polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ફ્લેમિંગ લોડેન મૂર સ્કૂલ અને ડાર્વેલ સ્કૂલમાં ભણ્યા હતા અને બંને શાળાઓ પ્રમાણમાં ઠીક ઠીક સારી હતી છતાં તેમને લંડન જતા પહેલા કિલ્માર્નોક એકેડેમી માટે બે વર્ષની સ્કોલરશિપ મળી હતી. લંડનમાં તેમણે રોયલ પોલિટેકનિક ઇન્સ્ટિટ્યુશનમાં અભ્યાસ કર્યો હતો. ચાર વર્ષ સુધી એક શિપિંગ ઓફિસમાં કામ કર્યા બાદ બાવીસ વર્ષના ફ્લેમિંગને તેમના કાકા જ્હોન ફ્લેમિંગ પાસેથી વારસામાં થોડા નાણાં મળ્યા હતા. તેમના મોટા ભાઈ ટોમ પણ ફિઝિશિયન હતા અને તેમણે નાના ભાઈને પણ તે ક્ષેત્રમાં જ આગળ વધવા સમજાવ્યા. તેથી 1903માં યુવાન એલેક્ઝાન્ડરે લંડનની સેન્ટ મેરિઝ હોસ્પિટલ, પેડિંગ્ટનમાં પ્રવેશ મેળવ્યો. 1906માં તેઓ ડિસ્ટિંક્શન સાથે શાળામાં પાસ થયા અને તેઓ સર્જન બનવાનું વિચારતા હતા.
જોકે તેઓ રાઇફલ ક્લબના સભ્ય હતા ક્લબના કેપ્ટને ફ્લેમિંગને ટીમમાં રાખવા માટે તેમને સેન્ટ મેરિઝ ખાતે રિસર્ચ ડિપાર્ટમેન્ટમાં જોડાવા સૂચન કર્યું જ્યાં તેઓ સર આલ્મરોથ રાઇટના સહાયક બેક્ટેરિયોલોજિસ્ટ બન્યા. સર આલ્મરોથ રાઇટ વેક્સિન થેરાપી અને ઇમ્યુનોલોજીના વિદ્વાન હતા. તેમણે એમ.બી. અને ત્યાર બાદ 1908માં ગોલ્ડ મેડલ સાથે બી.એસસી. કર્યું અને 1914માં સેન્ટ મેરિઝ ખાતે લેક્ચરર બની ગયા. 23 ડિસેમ્બર 1915ના રોજ ફ્લેમિંગે કિલ્લાલા આયર્લેન્ડ ખાતેની તાલીમબદ્ધ નર્સ સારાહ મેરિયોન મેકઇલોરી સાથે લગ્ન કર્યા.
નોર્મન હીટલીએ પેનિસિલિનના સક્રિય પદાર્થને એસિડિટીમાં ફેરફાર કરીને પાણીમાં ફરી ટ્રાન્સફર કરવાનું સૂચન કર્યું. તેના કારણે પ્રાણીઓ પર પૂરતા પ્રમાણમાં ટેસ્ટ કરવા માટે દવા બનવા લાગી. ઓક્સફર્ડની ટીમમાં ઘણા વધુ લોકો સામેલ હતા અને એક તબક્કે આખી ડુમ સ્કૂલ ઉત્પાદનમાં સામેલ હતી. ટીમે 1940માં પ્રથમ વખત અસરકારક પ્રથમ સ્ટેબલ સ્વરૂપ માટે પેનિસિલિનના શુદ્ધિકરણની પદ્ધતિ વિકસાવી લીધી હતી ત્યાર બાદ કેટલાક ક્લિનિકલ ટ્રાયલ કરવામાં આવ્યા હતા અને તેની જંગી સફળતાથી ટીમને 1945માં જથ્થાબંધ ઉત્પાદન અને જથ્થાબંધ વિતરણ માટે મેથડ વિકસાવવા પ્રેરણા મળી હતી.
તેમણે અનેક ઓર્ગેનિઝમ પર તેની પોઝિટીવ એન્ટી-બેક્ટેરિયલ અસરની તપાસ કરી હતી અને નોંધ લીધી કે તે સ્ટેફાઇલોકોસી જેવા બેક્ટેરિયા અને બીજા ઘણા ગ્રામ પોઝિટીવ પેથોજેન્સને અસર કરતું હતું જેનાથી સ્કારલેટ ફીવર, ન્યુમોનિટા, મેનીન્જાઇટિસ અને ડિપ્થેરિયા જેવા રોગ થતા હતા પરંતુ ટાઇફોઇડનો તાવ કે પેરાટાઇફોઇડ તાવ આવતો ન હતો જે ગ્રામ-નેગેટિવ બેક્ટેરિયાથી થાય છે, જેના માટે તેઓ તે સમયે ઇલાજ શોધી રહ્યા હતા. તેણે નેઇસેરિયા ગોનોરિયા ને પણ અસર કરી જે ગોનોરિયા સર્જે છે જોકે આ બેક્ટેરિયમ ગ્રામ-નેગેટિવ છે.
સર એલેક્ઝાન્ડર ફ્લેમિંગ એક સ્કોટિશ જીવવિજ્ઞાની અને ફાર્માકોલોજિસ્ટ]હતા. ફ્લેમિંગે બેક્ટેરિયોલોજી, ઇમ્યુનોલોજી અને કિમોથેરાપી વિશે અનેક લેખો પ્રકાશિત કર્યા હતા. તેમના સૌથી જાણીતા સંશોધનોમાં 1923માં એન્ઝાઇમ લાઇસોઝાઇમની શોધ અને 1928માં ફુગ પેનિસિલિયમ નોટાટમ માંથી એન્ટીબાયોટિક પદાર્થ પેનિસિલિનની શોધ સમાવેશ થાય છે, જેના માટે તેમને 1945માં હાવર્ડ વોલ્ટર ફ્લોરે અને અર્ન્સ્ટ બોરિસ ચેઇન સાથે સંયુક્ત રીતે ફિઝિયોલોજી અથવા મેડિસિનમાં નોબેલ પુરસ્કાર અપાયો હતો.
ફ્લેમિંગનો જન્મ 6 ઓગસ્ટ 1881ના રોજ સ્કોટલેન્ડમાં ઇસ્ટ એઇરશાયર ખાતે ડાર્વેલ નજીક લોકફિલ્ડ નામના ફાર્મમાં થયો હતો. તેઓ હ્યુજ ફ્લેમિંગ ના ગ્રેસ સ્ટર્લિંગ મોર્ટન સાથેના બીજા લગ્નથી થયેલા ચાર સંતાનોમાં ત્રીજું બાળક હતા. ગ્રેસ મોર્ટન નજીકના એક ખેડૂતના પુત્રી હતા. હ્યુજ ફ્લેમિંગને પ્રથમ લગ્નથી ચાર બાળક હતા. બીજા લગ્ન વખતે તેમની ઉમર 59 વર્ષ હતી અને એલેક્ઝાન્ડર સાત વર્ષનો હતો ત્યારે તેમનું અવસાન થયું હતું.
