polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
યજુર્વેદને ખાસ કરીને બે ભાગમાં વિભાજીત કરવામાં આવે છે, કૃષ્ણ યજુર્વેદ અને શુક્લ યજુર્વેદ, જેને અંગ્રેજીમાં અનુક્રમે કાળો અને સફેદ તરીકે વર્ણવવામાં આવે છે. કૃષ્ણ યજુર્વેદમાં કૃષ્ણ, કે જે કાળા રંગનો સૂચક છે, તેનો અર્થ એ થાય છે કે યજુર્વેદનો એવો ભાગ કે જેમાં મંત્રોની ગોઠવણી અનિયમિત, અસ્પષ્ટ અને પચરંગી છે; જ્યારે તેથી ઉલટું શુક્લ કે જે શ્વેત રંગનો સૂચક છે, એ શુક્લ યજુર્વેદમાં મંત્રો સ્પષ્ટ, નિયમિત અને ક્રમબદ્ધ ગોઠવાયેલા છે. કૃષ્ણ યજુર્વેદના ચાર સંસ્કરણો મળી આવે છે જ્યારે શુક્લ યજુર્વેદ બે સંસ્કરણોના રૂપમાં સચવાએલો જોવા મળે છે.
યજુર્વેદ હિંદુ ધર્મના મૂળ શાસ્ત્ર એવા વેદો પૈકીનો બીજો વેદ છે, જે ગદ્ય શૈલીમાં લખાયેલા મંત્રોનો બનેલો છે.] યજુર્વેદમાં યજ્ઞ કરતી વખતે યજ્ઞવેદીની સામે બેસીને બ્રાહ્મણ જે મંત્રો બોલે છે તેવા મંત્રોનું અને વિવિધ યજ્ઞો કરવા માટેના વિધિ-વિધાનનું સંકલન છે. યજુર્વેદનો ચોક્કસ રચનાકાળ જાણી શકાયો નથી, પરંતુ આ વિષયમાં સંશોધન કરનારા મોટાભાગના સંશોધનકારો તેને ઈ.સ.પૂર્વે ૧૨૦૦થી ૧૦૦૦ની આસપાસમાં રચવામાં આવ્યો હોવાનું માને છે, જેનો અર્થ એ થાય છે કે યજુર્વેદ, સામવેદ અને અથર્વવેદના કાળનો જ વેદ છે.
યજુર્વેદની સૌથી જૂની સંહિતામાં ૧૮૭૫ શ્લોકો છે, જે સર્વથા ભિન્ન હોવા છતાં ઋગ્વેદના શ્લોકો પરથી રચાએલા હોય તેવા છે. તેના બાદનું સ્તર શતપથ બ્રાહ્મણ છે, જે વૈદિક ધર્મના બ્રાહ્મણ શાસ્ત્રોમાં સૌથી મોટો ગ્રંથ છે. જ્યારે સૌથી તાજી કે નવી સંહિતામાં ઘણાબધા પ્રાથમિક ઉપનિષદોનો સમાવેશ થાય છે, એવા ઉપનિષદો જેમનો હિંદુ તત્ત્વજ્ઞાન/દર્શનશાસ્ત્ર પર ખાસો એવો પ્રભાવ છે. આ ઉપનિષદો છે: બૃહદારણ્યક ઉપનિષદ, ઈશ ઉપનિષદ, તૈત્તિરીય ઉપનિષદ, કઠ ઉપનિષદ, શ્વેતાશ્વતર ઉપનિષદ અને મૈત્રી ઉપનિષદ.તે હિન્દૂ ધર્મ નો એક મહત્વ નો ગ્રંથ છે
યજુર્વેદ શબ્દ બે સંસ્કૃત શબ્દો યજુર્ અને વેદ ની સંધિથી બનેલો શબ્દ છે. વેદનો અર્થ છે, જ્ઞાન. યજુસ્ કે યજુર્ શબ્દનો એક અર્થ થાય છે "ધાર્મિક આદર, પૂજાપાત્ર, આરાધના, બલિ, યજ્ઞ, યજ્ઞમંત્ર, વગેરે". જ્યારે બીજો અર્થ અમુક સંશોધનકર્તાઓ "ગદ્ય કે ગેય" એવો કરે છે.
ભારતના વિભાજન પહેલાં, સિંધ મેલની હૈદરાબાદ - મિરાપુર ખાસ - ખોખરાપુર - મુનાબાઓ - બારમેડ - લુણી - જોધપુર - પાલી - મારવાડ - પાલનપુર - અમદાવાદ માર્ગ પર સફર થતી હતી.ઉત્તરની બાજુએ જ્યાં ટ્રેન સ્ટેશનમાં દાખલ થાય છે, ત્યાં અમદાવાદના સૌથી ઉંચા મિનારાઓ આવેલા છે. આ મસ્જિદનું નામ તેમજ અન્ય વિગતો દસ્તાવેજીત કરાયેલ નથી. અહીં વપરાયેલ શૈલી અને બાંધકામ મહંમદ બેગડાના શાસન અથવા તેની પહેલાંનું હોય એમ જણાય છે. તૂટેલી હોવા છતાં મિનારાની અંદરની સીડીઓ વપરાશ કરી શકાય તેવી હાલતમાં છે.
અમદાવાદનું મુખ્ય રેલ્વે સ્ટેશન, જે અમદાવાદ જંકશન રેલ્વે સ્ટેશન અથવા કાલુપુર રેલ્વે સ્ટેશન તરીકે પણ ઓળખાય છે, ગુજરાતના અમદાવાદ શહેરનું મુખ્ય રેલ્વે સ્ટેશન છે. સ્થાનિક લોકો તેને શહેરમાં આવેલા બીજા રેલ્વે સ્ટેશન (ગાંધીગ્રામ, અસારવા, સરખેજ, વસ્ત્રાપુર, ચાંદલોડિયા, વટવા, મણિનગર અને સાબરમતી જંકશન) થી અલગ પાડવા માટે કાલુપુર સ્ટેશન તરીકે ઓળખે છે . આ સ્ટેશન ગુજરાત અને ભારતનાં અન્ય મોટા શહેરોને અમદાવાદથી જોડે છે.
સ્ટેશનને બાર પ્લેટફોર્મ છે. સ્ટેશન પર મોટી સંખ્યામાં ચાની કીટલીઓ, નાસ્તાગૃહો, મેડિકલની દુકાનો અને પૂછપરછ કેન્દ્રો આવેલાં છે. ટાટા ઇન્ડિકોમ દ્વારા સ્ટેશન પર સાયબર કાફે ચલાવવામાં આવે છે. સ્ટેશનની બહાર એ.ટી.એમ. પણ આવેલાં છે.
