polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
જીવનને ચોંકવનારુ આ નુકસાન બીનજરૂરી હતું, સેને પાછળથી ઉમેર્યું. તેમણે આકડાઓ દ્વારા દર્શાવ્યું કે તે સમયે બંગાળમાં પૂરતો ખાદ્ય પુરવઠો ન હતો. પરંતુ ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં જમીન વિહોણા મજૂરો અને શહેરીમાં કામ કરતા લોકો જેવા કે વાળંદ પાસે નાણાનો અભાવ હતો, જેનો અર્થ એ હતો કે જરૂરિયાત વાળા અનાજની કિંમત ગુલાબની જેમ કેટલાક ખાસ પરિબળો જેવા કે બ્રિટિશ સેના સંપાદન, ખરીદીનો ભય, સંગ્રહખોરી અને કિંમતમાં ભંગાણ આ તમામ પ્રદેશમાં સર્જાયેલ યુદ્ધ સાથે જોડાયેલા હતા. ગરીબી અને દુકાળ ની સ્થિતિમાં સેને નોંધ્યું કે દુકાળની કેટલીક ઘટનાઓમાં ખાદ્ય પુરવઠો પ્રમાણમાં ઓછો ન હતો.
ઉદાહરણ તરીકે બંગાળની વાત કરીએ તો અગાઉના વર્ષોમાં અનાજનું ઉત્પાદન નીચું રહ્યું હતું, જો કે તે અગાઉના દુકાળસિવાયના વર્ષોની સરખામણીએ ઉંચુ હતું. આથી સેને અનેક સામાજિક અને આર્થિક પરિબળો જેવા કે મજૂરીમાં ઘટાડો, બેરોજગારી, અનાજની કિંમતમાં વધારો અને કંગાળ ખાદ્ય વહેચણી વ્યવસ્થા જેવા મુદ્દાઓ નોઁધ્યા હતા. આ મુદ્દાઓ એ સમાજના કેટલાક જૂથોમાં તીવ્ર ભૂખમરાની પરિસ્થિતિ ઊભી કરી.
તેમનો ક્ષમતા અભિગમ એ હકારાત્મક સ્વતંત્રતા પર આધારિત છે. જે કોઈ એક વ્યક્તિની કંઈક બનવાની અને કંઈક કરવાની વાસ્તવિક ક્ષમતા એ નકારાત્મક સ્વતંત્રતાના અભિગમ કરતા વધુ છે. જે અર્થશાસ્ત્રમાં સામાન્ય છે અને માત્ર બિન-હસ્તક્ષેપ પર કેન્દ્રીત છે.
1960 અને 1970ના પ્રારંભમાં સેનના પેપરે સામાજિક પસંદગી અંગેના સિદ્ધાંતને વિકસાવવામાં મદદ કરી, જે સિદ્ધાંત સૌ પ્રથમ અમેરિકન અર્થશાસ્ત્રી કેન્નેથ એરો જ્યારે રેન્ડ કોર્પોરેશન સાથે કામ કરતા હતા તે સમયે તેમના દ્રારા થયેલા કાર્યોમાં ઉજાગર થયો હતો. તેમણે દર્શાવેલા ખૂબ જાણીતા બધા જ મતદાન નિયમોમાં બહુમતિ શાસન, બે-તૃત્યાંશ બહુમતિ અથવા વર્તમાન સ્થિતિ કેટલાક પાયાના લોકશાહી સિદ્ધાંતો સાથે અનિવાર્ય રીતે ઘર્ષણમાં આવે છે. સેનનું સાહિત્યમાં યોગજ્ઞાનમાં તેમના રસની મહિતી દ્વારા સમાજિક પસંદગીના સિદ્ધાંતને વિસ્તારવા તેમજ સમુદ્ધ કરવા માટે જોઈ શકાય છે.
સેનના પ્રથમ પત્ની નાબાનીતા દેવ સેન હતા, જેઓ લેખક અને સ્કોલર હતા, તેણી દ્વારા તેમના બે સંતાનો છે: અંતરા જેઓ પત્રકાર અને પ્રકાશક છે અને નંદના જે બોલીવુડ અભિનેત્રી છે. જ્યારે તેઓ 1971માં લંડનમાં ગયા ત્યારબાદ તુરત જ આ લગ્ન તુટી ગયા.
1973,માં તેમણે બીજા લગ્ન કર્યા, તેમની બીજી પત્ની ઈવા કોર્લોની જૂઈશ હતા, 1985માં પેટના કેન્સરના કારણે તેણી મૃત્યુ પામ્યા. તેણી દ્વારા તેમના બે સંતાનો છે, ઈન્દ્વાણી, જેઓ ન્યૂયોર્કમાં પત્રકાર છે અને કબીર, શેડી હિલ સ્કુલમાં સંગીત ભણાવે છે.
અમર્ત્ય સેન સીએચ ભારતના જાણીતા અર્થશાસ્ત્રી છે , જેમને 1998માં કલ્યાણ અર્થશાસ્ત્ર અને સામાજિક પસંદગીના સિદ્ધાંત તેમજ સમાજના ગરીબ વર્ગના પ્રશ્નો અંગેના તેમના રસને જોતા આર્થિક વિજ્ઞાન ક્ષેત્રના નોબેલ પુરસ્કારથી નવાજવામાં આવ્યા હતા. સેન દુકાળના અંગેના તેમણે કરેલા કાર્યો માટે ખાસ્સા વખણાય છે, કારણ કે તેમના આ કાર્યથી ખોરાકની વાસ્તવિક અથવા તો કહેવાતી ઉણપની અસરોને રોકવા અથવા તો મર્યાદિત કરવાના વાસ્તવિક ઉપાયોના વિકાસમાં વેગ મળ્યો છે.
ઉદાહરણ તરીકે સમાનતા સંદર્ભેનું તેમનું સૈદ્ધાંતિક કાર્ય ભારત અને ચીનમાં પુરુષોની સરખામણીએ મહિલાઓની તરફેણ શા માટે કરવામાં આવે છે તે સંદર્ભેની દલીલો આપે છે, આ તથ્યો છતાં પશ્ચિમ અને ગરીબ પરંતુ આરોગ્યની રીતે નિષ્પક્ષ દેશોમાં તમામ વયજૂથમાં મહિલાઓનો મૃત્યુ દર ઓછો છે, તેઓ લાંબુ આયુષ્ય ધરાવે છે અને કુલ વસ્તીમાં સારી બહુમતિ ધરાવે છે.
સેનનો દાવો છે કે આ વિષમ દર પરિણામ એ સારી આરોગ્ય સેવાઓ અને બાળપણમાં તે દેશોમાં છોકરાઓને મળેલી તકો, સાથો સાથ જાતિ આધારિત ગર્ભપાતને કારણે છે.
