polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
લેટેક્સ ખુબજ લચકદાર પદાર્થ છે. તેની ખેંચાણ શક્તિ ૩૦ મેગા પાસ્કલ હોય છે અને તૂટતા પહેલા લેટેક્સને ૮૦૦ ગણો ખેંચી શકાય છે. ૧૯૯૦માં પ્રમાણોની આંતરરાષ્ટ્રીય સંસ્થાએ કોન્ડોમ ઉત્પાદનો માટૅ ધારાધોરણો નકી કર્યા અને યુરોપીય યુનિયને પણ પોતાના પ્રમાણો ઘોષિત કર્યાં. વિદ્યુત પ્રવાહ દ્વારા કોન્ડોમમાં રહેલા કાણાની તપાસણી કરવામાંઆવે છે. જો તે કસોટીમાં કોન્ડોમ પાર ઉતરે તો તેને વાળીને બાધવામાં આવે છે. આ સાથે દરેક જથ્થામાંથી એક કોન્ડૉમ પાણી ગળવાની અને હવાદ્વારા ફૂટવાની ચકાસણી કરાય છે.
સ્તંભનમાં અભિ વૃદ્ધિ કરે તેવા કોન્ડોમ યુરોપીય યુનિયનની સંસ્થાની માન્યતા માટે મોકલાવાયા છે. બમણા અંધ પરીક્ષણમાં જણાયું છે કે આવા કોન્ડોમ સાધારણ કોન્ડોમ કરતાં વધુ ફાયદાકારક હતાં. આ વાપરવાથેએ લિંગના કદમાં વધારો અને સ્તંભન લાંબા સુધી ટકતું હોવાનું જણાયું હતું. આ પ્રકરના કોન્ડોમ તેની અણીયાળા ભાગ પર્ એક ખાસ પ્રકારનું જેલ વાપરે છે. આ જેલ લિંગમાંની નસોને વધુ પહોળી કરે છે અને તેથી તેમાં વધારે પ્રમાણમાં થયેલો રક્ત સંચાર વધુ મોટું અને લાંબુ સ્તંભન આપે છે.
મોટા ભાગના કોંડોમના બંધ છેડે ટોટી હોય છે. આ ટોટીને કારણે પુરુષના વીર્ય ઉત્સર્જનને ધરવામાં સરળતા રહે છે. કોન્ડોમ વિવિધ માપમાં આવે છે. તે સિવાય વપરાશ કરતાના સાથી ના આનંદને માટે વિવિધ પ્રકારની સપાટીઓ ધરાવતા કોન્ડોમ પણ ઉપલબ્ધ છે. પ્રાયઃ વિધનને સરળ બનાવવા માટે કોન્ડોમ લ્યુબ્રીરીકેન્ટ
લગાડેલા આવે છે. મુખ મૈથુન માટે સ્વાદ કે સોડમ ધરવતા કોન્ડોમ પણ મળે છે. મોટાભાગના કોન્ડોમ લેટેક્સથી બનેલા હોય છે પણ પોલીયુરેથેન અને ઘેટાની ચામડીના કોન્ડોમ પણ ઉપલબ્ધ છે.
ગુપ્ત રોગોનો ચેપન લાગે કે તેનો ફેલાવો ન થાય માટે કોન્ડોમ વાપરવાની સલાહ આપવામાં આવે છે. કોન્ડોમનો વપરાશ સ્ત્રીઓ અને પુરુષો બંનેમાં ચેપલાગવાની શક્યામાં ઘટાડો કરે છે. કોન્ડોમ ભલે સંપૂર્ણ પણે અસરકારક ન હોય પણ તે એઈડ્સ, લૈંગિક હર્પિસ, સર્વીકલ કેન્સર, લૈગિક મસા ,સિફીલીસ, કેલ્મિડિયા, ગોનોરિયા આદિ રોગોનો ચેપ અટકાવવામાં મદદ કરે છે. આઈયુડી જેવી અસરકારક ગર્ભ નિરોધક પદ્ધતિ સાથે પણ ગુપ્ત રોગ સંક્ર્મણની સંનભાવના ઘટાડવા કોન્ડૉમ વાપરવાની ભલામણ કરાય છે.
પરંતુ, યુરોપની સર્વ દેશની સેનાઓ તેમના સિપાહીઓમાં રોગ નિવારણ માટે કોંડોમ વહેંચતા પછી ભલે તે કાયદેસર રીતે તેમના સામાન્ય નાગરિકો માટે પ્રતિબંધિત હોય. સમગ્ર ૧૯૨૦ ના દાયકા દરમ્યાન ધ્યાન આકર્ષે તેવા નામ અને આકર્ષક પેકિંગ ઉત્પાદન વેંચવાની મુખ્ય ચાવી હતી. કોંડમ પણ તેમાંથી બકાત ન રહ્યું. કોન્દોમની ગુણવત્તા ચકાસણી પર વધુ ભાર મુકાયો. જેમાં કોંડોમમાં હવા ભરી તેમાંથી દબાણ ઘટવાની ચકાસણે કરાતી. ૧૯૨૦ ના દાયકામાં સમગ્ર વિશ્વમાં કોંડોમનું ઉત્પાદન બમણુ થઈ ગયું.
યુ.એસ.એ માં અમુક જાઅહેર શાળાઓમાં કોન્ડોમના ઉપયોગ વિષેના શિક્ષણ સામે અમુક ધાર્મિક સંગઠનોએ વાંધો ઉઠાવ્યો છે. પ્લાન્ડ પેરેન્ટહુડ નામની સંસ્થા જે પરિવાર નિયોજન અને જાતીય શિક્ષણનું સમર્થન કરે છે તેઓ જણાવે છે કે કોઈ પણ સર્વેક્ષણોમાં જાતીય શિક્ષણમાં બ્રહ્મચાર્યનું પાલન કરવા પર જોર મુકતા નથી માત્ર સંભોગમાં મોડેથી જોડાવું તેવું સૂચવે છે. ૭૬% અમેરિકી માતા-પિતાઓ તેમના બાળકોને કોન્ડોમ ના ઉપયોગ સહિતનું સંપૂર્ણ જાતીય શિક્ષણ મળે એવી ઈચ્છા રાખે છે.
વીસના દાયકામાં સમગ્ર કોન્ડોમને અર્ધ-કેળવાયલા કારીગરો દ્વારા હાથેથી બોળીને બનાવાતા. ૧૯૨૦ ના દાયકા દર્મ્યાન કોન્ડોમ ઉત્પાદનની સ્વયંચાલિત યંત્રણાનો વિકાસ થયો. ૧૯૩૦માં સૌ પ્રથમ વખત કોન્ડોમ ઉત્પાદનની પ્રણાલી નું પેટન્ટ નોંધાઈ. પ્રમુખ કોન્ડોમ ઉત્પાદકો આ ઉત્પાદન પ્રણાલીઓ ખરીદતા કે ભાડે લેતાં અને તેને કારણે નાના ઉત્પાદકો આ ઉદ્યોગમાંથી બહાર પડી ગયાં. લેટેક્સ કોન્ડોમ કરતા મોંઘા એવા સ્કીન કોન્ડોમ તરીકે ઓળખાતાં કોન્ડોમ અમીરોના વપરાશ બની ગઈ.
