polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
6 જુલાઇ, 2002 ના રોજ, મુકેશ અંબાણીના પિતાનું બીજો સ્ટ્રોક થયા બાદ અવસાન થયું, જેના કારણે ભાઈઓ વચ્ચે તણાવ વધી ગયો, કેમ કે ધીરુભાઈએ 2004માં સામ્રાજ્ય ના વિતરણનો દસ્તાવેજ બનાવ્યો ન હતો. તેમની માતાએ સંઘર્ષને રોકવા માટે દખલ કરી, કંપનીને બે ભાગ પાડ્યા, અંબાણીએ રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ લિમિટેડ અને ભારતીય પેટ્રોકેમિકલ્સ કોર્પોરેશન લિમિટેડનો નિયંત્રણ મેળવ્યો, જેને ડિસેમ્બર 2005 માં બોમ્બે હાઈકોર્ટે મંજૂરી આપી હતી.
રિલાયન્સ દ્વારા, તે ઈન્ડિયન પ્રીમિયર લીગ ફ્રેન્ચાઇઝ મુંબઇ ઇન્ડિયન્સની પણ માલિકી ધરાવે છે અને તે ઇન્ડિયન સુપર લીગ, ભારતની ફૂટબોલ લીગના સ્થાપક છે. 2012 માં, ફોર્બ્સે તેમને વિશ્વના સૌથી ધનિક રમતના માલિકોમાંના એક તરીકે નામ આપ્યું. તે એન્ટિલીયા બિલ્ડિંગમાં રહે છે, જે વિશ્વની સૌથી મોંઘી ખાનગી નિવાસસ્થાન માંની એક છે, જેની કિંમત 1 બિલિયન ડોલર છે.
તેઓ એન્ટીલીયામાં રહે છે, મુંબઇની એક ખાનગી 27 માળની ઇમારત, જેની કિંમત 1 અબજ યુએસ ડોલર હતી અને તે સમયે વિશ્વની સૌથી મોંઘી ખાનગી નિવાસ હતી. આ બિલ્ડિંગમાં જાળવણી માટે 600 નો સ્ટાફ જરૂરી છે, અને તેમાં ત્રણ હેલિપેડ્સ, 160-કાર ગેરેજ, ખાનગી મૂવી થિયેટર, સ્વિમિંગ પૂલ અને ફિટનેસ સેન્ટર શામેલ છે.
મુકેશ ધીરૂભાઇ અંબાણીનો જન્મ 19 એપ્રિલ 1957 માં એડિન ના બ્રિટીશ ક્રાઉન કોલોનીમાં ધીરુભાઇ અંબાણી અને કોકિલાબેન અંબાણીથી થયો હતો. તેનો એક નાનો ભાઈ અનિલ અંબાણી અને બે બહેનો નીના ભદ્રશ્યામ કોઠારી અને દિપ્તી દત્તરાજ સાલ્ગાઓકાર છે.
તેમણે 1985 માં નીતા અંબાણી સાથે લગ્ન કર્યા અને તેમને બે પુત્રો છે અનંત અને આકાશ અને એક પુત્રી છે ઇશા. તેમના પિતા નૃત્ય પ્રદર્શનમાં હાજરી દીધા બાદ તેઓ મળ્યા હતા, જેમાં નીતાએ ભાગ લીધો હતો અને બંને વચ્ચે લગ્નની ગોઠવણ કરવાનો વિચાર કર્યો હતો.
તેમના સર્જનમાં ગુજરાતી કવિતા અને ગઝલોનો સમાવેશ થાય છે. જેમાં જય ભારતી , ગુલ્ઝારે-શાયરી-શયદા , દિપક ના ફૂલ , ચિતા અને અશ્રુ ચાલ્યા જાય છે નો સમાવેશ થાય છે. જય ભારતી એક લાંબી કથા કવિતા છે, જે દલપતરામ શૈલીમાં છે. તેમની નવલકથાઓમાં મા તે મા , અમીના, છેલ્લી રોશની , બહાદુરશાહ ઝફર , આઝાદીની શમા , ખમ્મા ભાઇને , દુખિયારી, ચાંદની રાત, મુમતાઝ, સૌંદર્યપુજા, નવો સંસાર, જમાનાની ઝલક, લૈલા, ભાદરિયે, અંધારી રાત , સેંથીમાં સિંદુર , અમાનત , સાબિરા , મોટી ભાભી, વાંઝણી વાવ, વિરહાક , જ્યોતિ તોરણ, બેઠો બોલાવે, લક્ષ્મીનંદન, ડો.અનુપમ, શમશીરે આરબ , પુનિત ગંગા, લાખેણી લાજ , જીવતા સૂર, નાની નંદી, આગ અને અજવાળા, શહજાદી કાશ્મિરા, રાજહંસ , સૂરસમાધિ , દેવ દુલારી , હમિદા, માયાનું મન, રાજેશ્વરી, રાજબા, અનાવરી, માસૂમા અને દોશીઝાનો સમાવેશ થાય છે. અમરજ્યોત , સંસારનૌકા, કર્મપ્રભાવ, વસંતવિણા, કુમળી કળી, નારીહૃદય, પુજાર, કોઇકનું મીંઢળ કોઇકના હાથે તેમના નાટકો છે, જ્યારે પંખીડો , અમીઝરણા, કેરીની મોસમ અને બીજી વાતો તેમના વાર્તા સંગ્રહો છે.
શયદાનો જન્મ ૨૪ ઓક્ટોબર ૧૮૯૨માં ધંધુકા નજીક પીપળી ગામમાં લવજીભાઇ અને સંતોકબહેનને ત્યાં થયો હતો. તેમનુ કુટુંબ ખોજા શિયા ઇશ્ના અશેરી સમુદાય સાથે જોડાયેલો હતો. તેમણે ચોથા ધોરણ સુધી અભ્યાસ કર્યો હતો. ઇ.સ. ૧૯૧૨માં પ્રથમ વખત તેમની કવિતા મુંબઇ સમાચારમાં પ્રગટ થઇ હતી. ત્યારબાદ, તેમણે ગઝલો, નવલકથાઓ, ટૂંકી વાર્તાઓ અને નાટકો લખવાનું શરૂ કર્યું. કુમળી કળી તેમના વખણાયેલા નાટકોમાંનું એક હતું. તેઓ બે ઘડી મોજ ના સ્થાપક તંત્રી હતા, જેનાથી ગુજરાતી ગઝલની સ્થાપના ઉર્દૂ ગઝલોથી સ્વતંત્ર શૈલી તરીકે થઇ. તેમણે ગુજરાતી કવિતાના સામયિક ગઝલ માં પણ તંત્રી તરીકે સેવા આપી હતી. તેઓ ૩૧ મે, ૧૯૬૨ના રોજ મુંબઈ ખાતે મૃત્યુ પામ્યા હતા.