વિકાસ અર્થશાસ્ત્ર અંગેનું તેમનું ક્રાંતિકારી પ્રદાન અને સામાજિક નિર્દેશકો એ તેમના લેખ "ઈક્વાલિટીઓફ વોટ" માં તેમનો ક્ષમતા વિકાસનો ખ્યાલ છે. તેમની દલીલ છે કે સરકારે તેમના નાગરિકોની નક્કર ક્ષમતાઓ વિરુદ્ધ માપન કરવું જોઈએ. આવું એટલા માટે કે ટોચથી નીચે સુધીનો વિકાસ એ હંમેશા માનવ અધિકારોને ઉથલાવી કાઢે છે, આ સાથે લાંબા સમય સુધી આ શબ્દોની વ્યખ્યા શંકાસ્પદ રહે છે (અધિકાર એ એવી વસ્તુઓ છે ફરજિયાત આપવી જરૂરી છે અથવા એવી કોઈ વસ્તુ જે પાછી ખેંચી ન શકાય?).
તેઓ વર્તમાનમાં થોમસ ડબલ્યુ લામોન્ટ યુનિવર્સિટીના પ્રોફેસર અને હાર્વર્ડ યુનિવર્સિટીના અર્થશાસ્ત્ર અને તત્ત્વજ્ઞાનના અધ્યાપક છે. તેઓ હાર્વર્ડ સોસાયટી ઓફ ફેલોસના સિનિયર ફેલો છે, આ સાથે ઓલ સોઉલ્સ કૉલેજ, ઓક્સફોર્ડ અને ટ્રિનિટી કૉલેજ, કેમ્બ્રિજના પણ ફેલો છે, જ્યા અગાઉ તેઓ 1998 થી 2004 દરમિયાન માસ્ટર તરીકે સેવા આપી ચૂક્યા છે. ઓક્સબ્રિગેડ કૉલેજમાં શૈક્ષણિક વડા તરીકે તેઓ પહેલા એશિયન અને પહેલા ભારતીય છે.
છેલ્લા ચાલીસ વર્ષોમાં અમર્ત્ય સેનના પુસ્તકોનું ત્રીસથી વધુ ભાષાઓમાં અનુવાદ થઈ ચૂક્યો છે. તેઓ શાંતિ અને સલામતી અર્થવ્યવસ્થાના ટ્રસ્ટી છે. 2006માં ટાઇમ મેગેઝીન દ્વારા તેમને “60 યર્સ ઓફ એશિયન હીરો” તરીકે સૂચિબદ્ધ કરાયા અને 2010માં તેમના ”100 મોસ્ટ ઈન્ફ્લુએન્સલ પર્સન ઓફ ધ યર” યાદીમાં સામેલ કરાયા. ન્યુ સ્ટેટસમેને 2010ની યાદીમાં તેમને “ વર્લ્ડસ 50 મોસ્ટ ઈન્ફ્લુએન્સલ પીપલ હુ મેટર” સમાવેશ કર્યો.
અમર્ત્ય સેનને દુકાળ, માનવ વિકાસનો સિદ્ધાંત, કલ્યાણ અર્થશાસ્ત્ર, ગરીબી અંતર્ગતનું તંત્ર, જાતીય અસમાનતા અને રાજકીય ઉદારમતવાદ સંદર્ભે તમણે કરેલા કાર્યો માટે તેમને અર્થશાસ્ત્રના મધર ટેરેસા અને અંતરઆત્માના અવાજ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. જોકે તેમણે મધર ટેરેસા સાથેની તેમની સરખામણીને નકારતા કહ્યું છે કે જાત સમાધાનને સમર્પિત જીલન શૈલીને ક્યારેય અનુસરવાનો પ્રયાસ તેમણે કર્યો નથી.
1981માં સેને પોવેર્ટી અને ફેમિનિસ : એન એસે ઓન ઇન્ટાઇટલમન્ટ એન્ડ ડેપ્રિવેશન નામનું પુસ્તક પ્રકાશિત કર્યું, આ પુસ્તકમાં તેમણે દર્શાવ્યું કે ભૂખમરોએ માત્ર ખોરાકના અભાવે સર્જાય છે એવું નથી પરંતુ ખોરાકની વહેચણી માટેના વ્યવસ્થામાં ઉભી થતી અસમાનતાને કારણે પણ સર્જાય છે. સેનનો ભૂખમરા પ્રત્યેનો રસ તેમના વ્યક્તિગત અનુભવને આધારે આવ્યો હતો.
તેમનું પ્રભાવશાળી પુસ્તક કલેક્ટિવ ચોઇસ એન્જ સોશિઅલ વેલ્ફેર , જેમાં વ્યક્તિગત અધિકારો ઉપરાંત ન્યાય, સમાનતા, બહુમતિ શાસન અને વ્યક્તિગત પરિસ્થિતિમાં માહિતીની ઉપલબ્ધતા જેવા મુદ્દાઓએ સંશોધકોએ પાયાના કલ્યાણ પ્રશ્નો સંદર્ભે તેમનું ધ્યાન કેન્દ્રીત કરવા પ્રેર્યા છે.
ન્યૂયોર્ક રિવ્યુ ઓફ બુક્સ માં તેમણે "મોર ધેન 100 મિલિયન વુમન આર મિસીંગ" નામનો વિવાદાસ્પદ લેખ લખ્યો હતો. જેમાં વિકાસશીલ વિશ્વમાં જાતી વચ્ચે અસમાન અધિકારોને કારણે થયેલા મૃત્યુદરની અસરો અગેનુ વિશ્લેષણ રજૂ થયું છે, ખાસ કરીને એશિયા.
સેન પોતાની જાતને નાસ્તિક ઓળખાવે છે અને તેમનું માનવું છે કે તે રાજકીય અસ્તિત્વની જેમ હિન્દુવાદ સાથે જોડાયેલું છે. કેલિફોર્નિયા ના એક સામયિકને આપેલી મુલાકાત કે જે કેલિફોર્નિયા યુનિવર્સિટી, બેરકેલેય દ્વારા પ્રકાશિત થઈ હતી, તેમાં તેમણે આ નિવેદન આપ્યું હતું.
ઉદાહરણ તરીકે વ્યવહારમાં ક્ષમતા અભિગમ જોવા જઈએ તો માર્થા નુસાબાયુમની વુમન એન્ડ હ્યુમન ડેવલપમેન્ટ જોઈ શકાય.
1960-1961ની વચ્ચે તેમણે મેસેચ્યુસેટ્સ ઈન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ ટેક્નૉલોજીમાં મુલાકાતી પ્રોફેસર તરીકે શિક્ષણ આપ્યું. તેઓ બર્કેલે, સ્ટેનફોર્ડ અને કોમેલમાં પણ મુલાકાતી પ્રોફેસર તરીકે રહ્યા.
અન્ય અભ્યાસોમાનો એક એમિલી ઓસ્ટર દ્વારા કરવામાં આવ્યો છે, જેમાં તેમની દલીલ છે કે આ એક વધુ પડતી ગણતરી છે, જોકે તેમ છતાં ઓસ્ટર પોતાના જ કેટલાક વિધાનોનું ખંડન પણ કરે છે.