અર્ન્સ્ટ ચેઇનએ પેનિસિલિનને કઇ રીતે અલગ કરીને સંગ્રહીત કરવું તેના પર કામ કર્યું. તેમણે પેનિસિલિનના સ્ટ્રક્ચર પર પણ યોગ્ય થિયરી અપનાવી. ટીમે 1940માં પોતાના પ્રથમ પરિણામ જાહેર કર્યા બાદ ફ્લેમિંગે હાવર્ડ ફ્લોરેને ફોન કર્યો, જેઓ ચેઇનના હેડ ઓફ ડિપાર્ટમેન્ટ હતા અને તેમને જણાવ્યું કે તેઓ આગામી થોડા દિવસોમાં મુલાકાત લેશે. ચેઇને જ્યારે સાંભળ્યું કે તેઓ આવી રહ્યા છે ત્યારે તેમણે ટિપ્પણી કરી, “હે ભગવાન, મને લાગતું હતું કે તેઓ મૃત્યુ પામ્યા છે.”
ફ્લેમિંગે પ્રથમ વિશ્વયુદ્ધમાં આર્મી મેડિકલ કોર્પ્સમાં કેપ્ટન તરીકે સેવા આપી હતી અને તેમનો રવાનગીમાં ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો. તેમણે અને તેમના ઘણા સાથીદારોએ ફ્રાન્સમાં પશ્ચિમ મોરચે રણમેદાનની હોસ્પિટલોમાં કામ કર્યું હતું. 1918માં તેઓ સેન્ટ મેરિઝ હોસ્પિટલમાં પરત આવ્યા જે એક ટિચિંગ હોસ્પિટલ હતી. 1928માં તેમને બેક્ટેરિયોલોજીના પ્રોફેસર તરીકે ચૂંટવામાં આવ્યા હતા.
ફ્લોરે અને ચેઇને અમેરિકન અને બ્રિટિશ સરકાર પાસેથી ફંડ લઇને રિસર્ચ અને જથ્થાબંધ ઉત્પાદન કર્યા બાદ ફ્લેમિંગે અંતે પેનિસિલિનને છોડી દીધું. તેમણે પર્લ હાર્બર પર બોમ્બમારા બાદ ભારે ઉત્પાદન શરૂ કર્યું. ડી-ડે આવ્યો ત્યારે તેમણે સાથીદળોના તમામ ઘાયલ સૈનિકોની સારવાર માટે પૂરતા પ્રમાણમાં પેનિસિલિન બનાવી લીધું હતું.
“28 સપ્ટેમ્બર, 1928ની વહેલી સવારે હું ઉઠ્યો હતો. વિશ્વની સૌ પ્રથમ એન્ટીબાયોટિક કે બેક્ટિરિયા ખતમ કરનાર દવા શોધીને મે મોટી ક્રાંતિ કરવાની કોઇ યોજના ઘડી ન હતી,” ફ્લેમિંગે પછી કહ્યુ હતું, “પરંતુ મને લાગે છે કે મેં તેમ જ કર્યું હતું.”
આ ક્ષેત્ર પેલા અરબી સમુદ્રનો છીછરો ભાગ હતો. અસ્ખલીત ઉર્ધ્વગામી ભૂસ્તરીય હલન ચલનને કારણે આ ક્ષેત્ર અરબી સમુદ્રથી છૂટો પડી ગયો અને એક મોટા તળાવ નુ નિર્માણ થયું. હજી સિકંદર ના સમય સુધી આ તળાવ આવાગમનને લાયક હતું. ઘાઘર નદી જે હાલે ઉત્તર રાજસ્થાનના રણમાં વિલિન થાય છે તે પહેલાં કચ્છના રણમાં વિલિન થતી હતી. સમય જતાં નદીના ઉતરતા છેડા સુકાતા ગયાં અને હજારો વર્ષો પહેલાં તેમની ઉપરની ઉપનદીઓને સિંધુ અને ગંગા નદીઓ દ્વારા સમાવી લેવાઈ. ઈ. સ. ૨૦૦૦માં ભારતીય ભૂસ્તર શાસ્ત્ર સંસ્થાને કચ્છના રણમાં ત્રિભૂજ પ્રદેશ અને નદીના મુખો અને ધારાઓ હોવાનું નોંધ્યું છે.
ભારતના ઉનાળુ ચોમાસામાં સપાટ ક્ષારીય મૃદાનો રણ પ્રદેશ અને સપાટ કળણ જે સમુદ્ર સપાટીથી ૧૫ મીટર ઉંચાઈએ આવેલ છે તે સ્થિર પાણીથી ભરાઈ જાય છે. તેમાં વચ્ચે વચ્ચે કાંટાળા છોડ ઝાંખરા વાળા રેતીના ટાપુઓ હોય છે. આ ક્ષેત્ર મોટાં અને નાના સૂરખાબ ના પ્રજનન ક્ષેત્ર છે અને તેને સુરક્ષિત ક્ષેત્ર ઘોષીત કરાયું છે. જ્યારે સૌથી વધુ તીવ્ર મોસમમાં પૂર્વમાં આવેલો ખંભાતનો અખાત અને પશ્ચિમમાં આવેલો કચ્છનો અખાત બંને ભેગા મળી જાય છે.
ભારત અને પાકિસ્તાનમાં ફેલાયલેલા કચ્છનું રણ એક માત્ર ક્ષેત્ર છે જ્યાં સૂરખાબ પ્રજનન કરે છે. આ ઉપરાંત લાવરીની ૧૩ પ્રજાતિઓ પણ કચ્છના રણમાં મળી આવે છે. કચ્છના નાના રણમાં જંગલી ગધેડાની વિશ્વની અંતિમ વસ્તી અસ્તિત્વ ધરાવે છે. આ ક્ષેત્રમાં અન્ય સસ્તન જેમકે રણ શિયાળ, સોનેરી શિયાળ, ચિંકારા, નીલગાય અને ભયગ્રસ્ત કાળિયાર જોવા મળે છે.
ભારત તરફ આવેલ કચ્છના રણમાં ઘણાં અભયારણ્યો આવેલા છે. કચ્છનઅ જિલ્લા મથક ભુજથી આ સમૃદ્ધ પર્યાવરણીય ક્ષેત્રોમાં જઈ શકાય છે જેમકે ઘુડખર અભયારણ્ય, કચ્છ રણ અભયારણ્ય, નારાયણ સરોવર અભયારણ્ય, બન્ની ઘાસ ભૂમિ અભયારણ્ય અને ચારી-ધંડ નમ ભૂમિ સવંર્ધન અભયારણ્ય.
કચ્છનું મોટું રણ એ કચ્છના નાના રણ અને બન્ની ક્ષેત્રની ઘાસ ભૂમિ એ ૩૦,૦૦૦ ચો કિમી નું ક્ષેત્ર છે જે સિંધુ નદીના મુખથી કચ્છના અખાત સુધી વિસ્તરેલો છે. આ કળણ સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાના ખારાઘોડા ગામને સ્પર્શે છે.