હરજી લવજી દામાણી, જેઓ તેમના ઉપનામ શયદા વડે વધુ જાણીતા છે, ગુજરાતી ભાષાના કવિ, નવલકથાકાર, ટૂંકી વાર્તા લેખક અને નાટ્યકાર હતા. તેમણે ગુજરાતી સાહિત્યમાં ગુજરાતી ગઝલ સ્વરૂપની કવિતાની શરુઆત કરી હોવાથી તેઓ ગઝલ સમ્રાટ તરીકે ઓળખાય છે.
બીજી બાજુ પવનના કારણે ભુવડ ચાવડાની તલવારથી કપાયેલો રા'લાખાનો પ્રિય આંબો પડી જતા કેરાકોટમાં હાહાકાર મચી જવા પામ્‍યો હતો. રા'લાખાએ પોતાનો પ્રિય આંબો તલવારથી કપાયા અને તૂટી પડયાના ખબર મળતા આ દુસાહસ કરનારની શોધ શરૂ થઈ હતી પરંતુ આંબો જે રીતે કપાણો હતો તે કોઈ પોતાના દરબારમાં કોઈ શૂરવીરનું જ કામ હોય તેમ ધારીને રા'લાખાએ પોતાના દરબારમાં તમામ શૂરવીરોને અતિ તાકાતવાન અરૂણા પાડાના માથાના તલવારના એક ઝાટકે જે ઉતારી શકે તેને જ સાકરીયો આંબો કાપ્‍યો હતો તેની પરીક્ષા કરવા બોલાવ્‍યા હતા. બધા જ દરબારીઓ પાડાનું માથુ ઉતારવામાં નિષ્‍ફળ ગયા બાદ આખરી બચેલા ભુવડ ચાવડાએ પોતાની કાટેલી તલવારના એક જ ઝાટકે પાડાનું માથુ ધડથી અલગ કરી નાંખ્‍યુ હતું.
ભુવડ ચાવડાએ જે સાકરીયા આંબાને કાપી નાંખ્‍યાનું પુરવાર થતા તેનાથી નારાજ થયેલા રા'લાખાએ તેને એક કાગળ લખીને છ મહિનામાં પોતે આ અપમાનનો બદલો લેશે તેવો સંદેશો મોકલાવ્‍યો હતો જેની સામે આહીર શૂરવીર ભુવડ ચાવડાએ પોતે માત્ર ૬ દિવસમા પોતાના અપમાનનો બદલો એકલા હાથે લેશે તેવો વળતો સંદેશો મોકલાવ્‍યો હતો. ભુવડ ચાવડાની તાકાત અને શૂરવીરતાને સારી રીતે જાણતા રા'લાખાએ આ સંદેશાથી ડરી જઈને પોતાના એકાંત મહેલ નજરબાગમા રહેવો જતો રહ્યો પોતાના અંગરક્ષકો અને સિપાઈઓનો કડક પહેરો મુકીને નજરબાગને ફરતી ખાઈ ખોદીને રા'લાખા એ તેમા અગ્નિ પ્રગટાવી હતી જે ભુવડ ચાવડા પાછળથી ઠેકીને નજરબાગમા પ્રવેશી ન શકે.
જે બાદ રા'લાખા જંગલમાં સિંહનો શિકાર કરવા ગયા હતા. રા'લાખા એ સિંહ પર તીર છોડતા ભુરાયા થયેલા સિંહે રા'લાખા તરફ ત્રાટકયો હતો. સિંહના અચાનક આક્રમણથી રા'લાખાની એકબાજુ રહેલો ચંદ્રસેન ડરી ગયો હતો. જેથી રા'લાખાની બીજી બાજુ રહેલા ભુવડ ચાવડાએ તુરંત વિજળી વેગ રા'લાખાની આગળ આવીને રા'લાખાની રક્ષા કરવામાં ડરી ગયેલા ચંદ્રસેનને પોતાની કાટેલી તલવારના એક ઝાટકે પુરો કરી નાંખ્‍યો હતો. બાદમાં રા'લાખાના હાથીની અંબાડી તરફ થઈને ત્રાટકેલા સિંહના માથાને પણ તલવારના એક ઝાટકે ઉડાડી દીધુ હતું. ભુવડ ચાવડાની કાટેલી તલવારની આવી અદ્‌ભૂત શૂરવીરતા જોઈ રા'લાખા સહીત સૌ રાજદ્વારીઓ દંગ રહી ગયા હતા.
રા'લાખા યુધ્‍ધ જીતીને આવ્‍યા બાદ તેના દરબારમાં લાવેલા વિદ્યામલ કવિ ભુમ ભાટના દુહાઓ સાંભળીને આ તમામ શુરવીરોમાં જોમ ઉતરી આવ્‍યુ હતુ. આ જોમના કુફમા ચંદ્રસેન નામના દરબારીએ ભુવડ ચાવડાની તલવાર કાટેલી હોવાથી તેની મશ્‍કરી કરી હતી. જેથી સમસમી ઉઠેલા ભુવડ ચાવડાએ પોતાની તલવારનો કાટ ઉતારવા રા'લાખાને અતિપ્રિય એવા સાકરીયા આંબાના ઝાડ પર ઘા કર્યો હતો. આ અતિ તાકાતથી થયેલા ઘાને કારણે આંબાનું ઝાડ થડથી અલગ થઇ ગયુ પરંતુ આ ઘા અતિ ઝડપભેર વિજળીવેગે થયેલો હોય ઝાડ થડ પર સીધુ પડયુ રહ્યુ હતુ.
પ્રચલિત કથા મુજબ રા'લાખા અને ભુવડ ચાવડાની એક વખત ઉગમણી દિશા તરફ ચડાઇ કરવા ગયા અને અનેક પ્રદેશો જીતી આવ્‍યા હતા. આ યુધ્‍ધના સમય દરમ્‍યાન એક જગ્‍યા પર બાજરોખડની જેમ વાવ્‍યા વગર ઉગતો હતો. આ બાજરાના ડુંડા ખાઇને રા'લાખાના ઘોડામાં નવો જોમ આવતા આ ધાન્‍યને ચમત્‍કારીક ગણીને રા'લાખા તેના બીજ પોતાની સાથે કેરા લાવ્‍યા અને વાવ્‍યા હતા. કવિની વાત મુજબ તેને બાજરો એવુ નામ આપ્‍યુ હતુ. રા'લાખા તેમની સાથે સાકરીયો આંબો અને પીયણ ભેસ પણ સાથે લાવ્‍યા હતા.
રા'લાખા સવારે ઉઠયા ત્‍યારે ભુવડ રાત્રે તેમના મહેલમાં આવ્‍યાની નીશાની મળતા અને તેને પોતાને કોઈ જ ઈજા ન પહોંચાડી હોય ભુવડ તરફ માન ઉપજયુ જેથી અપમાન ભુલાવીને ફરીથી મિત્રતા બાંધવા ભુવડ ગામ તરફ જાતે ગયા હતા ત્‍યારે ભુવડ ચાવડા ગામમાં પોતાના કાકા અશપાલ ચાવડાની અંતિમ વિધિ કરતા હતા તેથી રા'લાખા અશપાલ ચાવડાના અંતિમ સંસ્‍કારમાં જોડાયા હતા. અંતિમવિધિ પૂર્ણ થયા બાદ રા'લાખા અને ભુવડ ચાવડા બન્‍ને અપમાન ભુલીને એકબીજાને ગળે મળીને ભેટી પડયા હતા.