બાલિકોમાં વધતાં જતા ગર્ભ ધારણના કિસ્સાઓને ધ્યાનમાં લઈને સ્વીસ સરકારે માર્ચ ૨૦૧૦માં ઘોષણા કરી કે તો ૧૨-૧૪ વર્ષના કુમારો માટે નાના કદના કોન્ડોમનો પ્રચાર પ્રસાર કરશે. આ સાથે આવા કોન્ડોમ આ વય જૂથના લોકોમામ્ એઈડ્સના પ્રસાર રોકવામાં પણ મદદ કરશે. આ વસ્તુ શરૂ કરવાનું એક કારણ એ પણ હતું કે સામાન્ય કોન્ડોમ ઘણાં પહોળા હતાં અને યોનિ કે ગુદા મૈથુન દરમ્યાન સરકી જતાં ઓછુ સંરક્ષણ આપતાં. સ્વીસ એઈડ્સ ફેડરેશન અને સ્વીસ સરકારે હાથ ધરેલા અભ્યાસ પરથી જાણ્યું હતું કે વધુ પડતી પહોળાઈને કારણે આ વય જૂથના કુમારો તેનો સફળ ઉપયોગ ન કરી શકતા કે આને પસંદ જ કરતાં ન હતાં.
આ અભાસને ધ્યાનમાં રાખીને ૧૨-૧૪ વર્ષના કુમરો માટે નાન કોન્ડોમ બનાવવાનું શરૂ થયુ, આજે તે સ્વીટ્ઝર લેંડ અને અમુક અન્ય દેશો માં ઉપલબ્ધ છે. સેયલર નામની કંપની દ્વારા બનાવાતા આ કોન્ડોમ હોટસ્પ્ટ નામે વેચાય છે. આ કોન્ડોમ ટોચ પર ટોટી ધરાવતા કોન્ડોમ છે. આ કોન્ડોમ સાંકડા હોય છે અને તેના બીજે છેડે ખુલ્લા છેડે વધુ ચુસ્ત કડી હોય છે જેથી સંભોગ સમયે તે નીકળી ન જાય. સામાન્ય કોન્ડોમ ૨ ઈંચ કે ૫.૨ સેમી વ્યાસ ધરાવે છે. જ્યારે હોટશોટ ૧.૭ ઈંચ (૪.૫ સેમી નો વ્યાસ ધરાવે છે. જોકે બંનેની લંબાઈ સમાન હોય છે.
ઘણા વર્ષો સુધી રબ્બરની પટ્ટીઓને લિંગ આકારના ઢાંચા પર લપેટીને બનાવવામાં આવતાં. ત્યારબાદ તેમને રાસાયણિક દ્રાવણમાં ડુબાડીને પ્રક્રિયા કરવામાં આવતી. ઈ.સ. ૧૯૧૨માં પોલીશ શોધકર્તા જ્યુલીયસ ફ્રોમ્મ એ કોન્ડોમ બનાવવાની નવી પદ્ધતિ વિકસીત કરી. જેમાં કાંચના ઢાંચાને કાચા રબ્બરમાં ડુબાડવામાં આવતી. આ પદ્ધતિને સિમેંટ ડીપીંગ કહેવાતી. આ પદ્ધતિમાં રબ્બરને નરમ બનાવવા માટે તેમાં ગેસોલીન કે બેન્ઝીન ઉમેરવામાં આવતું. ૧૯૨૦માં લેટેક્સ એટલેકે પાણીમાં ટાંગેલ રબ્બરમાંથી સૌ પ્રથમ વખત કોન્ડોમ બનાવવામાં આવ્યું. સિમેંટ ડીપ્પ્ડ કોન્ડોમ કરતા લેટેક્સ કોન્ડોમ બનાવવામાં ઓછો શ્રમ પડતો હતો, કેમકે સિમેન્ટ ડીપ કોન્ડોમને લીસા બનાવવા માટે તેને ઘસવા કે કાપવા પડતા. પાણીમાં લટકાવ પદ્ધતિથી બનતા કોન્ડોમને કારણે પહેલા ગેસોલીન અને બેન્ઝીન વાપરવાથી જે જ્વલનનું જોખમ રહેલું હતું તે ઓછું થયું હતું. વપરાશ કર્તાઓ માટે પણ લેટેક્સ કોન્ડોમ વાપરવામાટૅ વધુ સગવડ્આ ભર્યાં હતા. તેઓ રબ્બરના કોન્ડોમ કરતાં વધુ પાતળા અને મજબૂત હતાં. તેમની આયુ રબ્બરના કોંડમને મુકબલે વધુ હતી. .
કોન્ડોમની જાડાઈ સાથે તેના તૂત્આવાનો કોઈ સંબંધ જણાયો નથી. પાતળા કોન્ડોમ પણ તેટલાજ અસરકારક અને ટકાઉ જણયા છે. તેમ છતાં કોન્ડોમ નિર્માતાને વધુ જાડાં કે વધુ પાતળા કોન્ડોમ ન બનાવવાની સલાહ અપાય છે કેમકે તે બંને તેટલા અસરકારક નથી જણાયા. અમુક લોખકો લોકોને વધુ સંવેદના, આરામ અને
ટકાઉ પણામાટૅ પાતળા કોન્ડોમ વાપરવાની સલાહ આપે છે, પણ અન્ય લેખઓ ચેતવણી આપે છે કે કે પાતળા કોન્ડોમ ને ટોતવા કે ફાટવા ઓછું બળ જોઈએ છે.
કોન્ડોમ વપરાશના અનુભવી લોકો કરતાં પ્રથમ વખત વાપરનારામાં કોન્ડોમ ફાટ્આવા કે સરકી જવાની શક્યતા વધુ હોય છે. એમ પણ જણાયુણં છે કે એક કે વધુ ટૂત્આવા કે સરકવાનો અનુભવ કરનાર વ્યક્તિને આવા બીજો પણ અનુભવ થતો હોય છે. પોપ્યુલેશન રિપોર્ટ નામના લેખમાં જણાવયું છે કે કોન્ડોમ વપરાશની તાલિમ આપતાં તેના ફાટ્આવા કે સરકવાથી થતી નિષ્ફળતા ઓછી કરી શકાય છે. ફેમીલી હેલ્થ ઈંટરનેશનલ સંસ્થા ના પ્રકાશનો પણ એવો મત દર્શાવે છે કે તાલિમ દ્વારા ફાટવાનો કે સરકી જવાની શક્યતા ઘટી જાય છે. આસિવાય પણ ફાટવાની અને સરકવાની નિષ્ળતા રોકવા માટે વધુ સંશોધન અપ્ર તેમણે જોર મૂક્યું હતું.
