվել է Վերածննդի դարաշրջանի շեմին, Բրիսոննե ընտանիքի կողմից, այդ ընտանիքին էր պատկանում հայտնի կարդինալ դե Սեն Մալոն։
Դղյակի տերերից և բնակիչներից առավել հայտնի է հուշավիպագիր Թալեման դե Ռեոն, Հենրի 4-րդի ժամանակների պալատական կյանքի «Հետաքրքրաշարժ պատմությունների» հեղինակը։
Հաճախ կիրառվող «գասպաչչո» անվանումը սխալ է, քանի որ կրկնակ «չ»-ի կիրառումը բնորոշ է իտալերենին, իսկ գասպաչոն ծագել է Իսպանիայում և Պորտուգալիայում :
ՀԱՊԿ հիմնադրվել է 1992 թվականի մայիսի 15-ին, երբ Հայաստանի, Ղազախստանի, Ղրղզստանի, Ռուսաստանի, Տաջիկստանի և Ուզբեկստանի ղեկավարները Ուզբեկստանի մայրաքաղաք Տաշկենտում ստորագրեցին Հավաքական անվտանգության մասին պայմանագիրը։
2002 թվականի հոկտեմբերի 6-ին Քիշնևում ԱՊՀ գագաթնաժողովի ժամանակ Հայաստանի, Բելոռուսի, Ղազախստանի, Ղրղզստանի, Ռուսաստանի և Տաջիկստանի նախագահների կողմից հաստատվել է ՀԱՊԿ-ի Կանոնադրությունը։
ՀԱԿՊ-ի Հավաքական անվտանգության խորհրդի 2022 թվականի նոյեմբերի 23-ի որոշմամբ ՀԱՊԿ-ի Գլխավոր քարտուղարի պաշտոնում երեք տարի ժամկետով (2023 թվականի հունվարի 1-ից մինչև 2025 թվականի դեկտեմբերի 31-ը) նշանակվել է Իմանգալի Տասմագամբետովը։
Անդամ պետությունների փոխգործակցության կորդինացման համար ըստ իրենց կոմպետենցիաների պատասխանատու են Արտաքին գործերի նախարարների Խորհուրդը , Անվտանգության խորհուրդների քարտուղարների կոմիտեն ։
Հանդիպմանը մասնակցեց Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը, իր ելույթում նա ՀԱՊԿ-ը անվանեց «տարածաշրջանի անվտանգության և կայունության կարևորագույն գործոն», դրա հետ մեկտեղ նշելով բարդ իրավիճակը Կազմակերպության գործունեության գոտում։
Միջոցառման ընթացքում Ղազախստանի նախագահ Կասիմ – Ժոմարտ Տոկաևը հայտարարեց, որ ժամանակն է ՀԱՊԿ անդամ պետությունները խնդիր դնեն իրենց զորքերը ներգրավել ՄԱԿ-ի խաղաղապահական գործունեության մեջ, քանի որ այդ քայլը կամրապնդի ՀԱՊԿ-ի իրավասուբյեկտությունը, կապահովի Կազմակերպության մասնակցությունը խաղաղության աջակցման միջազգային գործողություններին։
2022 թվականի հունվարի 5-ի լույս 6-ի գիշերը ՀԱՊԿ-ի անվտանգության խորհրդի նախագահ, Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարեց, որ կազմակերպությունը Ղազախստան է ուղարկում «հավաքական խաղաղապահական ուժեր»։
Հունվարի 10-ին ՀԱՊԿ-ի Հավաքական անվտանգության խորհրդի արտահերթ նիստին Ղազախստանի նախագահ Կասիմ – Ժոմարտ Տոկաևը հայտարարեց, որ «հունվարյան մի քանի օրերի ընթացքում Ղազախստանը մասշտաբային ժգնաժամ ապրեց», ընդորում նախկինում ՀԱՊԿ-ը չէր հանդիպել «այդ մակարդակի սպառնալիքի հետ»։