ભુવડ ચાવડા કચ્છનો આહીર હતો, જે ઇ.સ. ૧૦મી સદીમાં કચ્‍છમાં કેરામાં શાસન કરતા રા'લાખા અથવા લાખોજી જાડેજાનો અંગત રાજદ્વારી દરબારી હતો.
કેરાકોટ આવીને રા'લાખાએ ભુવડ સહીતના ૨૪ ગામ કાયમી ભોગવવાનો લેખ ત્રાંબાના પતરે ભુવડ ચાવડાને કરી આપીને તેની મર્દાનગીની કદર કરી હતી.
૨૬ ડિસેમ્બર ૧૮૪૮ના રોજ અમદાવાદમાં તેમણે ગુજરાત વર્નાક્યુલર સોસાયટીની સ્થાપના કરી, જેના વડે ગુજરાતી ભાષામાં સાહિત્યના વિકાસને વેગ મળ્યો. રૂપિયા ૯૬૦૧નો ફાળો સ્થાનિક લોકો, બરોડા રાજ્ય અને બ્રિટિશ અધિકારીઓ દ્વારા ભેગો કરવામાં આવ્યો હતો. સોસાયટીએ ગુજરાતમાં પ્રથમ જાહેર પુસ્તકાલય, પ્રથમ કન્યા શાળા, પ્રથમ સામયિક, પ્રથમ સમાચારપત્ર અને પ્રથમ સાહિત્યના સામયિકની શરૂઆત કરી હતી. તેમણે ૧૮૫૦માં સુરતમાં એન્ડ્રુ પુસ્તકાલયની અને ૧૮૬૫માં મુંબઈમાં ગુજરાતી સભાની સ્થાપના કરી હતી. ગુજરાતી સભાનું પાછળથી ફાર્બસ ગુજરાતી સભા તરીકે તેમના નામ પરથી નામકરણ કરવામાં આવ્યું હતું. ૧૮૫૨માં તેમણે ઇડરમાં ગુજરાતી કવિઓનું સંમેલન ગોઠવ્યું હતું. દલપતરામનું ફાર્બસવિલાસ આ સંમેલનનું વર્ણન કરે છે. તેમણે ગુજરાતના ઇતિહાસના સંશોધન માટે ઘણાં જૈન પુસ્તકાલયોની મુલાકાત લીધી હતી. ૧૮૫૬માં તેમણે રાસ માળા પ્રકાશિત કર્યું હતું જે ૮મી સદીથી બ્રિટિશરોના આગમન તેમજ ગુજરાતી લોકસાહિત્યનું વર્ણન બે ભાગમાં કરે છે. તેનું ગુજરાતી ભાષાંતર રણછોડલાલ ઉદયરામ દવે વડે ૧૮૬૯માં કરવામાં આવ્યું હતું.
૧૮૪૮માં તેઓ કવિ દલપતરામને મળ્યા જેમણે તેમને ગુજરાતીમાં લખતા શીખવ્યું, જ્યારે ફાર્બસે દલપતરામને ગુજરાતીમાં સર્જન કરવાનું ઉત્તેજન આપ્યું. તેઓ ગાઢ મિત્રો બન્યા. તેમણે દલપતરામને ૧૮૪૯માં પ્રકાશિત પ્રથમ ગુજરાતી નાટક લક્ષ્મી નાટક લખવાની પ્રેરણા આપી હતી, જે ગ્રીક નાટક પ્લુટુસ પર આધારીત હતું.
તેમનો જન્મ લંડનમાં જુલાઇ ૧૮૨૧માં થયો હતો. તેમનું શાળાકીય શિક્ષણ ફિંચલે ખાતે થયું. તેમણે સ્થપતિને ત્યાં તાલીમ મેળવી હતી પરંતુ તેઓ હેઇલબરી ખાતે કોલેજમાં જોડાયા અને સર ચાર્લ્સ ફાબર્સ વડે બોમ્બે સિવિલ સર્વિસ માટે ૧૮૪૦માં પસંદગી પામ્યા. તેઓ નવેમ્બર ૧૮૪૩માં મુંબઈ, ભારત આવ્યા.
એલેકઝાન્ડર કિન્લોક ફાર્બસ ગુજરાતી સાહિત્યના ચાહક એવા અને બ્રિટિશ વહીવટકર્તા હતા. તેઓ ફાર્બસસાહેબ તરીકે જાણીતા હતા.
ઈમેજીકા ભારત દેશના પશ્ચિમ ભાગમાં આવેલા મહારાષ્ટ્ર રાજ્યના મુંબઈ-પુના રાષ્ટ્રીય ધોરી માર્ગ તથા દ્રુત ગતિ માર્ગ પર આવેલા ખપોલી નજીક આવેલ એક મનોરંજન માટેનું સ્થળ છે. આ પાર્કના માલિક તથા વહીવટકર્તા એડ્લેબ્સ એન્ટરટ્રેઈનમેન્ટ લિમિટેડ ), જેના પ્રમોટર મનમોહન શેટ્ટી છે. ૧૬૦૦ કરોડના ખર્ચે બનાવવામાં આવેલું આ પાર્ક ૩૦૦ એકર જમીન પર ફેલાયેલું છે, જેને એપ્રિલ ૨૦૧૩માં ખુલ્લુ મુકવામાં આવ્યું છે. આ પાર્ક એકી સાથે ૨૦,૦૦૦ મુલાકાતીઓ આવી શકે એવી ક્ષમતા ધરાવે છે. પ્રથમ વર્ષ પૂર્ણ થાય ત્યાં સુધીમાં ૩૦ લાખ લોકો અહીંની મુલાકાત લેશે એવો લક્ષ્યાંક મનમોહન શેટ્ટીએ રાખ્યો છે. આ થીમ પાર્ક ખાતે ૨૧ જેટલાં મનોરંજક આકર્ષણો ઉભાં કરવામાં આવ્યાં છે, જેમાં હિન્દી ચલચિત્ર મિ. ઈન્ડીયા આધારીત રાઈડ અને ભારતનું સૌથી વિશાળ રોલર કોસ્ટર નાઈટ્રો જેવાં આકર્ષણો હાલ ઉપલબ્ધ છે, જ્યારે વોટર પાર્ક તેમ જ ૩૦૦ રૂમ ધરાવતી હોટલ ભવિષ્યમાં તૈયાર કરવામાં આવશે.