ગ્હણા દેશોએ ગર્ભ નિરોધક પદાર્થોના નિર્માણ અને પ્રચાર પર રોક મૂકતા કાયદાઓ ઘડ્યાં. તેમ છતાં પ્રવાસી વ્યાખ્યાતાઓ દ્વારા અને જે સ્થળોએ આ બિન કાયદેસર હતું ત્યાઁ ચિન્હોવાપરીને સંકેત કરતી જાહેરાત દ્વારા કોંડોમનો વપરાશ નો પ્રચાર થતો રહ્યો. યુ.એસ.એ અને યુરોપમાઁ ઘેર બેઠા કોંડોમ કેમ બનાવવા તેની માહિતી વહેંચવામાં આવતી. આમ સામાજિક અને કાયદાના વિરોધ છતાં ૧૯મી સદીના અંત સુધી કોંડોમ યુરોપ અને અમેરિકાનું સૌથ પ્રિય ગર્ભ નિરોધક સાધન બની રહ્યું.
હાલના સમયમાં કોન્ડોમ સામાન્ય રીતે લેટેક્સ માંથી બનાવવામાં આવે છે. તે સિવાય અન્ય પદાર્થો જેવાકે પોલીયુરેથેન, પોલીસોપ્રીન કે ઘેટાના આંતરડામાંથી પણ કોન્ડમ બનાવવામાં આવે છે. સ્ત્રીઓ વાપરી શકે તેવા સ્ત્રી કોન્ડોમ પણ હવે ઉપલબ્ધ છે. તેને મોટે ભાગે નાઈટ્રાઈલ નામના પદાર્થ માંથી બનાવવામાં આવે છે. પ્રજનન રોકવાના સાધન તરીકે પુરુષોના કોન્ડોમ સસ્તા, વાપરવામાં સરળ , અલ્પ આડઅસરો ધરાવનાર અને જાતીય રોગના સંક્રમણ સામે રક્ષણ જેવા ફાયદાઓ ધરાવે છે.
કોન્ડોમનો વપરાશ સંભવિત પૂર્વ કેસરકારક સવીકલ બદલાવના ઈલાજમાં મદદ કરે છે. માનવ પેપીલોમા વિષાણુ નું સંક્રમણ પૂર્વ કેંસરકારક બદલવોની શક્યતા અને જોખમને વધારી દે છે. કોન્ડોમનો વપરાશ આ બદલાવોને પ્રતિક્રમિત કરવામાં મદદ કરે છે. આ સિવાય યુ.કેના સંશિધન કર્તાએ ધોધ્યું છે કે વીર્યમાં કે ધાતુમાં રહેલ અમુક જીવરસાયણો વિહરમાન સર્વીકલ કેન્સરને વકરે છે. સંભોગ દરમ્યાન કોન્ડોમનો વપરાશ આ શક્યત ઘટાડે છે.
બીજા વિશ્વ યુદ્ધ દરમ્યાન કોન્ડોમને યુ.એસ સેનાના સૈનિકોમાં વિતરિત કરાયા હતાં અને ફીલ્મ, પોસ્ટર અને વ્યાખ્યાનો દ્વારા પણ તેનો ઘણો પ્રચાર કરાયો હતો. યુદ્ધની બંને તરફની યુરોપીયન અને એશિયન સેનાઓએ તેમના સૈનિકોને કોન્ડોમ ઉપલબ્ધ કરવ્યાં. જર્મનીએ સુદ્ધા તેમના સૈનિકોને કોન્ડોમ આપ્યાં હતાં જ્યાં નાગરિકોને તે વાપરવા માટે છૂટ ન હતી. કોન્ડોમ સરળતા પૂર્વક ઉપલબ્ધ હોવાથી સૈનિકોએ કોન્ડોમના અન્ય ઉપયોગ પણ શોધી કાઢ્યા જે હજી આજે પણ ચાલુ છે.
પોલીયુરીથેન કોન્ડોમ અમુક દ્રષ્ટીએ લેટેક્સ કોન્ડોમ કરતાં ચડીયાતા હોય છે. તેઓ લેટેક્સ કરતા ઉષ્ણતા વહન વધુ સારી રીતે કરી શકે છે. તેઓ તાપમાન અને અલ્ટ્રાવાયોલેટ કિરણો પ્રત્યે લેટેક્સ જેટલા સંવેદનશીલ નથી. તેમેઅને સાચવા માટે લેટેક્સસ્ કોન્ડોમ જેટલી પળોજણ નથી અને તેમની આયુ લંબી હોય છે. તેમને તેલ અધારીત નીજી લ્યુબ્રીકેન્ટ સાથે વાપરી શકાય છે. તેઓ ત્વચા પર લેટેક્સ કરતાં ઓછી આડ અસરો ધરાવે છે. અને તેઓ ગંધ રહીત હોય છે.
૧૯મી સદીની શરૂઆતમાઁ પોતાના સૈનિકોમાઁ કોંડોમના વપ્રાશની હિમાયત અને પ્રસાર કરનાર જર્મન સેના વિશ્વની પ્રથમ સેના હતી. ૨૦મી સદીમાં અમેરિકન સેના એ હાથ ધરેલા અભ્યાસમાઁ જણાયું કે સૈનિકોને કોંડોમ આપતા તેમને જાતીય રોગના સંક્રમણ માં ધરખમ ઘટાડો થયો હતો. દ્વીતીય વિશ્વ યુદ્ધ વખતે માત્ર યુ.એસ અને બ્રિટેન બેજ એવા દેશ હતાં કે જેમણે પોતાના સૈનિકોને કોન્ડોમ ન વહેંચ્યા અને તેના વપરાશની તરફેણ ન કરી.
અમુક લેટેક્સ કોન્ડોમમાં આંશિક ર્માણમાં નોનોક્સીનોલ-૯ નામનું વીર્ય નાશક ઉમેરવામાં આવે છે. વપરાશકર્તા અહેવાલ મુજબ વીર્યનાશક લગાડેલા કોન્ડોમનો ગર્ભાધાન રોકવામાં કોઈ ખાસ ફાયદો નથી. આવા કોન્ડોમનો આયુષ્યકાળ ઓછો હોય છે અને ઘણી સ્ત્રીઓમાં આને કારણે મૂત્રમાર્ગમાં આડ અસરો પેદા કરે છે. . આ નાથી વિપરીત કોન્ડોમ પર વપ્રાશ પહેલા વીર્યનાશકો લગાડતા તે ગર્ભાધાન રોકવામાં વધુ કાર્યક્ષમ જણાયા છે.
