polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
જયપ્રકાશ નારાયણનો જન્મ ૧૧ ઓક્ટોબર ૧૯૦૨ના રોજ તત્કાલીન બંગાળ પ્રેસીડેન્સીના સિતાબદીયારા ગામમાં થયો હતો.તો કાયસ્થ જ્ઞાતિના હતા.તેઓ હરસૂ દયાલ અને ફુલરાની દેવીનું ચોથું સંતાન હતા. તેમના પિતા રાજ્ય સરકારના નહેર વિભાગમાં અધિકારી હતા. જયપ્રકાશ જ્યારે નવ વર્ષના હતા ત્યારે પટનાની કોલેજીએટ સ્કૂલમાં સાતમા ધોરણમાં પ્રવેશ મેળવવા માટે ગામ છોડી દીધું. ગ્રામ્ય જીવનથી દૂર આ તેમનો પહેલો અનુભવ હતો. જેપી સરસ્વતી ભવન નામના એક છાત્રાલયમાં રહેવા લાગ્યા. છાત્રાલયમાં બિહારના કેટલાક ભાવિ નેતાઓ પણ હતા. જેમાં બિહારના પ્રથમ મુખ્યમંત્રી કૃષ્ણા સિંહ, તેમના નાયબ મુખ્યમંત્રી અનુરાગ નારાયણ સિંહા તથા અન્ય કેટલાક રાજનૈતિક અને શૈક્ષણિક જગતમાં વ્યાપકરૂપે જાણીતા હતા.
વિદ્યાપીઠનો અભ્યાસ પૂર્ણ કર્યા પછી જયપ્રકાશે આગળનો અભ્યાસ અમેરિકામાં કરવાનું વિચાર્યું. ૨૦ વર્ષની ઉંમરે જયપ્રકાશ માલવાહક જહાજ જાનસ દ્વારા અમેરીકા રવાના થયા જ્યારે પ્રભાવતી સાબરમતી આશ્રમમાં જ રોકાયા. ૮ ઓક્ટોબર ૧૯૨૨ના રોજ તેઓ કેલિફોર્નિયા પહોંચ્યા અને જાન્યુઆરી ૧૯૨૩માં યુનિવર્સિટી ઓફ કેલિફોર્નિયા, બર્કલી ખાતે પ્રવેશ મેળવ્યો. અહીં તેમણે રસાયણ શાસ્ત્રમાં પ્રવેશ મેળવ્યો પરંતુ પ્રથમ સત્ર પુરૂ થયા બાદ ફીમાં બમણો વધારો થવાના કારણે તેઓ આયોવા વિશ્વવિદ્યાલય ખાતે સ્થળાંતરીત થવા મજબૂર બન્યા. ત્યારબાદ તેઓ એક પછી એક વિશ્વવિદ્યાલય બદલવા માટે વિવશ થતા રહ્યા. આખરે પ્રો. ઍડવર્ડ એ રોસની મદદથી પોતાના પસંદગીના વિષય સમાજશાસ્ત્ર સાથે આગળ વધ્યા.
જયપ્રકાશ નારાયણ જે પી અથવા લોકનાયક તરીકે જાણીતા ભારતીય સ્વતંત્રતા સેનાની, સિદ્ધાંતકારી, સમાજવાદી અને રાજનેતા હતા. તેઓ ભારત છોડો આંદોલનના નાયક તરીકે પણ ઓળખાય છે તથા પ્રધાનમંત્રી ઈન્દિરા ગાંધી વિરુદ્ધ ૧૯૭૦ના દશકના લોકતાંત્રિક વિરોધ માટે યાદ કરવામાં આવે છે. તેમનું જીવનચરિત્ર તેમના રાષ્ટ્રવાદી મિત્ર અને હિન્દી સાહિત્યના પ્રખ્યાત લેખક રામવૃક્ષ બેનીપુરીએ લખ્યું હતું. ૧૯૯૯માં તેમના સામાજીક કાર્યો માટે ભારતના સર્વોચ્ચ રાષ્ટ્રીય સન્માન ભારત રત્નથી સન્માનિત કરવામાં આવ્યા. અન્ય પુરસ્કારોમાં મેગ્સેસ એવોર્ડ મુખ્ય છે.
ઈન્દિરા ગાંધીને ચૂંટણી કાયદાઓના ઉલ્લંઘન માટે હૈદરાબાદ ઉચ્ચ ન્યાયાલય દ્વારા દોષિત ઠરાવવામાં આવ્યા. નારાયણે ઈન્દિરાના રાજીનામાની માંગ કરી સાથે પોલીસ તથા સૈન્યને અસંવૈધાનિક અને અનૈતિક આદેશોની અવહેલના કરવા માટે આહ્‌વાન કર્યું. તેમણે સામાજીક પરિવર્તનના એક કાર્યક્રમમાં સંપૂર્ણ ક્રાંતિની હાકલ કરી. જેના તુરંત બાદ ઈન્દિરા ગાંધીએ ૨૫ જૂન ૧૯૭૫ની મધ્યરાત્રિએ દેશમાં કટોકટીની ઘોષણા કરી. મોરારજી દેસાઈ, વિપક્ષી નેતાઓ તેમજ તેમના પક્ષના અસંતુષ્ટ સભ્યોની પણ ધરપકડ કરવામાં આવી.
બ્રિટીશ શાસન વિરુદ્ધ સવિનય કાનૂનભંગની ચળવળમાં ભાગ લેવા બદલ ૧૯૩૨માં તેમને નાસિક જેલમાં કેદ કરવામાં આવ્યા. જેલવાસ દરમિયાન તેમની મુલાકાત રામ મનોહર લોહિયા, મીનૂ મસાણી, અચ્યુત પટવર્ધન, અશોક મહેતા, યુસુફ દેસાઈ, સી. કે. નારાયણસ્વામી તથા અન્ય રાષ્ટ્રીય નેતાઓ સાથે થઈ. કારાવાસમાંથી છૂટ્યા બાદ કોંગ્રેસના વામપંથી જૂથે કોંગ્રેસ સમાજવાદી પાર્ટીની સ્થાપના કરી. જેના અધ્યક્ષપદે આચાર્ય નરેન્દ્ર દેવ તથા જયપ્રકાશ મહાસચિવ બન્યા.
જ્યારે મહાત્મા ગાંધીએ ભારત છોડો આંદોલનની જાહેરાત કરી ત્યારે યોગેન્દ્ર શુક્લા, જયપ્રકાશ નારાયણ, સૂરજ નારાયણ સિંહ, ગુલાબચંદ ગુપ્તા, પંડિત રામનંદન મિશ્ર, શાલિંગ્રામ સિંહ તેમજ શ્યામ બરઠવાર સહિતના નેતાઓએ આઝાદી માટે ભૂમિગત આંદોલન શરૂ કરવાના લક્ષ્ય સાથે હજારીબાગ સેન્ટ્રલ જેલની દિવાલ ઓળંગી ભાગી છૂટ્યા હતા.