અમદાવાદ રેલ્વે સ્ટેશન અમદાવાદનું મુખ્ય રેલ્વે સ્ટેશન છે. તે ગુજરાતનું સૌથી મોટું અને સૌથી વ્યસ્ત રેલ્વે સ્ટેશન પણ છે. પશ્ચિમ રેલ્વે વિભાગમાં મુંબઈ વિભાગ પછી તે સૌથી વધુ આવક ધરાવતો વિભાગ છે.
અમદાવાદ સ્ટેશન પર સામાન લઇ જવા, લાવવા માટે ટ્રોલીની સગવડ છે, જે માટે પ્રતિ વ્યક્તિ દીઠ ૫ રૂપિયા વસૂલવામાં આવે છે. હાલમાં આ સેવા પ્લેટફોર્મ ૧ પર પ્રાપ્ત છે.
૫ ડિસેમ્બર ૧૯૬૧ના રોજ ૩/૧ ગુરખાના સૈનિકોએ કટાંગા મુખ્યાલય અને ઍલિઝાબેથવિલે વિમાનમથકના માર્ગ પર આવેલી કાટાંગાના સૈનિકોની ચોકી પર હુમલો કર્યો. તે ચોકીનો નાશ કરી અને સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘની ચોકી ગુરખાઓએ સ્થાપી. જ્યારે કેપ્ટન સલારીઆ પોતાની ટુકડીની મદદથી ચોકી મજબૂત કરવા આગળ વધ્યા ત્યારે તેમને જૂના વિમાનમથક વિસ્તારમાં મોટા પ્રમાણમાં વિરોધનો સામનો કરવો પડ્યો. દુશ્મનો બે બખ્તરબંધ ગાડી અને ૯૦ સૈનિકોની મદદથી જમણી તરફથી હુમલો કરી રહ્યા હતા. લક્ષ્ય પૂરું પાડવા માટે દુશ્મનોની સાંખ્યિક બાહુબળને ગણકાર્યા સિવાય લડાઈ શરૂ કરી. ત્યારબાદ ગુરખાઓ સંગીન, ખુકરી અને હાથગોળાઓના ઉપયોગ વડે દુશ્મન તરફ ધસ્યા. તેઓની મદદમાં એક રોકેટ લોન્ચર પણ હતું. કેપ્ટન સલારીઆ અને તેમની ટુકડીએ ૪૦ દુશ્મનોનો ખાત્મો બોલાવ્યો અને બંને ગાડીને નકામી બનાવી દીધી. સાંખ્યિક બાહુબળ પક્ષમાં હોવા છતાં દુશ્મનો ભાગી છૂટ્યા. તેમને ગળાના ભાગે ગોળી વાગી અને તેમાંથી મોટા પ્રમાણમાં રક્ત વહેવા લાગ્યું. પરંતુ પોતાની ઈજાને ગણકાર્યા વગર તેઓ લડતા રહ્યા અને અંતે મોટા પ્રમાણમાં લોહી વહી જવાથી પડી ગયા અને બાદમાં પોતાની ઈજાને કારણે શહીદ થયા.
બેલ્જીયમ જ્યારે કોંગો છોડતું હતું ત્યારે તે દેશમાં ગૃહયુદ્ધની શરૂઆત થઈ. જ્યારે સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘ દ્વારા લશ્કરી પગલાં લેવાનું નક્કી કરાયું ત્યારે ભારતે ૩૦૦૦ સૈનિકોની બ્રિગેડનું યોગદાન આપ્યું. ૧૯૬૧માં સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘે કટાંગાના લોકો દ્વારા કરાતી હિંસા રોકવાનું નક્કી કર્યું તેના કારણે ટાંગાના વિભાજનવાદી નેતા ત્સોમ્બે ખૂબ રોષે ભરાયા અને તેમનું 'સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘને ધિક્કારો' અભિયાન તેજ બનાવ્યું જે વધુ હિંસામાં પરિણમ્યું.
કેપ્ટન સલારીઆની કાર્યવાહીને કારણે કટાંગાના સૈનિકો ઍલિઝાબેથવિલે ખાતે આવેલ સંયુક્ત રાષ્ટ્રસંઘના મુખ્યાલયને ઘેરવામાં નિષ્ફળ રહ્યા. તેમના નેતૃત્વ, વીરતા, ફરજ તરફની અડગ નિષ્ઠા અને તેમની પોતાની સુરક્ષાને આખરી ગણવાની ભારતીય ભૂમિસેનાની સર્વોચ્ચ પરંપરાને જાળવવા માટે મરણોપરાંત પરમવીર ચક્રથી સન્માનિત કરાયા.
તેઓ પંજાબ, ભારત રાજ્યના એક રાજપૂત કુટુંબમાં જન્મ્યા હતા. તેઓએ વિખ્યાત ચૈલ સૈનિક સ્કુલ, શિમલા ખાતે ભણતરની શરૂઆત કરી હતી. તેઓ ભારતીય સુરક્ષા અકાદમી, ખડકવાસલાની આઠમી બેચમાં જોડાયા હતા. તેમનો કેડેટ નંબર ૧૩૧૭ હતો અને તેઓ બ્રાવો ટુકડીમાં હતા.
કેપ્ટન ગુરબચ્ચન સિંહ સલારીઆ ભારતીય ભૂમિસેનાના અધિકારી હતા. તેઓ ભારતનું સર્વોચ્ચ લશ્કરી સન્માન પરમવીર ચક્ર એનાયત થયું હતું. ૧૯૮૮માં ચેતન આનંદ નિર્મિત ધારાવાહિક પરમ વીર ચક્રમાં તેમના પાત્રનો અભિનય અભિનેતા બ્રાન્ડો બક્ષીએ કર્યો હતો.
૨૦ મી સદીના અંતથી, કેટલાક હીજડા સમાજ કાર્યકરો અને બિન-સરકારી સંગઠનો એ હીજડાઓને માણસ કે સ્ત્રી સિવાયના ત્રીજી જાતિ તરીકે સત્તાવાર માન્યતા મળે તે માટે ઝુંબેશ ચલાવી, લોબિંગ કર્યું છે હીજડાઓને બાંગ્લાદેશમાં આ માન્યતા મળી છે અને તેઓને શિક્ષણમાં અગ્રતા મળે છે. ભારતમાં, સર્વોચ્ચ ન્યાયાલયે એપ્રિલ ૨૦૧૪ ના દિવસે હીજડા, ટ્રાન્સ જેન્ડર, કીન્નરો, યુનક, ઇતરલિંગી વગેરેને ત્રીજી જાતિ તરીકે કાયદેસર માન્યતા આપી છે. નેપાળ, પાકિસ્તાન, ભારત અને બાંગ્લાદેશ બધાએ ત્રીજી જાતિના અસ્તિત્વને કાયદેસર રીતે સ્વીકાર્યું છે, જેમાં ભારતે અને નેપાળે તેમના પાસપોર્ટ અને કેટલાક સત્તાવાર દસ્તાવેજોમાં પણ ત્રીજી જાતિના વિકલ્પનો સમાવેશ કર્યો છે.