મોટાભગનું કળણ ક્ષેત્ર સંરક્ષિત ક્ષેત્ર ઘિષિત થયેલ છે તેમ છતાં પણ ઘાસચારો અને બળતણ ભેગું કરવું, મીઠું પકવવું જેવી ક્રિયાઓ અને તેને કારણે વધેલા વાહન વ્યવહારને પરિણામે પ્રાણી જીવન સામે ભય ઉભો થયો છે.
કચ્છનું મોટું રણ કે કચ્છનું મહાન રણ કે માત્ર કચ્છનું રણ, એ મોસમી ક્ષાર કળણ છે જે થરના રણમાં આવેલ છે. આ ભાગ ગુજરાતના કચ્છ જિલ્લામાં આવેલું છે, અને તેનો અમુક ભાગ સિંધ પાકિસ્તાનમાં આવેલ છે.
રાજસ્થાનમાં ઉદ્ગમ પામતી લૂણી નદી કચ્છના રણના ઈશાન ખૂણામાં વિલિન થાય છે અને કળણમાં વિલિન થતી અન્ય નદીઓ પૂર્વથી આવતી રૂપેણ નદી અને ઈશાનથી આવતી પશ્ચિમ બનાસ નદી છે.
આ કળણ ઘણા સ્થળાંતર કરનારા પક્ષીઓ માટે આરામ સ્થળ છે અને લગભગ ૨૦૦ જાતિના પક્ષી પ્રજાતિનું ઘર છે. જેમાં ભયગ્રસ્ત લેસ્સર ફ્લોરીકન નએ હૌબરા બસ્ટર્ડ શામિલ છે.
આ કળણની વનસ્પતિ સૃષ્ટિમાં અપ્લિડા અને સેન્ચુરસ પ્રજાતિના ઘાસ સાથે અન્ય કાંટાળા ઝાંખરાઓનો સમાવેશ થાય છે.
પાકિસ્તાન તરફ સિંધ પ્રાંતમાં પાકિસ્તાની સરકારે રણ ઓફ કચ્છ વઈલ્ડ લાઈફ સેંચરી નામે અભયારણ્ય બનાવ્યું છે.
રામ પ્રસાદ બિસ્મિલ ભારતીય ક્રાંતિકારી હતા. તેમણે ૧૯૧૮ના મેનપુરી ષડયંત્ર તથા ૧૯૨૫ની કાકોરી ટ્રેન લૂંટમાં ભાગ લીધો હતો અને બ્રિટીશ સામ્રાજ્યવાદ વિરુદ્ધ સંઘર્ષ કર્યો હતો. સ્વાતંત્ર્ય સેનાની હોવાથી સાથોસાથ તેઓ દેશભક્ત કવિ પણ હતા. રામ, અજ્ઞાત તેમજ બિસ્મિલ ઉપનામથી તેમણે હિન્દી તથા ઉર્દૂમાં કવિતાઓ લખી હતી. જે પૈકી તેઓ બિસ્મિલ તરીકે વધુ જાણીતા થયા. તેઓ આર્ય સમાજ સાથે સંકળાયેલા હતા જ્યાં તેઓ સ્વામી દયાનંદ સરસ્વતી લિખિત સત્યાર્થ પ્રકાશથી પ્રભાવિત થયા. આર્ય સમાજના પ્રચારક અને તેમના ગુરુ સ્વામી સોમદેવના માધ્યમથી તેઓ લાલા હરદયાળ સાથે ગુપ્ત પરિચય ધરાવતા હતા.
યુવાવસ્થાથી જ તેઓ ક્રાંતિકારી પ્રવૃત્તિઓમાં જોડાયેલાં હતા. બિસ્મિલે અન્ય ક્રાંતિકારીઓ સાથે મળીને ક્રાંતિકારી સંગઠન હિંદુસ્તાન રિપબ્લીક એસોસિયેશનની સ્થાપના કરી જે પાછળથી હિંદુસ્તાન સોશિયાલિસ્ટ રિપબ્લીક એસોસિયેશન નામથી જાણીતું થયું. આ સંગઠનનો મુખ્ય ઉદ્દેશ સશસ્ત્ર કાંતિ દ્વારા ભારતને સ્વરાજ અપાવવાનો હતો. હિંદુસ્તાન રિપબ્લીકન એસોશીએશનના સક્રિય સભ્ય તરીકે સંગઠન માટે ફાળો એકત્ર કરવાનું કામ કરવા લાગ્યા. ફાળો મુખ્યત્ત્વે સરકારી ખજાનાની લૂંટ કરીને મેળવવામાં આવતો. તેઓ ૧૯૨૫ની કાકોરી ટ્રેન લૂંટમાં સામેલ હતા. આ ઉપરાંત બીચપુરી અને મેનપુરી ષડયંત્રમાં પણ સામેલ હતા.
૧૮ વર્ષની વિદ્યાર્થી આયુમાં તેમણે ક્રાંતિકારી લાલા હરદયાળના સહયોગી તથા વિદ્વાન, પરમાનંદની મોતની સજા વિશે સાંભળ્યું. આ સમય દરમિયાન તેઓ નિયમિત આર્ય સમાજના મંદિરે જતા. ત્યાં તેમની મુલાકાત પરમાનંદના મિત્ર સોમદેવ સાથે થઈ. મોતની સજા વિશે સાંભળ્યા બાદ તેમણે હિંદી ભાષામાં રચેલી કવિતા મેરા જન્મ સોમદેવને વંચાવી. આ કાવ્ય સમગ્ર ભારત પરથી બ્રિટીશ નિયંત્રણ હટાવવાની પ્રતિબદ્ધતા દર્શાવતું હતું.
એમનો જન્મ ૧૧ જૂન ૧૮૯૭ના રોજ ઉત્તર પ્રદેશ રાજ્યમાં આવેલા શાહજહાંપુર નગરમાં થયો હતો. એમના પિતા મુરલીધર, શાહજહાંપુર નગરપાલિકામાં કામ કરતા હતા. બિસ્મિલને હિન્દી ભાષા તેમના પિતા તરફથી શીખવા મળી જ્યારે ઉર્દૂ ભાષાનું જ્ઞાન તેમણે મૌલવી પાસેથી મેળવ્યું હતું. પિતાની મરજી વિરુદ્ધ તેમને અંગ્રેજી માધ્યમની શાળામાં દાખલ કરવામાં આવ્યા હતા. તેઓ આર્ય સમાજ સાથે પણ જોડાયા હતા.
શહીદ સ્મારક સમિતિ શાહજહાંપુર દ્વારા શહેરના ખીરની બાગ મહોલ્લામાં એક સ્મારકની સ્થાપના કરી છે, જ્યાં બિસ્મિલનો જન્મ થયો હતો. આ સ્મારક અમર શહીદ રામ પ્રસાદ બિસ્મિલ સ્મારક તરીકે ઓળખાય છે. બિસ્મિલની ૬૯મી પુણ્યતિથિની પૂર્વ સંધ્યા પર ૧૮ ડિસેમ્બર ૧૯૯૪ના રોજ સફેદ સંગેમરમરની એક પ્રતિમાનું ઉદ્‌ગાટન તત્કાલીન રાજ્યપાલ મોતીલાલ વ્હોરા દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું.