સામાન્ય સંજોગોમાં પ્રાકૃત્રિક રબ્બર થંડો પડ્આતા અત્યંત કઠણ અને ગરમ કરતાં અત્યંત નરમ થઈ જાય છે.૧૮૩૯માં ચાર્લ્સ ગુડયર નામના વ્યક્તિએ રબ્બર પર પ્ર્ક્રીયા કરવાનો વિકાસ કર્યો. તેમણે એવું રબ્બર વિક્સાવ્યું જે લચકદાર હતું. આ ગુણધર્મો કોન્ડોમની બનાવટ માટૅ ઉપયોગિ હતા. ઘેટાના આંતરડાના કોન્ડમને મુકાબલે આ કોન્ડોમ વધુ લચકદાર અને ટકાઉ હતાં. ૧૮૪૪માં ગુડયર દ્વારા રબરના વલ્કેનાઈઝેશનની વિધી પેટન્ટ કરાવાઈ. ઈ.સ. ૧૮૫૫માં રબર માંથી બનાવાયેલ સૌથી પ્રથમ કોન્ડોમ બનાવાયું. શરૂઆતના રબર કોન્ડોમ એક સાંધો ધરાવતા હતા અને તેઓ સાયકલના ટાયરમાણં વપરાતી ટ્યુબ જેટલા જાડા હતાં. આ સિવાય માત્ર શિશ્નને આવરિત કરતાં રબ્બરના કોન્ડોમ પણ અમેરિકા અને ઈંગલેંડમાં વપરાતા. આવા કોન્ડોમની રબ્બર કડી જો ચુસ્ત નહોય તો તે નીકળી જવાની શક્યતા વધુ હતી અને જોટૅ વધુ ચુસ્ત હોય તો તે લિંગને સંકોચી દે તેવો ભય પણ રહેલો હતો. આ પ્રકારના કોન્ડોમ મૂળ કેપોટ ) હતાં. તેઓ સ્ત્રીઓ દ્વારા પહેરવામાં આવતા બોનેટને કારણે આમ કહેવાતા હશે.
વધેલી માંગ અને સામાજીક સ્વીકૃતીને કારણે કોન્ડોમ છૂટક વસ્તુઓ વેછતી દુકાનોમાં વેચાવા લાગ્યાં. ૧૯૯૪ સુધીના સમયમં દર વર્ષે કોન્ડોમના વેચાણમં વદારો નોંધાયો. ૧૯૯૪ થી એઈડ્સ પ્રત્યે પ્રસાર માધ્યમોમાં ધ્યાન પણ ઓછું થયું. રોગનો ફેલાવો રોકનાર સાધન તરીકે કોન્ડોમના વપરાશમઅં ઘટાડો થવાને "પ્રીવેન્સન ફેટીગ" કે "કોન્ડોમ ફેટીગ" કહે છે. નિરીક્ષકોએ યુરોપ અને અમેરિકા બંને જગ્યાએ કોન્ડોમ ફેટીગ પ્રવર્તમાન હોવાનું જણાવ્યું છે. આને પરિણામે એક કોન્ડોમ નિર્માતાએ પોતાને જાહેર ખબરનો ચેતવણી ભર્યો સૂર બદલીને રમૂજી કરી દીધો છે. કોન્દ્મની બજારમાં નવા પ્રયોગો થત રહ્યાં. સૌ પ્રથમ ડ્યુરેક્સ કમ્પનીએ ૧૯૯૦માં પોલીયુરેથીન કોન્ડોમ અવન્તી નામ નીચે બજારમાં મૂક્યા. , અને ૨૦૦૩માં આકાર પ્રમાણે ચુસ્ત બેસતા ધેફીટ નામના કોન્ડોમ બજારમાં મુકાયા. વિશ્વભરમાં કોન્ડોમનો વપરાશ વધતો રહેવાનો અનુમાન છે. એક અભ્યાસ પ્રમાણે વિકાસશીલ દેશોને ૨૦૧૫ સુધી ૧૮.૬ અબજ કોન્ડોમની જરૂર પડશે. કોન્ડોમ એ આધુનિક સમાજનું અવિભાજ્ય અંગ બની ગયું છે.
પરંતુ ૧૯૩૦થી કાયદેસર રીતે કોન્ડોઅ પરના પ્રતિબંધોમાં નરમાશ આવી. પરુંતુ આ સમય દરમ્યાન ફાસીવાદના પડછાયામાં રહેલ ઈટલી અને નાઝીવાદના ઓછાયામાં રહેલ જર્મનીએ કોન્ડોમના વપરાશ પર વધુ પ્રતિબંધો લાદ્યા (મર્યાદિત પ્રમાણમાં વેચાણ - રોગ નો ફેલાવો અટકાવવા માટે- રજામંદ હતાં ). . મંદીના કાળ દરમ્યાન સ્કેમીડ દ્વારા ઉત્પાદન બનાવાતી પ્રણાલી ની ખપત વધી. સ્કીમીડ હજી પણ સીમેંટ ડીપીંગ પદ્ધતિ વાપરતા જે લેટેક્સ કોન્ડોમ કરતાં બે ફાયદાઓ ધરાવતી હતી. પ્રથમ, સિમેંટ ડીપ કોન્ડોમને તેલ આધારીત લ્યુબ્રિકેંટ વાપરતા કોઈ જોખમ ન હતું. બીજું, આ પ્રાછીન કોન્ડોમને ફરી વાપરી શકાતા હોવાથી તેઓ સસ્તા પડતા હતાં, જે તે કપરા સમયમાં એક અત્યંત જરૂરી હતું. ૧૯૩૦માં યુ.એસ. ડ્રગ એડમિનિસ્ટ્રેશન એ કોન્ડોમની ગુણવત્તા પર નિયંત્રણ લાવવા શરૂઆત કરી ત્યારથી ઉત્પાદકો આની ગુણવત્તા પણ વધુ ધ્યાન દેવા લાગ્યાં.
લેટેક્સના ફાયદાતેને સૌથી ઉપયોગી કોન્ડમ બનાવટ્આનો પદાર્થ બનાવે છે પણ તેના અમુક ગેરફાયદા પણ છે. જ્યારે કોન્ડોમને તેલ આધારીત લ્યુબ્રીકેન્ટસ જેવા કે પેટૃઓલિયમ જેલી , રાંધવાનું તેલ , બેબી તેલ, મિનરલ તેલ, ત્વાચાન લોશન ઈત્યાદિ સાથે વાપરવામાં આવે છે ત્યારે તેને નુકશાન થાય છે. . . આ સિવાય, લેટેક્સ પ્રત્યેની સંવેદન શીલતાને કારણે અમુક અન્ય પદાર્થના કોન્ડોમ બનાવવા જરૂરી જણાય છે. મે ૨૦૦૯માં યુ.એસ્. ફૂડ એન્ડ ડૃઅગ એડમિનોઇસ્ટ્રેશને વિટેક્સ પદાર્થમાંથથી કોન્ડોમ બનાવવાની છૂટ આપી છે. , આ એવો લેટેક્સ છે જેમાંથી ૯૦ % સંવેદના ઉત્પન્ન કરનર પ્રોટીનને કાઢી લેવામાં આવે છે. . કૃત્રીમ લેટેક્સ માંથી બનાવેલા કોન્ડોમ પણ ઉપલબ્ધ છે.