૧૯૨૯ના અંતમાં નારાયણ એક માર્ક્સવાદી સમર્થકરૂપે ભારત પાછા ફર્યા. ૧૯૨૯માં જવાહરલાલ નહેરુના નિમંત્રણ પર તેઓ ભારતીય રાષ્ટ્રીય કોંગ્રેસ સાથે જોડાયા. અહીં મહાત્મા ગાંધી તેમના માર્ગદર્શક બન્યા. તેમના ખૂબ જ નજીકના મિત્ર અને રાષ્ટ્રવાદી ગંગા શરણ સિંહા સાથે પટના ખાતે કદમ કૂવા નામના ઘરે ભાગીદારીમાં રહ્યા.
ઓક્ટોબર ૧૯૨૦માં ૧૮ વર્ષીય જયપ્રકાશના લગ્ન વ્રજકિશોર નારાયણની ચૌદ વર્ષીય પુત્રી પ્રભાવતી દેવી સાથે થયા. તેમના લગ્ન બાદ જયપ્રકાશ પટના રહેતા હતા આથી તેમનાં પત્ની માટે તેમની સાથે રહેવું શક્ય નહોતું. ગાંધીજીના આમંત્રણથી પ્રભાવતી દેવી અમદાવાદ ખાતેના સાબરમતી આશ્રમમાં અંતેવાસી તરીકે જોડાયા.
આ દરમિયાન જયપ્રકાશ કાર્લ માર્ક્સના પુસ્તક દાસ કેપીટલના પરીચયમાં આવ્યા. ૧૯૧૭ની રશિયન ક્રાન્તિની સફળતા પરથી જયપ્રકાશ એ તારણ પર આવ્યા કે માર્ક્સવાદએ જનસામાન્યના દુ:ખોને ઓછા કરવાનો રસ્તો છે. તેઓ ભારતીય બૌદ્ધિક અને કમ્યુનિસ્ટ સિદ્ધાંતકાર એમ.એન.રોયના પુસ્તકોથી પણ પ્રભાવિત થયા.
૧૮ જાન્યુઆરી ૧૯૭૭ના રોજ કટોકટી હટાવીને ચૂંટણીની ઘોષણા કરવામાં આવી. જેપીના માર્ગદર્શન હેઠળ જનતા પક્ષની રચના કરવામાં આવી. કટોકટીકાળના ઈન્દિરા ગાંધીના વ્યાપક વિરોધને પગલે દેશમાં પહેલી બિનકોંગ્રેસી સરકાર બની.
જયપ્રકાશ નારાયણે રામલીલા મેદાનમાં ૧,૦૦,૦૦૦ લોકોની ભીડને સંબોધિત કરતાં રામધારીસિંહ દિનકરની કવિતા સિંહાસન ખાલી કરો કે જનતા આતી હૈ.નું ગાન કર્યું.
જયપ્રકાશની ધરપકડ કરી ચંદીગઢ ખાતે રખાય હતા. ૨૪ ઓક્ટોબરે તેમની તબિયત લથડતાં ૧૨ નવેમ્બરે મુક્ત કરવામાં આવ્યા હતા.
રાજસ્થાનમાં પહેરવામાં આવતી પાઘડીઓને પઘડી કે પઘરી તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. શૈલી, રંગ અને કદ અનુસાર તેના જુદાજુદા પ્રકાર હોય છે. તેઓ પહેરનારનો સામાજિક વર્ગ, જાતિ, પ્રદેશ અને પ્રસંગને પણ દર્શાવે છે. તેનો આકાર અને કદ વિવિધ પ્રદેશોની આબોહવાની પરિસ્થિતિઓ સાથે પણ બદલાઇ શકે છે. ગરમ રણના વિસ્તારોમાં પાઘડીઓ મોટી અને ઢીલી હોય છે. ખેડૂત અને ભરવાડો, જેને પ્રકૃતિના તત્વોથી સતત રક્ષણની જરૂર હોય છે, તેઓ મોટી પાઘડીઓ પહેરે છે. રાજસ્થામાં પાઘડીઓનો અન્ય વ્યવહારિક કાર્યોમાં પણ ઉપયોગ કરાય છે. થાકેલા મુસાફરો તેનો ઉપયોગ ઓશીકું, ધાબળા અથવા ટુવાલ તરીકે કરે છે. તેનો ઉપયોગ પાણી ગાળવ માટે પણ કરી શકાય છે. કૂવામાંથી પાણી કાઢવા માટે દોરડાની જેમ પાઘડીનો પણ ઉપયોગ કરી શકાય છે.
ફેંટો અથવા ફેટા એ ભારતના મહારાષ્ટ્રમાં પહેરવામાં આવતી પાઘડીનું પરંપરાગત મરાઠી નામ છે. લગ્ન, ઉત્સવ, સાંસ્કૃતિક અને ધાર્મિક ઉજવણી જેવા સમારોહમાં ફેટા પહેરવા સામાન્ય બાબત છે. ઘણા ભાગોમાં પુરુષ અગ્રણીઓને ફેટા પહેરાવીને પરંપરાગત આવકાર આપવાનો રિવાજ છે. પરંપરાગત ફેટા નું કાપડ સામાન્ય રીતે ૩.૫ થી ૬ મીટર લાંબુ અને ૧ મીટર પહોળું હોય છે. રંગની પસંદગી પ્રસંગ અનુસાર હોય છે. સ્થાન અનુસાર પણ પણ વિશિષ્ટ રંગ હોઈ શકે છે. લાક્ષણિક રંગોમાં કેસરી અને સફેદ વપરાય છે. ભૂતકાળમાં, ફેંટાને વસ્ત્ર પરિધાનનો એક ફરજિયાત ભાગ માનવામાં આવતો હતો.
સૌ સ્થાનીય શૈલિઓમાં પેન્ચા, સેલા અને સફા પ્રચલિત છે, જોકે ઘણા સ્થાનિક વિવિધરૂપો પણ અસ્તિત્વમાં છે. પરંપરાગત પાઘડી સામાન્ય રીતે ૮૨ ઇંચ લાંબી અને ૮ ઇંચ પહોળી હોય છે. સાફો લંબાઈમાં ટૂંકો અને પહોળો હોય છે. સામાન્ય રીતે પાઘડી એક જ રંગની હોય છે. જોકે, વધુ રંગો ધરાવતી પાઘડી ભદ્ર લોકો દ્વારા તહેવારો અથવા લગ્ન પ્રસંગ જેવા ખાસ પ્રસંગોએ પહેરવામાં આવે છે રાજસ્થાની પાઘડી એક અગ્રણી પ્રવાસી આકર્ષણ કેન્દ્ર છે. પ્રાયઃ પ્રવાસીઓને પાઘડી બાંધવાની સ્પર્ધાઓમાં ભાગ લેવા પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવે છે.