૯ ઓગસ્ટ ૧૯૨૫ના દિવસે થયેલ કાકોરી કાંડના સંદર્ભે તેમના પર કેસ ચાલ્યો અને કેસની સુનાવણી બાદ બિસ્મિલ, અશફાક ઊલ્લા ખાન, ઠાકુર રોશન સિંહ, રાજેન્દ્રનાથ લાહિડી સહિતના બધાને ફાંસીની સજા થઈ અને ૧૯ ડિસેમ્બર ૧૯૨૭ના દિવસે ગોરખપુરની જેલમાં રામ પ્રસાદ બિસ્મિલને ફાંસી આપી દેવામાં આવી.
બિસ્મિલ ક્રાંતિકારી સંગઠન હિંદુસ્તાન રિપબ્લીક એસોસિયેશનના સંસ્થાપક સદસ્યો પૈકી એક હતા. ભગત સિંહે હિંદી અને ઉર્દૂ કવિ તરીકે તેમની પ્રશંસા કરી હતી. બિસ્મિલે અંગ્રેજી પુસ્તક કેથરીન અને બંગાળી પુસ્તક બોલ્શેવિકોકી કરતૂતનો અનુવાદ પણ કર્યો હતો.
રાજાસોરસનાં અવશેષોનો ઇતીહાસ આ પ્રમાણે છે: ઇ.સ્.૧૯૮૧ માં જ્યારે જી.એન.દ્વીવેદી અનેં ડી.એમ.મોહબ્બે કે જેઓ જીઓલોજી સર્વે ઓફ ઇન્ડીયા નાં અધીકારીઓ હતા તેઓ સ્થાપ્વા માટેનીં જગ્યા નીં માંપણીં કરવા ગુજરાત ના રોહેલી આવ્યા હતા ત્યારે ખોદકામ દરમિયાન તેમનેં ગોળ આકારનાં ચુનાં નાં પથ્થરો મળી આવ્યા, સાવધાનીં પુર્વક તેનેં સાફ કરતા જણાયું કે તે ડાયનાંસોર નાં ઇંડા હતા જેનીં આસપાસ કેટલાક ડાયનાસોરનાં હાડકા પણં મળી આવ્યા હતાંઆ દરમિયાન ૧૯૮૨ થી ૧૯૮૪નાં સમયગાળા દરમિયાન ભારતનાં જીવવૈજ્ઞાનિક "સુરેશ શ્રીવાસ્તવે" રોહેલી નીં આસપાસ નાં વિસ્તારો માંથી સંખ્યાબંધ રાજાસોરસ નાં હાડકાઓ તથા તેમનો વિચરણ નો નક્શો શોધી કાઢ્યો. ત્યારબાદ આ અવશેષોનેં રાજસ્થાનનાં જયપુર નાં પ્રાગ-ઐતિહાસીક વિભાગ માં લઇ જવામાં આવ્યા જ્યાં તેમનાં પર સંશોધન કરવામાં આવ્યું અનેં જુદા જુદા હડકાઓનેં જોડીનેં એક સંપુર્ણ હાડપિંજર બનાવવામાં આવ્યું.
રાજાસોરસ એ ડાયનાસોર ની એક પ્રજાતી છે. જેનો સમાવેશ માંસાહારી ડાયનાસોર માં કરવામાં આવે છે. રાજાસોરસ નાં મસ્તકની ઉપરની શીખાને કારણે કદાચ તેનું આ નામ આપવામાં આવ્યું છે. ઇ.સ. ૧૯૮૨ થી ૧૯૮૪ દરમ્યાનં એક ભુ-સર્વેક્ષણ દરમ્યાન "સુરેશ શ્રીવાસ્તવ" નામનાં એક ભુ-વૈજ્ઞાનિકને ભારત દેશનાં ગુજરાત રાજ્યનાં ખેડા જિલ્લા નીં "રાહીઓલી" ખીણ માંથી મળી આવ્યા હતાં. તે ઉપરાંત તે નર્મદા નદીની ખીણ માંથી પણ મળી આવ્યા હતાં પરતું તેનાં વિશે પુરી માહીતી હતી નહી તેથી ભારતીય અને અમેરીકન વૈજ્ઞાનિકો એ લાંબા સંશોધન બાદ તેને નવી પ્રજાતી તરીકે ખરી માન્યતા તો ૧૩ ઓગષ્ટ ૨૦૦૩નાં રોજ મળી. આ ઉપરાંત તેનાં અવશેષો રાજસ્થાન નાં રાહોલી તથા ગુજરાત માં નર્મદા ખીણ ની આસપાસ તથા મધ્યપ્રદેશ ના જબલપુર પાસેથી પણ મળી આવ્યા છે.
૨૦૦૧માં, નવી દિલ્લી, અને નેશનલ જિયોગ્રાફી, અમેરિકા ની સહાયથી અમેરિકા ના 2 વૈજ્ઞાનિકો દ્વારા આગળનું સંશોધન હાથ ધરવામાં આવ્યું. અમેરિકાના પોલ સેરેનો અને જેફ વિલસને ૧૯૮૩ અને ૧૯૮૪ માં મળેલા હડકાઓથી ફરીવાર હાડપિંજર બનાવવાનું શરૂ કર્યું. વૈજ્ઞાનિકો ની ટીમે પહેલાથી ભારતીય જીવવૈજ્ઞાનિક સુરેશ શ્રીવાસ્તવ દ્વારા તૈયાર કરેલા માળખાઓના આધારે ફરીવાર ખોપરી, ડાબા અને જમણા થાપા ના હાડકા અને કમરઅસ્થિ ને યોગ્ય રીતે ગોઠવી શક્યા. અને એના પરથી એમણે તારણ કાઢયું કે ખોપરી અને શિંગડાની રચના મડાગાસ્કર માં મળેલા ડાયનોસોરને માળતી આવતી હતી. રાજાસોરસના અવશેષો મધ્યપ્રદેશ ના જબલપુરમાંથી પણ માલી આવેલા. બધા મળેલા અવશેષો માં અડધી ખોપરી, હાથ-પગ ના હાડકાં, થાપાના હાડકાં અને મણકાઓ નો સમાવેશ થાય છે.
લોકોનેં જ્ઞાનં મળી શકે તે હેતુથી "જીયોલોજીકલ સર્વે ઓફ ઇન્ડીયા" દ્વારા મળેલા અવશેષો પરથી લખનૌ માં "રાજાસોરસ અનેં "ટાઇટેનોસોરસ" નાં ગ્લાસ ફાઇબર માંથી બનાંવેલા બે મોડેલો મુકવામાં આવ્યાં છે. , . તે ઉપરાંત રાજાસોરસ નાં હાડકા, ઇંડા તેમજ અન્ય અવષેશો ગુજરાત અનેં મધ્યપ્રદેશ માંથી મળી આવ્યા છે.