ભારતીય ઉપખંડમાં સાંસ્કૃતિક અને ભાષાકીય વૈવિધ્યસભરતા ને કારણે તેજ લિંગની ઓળખ માટે ભિન્ન ભિન્ન શબ્દો હોય છે. તેમનો અર્થ મોટે ભાગે સમાન થતો હોવા છતાં પ્રાદેશિક સાંસ્કૃતિક તફાવતોને કારણે તેઓને તે સંસ્કૃતિની પૃષ્ઠભૂમિમાં જ સારી રીતે સમજી શકાય છે. ઓડિયા માં હીજડાને હીંજીડા, હેંજડા અથવા નપુંસક કહે છે. તેલુગુમાં નપુંસકુડુ , કોજ્જા અથવા માડ , તમિળમાં થિરુ નાંગાઈ , અલી, અરવન્ની, અરાવની અથવા અરુવાની, પંજાબીમાંખુસરા અથવા જાન્ખા , કન્નડમાં મંગલમુખી અથવા છક્કા , સિંધીમાં ખાદ્રા તરીકે, અને ગુજરાતીમાં પવૈયા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
હીજડા એ એક હિન્દુસ્તાની શબ્દ છે. પરંપરાગત રીતે તેનું અંગ્રેજીમાં ભાષાંતર યુનક અથવા હર્માફ્રોડાઈટ તરીકે કરવામાં આવે છે અને અહીં પુરૂષ જનનેન્દ્રિયોની અનિયમિતતા એ વ્યાખ્યા કેન્દ્રિત હોય છે. જો કે, સામાન્ય રીતે હીજડા નર સ્વરૂપે જન્મે છે, અમુક જ એવા હોય છે જેનો જન્મ ઇતર લિંગી રૂપે થાય છે. કેટલાક હીજડાઓ સમુદાયમાં પ્રવેશવા માટે નિરવાણ નામના દીક્ષા વિધિ કરાવે છે, જેમાં શિશ્ન, અંડકોશ અને વૃષણને દૂર કરવામાં આવે છે.
હિન્દુસ્તાની શબ્દ હીજડાને એકાંતરે હીજીરા, હીજરા, હીજરાહ વગેરે નામે બોલાવાય છે. આ શબ્દ ઉર્દૂમાં અપમાન જનક ગણવામાં આવે છે અને તેને બદલે વધુ સભ્ય શબ્દ ખ્વાજા સારા વપરાય છે. આ પ્રકારનો બીજો શબ્દ છે ખસુઆ અથવા ખુસરા. બંગાળીમાં, હીજડાને હીજરા, હીજ્રા, હીજલા, હીજ્રે, હીઝરા કે હીઝરે કહેવાય છે.
ઘણા હીજડાઓ ગુરુની આગેવાનીમાં સુચાલિત અને વ્યવસ્થિત હીજડા સમુદાયોમાં રહે છે. આ સમુદાયોમાં તે પારાવાઅર ગરીબીમાં રહેતા, ઘર છોડીને નીકળી ગયેલા, પરિવાર અને સમાજ દ્વારા બહિષ્કૃત થયેલા વ્યક્તિઓ સદીઓથી આવા સમુદાયોમાં આવી વસે છે. ઘણા લોકો અસ્તિત્વ માટે દેહ-વિક્રયનો વ્યવસાય કરે છે.
હીજડા એ ભારતીય ઉપખંડમાં રહેતા કિન્નરો, ઈતર લિંગી લોકો માટે વપરાતો શબ્દ છે. તેઓ અરવાણી,અરુવાણી,જગપ્પા અથવા છક્કા, તરીકે પણ ઓળખાય છે. ભારતમાં હીજડા સમુદાય, પૌરાણીક નૃત્ય સંગીત થી મનોરંજન કરનારા સમૂહ પરથી પોતાને કીન્નર તરીકે ઓળખાવવાનું પસંદ કરે છે.
ભારતીય ઉપમહાદ્વીપના દેશોમાં હિઝડાઓને સંપૂર્ણપણે પુરુષ કે સ્ત્રી માનવામાં ન આવતા હોવાથી સત્તાવાર રીતે ત્રીજા જાતિ તરીકે માન્યતા આપવામાં આવે છે. કામસૂત્ર કાળ થી લઈને હીજડાઓનો ભારતીય ઉપખંડમાં એક ઇતિહાસ જોવા મળે છે.
હકીકતમાં, આ પુસ્તક નાટ્ય બંધારણ અને રાસસિધ્ધન્તનો મૂળભૂત સંહિતા છે. તેની માન્યતા એટલી .ંચી છે કે તેના વાક્યોને 'ભારતસુત્ર' કહેવામાં આવે છે. તે સદીઓથી આશીર્વાદથી ધન્ય છે. મૂળરૂપે આ પુસ્તકમાં 12,000 શ્લોકો અને કેટલાક ફકરાઓ હતા, તેથી જ તેને 'દ્વાદશાશાસ્ત્રી સંહિતા' કહેવામાં આવે છે. પરંતુ કાલક્રમિક ક્રમમાં, તેનું ટૂંકું સંસ્કરણ લોકપ્રિય બન્યું, જેનું પરિમાણ છ હજાર શ્લોકો હતું અને 'હીટસહસ્ત્રી' નામનો આ સંક્ષિપ્ત સંહિતા, ભારતામુનિ ઉદય સંહિતાનો પ્રણેતા માનવામાં આવે છે અને 'દ્વાદશ સાહસિકર' અને 'હીટસહિત્રિકર' ના શીર્ષક સાથે પ્રાચીન વિવેચકોએ કરેલી તેમની ટિપ્પણી થઈ ગયુ છે. આજે જે ચાણક્ય નીતિનો આધાર ઉપલબ્ધ છે, તે જ રીતે જૂના ચાણક્ય અને યાદોને વૃદ્ધ વસિષ્ઠ, વૃદ્ધ મનુ, વગેરે માનવામાં આવે છે, તે જ રીતે વૃદ્ધિ ભારતનો પણ ઉલ્લેખ છે. આનો અર્થ એ નથી કે વસિષ્ઠ, મનુ, ચાણક્ય, ભરત વગેરે બે લોકો બન્યા, પરંતુ આ સંદર્ભમાં 'વૃદ્ધ' એટલે સંપૂર્ણ કોડીફાયર.
