polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
બોસે 2008માં પ્રચલિત અને આર્ટહાઉસ બંને પ્રકારની ફિલ્મોમાં કામ કરવાનું ચાલુ રાખ્યું હતું, જેમાં અગ્રેજી ભાષાની ફિલ્મ, બિફોર ધી રેઇન્સ નો સમાવેશ થાય છે. બિફોર ધી રેઇન્સ યુએસ અને યુકેમાં રજૂ કરાઇ હતી અને ફિલ્મને મિશ્ર પ્રતિભાવો મળ્યા હોવા છતાં બોસની કામગીરીના ઘણા વિવેચકોએ વખાણ કર્યા હતા. બોસ અમેરિકન ફિલ્મ એ ફ્યુ ગુડ મેન પર આધારિત મિલિટરી કોર્ટ રૂમ ફિલ્મ શૌર્ય માં પણ દેખાયા હતા. બોસના અભિનયની પ્રસંશા થઇ હતી; વિવેચક તરન આદર્શે જણાવ્યું હતું "આ કામગીરી તેની સૌથી સારા અભિનયમાની એક હતી". દિલ કબડ્ડી નામની ફિલ્મમાં તેમણે કોંકણા સેન શર્મા સાથે ત્રીજી વખત દેખાયા હતા, આ સમયે તેઓ લગ્ન બાદની સમસ્યાઓ દર્શાવતા પતિ અને પત્નીની ભૂમિકામાં હતા.
2001માં, બોસે એવરીબઝી સેઝ આઇ એમ ફાઇન સાથે પ્રથમ ફિલ્મ દિગ્દર્શીત કરી હતી. રેહમાન એન્જિનિયર અને કોએલ પુરીની મુખ્ય ભૂમિકા તથા બોસની સહાયક ભૂમિકા સાથેની આ ફિલ્મ માટે બધાને સમીક્ષકોએ મિશ્ર પ્રત્યાઘાતો મળ્યા હતા, પરંતુ બોસને 2003ના પામ સ્પ્રિંગ્ઝ ઇન્ટરનેશનલ ફિલ્મ ફેસ્ટીવલ ખાતે દિગ્દર્શક તરીકેની પ્રથમ ફિલ્મ માટે જોહ્ન સ્ક્લેસિંગર પુરસ્કારમાં બીજા ક્રમે રહ્યા હતા. 2002માં, બોસે અપર્ણા સેનની આર્ટ ફિલ્મ મિ. એન્ડ મિસીઝ ઐયર માં કોંકણા સેન શર્મા સાથે અભિનય કર્યો. કોમવાદી હિંસાની ટીકા કરતી આ ફિલ્મ, વિવેચનાત્મક રીતે સફળ રહી અને ત્રણ નેશનલ ફિલ્મ એવોર્ડ સાથે ઘણા આંતરરાષ્ટ્રીય ફિલ્મ સમારંભોમાં વિવિધ પુરસ્કારો જીત્યા.
રાહુલ બોસ 27 જૂલાઇ, 1967ના રોજ રૂપેન અને કુમુદ બોસને ત્યાં હિન્દુ કાયસ્થ કુટુંબમાં જન્મ્યા હતા. તેઓ પોતાને "અડધા બંગાળી, એક ચતુર્થાંશ પંજાબી અને એક ચતુર્થાંશ મહારાષ્ટ્રીયન" ગણાવે છે. તેમણે બેંગલોર, કર્ણટકમાં બાળપણ વિતાવ્યું અને ત્યાર બાદ તેઓ કુટુંબ સાથે મુંબઇ તબદીલ થયા. તેમણે છ વર્ષની ઉંમરે શાળામાં નાટક, ટોમ, ધી પાઇપર્સ સન માં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવીને પ્રથમ વાર અભિનય કર્યો હતો. બાળક તરીકે તેમણે રમતોમાં રસ લીધો હતો અને તેમની માતાએ બોક્સિંગ અને રગ્બી યુનિયનમાં ભાગ લેવડાવ્યો હતો. તેઓ ક્રિકેટ પણ રમતા હતા અને તેમણે ક્રિકેટર મન્સૂર અલિ ખાન પટૌડી પાસેથી તાલિમ લીધી હતી.
તેઓ મુંબઇની કેથેડ્રલ જોહ્ન કોનન સ્કૂલના પૂર્વ વિદ્યાર્થી છે. ઘણી અમેરિકન યુનિવર્સિટીઓ દ્વારા નકારાયા બાદ, બોસે સિડેન્હામ કોલેજમાં પ્રવેશ મેળવ્યો હતો. કોલેજ કાળ દરમિયાન તેઓ શાળાની રગ્બી ટીમ માટે રમતા હતા અને વેસ્ટર્ન ઇન્ડિયા ચેમ્પિયનશીપ્સની સ્પર્ધામાં બોક્સિંગમાં સિલ્વર મેડલ જીત્યા હતા. 1987માં તેમની માતાના નિધન બાદ, બોસે રિડીફ્યુઝન ખાતે કોપી રાઇટર તરીકે કામ કરવાનું શરૂ કર્યું હતું. બોસે તેમની પ્રથમ ફિલ્મ, ઇંગ્લિશ, ઓગસ્ટ ની રજૂઆત બાદ પૂર્ણ સમયના અભિનેતા બનવા માટે એડવર્ટાઇઝીંગ ક્રિએટીવ ડિરેક્ટર તરીકેની નોકરી છોડી દીધી હતી.
બોસે પ્યાર કે સાઇડ ઇફેક્ટ્સ અને ઝનકાર બીટ્સ જેવી હિન્દી ફિલ્મોમાં અભિનય કર્યો હતો. ટાઇમ એશિયા મેગેઝિને તેમને ઇંગ્લિશ, ઓગસ્ટ અને મિ. એન્ડ મિસીઝ ઐયર જેવી સમાંતર ફિલ્મોમાં કાર્યને કારણે "ઇન્ડિયન આર્ટહાઉસ સિનેમાના સુપરસ્ટાર"નું બિરૂદ આપ્યું હતું. તેઓ તેમના સામાજિક કાર્યોને કારણે પણ જાણીતા છે: તેમણે 2004 બોક્સિંગ ડે સુનામિ બાદના રાહતના કાર્યોમાં ભાગ લીધો હતો અને તેઓ ભેદભાવ વિરોધી એનજીઓ , ધી ફાઉન્ડેશનના સ્થાપક પણ છે. બોસ ભારતની આંતરરાષ્ટ્રીય રગ્બી ટીમ, ધી નેશનલ ઓરેન્જ ઇન્ડિયન રગ્બી ટીમના પૂર્વ સભ્ય પણ છે.
