polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ગામમાં વીજળી માટે ૬૬ કેવી સબ-સ્ટેશન આવેલું છે. ગામના સરપંચ ગામના લોકો માટે અમર્યાદ ઇન્ટરનેટની સુવિધાઓ પંચાયતના કાર્યાલય માટેના હેતુથી પૂરી પાડવાનો ધ્યેય ધરાવે છે. પંચાયતે ગામના વિદ્યાર્થીઓ માટે બધી ઉત્તમ સુવિધાઓ પૂરી પાડવાનો પ્રયત્ન કર્યો છે. પ્રાથમિક શાળાઓમાં એર કન્ડિશન અને કેમેરાઓ મૂકવામાં આવ્યા છે. ગામના મુખ્ય સ્થળોએ ૨૫ જેટલાં કેમેરા મૂકવામાં આવ્યા છે, જેથી રસ્તા પર કચરો નાખતા લોકો પર ધ્યાન રાખી શકાય.
પુંસરી ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા ગુજરાત રાજ્યના ઉત્તર પૂર્વ ભાગમાં આવેલા સાબરકાંઠા જિલ્લામાં આવેલા કુલ ૭ તાલુકાઓ પૈકીના એક એવા તલોદ તાલુકામાં આવેલું એક ગામ છે. આ ગામનો વિકાસ નૈરોબીથી આવેલી સમિતિ દ્વારા વખાણાયો હતો અને તેને કેન્યાના ગામડાંઓમાં અજમાવાઇ રહ્યો છે.
ગામના લોકો જોડે સંદેશાવ્યવહાર માટે ૧૨૦ જળ અવરોધક સ્પીકર મૂકવામાં આવ્યા છે, જેના વડે ગામના સરપંચ નવી યોજનાઓની માહિતી અને અન્ય જરૂરી મહત્વના સૂચનો ગામના લોકોને આપી શકે. આ સ્પીકરોનો ઉપયોગ ભજન, શ્લોક, અને મહાત્મા ગાંધીના અવતરણો માટે પણ કરવામાં આવે છે.
ગામમાં પરિવહન માટે નાની બસો વાપરવામાં આવે છે. દૂધ આપવા-લેવા જતી સ્ત્રીઓ માટે પંચાયતે અટલ એક્સપ્રેસ નામની સુવિધા ઉભી કરી છે.
૧૯૮૪માં, કાંશીરામ બૌદ્ધ ધર્મીઓ અને દલિતોનું પ્રતિનિધિત્વ કરવા બહુજન સમાજ પાર્ટી ની એક પક્ષ તરીકે સ્થાપના કરી અને શ્રી માયાવતી આ સંગઠના એક સભ્ય બન્યા. તેણીના માર્ગદર્શક, બહુજન સમાજ પક્ષ બીએસપી ના પ્રમુખ કાંશીરામ રાણા, તેમનું રાજકીય આવરણ તેણીને આપવા માટે આતુર હતા.૨૦૦૧માં, કાંશીરામ રાણાએ તેણીનું નામ તેમના વારસદાર તરીકે રાખ્યું. એપ્રિલ ૧૯૮૪માં બહુજન સમાજ પાર્ટી ની રચના, અને માયાવતી માટે તેનું પ્રથમ ચૂંટણી ઝુંબેશ ક્ષેત્ર કિરાનાથી લોકસભા બેઠક મુઝફ્ફરનગર જિલ્લામાં ૧૯૮૪માં, અને ફરીથી લોકસભાની બેઠક બીજનોર ૧૯૮૫માં અને હરીદ્વાર ૧૯૮૯માં.
તેણીના મત મુજબ, તે યુપી પોલીસ વિભાગમાંથી ભષ્ટ્રાચારને સાફ કરવાનું કામ કરી રહી હતી, જ્યારે અન્ય પક્ષો દાવો હતો કે સરકારી અધિકારીઓનું જૂથ બનાવીને જે તેણીના પોતાના નિયંત્રણમાં હોય તેણી ભષ્ટ્રાચારને પોષી રહયા છે. આ ઝુંબેશ એક મોટો ફટકો હતો તેવા ભષ્ટ્રાચારી પોલીસ અધિકારીઓ પર જે તે પહેલાની મુલાયમ સિંહના શાસનકાળ સમયે ભરતી થયા હતા. અનિયમિત ભરતી પ્રકિયાના કારણે અત્યાર સુધીમાં 17,868 પોલીસકર્મીઓએ પોતાની નોકરી ગુમાવી છે અને 25 આઇપીએસ અધિકારીઓને પોલીસ સિપાઇની ભરતીના ભષ્ટ્રાચારમાં સંડોવાયેલા હોવાને કારણે બરતરફ કરવામાં આવ્યા છે. તેણીએ આગળ પડતા નાયક અમિતાભ બચ્ચનની બારાબન્કીની જમીનથી જોડાયેલ સોદાની દલીલ અરજીને પણ ફરી ખોલાવી, જે પહેલા સમાજવાદી પક્ષ શાસનપદ્ધતિ સાથે ગાઢ સંબંધ ધરાવતા હતા. ઉચ્ચ જાતિના મતો પર એક આંખ રાખતા, તેણી હવે જાતિ-આધારીત આરક્ષણના બદલે ગરીબી-આધારીત આરક્ષણ નીતિની વાતો કરે છે.માયાવતીજીએ બધાનો ન્યાય થશે તેવા આશા આપી
૧૩ માર્ચ 2007 ચોથી વખત માયાવતીજી ઉત્તર પ્રદેશના મુખ્ય મંત્રી બન્યા. તેણીએ કાર્યસૂચિની જાહેરાત કરી કે તે નબળા ભાગને સામાજિક ન્યાય મળે તેવી જોગવાઇ કરવામાં ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે અને બેકારોને નાણાં ફાળવવાને બદલે રોજગારની તકો ઊભી કરવાની તાજવીજ હાથ ધરશે. તેણીનું સુત્ર હતું "ઉત્તર પ્રદેશ" ને "ઉત્તમ પ્રદેશ" બનાવવું. તેણીનું પહેલું કામ હતું બે આઇએએસ અધિકારીઓને થોડા સમય તેમની અયોગ્ય કામગીરી માટે બરતરફ કરવાનું તેમની પર આરોપ હતો કે તે લખનઉના આંબેડકર ઉદ્યાનની જાણવણી કરવામાં તે અસમર્થ રહ્યા હતા: બી.બી. સિંગ, ઉપ-પ્રમુખ એલડીએ , અને એસ.કે. અગ્રવાલ ) આચાર્ય પ્રમુખ શાખા.) અને અન્ય નીચલી હારના અધિકારી. મોટા પાયે માનવામાં આવતું હતું કે આ અધિકારીઓ મુલાયમ સિંહ યાદવની સરકારની વધુ નજીક હતા. તેણીએ લગભગ 100 પોલીસ અધિકારીઓની બદલી કરી.