કલેક્શન કોન્ડોમ સિલિકોન કે પોલીયુરેથીનમાંથી બનાવવામાં આવે છે કેમકે લેટેક્સ વીર્ય માટે નુકશાન કારક હોય છે. ઘણા લોકો હસ્તમૈથુન કરતાં કલેક્શન કોન્ડોમ પસંદ કરે છે અને અમુક ધર્મોમાં હસ્ત મૈથુન પ્રત્યે સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ હોવાથી પણ કલેશન કોન્ડોમ પસંદ કરાય છે. એમ પણ જણાયું છે કે હસ્તમૈથુન દ્વારા મેળવેલા કોન્ડોમ કરતાં કલેક્શન કોન્ડોમ માં જમા થયેલા વીર્યમાં શુક્રાણુઓની સંખ્યા વધુ હોય છે, તેમની સક્રીયતા વધુ હોય છે, અને બળવાન શુક્રાણુનું પ્રમાણ પણ વધુ હોય છે. આ બધા કારણોને લીધે વીર્ય પરીક્ષણમાં તે વધુ ચોક્કસ પરિણામ આપે છે અને કૃત્રીમ ગર્ભાધાનની પદ્ધતિઓમાં પણ ગર્ભ ધારણની શક્યતાઓ વધારી દે છે. ચુસ્ત કેથોલીક ધર્મ જે ગર્ભનિરોધકોનો પ્રખર વિરોધી છે તેને માનનારા લોકો કલેક્શન કોન્ડોમમાં કાણા પાડીને વીર્ય નમૂના એકત્રિત કરે છે.
૧૯મી સદીના મધ્ય ભાગમાં અમેરિકામાં જાતીય રોગો અત્યંત વધી પડ્યાં. અમેરિકન આંતરવિગ્રહને અને તે સમયે પ્રવર્તમાન કોમસ્ટોક કાયદામાં દર્શાવેલ નિયઁત્રણના ઉપાય પ્રત્યે લોકોની અજ્ઞાન આના કારણો ગણાવાયા.
આ રોગચાળાનો ફેલાવો અટકાવવા સૌ પ્રથમ વખત શાળામાઁ નાતિય શિક્ષણના વર્ગો કલાવવામામ આવ્યાં અને જાતીય રોગો કેમ ફેલાય છે તેનું જ્ઞાન આપવામાં આવ્યું. પ્રાયઃ તેમામ એમ જણાવવામાં આવતું કે સંયમ એ જાતીય રોગથી બચવાનો એક માત્ર માર્ગ છે. જાતીયરોગના રક્ષણ સામે કોંડોમના ઉપય્ગનો પ્રસાર ન કરાયો કારણે કે વૈદકીય વર્તુળો અને પોતાને નિતી રક્ષકો ગણતા લોકો જાતીય રોગોને જાતીય અનાચારની શિક્ષા સમજતા હતાં. આ રોગ પ્રત્યે ની સુગ એટૅલી તીવ્ર હતી કે સીફીલીસ ધરાવતા દર્દીઓને હોસ્પીટલોમાઁ દાખલ પણ ન કરાતાં.
૧૬મી સદીમાં ઈટલીના ગેબ્રીયલ ફેલોપીયોએ સીફીલીસ રોગ પર એક ટિપ્પણી લખી. સીફીલીસ નામનો ગુપ્ત રોગ યુરોપમાં ૧૪૯૦માં ફેલાયો હતો તેવો ઉલ્લેખ મળે છે.તેને કારણે અત્યંત ખરાબ પરિણામો આવતા અને આ ચેપ લાગવાના અમુક મહિનામાં લોકોના મૃત્યુ સુદ્ધાં થતાં. ફેલોપીયોની ટિપ્પણી એ કોન્ડોમ વપરાઅશનો ઉલ્લેખ ધરાવતું સર્વ માન્ય પ્રાચીનત્તમ લખાણ છે. તે અનુસાર વપરાશ પહેલા લિનિન ના કોન્ડોમને અમુક રસાયણોમાં બોળીને સુકાવીને વાપરવાની સલાહ છે. તેમણે જણાવેલ કાપડનું માપ લિંગના શિશ્નેને ઢાંકવા માટૅ પુરતું હતું. અને તેને એક રીબીન વડે બાંધીને પકડી રખાતું. ફેલોપીયોએ દાવો કર્યો હતો કે પ્રાયોગિક ધોરણે કરેલ તપાસણીમાં તેમના દ્વારા બનાવેલ સાધન સીફીલીસ સામે રક્ષણ આપતું હતું.
કોન્ડોમ કે કોન્ડમ એ એક ગર્ભાધાન અવરોધી કે નિરોધી સાધન છે આને જાતિય સંભોગનો સમયે સૌથી સામાન્ય રીતે વપરાતું સાધન છે. ગર્ભાધાન સાથે સાથે આ જાતીય રોગ જેવાકે ગોનોરીયા, સીફીલીસ અને એચ. આય.વી ને રોકવામાં પણ મદદ કરે છે. આ સાધનને પુરુષના ઉત્તેજીત લિંગ પર પહેરવામાં આવે છે. આ સાધન મોજા કે ફુગ્ગા જેવું હોય છે. આ સાધન પુરુષના વીર્યને તે સંભોગી સાથીના શરીરમાં પ્રવેશતા અટકાવે છે. કોન્ડમ પાણી અવરોધી, લચકદાર, અને ટકાઉ હોય છે. સંભોગ દરમ્યાન ગર્ભાધાન અને જાતીય રોગનું સંક્રમણ અટકાવવા સિવાય આના અન્ય ઉપયોગ હોય છે, જેમકે વીર્યના નમૂના લેવા અને બિન લૈંગિક ઉપયોગ જેમકે પાણી રોઘી માઈક્રોફોન બનાવવા અને રાઈફલની બેરલને આટકી જતી અટકાવવા આનો ઉપયોગ થાય છે.