1997માં, બોસને સલમાન રશ્દીની નવલકથા મિડનાઇટ્સ ચિલ્ડ્રન ની બીબીસી આવૃત્તિમાં સલિમ સિનાઇની ભૂમિકા માટે પસંદ કરવામાં આવ્યા હતા. ભારત અને શ્રી લંકાની સરકારોએ તેના ફિલ્મીંગની મંજૂરી ન આપતા પ્રોજેક્ટ અંતે રદ કરવામાં આવ્યો હતો.
બોસને ઇંગ્લિશ, ઓગસ્ટ માં જોયા બાદ, દિગ્દર્શક ગોવિંદ નિહલાનીએ તેમની મુખ્ય ધારાની ફિલ્મ તક્ષક માં અજય દેવગન સામે ખલનાયકની ભૂમિકા માટે પસંદ કર્યા હતા. આ ફિલ્મ નાણાકીય દ્રષ્ટિએ સફળ થઇ ન હોવા છતાં બોસને હકારાત્મક આવકાર મળ્યો હતો.
તેઓ વર્ષ 2010ની શરૂઆતમાં મોહસિન હામિદની નવલકથા મોથ સ્મોક પર આધારિત ફિલ્મનું શુટીંગ શરૂ કરવાના હતા, પરંતુ ફિલ્મના રોકાણકારો પાછા પડતા પ્રોજેક્ટ મુલતવી રાખવામાં આવ્યો હતો. અપર્ણા સેન સાથેની ત્રીજી ફિલ્મ ધી જાપાનીઝ વાઇફ એપ્રિલ 2010માં રજૂ થવાની શક્યતા છે. બોસના અન્ય આગામી પ્રોજેક્ટ્સમાં હોરર ફિલ્મ ફાયર્ડ , મુંબઇ ચકાચક , આઇ એમ અને કુછ લવ જૈસા નો સમાવેશ થાય છે.
1998માં, બોસ આંતરરાષ્ટ્રીય કાર્યક્રમ, એશિયન રગ્બી ફુટબોલ યુનિયન ચેમ્પિયનશીપમાં ભાગ લેવા માટેની પ્રથમ ભારતીય રાષ્ટ્રીય રગ્બી ટીમના એક ભાગ હતા. તેઓ સ્ક્રમ-હાફ અને રાઇટ-વિંગર બંને સ્થિતિઓ પરથી રમત રમ્યા હતા. ડેઇલી ન્યૂઝ એન્ડ એનાલિસીસ સાથેની મુલાકાતમાં, બોસે એવી જાહેરાત કરી હતી કે તેઓ 2009ની સિઝનમાં ટીમમાં પાછા ફરી રહ્યા નથી.
બોસે 2004 બોક્સિંગ ડે સુનામી બાદ આંદામાન અને નિકોબાર આઇલેન્ડમાં રાહત કાર્યોમાં મદદ કરી હતી. તેના પરિણામે, બોસે તેમના એનજીઓ, ધી ફાઉન્ડેશન દ્વારા આંદામાન અને નિકોબાર સ્કોલરશિપનો પ્રારંભ કર્યો હતો. આ સ્કોલરશિપ કાર્યક્રમ આંદામાન અને નિકોબાર આઇલેન્ડના પછાત બાળકોને શિક્ષણની સહાય આપે છે.
બોસે જાન્યુઆરી 2006માં રજૂ થયેલી તેમની બીજી ફિલ્મ 15 પાર્ક એવન્યુ માં કોંકણા સેન શર્મા સાથે જોડી બનાવી હતી. અપર્ણા દ્વાર દિગ્દર્શીત અને અંગ્રેજીમાં નિર્મિત, 15 પાર્ક એવન્યુ વિવિધ આંતરરાષ્ટ્રીય ફિલ્મ સમારંભોમાં રજૂ કરવામાં આવી હતી અને ભારતમાં રજૂ કરવા માટે હિન્દીમાં ડબ કરવામાં આવી હતી.
બોસે ઓક્સફોર્ડ અને 2004ની યુથ પીસ સમિટ ખાતે જાતિ સમાનતા અને માનવીય હકો અંગે વ્યાખ્યાનો આપ્યા હતા. 2009માં, ક્લાઇમેટ એક્શન નેટવર્કના નેજા હેઠળ કેનેડામાં ગ્લોબલ ક્લાઇમેટ ચેન્જ અંગે વક્તવ્યો આપ્યા હતા અને કોપનહેગન ક્લાઇમેટ ચેન્જ સમિટ ખાતે વિરોધીઓ સાથે પ્રદર્શનો કર્યા હતા.
રાહુલ બોસ અગાઉ કોએલ પૂરી સાથે જોવા મળતા હતા, જેમને તેમના દ્વારા દિગ્દર્શીત ફિલ્મ એવરબડી સેઝ આઇ એમ ફાઇન માં ભૂમિકા આપી હતી. આ જોડી 2004ની ફિલ્મ વ્હાઇટ નોઇઝ માં પણ સાથે દેખાઇ હતી.
બંને છાલો, જ્યારે સંપૂર્ણ, સરળતાથી અલગ કરી શકાય છે, અને તેના માઇક્રોસ્કોપીક લક્ષણો તદ્દન અલગ હોય છે. તજની લાકડી ખૂબ પાતળાં આવરણો ધરાવે છે અને કોફી અથવા મસાલા ગ્રાઇન્ડરનો ઉપયોગ કરી સરળતાથી ભુક્કો કરી શકાય છે, જ્યારે કેસીઅ લાકડી ખૂબ કઠણ હોય છે. ઇન્ડોનેશીયન કેસીઅ તે ઘણીવાર ચોખ્ખી દાંડીના સ્વરૂપે વેચાય છે જે એક જાડા આવરણની બનેલ હોય છે, જે મસાલા અથવા કોફી ગ્રાઇન્ડરને ક્ષતિ પહોંચાડવાની ક્ષમતા ધરાવે છે. સૈગોન કેસીઅ અને ચાઇનીઝ કેસીઅ હંમેશા છાલના તૂટેલા ટુકડાંમાં વેચવામાં આવે છે, કારણકે દાંડીઓ પર વીંટાળી શકાય તેવી છાલ મુલામય હોતી નથી. ભૂક્કો થયેલ કેસીઅમાંથી તજનો ભુક્કો કહેવો થોડો કઠિન છે. છાલના ભૂક્કાને આયોડિનના દ્રાવણ સાથે મિશ્રણ કરવામાં આવે, સારી ગુણવત્તાના શુદ્ધ તજના કિસ્સામાં થોડી સ્પષ્ટ અસર જોઇ શકાય છે, પરંતુ જ્યારે કેસીઅ હોય, તો એક ઘેરો-ભૂરો રંગ તૈયાર થાય છે, રંગની તીવ્રતા કેસીઆના ભાગ પર આધારીત હોય છે.