સંધિપાદ એ પ્રાણીસૃષ્ટિનો સૌથી મોટો સમુદાય છે. આ પ્રકારના પ્રાણીઓ સાંધાવાળા ઉપાંગો ધરાવે છે તેથી તે સંધિપાદ કહેવામાં આવે છે. જીવનની શક્યતા હોય તેવી કોઈ પણ જગ્યાએ આ સમુદાયનાં પ્રાણીઓ જોવા મળે છે. તેઓ જમીનમાં, જમીન ઉપર, મીઠા પાણીમાં, ખારા પાણીમાં-સમુદ્રમાં કોઈ પણ ઊંડાઈએ, ઉષ્ણકટિબંધ તેમજ શીત કટિબંધ પ્રદેશોમાં અને હવામાં વસવાટ કરે છે. તેમાંના કેટલાક પ્રાણીઓ સમુહમાં જીવન ગાળે છે જેવા કે, મધમાખી, કીડી, ઊધઈ વગેરે કીટકો. આ સમુદાયનાં સામાન્ય પ્રાણીઓ આદિસંધિપાદ ; સ્તરકવછી ; કીટક અને અષ્ટપાદ છે.
રોલેટ એક્ટના વિરોધમાં ૩૦ માર્ચ અને ૦૬ એપ્રિલ ૧૯૧૯ના રોજ પંજાબમાં લોકોએ હળતાલ પાડી. અમૃતસરની સ્થિતિ અંકુશ બહાર ગઈ છે તેમ લાગતા તેમને લશ્કરના હવાલે કર્યું. ૧૩ એપ્રિલ ૧૯૧૯ વૈશાખી ના દિવસે સાંજે ૪:૩૦ વાગ્યે જલિયાંવાલા બાગમાં શહીદોને અંજલી આપવા અને બધાના પ્યારા નેતાઓ ડૉ. કિચલું અને ડૉ. સત્યપાલની ધરપકડનો વિરોધ કરવા એક સભાનું આયોજન કરવામાં આવેલ હતું. આ સભા ગેરકાયદેસર હોવાની જાહેરાત કર્યા વિના અને કશીયે પૂર્વ ચેતવણી આપ્યા વિના અંધાધૂંધ ગોળીબાર કરવાનો ઓર્ડર જનરલ ડાયરે આપ્યો. જેમાં હજારો લોકોની કત્લેઆમ કરવામાં આવી.
ઉધમસિંહનો જન્મ ૨૬ ડિસેમ્બર ૧૮૯૯માં પંજાબના સંગરૂર જિલ્લાના સુનામ ગામમાં થયો હતો. ૧૯૦૧માં ઉધમસિંહના માતા અને ૧૯૦૭માં તેમના પિતાનું અવસાન થઇ ગયું. આ ઘટનાના લીધે ઉધમસિંહને તેમના મોટાભાઈ સાથે અમૃતસરના અનાથાશ્રમમાં રહેવું પડ્યું. ઉધમસિંહનું બાળપણનું નામ શેરસિંહ અને તેમના ભાઈનું નામ મુક્તાસિંહ હતું. જેમને અનાથાશ્રમમાં અનુક્રમે ઉધમસિંહ અને સાધુસિંહ નવા નામ મળ્યા. ઉધમસિંહ સર્વધર્મના પ્રતીક સમાન હતા. એટલા માટે જેલવાસ દરમિયાન તેમણે પોતાનું નામ બદલીને "રામ મોહહમ્મદ સિંહ આઝાદ" રાખ્યું હતું જે ભારતના પ્રમુખ ધર્મોના પ્રતિક છે.
પોતાના આ મિશનને અંજામ આપવા અલગ અલગ નામોથી આફ્રિકા, નૈરોબી, બ્રાઝીલ અને અમેરિકાની યાત્રા કરી. ઈ.સ. ૧૯૩૪ માં ઉધમસિંહ લંડન પહોંચી ગયા. ત્યાં ૯ એલ્ડર સ્ટ્રીટ કોમર્શિયલ રોડ પર રહેવા લાગ્યા. ત્યાં તેમણે યાત્રાના હેતુથી એક કાર લીધી હતી. ભારતના આ વીર ક્રાંતિકારી માઈકલ ઓ. ડાયરની હત્યા કરવા માટેના યોગ્ય સમયની રાહ જોઈ રહ્યા હતા.
અનાથાશ્રમમાં ઉધમસિંહનું જીવન પસાર થઇ રહ્યું હતું ત્યાંજ ૧૯૧૭માં તેમના ભાઈનું અવસાન થઇ ગયું અને તેઓ બધી રીતે અનાથ થઇ ગયા. ૧૯૧૯માં તેમણે અનાથાશ્રમ છોડી દીધું અને ક્રાન્તિકારીઓની સાથે મળી દેશની આઝાદીની ચળવળમાં ભળી ગયા.
એક અલગ શાખા તરીકે સિવિલ એન્જિનિયરિંગની શરૂઆત ફ્રાન્સમાં 1716 માં બ્રિજ અને હાઇવે કોર્પ્સના ફાઉન્ડેશનમાં જોવા મળી શકે છે, જેમાંથી 1747 માં ઇકોલ નેશનલે ડેસ પોન્ટ્સ એટ ચૌસિસ નો વિકાસ થયો. તેના શિક્ષકોએ પુસ્તકો લખ્યા જે સામગ્રી, મશીનો અને હાઇડ્રોલિક્સના મિકેનિક્સ પર પ્રમાણભૂત કામો બન્યા, અને અગ્રણી બ્રિટિશ ઇજનેરોએ તેમને વાંચવા માટે ફ્રેન્ચ શીખી. જેમ જેમ ડિઝાઇન અને ગણતરીએ અંગૂઠાના નિયમ અને પ્રયોગમૂલક સૂત્રોને બદલ્યા, અને તે વિજ્ઞાનને સુવ્યવસ્થિત રીતે ઘડવામાં આવ્યું તેમ, બિન -લશ્કરી ઇજનેર સ્ટેજની આગળના ભાગમાં ગયા. પ્રતિભાશાળી, જો ઘણીવાર સ્વ-શિક્ષિત, કારીગરો, પથ્થરમારો, મિલવરાઇટ્સ, ટૂલમેકર્સ અને ઇન્સ્ટ્રુમેન્ટ ઉત્પાદકો સિવિલ એન્જિનિયર બન્યા. બ્રિટનમાં, જેમ્સ બ્રિન્ડલીએ મિલરાઇટ તરીકે શરૂઆત કરી અને સદીના અગ્રણી નહેર નિર્માતા બન્યા; જ્હોન રેની એક મિલરાઈટના એપ્રેન્ટિસ હતા જેમણે આખરે નવો લંડન બ્રિજ બનાવ્યો; થોમસ ટેલ્ફોર્ડ, એક પથ્થરમાલિક, બ્રિટનના અગ્રણી રોડ બિલ્ડર બન્યા.