વંધત્વના ઈલાજમાં , કલેક્શન કોન્ડોમનો ઉપયોગ સંભોગ દરમ્યાન ઉત્સર્જિત વીર્યના નમૂનાને લેવા માટૅ વપરાઅય છે. જેમાં સ્ત્રીના સાથી દ્વારા ઉત્સર્જીત વીર્ય લેવાય છે. વીર્ય દાતાઓ પણ હસ્ત મૈથુન દ્વારા કે સંભોગ દ્વારા કલેક્શન કોન્ડોમમાં જમા થયેલા વીર્યને ખાસ શીશીમાં નાખી સંગ્રહે શકે છે. આ રીતે દાતા દ્વારા મળેલા વીર્યને જરૂરીયાત મંદ સ્ત્રીને દાન કરી કૃત્રીમ વીર્ય સેચન કરાય છે. અને તે સ્ત્રીના સાથીના વીર્ય મળે તો ફર્ટીલીટી પ્રયોગશાળામાં વધુ પ્રક્રીયા કરવા મોકલાય છે. જોકે સ્થળાંતર દરમ્યાન લાગેલા સમયમાં વીર્યની ફળદ્રુપતા ઓછી કરે છે. જ્યારે વીર્ય વીર્ય બેંક કે ફર્ટીલીટી ક્લિનીકમાં મેઆળ્વાય છે ત્યારે કલેક્શન કોન્ડોમની જરૂર રહેતી નથી.
પ્રાચીન ઈજિપ્ત, ગ્રીસ અને રોમમાં ગર્ભાધાન આટકાવવાની જવાઅબદારી મહિલાઓની ગણાતી. અને તે હિસાબે મહિલા પ્રજનન રોકવાની પદ્ધતિઓ અને સાધનોનું સારી રીતે આલેખિત વિવરણ મળે છે. એશિયામાં ૧૫મી સદી પહેલા માત્ર શિશ્નને ઢાંકે તેવડા કોન્ડોમનો ઉલ્લેખ મળી આવે છે. કોન્ડોમનો ઉપયોગ પ્રજનન નિયંત્રણમાટૅ થતો હોવાની જાણ છે જોકે માત્ર ઊચ્ચ વર્ગના લોકોને જ તેની જાણ હતી. ચીનમાં, શિશ્ન કોન્ડોમ તેલ લગાડેલા રેશમી કાગળમાંથી કે ઘેટાના આંતરડામાંથી બનાવવામાં આવતા. જાપાનમાં તેને કાચબાના કવચ કે પ્રાણીઓના શિંગડાઓમાંથેએ બનાવાત હતાં.
પ્રમાણભૂત માપ ધરાવતા કોન્ડોમ લગભગ દરેક લિંગ પર બેસી શકે છે કો કે આરામ અને સરકી જવાની શક્યતનો સ્તર બદલાય છે. ઘણા કોન્દોમ ઉત્પાદકો "સ્નગ" કે "મેગ્નમ" કોન્ડોમ પણ બનાવે છે. અમુક ઉત્પાદકો ખાસ વપરાશકર્તાની જરૂરીયત મુજબના માપના કોન્ડોમ બનાવે છે. તેમનો દાવો છે કે તે વધુ આરામ/સંવેદના આપે છે અને વધુ ભરોસાપાત્ર હોય છે. અમુક અભ્યાસ જણાવે છે કે લિંગના મોટા કદ અને કોન્ડોમના નાના કદને પરિણામે કોન્ડોમ તૂટવાની શક્યતા વધે છે અને સરકવાની શક્યતા ઘટે છે. તેજ પ્રમાણે નાના લિંગના કદ અને મોટા કોન્ડોમના કદ ને લીધે તૂટવાની શક્યતા ઘટે છે પણ સરકી જવાની શક્યતા વધે છે. જો કે અન્ય સઅભાસ આવા કોઈ તારણો પર આવ્યાં નથી.
પ્રથમ વિશ્વ યુદ્ધ બાદ એક દાયકા સુધી યુ.એસ અને ઉરોપમાં કોંડોમના ઉપયોગ પર સામાજિક અને કાયદાકીય અંકુશ રહ્યાં. સાયકોએનાલિસીસના સ્થાપક સીગમંડ ફ્ર્યુડ એ તેમની નિષ્ફળતાને કારણે સર્વ ગર્ભ નિરોધકોનો વિરોધ કર્યો. ફ્ર્યુડ ખાસ કરીને કોંડોમનો વિરોધ કરતા કારણ કે તેઓ માનતા હતાં કે કોન્ડોમ વાપરતા મૈથુનનો આનંદ ઓચો થઈ જાય છે. અમુક નારીવાદીઓ પણ પુરુસ દ્વારા નિયંત્રિત એવા ગર્ભ નિરોધકોનો વિરોધ કરતાં રહ્યાં. ૧૯૨૦માં ચર્ચ ઓફ ઇંગલેંડએ લેમ્બેથ પરિસંવાદમાં સર્વ અપ્રાકૃતિક કે કૃત્રીમ ગર્ભ નિરોધકોનો વિરોધ કર્યો. લંડનના બિશપ આર્થર વિનિંગટને રજાઓ પછી ગલીઓ અને મેદાનોમાં મોટી સંખ્યામાં કોંડોમ મળી આવવાની ફરિયાદ કરી હતી.
ઘેટાંના આંતરડાની ચામડાંમાંથેએ બનતા કોન્ડોમને "લેમ્બસ્કીન" કોન્ડોમ કહે છે. આ પદાર્થમાંથેએ બનતાં કોન્ડોમ છીદ્રાળુ હોવાને કારણે ગુપ્ત રોગોના સંસર્ગથી બચાવ નથી કરતાં. તેમના છીદ્રો વીર્યને રોકવા સમર્થ હોય છે પણ રોગ કારક પદાર્થો તેમાંથી પસાર થઈ શકે છે. તેઓ ત્વાચાને વધુ સંવેદના આપે છે અને લેટેક્સ કરતાં ઓછા આડઅસર કારક હોય છે. પણ તેમાં મળતા ઓછા સંરક્ષણને પરીણામે લોટેક્ષ પ્રતેય્ સંવેદન શીલ વપરાશ કરતા કે સાથી હોય તેમને લેમ્બસ્કીન કરતાં કૃત્રીમ પોલીયુરીથેન જેવા પદાર્થથી બનેલા કોન્ડોઅમની ભલઆમણ કરાય છે. આ કોન્ડોઅમ અન્ય પ્રકારના કોન્ડોમ કરતાં વધુ મોંઘા હોય છે.
આ સિવાય લેટિન ભાષામાંથી ઘણા સાબિત થયા વગરના તારણો પણ બતાવવામાં આવ્યાં છે જેમાનું એક ચે કોંડોન , કે કોંડોમિના , અને કંડમ . એમ પણ માનવામાં આવે ચે કે આ શબ્દ ઇટાલિયન શબ્દ ગેંટોન , પરથી આવ્યો ચે કે જેનું મૂળ ગેંટો છે અને અર્થ મોજું થાય છે. ૧૯૮૧માં વિલિયમ ઇ ક્રૂક નામના લેખકે એક લેખ લખ્યો જેમાં લક્યું કે, "કોંડોમ શબ્દના વ્યૂત્પતિ વિસે મારે એ જ જણાવવૌં ચે કે આનું મૂળ સંપૂર્ણ રીતે અજ્ઞાત છે અને અહીં તેના વ્યૂત્પતિને શોધવાની મથામણ અટકે છે." આધુનિક શબ્દ કોષ પણ આ શબ્દની વ્યૂત્પતિને અજ્ઞાત વર્ણવે છે.