કોન્ડોમની નિષ્ફળતાનું એક બીજું મુખ્ય કરણ હોય છે કોન્ડોમ સાથે જાણે કરીને કરાતી છેડતી. તેનો એક ઉદ્દેશ્ય સાથીની ઈચ્છા વિરુદ્ધ બાળક પ્રાપ્ત કરવાની ઈચ્છા હોઈ શકે છે. નાઈજીરીયાના અમુક દેહ વિક્રય કરનારાઓએ કહ્યું હતું કે તેમના ગ્રાહકો કોન્ડોમ પહેરવાને તેમની ઈચ્છા ન હોવાથી કોન્ડોમ સાથે છેડતી કરતાં રહેતાં. કોન્ડોમના ટોટી પરના છેડા પર સોય દ્વારા કાણાં અક્રતા કોન્ડોમની અસરકારકતઅં અત્યંત ઓછી થઈ જતી હોય છે.
એન. આઈ. એચ. એ. તેના સન ૨૦૦૦ના અહેવાલમાં જણાવ્યું કે કોન્ડોમનો વપરાશ પુરુષોમાં ગોનોરિયાના સંક્રમણની શક્યતાને ઘણી હદે ઘટાડી દે છે.
૨૦૦૬ના એક અભ્યાસમાં જણયું છે કે કોન્ડોમનો વપરાશ સ્ત્રીઓને લાગતા માનવ પોપીલોમા વિષાણુના ચેપની શક્યતા ૭૦% ઘટાડી દે છે. તે વર્ષ્હે થયેલા એક અન્ય અભ્યાસમાં જણાયું કે પુરુષો અને સ્ત્રીઓ બંનેમાં કોન્ડોમના વપરાશ દ્વારા જાતીય હર્પીસના સંક્રમણને રોકવામાં મદદ કરે છે.
કોંડોમ શબ્દનો સૌ પ્રથમ ઉલ્લેખ ૧૮મી સદીમાં થયો હતો. આને ઉત્પતિ અજ્ઞાત છે. પ્રચલિત સાહિત્યમાં એમ માનવામાં આવે ચે કે કોંડમના નામનો સંબંધ ઇંગલેંડના રાજા ચાર્લ્સ દ્વીતીય ના સાથી અમુક ડોક્ટર્ક કોંડોમ કે અલ ઓફ કોંડોમ સાથે છે. જોકે આવી કોઈ વ્યક્તિના અસ્તિત્વનો કોઈ પુરાવો મળ્યો નથી. અને રાજકુમર પ્રિંસ ગાદી એ બેઠા તેના ૨૦૦ વર્ષો પહેલાથી કોંડોમનો વપરાશ થતો આવ્યો છે.
મણસો દ્વારા વપરાતા કોન્ડોમ લિંગ પર જડબેસલાક બેસી હાય છે જેઠી તે વીર્યને બહાર નીકળી જતા રોકી શકે. આનાથી વિપરીત સ્ત્રી કોન્ડોમમાં મોટી કડક કડીએ હોય છે જેથી તે શરીરના છીદ્રમાં અંદર ન ચાલ્યો જાય. શરુઆતમાં બનેલ સ્ત્રી કોન્ડોમ પોલીયુરેથીનમાંથેએ બનેલા હતાં પન નવા સમ્સ્કરણો નાઈટ્રાઈલ રબ્બર માંથી બનાવવામાં આવે છે. મેડતેક નામની કંપની લેટેક્સમાંથી સ્ત્રી કોન્ડોમ બનાવે છે.
વિવિધ સ્તરે થતી કોન્ડોમની નિષ્ફળતા વિવિધ સ્તરે વીર્ય સામનાનું જોખમ ધરાવે છે. જો કોન્ડોમ પહેરતી વખતેજ નિષ્ફળ નીવડે તો સંભોગ પહેલાં બીજું કોન્ડોમ વાપરી શકાય છે. આવી નિષ્ફળતા વપરાશકર્તા માટૅ કોઈ જોખમ ઊભું કરતી નથી. કોન્ડોમ ફટવાથી વીર્ય સંપર્કનું જોખમ બિન કોન્ડોમ સંભોગ ની સરખાણી અડધું હોય છે અને કોન્ડોમના સરકવાથેએ આ જોખમ પાંચમા ભાગ જેટલું હોય છે.
જ્યારે કોન્ડોમનો ઉપયોગ ગર્ભધારણના નિયંત્રણ માટે કરવામાં આવે છે ત્યારે તેનો ઉપયોગ ન કરતાં ગર્ભ રહેવાની શક્યતા વધી જાય છે. વપરાશ કારો કદાચ બહારગામ ગયાં હોય અને તેમને પાસે કોન્ડોમ ન હોય અથવા કદાચ વધુ સંવેદના માટે કોન્ડોમનો ઉપયોગ ટાળી " જોખમ" વહોરવાનું વિચારે. આવા પ્રકારનું વર્તન કોન્ડોમ સામન્ય ને ચીલાચાલુ વપરાશની નિષ્ફળતા માટે જવાબદાર હોય છે.
૧૮મી સદીથી લઈને અમુક કાયદાકીય અને વૈદકીય વર્તુળોમમ્ આના વપરાશ પર ટીકા થતી આવી છે. આની ટીકના કારણો મોટે ભાગે એ જ છે, જેમકે; તે ગર્ભધારણેએ શક્યતા ઘટાડે છે, તે દેશમાટે બિન જરૂરી છે, તેઓ ગુપ્ત સંક્રામક રોગ સામે સંપૂર્ણ રક્ષણ નથી અપતાં, આનો ઉપયોગ બેફામ કામુક વૃત્તિ ને જન્માવશે અને તેનો ઉપયોગ ખર્ચાળ, અસગવડીયો અને સંવેદના નષ્ટ કરનરો છે વગેરે વગેરે.
કોન્ડોમનો વપરાશ લગભગ ૪૦૦ વર્ષોથી થતો આવ્યો છે. સમગ્ર વિશ્વમાં ૧૯મી સદીથી તે ગર્ભાધાન નિયંત્રણનું સૌથી પ્રખ્યાત સાધન રહ્યું છે.
આજના યુગમાં તેને સર્વ સહમતીથી સ્વીકારાયેલ હોવા છતાં જાતીય શિક્ષણના વર્ગોમાં તેનું સ્થાન કેવું હોવું જોઈએ તેના વિષે વિવાદ ચાલુ છે. અમુક ધર્મોમાં, ખાસ કરીને કેથોલિક ચર્ચમાં, તેના ઉપયોગને સહમતિ મળી નથી.
કોન્ડોમ ભલે યૌન અંગોને સંક્ર્મણ સામે ઘતા થતા રોકે છે પણ અમુક રોગોના સંક્રમણને તેઓ રોકી શકતાં નથી. રોગ દ્વારા સંક્રમિત ભાગો ને કોન્ડોમ દ્વારા ઢાંકી શકાતા નથી આવા સમયે સીધા સંપર્કમાં આવતાં રોગ ફેલાવાની શક્યતા વધી જાય છે. ગુપ્ત રોગોના સંક્ર્મણ પ્રત્યે કોન્ડોમની અસરકારકતા સામે સૌથી અસંગત મુદ્દો છે તેનો અનિયમિત વપરાશ. .