સંગીત, નાટક અને અભિનય મામાટેના સંપૂર્ણ ગ્રંથ તરીકે ભરત મુનિના નાટ્યશાસ્ત્રનું સન્માન આજે ષણ અકબંધ છે. ગ્રંથ મુજબ નાટ્ય શાસ્ત્રમાં માત્ર નાટ્ય રચનાના નિયમોનું જ આકલન નથી હોતું પણ અભિનેતા, રંગમંચ અને પ્રેક્ષકો એ ત્રણે તત્વોની પૂર્તિ માટેના સાધનોનું વિવેચન હોય છે. ૩૭ અધ્યાયોમાં ભરત મુનિએ રંગમંચ, અભિનેતા, અભિનય, નૃત્ય, ગીત, વાદ્ય, દર્શક, દશરુપક અને રસ નિષ્પતિ સંબંધિત બધા તથ્યોનું વિવેચન કર્યું છે. ભરતના નાટ્યશાસ્ત્રના અધ્યયનથી એ સ્પષ્ટ થઇ જાય છે કે નાટકની સફળતા માત્ર લેખકની પ્રતિભા પર જ આધારિત નથી પણ વિભિન્ન કલાઓ અને કલાકારોના સમ્યક સહયોગ પર આધારિત હોય છે.
જે રીતે સર્વોચ્ચ પુરુષના શ્વાસમાંથી જન્મેલા વેદરાશીના દ્રષ્ટા, વિવિધ ઋષિ માનવામાં આવે છે, તે જ રીતે મહાદેવ દ્વારા જાહેર કરેલા નાટ્યવેદનો દ્રષ્ટા શીલાલી, કૃષ્ણ અને ભરતમુનિ માનવામાં આવે છે. શીલાલી અને કૃષ્ણવ દ્વારા સંકલિત નાટ્ય સંહિતા આજે ઉપલબ્ધ નથી, માત્ર ભરત મુનિ દ્વારા પ્રકાશિત ગ્રંથ 'નાટ્યશાસ્ત્ર' તરીકે ઓળખાય છે. સંભવત તે કાશ્મીર દેશમાં ઉદ્ભવ્યો હતો. આ પુસ્તકમાં પ્રતિભાગી દર્શનની છાપ છે પ્રતિભાગ્ય દર્શનજ્ ામાં સ્વીકૃત 34 મૂળ તત્વોના પ્રતીક તરીકે નાટ્યશાસ્ત્રમાં 37 અધ્યાય છે. પ્રથમ પ્રકરણમાં નાટ્યતા, બીજા
નાટ્ય શાસ્ત્ર એ નાટ્ય કળાની શાસ્ત્રીય જાણકારી આપતું શાસ્ત્ર છે. આવી જાણકારીના સૌથી પ્રાચીન ભારતીય ગ્રંથને પણ નાટ્ય શાસ્ત્ર તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આ ગ્રંથના રચયિતા ભરત મૌનિ હતા. ભરત મુનિનો કાળ ૨૪૦૦ વર્ષ પૂર્વેનો હોવાનો પણ એક મત છે.
નાટ્ય નિયમોના નિયમોનું નામ છે 'નાટ્યશાસ્ત્ર'. ભારતીય પરંપરા મુજબ નાટ્યશાસ્ત્રના મૂળ સર્જક પોતે પ્રજાપતિ માનવામાં આવે છે અને નાટ્યકલાને નાટ્યવેદ કહીને વિશેષ માન આપવામાં આવ્યું છે.
મેજર સોમ નાથ શર્માનો જન્મ ૩૧ જાન્યુઆરી ૧૯૨૩ના રોજ તત્કાલીન પંજાબના કાંગડા ખાતે એક બ્રાહ્મણ પરિવારમાં થયો હતો. તેઓ એક ખ્યાતનામ લશ્કરી પરિવારમાંથી આવતા હતા તેમના પિતા મેજર જનરલ અમર નાથ શર્મા પણ લશ્કરી અધિકારી હતા. તેમના ભાઈ લેફ્ટનન્ટ જનરલ સુરીન્દર નાથ શર્મા અને જનરલ વિશ્ચ નાથ શર્મા હતા અને તેમની બહેન મેજર કમલા તિવારી હતા . તેમણે પોતાનો શાળાકીય અભ્યાસ નૈનિતાલ ખાતે શેરવુડ કોલેજમાં કર્યો. બાદમાં તેઓ દહેરાદુન ખાતે લશ્કરી અકાદમિમાં જોડાયા. તેઓ ભારતીય ભૂમિસેનાની ૧૯મી હૈદરાબાદ રેજિમેન્ટની ૮મી બટાલિઅનમાં ૨૨ ફેબ્રુઆરી ૧૯૪૨ના રોજ જોડાયા . તેમણે બીજા વિશ્વયુદ્ધ દરમિયાન આરાકાન ખાતે લડાઈમાં ભાગ લીધો. સંજોગવસાત તેમના ભાઈ લેફ્ટનન્ટ જનરલ સુરીન્દર નાથ શર્માના સાસુ સાવિત્રી ખાનોલકર હતા જેમણે પરમવીર ચક્રનું આલેખન કર્યું.
૩ નવેમ્બર ૧૯૪૭ના રોજ મેજર સોમ નાથ શર્માની કંપનીને બડગામ ગામ તરફ લડાયક ચોકિયાત તરીકે જવા આદેશ મળ્યો. ગુલમર્ગની દિશામાંથી આશરે ૭૦૦ હુમલાખોરોનું લશ્કર બડગામ તરફ આગળ વધ્યું. ટૂંક સમયમાં જ કંપની દુશ્મનો દ્વારા ત્રણ તરફથી ઘેરાઈ ગઈ અને મોર્ટાર ગોળીબારને કારણે મોટાપ્રમાણમાં જાનહાનિ થઈ. સોમ નાથને તેમનું સ્થાન જાળવી રાખવાની મહત્તા સમજાઈ કારણ કે જો તેઓ આ સ્થાન ગુમાવે તો શ્રીનગર શહેર અને હવાઈ મથક બંને જોખમાઇ જાય. ભારે પ્રમાણમાં ગોળીબાર અને સાતની સામે એક જ સૈનિક હોવા છતાં સોમ નાથે સૌ સૈનિકોને લડવા માટે પ્રેરિત કરતા રહ્યા અને એક ચોકીથી બીજી ચોકી દોડતા રહ્યા.
જ્યારે મોટા પ્રમાણમાં જાનહાનિ થવાને કારણે તેમની કંપનીની ગોળીબાર કરવાની ક્ષમતા પર અસર થવા લાગી ત્યારે પોતાનો એક હાથ પ્લાસ્ટરમાં હોવા છતાં તેઓએ પોતે મેગેઝિનમાં ગોળી ભરી અને સૈનિકોને આપવાનું ચાલુ કર્યું. જ્યારે તેઓ દુશ્મન સાથે લડવામાં વ્યસ્ત હતા ત્યારે એક મોર્ટાર ગોળો તેમની નજીક ગોળાબારૂદ પર પડ્યો. તેમનો બ્રિગેડ મુખ્યાલયને તેમની શહીદી પહેલાં આખરી સંદેશો હતો કે "દુશ્મનો અમારાથી ૪૦ મીટર દૂર જ છે. અમારી સંખ્યા તેમની સરખામણીએ ખૂબ જ ઓછી છે. અમારા પર ખૂબ ભીષણ ગોળીબાર થઈ રહ્યો છે. હું એક ઈંચ પણ પાછળ નહિ હટું અને છેલ્લા માણસ અને છેલ્લી ગોળી સુધી લડીશ."