ગર્ભધારણ રોકવામાં કોન્ડોમની અસરકારકતઅ બે પદ્ધતિઓ દ્વારા માપવામાં આવે છે. "ચોકસાઈ ભર્યો વપરાશ" અને "સામાન્ય વપરાશ". છોકસાઈ ભર્યા વપ્રાઅશમાં માત્ર તેવા જ વ્યક્તિઓને ગણવામાં આવે છે જેઓ વિધી પૂર્વક , ચોકસાઈ થી અને સતત કોન્ડોમ વાપરતા હોય. સામાન્ય કે ચીલાચાલુ વપરાશ પદ્ધતિમાં સર્વ કોન્ડોમ વપરાશ કર્તાને શામિલ કરવામાં આવે છે. આમાં કોન્ડોમને ખોટી પદ્ધતિથી વાપરનારા અને નિયમિત ન વાપરનાર લોકો પણ શામિલ હોય છે. આની ગણતરી પ્રથમ વર્ષ ના વપરાશની જ કરાય છે. , .
અમુક યુગલોને લાગે છે કે કોન્ડોમ પહેરવાની પળોજણને લીધે સંભોગમાં બાધા પડે છે. જ્યારે અમુક યુગલો કોન્ડોમ પહેરવાની વિધીને તેમની સંભોગ પૂર્વ ક્રીડા નો જ એક ભાગ બનાવી તેનો આનંદ લે છે. અમુક પુરુષો અને સ્ત્રીઓ માને છે કે કોન્ડોમના અવરોધને કારણે તેમના સંભોગ સંવેદનાને મંદ કરી દે છે. આ મંદ સંવેદનાના ફાયદા પણ થાય છે જેમકે લાંબા સમયની ઉત્તેજના અને લંબાયેલ વીર્ય સ્ખલન; અને તેના ગેરફાયદા પણ છે જેમકે મૈથુનિક ઉત્તેજનામાં તીવ્રતામાં કમી. કોન્ડોમ વપરાહના સમ્ર્થકો કોન્ડોમના અન્ય ફાયદાઓ પણ જણાવે છે જેમકે સસ્તા, વાપરવામાં સરળ અને ઘણી ઓછી આડાસરો
વિવિધ પ્રકારની સપાટીઓ ધરાવતા કોન્ડોમ બજારમાં મળે છે. ટેઓ ઉપસેલા ટીપકાં કે લહેર જેવી પટીઓ ધરાવે છે. આ વા કોન્ડોમ બંને સાથીઓ ને વધુ સંવેદના આપે છે. આવી સપાટીઓ કોન્ડોમની અંડરની , બહરની કે બંને બાજુએએ આવેલી હોય છે. અથવા તો એ કોન્ડોમના ખાસ ક્ષેત્રોમાં મૂકેલી હોય છે જેથી તેઓ જી સ્પોટને કે ફ્રેનુલને વધુ ઉત્તેજીત કરી શકે. પારસ્પરીક આનંદ નામથી વેચાતા કોન્ડોમ તોચ પ્ર બલ્બ જેવો આકાર ધરાવે છે જેથી પોરિષોને વધુ સંવેદના મળે છે. . ટીપકાંધરઅવતઅ કોન્ડોમ દ્વારા અમુક મહિલાઓને યોનિમાં સંક્રમણ કે આડ અસર થઈ શકે છે.
આવ અમુક અવરોધો વચ્ચે પણ કોન્ડોમ ઉદ્યોગ ઝડપથી વિકસ્યો. ૧૬મી સદીમાં કોન્ડોમ વિવિધ પ્રકારની ગુણવત્તા અને માપમાં ઉપલબ્ધ હતાં. તેમને રસાયણ લગાડેલા લિનિન કાપડ કે ચામડા મંથી બનાવવામામ્ આવતાં. તેમને સમગ્ર યુરોપ અને રશિયામાં દારૂનું પીઠા , હજામની દુકાન, દવાવાળાની દુકાન, થિયેટર પર કે ખુલ્લી બજારોમાં વેંચવામાં આવતા. પાછળથેએ તે અમેરિકામાં ફેલાયા. પણ ખર્ચ અને જાતીય જ્ઞાનના અભાવને કારણે દરેક ક્ષેત્રમાં તેનો ઉપયોગ માત્ર મધ્યમ વર્ગ અને ઉચ્ચ મધ્યમ વર્ગ પૂરતો મર્યાદિત હતો.
નોનોક્સીનોલ-૯ ને ગુપ્ત રોગો ની રોકથામ માં સહાયભૂત માનવામાં આવતું હતું પણ અભ્યાસમાં જણાયું છે કે નોનોક્સીનોલ-૯ નો વારંવાર થતો ઉપયોગ એચ આઈ વી સંક્રમણનું જોખમ વધારી દે છે. વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠએ જણાવ્યું છે કે વીર્યનાશક પદાર્થ લગાડેલા કોન્ડોમનો પ્રાચાર થવો જોઈએ નહીં. પણ કોન્ડોમ ન વાપરવા કરતાં નોનોક્સીનોલ-૯ લગાડેલા કોન્ડોમ વાપરવાની તેઓ સલાહ આપે છે. ૨૦૦૫થી નવ કોન્ડોમ નિર્માતાઓ નોનોક્સીનોલ-૯ લગડેલા કોન્ડોમનું ઉત્પાદન બંધ કર્યું છે. પ્લાન્ડ પેરેન્ટહુડ નામની સંસ્થાએ પણ આવા કોન્ડોમનું વિતરણ બંધ કર્યું છે.
૧૯મી સદીની શરૂઆતમઅં સૌ પ્રથમ વખત પ્રજનન ઓધકોને ગરીબ વર્ગમાં પ્રચારિત કરવામાં આવ્યાં. તે સમયના લેખકો પ્રજનન રોધનની અન્ય પદ્ધતિઓ પર ભાર મૂકતાં હતાં. તે સમયના નારીવાદીઓ પ્રજનન રોધનનો સંપૂર્ણ નિયંત્રણ સ્ત્રીઓ પાસે રહે તેમ ઈચ્છતા હતાં અને તેથી પુરુષ દ્વારા નિયંત્રિત એવી કોન્ડોમને તેઓ નકારી કાઢતાં. અન્ય લેખકો એ કોંડોમના ખર્ચાળ હોવાનો અને તેની વિશ્વાસનીયતા પર પ્રશ્ન મૂક્યો (કેમકે તેમાઁ કાણાઁ હોવાની શક્યતા હતી અને તે સરકીને નીકળી પણ શકતા હતા) પણ કોઇએ તેના સંક્રામક ગુપ્ત રોગ સામે આપતા રક્ષણની વાત કરી નહતી.