સંરચનાત્મક ઈજનેરી એ સિવિલ ઈજનેરી પેટા-શાખા છે જેમાં સ્ટ્રક્ચરલ ઈજનેરને ઇમારતોના 'હાડકાં અને સ્નાયુઓ' ડિઝાઇન કરવાની તાલીમ આપવામાં આવે છે જે માનવસર્જિત માળખાનું સ્વરૂપ અને આકાર બનાવે છે. માળખાકીય ઇજનેરોએ ઇમારતો અને નોન-બિલ્ડિંગ સ્ટ્રક્ચર્સની બાંધકામોની સ્થિરતા, તાકાત, કઠોરતા અને ભૂકંપ-સંવેદનશીલતાને સમજવી અને ગણતરી કરવી જોઈએ. માળખાકીય ડિઝાઇન અન્ય ડિઝાઇનરો જેમ કે આર્કિટેક્ટ્સ અને બિલ્ડિંગ સર્વિસ એન્જિનિયર સાથે સંકલિત છે અને ઘણી વખત સાઇટ પર કોન્ટ્રાક્ટરો દ્વારા પ્રોજેક્ટ્સના બાંધકામની દેખરેખ રાખે છે. તેઓ મશીનરી, તબીબી સાધનો અને વાહનોની ડિઝાઇનમાં પણ સામેલ થઈ શકે છે જ્યાં માળખાકીય અખંડિતતા કાર્ય અને સલામતીને અસર કરે છે.
પર્યાવરણીય ઇજનેરી એ એક વ્યાવસાયિક ઇજનેરી શાખા છે જે રસાયણશાસ્ત્ર, જીવવિજ્ઞાન, ઇકોલોજી, ભૂસ્તરશાસ્ત્ર, હાઇડ્રોલિક્સ, હાઇડ્રોલૉજી, માઇક્રોબાયોલોજી અને ગણિત જેવા વ્યાપક વૈજ્ઞાનિક વિષયોને સમાવે છે અને એવા ઉકેલો બનાવે છે જે જીવંત સજીવોના સ્વાસ્થ્યને સુરક્ષિત કરશે અને પર્યાવરણની ગુણવત્તામાં સુધારો કરશે.
પર્યાવરણીય ઇજનેરો પાણી, માટી અને વાયુ પ્રદૂષણની સમસ્યાઓનો અભ્યાસ કરે છે અને આ સમસ્યાઓને ઉકેલવા, ઘટાડવા અથવા નિયંત્રિત કરવા માટે જરૂરી તકનીકી ઉકેલો વિકસાવે છે જે કાયદાકીય, આર્થિક, સામાજિક અને રાજકીય ચિંતાઓ સાથે સુસંગત હોય.
સિવિલ ઇજનેરી કે સ્થાપત્ય અભિયાંત્રિકી લશ્કરી ઇજનેરી પછી ઇજનેરીની સૌથી જૂની શાખા છે. આ ભૌતિક અને કુદરતી રૂપે બનેલા મકાનો,સંસ્થાકીય ઇમારતો,પુલ, રસ્તા, નહેરો, જળબંધ, ઇમારતો, વગેરેની ડિઝાઇન, બાંધકામ અને જાળવણીનું વિજ્ઞાન છે.
પરિવહન ઇજનેરી એ સિવિલ ઇજનેરી એક શાખા છે જે સલામત અને કાર્યક્ષમ પરિવહન પ્રણાલીના આયોજન, સંરચના, સંચાલન અને જાળવણીમાં સામેલ છે. આ પ્રણાલીઓમાં રસ્તાઓ, રેલ્વે, જળમાર્ગો અને ઇન્ટરમોડલ કામગીરીનો સમાવેશ થાય છે
ભૂતકનીકી ઈજનેરી સિવિલ ઈજનેરીની પેટા-શાખા છે અને તેને સમાજ અને જીવનને સુધારવા માટે પૃથ્વી સામગ્રી ના ઉપયોગ તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરી શકાય છે.
ઈ.સ. ૧૮૮૭માં અંગ્રેજોના વધતા દબાણને હળવું કરવા ગેરિલા યુદ્ધનીતિ પ્રમાણે તેના સાથીઓએ તેને પોતાને વતન મકરાણ જઈ આવવાની સલાહ આપી. તે પ્રમાણે કાદુની ટોળી કાઠીયાવાડથી અમદાવાદ, ત્યાંથી કરાંચી અને પછી ટ્રેન દ્વારા સિંધ પહોંચ્યા. સિંધના લ્યારી નગરમાં તેણે ઉંટસવારને તેના વતન મકરાણ જવા માટે ભાડે કર્યો. કાદુ મકરાણીની ઓળખ છતી થતાં, ઊંટ વાહકને તેને દગો દઈ ઈનામની રકમ લેવાની લાલચ થઈ. ઊંટ વાહકે તેને બગદાદી પોલીસ થાણા પાછળ મળવાની સલાહ આપી. તેમ છતાં પણ પોલીસ અને ઊંટવાહક કાદુને પકડી શક્યા નહીં. કાદુ મકરાણીએ તે બંનેને કટાર વડે મારી નાખ્યા અને ત્યાંથી નાસી છૂટ્યો. જ્યારે તે બગદાદીની સાંકડી ગલીઓમાંથી ભાગતો હતો ત્યારે એક મજૂરે ઓળખ્યા વગર તેને રોકવા તેના માથે ભારે પથ્થર ફેંક્યો. તેમ થતાં કાદુ બેશુદ્ધ બન્યો અને તેને પકડી લેવામાં આવ્યો. તેના પર મુકદમો ચલાવી તેને ફાંસીની સજા ફરમાવવામાં આવી. તેને ૧૮૮૭માં કરાંચીના કેન્દ્રીય કારાગૃહ માં ફાંસી દેવામાં આવી. તેના મૃતદેહને વાજા દુરા ખાને મેળવ્યો અને તેને દફન વખતે લ્યારી નગરના મુલ્લા ગુલામે તેમને નવડાવ્યા. તેને મેવાહ શાહ કબ્રસ્તાન માં દફનાવવામાં આવ્યો.
કાદીર બક્ષ રીન્દ બલોચ અથવા કાદુ મકરાણી ૧૯મી સદીનો જાણીતો બહારવટિયો હતો. તેનો જન્મ બલોચિસ્તાનના મકરાણમાં થયો હતો. તેની કારકિર્દીમાં ગુજરાતના કાઠિયાવાડમાં તેણે બહારવટીયાનો માર્ગ અપનાવ્યો હતો. ઈ.સ. ૧૮૮૭માં તેના મૃત્યુ પછી તેને સિંધના કરાચીમાં દફનાવવામાં આવ્યો હતો. તેની કબર મેવાહ શાહ કબ્રસ્તાન માં આવેલી છે.
સિંધના ઇતિહાસકાર ગુલ હસન કમાલ્ટી તેમના પુસ્તક સિંધજી માર્વીમાં કાદીર બક્ષ મકરાણીના જીવનના તથ્યો લખ્યા છે. તેમણે લખ્યું છે કે, કાદુ મકરાણીએ બ્રિટિશ રાજ અને ગુજરાતના ઉચ્ચ વર્ગ વિરુદ્ધ ગરીબ નબળાઓના પક્ષમાં બંડ કર્યો હતો.