૨૦૦૩માં, તેણીના ઉત્તર પ્રદેશના મુખ્ય મંત્રી તરીકેની અવધિઓમાંથી એક વખત, માયાવતીજી પર તેમના વિરોધી સમાજવાદી પક્ષે ભષ્ટ્રાચારનો આરોપ મૂક્યો હતો.સમાજવાદી પક્ષના કાયદા ધડનારાઓએ ઉત્તર પ્રદેશના રાજ્યપાલને વિડિયો કેસેટ અને એક સીડી રજૂ કરી, જેમાં તેમના દાવા પ્રમાણે માયાવતી તેણીનીના એમએલએને તેઓની વાર્ષિક સંધના ભંડોળને બીએસપી પક્ષ ભંડોળ તરીકે સુપરત કરવાનું કહેતા હોય તેવું બતાવવામાં આવ્યું હતું. ત્યારબાદ ટૂંકસમયમાં, માયાવતીજીએ તેના અણગમતા વ્યક્તિઓ પર ૧૪૦ કરતા વધુ ફરિયાદી અરજીઓ કરી, અને સમાજવાદી પક્ષના નેતા, મુલાયમ સિંહ યાદવ પર, જ્યારે તે ૧૯૯૫-૯૬માં સરકારમાં મુખ્ય મંત્રી તરીકે હતા ત્યારે તેમને વિવેક છોડી ભંડોળનો દુરઉપયોગ કરવાનો આક્ષેપ મૂક્યો.વધુમાં તેણીએ સમાજવાદી પક્ષના અન્ય નેતાઓ પર પ્રથમ માહિતી અહેવાલ એફઆઇઆર નોંધાવી.
ભારતની સર્વોચ્ચ અદાલતે કેન્દ્રીય તપાસ વિભાગને આ મુદ્દે તપાસ કરવાનો આદેશ આપ્યો, ખાસ કરીને માયાવતીજી અને વાતાવરણ માટેના કેન્દ્રીય મંત્રી, નસીમુદ્દીન સીદ્દીકીના આ કૌભાંડમાં સંડોવણી અંગે તપાસ કરવાનું જાણાવ્યું. ઉપરોક્તમાં તપાસના નિષ્કર્ષને, ઉત્તર પ્રદેશના રાજ્યપાલના નિર્ણયોના અહેવાલ મુજબ કે જેમણે ત્યારબાદ બન્નેના ફરિયાદ પક્ષને કાયદાની કલમ 197 સીઆર. હેઠળ મંજૂરી આપવાની મનાઇ ફરમાવી હતી. પી.સી. આ નામંજૂરીએ વળી પાછું તેને ભારતની સર્વોચ્ચ અદાલત આગળ ખેંચી લાવ્યું જ્યાં ન્યાયાલયે નક્કી કર્યું કે આવી કાયદાની કલમનો ઠરાવ કરવાનું તેમના અધિકારક્ષેત્રની બહારનું છે અને તે કાર્યકારીને જેમ યોગ્ય લાગે તેમ કરવાની સ્વતંત્રતા છે.
દલિત નેતાઓ જેમ કે ડો.બાબાસાહેબ આંબેડકર, બીએસપી ના સ્થાપક કાંશીરામ રાણા, અને પોતાની પણ. કહેવાય છે કે આ મૂર્તિઓ અને સ્મારક ઉદ્યાનો કે જેમાં તે બાંધવામાં આવ્યા હતા તેનો રાજ્ય સરકાર પર ખર્ચો . 2000 કરોડનો છે. ત્યારે પણ જ્યારે ઉત્તર પ્રદેશ રાજ્યના 47 તાલુકાઓને દુકાળગ્રસ્ત જાહેર કર્યા હતા . સપ્ટેમ્બર 2008માં ભારતની સર્વોચ્ચ અદાલતે ઉત્તર પ્રદેશ સરકારને મૂર્તિઓના બાંધકામ પર ફરીથી ચકાસણી કરી.
હાલમાં જ માયાવતીજીની સરકારે મૂર્તિઓના રક્ષણ માટે ખાસ પોલીસ દળની યોજનાને મંજૂર આપી. તેણીને ભય હતો કે તેના રાજકીય પ્રતિપક્ષીઓ કદાચ આ મૂર્તોઓને તોડી દે.ભારતના તમામ ભાગોમાં દલિત નેતા ભીમરાવ આંબેડકરની મૂર્તિને અપવિત્ર કરવી તે સામાન્ય બાબતે છે
માયાવતીનો જન્મ બુલન્દ શહરમાં માતા રામરાતી અને પિતા પ્રભુ દાસના કુંટુંબમાં થયો હતો. પિતા પ્રભુ દાસ, ટેલિફોન વિભાગમાં કારકુન તરીકે કામ કરતા હતા. તેણી દિલ્હીની કાલિન્દી કોલેજમાંથી સ્નાતક થયા અને કાયદા અને શિક્ષણની સ્નાતક પદવીઓ ધરાવે છે. તેણીએ શિક્ષક તરીકે દિલ્હીમાં કામ કર્યું હતું . ૧૯૭૭માં, કાંશીરામ રાણાએ તેણીના જીવન પર ભારે પ્રભાવ પાડ્યો જેના પરિણામે તેણીએ જ્યારે કાંશીરામ રાણાએ ૧૯૮૪ માં બહુજન સમાજ પાર્ટી નો પાયો નાખ્યો ત્યારે તેના મૂળ જૂથમાં તેણી જોડાયા. થોડા વખત બાદ, તેણીએ તેનો કારકીર્દિ માર્ગ બદલ્યો અને સંપૂર્ણ સમય માટે રાજકારણમાં દાખલ થયા.
માયાવતી એક ભારતીય રાજકારણી છે.તેણી ભારતના સૌથી વસ્તીવાળા રાજ્ય ઉત્તર પ્રદેશના ભુતપુર્વમુખ્ય મંત્રીહતા. ત્રણ ટૂંકા શાસનકાળ 1995 અને 2003ની વચ્ચે ચોથી વખત તેણીએ આ કાર્યાલય પર કબજો જમાવ્યો છે. તેણીને ટેકો આપનાર તેને "બહેનજી", કે બહેનના નામે ઉલ્લેખે છે.39 વર્ષની ઉંમરે, અપરણીત માયાવતી સૌથી જુવાન રાજકારણી છે જે ઉત્તર પ્રદેશની મુખ્ય મંત્રી બની. કુમારી માયાવતી ભારતના લાખો દલિતો, કે "અછૂતો" માટે આદર્શ મૂર્તિ સમાન છે જે અત્યારે પણ તેણીને માટે મહત્વની ભૂમિકા પૂરી પાડી રહ્યાં છે સદીઓ સુધી ઉચ્ચ જાતિના હિંદુઓના જુલમ સહ્યા બાદ.