જ્યાં સુધીમાં મદદ માટે ૧લી કુમાઉની કંપની તેમના સુધી પહોંચી તમામ ચોકીઓ દુશ્મનોના કબ્જામાં હતી. પરંતુ હુમલાખોરોએ ૨૦૦ સૈનિકો ગુમાવ્યા હતા અને તેને કારણે તેમનો આગળ વધવાનો ઉત્સાહ પડી ભાંગ્યો હતો જેને કારણે ભારતીય સૈનિકોને શ્રીનગર હવાઈ મથક પર હવાઈ માર્ગે આવવાનો અને શહેરમાં જવાના તમામ માર્ગો બંધ કરવાનો સમય મળી ગયો. આ રીતે સોમનાથ શર્માએ શ્રીનગરને દુશ્મનના હાથમાં જતા બચાવ્યું અને તાર્કિક રીતે જોઈએ તો સમગ્ર કાશ્મીર ખીણને.
મેજર સોમ નાથ શર્મા ભારતના સર્વોચ્ચ લશ્કરી પુરસ્કાર પરમવીર ચક્ર મેળવનાર પ્રથમ વ્યક્તિ હતા. નવેમ્બર ૧૯૪૭માં કાશ્મીરમાં કાર્યવાહી દરમિયાન વીરતા દાખવવા માટે તેમને પદક આપવામાં આવ્યો હતો. ૧૯૪૭-૪૮ના ભારત પાકિસ્તાન યુદ્ધ વખતે શ્રીનગર હવાઈ મથક પરથી દુશ્મન ઘૂસણખોરોને ખદેડતી વખતે તેઓ શહીદ થઈ ગયા હતા. તેઓ ૪થી કુમાઉ રેજિમેન્ટમાં અફસર હતા.
૩૧ ઓક્ટોબર ૧૯૪૭ના રોજ સોમ નાથની કંપનીને હવાઈ માર્ગે શ્રીનગર મોકલવામાં આવી. અગાઉ હોકીના મેદાનમાં થયેલી ઈજાઓને કારણે તેમના ડાબા હાથ પર પ્લાસ્ટર લગાવેલું હતું પરંતુ તેમને પોતાની કંપનીનો સાથ છોડવો નહોતો માટે તેમને સાથે જવા પરવાનગી અપાઈ.
ગુજરાત ભારતીય તકતી અને યુરેશિયન તકતીઓની સીમાઓથી ૪૦૦ કિમી અંદર આવેલું છે, પરંતુ આ તકતીઓ વચ્ચે સતત સીમા પર અથડામણ થતી રહે છે. જ્યુરાસિક યુગમાં ગોંદવાના ખંડના ભંગાણ સમયે, આ વિસ્તાર પશ્ચિમ-પૂર્વ પ્રવાહના કારણે ભારે અસર પામ્યો હતો. યુરેશિયા તકતી સાથેના અથડામણના કારણે આ વિસ્તારની તકતીમાં ટૂંકા ગાળાના ભંગાણો તેમજ નવા ભંગાણો પડ્યા હતા. મધ્ય કચ્છમાં આને સંબંધિત ભંગાણો પડ્યા હતા. આ ભાત ૧૮૧૯માં આવેલા કચ્છના રણના ધરતીકંપ સાથે સંબંધિત છે. ૨૦૦૧નો ધરતી કંપ પહેલાં અજાણ્યા એવા દક્ષિણ ભંગાણને કારણે ઉદ્ભવ્યો હતો.
ભુજિયા ડુંગર ઉપર ધરતીકંપમાં મૃત્યુ પામેલા લોકો માટે સ્મૃતિવન યાદગીરી રૂપે બનાવવામાં આવ્યું છે. તેમાં દરેક વ્યક્તિને સમર્પિત એવા ૧૩,૮૨૩ વૃક્ષો વાવવામાં આવ્યા છે અને આ બાગમાં ૧૦૮ નાના તળાવો બનાવવામાં આવ્યા છે.
ભરુચ જંકશન મુંબઈ-અમદાવાદ રેલ્વેલાઇન પર આવેલું છે, અને પશ્ચિમ રેલ્વે વિભાગમાં આવે છે. અહિંયાથી ચેન્નઈ, તિરુઅનંતપુરમ, મૈસુર, બેંગ્લુરુ, પુને, મુંબઇ, જયપુર, જોધપુર, દિલ્હી, દહેરાદુન, મુજ્જફરનગર, બરૈલી અને જમ્મુથી સીધું બ્રોડગેજ જોડાણ છે. તે ગુજરાતનાં મોટાભાગના શહેરો જેવાં કે અમદાવાદ, સુરત, વડોદરા, ભુજ, રાજકોટ, જામનગર અને પોરબંદર સાથે જોડાયેલું છે. થોડા સમય પહેલાં અહીં થી દહેજ જવા માટેના રેલ્વે માર્ગનું નેરોગેજમાંથી બ્રોડગેજમાં બદલવાનું કાર્ય પૂર્ણ કરી સફળતાપૂર્વક રેલ સેવા ચાલુ કરવામાં આવી છે. ભરુચ રેલ્વે સ્ટેશનને પાંચ પ્લેટફોર્મ અને કુલ ૪ ટ્રેક્સ છે.
ભરુચ જંકશન રેલ્વે સ્ટેશન એ ભરુચ, ગુજરાતમાં આવેલું એક રેલ્વે સ્ટેશન છે. આ રેલ્વે સ્ટેશન ભારતીય રેલ્વેના પશ્ચિમ રેલ્વેનાં સંચાલન હેઠળ આવે છે.
વૈતરણા માંડવી બંદર પર ગુરૂવાર, ૮ નવેમ્બર ૧૮૮૮ ના રોજ બપોરે લાંગર્યું હતું અને ૫૨૦ પ્રવાસીઓને લઈને દ્વારકા માટે રવાના થયું. દ્વારકા પહોંચ્યા બાદ વધુ પ્રવાસીઓ લીધા બાદ સંખ્યા ૭૦૩ પર પહોંચી. તે પોરબંદર માટે રવાના થયું. લોકવાયકા મુજબ, પોરબંદર બંદરના સંચાલક લેલીએ કપ્તાનને સમુદ્રમાં સફર કરવાની ના પાડી હતી પણ પછી થયેલા સંશોધનો મુજબ આ વાત ખોટી હતી. ખરાબ હવામાનને કારણે જહાજ પોરબંદર પર રોકાયું નહી અને સીધું મુંબઈ જવા રવાના થયું. સાંજ પડતાં તે માંગરોળના દરિયા કિનારે દેખાયું હતું અને કેટલાંક લોકોએ તેને માધવપુર નજીક ભારે તોફાનમાં તૂટેલું દેખાયું હોવાનો દાવો કર્યો હતો. બીજા દિવસે જહાજને ખોવાયેલું જાહેર કરવામાં આવ્યું હતું.