સિલોન તજ માટે ઉપયોગમાં લેવાતુ સાચું નામ સિનામોન છે, તે “સાચું તજ”તરીકે પણ ઓળખાય છે . જો કે, સંલગ્ના પ્રજાતિઓ, કેસીઅ , સૈગોન સિનામોન અને સિનેમોમમ બર્માની નું ક્યારેક તજના નામે વેચાણ કરવામાં આવે છે, ક્યારેક “ચાઇનીઝ તજ”, “વિએટનામીઝ તજ”, અથવા “ઇન્ડોનેશીયન તજ” તરીકે સાચા તજથી અલગ કરવામાં આવે છે; ઘણી વેબસાઇટો, ઉદાહરણ તરીકે, તેમના “તજ” નું કાસીઅ તરીકે વર્ણન કરે છે. સિલોન સિનેમોન, ફક્ત આંતર ત્વચાનો ઉપયોગ કરે છે, તે સ્વચ્છ, ઓછું ગાઢ, અને ખૂબ પોચી રચના ધરાવે છે, અને કેસીઆ કરતાં ઓછું મજબૂત તેને માનવામાં આવે છે. તજ કરતાં કાસીઆ થોડું વધારે મજબૂત , સામાન્ય રીતે મધ્યમથી પ્રકાશિત લાલાશભર્યા તપખીરિયા રંગનું, રચનામાં કઠણ અને લાકડાં જેવું, અને જાડુ હોય છે, કારણ કે છાલના તમામ આવરણનો ઉપયોગ કરવામાં આવેલ હોય છે.
તેના સુગંધિત આવશ્યક તેલના કારણે તેની લહેજતને 0.5% થી 1% તેનું બંધારણ તૈયાર કરે છે. છાલને કઠોર રીતે પીસવાથી, દરિયાઇ પાણીમાં પલાળી, અને બાદમાં ઝડપથી ગાળી આ તેલ તૈયાર કરવામાં આવે છે. તેનો સોનેરી-પીળો રંગ હોય છે, તજની સુગંધનું લક્ષણ સાથે અને ખૂબ ગરમ સુગંધ સ્વાદ હોય છે. તીખો સ્વાદ અને તજ એલડિહાઇડ અથવા સિનામાલડિહાઇડ માંથી આવતી સુગંધ અને, ઓક્સીઝનના શોષણ દ્વારા તે લાંબો સમય રહે છે, તે રંગમાં ઘેરું હોય છે અને ચીકણું પ્રવાહી બને છે. આવશ્યક તેલના અન્ય રસાયણિક ઘટકોમાં અથાઇલ સિનામેટ, યુજેનોલ , સિનેમલડિહાઇડ, બેટા-કેરીઓફિલીન, લીનાલુલ, અને મીથાઇલ ચેવીકોલનો સમાવેશ થાય છે .
બે વર્ષ સુધી વૃક્ષને ઉછેરી ત્યારબાદ વૃક્ષ દ્વારા તજનો પાક લેવામાં આવે છે. પછીના વર્ષે, આશરે મૂળીયાંમાંથી એક ડઝન ડાળીઓ તૈયાર થશે. આ ડાળીઓની છાલને બાદમાં ઉખેડવામાં આવે છે, અને તેને સૂકવવા માટે મૂકવામાં આવે છે. માત્ર પાતળી આંતરીક છાલનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે; લાકડાંનો બાહ્ય ભાગ દૂર કરવામાં આવે છે, મીટર લાંબા તજને કાઢી સૂકાઇ જતા ભૂંગળાની જેમ વાળવામાં આવે છે; દરેક સૂકાયેલ તજમાં સંખ્યાબંધ ડાળીઓમાંથી પટ્ટી એકત્ર કરી સાથે પેક કરવામાં આવે છે. બાદમાં વેચાણ માટે 5-10 સેમી. લંબાઇમાં દાંડીને કાપવામાં આવે છે.
અજ્ઞાત સમયથી શ્રી લંકામાં તજની ખેતી કરવામાં આવે છે, અને વૃક્ષનો પણ વ્યવસાયિક વિકાસ ભારતના દક્ષિણમાં કેરાલા, બાંગ્લાદેશ, જાવા, સુમાત્રા, વેસ્ટ ઇન્ડીઝ, બ્રાઝિલ, વિએટનામ, મડાગાસ્કર, ઝાંઝીબાર, અને ઇજીપ્તમાં કરવામાં આવે છે. શ્રી લંકાના તજ ખૂબ પાતળા, નરમ છાલ અને આછા-પીળા ઘેરા રંગના અને ખૂબ સુગંધિત હોય છે.ઇન્ટરનેશનલ હેરાલ્ડ ટ્રીબ્યુન મુજબ, 2006 માં શ્રી લંકામાં વિશ્વના 90 % તજનું ઉત્પાદન, ત્યારબાદ ચાઇના, ભારત, અને વિએટનામમાં થયું હતુ. એફએઓ મુજબ, ઇન્ડોનીશીયા વિશ્વના 40% તજની કેસીઅ પ્રજાતિ તૈયાર કરે છે.
મરાઠીમાં, તે “દાલચિની ” તરીકે ઓળખાય છે. કન્નડમાં તેને “ચેક્કે” કહે છે. બંગાળીમાં, તેને “દારચીની” કહે છે. તેલુગુમાં, તેને દાલચીના ચક્કા , ચક્કા નો અર્થ છાલ અથવા લાકડું છે. સંસ્કૃતમાં તજને ત્વાક અથવા દારુસિતા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.ઉર્દૂ, હિન્દી અને હિન્દુસ્તાનમાં તજને દાલચીની કહે છે, આસામીઝમાં તેને અલસેની , અને ગુજરાતીમાં તજ કહે છે. પર્શિયનમાં, તેને દારચિન કહે છે. તુર્કિશમાં, તેને “તાર્સિન” કહે છે.
કેન્ડીના રાજ્યની જમીન સાથે જોડાણ કરી ડચ વેપારીઓએ અંતે પોર્ટુગીઝોને હાંકી કાઢ્યા. 1638 માં તેમણે વેપાર કેન્દ્રીની સ્થાપના કરી, 1640 થી ફેક્ટરીનું નિયંત્રણ હાથમાં લીધું, અને 1658 થી બાકિના તમામ પોર્ટુગલને હાંકી કાઢ્યાં. “કિનારાઓની જમની તેનાથી ભરપુર હતી”, ડચ કેપ્ટને નોંધ્યું, “ અને તમામ દ્રષ્ટિએ તે શ્રેષ્ઠ હતીઃ જ્યારે કોઇ જમીન પર આવે, ત્યારે સમુદ્રમાંથી જ આઠ લીગ દૂરથી તજની સુંગધ લઇ શકે.”