2002-2003માં જ્યારે તાજ કૉરિડોર કેસ નામે એક કૌભાંડનો આક્ષેપ કરાયો, તે વખતે ઉત્તર પ્રદેશના મુખ્યમંત્રી માયાવતી પર ભષ્ટ્રાચારનો આરોપ મૂકવામાં આવ્યો હતો. તેણીની મુખ્ય મંત્રી તરીકેના શાસનકાળ દરમિયાન તાજ કૉરિડોર નામની એક યોજના હેઠળ તાજ મહાલની પાસે પ્રવાસી માટેની સુવિધામાં વધારો કરવામાં આવવાનો હતો. બીજેપીની સરકાર ત્યારે કેન્દ્ર સરકારમાં હતી અને તે સમયે તાજ મહાલ પાસે થનારી આવી યોજના માટે વાતાવરણને લગતી જરૂરી વધારાની મંજૂરી તેણી આપી હતી. માયાવતીજીએ કશું પણ ખોટું કર્યું હોવાનો ઇન્કાર કર્યો.
માયાવતીજીની બીએસપી 2009ની સામાન્ય ચૂંટણીઓમાં અપેક્ષિત પરિણામ ન મેળવી શક્યા. બીએસપી , જેને લોકસભામાં ઉત્તર પ્રદેશ રાજ્યમાંથી 35 કરતા વધુ બેઠકો મળવાની આશા હતી, તેને માત્ર 20 બેઠકો મેળવવાની જ સફળતા પ્રાપ્ત થઇ. બીએસપી ને યુપીમાં અન્ય કોઇ પણ રાજકીય પક્ષ કરતા સૌથી વધુ પ્રમાણમાં મત મળ્યા. તેણે રાષ્ટ્રીય મતદાન પ્રમાણની સત્રના આધારે ત્રીજું સ્થાન મેળવ્યું .
મત ગણતરીના અનુમાનોને વિપરીત, બહુજન સમાજ પાર્ટી બહુમતીથી જીતી ગઇ, ૧૯૯૧ બાદ પહેલી વખત આટલી બહુમતી મળી હતી. માયાવતીજી એક બહુજન સમાજ પક્ષ માટે પહેલી વાર બ્રાહમણો, ઠાકુરો, મુસ્લમાનો અને ઓબીસી ઓનો મત ખેંચવામાં સફળ થયા, અંશત કારણ કે બહુજન સમાજ પક્ષ એ આ જાતિઓના લોકોને પણ બેઠક ફાળવી હતી. આ માં એક સુત્રની પણ સહાયતાથી હતી: હાથી નહી, ગણેશ હૈ, બ્રહ્મા, વિષ્ણુ મહેશ હૈ
માયવતીજીના પાછલા જન્મદિવસો પ્રચારમાધ્યમ માટે મહત્વના બનાવરૂપ હતા જેમાં તેણી હીરાઓથી લદાયેલા નજરે પડતા હતા.તેણીના હાલના જન્મદિવસ પર માયાવતીજીએ 7,312 કરોડ કરતા વધુની અનેક કલ્યાણકારી યોજનાઓ શરૂ કરી હતી. તેણીના જન્મદિવસને જનકલ્યાણકારી દિવસ તરીકે જોવામાં આવ્યો.
તેણીના મુખ્ય મંત્રી તરીકે શાસનકાળ દરમિયાન, માયાવજતીજીએ કેટલાક બૌદ્ધધર્મિ અને દલિત નાયકો જેવા કે ડૉ.ભીમરાવ રામજી આંબેડકર અને અન્યમાં છત્રપતિ શિવાજી મહારાજ અને ગૌતમ બુદ્ધ,મહાત્મા જ્યોતિરાવ ફુલેના સ્મારક બાંધાવ્યા હતા.
ખીચડીને બંગાળમાં એક વૈભવી અને લોકપ્રિય ખાદ્ય પદાર્થ તરીકે જોવાય છે તેથી વિપરીત ઉત્તર ભારતમાં એક અત્યંત સાદો ખોરાક ગનાય છે અને ખાસ કરીને બિમાર માણસોને ખાવા અપાય છે. નવજાત બાળકોને પણ પ્રથમ ઠોસ આહાર તરીકે ખીચડી જ અપાય છે. ચોખા અને દાળને મીઠું અને હળદર નાખીને તે એકરસ થાય ત્યાઁ સુધી પકવીને નાના બાળકોને વયસ્કોના ખોરાક સાથે પરિચય કરાવાય છે. પાકિસ્તાનમાં આને હળવો ખોરાક માનીને બિમાર માણસોને ખાવા અપાય છે. નાના બાળકો અને નબળી પાચન શક્તિ ધરાવતા લોકોને તે અપાય છે કે મકે પાકિસ્તાનની વાનગીઓમાં માંસ અને મસાલાનું પ્રમાણ વધુ હોય છે. ખીચડા નામની એક વાનગીને ખીચડી સાથે થાપ ખાઇને સમાનમાની લેવાય છે પણ ખીચડા એ હલીમનો એક પ્રકાર છે
ખીચડી મોટે ભાગે કઢી સાથે પીરસાય છે. તે સિવાય ખીચડી સાથે પાપડ, બેગુની, ઘી, અથાણાં અને દહીં પણ ખવાય છે. ખીચડી પાકિસ્તાન ઉત્તર ભારત અને બાંગ્લાદેશમાં પ્રચલિત છે. ભારતના ઘણાં રાજ્યો જેમકે ગુજરાત, મહારાષ્ટ્ર અને પશ્ચિમ બંગાળમાં આ વાનગી વિશેષ પ્રચલિત છે. બંગાળમાં આને ખીચુરી કહે છે અને તેમાં ફ્લાવર, બટેટા અને વટાણા પણ ઉમેરાય છે. તટવર્તી મહારાષ્ટ્ર ક્ષેત્રમાં જીંગા વાપરીને એક વિશિષ્ઠ ખીચડી બનાવાય છે.