મકરાણીઓના વારસદારો હજી પણ જુનાગઢ, વેરાવળ, જામનગર અને લ્યારી માં વસે છે. કાદુ મકરાણીની ટોળી સિવાયના અન્ય ઘણા મકરાણી બલોચો ગુજરાતના કાઠિયાવાડમાં સ્થાયી થયા છે.
પાઓલો સન્તોની-રુગીયુ અને ફીલીપ જે. સ્ક્યાય તેમના પુસ્તક "એ હિસ્ટોરી ઓફ પ્લાસ્ટીક સર્જરી" નામના પુસ્તકમાં જણાવે છે કે:
મંદિરનું પ્રાંગણ ચોરસ ગર્ભગૃહ અને બેવડા ચોગાનો ધરાવે છે. શિખર વિશિષ્ટ પ્રકારનું ચોરસ છે. ગર્ભગૃહ અંદર થી ૧૦ ફીટ ૯ ઇંચ માપ ધરાવે છે. તે ૨૩ ફીટ ઊંચી અને ૨ ફીટ ૬ ઇંચ જાડી દિવાલો ધરાવે છે. આ દિવાલો કોઈપણ સજાવટ વગરની છે અને કાટખૂણે ૧૭ ફીટ ઊંચાઇ ધરાવે છે અને પછી તે ભેગી થઇને પિરામિડ આકારનું શિખર રચે છે. તેની દિવાલો યોગ્ય રીતે બાંધવામાં આવી છે. દરેક ખાંચો ૮ ઇંચ ઉંડો છે અને કાળજીપૂર્વક જોડાયેલો છે. આ રીતે તે કોઇ પણ પ્રકારના સિમેન્ટ વગર બંધાયેલ છે. તળિયાથી ૧૧ ફીટના અંતરે, આગળની પાછળની દિવાલો પર ૧૪ ઇંચના ચાર છિદ્રો અને બાજુની દિવાલો પર ૬ નાના છિદ્રો આવેલા છે. આ મંદિરનું પ્રવેશદ્વાર પૂર્વ દિશામાં છે. આગળની દિવાલ પડી ગઇ છે અને અંદરની બાજુએથી ફરી બાંધવામાં આવી છે, જે આંતરિક પથ્થરોને જકડી રાખતી દર્શાવે છે. દરવાજાની ડાબી બાજુએ એક શિલાલેખ આવેલો છે, જે યોગ્ય રીતે ઉકેલી શકાતો નથી. તે કદાચ બ્રાહ્મી લિપિની સ્થાનિક આવૃત્તિ છે.
મંદિરનું શિખર છ અથવા ૭ ખૂણાઓ સાથે ચોરસ બાજુઓ ધરાવે છે અને છેલ્લી ટોચ એક જ ભાગ વડે આવરિત છે. તેનો આંતરિક ભાગ પોલો છે. બહારની બાજુથી તેના ચોખ્ખા ત્રણ ભાગ પડે છે. સૌથી નીચેના ભાગમાં દરેક બાજુએ ચૈત્ય બારી આવેલી છે અને સૌથી ઉપરના ભાગમાં એક બારી છે. ટોચ પર એક સળંગ પથ્થર છે. આ ચૈત્ય બારીઓ પર મૂર્તિઓ આવેલી છે. પશ્ચિમ બાજુએ ગણેશજીની મૂર્તિ સ્પષ્ટ જોઇ શકાય છે અને ઉત્તરની બાજુએ એક દેવ મૂર્તિ છે. ૨.૫ ફીટના છિદ્રો થાંભલાઓને આધાર આપવા માટે આવેલા છે, જે વડે પહેલા અંદરના પ્રાંગણની છતને આધાર અપાતો હશે.
મંદિરના ગર્ભગૃહમાં પીળા પથ્થરોથી બનેલી બે મૂર્તિઓ છે. તે ચોક્કસપણે કોની છે તે નક્કી થઇ શક્યું નથી. સ્થાનિક લોકોમાં તે રામ અને લક્ષ્મણ મનાય છે. રામની મૂર્તિ પર મુકુટ છે, જ્યારે લક્ષ્મણની મૂર્તિ પર નાનો મુકુટ, લાંબા કુંડળો, વીંટી અને જમણા હાથમાં ભાલો પકડેલો છે. કેટલાક ઇતિહાસકારો વડે આ મૂર્તિ વિષ્ણુ અને સ્કંદની છે તેમ નક્કી કરાયું છે. કેટલાક એવું માને છે કે તે સૂર્યની મૂર્તિ છે. આ સ્થાન શૈવ સંપ્રદાય સાથે પણ સંકળાયેલું છે.
આ પ્રાચીન મંદિર સૌરાષ્ટ્ર તેમજ ગુજરાતમાં સૌથી જુનું હયાત એવું પથ્થરનું બનેલું મંદિર ગણાય છે. તેનો સમય જોકે વિદ્વાનોમાં વિવાદાસ્પદ છે. સૌથી વધુ સંભવિત સમય ૬ઠ્ઠી સદીના અંત ભાગ થી ૭મી સદીનો પ્રથમ અડધો ભાગ પરંતુ જુનાગઢની ઉપરકોટની ગુફાઓ કરતા પહેલા ગણવામાં આવે છે. આ મંદિર ભારત સરકારના પુરાતત્વ ખાતા દ્વારા રક્ષિત સ્મારક છે અને રાષ્ટ્રીય મહત્વનું સ્મારક છે.
ગોપનું મંદિર ગુજરાત રાજ્યના જામનગર જિલ્લાના જામજોધપુર તાલુકામાં ઝીણાવારી ગામમાં આવેલું પ્રાચીન મંદિર છે. તે આશરે ઇ.સ. ૫૭૫-૬૫૦ના સમયનું છે અને ગુજરાતમાં પથ્થરોથી બનેલા અને બાકી રહેલા મંદિરોમાંનું એક છે. તેનું સ્થાપત્ય ગાંધાર કળા અને ઉત્તર અને દક્ષિણ ભારતના મંદિરોનો પ્રભાવ ધરાવે છે. આ મંદિરમાં ગર્ભગૃહ ચોરસ છે જેની આજુબાજુ બેવડા ચોગાનો આવેલા છે. તે વિશિષ્ટ પ્રકારનું શિખર ધરાવે છે.
બે પ્રાંગણોમાં અંદરનું પ્રાંગણ મોટાભાગે ખંડિત છે. તે ૩૫ ફીટ ૨ ઇંચના ચોરસ વિસ્તારનું તેમજ પૂર્વ બાજુથી ૧૮ ફીટ ૪ ઇંચ ૭ ફીટ ૩ ઇંચનો ભાગ ધરાવતું હતું. તે કદાચ મંદિરની પરિક્રમા કરવા માટે બનાવાયું હશે તેમ મનાય છે. તેનો પાયાનો ભાગ ચારે બાજુથી શણગારાયેલો હતો. આ ભાગ મોટાભાગે ભગવાનની નાની મૂર્તિઓ ધરાવતો હતો. બહારનું પ્રાગંણ ૯.૫ ફીટ પહોળું હતું. તે કદાચ ખૂલ્લું હશે એવું મનાય છે.