તૂટેલા જહાજનો કોઈ ભાગ અથવા કોઇ મૃતદેહો મળ્યાં નહી. જહાજ મોટાભાગે અરબી સમુદ્રના તોફાનમાં તૂટી ગયેલ માની લેવાયું. લોકવાયકા મુજબ ૧૩૦૦ લોકો મૃત્યુ પામ્યા હતા પરંતુ જહાજ પર ૭૪૬ લોકો સવાર હતા. બીજા અહેવાલો મુજબ ૭૪૧ અને ૭૪૪લોકોનો સમાવેશ થાય છે. જહાજમાં ૧૩ જાનના જાનૈયાઓ અને ડિસેમ્બરમાં મુંબઈ યુનિવર્સિટીની મેટ્રીકની પરીક્ષા આપવા માટે જતાં સંખ્યાબંધ વિદ્યાર્થીઓ સામેલ હતા.
જહાજની દુર્ઘટના પછી, મુંબઈ પ્રેસિડેન્સીએ આ મામલાની તપાસ માટે એક સમિતિની સ્થાપના કરી. તપાસમાં એવું તારણ નીકળ્યું કે વૈતરણા જહાજ સલામતીની દ્રષ્ટિએ સજ્જ નહોતું. તેમાં પૂરતી સંખ્યામાં જીવનરક્ષક નૌકાઓ અને પોષાકો નહોતાં. ભારે તોફાનને કારણે જહાજ ડૂબી ગયું હતું. વૈતરણા પ્રકારના જહાજોમાં તપાસ કરતાં તેમાં ખરાબીઓ જોવા મળી હતી. મુંબઈ પ્રેસિડેન્સી અને અન્ય જહાજી કંપનીઓએ જહાજનો કાટમાળ શોધવાનો પ્રયાસ કર્યો પણ તે અસફળ નીવડ્યો.
જહાજ માંડવી, કચ્છ અને મુંબઈ વચ્ચે મુસાફરો અને માલ-સામાન લઇને આવન-જાવન કરતું હતું. ૮ રૂપિયાના દરે આ જહાજ માંડવીથી મુંબઈની સફર ૩૦ કલાકમાં પૂરી કરતું હતું. આ વિસ્તારનાં જહાજો તોફાનોનો સામનો કરવા માટે બનાવેલા નહોતા કારણ કે સામાન્ય રીતે જહાજો બંદરોથી બંદર પર શાંત વાતાવરણમાં સફર કરતાં હતાં અને તોફાનો દરમિયાન બંદરો પર લાંગરેલા રહેતા હતા.
કાસમ ઇબ્રાહિમ અથવા હાજી કાસમ જહાજનો કપ્તાન હતો. તે બોરિવલી અને દહીંસર વચ્ચેની જમીનનો જમીનદાર હતો. તેનું કાર્યાલય અબ્દુલ રહેમાન સ્ટ્રીટ પર આવેલું હતું અને તે મલબાર હીલમાં રહેતો હતો. કોઇ ફકીરે તેને આશીર્વાદ આપ્યા હતા કે તે ૯૯ જહાજોનો માલિક થશે અને વીજળી તેનું છેલ્લું જહાજ હશે. મુંબઈ સેન્ટ્રલ વિસ્તારની હાજી કાસમ ચાલનું નામ તેના પરથી પડેલું છે.
વૈતરણા જહાજ, જે વીજળી અથવા હાજી કાસમની વીજળી તરીકે જાણીતું હતું, એ. જે. શેફર્ડ અને કુાં, મુંબઈની માલિકીનું જહાજ હતું. આ જહાજ ૮ ડિસેમ્બર ૧૮૮૮ ના રોજ ગુજરાતના સૌરાષ્ટ્ર નજીક વાવાઝોડાંમાં માંડવીથી મુંબઈ જતી વખતે ખોવાઈ ગયું હતું. આ દુર્ઘટનામાં ૭૪૦થી વધુ લોકો ખોવાઈ ગયા હતા. આ ઘટનાને કારણે ઘણાં દરિયાઈ કાવ્યો અને લોકગીતો રચાયા છે.
આ જહાજને વૈતરણા નામ મુંબઈ વિસ્તારની વૈતરણા નદી પરથી અપાયું હતું. જહાજનું હુલામણું નામ વીજળી હતું, કારણ કે જહાજ વીજળીના ગોળાઓ વડે પ્રકાશિત હતું. જહાજને ઘણીવાર "ગુજરાતના ટાઈટેનિક" તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, જોકે ટાઈટેનિક તેનાં ૨૪ વર્ષ પછી ડૂબ્યું હતું.
પરમાણુઓનાં રાસાયણિક સંયોજન દ્વારા અણુઓ બને છે. આ અણુઓ સજીવો સાથે સંકળાયેલ હોવાથી તેઓ જૈવિક અણુઓ તરીકે ઓળખાય છે. કાર્બોદિત, ચરબી, પ્રોટીન, ડીઓક્સી-રાઈબો-ન્યુકિલઇક-એસિડ અને રાઈબો-ન્યુકિલઇક-એસિડ જૈવિક અણુઓનાં ઉદાહરણો છે. ઘણી વાર આ જૈવિક અણુઓ સામાન્ય અણુઓની સરખામણીએ ખુબ મોટાં હોવાથી તેમને જૈવિક મહાઅણુઓ પણ કહે છે.
એક-બીજા સાથે સંબંધિત અવયવો સાથે મળીને એક કાર્ય કરે, ત્યારે અવયવ તંત્ર બને છે. માનવ શરીર માં અગિયાર અવયવ તંત્રો જોઈ શકાય છે. તેમની માહિતી નીચે કોષ્ટકમાં જુઓ. આ અવયવ તંત્રો સંપૂર્ણ પણે એક-બીજાથી સ્વતંત્ર નથી હોતા. તે અંદરોઅંદર સંકળાયેલા હોય છે.
કોષ- એ સૌથી નાનો સજીવ એકમ છે. કોષ સજીવ શરીરનો મૂળભૂત રચનાત્મક અને કાર્યાત્મક એકમ પણ છે. પરમાણુઓ એકબીજા સાથે સંકળાય ત્યારે કોષો બને છે. માનવ શરીરમાં ઘણા પ્રકારના કોષ આવેલા છે. કોષોનાં ઉદાહરણોમાં ઉપકલા કોષો, સ્નાયુ કોષો, ચેતા કોષો, વગેરે ગણાવી શકાય.