લગભગ ૨૦ લાખ વર્ષ પહેલા જ્યારે તમામ ખંડો સાથે જોડાયેલા હતા ત્યારે "રાજા સોરસ" તેનાં જેવી અન્ય માંસાહારી ડાયનાસોરની પ્રજાતીઓ સાથે શિકાર કરતો હતો. સમય જતા દરેક ખંડો છુટા પડવા લાગ્યા અનેં ભારતીય ઉપખંડ પણ ધીરેધીરે ખસીને આજનીં જગ્યાએ આવી ગયો, આ દરમિયાન રાજાસોરસ તેનાં અન્ય સાથીદારો કરતા અલગ પડી ગયો અને તેણે દક્ષીણ એશીયામાં પોતાની ધાક જમાવી અને તે ભારતીય ઉપખંડ નો મુખ્ય અને મહત્વનો માંસાહારી ડાયનાસોર બન્યો.
રાજાસોરસ નું અસ્થીપિંજર અન્ય ડાયનાસોરનીં સરખામણીએ ઘણી સારી હાલતમાં મળી આવ્યું હતું. સંશોધનનાં આધારે અનુમાન લગાવી શકાય કે તેનું માથું નાનું પરંતુ તિક્ષ્ણ દાંત અનેં મજબુત માંસપેશી વાળુ હતું જે હુંમલો કરવા માટે અનુકુળ હતું. વળી તેમાં દુશમનોને ડરાવવા માટે માથે શીંગડા જેવી રચના પણ હતી , તેની લંબાઇ ૨૪ થી ૨૯ ફુટ જેટલી, ઉંચાઇ લગભગ ૭ થી ૯ ફુટ જેટલી અને વજન લગભગ ૩ થી ૪ ટનની આસપાસ હતું.
નર્મદા નદી ભારતનાં મધ્યભાગ માંથી પસાર થાય છે. અનેં તેનું વહેણં પુર્વ થી પશ્ચીમ તરફનું છે. ડાયનાંસોરનાં અવશેષો તેનીં ખીણં નાં તેમજ તેની આસપાસ નાં વિસ્તારોમાંથી મળતા આવ્યા છે. તેમાં ઇ.સ્.૧૮૦૦ માં મળેલા કેટલાક અવશેષો તો "ટાઇટેનોસોરસ" નેં મળતા આવતાં હતાં જેની નોંધ માં છે.
રાહુલ બજાજ યુ.એસ.એ. ની હાર્વર્ડ બિઝનેસ સ્કૂલ, સેન્ટ સ્ટીફન્સ કૉલેજ, દિલ્હી, ગવર્મેન્ટ લૉ કૉલેજ, મુંબઈ અને કેથેડ્રલ એન્ડ જ્હોન કોનન સ્કૂલના ભૂતપૂર્વ વિંદ્યાર્થી છે. તેમને શિશિર બજાજ નામે એક ભાઈ છે, જેમની સાથે હાલમાં જ તેમણે વેપારી સમજૂતી કરાર કર્યો છે. તેમને શેખર, મધુર તથા નીરજ નામના ૩ પિતરાઈ ભાઈઓ છે, જેમની સાથે મળીને તેઓ બજાજ જૂથની કંપનીઓનું નિયમન કરે છે. તે ઉપરાંત, તેમને રાજીવ અને સંજીવ નામે બે પુત્રો તથા સુનયના કેજરીવાલ નામે એક પુત્રી છે. 1965માં તેમણે બજાજ જૂથની બાગડોર હાથમાં લીધી. તેમની સમયાવધિ દરમ્યાન, પ્રમુખ કંપની બજાજ ઓટોનું ટર્નઓવર રૂ.72 મિલિયનથી વધીને રૂ.46.16 બિલિયન સુધી પહોંચ્યું હતું. રાહુલ બજાજે લાયસન્સ-પરમીટ રાજના મુશ્કેલ સમયમાં ભારતની સર્વશ્રેષ્ઠ કંપનીઓમાંની એક કંપની ઊભી કરી હતી. અકુર્દી અને વાલુજ ખાતે તેમણે કારખાનાંઓ સ્થાપ્યાં હતાં. 1980ના દાયકામાં બજાજ ઓટો ભારતમાં ટોચની સ્કૂટર ઉત્પાદક કંપની હતી અને તેની ચેતક બ્રાન્ડ માટે નોંધણી પછી 10-વર્ષ રાહ જોવી પડતી એટલી માંગ હતી.
રાહુલ બજાજ એ એક અગ્રણી ભારતીય ઉદ્યોગપતિ છે તથા ભારતીય સંસદના સભ્ય છે. તેઓ રાજસ્થાની વેપારી જમનાલાલ બજાજે શરૂ કરેલા ઉદ્યોગગૃહ માંથી આવે છે. 1.32 બિલિયન યુ.એસ. ડોલરની બજાજ ઓટો તેમની પ્રમુખ કંપની છે. 2001માં તેમને પદ્મ ભૂષણથી પુરસ્કૃત કરવામાં આવ્યા હતા. તેમનું ચોખ્ખું મૂલ્ય 1.1 બિલિયન યુ.એસ. ડૉલર જેટલું આંકવામાં આવે છે. ફોર્બ્સની ભારતના 40 સૌથી ધનાઢ્ય લોકોની યાદીમાં તેમને વીસમું સ્થાન આપવામાં આવ્યું હતું.
તેમના બન્ને પુત્રો, રાજીવ બજાજ તથા સંજીવ બજાજ, તેમની કંપનીઓના વ્યવસ્થાપનમાં ભાગ લે છે. તેમની પુત્રી સુનયના કેજરીવાલે, તેમાસેક ઈન્ડિયા ના વડા મનીષ કેજરીવાલ સાથે લગ્ન કર્યાં છે. ગયા વર્ષે, તેમણે તેમના ભાઈ શિશિર બજાજ સાથે વેપારી સમજૂતી કરાર કર્યો હતો. બજાજ જૂથની કંપનીઓના નિયમનમાં તેમના 3 પિતરાઈ ભાઈઓ, શેખર, મધુર તથા નીરજ તેમને મદદ કરે છે.
રાહુલ બજાજનું ૧૨ ફેબ્રુઆરી ૨૦૨૨ ના રોજ ૮૩ વર્ષની વયે ન્યુમોનિયાથી અવસાન થયું હતું. આ પહેલા તેમને સારવાર માટે પુણેના રૂબી હોલ ક્લિનિકમાં દાખલ કરવામાં આવ્યા હતા. તેઓ મૃત્યુ પહેલા કેન્સર અને હૃદયની સમસ્યાથી પણ પીડાતા હતા.