તે વર્તુ નદીના કાંઠા પર અને બરડા પર્વતમાળાના ગોપ શિખરની દક્ષિણ-પશ્ચિમ દિશામાં આવેલું છે. ગોપ શિખર પર ગોપેશ્વર અથવા ગોપનાથ તરીકે ઓળખાતું શિવ મંદિર આવેલું છે. શિખર પર નાની ગુફાઓ આવેલી છે જ્યાં શ્રદ્ધાળુઓ આશરો લે છે. ઝીણાવારી ગામ નાની ગોપ અથવા જૂના ગોપ તરીકે પણ ઓળખાય છે, જે ઘુમલીની ઉત્તર દિશામાં આવેલું છે.
જન્મથી કે આકસ્મિક રીતે બંને કાનમાં સાંભળવાની સમસ્યાવાળા કે તકલીફ ધરાવતા દર્દીના કાનમાં આધુનિક રીતે શસ્ત્રક્રિયા કરીને ઈલેક્ટ્રોનિક ચેતા નું પ્રત્યાર્પણ કરવામાં આવે છે તે કોકલીયર પ્રત્યારોપણ તરીકે જાણીતી શસ્ત્રક્રિયા છે. સાલ 2014ના સમયગાળામાં સંપૂર્ણપણે બહેરાશની સમસ્યા ધરાવતા કેટલાક દર્દીઓના એક કાનમાં આવી ઈલેક્ટ્રોનિક ચેતાનું પ્રત્યાર્પણ કર્યા બાદ તેઓ સાંભળીને કેવી રીતે અને કેવું બોલતાં શીખે છે તે માટે પ્રાયોગિક ધોરણે સંશોધનો કરવામાં આવેલાં. શસ્ત્રક્રિયામાં ઉપયોગમાં લેવાતાં કેટલાક ઈલેક્ટ્રોનિક ઉપકરણો જેવાં કે માઈક્રોફોન તથા અન્ય, કે જે કાનની પાછળના ભાગે બહાર જ રાખવામાં આવે છે, જેના દ્વારા સાંભળવાની સામાન્ય પ્રક્રિયાને બાયપાસ કરીને ધ્વનિના તરંગોને ઈલેક્ટ્રોનિક સ્વરૂપમાં રૂપાંતરણ કરીને સાંભળવાની ચેતા સુધી પહોંચાડવામાં આવે છે.
આ શસ્ત્રક્રિયા માટે દર્દીને સંપૂર્ણ બેભાન અવસ્થામાં રાખીને કરવામાં આવે છે. શસ્ત્રક્રિયા દ્વારા સંભવિત જોખમોમાં કાન પરના સોજા, ચહેરાની ચેતાને નુકસાન પહોંચવું, કર્ણની અસ્થિ ને નુકસાન થવું તથા વાઢ-કાપ દરમિયાન થયેલા ઘા પર ચેપ લાગવા જેવી સંભાવનાઓ નકારી ન શકાય. શસ્ત્રક્રિયા બાદ દર્દી થોડા ચક્કર આવવાની તથા સંતુલન જાળવવાની તકલીફની પણ ફરિયાદ થોડા સમય માટે કરે છે જે થોડા સમય પૂરતી જ હોય છે અને સામાન્ય રીતે તેનું સમાધાન પણ થઈ જાય છે. એક સર્વે મુજબ 70 જેટલાં દર્દીઓ આ સમસ્યાથી મુક્ત થઈ શક્યા ન હતાં.
આ ઉપકરણના પ્રત્યાર્પણ બાદ ગુણવત્તાના પુરાવાઓ એવું કહે છે કે, સાંભળવાની ગંભીર સમસ્યાવાળા જે દર્દીના બંને કાનમાં આ ઉપકરણ પ્રત્યાર્પણ કરવામાં આવેલું છે તેઓ સાંભળવાની પ્રક્રિયામાં સુધારો મેળવે છે પરંતુ ઘોંઘાટવાળી જગ્યાઓએ સાંભળવાની પ્રક્રિયામાં મોટો સુધારો અનુભવતા નથી. સાંભળવામાં સુધારો લાવવા માટે કોકલીયરનું પ્રત્યાર્પણ યોગ્ય છે તેવા પુરાવાઓ છે, પરંતુ સાંભળવાની સંવેદના ના સુધારા માટે શક્યતા નથી કે જે લોકોને જન્મજાત રીતે સાંભળવાની સંવેદનાની સમસ્યા છે.
ચિહિરોને શોધીને હાકુ તેને સુસુવાતારી ની દેખરેખ અને તેમનું સંચાલન કરવાવાળા તેમજ કરોડીયા જેવા દેખાતા સ્નાનગૃહના બોઇલરમેન કામાજીને મળીને તેની પાસે કામ માગવાનું કહે છે. કામાજી માટે સુસુવાતારી પેહલેથી જ કામ કરતા હોવાથી તેઓ સ્નાનગૃહમાં કામ કરતી લિન નામની યુવતીને ચિહિરોને સ્નાનગૃહની માલકણ યુબાબાને મળવા લઈ જવાનું કહે છે. યુબાબા ચિહિરોને ડરાવીને ભગાડવાનો પ્રયાસ કરે છે, પણ ચિહિરો તેની કામની માંગણી પર અચળ રહે છે, અને છેવટે યુબાબા ચિહિરોને કામ કરવાનો કોન્ટ્રેક્ટ આપી, તેનું નામ ઝુંટવીને તેને સેન નું નવું નામ આપે છે, અને તેને લિનની સાથે રહેવાનું કહે છે. સેન જ્યારે પોતાનાં ડુક્કર બની ગયેલાં મમ્મી-પપ્પાને જોવા જાય છે, ત્યારે તેને "ચિહિરો" ને મોક્લાયેલું ગુડબાય કાર્ડ મળી આવે છે, અને તેને ખ્યાલ આવે છે કે તે પણ પોતાનું નામ ભૂલી ગઈ હતી. હાકુ તેને જણાવે છે કે યુબાબા લોકોનું નામ ઝુંટવીને તેઓને પોતાના વશમાં રાખે છે. તે પોતાનું અસલી નામ ભૂલી ચુક્યો છે, અને ચિહિરોને ચેતવે છે કે જો તે પોતાનું નામ ભૂલી જશે, તો તે ક્યારેય આત્માઓની દુનિયામાંથી બહાર નહીં નીકળી શકે. ત્યારબાદ, સ્નાનગૃહમાં કામ કરતી વખતે સેન એક શાંત એવા માસ્ક પહેરેલા આત્મા ને સ્નાનેચ્છુ સમજી અંદર આવા દે છે.