ઇન્ડોનેશીયામાં, જ્યાં જાવા અને સુમાત્રામાં તેની ખેતી થાય છે, તેને કયુ મેનીસ અને ક્યારેક કેસીવા વેરા , “વાસ્તવિક” કેસીઅ કહે છે. શ્રી લંકામાં, મૂળ સિંહાલામાં, તજ કુરુન્ડુ તરીકે ઓળખાય છે, 17 મી સદીમાં ઇંગ્લીશમાં કોરુન્ડા તરીકે નોંધાયેલ છે. મલયાલમમાં, કેરૂગાપત્તા અને તામિલ પત્તાઇ અથવા લવંગમપત્તાઇ અથવા કેરૂવાપત્તાઇ કહે છે. અરેબિકમાં તેને ગેર્ફા કહે છે.
તજ વૃક્ષની છાલમાંથી પ્રાપ્ત થતો તેજાનો છે. આ એક નાનું સદાહરિત વૃક્ષ છે જે લોરેસી કુળનું સભ્ય છે, અને મૂળ શ્રીલંકાનું વતની છે. તે ઘણીવાર અન્ય સમાન તેજાનાઓ સાથે ભેળવવામાં આવે છે અને તેમાંથી મસાલાઓ બને છે, જેવા કે કેસીઆ અને સિનેમોમમ બર્માની, જેને ઘણીવાર સિનેમોન/સિનેમન પણ કહે છે. આથામાં કોષ વૃદ્ધિના દરને તજ ઘટાડે છે.
ઇજીપ્તમાં એલેક્ઝાન્ડ્રીયામાં ભૂમિ વ્યવસાય માર્ગે મસાલાને આરબ વેપારીઓ લાવતા, જ્યાં ઇટાલીના વેનેટીયન વ્યાપારીઓ દ્વારા ખરીદવામાં આવતુ જેઓ યુરોપના મસાલા વ્યપાર પર ઇજારો ધરાવતા હતા. મામ્લુક સુલ્તાનો અને ઓટોમેન એમ્પાયર જેવી અન્ય મેડીટરેનીયન શક્તિઓના ઉદ્દભવથી આ વ્યવસાયમાં વિક્ષેપ થયો, એશિયાના અન્ય માર્ગો માટે યુરોપિયનોની વિસ્તૃત શોધ માટે ઘણાં કારણોમાંનુ એક હતુ.
કૌમારીન નામના હળવાં ઝેરી તત્વની હાજરીના કારણે, કેસીઅની મોટી માત્રામાં ઉપયોગ કરવા પ્રત્યે યુરોપિયન સ્વાસ્થ્ય એજન્સીઓએ તાજેતરમાં જ ચેતવણી આપી છે. ઓછા તૈલી તત્વના કારણે સિનામોમમ બર્માની માં ખૂબ ઓછી માત્રાનો સમાવેશ થાય છે. કૌમારીન વધુ માત્રામાં લેવાથી યકૃત અને કિડનીને ક્ષતિ પહોચાડે છે. સાચા સિલોન તજમાં નગણ્ય માત્રામાં કૌમારીનનો સમાવેશ થાય છે.
દવામાં તે અન્ય અસ્થિર તેલની જેમ કાર્ય કરે છે અને ઠંડીની સારવાર માટે તેને અકસીર માનવામાં આવે છે. તે ઝાડાં અને પાચનતંત્રની અન્ય સમસ્યાની સારવાર માટે પણ તેનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. તજ એન્ટિઓક્સીડન્ટ પ્રવૃતિમાં તીવ્ર છે. તજનું આવશ્યકત તેલ એન્ટિમાઇક્રોબલ તત્વો ધરાવે છે, જે અમુક આહારના સંગ્રહમાં મદદ કરી શકે છે.
1796 માં ડચ પાસેથી જમીનનું નિયંત્રણ બ્રિટીશે લીધું. જોકે, સિલોનના એકાધિકારનું મહત્વ પૂરું થયું હતુ, કારણકે તજના વૃક્ષનું વાવેતર અન્ય વિસ્તારોમાં ફેલાયું હતુ, ખૂબ સામાન્ય કેસીઅ છાલ ગ્રાહકોને વધુ સ્વીકૃત બની હતી, અને કોફી, ટી, ખાંડ અને ચોકલેટે પરંપરાગત મસાલાની લોકપ્રિયતાની હરિફાઇ કરવાનું શરૂ કર્યું હતુ.
મોલુકાસમાંથી સીધા પૂર્વ આફ્રિકામાં “તજ માર્ગ” પર તજ ઇન્ડોનેશીયના તરાપા મોકલતા હતા, જ્યાં સ્થાનિક વેપારીઓ બાદમાં તેને રોમન બજારની ઉત્તરે લઇ જતા.://./.?
પોર્ટુગીસ વેપારીઓ અંતે સિલોન માં સોળમી સદીની શરૂઆતમાં આવ્યાં અને સિંહાલીઓ દ્વારા તજના પરંપરાગત ઉત્પાદન અને સંચાલનને વ્યવસ્થિત કર્યું, જેમણે બાદમાં સિલોનમાં તજનો એકાધિકાર સ્થાપ્યો. 1518 માં ટાપુ પર પોર્ટુગીઝે કિલ્લાથી સ્થાપના કરી અને સોથી વધુ વર્ષો સુધી તેમનો એકાધિકાર જાળવી રાખ્યો.
વનસ્પતિતજના વૃક્ષો ૧૦-૧૫ મીટર લાંબા હોય છે. પાંદડાં આકારમાં લંબગોળ, ૭-૧૮ સેમી લાંબા હોય છે. ફૂલો, ઝૂમખાંમાં ગોઠવાયેલ હોય છે, લીલો રંગ, અને વિશિષ્ટ સુગંધ ધરાવે છે. ફળ જાંબુડિયા રંગનુ ૧ સેમી બેરી એક બી ધરાવતું હોય છે.
દક્ષિણ અને દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયામાં તજની ઘણી પ્રજાતિઓ જોવા મળે છે. તજના ખેતી કરેલ પ્રકાર ની સાથે, જંગલી તજની સાત અન્ય પ્રજાતિઓ નોંધવામાં આવી છે જે શ્રી લંકાના અમુક ભાગોમાં જોવા મળે છે.
પરિભાષા અને વર્ગીકરણસિનામોન નામ ગ્રીક કિનામોમોન પરથી આવે છે, તે અંતે ફિનીસેનમાંથી આવે છે. મસાલાનું વનસ્પતિલક્ષી નામ – સિનામોમમ ઝૈલાનીકમ – છે જેની શ્રી લંકાના જૂનાં નામ સિલોન પરથી વ્યુત્પત્તિ થઇ છે.
1767 માં ઇસ્ટ ઇન્ડીયા કંપનીના લોર્ડ બ્રાઉને હાલના કેરેલાના કેન્નોરમાં અંજારાકેન્ડી નજીક અંજારાકેન્ડી તજ પ્રદેશની સ્થાપના કરી, અને આ મિલકત એશિયાની સૌથી મોટો તજ પ્રદેશ બન્યો.
ઘણી અન્ય, ખાસ કરીને યુરોપિયન, ભાષાઓમાં તે ફ્રેન્ચ સંલગ્ન નામ કેનેલે , તેના નળી -જેવાં આકારમાંથી કેન જેવું કદમાં નાનું છે.