૧૫મી સદીમાં ભારતના પ્રવાસે આવેલા અફાનાસી નિકિતીન નામના એક રશિયન પ્રવાસીએ પોતાના પ્રવાસ વર્ણનમાં ખીચડીનો ઉલ્લેખ કર્યો છે. મોગલોમાં ખાસ કરીને જહાંગીરને ખીચડી બહુ પ્રિય હતી. મોગલ સમ્રાટ અકબરના વજીર અબુલ ફઝલ દ્વારા રચિત આઈને અકબરી નામના ગ્રંથમાં પણ ખીચડીનો ઉલ્લેખ છે અને તેના સાત વિવિધ પ્રકાર બતાવ્યાં છે.
ખીચડી એ એક ભારતીય વાનગી છે જે ચોખા અને દાળ વાપરીને બનાવવામાં આવે છે. ભારતના પાડોશી દેશ પાકિસ્તાનમાં પણ ખીચડી પ્રસિદ્ધ છે. ખીચડી એ પચવામાં હલકો અને રાંધવામાં સરળ ખોરાક છે. તે કેજરી નામના એક એંગ્લો ઈંડિયન વ્યંજનની પ્રેરણા પણ છે.
થોડાં તેલ કે ઘી નાખીને રાંધેલી ખીચડી પૌષ્ટિક મનાય છે તે પચવામાં હલકી હોય છે અને આયુર્વેદિક પદ્ધતિના ભોજન પ્રણાલીમાં અને પ્રાકૃતિક ચિકિત્સા પ્રણાલી માં ખૂબ મહત્વની છે
બંગાળમાં વરસતા વરસાદના સમયે ખીચુરી રાંધીને ખાવાની પ્રથા છે. ફેબ્રુઆરીમાં આવતી સરસ્વતી પુજા અને દુર્ગા પુજા ના સમયે બપોરના સમયે ખીચુરી ભોજનમાં ખવાય છે.
ભારતમાં બનતી છાશ એ એક પારંપારિક છાશનું ઉદાહરણ છે. દહીંને વલોવીને તેમાંથી માખણ કાઢવાની પ્રક્રિયા પછી મળી આવતું પ્રવાહી તે છાશ છે. તેને હીન્દીમાં છાશ, પંજાબીમાં લસ્સી, મરાઠીમાં તાક અને તમિળમાં મોર કહે છે. પારંપારિક છાશ ભારતના લગભગ દરેક ઘરમાં મળી આવે છે પણ પશ્ચિમ દેશોમાં તે નથી મળતી.છાશમાં સામાન્ય રીતે શુધ્ધ સુંચળ પાવડર અને જીરા પાવડરનુ સરખા ભાગનું મિશ્રણ તેમજ સાવ સહેજ માત્રામાં મરી પાવડર ઉમેરીને મસાલા છાશ તૈયાર થાય છે.આ મસાલા છાશથી ગેસ કબજીયાત વગેરે મટે છે. દક્ષિણ ભારતમાં તહેવારોના દિવસે છાશમાં હિંગ અને લીમડો ઉમેરીને તેની હાટડીમાંથી લોકોને તરસ છીપાવવા આપવામાં આવે છે. કહે છે કે વાતાવણની ગરમી સામે લડવામાં છાશ શરીરને ઠંડુ રાખવામાં મદદ કરે છે. આયુર્વેદિક અને સિદ્ધ ચિકિત્સા પદ્ધતિમાં પણ છાશ ગરમી શામક હોવાનું મનાય છે.
પારંપારિક છાશ હોય કે સંવર્ધિત છાશ, તેની ખટાશ દૂધમાં રહેલા અમ્લ ને આભારી છે. દૂધમં વધેલ અમ્લીય ગુણ ખાસ કરીને લેક્ટિક એસિડને કારણે હોય છે. જે લેક્ટિક એસિડ જીવાણુ દ્વારા થતાં દૂધના લેક્ટોસ નામની સાકરના આથવણ સમયે આડપેદાશ તરીકે ઉત્પન્ન થાય છે. લેક્ટિક એસિડ ઉત્પન્ન થવાથી દૂધના માં ઘટાડો આવે છે અને દૂધમાં રહેલ કૅસીઈન નામના પ્રોટીનના ના ઠારણને કારણે થાય છે જેથી દૂધ જાડું બની ને જામે છે. આને લીધે છાશ દૂધ કરતાં જાડી બને છે. પારંપારિક અને સંવર્ધિત બંને પ્રકારની છાશ માં લેક્ટિક એસિડ હોય છે અને પારંપારિક છાશ વધુ પાતળી હોય છે.
છાશ એ એક દુગ્ધ પેય છે. સામાન્ય રીતે છાશ એ માખણને વલોવતા પાછળ વધેલું પ્રવાહી, અથવા દહીંમાં પાણી, મીઠું, મસાલા ભેળવીને તૈયાર થતું પેય કે દૂધને આથો લાવીને તૈયાર કરાતું પીણું. દક્ષિણ યુ.એસ.એ ભારત અને મધ્ય પૂર્વ ના દેશોમાં જ્યાં દૂધ-દહીં જલ્દી ખટાશ પકડે છે ત્યાં આવા પેય પ્રસિદ્ધ છે. સ્કેંડીવેનીયાનમાં ઠંડું વાતાવરણ હોવા છતાં આ પીણું ત્યાં પ્રિય છે.
એક દિવસ એક ઘોડા વેચનારો તેના મહેલમાં આવ્યો અને કહ્યું કે વિક્રમના રાજયમાં તેનો ઘોડો ખરીદનાર કોઈ નથી. આ ઘોડો વિશિષ્ટતાઓ ધરાવતો હોવાનું કહેવાયું હતું - તેને એક ફટકો/એડી મારો એટલે તે ઊડવા માંડે અને બીજો મારો એટલે જમીન પર પાછો આવે. આમ કોઈ ચાહે તો તેને ઊડાવી શકે અથવા જમીન પર હંકારી શકે. વિક્રમને તેની વાત પર વિશ્વાસ ન પડ્યો અને એટલે તેણે કહ્યું કે ઘોડો ખરીદતાં પહેલાં તે તેને ચકાસી જોવા માગે છે. વેચનાર સહમત થયો અને વિક્રમે ઘોડા પર બેસીને તેને પહેલો ફટકો માર્યો. વેચનારે કહ્યું હતું તેમ, ઘોડો તેને આકાશમાં લઈ ગયો. બીજો ફટકો/એડી મારી ત્યારે ઘોડાએ પાછા જમીન પર આવવું જોઈતું હતું, પણ એ ન આવ્યો. એના બદલે તે વિક્રમને દૂર દૂર લઈ ગયો અને તેને એક જંગલમાં ફેંકી દીધો.