અભ્યાસ હેઠળના વસતિ અનુસાર "સામાન્ય વપરાશ"માં કોન્ડોમની અસરકારતા કે ગર્ભધારણ રોકવાની નિષ્ફળતાનો દર પ્રતિ વર્ષે ૧૦-૧૮% જેટલો હોય છે.
"ચોકસાઈ ભર્યા વપરાશ" કરતાં કોન્ડોમની નિષ્ફળતાનો દર પ્રતિ વર્ષ્હે ૨% જેટલો હોય છે. વધુ પડતી સફળતા માટે કોન્ડોમ સાથે અન્ય ગર્ભ રોધકો જેમજે વીર્ય નાશક આદિનો ઉપયોગ પણ કરી શકાય છે.
૧૯૮૦માં શોધાયું કે એઈડ્સ એ રોગ જાતીય સંસર્ગથી ફેલાય છે, આ રોગના કારકો એચ. આઈ. વી.નો પ્રસાર ફેલાવવા માટે કોન્ડોમના વપરાશને પ્રોત્સાહન આપવામં આવ્યું. અમુક રાજકેય, ધાર્મિક અને અન્ય લોકોના વિરોધ છતાં યુ.એસ અને યુરોપમાં કોન્ડોમ વપરાશની ઝુંબેશ ચલાવવામાં આવી. જેને કારણે કોન્ડોમના વેચાણમાં વધારો આવ્યો.
વીર્ય કે ધાતુની ચકાસણી અને કૃત્રીમ વીર્ય સેચન આદિ વંધત્વના ઈલાજનો એક ભાગ હોય છે. આ ઈલાજમાં વીર્યના નમૂના લેવાની જરૂર પડે છે. આ નમૂના પ્રાયઃ હસ્તમૈથુન દ્વારા મેળવવામાં આવે છે. આ સિવાય પણ કલેક્શન કોન્ડોમ તરીકે ઓળખાતા અમુક ખાસ પ્રકારના કોન્ડોમ વાપરતાં સંભોગ સમયે પણ નમૂનો એકત્રીત કરી શકય છે.
જાતીય રોગ સંક્રમણના અપ્રસાર માટે કોન્ડોમનો વપરાશ પન વધઘટ થાય છે. યુનાયટેડ સ્ટેટ્સના એક સર્વેક્ષણ અનુસાર ૩૫ % સમલિંગકામી અર્થાત્ત ગે પુરુષોએ બે કોન્ડોમ વાપર્યા હતાં. , .
૧૯૩૦ની લેમ્બેથ પરિસંવાદમાં એન્ગ્લીકન ચર્ચે પરિણીત યુગલો દ્વારા કોન્ડોમના વપ્રાશ પર પ્રતિબંધ જારી કર્યો. ૧૯૩૧માં અમેરિકાના ફેડરલ કાઉન્સીલ ઓફ ચર્ચે પણ આવો ફરમાન જારી કર્યો. રોમન કેથોલિક ચર્ચ એ કોઈ પણ પ્રકારના ગર્ભ નિરોધકનો વિરોધ કર્યો છે અને કરતો રહ્યો છે.
૨૦મી સદીમાં શોધાયેલા પ્લાસ્ટીક અને અન્ય મનવ નિર્મિત પદાર્થ્ની શોધ છતાં પણ કોન્ડોમની ગુણવત્તામાં કોઈ ફરક ન પડ્યો. જોકે લંબુ ટકી શકે તેવું રબ્બર બન્યું છે. કોન્ડોમ પાતળા અને વધુ વિશ્વાસનીય બન્યાં છે. ૧૯૯૫માં યુ. એસ. એ. માં પ્લાસ્ટીક કોન્ડોમનું વેચાણ શરૂ થયું.
લિનિન સિવાય યુરોપના સંક્રાતિ કાળમાં પ્રાણીઓના આંતરડા અને મૂત્રાશયમાંથી પણ કોન્ડોમ બનાવવામાં આવતાં. ૧૫મી સદીની આસપાસ ડચ વ્યાપારીઓએ પાતળા ચામડામાંથી બનેલા કોન્ડોમ જાપાનમાં લાવ્યાં. પહેલા વપરાતા શિશ્ન કોન્ડોમથી વિપરીત આ કોન્ડોમ સંપૂર્ણ લિંગને આવરીત કરતાં.
પોલીઆઈસોપ્રીન એ પ્રાકૃતીક રબ્બર લેટેક્સનું કૃત્રીમ સંસ્કરણ છે. આમ જોતાં તે વધુ મોંઘુ છે, પણ તે લેટેક્સના ગુણો ધરાવે છે અને તેમાં ત્વચને આડ અસર કરનાર પ્રોટીન નો પણ અભાવ હોય છે.
જર્મનીમાં ૧૩થી ૧૯ વર્ષના ૧૨,૯૭૦ કુમારોના કરેલા સર્વેક્ષણમાં પણ જણાયું કે સામાન્ય કોન્ડોમનું માપ ઘણું મોટું હતું. ડ્યુરેક્સ જેવા અન્ય ઉત્પાદકો પન નાના કોન્ડોમ બનાવે છે તેઓ ડ્યુરેક્સ લવ ના નામે તે વેચે છે.
પેટેર્નલ ટોલેરેન્સની પ્રક્રિયામાં કોન્ડોમ અવરોધ પેદા કરે છે જેને કારણે સ્ત્રીઓની વીર્ય પ્રતિકારક ક્ષમતાનો વીર્ય સાથેનો સામનો ઘટે છે અને આ વસ્તુ ત્યાર બાદ થતી ગર્ભાધાનની જટીલતાઓને ઓછી કરે છે.
કોંડોમ માટે અન્ય નામો પણ પ્રચલિત છે. ઉત્તર અમેરિકામાં તેને પ્રોફીલેક્ટીક કે રબર્સના મે ઓળખાય છે. બ્રિટેનમાં તેને ફ્રેંચ લેટર્સ કહે છે. આ સિવાય નિર્માણ કરતી કંપનીના નામે પણ તેને ઓળખાય છે.
સૌથી સામાન્ય કોન્ડોમ રીતે મળી રહેતાં કૃત્રીમ કોન્ડોમ પોલીયુરીથેન માંથી બનાવવામાં આવે છે. આ સિવાય અન્ય કૃત્રીમ પદાર્થો જેમકે -10 રાળ કે પોલીઆઈસોપ્રીનમાંથી પણ બનાવવામાં આવે છે.
પોલીયુરીથેન કોન્ડોમને યુ.એસ ફૂડ એન્ડ ડ્રગ એડમિનિષ્ટ્રેશને વેચાણ માટે પરવાનગી આપી છે. અને તેઓ રોદ સમ્ક્રમણ અને ગર્ભ જનોઇરોધમાટે લેટેક્સ જેટલા જ કાર્યક્ષમ હોવાનું જણયું છે.
બળાત્કાર રોધી કોન્ડોમ મહિલાઓ દ્વારા વપ્રાતા કોન્ડોમ છે. આ કોન્ડોમ ની રચના એવી હોય છે કે તેઓ અત્યારીને પીડા ઉત્પન્ન કરાવે છે જેથી કદાચ પીડિત વ્યક્તિને છટકવાનો સમય મળે.