ડચ ઇસ્ટ ઇન્ડીયા કંપનીએ જંગલોમાં ખેતી કરવાની રીતો અલગ કરવાનું શરૂ કર્યું અને અંતે પોતાના વૃક્ષો ઉછેર કરવાનું શરૂ કર્યું.
ધૂમ્રપાન વ્યાભિચારી અથવા તદ્દન નિંદાત્મક પ્રવૃત્તિ છે તેવું માનનારા લોકોમાં ધાર્મિક નેતાઓ આગળ પડતા હતા. 1634માં મોસ્કોના વડા તમાકુના વેચાણ પર પ્રતિબંધ લાદ્યો હતો અને જે પુરુષો અને સ્ત્રીઓએ આ પ્રતિબંધ સામે પોતાના નાક ફુલાવીને ગુસ્સો દર્શાવ્યો હતો તેમને પાછળના ભાગમાં જ્યાં સુધી તેમની ચામડી દેખાતી બંધ ન થઇ ત્યાં સુધી તેમને સોટીઓથી ફટકાર્યા હતા. પશ્ચિમી ચર્ચના નેતા ઉરબાન સાતમાએ પણ 1642માં દાંડી પીટીને ધૂમ્રપાનને વખોડ્યું હતું. અનેક કેન્દ્રિત પ્રયત્નો, નિયંત્રણો અન પ્રતિબંધો હોવા છતાં તેને સર્વત્ર રીતે અવગણવામાં આવ્યા હતા. જ્યારે ટેકીલા ધૂમ્રપાન વિરોધી અને એ કાઉન્ટરબ્લાસ્ટ ટુ ટોબેકો ના લેખક એવા ઇંગ્લેન્ડના જેમ્સ પહેલાએ, 1604માં તમાકુ પર 4000 ટકા કર લાદીને નવા પ્રવાહને નિયંત્રણમાં લેવાનો પ્રયત્ન કર્યો હતો, જોકે તે નિષ્ફળ રહ્યો હતો કેમ કે લંડનમાં 1600 સદીના પ્રારંભમાં આશર 7,000 જેટલા તમાકુનું વેચાણ કરનારાઓ હતા. બાદમાં, શુદ્ધ દાનતવાળા શાસકોને ધૂમ્રપાન પરના વ્યર્થ પ્રતિબંધની પ્રતીતી થઇ હશે અને તમાકુના વેપાર અન વાવેતરનું આકર્ષક સરકારી ઇજારામાં રૂપાંતર કર્યું હતું.
શ્વાસમાં ગયેલા પદાર્થો નસના અંત ભાગોમાં રસાયણ પ્રતિક્રિયા ઉત્તેજિત કરે છે. કુદરતી રીતે થતા ન્યુરોટ્રાન્સમીટર એસીટીકોલાઇન દ્વારા ઘણી વખત કોલીનર્જીક રિસેપ્ટર ઉત્તેજિત થાય છે. એસીટીકોલાઇન અને નિકોટીન રસાયણીક સમાનતા પ્રદર્શિત કરે છે, જે નિકોટીનને રિસેપ્ટર ઉત્તેજિત થવા માટે સહાયરૂપ થાય છે. આ નિકોટીનયુક્ત એસીટીકોલાઇન રિસેપ્ટર મધ્ય નસ સિસ્ટમ અને હાડપિંજરને લગતા સ્નાયુઓના મજ્જાતંતુ સ્નાયુ જંકશનમાં આવેલા હોય છે; જેમની કામગીરી હૃદયના ધબકારા, સતર્કતા, અને ઝડપી પ્રતિક્રિયા બનાવે છે. નિકોટીન એસીટીકોલાઇન સ્ટિમ્યુલાઇઝેશન સીધી રીે ઉમેરણ હોતું નથી. જોકે, નિકોટીન રિસેપ્ટોર પર ડોપામિન છૂટો કરતી કોશિકા વિપુલ પ્રમાણમાં હોવાથી ડોપામિન છૂટી કરવામાં આવે છે. આમ ડોપામિનને છૂટો કરવાની પ્રક્રિયા આનંદ સાથે સંકળાયેલી હોવાથી, દબાણયુક્ત હોય છે અને તેનાથી શક્યતઃ કામ કરવાની યાદશક્તિમાં પણ વધારો થાય છે. મિકોટીન અને કોકેન સમાન પ્રકારની કોશિકાને સક્રિય કરે છે, જે આ પ્રકારની દવાઓમાં સામાન્યતઃ સબસ્ટ્રેટ આવેલો હોય છે તેવા ખ્યાલને ટેકો આપે છે.
1965થી 2006 સુધીમાં યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં ધૂમ્રપાનનો દર 42 ટકાથી ઘટીને 20.8 ટકા સુધી આવી ગયો હતો. જેમણે છોડી દીધું હતું તેવા મોટા ભાગના લોકોમાં વ્યાવસાયિકો, સંપન્ન પુરુષો હતા. વપરાશના સામાન્યકરણમાં ઘટાડો થયો હોવા છતાં દૈનિક વ્યક્તિદીઠ સિગારેટનો વપરાશ કરનારાના સરેરાશ ક્રમાંક 1954માં 22 હતા તે 1978માં વધીને 30 થઇ હતી. આ વિરોધાભાસ ઘટના સુચવે છે કે જેમણે ઓછી માત્રામાં ધૂમ્રપાન છોડ્યું હતું, જ્યારે જે લોકોએ ધુમ્રપાન કરવાનું સતત રાખ્યું હતું તેઓ વધુ હળવી સિગારેટનું ધૂમ્રપાન કરતા હતા. આ વલણ ઘણા ઔદ્યોગિકૃત્ત રાષ્ટ્રોમાં સમાંતર રહ્યો હતો જેમ કે દરો સ્તરથી નીચે ગયા હતા અથવા ઘટ્યા હતા. વિકસતા વિશ્વમાં, જોકે, તમાકુ વપરાશ સતત વધતો રહીને 2002માં 3.4 ટકાના સ્તરે રહ્યો હતો. આફ્રિકામાં મોટા ભાગના વિસ્તારોમાં ધૂમ્રપાનને આધુનિક માનવામાં આવે છે અને પશ્ચિમમાં પ્રવર્તી રહેલા અનેક મજબૂત મંતવ્યોમાંનું એક એ છે કે તેણે ઘણા ઓછા લોકોનું ધ્યાન ખેંચ્યું છે. આજે, રશિયા તમાકુના વપરાશમાં મોખરે છે ત્યાર બાદ ઇન્ડોનેશિયા, લાઓસ, યુક્રેન, બેલારસ, ગ્રીસ, જોર્ડન, અને ચીનનો ક્રમ આવે છે.