વિક્રમ ઘાયલ થયો હતો અને હવે પાછા ફરવાનો રસ્તો શોધી રહ્યો હતો. આ બધું તેના નસીબમાં હતું અને તે એના માટે કશું કરી શકે તેમ નહોતો એવું તે કહેતો રહ્યો; ઘોડા વેચનારના સ્વાંગમાં શનિને ઓળખવામાં તે નિષ્ફળ રહ્યો હતો. જયારે એ જંગલમાંથી બહાર નીકળવાનો રસ્તો શોધતો હતો ત્યારે ધાડપાડુઓના એક જૂથે તેની પર હુમલો કર્યો. તેમણે તેના તમામ રત્નો લૂંટી લીધા અને તેને મારીને અધમૂઓ કરી નાખ્યો. વિક્રમને હજી પણ પરિસ્થિતિની ચિંતા નહોતી, લૂંટારાઓ ભલે તેનો મુગટ લઈ ગયા, પણ માથું તો છે ને એમ એ પોતાને મનાવતો રહ્યો. આમ વિચારતાં વિચારતાં નજીકની નદીમાંથી પાણી પીવા માટે તે નીચે ઊતર્યો. લપસણો ઢાળ તેને પાણીમાં ખેંચી ગયો અને પાણીનો પ્રવાહ તેને દૂર સુધી તાણી ગયો.
વિક્રમે છેવટે ધીમે ધીમે એક શહેર સુધી પહોંચ્યો અને એક વૃક્ષ નીચે ભૂખમરાથી પીડાતો બેસી રહ્યો. જે વૃક્ષ નીચે વિક્રમ બેઠો હતો તેની સામે એક દુકાન હતી, આ દુકાનદારને પોતાના પૈસાની અત્યંત ચિંતા રહેતી. જે દિવસથી વિક્રમ પેલા વૃક્ષ નીચે બેઠો, એ દિવસથી દુકાનનું વેચાણ નોંધપાત્ર રીતે વધવા માંડયું. દુકાનદારની લાલચ થઈ આવી કે જો આ માણસ અહીં બહાર જ રહે તો પોતે ખૂબ પૈસા કમાઈ શકે, અને એટલે તેણે વિક્રમને ઘેર બોલવવાનો અને સારું ખાવાનું આપવાનું નક્કી કર્યું. લાંબા-ગાળા સુધી આ રીતે વેચાણમાં વધારો રહ્યા કરે એ આશામાં તેણે પોતાની દીકરીને વિક્રમને પરણવાનું કહ્યું. જમ્યા પછી વિક્રમ કમરામાં સૂતો હતો ત્યારે દુકાનદારની દીકરી કમરામાં પ્રવેશી. ખાટલાની બાજુમાં રહીને તે વિક્રમના જાગવાની રાહ જોવા માંડી. ધીમે ધીમે તેને ઊંઘ આવવા માંડી. તેણે પોતાનાં ઘરેણાં ઉતાર્યા અને તેને પાછળ બતકનું ચિત્ર ધરાવતા ખીલા પર લટકાવ્યાં. પછી તે ઊંઘી ગઈ. જયારે વિક્રમ ઊઠ્યો ત્યારે તેણે જોયું કે ચિત્રમાંની બતક ઘરેણાં ગળી જઈ રહી છે. હજી એને સમજાય કે એણે શું જોયું, તે પહેલાં દુકાનદારની દીકરી પણ જાગી જાય છે અને તરત જ તેનું ધ્યાન ઘરેણાં નહીં હોવા પર જાય છે. તે પોતાના પિતાને બોલાવે છે અને કહે છે કે વિક્રમ ચોર છે.
રૅકોર્ડના રૂપમાં, આવા રાજાની સંભાવના એક જૈન સાધુ માહેસરા સૂરિ કૃત "કાલકાચાર્ય કથાનક" માં જોવા મળે છે (સંભવતઃ આ લગભગ બારમી સદીના સમયની વાત છે - આ વાર્તા બહુધા પછીની તારીખની છે અને તેનો કાલક્રમ ખોટો છે). કથાનક એક પ્રસિદ્ધ જૈન સાધુ કાલકાચાર્ય ની વાર્તા કહે છે. તેમાં લખ્યું છે કે એ વખતના ઉજ્જૈનના શકિતશાળી રાજા, ગર્દભિલા એ સરસ્વતી નામની એક સંન્યાસિનીનું અપહરણ કર્યું હતું, કે જે સાધુની બહેન હતી. ગુસ્સે ભરાયેલા સાધુએ સકસ્થાનના સક શાસક, એક શાહી પાસે મદદ માગી. અત્યંત વિષમતાઓ વચ્ચે સાકા રાજાએ ગર્દભિલાને હરાવ્યો અને તેને બંદી બનાવ્યો. સરસ્વતીને તેના સ્વદેશ પાછી મોકલવામાં આવી. ગર્દભિલાને સુદ્ધાં માફી બક્ષવામાં આવી. પણ હારેલો રાજા જંગલમાં નિર્ગમન કરી ગયો અને ત્યાં એક વાઘે તેને ફાડી ખાધો. જંગલમાં જ ઉછરેલા તેના પુત્ર, વિક્રમાદિત્યે હવે પ્રતિષ્ઠાના થી શાસન કરવાનું હતું. પાછળથી, વિક્રમાદિત્યે ઉજ્જૈન પર ચડાઈ કરી અને સાકાઓને બહાર હાંકી કાઢ્યા અને આ ઘટનાના સ્મરણમાં રાખવા માટે તેણે ત્યારથી વિક્રમ સંવત તરીકે ઓળખાનારા નવા યુગની શરૂઆત કરી.
વિક્રમને તે વિસ્તારના રાજા પાસે લઈ જવામાં આવે છે. રાજા વિક્રમના હાથ અને પગ કાપી નંખાવાનું અને તેને રણમાં છોડી મૂકવાનો હુકમ કરે છે. રણમાં લોહી નીંગળતી સ્થિતિમાં આગળ વધવા માટે વલખાં મારતા વિક્રમને પોતાના પતિના ઘરે પાછી ફરતી એક યુવતી જોવે છે, આ યુવતી પોતાના પિતાના ઘરેથી, ઉજ્જૈનથી પાછી ફરી રહી હોય છે, તેનું ધ્યાન વિક્રમ પર જાય છે અને તે તેને ઓળખે છે. તે એને તેની આ સ્થિતિ વિશે પૂછે છે અને કહે છે કે ઘોડા પર ઊડીને તે અદશ્ય થઈ ગયો ત્યારથી ઉજ્જૈનમાં બધા તેના માટે ચિંતિત છે. આ યુવતી વિક્રમને પોતાના ઘરે રહેવા દેવા માટે સાસરિયાઓને વિનંતી કરે છે અને તેઓ તેને રહેવા દે છે. તેના પરિવાર શ્રમજીવી હતો; વિક્રમ પણ કંઈક કામ માગે છે. તે સૂચવે છે કે પોતે ખેતરમાં બેસશે અને બૂમો પાડશે, જેથી બળદ ગોળ ગોળ ફરે અને ધાન જુદા પડે. આજીવન કોઈના મહેમાન થઈને જીવવા માટે તે તૈયાર નહોતો.