પરંતુ પોલીયુરીથેન કોન્ડોમ લેટેક્સ કરતાં ઓછા લચકદાર હોય છે અને તે લેટેક્સ કરતાં ફાટી કે સરકી જવાની વધુ શક્યતા ધરાવે છે.
ગિયાકોમો કાસાનોવા એ પહેલી વ્યક્તિ હતાં કે જેમણે ૧૮મી સદીમાં "એશ્યોરેન્સ કેપ" વાપરીને તેમની રખેલને ગર્ભવતી થતાં રોકી હતી એવી વાત જાહેર કરી હતી.
સંગ્રાહક કોન્ડોમ એ પ્રજનન સંબંધી તપાસના વીર્ય નમૂના એકત્રિત કરવા માટે વપરાય છે. આ કોન્ડોમની રચના વીર્યનું આયુષ્ય લંબાવે તેવી રીતે કરેલી હોય છે.
પોલીયુરીથેન કોન્દોમ લેટેક્સ કોન્ડોમ જેટલીથ પહોળાઈ અને જાડાઈ ધરાવે છે. મોટા ભાગના પોલીયુરીથેન કોન્ડોમ ૦.૦૪ મિમી થી ૦.૦૭મિમી જાડા હોય છે.
ટ્વેન્ટી20 કપ - 2003માં દાખલ કરવામાં આવેલી આ સ્પર્ધા ત્રણ સરખા પ્રાદેશિક વિભાગોમાં વાર્ષિક ધોરણે રમવામાં આવે છે. દરેક ટીમ સિંગલ રાઉન્ડ-રોબિન મુજબ રમે છે , જેમાં વિજય માટે 2, ટાઇ અથવા અનિર્ણિત માટે 1 અને પરાજય માટે 0 પોઇન્ટ આપવામાં આવે છે. 20 ઓવરો માટે જ રમાતી મેચમાં ઓડીઆઇ ના સામાન્ય નિયમોનો જ ઉપયોગ કરવામાં આવે છે, પરંતુ એક સુધારો કરવામાં આવ્યો છે જેમાં ખેલાડી આઉટ થયા પછી નવો ખેલાડી 90 સેકન્ડ સુધી બોલનો સામનો કરવા માટે તૈયાર ન હોય તો ખેલાડીને 'ટાઇમ આઉટ' જાહેર કરવામાં આવે છે. 2003માં, દરેક વિભાગની ટોચની ટીમ અને શ્રેષ્ઠ-ક્રમાંકિત રનર-અપને નોકઆઉટ સ્ટેજ માટે પસંદ કરવામાં આવ્યાં હતાં . 2004માં, દરેક વિભાગની ટોચની બે ટીમો ઉપરાંત ત્રીજા સ્થાને આવેલી બે શ્રેષ્ઠ-ક્રમાંકિત ટીમોને નોકઆઉટ સ્ટેજ માટે પસંદ કરવામાં આવી હતી . 20 ઓવરનું આ સ્વરૂપ લોકોમાં ખૂબ લોકપ્રિય બન્યું, અને કેટલીય મેચોની તમામ ટિકિટો વેચાઇ ગઇ, જે ફાઇનલ સિવાયની કોઇ પણ ઇંગ્લિશ કાઉન્ટી મેચ માટે અસામાન્ય બાબત હતી.
પુરૂષો: સ્ટેટ શીલ્ડ - પ્રથમ કક્ષાના જોડાણના આધારે તે વાર્ષિક ધોરણે છ ટીમ વચ્ચે રમાય છે: નોર્ધન નાઇટ્સ, ઓકલેન્ડ એસીઝ, સેન્ટ્રલ સ્ટેગ્સ, વેલિંગ્ટન ફાયરબર્ડઝ, કેન્ટરબ્યુરી વિઝાર્ડ્ઝ અને ઓટેગો વોલ્ટ્સ. હાલમાં ડબલ રોબિન-રાઉન્ડ તરીકે રમાતી સ્પર્ધામાં પ્રથમ ટીમ સીધી જ ફાઇનલમાં પ્રવેશ મેળવે છે, જ્યારે 2 અને 3 નંબરની ટીિમ સેમિ-ફાઇનલ રમે છે. મેચો મોટેભાગે ઓડીઆઇ ના નિયમો પ્રમાણે રમાય છે જેમાં ઘણી મેચ દિવસ-રાતની હોય છે. 2008-2009ની સીઝનમાં નોર્ધન ડિસ્ટ્રિક્ટ્સ નાઇટ્સની ટીમ તેમાં વિજયી બની હતી.
મહિલા: સ્ટેટ લીગ - પ્રથમ કક્ષાના જોડાણના આધારે તે વાર્ષિક ધોરણે છ ટીમ વચ્ચે રમાય છે: નોર્ધન સ્પિરિટ, ઓકલેન્ડ હર્ટ્સ, સેન્ટ્રલ હિન્ડ્સ, વેલિંગ્ટન બ્લેઝ, કેન્ટરબ્યુરી મેજિસિયન્સ, ઓટેગો સ્પાર્કસ. તેનું માળખું પણ ડબલ રાઉન્ડ-રોબિન પ્રમાણે છે જેમાં વિજેતાને પોઇન્ટ દ્વારા નક્કી કરવામાં આવે છે. 2003-2004ની સીઝનમાં કેન્ટરબ્યુરી મેજિસિયન્સની ટીમ વિજેતા રહી હતી.
નેટ વેસ્ટ પ્રો 40 - વાર્ષિક ધોરણે રમાતી આ સ્પર્ધા બે વિભાગ સાથે રમાય છે જેમાં 18 પ્રથમ કક્ષા કાઉન્ટીઓ અને સ્કોટલેન્ડનું પ્રતિનિધિત્વ કરતી ટીમનો સમાવેશ થાય છે. પ્રથમ વિભાગમાં 9 ટીમો હોય છે, જ્યારે બીજામાં 10 ટીમો રખાઇ છે. દરેક વિભાગ ડબલ રાઉન્ડ-રોબિન રીતે રમે છે. પ્રથમ વિભાગમાં છેલ્લી 3 ટીમોને બીજામાં નીચલી પાયરીએ મૂકી દેવામાં આવે છે, જેમની જગ્યાએ બીજા વિભાગની ટોચની 3 ટીમોને લેવામાં આવે છે. મેચો ઓડીઆઇ ના નિયમો પ્રમાણે 45 ઓવરો સુધી રમાય છે, જેમાં વિજેતાને 4 પોઇન્ટ, ટાઇ અથવા અનિર્ણિત માટે 2 અને હાર માટે 0 પોઇન્ટ અપાય છે. મોટાભાગની મેચો દિવસે જ રમાય છે, જોકે કેટલીક મેચ દિવસ-રાતની પણ હોય છે. 2006માં આ લીગની જગ્યાએ પ્રો 40 લીગ દાખલ થયું, જેમાં મોટા ફેરફાર કરવામાં આવ્યાં. એક દાવને 40 ઓવર સુધી મર્યાદિત કરાયો અને દરેક વિભાગમાં નવ ટીમ નો જ સમાવેશ કરવામાં આવ્યો . પ્રો 40 મેચોને લિસ્ટ એ દરજ્જો પ્રાપ્ત છે.