રસાયણ સ્તરમાં પરમાણુઓ અને અણુઓનો સમાવેશ થાય છે. પરમાણુઓ તત્વના સૌથી નાના એકમ છે. કાર્બન, હાઈડ્રોજન, ઓક્સિજન, નાઇટ્રોજન, ફોસ્ફરસ, સલ્ફર, સોડિયમ, કેલ્શિયમ, મેગ્નેશિયમ, ક્લોરીન, વગેરે અણુઓ સજીવોનો મહત્વનો ભાગ છે.
અવયવ સ્તરે બે અથવા તેનાથી વધુ જુદા-જુદા પ્રકારની પેશીઓ જોડાઈને અવયવ બને છે. અવયવોને ચોક્કસ આકાર હોય છે અને શરીરમાં તે ચોક્કસ કાર્ય બજાવે છે. ઉદાહરણ તરીકે, પેટ, ચામડી, હાડકાં, હૃદય, યકૃત, ફેફસાં અને મગજ .
પેશી એટલે સાથે મળીને એક ચોક્કસ કામ કરનારા કોષોનું જૂથ અને તેની આસપાસ રહેલા પદાર્થો. માનવ શરીરમાં પેશીઓ માત્ર ચાર મૂળભૂત પ્રકારની હોય છે- ઉપકલા પેશી, સંયોજક પેશી, સ્નાયુ પેશી, અને ચેતા પેશી.
માનવ શરીર ના બંધારણ/માળખાની જટિલ રચનાને ૬ વિવિધ ૬ સ્તરોમાં વિભાજીત કરાય છે. નીચેના સ્તરથી ઉપરના સ્તર તરફ જઇએ તેમ તેની જટીલતા વધે છે.
ઘણી વાર કોઈક અવયવ એક કરતાં વધુ અવયવ તંત્રનો ભાગ બને છે. જેમ કે, સ્વાદુપિંડ પાચન તંત્ર અને અંતઃસ્ત્રાવી તંત્ર બંનેનો ભાગ છે.
શ્રીલંકન એરલાઇન્સ લિમિટેડ આ એરલાઇન્સ શ્રી લંકાની રાષ્ટીય વિમાન વાહતુક કંપની છે. આ એરલાઇન આજે યુરોપ અને એશિયા 35 દેશોમાં 61 શહેરોના પેસેન્જરને સેવા પૂરી પાડે છે. 1947માં સ્થાપિત, એર સિલોન એરલાઇન કંપની 1978માં બંધ કરવામાં આવી હતી અને 1979માં તેના બદલે એર લંકા કંપની શરૂ કરવામાં આવી હતી, અમીરાત ભાગીદારી અંત પછી તેને પુનઃ બ્રાન્ડેડ નામ અને લોગો સાથે ચાલુ રાખી છે. તેને 2015 જાન્યુઆરી સુધીમાં 7/7 સુરક્ષા રેટિંગ્સ એરલાઇન પાસેથી આપવામાં આવ્યું છે.
માર્ચ 2015ના અનુસાર શ્રીલંકન એરલાઈન્સ 49 દેશોમાં 96 સ્થળો સહિત કોડશેર્સને સેવા આપે છે અને માલદીવમાં સૌથી વિદેશી વાહક માટે નર અને કોલંબો વચ્ચે અઠવાડિક 30 ફ્લાઈટ્સની સેવા આપે છે. શ્રીલંકન એરલાઈન્સ હાલમાં યુરોપ, મધ્ય પૂર્વ, ભારત, દક્ષિણ પૂર્વ એશિયા અને ફાર ઇસ્ટ જેવા મુખ્ય શહેરોને આવરી લઇને 20 દેશોમાં 33 સ્થળોએ 258 સાપ્તાહિક ફ્લાઈટ્સ ઉડાવે છે.
માર્ચ 2015માં બોર્ડ તપાસ બાદ એક અહેવાલ રજૂ કરવામાં આવ્યો કે નીશાન્થા વિચ્ક્રમાંસીન્ઘેની અધ્યક્ષા હેઠળ શ્રીલંકન એરલાઈન્સ માં ભ્રષ્ટાચારથયેલ છે અને આ ભ્રષ્ટાચાર ખૂબ વ્યાપક હતું.
કોલંબો તેના હબ તરીકે સેવા આપે છે.શ્રીલંકન એશિયન યુરોપિયન અને મધ્યપૂર્વ સ્થળો માટે સીધી ફ્લાઇટ્સ ચલાવે છે કોડશેરના માર્ગો સાથે યુએસએ સ્થળોએ સમાવેશ થાય છે.
નેપોલિયને લગભગ બે દાયકા સુધી યુરોપમાં પોતાનો પ્રભાવ જમાવી રાખ્યો, જે સમય દરમ્યાન તેણે નેપોલિયોનિક વોર્સ તરીકે જાણીતા શ્રેણીબદ્ધ યુદ્ધોમાં ફ્રાન્સનું નેતૃત્વ કર્યું હતું. ૧૮૧૫માં તેનો આખરી પરાજય થયો તે પહેલા તેણે મોટાભાગના યુદ્ધોમાં વિજય મેળવીને લગભગ સમગ્ર યુરોપિય ખંડ પર આધિપત્ય જમાવ્યું હતું. ઇતિહાસના મહાન કમાન્ડરો પૈકિના એક તરીકે તેની ગણના થાય છે અને તેના શાસન અને નેતૃત્વનો અભ્યાસ આજે પણ વિશ્વભરની લશ્કરી શાળાઓમાં થાય છે. સાથે સાથે તેની ગણના યુરોપના ઇતિહાસમાંના સૌથી વધુ જાણીતા અને વિવાદાસ્પદ રાજકીય નેતાઓમાં પણ થાય છે.
નેપોલિયનનો જન્મ ૧૫ ઑગસ્ટ ૧૭૬૯ના રોજ કોર્સિકાના અજેસિયો શહેરમાં એક સામાન્ય સ્થિતિના બોનાપાર્ટ કુટુંબમાં થયો હતો. બોનાપાર્ટો મૂળ ઈટાલીના હતા, પરંતુ વર્ષોથી તેઓ કોર્સિકામાં રહેતા હતા. નેપોલિયનના જન્મના થોડા જ સમય પહેલાં જિનોઆએ કોર્સિકા ટાપુ ફ્રાન્સને વેચ્યો હતો તેથી તેઓ ફ્રાન્સના પ્રજાજનો બન્યા હતા. નેપોલિયનના પિતા કાર્લો બોનાપાર્ટ વ્યવસાયે ધારાશાસ્ત્રી હતા. શરૂઆતમાં કાર્લો કોર્સિકાને ફ્રેંચ અંકુશમાંથી મુક્ત કરવા માટે સ્થપાયેલા પક્ષના સભ્ય હતા, પરંતુ પાછળથી તેઓ ફ્રાન્સતરફી બન્યા હતા.