પેટા મૈસૂર અને કોડાગુમાં પહેરવામાં આવતી પાઘડી છે, તે મૈસૂરના વાડિયર રજવાડા ના રાજાઓ દ્વારા પહેરવામાં આવતી પરંપરાગત સ્વદેશી પાઘડી હતી. શાહી પોશાકના ભાગરૂપે રંગીન પોશાકો સાથે મેળ કરવા માટે વોડિયાર રાજાઓ રેશમ અને જરી ની બનેલી સમૃદ્ધ રત્નજડીત પાઘડી પહેરતા હતા.
પાઘડી ભારતીય ઉપખંડમાં એક પ્રકારનું માથે પહેરાંતું વસ્ત્ર છે. આ વસ્ત્ર પુરુષો અને સ્ત્રીઓ દ્વારા પહેરવામાં આવે છે, જેને માથા ઉપર હાથે બાંધવો પડે છે. સાફો અને ફગરી તેના અન્ય નામો છે.
૧૯૪૭ માં ભારત સ્વતંત્ર થયું અને રજવાડાંઓ ભારતીય સંઘમાં ભળી ગયા પછી, પરંપરાગત મૈસૂર પેટાને સાંસ્કૃતિક વારસા અને પ્રતીક તરીકે જાળવી રાખવામાં આવી છે અને લોકોને તેમના વિશિષ્ટ કાર્ય બદ્દલ સન્માનિત કરતી વખતે મૈસૂર પેટા અને શાલ આપવામાં પહેરાવવામાં છે.
પાગ બિહારના મિથિલા ક્ષેત્રમાં અને નેપાળના મિથિલામાં પહેરાતું એક શિરસ્ત્રાણ છે અને તે મૈથિલી લોકો દ્વારા પહેરવામાં આવે છે. મિથિલામાં તે સન્માન અને આદરનું પ્રતીક છે.
પાઘડી એ સામાન્ય રીતે લાંબુ સીવ્યા વગરનું સીધું કાપડ હોય છે. કાપડની લંબાઈ પાઘડીના પ્રકાર અનુસાર બદલાઈ શકે છે. કાપડ એ પહેરનારના પ્રદેશ અને સમુદાયને દર્શાવે છે.
રાજાના હાથ નીચેના વહીવટાદારો જેમ કે દીવાન અને રાજકાજમાં વગ તથા સત્તા ધરાવતા અન્ય વરિષ્ઠ અધિકારીઓ આવી પાઘડી પહેરતા.
ટેબલ ખાડીના કિનારે આવેલું, કેપ ટાઉનનો પ્રારંભિક વિકાસ ડચ જહાજો માટે ખાદ્યસામગ્રી મથક તરીકે ડચ ઇસ્ટ ઇન્ડિયા કંપની દ્વારા કરવામાં આવ્યો હતો. આ ડચ જહાજો પૂર્વ આફ્રીકા, ભારત અને દૂર પૂર્વના દેશોની દરિયાઇ મુસાફરી કરતા હતા. એપ્રિલ 6, 1652માં જાન વાન રીબેક ત્યાં પહોંચી ને કેપ ટાઉનમાં દક્ષિણ આફ્રિકાની પહેલી કાયમી યુરોપીયન વસાહતની સ્થાપના કરી. કાસલ ઓફ ગુડ હોપ ખાતે આવેલી પહેલી યુરોપીયન દૂરની વસાહત તરીકેના તેના મૂળ કારણ તરીકે કેપ ટાઉને ઝડપી વિકાસ કર્યો, અને કેપ કોલોનીનું આર્થિક અને સાંસ્કૃતિક મથક બની ગયું. વીટવોટરસરાન્ડ ગોલ્ડ રશ અને જ્હોનિસબર્ગના વિકાસ થયો ત્યાં સુધી, કેપ ટાઉન દક્ષિણ આફ્રિકાનું એક મોટું શહેર બની રહ્યું. તે વિશ્વના સૌથી બહુ સાંસ્કૃતિક શહેરોમાંથી એક છે, જે દક્ષિણ આફ્રિકાના દેશવટો કરનારાઓ અને પરદેશી વસાહાતીઓ માટે મહત્વના આશયની તેની ભૂમિકાને દર્શાવે છે. ૨૦૦૭ના આકડા મુજબ આ શહેરની અંદાજીત વસ્તી 3.5 મિલિયનની છે. કેપ ટાઉનનો ભૂમિ વિસ્તાર અન્ય દક્ષિણ આફ્રિકાના શહેરો કરતા વધારે છે, જેના પરિણામે તે અન્ય શહેરો કરતા ઓછી વસ્તી ગીચતા ધરાવે છે .
કેપ ટાઉન એક માત્ર દક્ષિણ આફ્રિકાનું જ સૌથી જાણીતું આંતરાષ્ટ્રીય પ્રવાસી સ્થળ નથી પણ આફ્રિકાનું પણ છે. આ માટે જવાબદાર છે તેનું સુંદર વાતાવરણ, પ્રાકૃતિક પાશ્વભૂમિ અને સારી રીતે વિકસિત કરાયેલ કાયમી બાંધકામની રચના. આ શહેરમાં કેટલાક પ્રસિદ્ધ પ્રાકૃતિક લક્ષણો છે જે પ્રવાસીઓને તેની તરફ આકર્ષે છે, જેમાં સૌથી નોંધનીય છે ટેબલ માઉન્ટ, જે ટેબલ માઉન્ટેન રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાનના મોટા ભાગમાં રચાયેલું છે અને સીટી બાઉલના પાછલા વિસ્તારના અંતમાં આવેલું છે. પર્વતની ટોચ પર પહોંચવા માટે તમારે કાં તો પદયાત્રા કરવી પડે, કે પછી ટેબલ માઉન્ટેન કેબલને લેવી પડે.કેપ પોઇન્ટ કેપ પેનીન્સુલાના અંતમાં આવેલું છે જેને જોરદાર ભૂશિર તરીકે ગણવામાં આવે છે. ધણા પ્રવાસીઓ ચેપમેન્સ પીક ડ્રાઇવ સુધી પણ ગાડી ચલાવીને જાય છે, જે એક સાંકડો રસ્તો છે જે નોરર્ધોર્ક અને હોયુટ ખાડીને જોડે છે. આ રસ્તાથી પ્રવાસીઓ એટલાન્ટીક સમુદ્ર અને પાસેના પર્વતોનો નજરો જોઇ શકે છે. તેવું પણ શક્ય છે કે કે તમે કાં તો પદયાત્રા કે ગાડી ચલાવેને સિંગલ ટેકરી પર જાઓ, જેથી સીટી બાઉલ અને ટેબલ પર્વતનું નિરીક્ષણ કરી શકો.