તેનાથી વિરુદ્ધમાં, ઝેચ રિપબ્લિકમાં ફિલીપ મોરિસ અને કાટો ઇન્સ્ટિટ્યુટ દ્વારા હાથ ધરાયેલા સહિતના કેટલાક બિન વૈજ્ઞાનિક અભ્યાસો વિરુદ્ધની સ્થિતિને ટેકો આપે છે. આ અભ્યાસોનો હરીફોએ અભ્યાસ કર્યો ન હતો કે તે વૈજ્ઞાનિક જર્નલમાં પ્રકાશિત થયો ન હતો અને કાટો ઇન્સ્ટિટ્યુટે ભૂતકાળમાં તમાકુની કંપનીઓ પાસેથી ભંડોળ પ્રાપ્ત કર્યું હતું. ફિલીપ મોરિસે "અન્ય બાબતોની સાથે આ અભ્યાસનું ભંડોળ અને જાહેર યાદીઓમાં વિગતવાર ઇરાદો ધૂમ્રપાન કરનારાઓના અકાળે અવસાનને કારણે ઝેચ રિપબ્લિકમાં ખર્ચ બચતનો હતો, તેણે માનવ મૂલ્યોને ધ્યાનમાં લીધા વિના સંપૂર્ણ અને અસ્વીકાર્ય ભયાનક પરિણામો દર્શાવ્યા છે" તેવું કહીને અગાઉના અભ્યાસ માટે સ્પષ્ટ માફી માગી હતી. આ અભ્યાસ અનેક તમાકુની કંપનીઓમાંની એકને સોંપવો ફક્ત ભયાનકભુલજ નહી પરંતુ ખોટું પણ હતું. ફિલીપ મોરિસ સમક્ષ આપણે સૌ, ચાહે કામ ગમે તે કરતા હોય તેના માટે અત્યંત ક્ષમા માગીએ છીએ. કોઇને પણ ધૂમ્રપાનને કારણે વાસ્તવિક, ગંભીર અને નોંધપાત્ર રોગથી ફાયદો થયો નથી."
1612મા, જેમ્સટાઉનના સમાધાનના છ વર્ષો બાદ જોહ્ન રોલ્ફને તમાકુને રોકડીયા પાક તરીકે ગણાવનાર પ્રથમ સમાધાનકર્તા તરીકેની ખ્યાતિ આપવામાં આવી હતી. તમાકુ તરીકે તેની માગમાં ઝડપથી વધારો થયો હતો, ભૂખરા સોના તરીકે ગણવામાં આવેલું તમાકુ વર્જીનીયા જોઇન સ્ટોક કંપનીને સોનાના પ્રારંભમાં મળેળી નિષ્ફળતા બાદ તમાકુમાં પુનઃજીવન પ્રાપ્ત થયું હતું. જૂના જમાનાની માગને પહોંચી વળવા માટે તમાકુને બીજા પાક બાદ ઉગાડવામાં આવતું હતું, જે ઝડપથી જમીનનું ધોવાણ કરતું હતું. આ પરિબળ પશ્ચિમને અજાણ્યા ખંડમાં પ્રસ્થાપિત કરનાર તરીકે ઉત્તેજક સાબિત થયું હતું અને તે રીતે તમાકુના ઉત્પાદનનું વિસ્તરણ થયું હતું. બેકોનના રિબેલીયન અસ્તિત્વમાં આવ્યું તે પહેલા કરારી ગુલામીપ્રથા પ્રાથમિક શ્રમ દળ ઉભરી આવી હતી, જેમાંથી ગુલામી તરફ ધ્યાન રૂપાંતરીત થયું હતું. ગુલામીપ્રથા બિનનફાકારક ગણવામાં આવી હોવાથી આ પ્રવાહ અમેરિકન ક્રાંતિને પગલે નાશ પામ્યો હતો. જોકે, કપાસ જિનની શોધને કારણે આ આચરણ 1794માં પુનઃસજીવન થયું હતું.
તમાકુ, ખાસ કરીને સિગારેટમાં રહેલા સક્રિય પદાર્થોનું નિયમન છોડના બળવાથી અને પરિણમતા વરાળયુક્ત ગેસને શ્વાસમાં લેવાથી થાય છે. આ ઝડપથી અને અસરકારક રીતે પદાર્થને રક્ત નસમાં ફેફસામાં રહેલા અલવિયોલી મારફતે ગ્રહણ કરીને મોકલે છે. ફેફસામાં આશરે 300 મિલીયન અલવિયોલીનો સમાવેશ થાય છે, જેનો સપાટી વિસ્તાર 70 એમ2થી વધુ હોય છે. . મોટા ભાગનો ધુમાડો શ્વાસમાં જતો નહી હોવાથી આ પદ્ધતિ અપૂરતી છે અને કેટલીક માત્રાના સક્રિય પદાર્થો સળગવાની પાયરોલીસીસની ક્રિયા દરમિયાન ખોવાઇ જાય છે. પાઇપ અને સિગારના ઊંચા પ્રમાણમાં ક્ષારત્વ, કે જે શ્વાસનળી અને ફેફસામાં બળતરા કરાવે છે તેને કારણે તેનો ધુમાડો શ્વાસમાં જતો નથી. જોકે, સિગારેટના ધુમાડા ની તુલનામાં તેના ઊંચા પ્રમાણમાં ક્ષારત્વ ને કારણે બિનલોહ નિકોટીન મોઢામાં ચીકણા પદાર્થ દ્વારા ગ્રહણ કરે છે. સિગાર અને પાઇપ મારફતે નિકોટીનની ગ્રહણતા જોકે સિગારેટના ધુમાડા કરતા ઘણી જ ઓછી હોય છે.
નાઝી જર્મનીમાં તમાકુ વિરોધી ચળવળ બીજા વિશ્વયુદ્ધ દરમિયાન દુશ્મનોની સરહદ સુધી પહોંચી શકી ન હતી કેમ કે તમાકુ વિરોધી જૂથોએ ઝડપથી તેમનો લોકપ્રિય ટેકો ગૂમાવી દીધો હતો. બીજા વિશ્વયુદ્ધના અંતમાં અમેરિકન સિગારેટ ઉત્પાદકો ઝડપથી જર્મનીના કાળા બજારમાં પ્રવેશ્યા હતા. તમાકુની ગેરકાયદે હેરફેર સામાન્ય બની હતી, અને નાઝી ધુમ્રપાન વિરોધી ઝુંબેશના નેતાઓ મૂક બની ગયા હતા. માર્શલ યોજનાના ભાગરૂપે, યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સે જર્મનીમાં તમાકુનું વિનામૂલ્યે વહાણ મોકલ્યું હતું; જેમાં 1948માં 24,000 ટન અને 1949માં 69,000 ટન જથ્થો મોકલવામાં આવ્યો હતો. જર્મનીમાં યુદ્દ બાદ માથાદીઠ સિગારેટનો વપરાશ 1950માં 460 હતો તે સતત વધીને 1963માં 1523 થયો હતો. 1900 સદીના અંતમાં જર્મનીમાં ધુમ્રપાન વિરોધી ઝુંબેશ 1939-41 વર્ષોમાં નાઝીના યુગની જલદતાની અસરકારકતામાં વધારો કરી શકે તેમ ન હતી અન જર્મન તામકુ આરોગ્ય સંશોધનને રોબર્ટ એન. પ્રોક્ટોર દ્વારા "શાંત પડી ગયેલ" તરીકે વર્ણવવામાં આવ્યું હતું.