મહર્ષિ ચરક એવી પહેલી વ્યક્તિ હતા અંગ્રેજી કહેવત " " એટલે કે "ઉપચાર કરતાં નિવારણ વધુ સારું છે" એ સિદ્ધાંત હિમાયતી હતા. નીચેના વિધાન આચાર્ય ચરક ને સમર્પિત છે. એક ચિકિત્સક જે દર્દીના શરીરની અંદર પોતાના જ્ઞાનના દીવડા વડે ઊંડો ઉતરીને રોગનું મૂળ કારણ શું છે તે સમજી નથી શકતો તે ક્યારેય પણ દર્દીના રોગને નાબૂદ નથી કરી શકતો. તેણે પ્રથમ દર્દીના રોગને લગતાતમામ પરિબળોનો અભ્યાસ કરવો જેમાં સૌ પ્રથમ પરિબળ છે પર્યાવરણ, તેના અભ્યાસ બાદ જ તેને સારવાર કરવી જોઈએ. રોગની સારવાર કરતાં તેના મૂળનું કારણને રોકવું વધારે મહત્ત્વનું છે. આ ઉપરાંત મહર્ષિ ચરકના શરીર વિજ્ઞાન, રોગનિદાન અને ગર્ભવિજ્ઞાનના યોગદાનને પણ બહોળા પાયે માનવામાં આવે છે.
આચાર્ય ચરક આયુર્વેદના પ્રખર વિદ્વાન હતા. એમણે આયુર્વેદના મુખ્ય ગ્રંથો અને આયુર્વેદના જ્ઞાનને એકત્રિત કરીને એનું સંકલન કર્યું. ચરક મુનિએ ભ્રમણ કરીને બધા ચિકિત્સકો સાથે બૈઠકો કરી, વિચાર એકત્ર કર્યા અને સિદ્ધાંતો પ્રતિપાદિત કર્યા અને એને વાંચવા લખવાને યોગ્ય બનાવ્યા. ચરક સંહિતા ગ્રંથને આઠ ભાગોમાં વિભાજિત કરવામાં આવેલ છે અને એમાં કુલ ૧૨૦ અધ્યાય આવેલા છે. ચરક સંહિતામાં આયુર્વેદના બધા જ સિદ્ધાંત છે અને જે આ ગ્રંથમાં નથી તે બીજા કોઇ સાહિત્યમાં નથી. આ ગ્રંથ આયુર્વેદના સિદ્ધાંતોનો કા પૂર્ણ ગ્રંથ ગણાય છે.
ભારતીય ચિકિત્સા શાસ્ત્રમાં ત્રણ મુખ્ય નામ છે - ચરક, સુશ્રુત અને વાગ્ભટ્ટ. ચરકના નામથી જેમ ચરક સંહિતા છે, તે જ રીતે સુશ્રૂતના નામથી સુશ્રૂત સંહિતા. ચરક સંહિતા, સુશ્રૂત સંહિતા તથા વાગ્ભટ્ટનો અષ્ટાંગ સંગ્રહ આજના સમયમાં પણ ભારતીય ચિકિત્સા વિજ્ઞાન ના માનક ગ્રંથ છે. આ ગ્રંથોની પ્રામાણિકતા અને પ્રાસંગિકતા માટેનું અનુમાન એ બાબત પરથી કરી શકાય છે કે જ્યાં ગ્રીક અને રોમન ચિકિત્સા પદ્ધતિઓનાં તત્કાલીન પુસ્તકોનાં નામ સ્વયં એ ચિકિત્સા પદ્ધતિના ચિકિત્સકો પણ જાણતા નથી. આ ગ્રંથ આજે પણ અભ્યાસક્રમનું અંગ છે.
ચરક પરંપરા મુજબ, આયુર્વેદ છ વિજ્ઞાન શાળાઓ ધરાવે છે જે ઋષિ પુનર્વશુ અત્રેયના શિષ્યો દ્વારા સ્થાપના કરવામાં આવી હતી. દરેકે દરેક શિષ્યોએ, અગ્નિવેષ, ભેલા, જતુકરણન, પરાશર, હરીતા અને ક્ષરપણી સંહિતા લખી, પરંતુ એ બધામાં અગ્નિવેષ દ્વારા બનાવવામાં આવેલ સંહિતા સૌથી શ્રેષ્ઠ ગણવામાં આવી છે. આ અગ્નિવેષ સંહિતા પાછળથી મહર્ષિ ચરક દ્વારા સુધારવામાં આવી, જે આજે "ચરક સંહિતા" તરીકે વંચાય છે. ચરક સંહિતા આગળ જતા દ્રીધબાલા દ્વારા સુધારવામાં આવી.
આચાર્ય ચરક પ્રાચીન કલા અને આયુર્વેદ વિજ્ઞાનમાં અતિ મહત્ત્વનો ફાળો આપવા માટે વિશ્વભરમાં પ્રખ્યાત છે. આયુર્વેદ એટલે ચિકિત્સા વિજ્ઞાન અને જીવનશૈલીની એવી પદ્ધતિ જે પ્રાચીન ભારતના સમયમાં વિકસાવવામાં આવી છે. મહર્ષિ ચરક " ચરક સંહિતા " લખવા બદલ જગપ્રસિદ્ધ છે. કાશ્મીરના વતની તરીકે જાણીતા ચરક આયુર્વેદ ચિકિત્સાના પિતામહ માનવામાં આવે છે.
ત્રિપિટકના ચીની અનુવાદમાં કનિષ્કના રાજવૈદ્યના રૂપમાં ચરકનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે, કિંતુ કનિષ્ક બૌદ્ધ હતા અને એમના કવિ અશ્વઘોષ પણ બૌદ્ધ હતા, પરંતુ ચરક સંહિતામાં બુદ્ધમતનું જોરદાર ખંડન મળે છે. અત: ચરક અને કનિષ્ક વચ્યેનો સંબંધ સંદિગ્ધ જ નહીં અસંભવ હોય એવું લાગે છે. પર્યાપ્ત પ્રમાણોના અભાવમાં કોઇપણ મત પર સ્થિર થવું કઠિન છે.
ચરકસંહિતામાં પાલિ સાહિત્યના કેટલાક શબ્દ મળી આવે છે, જેમ કે અવક્રાંતિ, જેંતાક , ભંગોદન, ખુડ્ડાક, ભૂતધાત્રી . આ બાબત પરથી ચરકસંહિતાનો ઉપદેશકાળ ઉપનિષદો પછીનો અને બુદ્ધના પૂર્વેનો નિશ્ચિત થાય છે. આ ગ્રંથનો પ્રતિસંસ્કાર કનિષ્કના સમયમાં ૭૮ ઈ.ના સમયમાં લગભગ થયો હોવાનું મનાય છે.
પ્રાચીન સમયના પરિશીલનથી જ્ઞાત થાય છે કે, તે સમયમાં ગ્રંથ અથવા તંત્રની રચના શાખાના નામથી કરવામાં આવતી હતી. જેમ કે કઠ શાખામાં કઠોપનિષદ્ બન્યું છે. શાખાઓ અથવા ચરણ એ સમયની વિદ્યાપીઠ હતી, જ્યાં અનેક વિષયોનું કા અધ્યયન કાર્ય કરવામાં આવતું હતું. અત: સંભવ છે, ચરકસંહિતાનો પ્રતિસંસ્કાર ચરક શાખામાં થયો હોય.