કેપ ટાઉનનું કેન્દ્ર કેપ પેનીન્સુલાના ઉત્તરી અંતમાં આવેલું છે. ટેબલ માઉન્ટેનની રચના સીટી બાઉલની નાટકીયરીતે તેના પઠારની ઊંચાઇ પરથી પાછળની દિશામાં પડવાને કારણે થઇ છે, તેની આસપાસ નજીકના શિરોલંબવાળા ઊભા ખડકો છે જેવા કે ડેવિલ પીક અને લાયન હેડ આવેલા છે. કેટલીકવાર એક વાદળની પતળી પટ્ટી આ પર્વતો પર આવી જાય છે, અને તેના દેખાવની ભરપાઇ કરી દે છે, જેને બોલચાલની ભાષામાં "ટેબલક્લોથ" કહેવાય છે. પેનીન્સુલાની રચના ત્યારે થઇ જ્યારે નાટકીયરીતે પહાડીની ટોચની ધાર દક્ષિણ દિશા તરફ ધસીને એટલાન્ટીક સમુદ્રની અંદરની તરફ જતી રહી, આ અંતિમભાગ પર કેપ પોઇન્ટ આવેલું છે. કેપ ટાઉનના અધિકારિક શહેરની હદની અંદર લગભગ 70 શિખરો ઉપર આવેલા છે. કેપ ટાઉનના કેટલાય ઉપનગરો કેપ ફ્લેટ્સના વિશાળ મેદાનો પર આવેલા છે, જે પેનીન્સુલાની તળભૂમિથી જોડાયેલું છે. કેપ ફ્લેટ્સ ઊંચું દરિયાઇ મેદાન છે જેમાં મોટા પ્રમાણમાં રેત આવેલી છે ભૂસ્તરશાસ્ત્ર પ્રમાણે આ બતાવે છે કે એક સમયે ટેબલ માઉન્ટન પોતે પણ એક ટાપુ હતો્
કેપ ટાઉન હાલમાં સ્થાવર મિલકત અને બાંધકામ બજારમાં આવેલી તેજીની મજા માણી રહ્યું છે, 2010 વિશ્વ કપના કારણે સાથે જ ઉનાળાના ઘરો માટે કે અહીં હંમેશા માટે વસવાટ કરવા માટે કેટલાક લોકો આ શહેર ઘર ખરીદી રહ્યા છે. કેપ ટાઉન 9 વિશ્વ કપની હરીફાઇઓનું યજમાન છે, જે આ પ્રમાણે છે: 2010 વિશ્વ કપની છ પહેલા તબક્કાની હરીફાઇ, એક બીજા તબક્કાની હરીફાઇ, એક ત્રિમાસિક અંતિમ અને એક અંતિમ પહેલાની હરીફાઇન સમાવિષ્ટ છે. એક વ્યાપક શહેરી નવીનીકરણ યોજના હેઠળ કેન્દ્રીય વ્યાપાર જિલ્લોમાં અનેક નવી ઇમારતો અને નવીનીકરણનું કામ કેપ ટાઉન ભાગીદારીના માર્ગદર્શન હેઠળ કરવામાં આવી રહ્યું છે. આવનારા 5 વર્ષોની અંદર કેન્દ્રીય વ્યાપાર પ્રદેશ ખાનગી ક્ષેત્રના રોકાણમાં ઝાર30-35 બિલિયનનો અંતર્પ્રવાહની આશા સેવી રહ્યો છે, જેને ભાગીદારીએ પણ પુષ્ટિ કરેલી છે. . સીબીડી માં પોર્ટસાઇડ નામની એક 35 માળની ઇમારતને બાંધવામાં આવશે તે વાત હાલ પ્રસિદ્ધ થઇ છે. અને અન્ય બે 26+ માળની ઇમારત પણ રેલ્વે મથકોની પાસે બાંધવામાં આવશે.
કેપ ફ્લેટ્સ એક વિશાળ, નીચલા-સ્તરનો, સપાટ વિસ્તાર છે જે કેપ ટાઉનના દક્ષિણ પૂર્વીય વિસ્તારમાં આવેલો એક કેન્દ્રીય વ્યાપારી જિલ્લો છે. કેપ ટાઉનમાં મોટા ભાગના લોકો, આ વિસ્તારને 'ધ ફ્લેટ્સ' તરીકે ઓળખે છે. જેને કેટલાક લોકો દ્વારા નાંખી 'રંગભેદ'નો ભોગ બનેલા લોકોના નાંખવાનું મેદાન તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે, કારણ કે 1950માં આ વિસ્તાર રંગભેદવાળા લોકોનું ઘર હતું જેને સરકારે ગોરો ના હોય તેવા લોકો કહેતી હતી. ગ્રુપ એરિયા એક્ટ અને પાસ લૉઝ જેવા વંશ-આધારીત કાયદાઓના કારણે કાળા લોકોને કેન્દ્રીય શહેરી વિસ્તારોથી ગોરા લોકો માટે બળજબરી પૂર્વક નીકાળવામાં આવ્યા અને ફ્લેટ્સમાં સરકારે બાંધેલી ટાઉનશીપમાં રહેવાની ફરજ પડાઇ, કે પછી ધણા લોકો જેમને કાળા લોકો તરીકે વર્ણવામાં આવે છે તેમને અનૌપચારિક સમજૂતીથી ફ્લેટ્સની અન્ય કોઇ જગ્યાએ બળજબરીથી ગેરકાયદેસર વિસ્તારમાં જીવન વિતાવવા લાગ્યા. ત્યારથી ફ્લેટ મોટાભાગની કેપ ટાઉનની વસ્તીનું ઘર છે.
કેપ પેનીન્સુલા ભૂમધ્ય આબોહવાને દર્શાવે છે, જેમાં હળવો, ભીનો શિયાળો, અને સૂકો તથા ખુબ જ ગરમ ઉનાળો હોય છે. શિયાળામાં, જે મે થી સપ્ટેમ્બર સુધી રહે છે, એટલાન્ટિક સમુદ્રમાંથી વિશાળ વાદળો ભારે કરાં સાથેના વરસાદ અને જોરદાર ઉત્તરી-પશ્ચિમી પવનોની સાથે આવે છે. શિયાળાના મહિનાઓ ઠંડા, લગભગ ઓછામાં ઓછું અને વધારેમાં વધારે ની સાથે આવે છે. મોટાભાગના શહેરનો વાર્ષિક વરસાદ શિયાળામાં પડે છે, પણ શહેરની પર્વતીય સ્થાનિક ભૂગોળના કારણે, વરસાદની માત્રા કેટલાક વિસ્તારો માટે ખુબ જ નાટકીય હોય રહે છે. ન્યૂલેન્ડ્સ, શહેરના દક્ષિણ ભાગમાં આવેલું દક્ષિણ આફ્રિકાનું સૌથી વરસાદી ઉપનગર છે. દર વર્ષે ખીણો અને દરિયાકિનારાના મેદાનોમાં સરેરાશ વરસાદ પડે છે, જ્યારે પર્વતીય વિસ્તારોમાં સરેરાશ આટલો વરસાદ પડે છે.