ત્યાર બાદ સમગ્ર યુરોપમાં જાતીય રોગથી બચવા માટે લિંગ પર આવરણ ચડાવવાના ઘણાં લેખો લખાયા હતાં. ગુપ્તરોગ નિવારકની અપેક્ષાએ ગર્ભાધાન રોધક તરીકે તેના ઉપયોગ થતો હોવાનો સૌ પ્રથમ ઉલ્લેખ ૧૬૦૫ના લીઓનાર્ડસ લેસીસ દ્વારા લિખિત ડૅઍ યુસ્ટીટીયા એટ ઈયુરેનામના એક ધાર્મિક લેખનમાં મળી આવ્યું છે. તેમાં તેમણે આનો વિરોધ કર્યો છે અને આને અનૈતિક ગણાવ્યું હતું. 1666, "", .
પુરુષોના કોન્ડોમ પ્રાયઃ જળપોશના કાગળમાં સીલ બંધ કરેલા હોય છે. તેમને વાળીને બંધ કરાય છે. કોન્ડોમને તેની ટોટીને પકડીને લિંગની ટોચે ગોઠવીને તેના વળણને પાછળ તરફ ખોલીને ઉત્તેજીત લિંગ પર પહેરી શકાય છે. કોન્ડોમ પહેરતી વખતે એ વાતનું ધ્યાન રાખવું જરૂરી છે કે ટોટીનો ભાગ મુક્ત રાકહ્વામામ્ આવે જેમાં ઉત્સર્જિત વીર્યને ગ્રહણ કરી શકાય. તે જગ્યા નહોય તો કોન્ડોમના ખુલ્લા છેડેથી બહાર નીકળી આવવાની શક્યતા રહે છે. વપરાશ પછી કોન્ડોમને કાગળીયામાં વાળીને કે તેની ગાંઠવાળીને નિષ્કાશીત કરાય તે ઈચ્છનીય છે.
કોન્ડોમ વપરાશનો પ્રસાર વિવિધ દેશો પ્રમાણે બદલાય છે. ગર્ભનિરોધકોના મોટા ભાગના સર્વેક્ષણો પરિણિત કે અનૌપચારિક સંબંધો ધરાવતી સ્ત્રીઓમાં જ કરવામાં આઅવ્યાં છે. જાપાનમાં જોન્ડોમ વપરાશનો દર વિશ્વમાં સૌથી વધુ છે. આ દેશમાં ૮૦% ગર્ભનિરોધ માટે પરિણિત સ્ત્રીઓ કોન્ડોમનો આશરો લે છે. સરેરાશ વિકસિત દેશોમાં કોન્ડોમ એ પ્રચલિત ગર્ભનિરોધનું સાધન છે. ૨૮ પરિણિત યુગલો કોન્ડોમ પર આધાર રાખે છે. મધ્યમ કે અલ્પ વિકસિત દેશોમાં કોન્ડોમનો વપરાશ ઓછો પ્રચલિત છે ત્યાં ૬-૮% જેટલા પરિણિત યુગલો કોન્ડોમ વાપરે છે.
અમેરિકાની એક સંસ્થા અમેરિકન સેક્સ્યુઅલી ટ્રાન્સમીટૅડ ડીસીઝ એસોસિએશન દ્વારા હાથ ધરાયેલા એક અભ્યાસમાં જણાયું કે કોન્ડોમનો ફાટવાનો
પ્રજનન નિયંત્રણમાટૅ જે યુગલો પુરુષ કોન્ડોમ વાપરે છે તેઓ જો યોગ્ય સમજ, ચોકસાઈ અને પદ્ધતિથી કોન્ડોમ વાપરે ત્યારે ગર્ભ રહેવાની શક્યતા દર ૨% રહે છે અને જો તેના ચીલાચાલુ પદ્ધતિ અને યોગ્ય ચોકસાઈ વગરનો વપરાશ કરતા ગર્ભાધાનનો દર ૧૫% જેટલો થઈ જાય છે.
જાતીય શિક્ષણ અભિયાનમાં પ્રાયઃ કોન્ડોમને શામિલ કરવામાં આવે છે કારણ કે તેને ચોકસાઈ પૂર્વક વાપરતાં તેઓ ગર્ભ નિરોધક સાથે જાતીય રોગ કે ગુપ્ત રોગોના સંક્રમણને રોકવામાં મદદ કરે છે. અમેરિકન સાયકોલોજીકલ સેસિશિએશનએ તેના તાજેતરના લેખમાં કોન્ડોમની માહિતી જાતીય શિક્ષણમાં ઉમેરવાનું સમર્થન કર્યું છે. તેમણે કહ્યું છે કે," જાતીય શિક્ષણના સંપૂર્ણ આયોજનો કોન્ડોમના ઉચોત વપરાશ વિષે ચર્ચા જરૂર કરે છે. " અને "જાતીય રીતે સક્રિય વર્ગોમાં કોન્ડોમ વપારાશનો પ્રચાર કરે છે"
વીર્ય સ્ખલન પછી કોન્ડોમ લિંગ પરથી સરકી જઈ શકે છે, અયોગ્ય રીતે વાપરતા ફાટી જઈ શકે છે, અથવા લેટેક્સના ક્ષીણ થવાથી તે તૂટી ફાટી શકે છે. આનો તૂટવાનો દર ૦.૪% થી૨.૩% જ્ટ્આલો અને સરકી જવાનો દર ૦૬% થી ૧.૩% જેટલો છે. કોન્ડોમ તૂટી કે સરકી ન જાય તો પણ રહી ગયેલા શુક્રાણુઓ પ્રતિ ૧-૨% સ્ત્રીઓ સંવેદન શીલ રહે છે.
૨૦૦૦ની સાલમાં નેશનલ ઈન્સ્ટીટ્યુટ ઓફ હેલ્થ ના રિપોર્ટ અનુસાર ચોકસાઈ પૂર્વક કરેલ કોન્ડોમનો ઉપયોઅ એચ. આઈ . વી કે એઈડ્સનું સંક્રમણ લાગવની શક્યતા ૮૫% જેટલી ઘટાડી દે છે. સન ૨૦૦૦ના એન આઈ એચના એક અભ્યાસ અનુસાર લેટેક્સ કોન્ડોમના ચોકસાઈ પૂર્વકના વપરાશથી એચ.આઈ.વી /એઈડ્સ સંક્ર્મણની શક્યતા ૮૫% સુધી ઘટી જાય છે. ૨૦૦૭માં ટેક્સાસ વિશ્વવિદ્યાલય દ્વારા પ્રસિદ્ધ એક અભ્યાસમાં અને વિશ્વ સ્વાસ્થ્ય સંગઠન એ પણ જણાવ્યું કે કોન્ડોમના વપરાશથ્ઐ અઈડ્સ સાંક્ર્મણની શક્યતા ૮૦-૯૫% સુધીએ ઘટી જાય છે.