બોનાપાર્ટો ઉમરાવ કુટુંબના હોવા છતાં શ્રીમંત ન હતા. આથી તેમણે કિશોર નેપોલિયનને બ્રિયેન તથા પૅરિસની લશ્કરી શાળાઓમાં ધર્માદા શિષ્યવૃત્તિ પર અભ્યાસ કરવા મોકલ્યો હતો. પરિણામે તે બંને જગ્યાએ તેને શ્રીમંત વિદ્યાર્થીઓ તરફથી ઉપેક્ષા અને ઉપહાસ સહન કરવા પડ્યા હતાં. આને કારણે તે શરૂઆતથી જ ગંભીર, અતડો અને અધ્યયનપ્રિય વિદ્યાર્થી બન્યો હતો. ઈતિહાસ, ભૂગોળ અને ગણિતશાસ્ત્ર તેના પ્રિય વિષયો હતા; તે ઉપરાંત સાહિત્ય, રાજ્યશાસ્ત્ર અને દર્શનશાસ્ત્રમાં પણ તેને ઊંડો રસ હતો.
રંગ કાળા થી ભૂખરો છીંકણી અને આછો-ઘાટો હોય છે. વૃક્ષો વચ્ચે હવામાં કૂદકો મારવા માટે પીઠના આગલા ભાગથી પાછલા ભાગમાં પડદો હોય છે, જે આછા છીંકણી રંગનો હોય છે. પગ કાળા હોય છે. નાક આછું ગુલાબી રંગનું હોય છે. પૂંછડી વાળ ધરાવતી અને કાળાશ પડતી છીંકણી હોય છે. ઉપરના ભાગમાં રુંવાટી લાંબી અને મુલાયમ અને અંદરના ભાગમાં ધીમે-ધીમે ઓછી થયેલી હોય છે.
ઉડતી ખિસકોલી , એ ખિસકોલીની એક જાતિ છે. તે ભારત, ચીન, ઇન્ડોનેશિયા, મ્યાનમાર, શ્રીલંકા, તાઈવાન, વિયેતનામ તેમજ થાઇલેન્ડમાં મળી આવે છે.
આ ખિસકોલી નિશાચર છે અને સૂકાં અને લીલાં જંગલોમાં જોવા મળે છે. તે ખેતરોમાં પણ જોવા મળે છે. વૃક્ષોમાં તે ડાળીઓ અને બખોલમાં રહે છે.
ખભા અને પગમાં ઈજાઓ થવા છતાં તેમનો એકલહથ્થો હુમલો દુશ્મનના પ્રથમ બંકર સુધી ન પહોંચ્યા ત્યાં સુધી દૃઢ નિશ્ચયથી ચાલુ રાખ્યો. ત્યારબાદ હાથોહાથની હિંસક લડાઈમાં તેમણે બે દુશ્મનોને મારી નાખ્યા અને પ્રથમ બંકર કબ્જે કર્યું. લડાઈમાં આ ક્ષણ મહત્ત્વની સાબિત થઈ. તેમના નેતાની તાત્ક્ષણિક બહાદુરી જોઈ અને સૈનિકો પણ જુસ્સાભેર આગળ વધ્યા અને દુશ્મનો પર હુમલો કરી દીધો. પોતાને થયેલ ગંભીર ઈજાઓને અવગણીને પાંડે એક થી બીજા બંકર સુધી પોતાના સૈનિકોને પ્રોત્સાહિત કરતા ભાગતા રહ્યા. ગંભીર ઈજાઓને કારણે તેઓ છેલ્લા બંકર પાસે પડી ગયા અને શહીદ થઈ ગયા. પરંતુ આ સમય દરમિયાન તેમણે બંકર પર તેમના સૈનિકોની મદદથી કબ્જો મેળવી લીધો હતો.
કેપ્ટન મનોજ પાંડે ઉત્તર પ્રદેશનાં સીતાપુર જિલ્લોના રુઢા ગામના વતની હતા. તેમના પિતા શ્રી ગોપીચંદ પાંડે નાના પાયે વેપાર કરતા હતા અને લખનૌ ખાતે રહેતા હતા. તેમના ભાઈબહેનોમાં તેઓ સૌથી મોટા હતા. તેમને શિક્ષણ ઉત્તર પ્રદેશ સૈનિક શાળા, ઉત્તર પ્રદેશ અને રાણી લક્ષ્મીબાઈ મેમોરિયલ ઉત્તર બુનિયાદી શાળા ખાતે મળ્યું હતું. તેમને રમતગમતમાં ખાસ કરી અને બોક્સિંગ અને શારિરીક કસરતમાં ખૂબ જ રુચિ હતી. તેઓ રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા અકાદમીના ૯૦મી બેચના ભાગરૂપે ઉત્તીર્ણ થયા. તેમને ગોરખા રાઈફલ્સમાં જોડાવામાં રુચિ હતી તેથી તેઓ ૧/૧૧ ગુરખા રાઇફલ્સમાં અફસર તરીકે જોડાયા.
કેપ્ટન મનોજ કુમાર પાંડે ભારતીય ભૂમિસેનાના એક અધિકારી હતા. તેઓ ૧/૧૧ ગુરખા રાઈફલ્સનો હિસ્સો હતા. તેમને મરણોપરાંત ભારતના સર્વોચ્ચ લશ્કરી સન્માન પરમવીર ચક્ર વડે સન્માનિત કરવામાં આવ્યા. તેમને આ સન્માન પ્રતિકુળ સમયમાં અદમ્ય સાહસ અને નેતાગીરીના ગુણો માટે આપવામાં આવ્યા. તેઓ કારગિલના બટાલિક વિસ્તારમાં આવેલ જુબેર ટોપ, ખાલુબાર હિલ્સ ખાતે એક હુમલામાં શહીદ થયા હતા.
૩ જુલાઈ ૧૯૯૯ના રોજ બટાલિક વિસ્તારમાં તેમણે ઘૂસણખોરોને ખદેડી મુક્યા. તેમની દોરવણી હેઠળ તેમની સૈન્ય ટુકડીએ જુબેર ટોપ પર કબ્જો મેળવ્યો જે વ્યૂહરચનાની દૃષ્ટિએ અતિ મહત્ત્વનું સ્થળ હતું. પરિસ્થિતિને પામીને યુવા અફસર પોતાના સૈનિકોને સાંકડી કેડી વાટે દુશ્મન સુધી દોરી ગયા અને ગોળીઓની ઝડી વચ્ચે પોતાના સૈનિકોથી આગળ વધી અને દુશ્મનો પર હુમલો કરી દીધો.
પસંદગી સમયે તેમની મૌખિક પરીક્ષામાં જ્યારે તેમને ભૂમિસેનામાં જોડાવાનું કારણ પૂછવામાં આવ્યું ત્યારે તેમણે તુરંત જ જવાબ આપ્યો કે ‘તેમને પરમવીર ચક્ર જીતવું છે.’ તેમના શબ્દોને સાર્થક કરતાં તેમણે હકીકતમાં દેશનું સર્વોચ્ચ બહાદુરી પુરસ્કાર મેળવ્યો.