આ બાજુ, પોતાનાં મમ્મી-પપ્પાની ચિંતામાં મગ્ન સેન કાગળની બનેલી શિકિગામીઓને એક ડ્રેગન પર હુમલો કરતા જોવે છે અને તે ડ્રેગનને હાકુ તરીકે ઓળખી જાય છે. જ્યારે ખૂબ જ ઇજાગ્રસ્ત હાકુ યુબાબાના કમરામાં જઈ પડે છે, સેન તેનો પીછો કરતા-કરતા મકાનની ઉપરની તરફ ચઢે છે. જ્યારે તે હાકુની પાસે પહોંચે છે, તેની પીઠ પર ચોંટી ગયેલી એક શિકિગામી યુબાબાની જોડકી બહેન ઝેનીબા બનીને સામે આવે છે. ઝેનીબા યુબાબાના નાનકડા દિકરા બો ને ઉંદર બનાવી એક નકલી બો બનાવે છે, અને યુબાબાના પક્ષીને એક નાનકડું પક્ષી બનાવી દે છે. તે સેનને કહે છે કે હાકુએ તેની જાદુઈ સોનેરી મહોર ચોરી લિધી છે, અને ચેતવણી આપે છે કે તે મહોર શાપિત છે. ત્યારબાદ, સેન,બો અને નાના પક્ષીને પોતાની પીઠ પર લઈને હાકુ કામાજીના બોઇલર રૂમમાં જઈને પડે છે. સેન ખરેખર તો નદીના આત્માથી મળેલી ટિક્કીથી પોતાના મા-બાપને બચાવવા માગતી હોય છે, પણ એનો એક ભાગ હાકુને ખવડાવે છે, જેની અસરથી તે ઝેનીબાની સોનેરી મહોર અને એક કાળા જીવડાને ઉલ્ટી કરીને કાઢે છે. કાળા જીવડાને સેન પોતાના પગથી કચડી નાખે છે.
આખરે આ ફિલ્મ જાપાનનાં થિયેટરોમાં ૨૦ જુલાઈ ૨૦૦૧ ના તોહો દ્વારા રિલીઝ કરવામાં આવી. તેણે વિશ્વભરમાં ૨.૮૯ કરોડ ડોલરથી પણ વધારે કમાણી કરી, અને વિવેચકો દ્વારા ભરપૂર પ્રશંસા થતા જાપાનના ઇતિહાસમાં સૌથી વધુ સફળ ફિલ્મ બની. કુલ ૩૦.૪ અબજ યેનની કમાણી સાથે આ ફિલ્મ ટાઇટેનિક કરતાં પણ આગળ નીકળી ગઈ. સ્પિરિટેડ અવે નું નામ આજના સમયમાં પણ વારંવાર સર્વશ્રેષ્ઠ એનિમેટેડ ફિલ્મોની યાદીમાં આવે છે. ૭૫માં એકેડેમી એવોર્ડ સમારંભમાં બેસ્ટ એનિમેટેડ ફીચર માટેનો એકેડેમી એવોર્ડ જીતીને સ્પિરિટેડ અવે જાપાનની એનિમેટેડ ફિલ્મોમાં તેમજ હાથે દોરેલા ચિત્રોથી બનેલી એનિમેટેડ ફિલ્મોમાંથી બેસ્ટ એનિમેટેડ ફિલ્મનો એવોર્ડ જીતવાવાળી એકમાત્ર ફિલ્મ બની; ત્યારબાદ તેણે ૨૦૦૨માં બર્લિન ખાતે યોજયેલ ઇન્ટરનેશનલ ફિલ્મ ફેસ્ટિવલમાં બ્લડી સન્ડે નામની ફિલ્મ સાથે ગોલ્ડન બેર એવોર્ડ જીત્યો, અને બ્રિટિશ ફિલ્મ ઇન્સ્ટિટ્યૂટની "૧૪ વર્ષ સુધીની ઉમરનાં બાળકો માટેની ટોચની પચાસ ફિલ્મો" નામક યાદીમાં જગ્યા મેળવી લીધી.
હાકુ બેભાન સ્થિતિમાં હોવાથી સેન ઝેનીબાને મળીને તેની સોનેરી મહોર પાછી આપવા અને હાકુએ કરેલી ચોરી બદલ માફી માગવા જવાનો નિર્ણય લે છે. લિન સેનને કાઓનાશી એ મચાવેલા આતંક વિશે જણાવે છે. ઝેનીબાના ઘરે જવા માટે કામાજી સેનને ચાલીસ વરસ સુધી સાચવેલી ટ્રેનની ટિકિટ આપે છે અને જણાવે છે કે ટ્રેન હવે એક જ તરફ દોડે છે. ત્યારબાદ, સેન કાઓનાશી નો સામનો કરે છે અને જાદુઈ ટિક્કીનો બચેલો ભાગ તેને ખવડાવે છે. કાઓનાશી અધમુઓ થઈને એક પછી એક ઓગાળેલા મજૂરોને બહારે કાઢે છે અને સેનનો પીછો કરતા કરતા સ્નાનગૃહની બહારે નિકડે છે. ત્યાંથી લિન સેનને ટ્રેન સ્ટેશન સુધી લઈ જાય છે અને પછી સેન પહેલાની જેમ શાંત પડી ગયેલા કાઓનાશી અને પોતાનાં નવા મિત્રો સાથે ટ્રેનની મુસાફરી કરે છે.
દસ વરસની ચિહિરો ઓગિનો પોતાનાં મમ્મી-પપ્પા સાથે નવા ઘર તરફ જતી હોય છે ત્યારે ભૂલથી તેના પપ્પા ખોટા રસ્તે ગાડી વાળી લે છે. તેઓ અજાણપણે એક જાદુઈ દુનિયામાં પ્રવેશી જાય છે અને ચિહિરોના પપ્પાને ત્યાં વધારે ફરવાની ઇચ્છા થાય છે. ચિહિરોનાં મમ્મી-પપ્પા જ્યારે એક ખાલી લાગતા રેસ્ટોરન્ટની લારીએ ડુક્કરની જેમ ખાવા લાગે છે, ત્યારે ચિહિરોની નજર એક ઉત્કૃષ્ટ સ્નાનગૃહ પર પડે છે અને તે હાકુ નામના એક યુવાન છોકરાને મળે છે, જે તેને સુર્યાસ્ત થાય તે પહેલા નદી પાર કરીને પાછા વળી જવાનું કહે છે. પણ, ચિહિરોને બહુ મોડી ખબર પડે છે કે તેનાં મમ્મી-પપ્પા ખરેખર ડુક્કરમાં પરિવર્તિત થઈ ગયાં છે અને તે પોતે પણ છલકાતી નદીને પાર કરવામાં અસમર્થ હોવાથી આત્માઓની દુનિયામાં ફંસાઈ ચુકી છે.