જૂના જમાનામાં રજૂઆત બાદ તરત જ તમાકુની રાજ્ય અને ધાર્મિક નેતાઓ દ્વારા સતત ટીકા કરવામાં આવી હતી. ઓટ્ટોમન સામ્રાજ્યના સુલ્તાન મુરાદ ચોથા, 1623-40, જનતાની હિંમત અને આરોગ્ય માટે જોખમ હોવાનો દાવો કરીને ધૂમ્રપાન પર પ્રતિબંધ મૂકનારા પ્રથમ હતા. ચાઇનીઝ શાસક ચોંગઝ્હેને તેમના મૃત્યુ પહેલાના બે વર્ષો પહેલા અને મિંગ રાજવંશને ઉથલાવ્યા પહેલા ધૂમ્રપાન પર પ્રતિબધ મૂકતી આજ્ઞા ફરમાવી હતી. બાદમાં, કિંગ રાજવંશના માન્ચુ, કે જેઓ મૂળભૂત રીતે રખડુ અશ્વ યોદ્ધાની જાતિના હતા, તેમણે જાહેરમાં કહ્યું હતું કે ધૂમ્રપાન "એ બાણવિદ્યાને અવગણવા જેવો ભયાનક ગુ્હો છે". ઇદો સમયના જાપાનમાં, કેટલાક અગાઉના તમાકુના વાવેતરનો શોગુનાતે દ્વારા તિરસ્કાર કરવામાં આવ્યો હતો, કેમ કે મૂલ્યવાન ખેતજમીનનો ખાદ્ય પાકના છોડ માટે ઉપયોગ કરવાને બદલે મનોંરંજન ઔષધ તરીકે ઉપયોગ કરતા તેને લશ્કરી અર્થવ્યવસ્થા સામે જોખમ હોવા તરીકે ગણવામાં આવ્યું હતું.
ધૂમ્રપાનનો ઇતિહાસ ઘણો જૂનો એટલે કે 5000–3000 સદી જેટલો વહેલો છે જ્યારે દક્ષિણ અમેરિકામાં કૃષિ પેદાશોનું વાવેતર કરવામાં આવતું હતુ; ત્યાર બાદ આકસ્મિક રીતે છોડોને બાળવાના વપરાશ તરીકે અથવા વપરાશના અન્ય સ્વરૂપને ઓળખી કાઢવાના ઉદ્દેશ તરીકે સંશોધન કરવાના ઇરાદાથી તેનો વિકાસ થયો હતો. આ ટેવ શરમજનક રૂઢી તરીકે ગણાતી હતી. ઘણા જૂના જમાનાના નાગરિકો, જેમ કે બેબીલોનીયન્સ, ભારતીયો અને ચાઇનીઝોએ ઘાર્મિક રૂઢી પ્રમાણે ધૂપસળી સળગાવતા હતા, જેમ કે ઇઝરાયેલીઓ અને બાદમાં કેથોલિક અને જૂના ખ્રિસ્તી ચર્ચમાં કરવામાં આવતું હતું. અમેરિકનોમાં ધૂમ્રપાનનું મૂળ સંભવતઃ શમનની વિધિમાં ધૂપસળી સળગાવવામાં રહેલું હતું, પરંતુ બાદમાં તેને આનંદ અથવા સામાજિક સાધન તરીકે અપનાવવામાં આવ્યું હતું. તમાકુનુ ધૂમ્રપાન અને વિવિધ ભ્રમોત્પાદક ઔષધોનો ઉપયોગ નિંદ્રાવસ્થા હાસલ કરવામાં અને ઇશ્વરીય દુનિયા સાથે સંપર્ક કરવા માટે કરવામાં આવતો હતો.
બન્ને સ્થિતિઓમાં માહિતી મર્યાદિત છે. સેન્ટર્સ ફોર ડિસીઝ કંટ્રોલ એન્ડ પ્રિવેન્શને 2002માં એક સંશોધન એવા દાવા સાથે પ્રકાશિત કર્યું હતું કે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં વેચાતા સિગારેટના પ્રત્યેક પેકની કિંમત તબીબી સંભાળ અને ગુમાવેલી ઉત્પાદકકતાના સંદર્ભમાં 7 ડોલરથી વધુ હતી. આ ખર્ચ કદાચ વધુ હોઇ શકે છે, કેમ કે અન્ય એક અભ્યાસ એવું દર્શાવે છે કે પ્રત્યેક પેકની 41 ડોલર જેટલી ઊંચી કિંમત વ્યક્તિગતને અને તેના/તેણીના પરિવારે ઉઠાવવી પડે છે. તે અભ્યાસના એક લેખક અન્યો માટે અત્યંત ઓછી કિંમતની સમજાવટ કરતા દર્શાવે છે: "ક્રમાંક ઓછો છે તેનું કારણ એ છે કે ખાનગી પેન્શન્સ, સમાજિક સલામતી અને તબીબીસંભાળ-એ સમાજને ચૂકવવા પડતા ખર્ચની ગણતરી માટે સૌથી મોટું પરિબળ છે - ધૂમ્રપાન ખરેખર નાણાં બચાવે છે. ધૂમ્રપાન કરનારાઓ નાની વયે મૃત્યુ પામે છે અને આ પ્રકારની વ્યવસ્થાઓણાં તેમણે જે નાણા ચૂકવ્યા છે તે પાછુ મેળવતા નથી."
સિગાર એ સૂકી અને આથાવાળી તમાકુના સખત રીતે વીંટાળેલું બંડલ છે, જેને સળગાવવાથી તેનો ધુમાડો ધૂમ્રપાન કરનારના મોઢાની અંદર જાય છે. તે સામાન્ય રીતે શ્વાસની અંદર જતું નથી કેમ કે તેના ધુમાડામાં ઊંચા પ્રમાણમાં ખારાશ હોય છે, ઝડપથી શ્વાનળી અને ફેફસામાં બળતરા ઉપજાવે છે. તેમજ તે સામાન્ય રીતે મોઢામાં જતી રહે છે. સિગારનું ધૂમ્રપાન સ્થળ, ઐતિહાસિક સમય અને વસતીમાં મોટે ભાગે જોવા મળે છે અને તેના આધારે હાથ ધરાયેલા સર્વેક્ષણ અનુસાર અલગ પડે છે અને પ્રચલિત અંદાજ સર્વેક્ષણની પદ્ધતિના આધારે અલગ પડે છે. અત્યાર સુધીમાં યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સૌથી વધુ વપરાશ કરતો દેશ રહ્યો છે, ત્યાર બાદ જર્મની અને યુનાઇટેડ કિંગડમનો ક્રમ આવે છે; યુએસ અને પશ્ચિમ યુરોપ વિશ્વમાં વેચાતી કુલ સિગારમાં આશરે 75 ટકા હિસ્સો ધરાવે છે. 2005 અનુસાર એવો અંદાજ છે કે 4.3 ટકા પુરુષો અને 0.3 ટકા સ્ત્રીઓ સિગારનું ધૂમ્રપાન કરતી હતી.