દરેક ટીમ માત્ર એક જ વખત દાવ લે છે, અને દરેક દાવ ચોક્કસ ઓવરો સુધી સીમિત રાખવામાં આવ્યો હોય છે. મોટેભાગે એક-દિવસીય આંતરરાષ્ટ્રીય મેચમાં તે પચાસ ઓવરોનો હોય છે તેમજ લિસ્ટ એ માં ચાલીસથી સાઇઠ ઓવરનો હોય છે. લિસ્ટ એ મર્યાદિત-ઓવર્સ સ્વરૂપના ક્રિકેટનું સ્થાનિક કક્ષાએ વર્ગીકરણ છે. ક્રિકેટમાંથી લિમિટેડ ઓવર્સ નું એક વર્ગીકરણ છે, સ્થાનિક કક્ષાએ તકનીકી રીતે
એક-દિવસીય ક્રિકેટ પ્રેક્ષકોમાં લોકપ્રિય છે, કારણ કે તે આક્રમક અને સાહસી મનોરંજક બેટિંગને ઉત્તેજન આપે છે, અને તે મોટેભાગે દિલધડક અંતમાં પરિણમે છે. પાંચ દિવસની સતત હાજરીની જગ્યાએ પ્રેક્ષક આખી મેચ દિવસમાં જ જોઇ શકે છે. જોકે, ટેસ્ટ મેચ ક્રિકેટના ઘણાં ચુસ્ત સમર્થકો ટીમની સંબધિત નિપુણતાઓને યોગ્ય ઠેરવવામાં નિષ્ફળ નીવડ્યાં છે. આધુનિક એક-દિવસીય વ્યૂહનીતિઓ મુજબ બેટ્સમેન પ્રથમ અને છેલ્લી કેટલીક ઓવરોને બાદ કરતાં જોખમ ઘણું ઓછું લે છે, જેનાથી જે ઉત્સાહનો દાવો કરવામાં આવે છે તે ઉત્સાહ સતત ઘટી રહ્યો છે.
ફ્રેન્ડ્સ પ્રોવિડન્ટ ટ્રોફી માં 2008 પછી નવું માળખું દાખલ કરવામાં આવ્યું છે. 18 પ્રથમ-કક્ષા કાઉન્ટીઓ, ઉપરાંત સ્કોટલેન્ડ અને આયરલેન્ડની ટીમોને 5 ટીમના 4 જૂથોમાં વિભાજીત કરી દેવામાં આવે છે. દરેક ટીમ જૂથની અન્ય ટીમ સામે એક વખત ઘરેલુ મેદાન પર અને એક વખત બહારના મેદાન પર રમે છે, જેમાંથી જૂથની ટોચની 2 કાઉન્ટીઓ ક્વાર્ટર ફાઇનલ્સમાં પ્રવેશે છે. પહેલા માં આ સ્પર્ધામાં પ્રથમ રાઉન્ડમાં 10 ટીમોના 2 વિભાગ રહેતાં હતાં - જેમાં નોર્થમાં 9 કાઉન્ટી અને સ્કોટલેન્ડ તેમજ સાઉથમાં 9 કાઉન્ટી અને આયરલેન્ડનો સમાવેશ કરવામાં આવતો હતો. દરેક વિભાગની ટોચની 2 ટીમોને સેમિ-ફાઇનલ્સમાં પ્રવેશ મળતો હતો. તે પહેલા, 1963થી આ સ્પર્ધામાં સીધો જ નોક-આઉટ મુકાબલા થતાં હતાં. સ્પર્ધાનું આ માળખું વ્હાઇટ્સમાં રમાતું હતું અને શરૂઆતમાં તેમાં માઇનર કાઉન્ટીસનો સમાવેશ પણ થતો હતો. ફ્રેન્ડ્સ પ્રોવિડન્ટ ટ્રોફીને લિસ્ટ એ નો દરજ્જો આપવામાં આવ્યો છે.
એક-દિવસીય ક્રિકેટની શરૂઆત ઇંગ્લિશ કાઉન્ટી ટીમો વચ્ચે 2 મે 1962માં થઇ હતી. "મિડલેન્ડ્સ નોક-આઉટ કપ"માં લીસેસ્ટરશાયર દ્વારા ડર્બીશાયરને અને નોર્ધમ્પ્ટનશાયર દ્વારા નોટિંઘમશાયરને 65 ઓવરોમાં પરાજય આપવામાં આવ્યો હતો, જેમાં અઠવાડિયા પછી નોર્ધમ્પ્ટનશાયર વિજેતા રહ્યું હતું. તે પછીના જ વર્ષમાં, પ્રથમ-કક્ષાની ટીમો વચ્ચે પ્રથમ સંપૂર્ણ-કક્ષાની એક-દિવસીય નોક-આઉટ સ્પર્ધા જીલેટ કપ યોજાઇ, જેમાં સસેક્સ વિજયી રહ્યું હતું. 1969માં જ્હોન પ્લેયર સન્ડે લીગની શરૂઆત સાથે
ઇંગ્લેન્ડમાં લીગ એક-દિવસીય ક્રિકેટની શરૂઆત પણ થઇ. શરૂઆતથી જ આ બંને સ્પર્ધાઓ દરેક સીઝનમાં નિયમિતપણે રમાતી રહી છે, જોકે તેના પ્રાયોજકો બદલતાં રહ્યાં છે. નોક-આઉટ કપ હવે ફ્રેન્ડસ પ્રોવિડન્ટ ટ્રોફી તરીકે જાણીતો છે. લીગ હવે માત્ર રવિવાર પૂરતું મર્યાદિત નથી રહ્યું, કારણ કે સ્પર્ધામાં હવે 40 ઓવરોથી વધુ રમાય છે. હવે તે નેટવેસ્ટ પ્રો40 તરીકે ઓળખાય છે.
મર્યાદિત ઓવરોનું ક્રિકેટ , એક-દિવસીય ક્રિકેટ તરીકે પણ અને થોડા અલગ સંદર્ભમાં લિસ્ટ એ ક્રિકેટ તરીકે ઓળખાય છે, જે ક્રિકેટની રમતનું એક સ્વરૂપ છે જેમાં મેચ સામાન્ય રીતે એક દિવસમાં પૂરી કરવામાં આવે છે. જ્યારે ટેસ્ટ અને પ્રથમ-કક્ષાની મેચો પાંચ દિવસ સુધીનો સમય લઇ શકે છે. તેનું નામ જ એ નિયમ પર પ્રકાશ પાડે છે કે મેચમાં દરેક ટીમ નક્કી કરેલી મહતમ ઓવરો ફેંકે છે, જેની સંખ્યા સામાન્ય રીતે 20થી 50 હોય છે, જોકે મર્યાદિત ઓવરોનાં ક્રિકેટના ટૂંકા અને લાંબા સ્વરૂપો રમાઇ ચૂક્યાં છે. મહત્વની એક-દિવસીય મેચો, આંતરરાષ્ટ્રીય અને સ્થાનિક મેચો માટે બે દિવસ વધારાના રાખવામાં આવ્યા હોય છે, જેમાં બીજો દિવસ "અનામત" હોય છે અને પ્રથમ દિવસે રમતનું પરિણામ શક્ય ન બન્યું હોય તો આ દિવસે રમત પૂરી કરવાની તક અપાય છે (ઉદાહરણ તરીકે જો રમતને વરસાદને કારણે અધૂરી મૂકવી પડી હોય કે બંધ રાખવી પડી હોય).