ભૂત ની વાર્તાઓ એવી પચ્ચીસ વાર્તાઓ છે જેમાં રાજા એક ભૂતને પકડવાનો અને તેને કબજામાં રાખવાનો પ્રયત્ન કરે છે, આ ભૂત એક કોયડો ધરાવતી વાર્તા કહે છે અને રાજા માટે એક પ્રશ્ન મૂકીને તેને પૂરી કરે છે. ખરેખર તો, પહેલાં એક સાધુએ ભૂતને પોતાની પાસે લઈ આવવા માટે રાજાનો સંપર્ક કર્યો હતો, અને તેને કહ્યું હતું કે તેણે એમ એક શબ્દ પણ બોલ્યા વિના કરવું, નહીં તો ભૂત પાછું તેના સ્થાને ઊડીને જશે. હવે રાજા તો જ ચૂપ રહી શકે જો તેને ઉત્તર ખબર ન હોય, એ સિવાય ચૂપ રહે તો તેનું માથું ફાટી જાય. દુર્ભાગ્યે, રાજાને ખબર પડી કે તેને દરેક પ્રશ્નનો જવાબ આવડે છે; અને તેથી છેવટે જયાં સુધી છેલ્લા પ્રશ્ને વિક્રમાદિત્યને મૂંઝવ્યો નહીં ત્યાં સુધી ભૂતને પકડવાનું અને પછી તેના પાછા છટકી જવાનું ચક્ર સતત ચોવીસ વખત ચાલ્યું. આ વાર્તાઓનું એક વૃત્તાન્ત કથા-સરિતસાગરમાં કોતરેલું જોવા મળે છે.
સિંહાસનની વાર્તાઓ વિક્રમાદિત્યના સિંહાસન સાથે જોડાયેલી છે, આ સિંહાસન ખોવાઈ ગયું હતું અને સદીઓ પછી, ધારના પરમાર રાજા, રાજા ભોજ તેને શોધી કાઢે છે. રાજા ભોજ પોતે સુપ્રસિદ્ધ હતો અને વાર્તાઓના આ સંગ્રહમાંની વાર્તાઓ તેના આ સિંહાસન પર બિરાજવાના પ્રયત્નો સાથે સંકળાયેલી છે. આ સિંહાસન 32 મહિલા પૂતળીઓથી શણગારાયેલું હતું, અને આ પૂતળીઓ બોલી શકતી હતી, પૂતળીઓ તેને સિંહાસન પર ચઢવા આહ્વાન આપતી, પણ જો તે તેઓ જે વાર્તા કહે તેમાંના વિક્રમાદિત્ય જેટલું ઉદાર હૃદય ધરાવતો હોય તો જ તે આ સિંહાસન પર ચઢી શકે. આમ એમાં વિક્રમાદિત્યની 32 વાર્તાઓ છે અને દરેક કિસ્સામાં રાજા ભોજ પોતે તેનાથી નિમ્ન છે એમ સ્વીકારે છે. અંતે, તેની નમ્રતાથી પ્રસન્ન થઈને પૂતળીઓ તેને સિંહાસન પર ચઢવા દે છે.
સુપ્રસિદ્ધ વિક્રમાદિત્ય ભારતમાં સંસ્કૃત અને સ્થાનિક ભાષાઓ એમ બંનેમાં ખૂબ લોકપ્રિય એવું પાત્ર છે. જે પણ ઘટના અથવા સ્થાપત્યની ઐતિહાસિક વિગતો અજાણી હોય તેની સાથે તેનું નામ સગવડતા માટે જોડી દેવામાં આવે છે, અલબત્ત તેની આસપાસ વાર્તાઓનું આખું ચક્ર વિકસ્યું છે. સંસ્કૃતમાં તેમાંની બે સૌથી વધુ જાણીતી વાર્તાઓ છે વેતાલ પંચવીમશાતી અથવા ઓફ ધ વેમ્પાયર’- ભૂતની 25 કથાઓ) અને સિંહાસના-દ્વાત્રિમશિકા ઓફ ધ થ્રોન" - સિંહાસનની 32 કથાઓ).આ બંને કથાઓના વિવિધ સંસ્કરણો સંસ્કૃતમાં અને અન્ય સ્થાનિક ભાષાઓમાં જોવા મળે છે.
વિક્રમાદિત્ય એ પ્રાચિન ભારતના ઉજ્જૈનનો સુપ્રસિદ્ધ સમ્રાટ હતો, જે પોતાના શાણપણ, શૂરવીરતા અને ઉદારતા માટે જાણીતો હતો. તેના પછી "વિક્રમાદિત્ય" ઉપનામ ભારતીય ઇતિહાસમાંના ઘણા રાજાઓએ ધારણ કર્યું હતું, ખાસ કરીને ગુપ્ત રાજા ચંદ્રગુપ્ત બીજાએ અને સમ્રાટ હેમ ચંદ્ર વિક્રમાદિત્યએ.
રાજા વિક્રમાદિત્ય નામ એક સંસ્કૃત તત્પુરુષ છે, જે ि् એટલે કે 'શૂરવીર/બહાદુર' અને ि् એટલે કે 'અદિતીનો પુત્ર'ની સંધિથી બન્યું છે. અદિતીના પુત્રો અથવા આદિત્યોમાં સૌથી પ્રસિદ્ધ એ સૂર્ય એટલે કે સૂર્ય ભગવાન હતા; એટલે વિક્રમાદિત્યનો અર્થ "સૂર્ય સમાન શૂરવીરતા ધરાવનાર" થાય. તે 'વિક્રમ' અને 'વિક્રમાર્ક' તરિકે પણ ઓળખાતો .
ભારતીય પુરાણોનો દાવો છે કે ધનવન્તરી, ક્ષપણકો, અમરાસિમ્હા, શંકુ, ખટકર્પર, કાલિદાસ, વેતાળભટ્ટ , વારુચિ અને વરાહામિહિરા એ ઉજ્જૈનમાં વિક્રમાદિત્યના દરબારના હિસ્સા હતા. એવું કહેવાય છે કે રાજા આ નામોના આવા નવ માણસો ધરાવતો હતો, જેમને "નવ-રત્નો" કહેવામાં આવતા હતા.