ફ્રેન્ચ વ્યક્તિ જિયાન નિકોટે 1560માં તમાકુને ફ્રાંસમાં રજૂ કર્યું હતું અને ત્યાર બાદ તમાકુનો ઇંગ્લેન્ડ સુધી ફેલાવો થયો હતો. ધૂમ્રપાન કરનારા અંગ્રેજ વ્યક્તિનો પ્રથમ અહેવાલ બ્રિસ્ટોલ સ્થિત એક ખલાસીનો 1556માં હતો, જેઓ "તેમના નાકમાંથી ધુમાડો બહાર કાઢતા હતા". ચા, કોફી અને અફીણની જેમ, તમાકુ અસંખ્ય માદક પદાર્થોમાનું એક હતું, જેનો મૂળભૂત રીતે ઔષધના સ્વરૂપમાં ઉપયોગ થતો હતો. ફ્રેન્ચ વેપારી દ્વારા તમાકુને 1600 સદીની આસપાસ રજૂ કરવામાં આવ્યું હતું જેને આપણે આજે ગામ્બીયા અને સેનેગલ તરીકે ઓળખીએ છીએ. તેની સાથે જ મોરોક્કો ના સહપ્રવાસી ટીંબક્ટુની આસપાસના વિસ્તારોમાં લઇ આવ્યા હતા અને પોર્ટુગીઝ આ કોમોડિટીને દક્ષિણ આફ્રિકામાં લઇ આવ્યા હતા, અને તમાકુની લોકપ્રિયતાને 1650ની સદી સુધીમાં સમગ્ર આફ્રિકામાં સ્થાપિત કરી હતી.
ક્રેટેક્સ એવી સિગારેટ છે જે તમાકુ, લવિંગ અને ફ્લેવરીંગ "સોસ"ના સંયુક્ત મિશ્રણથી બનેલી છે. તે સૌપ્રથમ ફેફસામાં તબીબી ઇયુજેનોલ પૂરું પાડવા માટે 1980માં કુડુસ જાવામાં અમલમાં આવી હતી. તમાકુની ગુણવત્તા અને જાત ક્રેટેકના ઉત્પાદનમાં અગત્યનો ભાગ ભજવે છે, જેનાથી ક્રેટેક તમાકુના 30 જેટલા પ્રકારનો સમાવેશ કરી શકે છે. છુંદાયેલા સૂકા લવિંગના ફણગા કે જેનું વજન તમાકુ મિશ્રણના આશરે 1/3 જેટલું હોય છે તેને ફ્લેવરના ઉમેરા માટે મિશ્રણ કરવામાં આવે છે. યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સના વિવિધ રાજ્યોએ ક્રેટેક્સ પર પ્રતિબંધ મૂક્યો છે,અને 2004માં યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સે તમાકુ અને મેન્થોલ સિવાયના ચોક્કસ પદાર્થો ધરાવતી ચોક્કસ ફ્લેવર પરની સિગારેટો પર પ્રતિબંધ મૂક્યો હતો તે રીતે સિગારેટ તરીકે વર્ગીકૃત્ત કરવાથી ક્રેટેક્સને દૂર કરી હતી.
મનોવૈજ્ઞાનિકો જેમ કે હંસ આઇસેન્કે ખાસ પ્રકારના ધુ્મ્રપાન કરનારાઓ માટે વ્યક્તિગત પરિચય વિકસાવ્યો છે. બહિર્મુખ એ એવું વિશિષ્ટ લક્ષણ છે કે તે મોટા ભાગે ધૂમ્રપાનની સાથે સંકળાયેલું છે અને ધુમ્રપાન કરનારાઓ સમાજપ્રેમી, મનમોજી, જોખમ ઉઠાવનારા અને રોમાંચકતા ઇચ્છતા હોવાનું મનાય છે. જોકે, વ્યક્તિત્વ અને સામાજિક પરિબળ લોકોને ધૂમ્રપાન કરવાની પ્રેરણા પૂરી પાડી શકે છે, ત્યારે ખરેખર ટેવ સ્ફુર્ત પરિસ્થિતિનું એક કાર્ય છે. પ્રારંભિક તબક્કે ધુ્મ્રપાન આનંદદાયક લાગણી અને તે રીતે સકારાત્મક અમલના એક સ્ત્રોત તરીકેની કામગીરી બજાવે છે. જે તે વ્યક્તિએ વર્ષો સુધી ધૂમ્રપાન કર્યા બાદ તેને બંધ કરવાના લક્ષણો સામે આંખ આડા કાન કરવા અને નકારાત્મક અમલીકરણ પ્રોત્સાહનની ચાવી બને છે.
જ્યારે તમાકુનુ ધૂમ્રપાન કરવામાં આવે છે ત્યારે મોટા ભાગનું નિકોટીન પાયરોલાઇઝ્ડ હોય છે. જોકે, આવો ડોઝ નજીવી શારીરિક નિર્ભરતા લાવવામાં અને મજબૂત માનસિક નિર્ભરતા લાવવા માટે પૂરતો છે. તદુપરાંત તમાકુ ધૂમ્રપાનમાં એસીટલડિહાઇડમાંથી હાર્મેન ની પણ રચના થાય છે. આનાથી નિકોટીનના વ્યસની બનવામાં અગત્યની ભૂમિકા ભજવે તેવું લાગે છે-નિકોટીન સ્ટિમ્યુલી તરફના પ્રતિભાવ તરીકે શક્યતઃ ન્યુક્લિયસ એક્યુમબેન્સમાં ડોપેમિનના છૂટા થવાથી થાય છે. ઉંદરો પરના અભ્યાસનો ઉપયોગ કરતા લાગુ પાડવા માટે ન્યુક્લિયસ એક્યુબેન્સ સેલ્સ જવાબદાર છે તેના પ્રત્યે નિકોટીનના ઉપયોગ બાદ વારંવાર દેખાવ માટે ઓછુ જવાબદાર છે, જે ગર્ભિત રીતે એવો ઇશારો કરે છે કે ઘણી ઘટનાઓ નિકોટીનને કારણે જ હોતી નથી, અલબત્ત ઓછા દબાણવાળી હોય છે.