ઉપર જણાવ્યું તેમ, મોટાભાગની એક-દિવસીય મેચોમાં એક બોલેરે ફેંકવાની ઓવરોની સંખ્યા પર નિયંત્રણ લાદવામાં આવ્યાં છે. કોઇ ટીમ વિરોધી ટીમ સામે લાંબુ ટકી શકનારા પોતાના બે શ્રેષ્ઠ બોલરોને જ આખી મેચમાં રમાડે નહીં તે હેતુથી આ નિયંત્રણ લાદવામાં આવ્યું છે. આ નિયંત્રણમાં કોઇ પણ ટીમને ઓછામાં ઓછા પાંચ એવા ખેલાડીઓને સમાવવા જ પડે છે કે જે બોલિંગ કરી શકે છે. ઉદાહરણ તરીકે, વીસ-ઓવરની મેચ માટે સામાન્ય મર્યાદા પ્રતિ બોલર ચાર ઓવરની છે, જ્યારે ચાલીસ-ઓવરની મેચ માટે પ્રતિ બોલર આઠ ઓવર અને પચાસ-ઓવરની મેચ માટે દસ ઓવરની મર્યાદા છે. જોકે આ મર્યાદામાં કેટલાક અપવાદ પણ છે: યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં રમાતાં પ્રો ક્રિકેટમાં દરેક બોલર પાંચ ઓવર ફેંકી શકે છે, જેથી દરેક ટીમમાં ચાર જ બોલરની જરૂર પડે છે.
એસોસિએશન ઓફ ક્રિકેટ સ્ટેટિસ્ટિશ્યન્સ એન્ડ હિસ્ટોરિયન્સ દ્વારા પ્રથમ-કક્ષા ક્રિકેટની જેમ જ આ પ્રકાર પાડવામાં આવ્યો છે, જેનાથી વિક્રમો અને આંકડા ક્ષેત્રે કારકિર્દી બનાવવા ઇચ્છતી પેઢીને સરખામણીલાયક એક-દિવસીય મેચોનાં આંકડા મળી રહે. જેમાં માત્ર દરેક દેશની મહત્વની એક-દિવસીય સ્પર્ધાઓ અને પ્રવાસી ટેસ્ટ ટીમ સાથેની મેચોનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે. 2006 સુધી ઇન્ટરનેશનલ ક્રિકેટ કાઉન્સિલ દ્વારા ક્રિકેટ મેચોના આ વર્ગીકરણને "લિસ્ટ એ " તરીકે માન્યતા મળી ન હતી, જોકે 2006માં ઇન્ટરનેશનલ ક્રિકેટ કાઉન્સિલે જાહેર કર્યું કે પોતે અને સભ્ય એસોસિએશનો આ વર્ગીકરણને પ્રથમ કક્ષાની મેચોની જેમ નક્કી કરી શકશે.
નેશનલ બેંક ટ્વેન્ટી20 કપ : માર્ચના મધ્યમાં રમાતી આ સ્પર્ધા એક અઠવાડિયું ચાલે છે. નેશનલ બેંક કપમાં ભાગ લેતી ટીમો જ આમાં ભાગ લે છે, અને તેમાં ગ્રુપ મેચો પતી ગયા પછી સેમિ-ફાઇનલ અને એક ફાઇનલ રમાય છે.
ઇન્ડિયન પ્રીમિયર લીગ - આ સ્પર્ધા ઇન્ડિયન ક્રિકેટ લીગને બીસીસીઆઇ નો જવાબ હતો. 2008માં ટ્વેન્ટી20 લીગની શરૂઆત થઇ જેમાં બેંગલોર, ચેન્નઇ, દિલ્હી, હૈદરાબાદ, જયપુર, કોલકાત્તા, મોહાલી અને મુંબઇની ટીમો હતી, અને તેની પ્રથમ જ સીઝનમાં જ વિશ્વની કોઇ પણ સ્થાનિક વ્યવસાયિક રમત લીગમાં તે બીજી શ્રેષ્ઠ મેચદીઠ સરેરાશ હાજરી ધરાવતી સ્પર્ધા બની ગઇ હતી. તેની પહેલા માત્ર અમેરિકન ફૂટબોલની નેશનલ ફૂટબોલ લીગની જ હાજરી હતી. આ લીગ ખાનગી ધોરણે ફ્રેન્ચાઇસી ધરાવતાં નોર્થ અમેરિકન મોડેલના આધારે ડીઝાઇન કરવામાં આવ્યું હતું.
પ્રીમિયર મર્યાદિત-ઓવરોની સ્પર્ધામાં 20 ટીમોની ટક્કર થાય છે. છેલ્લી સીઝનની 16 ટીમો કરતાં ટીમની સંખ્યા વધારવામાં આવી હતી. ટીમોને બે જૂથોમાં વહેંચી દેવામાં આવે છે, અને દરેક ટીમ 50 ઓવરો રમે છે. જૂથની દરેક ટીમ બીજી ટીમ સાથે મહિનામાં એક વખત રમે છે. દરેક જૂથની ટોચની ચાર ટીમો ક્વાર્ટર-ફાઇનલ્સ માટે પસંદ થાય છે, અને ત્યારબાદ સીધી જ નોક-આઉટ પદ્ધત્તિથી મેચો રમાય છે. ત્રણ નોક-આઉટ સ્ટેજ પછી વિજેતા પસંદ ન થાય ત્યાં સુધી આ મેચો રમાય છે. સ્પર્ધામાં ઉતરનારી ટીમો આ મુજબ છે:
2006માં ક્રિકેટ ઓસ્ટ્રેલિયાએ કેએફસી ટ્વેન્ટી20 બિગ બેશ ની શરૂઆત કરી જેમાં ઉપર મુજબની રાજ્યોની ટીમોએ ભાગ લીધો હતો અને આ ટીમોને પુલ એ અને પુલ માં વહેંચી દઇને બાદમાં ઘરેલુ મેદાન અને બહારના માળખામાં મેચો રમાડવામાં આવી. દરેક ટીમ એક મેચ ઘરેલુ મેદાન અને એક મેચ બહારના મેદાનમાં રમે છે. ચેમ્પિયન નક્કી કરવા માટે બંને પુલના વિજેતા એકબીજા સામે ટકરાય છે.