ઉનાળો, જે નવેમ્બર થી માર્ચ સુધી રહે છે, તે ગરમને સૂકો હોય છે. પેનીન્સુલામાં દક્ષિણ-પૂર્વમાંથી વારંવાર જોરદાર પવનો આવે છે, જેને સ્થાનિક ભાષામાં કેપ ડોક્ટર કહેવાય છે, કારણકે તે તમામ પ્રદૂષણને ફૂંકી દે છે અને હવાને ચોખ્ખી કરી દે છે. દક્ષિણ-પૂર્વીય પવન ઊંચું-દબાણ પદ્ઘતિને કારણે નિર્માણ પામે છે, જે દક્ષિણ એટલાન્ટીકથી પશ્ચિમ કેપ ટાઉનમાં રચાય છે, જેને દક્ષિણ-એટલાન્ટીક ઊંચાઇ કહેવાય છે. ઉનાળાનું તાપમાન હળવું હોય છે અને સરેરાશ વધુમાં વધુ તાપમાન હોય છે. જ્યારે બેર્ગ પવનો આવે છે ત્યારે કેપ ટાઉન સહી ન શકાય તેટલું ગરમ થઇ જાય છે, બેર્ગ પવનોનો મતલબ પર્વતીય પવનો થાય છે જે કોરુના આંતરીક વિસ્તારોમાંથી ફૂંકાય છે. આવું ફેબ્રુઆરી ના કેટલાક અઠવાડિયા કે માર્ચની શરૂઆતમાં આવું બને છે.
પશ્ચિમ કેપ પ્રાન્ત માટે કેપ ટાઉન એક આર્થિક કેન્દ્ર છે, દક્ષિણ આફ્રિકાના બીજા મુખ્ય આર્થિક કેન્દ્ર અને આફ્રિકાના ત્રીજા મુખ્ય આર્થિક મથક તરીકે આ શહેરની ગણના થાય છે. તે પશ્ચિમ કેપના પ્રાદેશિક ઉત્પાદન કેન્દ્ર તરીકેની ગરજ સારે છે. તે આ પ્રાન્તનું મુખ્ય બંદર અને હવાઇ મથક પણ છે. શહેરમાં મોટા પ્રધાનમંડળની હાજરી રહે છે – પશ્ચિમ કેપના મુખ્ય શહેર તરીકે અને રાષ્ટ્રીય સંસદની બેઠક એમ બંન્ને રીતે – જેને કારણે સરકારમાં સેવા આપતા ઉદ્યોગોના વિકાસમાં અને રાજ્યની આવકમાં વધારો થયો. કેપ ટાઉન ધણી પરિષદોનું આયોજન કરે છે, ખાસ કરીને હાલમાં વિસ્તારિત કરેલ કેપ ટાઉન આંતરાષ્ટ્રીય સભા કેન્દ્ર, જેને 2003માં ખુલ્લું મૂકવામાં આવ્યું હતું.
એસોશિએશન ફુટબોલ, જે દક્ષિણ આફ્રિકામાં સોકર તરીકે વધુ સારી રીતે ઓળખાય છે, તે પણ લોકપ્રિય છે. દક્ષિણ આફ્રિકાના પ્રમિઅર લીગમાં, કેપ ટાઉનમાંથી બે કલ્બો પ્રમિઅર સોકર લીગ પીએસએલ માં રમે છે. આ જૂથોના નામ છે એજેક્સ કેપ ટાઉન અને સાન્ટોસ છે, જેમાંથી એજેક્સ કેપ ટાઉનની રચના 1999ના સેવન સ્ટાર અને કેપ ટાઉન સ્પુર્સ જોડાણના કારણે થઇ હતી. દક્ષિણ આફ્રિકામાં થનાર એફઆઇએફએ 2010 વિશ્વ કપની કેટલીક હરિફાઇઓના સ્થળોમાં પણ કેપ ટાઉનનું નામ છે, જ્યાં અન્ય હરીફાઇઓ સાથે સેમી ફાઇનલ પણ સમાવિષ્ટ છે. મુખ્ય શહેરમાં એક નવી 70,000 બેઠકોના ક્રીંડાગણની ઇમારત ગ્રીન પોઇન્ટ વિસ્તારમાં છે જેનું નામ ગ્રીન પોઇન્ટ સ્ટેડિયમ છે.
કેપ ટાઉન દક્ષિણ આફ્રિકાનું બીજા ક્રમનું સૌથી ગીચ વસ્તીવાળું શહેર છે, અને સૌથી વિશાળ ભૂમિ વિસ્તાર સાથે તે સીટી ઓફ કેપ ટાઉન મહાનગર નગરપાલિકાનો ઔપચારિક ભાગ છે. તે પ્રાન્તિક મુખ્ય શહેર છે અને પશ્ચિમ કેપનું પ્રમુખ શહેર છે, સાથે જ તે દક્ષિણ આફ્રિકાની કાયદાકીય રાજધાની છે કેમકે ત્યાં દેશની સંસદ બેસે છે અને ધણી સરકારી કચેરીઓ પણ આવેલી છે. કેપ ટાઉન તેના બંદર માટે ખૂબ જ પ્રસિદ્ધ છે સાથે જ કેપ ફ્લોરલ કિંગડમની પ્રાકૃતિક સજાવટ, જેમાં જાણીતા સ્થળો જેવા કે ટેબલ પર્વત અને કેપ પોઇન્ટનો સમાવેશ થાય છે. પ્રવાસ માટે કેપ ટાઉન આફ્રિકાની સૌથી લોકપ્રિય ફરવાની જગ્યા છે.
ક્રિકેટ, એસોશિએશન ફૂટબોલ, સ્વીંમીંગ , અને રગ્બિ યુનિયનએ કેપ ટાઉનના સૌથી લોકપ્રિય રમતોમાં છે જેમાં લોકો હિસ્સો લે છે. રગ્બિ યુનિયનમાં, કેપ ટાઉન પશ્ચિમ પ્રાન્તના ભાગનું ઘર છે, જે ન્યૂલેન્ડ્સ સ્ટેડિઅમ ખાતે રમે છે અને કુર્રી કપમાં હરીફાઇ કરે છે. વધુમાં, દક્ષિણ હેમીસ્ફેરેની સુપર 14 હરીફાઇમાં સ્ટ્રોમર્સ સાથે મળીને પશ્ચિમ પ્રાન્તના ખેલાડીઓ ભાગ લીધો હતો. કેપ ટાઉન નિયમિતરીતે રાષ્ટ્રીય ટીમ, સ્પ્રીંગબોક્સનું યજમાન બને છે, અને 1995 રગ્બિ વિશ્વ કપના આયોજન વખતે ધણી હરીફાઇ જેમાં એક સેમી ફાઇનલ પણ સામાવિષ્ટ છે તેનું પણ તે યજમાન બન્યું હતું.
મોટે ભાગે દક્ષિણ પેનીન્સુલાની ગણના , ભારતીય સમુદ્રના દક્ષિણના મુઇઝેન્બેર્ગ અને એટલાન્ટીક સમુદ્રના નોરોર્થોકેના વિસ્તારો તરીકે થાય છે, જે કેપ પોઇન્ટના તમામ રસ્તા પર આવે છે. અત્યાર સુધી તે થોડુંક ગ્રામીણ હતું, પણ હવે આ વિસ્તારની નવા કિનારાના ઝડપી વિકાસથી અહીંની વસ્તીમાં પણ ઝડપી વધારો થયો છે અને વધુ વ્યવસ્થિત ગુહપ્રણાલીને ઉપલબ્ધ કરાવવા માટે વિશાળ વિસ્તારોની ઉપ વહેંચણી કરવામાં આવી છે.