વિક્રમાદિત્ય ઈ.સ. પૂર્વેની પહેલી સદીમાં થઈ ગયો. કથા-સરિતા-સાગરનાં વૃત્તાંત અનુસાર, તે ઉજ્જૈનના પરમાર વંશના રાજા મહેન્દ્રાદિત્યનો પુત્ર હતો. અલબત્ત, આ બાબત લગભગ ૧૨ સદીઓ પછી લખવામાં આવી છે. વધુમાં, અન્ય સ્રોતો અનુસાર વિક્રમાદિત્ય એ દિલ્હીના તુર વંશનો પૂર્વજ હોવાનું પણ નોંધાયું છે.
કાલિદાસ સુપ્રસિદ્ધ સંસ્કૃત રાજકવિ હતો. વરાહમિહિરા એ યુગનો પ્રધાન ભવિષ્યવેત્તા હતો, જેણે વિક્રમાદિત્યના પુત્રનું મૃત્યુ ભાખ્યું હતું. વેતાળભટ્ટ એ માગ બ્રાહ્મણ હતો. તેણે વિક્રમાદિત્યને સોળ શ્વ્લોકોનું "નીતિ-પ્રદીપા" રચી આપ્યું હતું.
હિંદુ બાળકોમાં વિક્રમ નામ રાખવાનું બહુધા જોવા મળતું ચલણ વિક્રમાદિત્યની અને તેના જીવન વિશેની બે લોકકથાઓની લોકપ્રિયતાને આભારી છે તેમ કહી શકાય.
આજે પણ માત્ર બે રૂપિયા અને ૨૦ પૈસામાં ખાંડ આપનાર વડાપ્રધાન તરીકે લોકો મોરારજી દેસાઈ ને યાદ કરે છે. આ ઉપરાંત ચુસ્ત સિદ્ધાંતવાદી, નિયમિતપણે સ્વમૂત્ર તેમજ ફળાહાર જેવા કુદરતી ઉપચાર વડે તંદુરસ્ત શરીર જાળવનાર તરીકે પણ લોકો એમને યાદ કરે છે.
મોરારજી દેસાઈનો જન્મ તત્કાલીન બોમ્બે પ્રેસિડન્સીના વિસ્તારમાં આવતા વલસાડ જિલ્લાના તેમજ તાલુકામાં આવેલા ભદેલી ગામમાં થયો હતો. આ ગામ હાલમાં ગુજરાત રાજ્યમાં આવે છે. તેઓનું પ્રાથમિક શિક્ષણ સૌરાષ્ટ્રમાં કુંડલા શાળા, સાવરકુંડલા માં થયું. ત્યાર બાદ તેઓએ બાઇ અવાં બાઇ હાઇસ્કૂલ, વલસાડમાં શિક્ષણ લીધું. મોરારજીભાઈએ વિલ્સન કૉલેજ, મુંબઈ, મહારાષ્ટ્ર થી સ્નાતક ની પરીક્ષા ઉતીર્ણ કરી હતી. ત્યાર પછી તેઓ ગુજરાત માં નાગરીક સેવામાં ગોધરામાં નાયબ કલેક્ટર તરીકે જોડાયા હતા. એમણે મે, ૧૯૩૦ના વર્ષમાં નોકરી માંથી રાજીનામું આપ્યું. ત્યારબાદ તેઓ આઝાદીની ચળવળમાં જોડાયા. ઇ. સ. ૧૯૩૦ ના વર્ષમાં તેમણે અસહકારની ચળવળમાં ભાગ લીધો હતો. સ્વતંત્રતા સંગ્રામ માં ભાગ લેવાને કારણે એમણે જેલ જવું પડ્યું હતું અને એમણે ઘણો સમય જેલમાં વિતાવ્યો હતો. પોતાની નેતૃત્વ ક્ષમતાને કારણે તેઓ સ્વતંત્રતા સંગ્રામ સેનાનીઓના વહાલા રહ્યા અને ગુજરાત કોંગ્રેસના મહત્વપૂર્ણ નેતા રહ્યા હતા. જ્યારે ઇ. સ. ૧૯૩૪ અને ઇ.સ. ૧૯૩૭ના સમય માં પ્રાંતિય પરિષદોની ચુંટણીઓ થઇ ત્યારે તેઓ ચુંટાયા હતા તથા તેમણે બોમ્બે પ્રેસિડન્સી માં નાણાં મંત્રી તેમ જ ગૃહ મંત્રી તરીકે ની જવાબદારીઓ નિભાવી હતી.
ઈન્દિરા ગાંધીએ કટોકટી ઉઠાવી લેવાનો નિર્ણય કર્યા બાદ ૧૯૭૭ની સામાન્ય ચૂંટણીઓ યોજાઇ હતી. આ ચૂંટણીમાં જનતા પાર્ટીએ ભારે બહુમત મેળવ્યો અને મોરારજી દેસાઈ વડાપ્રધાન બન્યા. ૨૪મી માર્ચે દેસાઈના નેતૃત્વ હેઠળ પ્રધાનમંડળ અસ્તિત્વમાં આવ્યું. દેસાઈની સરકારે દક્ષિણ એશિયાઈ પડોશી દેશો સાથેના સંબંધોને અગ્રતા આપી અને કટ્ટર હરીફ એવાં દેશ પાકિસ્તાન સાથે સંબંધો સુધારવાની શરુઆત કરી તેમજ ૧૯૬૨નાં યુધ્ધ પછી પહેલી વાર ચીન સાથેનાં સંબંધો સામાન્ય બનાવ્યા. તેઓએ ઝીઆ-ઉલ-હક સાથે સંવાદો કર્યા અને મૈત્રીભર્યા સંબંધો સ્થાપ્યા. ચીન સાથે રાજદ્વારી સંબંધો પણ સ્થાપવામાં આવ્યા. સરકારે રાષ્ટ્રીય કટોકટી લાગુ પાડવા અંગે બંધારણમાં ઘણાં ફેરફારો કર્યા અને તેને પછીની સરકારો માટે મુશ્કેલ બનાવી. ચુંવાળીસમાં બંધરણીય સુધારા દ્વારા મિલકતના અધિકારને ન્યાયિક કરવામાં આવ્યો. તેમ છતાં, જનતા પાર્ટીનો મોરચો, અંગત અને નિતી અંગેના ભેદભાવોથી ભરેલો હતો, એટલે વિવાદો વગર વધુ કંઇ પ્રાપ્ત કરી શક્યો નહી. ચરણસિંહ પ્રકરણ અને અન્ય કટોકટીના કારણોસર ૧૫ જુલાઈ ૧૯૭૯ ના રોજ તેમણે વડાપ્રધાન તરીકે રાજીનામું આપી દીધું.