નેશનલ બેંક કપ : ફેબ્રુઆરી અને માર્ચમાં બે-અઠવાડિયાની સ્પર્ધામાં શહેરોની ટીમોને ગોલ્ડ લીગ અને સિલ્વર લીગ માં વહેંચી દેવામાં આવે છે. દરેક ટીમ એક બીજા સાથે એક વખત રમે છે, જેમાં દરેક લીગની બે સર્વોચ્ચ ટીમ ફાઇનલમાં પ્રવેશ મેળવે છે. આમ ગોલ્ડ લીગની કોઇ ટીમ સિલ્વર લીગ સાથે રમી શકશે નહીં.
એક-દિવસીય ક્રિકેટનું નિયંત્રિત સ્વરૂપ એવું ટ્વેન્ટી20 ક્રિકેટ પ્રથમવાર 2003માં ઇંગ્લેન્ડમાં રમાયું. આ સ્વરૂપ ખૂબ જ લોકપ્રિય સાબિત થયું, અને રાષ્ટ્રીય ટીમો વચ્ચે કેટલીક ટ્વેન્ટી20 મેચો રમાઇ. તેમાં સામાન્ય ક્રિકેટના કાયદાઓમાં થોડાઘણાં ફેરફાર કરવામાં આવ્યાં છે, જેમાં ટાઇ થયેલી મેચોના પરિણામ નક્કી કરવા માટે "બોલ-આઉટ" ઉમેરવામાં આવ્યું છે, જે બાદમાં સુપર ઓવરના રૂપમાં ફેરવાઇ ગયું હતું.
પ્રથમ મર્યાદિત ઓવર આંતરરાષ્ટ્રીય ) મેચ અથવા એક-દિવસીય આંતરરાષ્ટ્રીય ) મેચ 1971માં મેલબોર્નમાં રમાઇ હતી અને ચતુર્વાર્ષિક ક્રિકેટ વિશ્વ કપની શરૂઆત 1975માં થઇ હતી. રંગીન કપડાં સહિતની ઘણી "પેકેજિંગ" નવીનતાઓ વર્લ્ડ સીરિઝ ક્રિકેટનું પરિણામ હતી. જે ઓસ્ટ્રેલિયાના ઉદ્યોગપતિ કેરી પેકર દ્વારા ક્રિકેટની સત્તાઓ સામે "બળવાખોર" સીરિઝ હતી. વધુ વિગતો માટે, જુઓ ક્રિકેટનો ઇતિહાસ.
દરેક ટેસ્ટ-રમતો દેશ ઘણી વખત ત્રિકોણીય સ્પર્ધા યોજતો હોય છે, જેમાં પોતાના દેશની ટીમ ઉપરાંત બે પ્રવાસી ટીમોનો સમાવેશ થતો હોય છે. તેમાં સામાન્ય રીતે રાઉન્ડ-રોબિન જૂથ સ્વરૂપ પ્રમાણે મેચ હોય છે, અને પછી બે ટોચની ટીમો વચ્ચે ફાઇનલ અથવા ક્યારેક બેસ્ટ-ઓફ-થ્રી ફાઇનલ યોજાય છે. જ્યારે એક જ પ્રવાસી ટીમ હોય, ત્યારે પણ મર્યાદિત ઓવરોની બેસ્ટ-ઓફ-ફાઇવ અથવા બેસ્ટ-ઓફ-સેવન મેચોની સીરિઝ રમવામાં આવે છે.
નેશનલ વન ડે ક્રિકેટ લીગ ને ઇસ્પાહની મિરઝાપોર ટી દ્વારા પ્રાયોજિત કરવામાં આવે છે. હાલમાં તે નવેમ્બરથી માર્ચના ગાળામાં રમાય છે, જેમાં રાઉન્ડ રોબિન માળખાંમાં દરેક ટીમ અન્ય ટીમ સાથે ઘરના અને અન્ય મેદાન પર એક વખત રમે છે. લીગ ટાઇટલ માટે નીચને છ ટીમો વચ્ચે સ્પર્ધા થાય છે:
દર ચાર વર્ષે રમાતાં ક્રિકેટ વિશ્વ કપમાં તમામ ટેસ્ટ-રમતાં દેશો અને આઇસીસી વિશ્વ કપ ક્વોલિફાયર દ્વારા પસંદ થયેલા દેશોનો સમાવેશ થાય છે. તેમાં સામાન્ય રીતે રાઉન્ડ-રોબિન સ્વરૂપમાં મેચો રમાય છે, જેમાં છેલ્લે સેમિ-ફાઇનલો અને ફાઇનલ રમાય છે. ઇન્ટરનેશનલ ક્રિકેટ કાઉન્સિલ ) તેના માટેના સ્થળો ખૂબ જ વહેલાં નક્કી કરી દે છે.
લિસ્ટ એ ક્રિકેટ , ક્રિકેટની રમતનાં મર્યાદિત-ઓવર સ્વરૂપનું વર્ગીકરણ છે. જેમ પ્રથમ-કક્ષા ક્રિકેટ એ આંતરરાષ્ટ્રીય ટેસ્ટ મેચ ક્રિકેટની નીચેના સ્તરે આવતું સ્થાનિક સ્વરૂપ છે, તેવી જ રીતે લિસ્ટ એ ક્રિકેટ એક-દિવસીય ક્રિકેટનું એક-દિવસીય આંતરરાષ્ટ્રીય મેચોની નીચેના સ્તરે આવતું સ્થાનિક સ્વરૂપ છે. અત્યારે ટ્વેન્ટી20 મેચો તેમાં આવતી નથી.
ઇન્ડિયન ક્રિકેટ લીગ - બિલિયનર સુભાષ ચંદ્રાના રોકાણથી શરૂ થયેલી આ ટ્વેન્ટી20 લીગ દેશમાં ક્રિકેટનો વહીવટ કરતી સંસ્થા બોર્ડ ઓફ કંટ્રોલ ફોર ક્રિકેટ ઇન ઇન્ડિયા )થી સ્વતંત્ર હતી. મુંબઇ, ચેન્નઇ, ચંદીગઢ, હૈદરાબાદ, કોલકાત્તા અને દિલ્હી ટીમો સાથે 2007માં તેની શરૂઆત કરવામાં આવી હતી.
અન્ય પ્રવાસી મેચો (ઉદાહરણ તરીકે,એવી પ્રથમ-કક્ષા ટીમો સામેની મેચ જે મુખ્ય સ્થાનિક પ્રથમ-કક્ષા સ્પર્ધાનો હિસ્સો ન હોય, જેમ કે યુનિવર્સિટીઓ)
એનકેપી સાલ્વે ચેલેન્જર ટ્રોફી - આ સ્પર્ધામાં ત્રણ ટીમની સમાવેશ થાય છે - દરેક ટીમમાં દેશની વિવિધ ટીમમાંથી લેવાયેલા ખેલાડીઓનો સમાવેશ થાય છે. ત્રણેય ટીમોના નામ ઇન્ડિયા સીનિયર્સ, ઇન્ડિયા એ અને ઇન્ડિયા બી અથવા ઇન્ડિયા રેડ્સ, ઇન્ડિયા ગ્રીન્સ અને ઇન્ડિયા બ્લુઝ રાખવામાં આવ્યા છે.