તેમાં કેપ્રી ગામ, ક્લોવેલી, ફીશ હોઇક, જલેન્લીર્ન, કોલ્ક બે, કોમ્મેટજીઇ, મીસેફુમેલેલે, મુઇઝેનબેર્ગ, નોઓર્થોક, ઓશન વ્યૂ, સ્કાર્બોરોગ, સીમાનસ શહેર, સેન્ટ જેમ્સ સામાવિષ્ટ છે.
ફ્રેન્ચ ક્રાન્તિકારક અને નેપોલીઓનીક યુદ્ધો વખતે, નેધરલેન્ડ પર વારંવાર ફ્રાન્સ દ્વારા કબજો કરાયો હતો, અને મહાન બ્રિટેને ડચ વસાહાતો પર પોતાનું નિયંત્રણ હાસલ કર્યું હતું. 1795માં બ્રિટેને કેપ ટાઉન પર પોતાનો કબજો જમાવ્યો, પણ 1803માં સંધિ દ્વારા કેપ ફરીથી નેધરલેન્ડના હસ્તક થઇ ગયું. બ્રિટિશ સેનાઓએ કેપને ફરીથી 1806માં મેળવી લીધું જેનું પરિણામ આવ્યું બ્લોબેર્ગસ્ટ્રાન્ડની લડાઇ. 1814ના એન્ગલો-ડચ કરારમાં, કેપ ટાઉનને હંમેશા માટે બ્રિટનને સુપરત કરી દેવાયું. નવી રચાયેલી કેપ કોલોનીનું તે મુખ્ય શહેર બન્યું, જેનો વિસ્તાર 1800ની સાલમાં ખુબ જ સંપન્ન રીતે વિસ્તર્યો.
1867માં પશ્ચિમ ગ્રીક્યુલેન્ડમાં હીરાની શોધ થતા, અને 1886માં વીટવોટરસ્ટ્રાન્ડ ગોલ્ડ રશથી પ્રેરાવાને કારણે દક્ષિણ આફ્રિકામાં પરદેશી વસાહતીઓનું પૂર ઉમટી પડ્યું.1899-1902માં સ્વદેશી પ્રજાસત્તાક બોઅર અને બ્રિટિશ વસાહાતી સરકારની વચ્ચેના મતભેદોને કારણે બીજું બોઅર યુદ્ધ થયું, જેમાં બ્રિટનનો વિજય થયો. 1910માં, બ્રિટને યુનિયન ઓફ સાઉથ આફ્રિકાની સ્થાપના કરી, જેણે કેપ કોલોનીના બે હારેલા બોર પ્રજાસ્તાકો અને બ્રિટિશ, કોલોની ઓફ નાટાલને સંગઠિત કર્યા. કેપ ટાઉન આ મંડળના કાયદા તૈયાર કરતું મુખ્ય શહેર બની ગયું, અને ત્યારબાદ પ્રજાસત્તાક દક્ષિણ આફ્રિકાનું.
કેપ ટાઉન પાસે ચાર મુખ્ય કમર્શિયલ નોડ્સ છે, જે કેપ ટાઉનના કેન્દ્રીય વ્યાપાર પ્રદેશની મોટાભાગની નોકરીની તકો અને કચેરીની જગ્યા ધરાવે છે. સેનચ્યૂરી સીટી, બેલ્લાવીલ્લે/ટ્યગેર પટ્ટી અને ક્લારેમોન્ટ કમર્શિયલ નોડ સારી રીતે પ્રતિષ્ઠિત છે અને તેમાં ધણી કચેરીઓ અને નિગમોના વડામથકો આવેલા છે. શહેરમાં વિમા કંપનીઓ, છૂટક વેચાણ સમૂહો, પ્રકાશકો, ડિઝાઇન હાઉસીસ, ફેશન ડિઝાઇનરો, શીપીંગ કંપનીઓ, પેટ્રોકેમીકલ કંપનીઓ, સ્થપતિઓ અને જાહેરાત કચેરીઓની મોટા ભાગની કંપનીઓના વડામથક અહીં આવેલા છે.
સીટી બાઉલ એક પ્રાકૃતિક એમ્ફિથિયેટર-આકારનો વિસ્તાર છે જેને સીમાએ ટેબલ ખાડી આવેલી છે અને તે સીંગલ ટેકરી, લાઇન'સ હેડ, ટેબલ પર્વત અને ડેવિલ'સ ટોચ જેવા પર્વતોથી સ્પષ્ટીકૃત છે. આ વિસ્તારમાં કેપ ટાઉનનો કેન્દ્રીય વ્યાપારી જિલ્લો, બંદર, કંપની ગાર્ડન, અને રહેણાક ઉપનગરોના ડે વોટરકાન્ટ, ડેવિલ'સ ટોચ, ડિસ્ટ્રીક્ટ સીક્સ, જોન્નેબ્લોમ, ગાર્ડન્સ, હિગ્ગોવાલે, ઓરેન્જીઝીચ, સ્કોટસ્ચ ક્લોફ, ટામબોર્સ્કલોફ, પશ્ચિમ વિદ્યાપીઠ, વર્ડેહોઇક, પશ્ચિમ વાલ્મર અને વુડસ્ટોક સમાવિષ્ટ છે.
કેપ ટાઉને ઓલમ્પિક મહત્વકાંક્ષાઓ છે: કેપ ટાઉનને તેવા પાંચ ઉમેદવારોમાંથી એક હતું જેને આઇઓસી દ્વારા 2004 ઉનાળાની ઓલમ્પિક માટે અધિકૃત ઉમેદવારી માટે ઝપલાવવા માટે છેવટની યાદીમાં ઉમેરવામાં આવ્યું હતું. જોકે તે રમતો અંતમાં એથેન્સમાં ગઇ, અને કેપ ટાઉન ત્રીજા સ્થાને આવ્યું. 2020 ઉનાળાના ઓલમ્પિક રમતો માટે દક્ષિણ આફ્રિકાના બોલી શહેર તરીકેની નિમણૂકમાં કેપ ટાઉનનું નામ દક્ષિણ આફ્રિકા ઓલમ્પિક સમિતિ કરે તેવી માંગણી કેપ ટાઉને કરી છે તેવા પણ કેટલાક અનુમાન છે.
કેપ અર્ગુસ પીક 'એન પે સાયકલ ટુર વિશ્વની વિશાળ વ્યક્તિગત સમયની સાયકલ દોડ છે અને તેવી પહેલી ધટના છે જે યુરોપની બહાર થઇ હોય જેમાં આંતરાષ્ટ્રિય સાયકલીંગ યુનીયનની ગોલ્ડન બાઇક શ્રેણીઓ પણ સમાવિષ્ટ છે. તેમાં લગભગ 35 000 સાયકલ ચલાવનારાઓ કેપ ટાઉનની આસપાસનો 109 નો રસ્તો પર સાયકલ ચલાવવાનો પ્રયાસ કરે છે. અબ્સા કેપ એપિક તે વિશ્વમાં સૌથી લાંબો સંપૂર્ણ રીતે મરામત કરેલો પર્વત છે જે દોડ માટે બાઇક સ્ટેજ ઉપલબ્ધ કરાવે છે.