મોરારજી દેસાઈ ગાંધીજીના રસ્તે ચાલનારા, સામાજીક સેવક, સંસ્થા સ્થાપક અને મહાન સુધારાવાદી હતા. તેઓ મહાત્મા ગાંધી દ્વારા સ્થાપવામાં આવેલ ગુજરાત વિદ્યાપીઠનાં કુલપતિ હતા. તેમનાં વડા પ્રધાનના કાર્યકાળ દરમિયાન પણ તેઓ વિદ્યાપીઠની મુલાકાત લેતા હતા અને ઓક્ટોબર મહિનામાં વિદ્યાપીઠમાં નિવાસ કરતા હતા. તેઓ સાદાઈથી જીવતા હતા અને વડા પ્રધાન હોવા છતાં જાતે જ પોસ્ટ કાર્ડ લખતા હતા. સરદાર પટેલે તેમને ખેડા જિલ્લાના ખેડૂતો જોડે મંત્રણાઓ કરવા માટે નીમ્યા હતા, જે છેવટે અમુલ સહકારી મંડળીની સ્થાપના માટે કારણભૂત બની. તેમના કાર્યકાળ દરમિયાન, તેઓએ જાહેર વિતરણ વ્યવસ્થા બંધ કરી અને તેનાથી રસ્તી ખાંડ અને અનાજ પ્રાપ્ત થતાં રેશનની દુકાનો બંધ થઇ ગઇ હતી.
રાજકીય નિવૃત્તિ બાદ મોરારજીભાઇએ મુંબઈમાં પુત્રપરિવાર સાથે જીવન ગાળ્યું. ૧૯૮૭ના ઓક્ટોબર માસ સુધી, વિદ્યાપીઠના પદવીદાન સમારોહમાં હાજરી આપવાનો તેમનો ક્રમ તેમણે નિષ્ઠાની જાળવ્યો. ૧૦ એપ્રિલ ૧૯૯૫ ના રોજ મગજમાં લોહી ગંઠાતા મુંબઈ ખાતે તેમનું અવસાન થયું. ૧૨મી એપ્રિલની સાંજે અમદાવાદમાં સાબરમતી આશ્રમ પાસે આવેલી ગોશાળાની ભૂમી પર પૂરા રાજકીય સન્માન સાથે તેમની અંતિમ ક્રિયા કરવામાં આવી. આ સ્થળ હાલ અભયઘાટ તરીકે ઓળખાય છે.
૧૯૭૮માં, વડાપ્રધાન મોરારજી દેસાઇ, કે જેઓ લાંબા સમયથી સ્વમૂત્ર ચિકિત્સા અજમાવી રહ્યા હતા, એ વિશે ડાન રાથેર જોડે ૬૦ મિનિટો સુધી સ્વમૂત્ર પીવાથી થતા ફાયદા વિશે ચર્ચા કરી હતી. મોરારજીએ કહ્યું હતું કે સ્વમૂત્ર ચિકિત્સાએ આરોગ્ય સુવિધા ન પરવડી શકે એવા લાખો ભારતીયો માટે ઉત્તમ ચિકિત્સા છે. તેઓ આ તેમની આદત માટે કેટલાય ભારતીયો અને વિદેશીઓ દ્વારા અણગમો પામ્યા હતા.
મોરારજી દેસાઈને એક પુત્ર કાંતિ દેસાઈ, બે પૌત્ર ભરત અને જગદીપ દેસાઈ અને ૪ પ્રપૌત્રો છે. આમાંથી રાજકીય ક્ષેત્રે માત્ર મધુકેશ્વર દેસાઈ જ સક્રિય છે, જે તેમનો પ્રપૌત્ર અને જગદીપ દેસાઈના પુત્ર છે. તેઓ પોતાનાં દાદામહ જેવી છાપ ઉભી કરવા માટે સક્રિય છે. મધુકેશ્વર દેસાઈ ભારતીય જનતા યુવા મોર્ચાનાં રાષ્ટ્રીય ઉપ-પ્રમુખ છે, જે ભારતીય જનતા પાર્ટીની યુવા પાંખ છે.
વિશાલ દેસાઈ, જેઓ ભરત દેસાઈના પુત્ર છે, લેખક અને ફિલ્મ નિમાર્ણકર્તા છે. તેઓ ૨૦૦૯માં લંડન ફિલ્મ સ્કૂલમાંથી સ્નાતક થયા છે હાલમાં તેઓ મુંબઈ ખાતે તેમની પોતાની ફિલ્મ નિર્માણ સંસ્થા, 'અ થાઉઝન્ટ ફેસીસ પ્રોડક્શન્શ', ચલાવી રહ્યા છે.
અહીંનો મુખ્ય દ્વાર કરણ પોળ છે, પણ પ્રવેશના દ્વારને સૂર્ય પોળ કહે છે, 'પોળ' નો સ્થાનીય ભાષામાં ઉચ્ચારણ પ્રોળ તરીકે પણ કરાય છે, અન્ય દ્વાર કે ઈમારતો થી વિપરીત આ પોળ લાલ રેતીયા પ્થ્થરની ન બનાવતા તેને સોનેરી કે પીલા પથ્થરની બનાવેલી છે. આનો મુખ્ય પ્રવેશ દ્વાર પૂર્વને જોએ છે આથી ઉગતા સૂર્યના સવારના કિરણો કિલ્લામાં પ્રવેશે છે જેને શુકન મનાય છે. આ દરવાજા પર લોખંડ ભાલા જેવા તીક્ષ્ણ ભાગ જડાયા છે જેથી હાથી દ્વારા તેને તોડી ન શકાય. આ કિલ્લાના દરવાજા પર રેતીના પથ્થરમાંથી કોતરેલા મહાવત સહીતના હાથી છે જે દ્વારપાળ જેવા લાગે છે. આ દ્વારની ઉપર આવેલ મંડપમાંથી આવતાં જતાં રાજ વ્યક્તિની ઘોષણા થતી અને સંગીત વગાડાતું. અન્ય દ્વારના નામ છે કરણ પોળ, દૌલત પોળ, ચાંદ પોળ અને ફતેહ પોળ; આ દરવાજા દ્વારા વિવિધ ઈમારતો સુધી પહોંચી શકાય છે. કરણ પોળ માં પણ દરવાજા પર લોખંડ ભાલા જેવા તીક્ષ્ણ ભાગ જડાયા છે જેથી હાથી દ્વારા તેને તોડી ન શકાય. આ દ્વારની જમણી તરફ દૌલત પોળ છે. દૌલત પોળ દરવાજાની ભીંત પર ૪૧ સતી થનાર રાણીઓના હાથની લાલ છાપ છે.