ચરક સંહિતા એ હિંદુ ધર્મનો આયુર્વેદ વિષયનો અતિસુક્ષ્મ પરિચય આપતો એક પ્રસિદ્ધ ગ્રંથ છે. આ ગ્રંથ સંસ્કૃત ભાષામાં લખવામાં આવેલ છે. આ ગ્રંથના ઉપદેશક અત્રિપુત્ર પુનર્વસુ, ગ્રંથકર્તા અગ્નિવેશ તેમ જ પ્રતિસંસ્કારક મહર્ષિ ચરક છે.
બિનસહમતિજન્ય બોજો સામાન્ય રીતે લેખિત કાયદા અથવા સામાન્ય કાયદોના અમલથી પેદા થાય છે. તે કાયદાથી ધિરાણકર્તાને વાસ્તવિક સંપત્તિની આઇટમ પર અથવા જંગમ મિલકત પર પૂર્વાધિકાર લાદવાનો અધિકાર મળે છે જે ધિરાણકાર અને ઋણધારકના સંબંધના અસ્તિત્વને આધિન હોય છે. તે પૂર્વાધિકારમાં સામેલ છે.
“વીડ પૂર્વાધિકાર” અને “વિધ્વંશ પૂર્વાધિકાર” જેને સરકાર દ્વારા આકારણીમાં મિલકતને વાધાંજનક અથવા જાહેર નુકસાનકારક માનવામાં આવી હોય;
પૂર્વાધિકારને “પરફેક્ટેડ” અથવા “અનપરફેક્ટેડ” તરીકે પણ ઉલ્લેખ કરવામાં આવે. પરફેક્ટેલ પૂર્વાધિકારમાં એવા પૂર્વાધિકાર સામેલ છે જેના માટે ધિરાણકારે બોજા હેઠળની સંપત્તિ માટે થર્ડ પાર્ટી ધિરાણના સંદર્ભમાં પ્રાથમિકતાનો અધિકાર લાગુ પાડ્યો હોય. પરફેક્શન સામાન્ય રીતે થર્ડ પાર્ટી ધિરાણકારોને પૂર્વાધિકાર વિશે નોટિસ આપવાના કાયદા હેઠળના પગલાં લઇને મેળવવામાં આવે છે. મિલકતની આઇટમ ધિરાણકારના હાથમાં હોય છે તે હકીકત સામાન્ય રીતે પરફેક્શન સર્જે છે. મિલકત જ્યારે ઋણદાતાના હાથમાં હોય ત્યારે વધારાના કેટલાક પગલાં લેવા જરૂરી બને છે જેમ કે યોગ્ય કચેરીમાં જામીનગીરી હિતની નોટિસની નોંધણી કરાવવી વગેરે.
વણચૂકવાયેલા વેચાણકારના પૂર્વાધિકાર બહાર ન્યાયપૂર્ણ પૂર્વાધિકાર કેટલી હદે લાગુ થઇ શકે તે ધારણાનો વિષય છે. ન્યાયપૂર્ણ પૂર્વાધિકાર ચોઝ ઇન એક્શન ના અનેક કિસ્સામાં અસ્તિત્વ ધરાવે છે જેમાં મિલકત સામેલ છે પરંતુ હજુ જંગમ મિલકતના સંદર્ભમાં નથી. ઓસ્ટ્રેલિયાની અદાલતો અંગત મિલકતના સંદર્ભમાં ન્યાયપૂર્ણ પૂર્વાધિકાર અંગે સૌથી વધુ સંવેદનશીલ છે 57 211 જુઓ, પરંતુ કેસની સમીક્ષા ન્યાયપૂર્ણ પૂર્વાધિકાર જેના પર લાગુ છે તે સિદ્ધાંત વિશે ઘણી સ્પષ્ટતા બાકી રાખે છે.
રી સ્ટુક્લેવ 1 67માં ટ્રસ્ટ ફંડમાં ઘટાડા આધારિત હિત ધરાવતો વેન્ડર, જે જેણે પોતાના હિત ટ્રસ્ટીને વેચ્યા હોય તેને વિષયવસ્તુમાં ન્યાયપૂર્ણ પૂર્વાધિકાર હોવાનું ગણવામાં આવે છે. જોકે સ્પષ્ટપણે તે રિયલ્ટી નહીં, પરંતુ પર્સોનલ્ટી હતી.
બાર્કર વી કોક્સ 4 464માં મિલકત ખરીદનાર, જેને લગ્નવિષયક સેટલમેન્ટમાં સામેલ કરવામાં આવ્યો હતો તેણે એક ટ્રસ્ટીને એડવાન્સમાં નાણાં ચૂકવ્યા હતા. અને ખરીદદાર રોકાણમાં ન્યાયપૂર્ણ પૂર્વાધિકાર ધરાવતા હતા જેને ટ્રસ્ટીએ ખરીદીના ભાવે પાછા મેળવ્યા હતા.
લેન્ગેન એન્ડ વિંગ વી બેલ 685માં એક ડિરેક્ટરના સર્વિસ કરાર પ્રમાણે તેને જો છુટા કરવામાં આવે તો તેણે કંપનીના શેર કાઢી નાખવાના હતા અને વાર્ષિક એકાઉન્ટ થાય ત્યારે પાછલી તારીખે ગણતરી આધારે ભાવ મળવાના હતા. તેને અંતિમ ખરીદ ભાવની ચૂકવણી સુરક્ષિત કરવા માટે ટ્રાન્સફર કરાયેલા શેર પર ન્યાયપૂર્ણ પૂર્વાધિકાર અપાયો હતો.
લોર્ડ નેપિયર એન્ડ એટિરિક વી. હન્ટર 2 42 એવું ઠરાવાયું હતું કે વીમો ઉતરાવનારને અયોગ્ય રીતે ચૂકવાયેલા ભંડોળના સંદર્ભમાં વીમા કંપનીના સબ્રોગેશન અધિકાર ન્યાયપૂર્ણ પૂર્વાધિકારને આધિન હતા.
યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં પૂર્વાધિકાર શબ્દનો ઉપયોગ સામાન્ય રીતે બોજોની વિશાળ રેન્જ માટે થાય છે અને અન્ય પ્રકારના ગીરો અથવા ચાર્જનો સમાવેશ થાય . યુએસએમાં પૂર્વાધિકાર એટલે કબજામાં ન હોય તેવા પ્રકારના જામીનગીરી હિત એવું ગણવામાં આવે છે અન્ય સામાન્ય કાયદો ધરાવતા દેશોમાં પૂર્વાધિકાર શબ્દને વિવિધ જામીનગીરી હિત સાથે સાંકળવામાં આવે છે જે કોઇ દેવું કે જવાબદારી ચૂકવવામાં ન આવે ત્યાં સુધી મિલકત કબ્જામાં રાખવાનો નિષ્ક્રીય અધિકાર છે. યુએસએમાં આ પારિભાષિક શબ્દના ઉપયોગથી વિપરીત બીજા દેશોમાં તેનો ઉલ્લેખ શુદ્ઘપણે કબજા આધારિત જામીનગીરી હિત તરીકે થાય છે. ખરેખર, જ્યારે મિલકતની માલિકી ગુમાવવામાં આવે છે ત્યારે પૂર્વાધિકાર મુક્ત કરવામાં આવે છે. જોકે સામાન્ય કાયદો ધરાવતા દેશોમાં તેને "ઇક્વિટેબલ પૂર્વાધિકાર" તરીકે જામીનગીરી હિતના અનિયમિત સ્વરૂપમાં પણ જોવામાં આવે છે જે અમુક ભાગ્યે જ બનતા ઉદાહરણમાં જોવા મળે છે. પારિભાષિક શબ્દ અને તેના અમલીકરણમાં વિરોધાભાસ હોવા છતાં અમેરિકામાં પૂર્વાધિકાર અને અન્ય સમાન કાયદો ધરાવતા દેશોમાં તેની વચ્ચે ઘણી સામ્યતા છે.
સામાન્ય-કાયદો પૂર્વાધિકારને વિશેષ પૂર્વાધિકાર અને સામાન્ય પૂર્વાધિકાર માં વિભાજિત કરવામાં આવે છે. વધારે સામાન્ય રીતે જોવા મળતું વિશેષ પૂર્વાધિકારમાં મિલકત અને તેના પરની સર્વિસ વચ્ચે ગાઢ સંબંધ જરૂરી છે. વિશેષ પૂર્વાધિકાર તાત્કાલિક લેવડદેવડના સંદર્ભમાં જ ફી અંગે લાગુ પાડી શકાય છે. પૂર્વાધિકાર ધરાવતી વ્યક્તિ ભૂતકાળના ઋણ માટે પણ જામીનગીરી તરીકે અપાયેલી મિલકતનો ઉપયોગ કરી શકતી નથી. સામાન્ય પૂર્વાધિકાર લિયની દ્વારા કબજામાં રહેલા તમામ લિયનરની મિલકતને અસર કરે છે અને લિયની પાસે લિયનરના તમામ ઋણ માટે તે જામીનગીરીનું કામ કરે છે. વિશેષ પૂર્વાધિકારને એક કરાર દ્વારા સામાન્ય પૂર્વાધિકારમાં ફેરવી શકાય છે. સામાન્ય-કાયદો પૂર્વાધિકાર જાળવી રાખવા માટે માત્ર આડકતરો અધિકાર આપે છે. કોમન લોમાં વેચાણનો કોઇ અધિકાર નથી, જોકે કેટલાક ધારા દ્વારા વેચાણનો વધારાનો હક અપાયો છે, અને કરાર દ્વારા વેચાણનો અધિકાર અલગથી આપી શકાય છે.
યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં “ન્યાયપૂર્ણ પૂ્ર્વાધિકાર”નો ઉલ્લેખ ન્યાયોચિત, માત્ર ન્યાયના આધારે લાગુ થતા અને ફંડ કે મિલકતનો કબજો મેળવ્યા વગર ચોક્કસ ફંડ કે ચોક્કસ મિલકતને લગતી માંગને સંતોષવાના અર્થમાં થાય છે. યુ.એસ. કાયદા હેઠળ આવા પૂર્વાધિકાર ચાર પ્રકારના સંજોગોમાં પેદા થાય છે:
જ્યારે જમીનનો ભોગવટો કરનાર, જમીનના માલિકના સારા હેતુ માટે સુધારા કરે, મરામત કરે કે અન્ય ખર્ચ કરે જેનાથી જમીનના મૂલ્યમાં કાયમી વધારો થાય;
જ્યારે જમીન અથવા અન્ય મિલકત ઋણની ચુકવણી, વારસો, હિસ્સો કે એન્યુઇટીઝથી ત્રીજા પક્ષના ટ્રાન્સફર કરવામાં આવે ત્યારે.
યુએસએથી બહાર સમાન-કાયદો પૂર્વાધિકારને સામાન્ય અર્થમાં જંગમ મિલકતને કાયદાના ટેકાથી જાળવી રાખવાના આડકતરા અધિકાર તરીકે ગણવામાં આવે છે. આધુનિક કાયદામાં કાનૂની પૂર્વાધિકારને એવા કેસ માટે રખાયો છે જેમાં તેને આધુનિક પરિસ્થિતિઓ સાથે લાગુ પાડવાના કોઇ વાસ્તવિક પ્રયાસ વગર ઐતિહાસિક રીતે પ્રસ્થાપિત કરવામાં આવ્યો છે. ટેપેનડેન વી. આર્ટસ 2 185 ડિપલોક એલ જે દ્વારા પૂર્વાધિકારનો ઉલ્લેખ “સ્વ સહાય” ઉપાય તરીકે કરવામાં આવ્યો હતો જેમ કે “અન્ય પ્રાથમિક ઉપાયો જેવા કે કોઇ ત્રાસથી છુટકારો, સ્વરક્ષણ કે જમીન પર પેશકદમી સામે રક્ષણ વગેરે” ઇક્વિટેબલ પૂર્વાધિકાર એ મિલકતના અધિકારની અસાધારણ બાજુ છે જેને સામાન્ય રીતે સુઇ જેનેરિસ માનવામાં આવે છે.
સામાન્ય કાયદો ધરાવતા દેશોમાં ન્યાયપૂર્ણ પૂર્વાધિકારના કારણે વિશિષ્ટ અને મુશ્કેલ મુદ્દા રજૂ થાય છે. ન્યાયપૂર્ણ પૂર્વાધિકાર એ બિનકબજાકારક જામીનગીરી અધિકાર છે જે કાયદાની કામગીરીથી લાગુ થાય છે જે ન્યાયપૂર્ણ ચાર્જની સમકક્ષ છે. તે બિનસહમતીજન્ય હોવાના ચાર્જથી અલગ પડે છે. તે બહુ મર્યાદિત સંજોગોમાં જ આપવામાં આવે છે તેમાં સૌથી સામાન્ય જમીનના વેચાણના સંદર્ભમાં છે. જેને નાણા ચૂકવાયા ન હોય તેવો વેચાણકાર જમીનની ખરીદીના ભાવ પર ન્યાયપૂર્ણ પૂર્વાધિકાર ધરાવે છે. ખરીદનારે મિલકતનો કબજો મેળવ્યો હોવા છતાં આ અધિકાર યથાવત છે. ન્યાયપૂર્ણ કાયદા સામે તે સંતુલન જાળવે છે તેમ કહી શકાય જે ખરીદી માટે એકવાર કરાર થઇ જાય પછી ખરીદદારને જમીન માટે નફાકારક હિત આપે છે.