મોટા ભાગની નીપજનો વેપાર કેપ ઓફ ટાઉનના બંદર કે કેપ ટાઉન આંતરાષ્ટ્રિય હવાઇ મથક દ્વારા થાય છે. કેપ ટાઉનમાં મોટા ભાગની જહાજ બનાવતી કંપનીઓની કચેરીઓ અને ઉત્પાદન સ્થળો છે. આ પ્રાન્તની દેશ માટે ઊર્જાના વિકાસ કેન્દ્ર તરીકે ગણના થાય છે, અત્યારનું કોર્બેર્ગ ન્યૂક્લિયર પાવર મથક પશ્ચિમ કેપની જરૂરિયાતો માટે ઊર્જા પૂરી પાડે છે. હાલમાં, તેલ શોધનારાઓએ એટલાન્ટીક સમુદ્રના સાગર કિનારે તેલ અને પ્રાકૃતિક ગેસની શોધ કરી છે.
પાણીનું તાપમાન અંતર, 10 એટલાન્ટિક સીબોર્ડ, થી 22 થી ફોલ્સ ખાડીની વચ્ચે સુધી હોય છે. સરેરાશ વાર્ષિક સમુદ્રનું તાપમાન 13 ના એટલાન્ટીક સીબોર્ડની વચ્ચે હોય છે (જે કેલેફોર્નિયાના પાણીથી જેવું છે ઉદાહરણ તરીકે સાન ફ્રાનસિસ્કો કે બુગ સુર), અને ફોલ્સ ખાડીમાં 17 જેટલું તાપમાન રહે છે.
આ શહેરને હાલમાં સાઉથ આફ્રિકામાં સૌથી વધુ વેપારી સાહસ ખેડનાર શહેરનું નામ આપવામાં આવ્યું છે, વ્યાપારની તકોની સંભાવના સરેરાશ રાષ્ટ્રના વ્યાપારની તકો કરતા કેપેટોનીયસના દર મુજબ ત્રણ ધણી વધારે છે. જેમની ઉંમર 18-64ની વચ્ચે છે તે 190% નવો વ્યાપાર કરવાની લક્ષ્યને અનુસરે છે, જ્યારે જ્હોનિસબર્ગમાં, સમાન વસ્તી સમુહ 60% થી વધુ જ રાષ્ટ્રીય સરેરાશ મુજબ નવો વ્યાપાર કરવાનું પસંદ કરે છે.
કેપ ટાઉનમાં સાર્વજનિક પ્રારંભિક અને માધ્યમિક શાળાઓ પશ્ચિમ કેપ શિક્ષણ વિભાગ દ્વારા ચાલે છે. આ પ્રાન્તિક વિભાગ સાત તાલુકાઓમાં વિભાજીત છે. આમાંથી ચાર મેટ્રોપોલ જિલ્લાઓ છે મેટ્રોપોલ કેન્દ્રીય, ઉત્તર,દક્ષિણ, અને પૂર્વ શહેરના વિવિધ વિસ્તારોનો સમાવેશ થાય છે. કેપ ટાઉનમાં, ધાર્મિક અને બિનસાંપ્રદાયિક એમ બંન્ને રીતની, ધણી ખાનગી શાળાઓ પણ છે.
ક્રિકેટમાં, ન્યૂલેન્ડ ક્રિકેટ મેદાન ખાતે કેપ કોબ્રાસ કેપ ટાઉનનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. પશ્ચિમ પ્રાન્ત ક્રિકેટ અને બોલેન્ડ ક્રિકેટ જૂથોના એકત્રીકરણના પરિણામે આ જૂથની રચના થઇ છે. આ લોકો સુપરસ્પોર્ટ અને સ્ટાન્ડર્ડ બેંક કપ શ્રેણીમાં ભાગ લે છે. ન્યૂલેન્ડ્સ ક્રિકેટ મેદાન નિયમિત પણે આંતરાષ્ટ્રિય હરિફાઇઓનું આયોજન કરતી રહે છે.
ઉત્તરી ઉપનગરોમાં બેલ્લવીલે, બોથસીંગ, બ્રાકેનફેલ, બ્રુકલીન, પશ્ચિમ બુર્ગુન્ડી, ડુર્બનવીલે, ઇડગેમેડ, ઇલસીસ રિવર, ફાસરેટોન, ગુડવુડ, કેન્સીંગટોન, કરાઇફોન્ટેન, કુઇસ રિવર, માઇટલેન્ડ, મોન્ટે વિસ્ટા, પેનોરમા, પારોવ, રીચવુડ, થોર્ન્ટોન, ટેબલ વ્યૂહ, અને વેલ્ગેમોડેનો સમાવિષ્ટ થાય છે.
સાઉથ આફ્રિકામાં પશ્ચિમ કેપ એક મહત્વનો પ્રવાસી પ્રદેશ છે પ્રવાસન ઉદ્યોગના હિસાબ માટે પ્રાન્તનું જીપીડી 9.8% છે અને પ્રાન્તના કામ કરતા 9.6% માણસોને તે નોકરી આપે છે. 2004માં, 1.5 મિલિયન આંતરાષ્ટ્રીય પ્રવાસીઓએ આ વિસ્તારની મુલાકાત લીધી છે.
કેપ ટાઉન કેટલીક નોંધનીય ઘટનાઓમાં યજમાન બન્યું છે જેમાં 1995 રગ્બિ વિશ્વ કપ, 2003 ક્રિકેટ વિશ્વ કપ, અને વિવિધ રમતોની વિશ્વ હરિફાઇ જેવી કે વ્યાયામ રમતો, ફેન્સીંગ, વજન ઉપાડવું, હોકી, સાયકલીંગ, કનોઇંગ, જીમનાસ્ટીક અને અન્યનો સમાવેશ થાય છે.
એટલાન્ટીક સીબોર્ડમાં બાન્ટ્રી ખાડી, કેમપ્સ ખાડી, ક્લીફ્ટોન, ફ્રેસ્નયે, ગ્રીન પોઇન્ટ, હોટ ખાડી, લાનડુડનો, મોયુલે પોઇન્ટ, સી પોઇન્ટ, અને થ્રી એકર ખાડી સમાવિષ્ટ છે.
દક્ષિણ ઉપનગરોમાં રોન્ડેબોસ્ચ, ક્લારેમોન્ટ, પલુમસ્ટેડ, પીનેલેન્ડસ, વાયનબર્ગ, ન્યૂલેન્ડ્સ, બેર્ગવલીટ, કોન્સ્ટ્રનટીઆ અને બિશપકોર્ટ સમાવિષ્ટ છે.
પશ્ચિમ સમુદ્રતટમાં બ્લોબર્ગસ્ટ્રાન્ડ, મીલ્નેર્ટોન, ટેબલવ્યૂ, પશ્ચિમ સમુદ્ર કિનારો અને એટલાન્ટીસનો સમાવેશ થાય છે.
કુદરતી કાયદો એક એવો વિચાર છે કે જેમાં એમ માનવામાં આવે છે કે ધારા સભાના શાસકોના અધિકાર ને બુદ્ધિગમ્ય વસ્તુનિષ્ઠ સીમાઓ હોય છે. કાયદાના આધારભૂત સિદ્ધાંતો સુધી માનવીય કારણો દ્વારા પહોંચી શકાય છે અને કુદરતના આ જ કાયદાઓ વડે માણસે બનાવેલા કાયદાને બળ મેળવ્યું છે.
કાયદા પર આધારિત પ્રત્યક્ષવાદ , કુદરતી કાયદાથી વિપરીત, એવી માન્યતા ધરાવે છે કે કાયદા અને નૈતિક્તાની વચ્ચે કોઈ જ સંબંધ નથી અને કાયદાનો પ્રભાવ કેટલાંક પાયારૂપી સામાજિક તથ્યમાંથી ઉભો થાય છે, જો કે પ્રત્યક્ષવાદીઓ આ તથ્યો ક્યા છે તે વિશે મતાંતર ધરાવે છે.
કાયદાનો નિર્ણાયક અભ્યાસ ન્યાયશાસ્ત્રનો નવીન સિદ્ધાંત છે જે 1970ના દાયકામાં વ્યવહારમાં આવ્યો છે જે પ્રાથમિક રીતે જોતાં નકારાત્મક પ્રબંધનું વલણ ધરાવે છે કે કાયદો મોટે ભાગે વિરોધાભાસી હોય છે અને તેનું ખરું વિશ્લેષણ વર્ચસ્વ ધરાવતાં સામાજિક જૂથના નીતિ વિષયક લક્ષ્યોની અભિવ્યક્તિ વખતે થાય છે.
ન્યાયશાસ્ત્ર કાયદાના સિદ્ધાંત અને તત્વજ્ઞાન છે. ન્યાયશાસ્ત્રના વિદ્વાનો, કે કાયદાના સિદ્ધાંત બનાવનારા (જેમાં કાયદાકીય તત્વજ્ઞાનીઓ અને સામાજિક સિદ્ધાંતકારોનો પણ સમાવેશ થાય છે), કાયદાના લક્ષણો, કાયદાના ઉદ્દેશ્યો, કાયદાની વ્યવસ્થા અને ન્યાયિક સંસ્થાન વિશે ગહન સમજ સંપાદિત કરવાની આશા સેવે છે. આધુનિક ન્યાયશાસ્ત્રની શરુઆત 18મી સદીમાં થઈ હતી અને તે કુદરતી કાયદા, દીવાની કાયદા અને રાષ્ટ્રીય કાયદાઓના પહેલાં સિદ્ધાંતો પર કેંદ્રિત હતું. સામાન્ય ન્યાયશાસ્ત્રને વિદ્વાનો જે પ્રકારના પ્રશ્નોનું નિરાકરણ લાવવા માગતા હોય તે અને તે પ્રશ્નોના સુયોગ્ય જવાબ ન્યાયશાસ્ત્રના સિદ્ધાંતો કે વૈચારિક શાળાઓ વડે કેવી રીતે આપી શકાય એમ બે રીતે શ્રેણીમાં વિભાજિત કરી શકાય છે. કાયદાનું સમકાલીન તત્વ દર્શન, જે સામાન્ય ન્યાયશાસ્ત્રની સાથે સંબંધ ધરાવે છે, પ્રશ્નોને બે અનપેક્ષિત જૂથમાં ઉદ્દેશે છે:
એક વિશેષ સામાજિક સંસ્થાના કાયદાની અંદર રહેલી મુશ્કેલીઓ કેમ કે તે જેમાં વિદ્યમાન છે તેવી વિસ્તૃત રાજકીય અને સામાજિક પરિસ્થિતિ સાથે સંબંધ ધરાવે છે.
તેમના પુસ્તક લોસ એમ્પાયર માં ડ્વોર્કિને કાયદાને નૈતિક મુદ્દો નહીં ગણવાના બદલ હાર્ટ અને હકારાત્મકવાદીઓની ટીકા કરી હતી. ડ્વોર્કિને દલીલ કરી હતી કે કાયદો એક અર્થઘટનાત્મક વિચાર છે, જેમાં ન્યાયાધિશે તેમની બંધારણીય પરંપરાને ધ્યાનામં રાખીને કાનૂની વિવાદમાં શ્રેષ્ઠ સાનુકૂળ અને સૌથી ન્યાયી ઉકેલ શોધવાનો હોય છે. તેમના જણાવ્યા મુજબ, કાયદો સંપૂર્ણપણે સામાજિક હકિકતોને આધારિત નથી પરંતુ તેમાં સંસ્થાકીય હકીકતો અને રીતભાતમાં શ્રેષ્ઠ નૈતિક યોગ્યતાનો સમાવેશ થાય છે જેને આપણે કાયદો તરીકે ગણીએ છીએ. ડ્વોર્કિનનું મંતવ્ય હતું કે સમાજમાં કાનૂન પ્રણાલી કએ અન્ય કોઇ કાયદા અમલી છે કે કેમ તે ત્યાં સુધી કોઇ જાણી શકતું નથી કે જ્યાં સુધી તેને તે સમાજમાં અમલી રીતભાત માટેના નૈતિક સત્યો ખબર ના હોય. તે ડ્વોર્કિનના મંતવ્ય સાથે મેળ ખાય છે અને કાનૂની હકારાત્મકવાદીઓ અથા કાનૂની વાસ્તવિકવાદીઓના મંતવ્ય કરતા વિપરિત છે જેમનું મંતવ્ય છે કે- સમાજની કોઇ પણ વ્યક્તિને તેના કાયદા શું છે તેની ખબર ના હોય (કારણકે કોઇને પણ તેમની રીતભાતનું શ્રેષ્ઠ વાજબીપણું ખબર ના હોઇ શકે).
એક્વિનસ કાયદાના ચાર ભિન્ન પ્રકારો વર્ણવ્યા છે. તેમાં સનાતન, સ્વાભાવિક, માનવીય, અને ધર્મશાસ્ત્રજ્ઞ કાયદાઓનો સમાવેશ થાય છે. સનાતન કાયદા ભગવાનનું હુકમનામું છે જે અખિલ સૃષ્ટિ પર સત્તા ચલાવે છે. સ્વાભાવિક કાયદો સનાતન કાયદામાં માનવીય “સહભાગિતા” છે અને તે પ્રયોજન દ્વારા શોધવામાં આવ્યા છે. સ્વાભાવિક કાયદા, નિશ્ચિંતપણે જ “પ્રથમ સિદ્ધાંત” પર આધારિત હોય છે.: