polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
Dar le hInnéacs Forbartha Daonna Socraithe don Éagothroime na Náisiún Aontaithe, a thomhaiseann caighdeán an tsaoil i dtíortha éagsúla de réir gnéithe eacnamaíochta agus neamh-eacnamaíochta, is í an tSeic an 15ú tír is forbartha ar domhan, as 151 ceann a tomhaiseadh, agus an ochtú tír is forbartha san Aontas Eorpach, as 28 ceann.
Dar le tuairisc na bliana 2017 ón gCiste Airgeadúil Idirnáisiúnta, is é geilleagar na Seice an 49ú ceann is mó ar domhan de réir olltáirgeacht intíre paireachta cumhacht cheannaigh , agus an 49ú ceann freisin de réir OTI ainmniúla.
I ndiaidh an chogaidh, athaontaíodh an tSeicslóvaic, cuireadh Sudetenland ar ais léi agus cuireadh an ruaig ar phobal na Gearmáinise sna críocha sin de thoradh Dlíthe Beneš -- eachtra atá ag tarraingt go leor conspóide i dtólamh.
Tá polasáí idirdhealaithe dearfaigh ag an SPTÉ de 50% dá chuid péas a liostáil as cúlra Caitliceach Rómhánach agus an 50% eile a liostáil as cúlraí neamh-Caitliceacha Rómhánacha, mar leigheas don easchothromaíocht ghéarr Phrotastúnach a bhíodh ann san RUC.
Ba iad na Féinícigh a bhunaigh an chathair, ach ba ó na Gréagaigh a fuair sí an t-ainm atá uirthi anois: Panormos an t-ainm Gréigise, a chiallaíonn "ollchuan" nó "ollchaladh", is é sin, an cuan is mó dá bhfuil chois na mara - an cuan is mó timpeall na Meánmhara.
An manach rúndiamhrach a bhí ina cheanán ag an teaghlach Impiriúil, Grigori Rasputin, thug sé le fios go raibh sé in ann maolú ar ghalar Alexei, agus cheap Alexandra gur tháinig an chabhair seo go díreach ó Dhia agus gur fear naofa a bhí i Rasputin.
Go dtí lár na fichiú haoise, bhí sabhnaí poiblí á reáchtáil sna cathracha don té nach raibh teacht aige ar an sabhna san áit a raibh sé ina chónaí, agus mhair na seandaoine ag dul ar na sabhnaí seo fiú nuair nach raibh riachtanas leo a thuilleadh, ó b'ansin ab fhusa a chastaí ar lucht a n-aitheantais iad.
Inniu, áfach, is ar éigean a thiocfá ar cheann acu, ós rud é go bhfuil na folcadáin nua-aimseartha i ndiaidh iad a chur as margadh, gan aon trácht a dhéanamh ar chomh coitianta a d'éirigh na sabhnaí sna blocanna árasán féin.
Téann stair an ghalfholctha siar go laethanta na sean-Róimhe, ar a laghad, ach nuair a chuaigh an Chríostaíocht i bhfairsinge in Ilchríoch na hEorpa, cuireadh deireadh leis an nós, ó bhí meas na mígheanmnaíochta ag na sagairt air.
Is conspóideach an socrú é seo sa bhaile ós rud é go bhfuil an turasóireacht mar phríomhthionscal sa cheantar, agus tá imní ar roinnt daoine go gcuirfear turasóirí amú agus iad ag lorg ar an Daingean; tá sráidbhaile eile i gContae Uíbh Fhailí darb ainm an Daingean .
Mhol an tAire Ó Cuív go bhféadfaidh le muintir an bhaile an t-ainm a athrú ar ais go Béarla le phobalbhreith a chomhlíonadh, ach bheadh sé orthu a stádas Gaeltachta, agus an cúnamh eacnamaíoch a ghabhann leis, a chailleadh ag an am céanna.
Reáchtáltar nithe éagsúla traidisiúnta eile sa cheantar, mar shampla An Dreoilín, Paráid Maidne Lae Phádraig, Ráseanna Capall Dhaingean Uí Chúis, an Rigeaite, Beannú na mBád, Taispeántas Talmhaíochta, Banna Fíofa agus Druma, agus ar uile.
B'iad na himpireachtaí ba nótáilte den chineál seo ná Impireacht na nAstacach san áit a bhfuil Meicsiceo inniu, agus Impireacht na nInceach, nó Tawantinsuyu, Tír na gCeithre gCeathrún, san áit a bhfuil Peiriú agus Eacuadór inniu.
Nuair a shroich na Spáinnigh an impireacht, bhí beirt mhac Huayna Capac, Atahualpa agus Huascar, sáite i gcogadh cathartha in aghaidh a chéile, rud a d'fhág an stát chomh lag is nach raibh seasamh ann in aghaidh scéimeanna na Spáinneach.
Bhí an Chaistíl, céile iomaíochta na Portaingéile, sách mall ag cromadh ar an taiscéalaíocht, agus níor thosaigh na mairnéalaigh Chaistíleacha ag éirí inchomórtais leis na Portaingéalaigh roimh an leath dheiridh den chúigiú haois déag.
Níor dhírigh an Chaistíl, nó an Spáinn, i gceart ar chúrsaí an choilíneachais agus na taiscéalaíochta sula raibh Leithinis na hIbéire athghafa ó na Moslamaigh ina hiomláine, agus an Chaistíl agus an Aragóin nasctha le chéile.
Sa bhliain 1492 fuair an dá thír an ceann ab fhearr ar ríocht Moslamach Ghranada, agus ansin, chinn an lánúin ríoga sluaíocht Chríostóir Colambas a mhaoiniú, le súil is go n-éireodh le Colambas an Áise a shroicheadh beag beann ar na Portaingéalaigh.
Cé gur bhagair na Mongólaigh ródach ar an Eoraip, b'iad ba mhó a nasc an Eoráise le chéile, agus an gréasán de bhealaí móra agus línte cumarsáide a chruthaigh siad ag síneadh ón Meán-Oirthear go dtí an tSín féin.
Ghlac Eorpaigh áirithe buntáiste ar na bealaí seo le turas a thabhairt ar thíortha an Oirthir, Iodálaigh ba mhó, ó b'iad na cathairstáit Iodálacha a bhí i gceannas ar an trádáil idir an Eoraip agus an Meán-Oirthear.
I measc thaiscéalaithe móra na linne, ní mór na hainmneacha seo leanas a lua: Críostóir Colóim, Vasco da Gama, Pedro Álvares Cabral, John Cabot, Yermak Timofeyevich, Juan Ponce de León, Bartolomeu Dias, Fernão de Magalhães, Willem Barentsz, Abel Tasman, Jacques Cartier, Samuel de Champlain, Willem Jansz, agus an Captaen James Cook.
Bhí an bealach tíre rófhada agus ró-aistreánach le tráchtáil éadálach a cheadú, agus bhí sé faoi shúil na Moslamach, a raibh cogaí móra curtha acu ar na hEorpaigh, ionas nach raibh mórán muiníne acu siúd astu, ná a mhalairt.
Scamall Mór Magellan (an seacht míle déag dhá chéad fiche tríú réad ar Phríomh-Chatalóg na Réaltraí, mar atá, PGC17223): ceann de dhá réaltra bheaga ar déanamh neamhrialta a dtugtar Scamaill Magellan orthu, agus é le feiceáil i réaltbhuíonta an Cholgáin agus an Tábla.
Is réaltbhuíonta iad seo nach bhfeictear ach ar an leath theas den sféar neamhaí, sách cóngarach don phol theas fiú, agus mar sin, ní raibh aithne ag muintir na hEorpa ar na scamaill seo roimh na turasanna móra farraige a nocht cosúlacht agus déanamh an Domhain féin dár sinsir.
Chreideadh na réalteolaithe go dtí le déanaí go raibh an Scamall Mór ar an réaltra ba ghaire do Bhealach na Bó Finne, ach, le déanaí, thángthas trasna ar réaltra beag atá níos cóngaraí fós, mar atá, Abhacréaltra Éilipseach an tSaighdeora.
Idir 1822 agus tús Chogadh Cathartha na Stát Aontaithe sa bhliain 1861 bhog breis is 15,000 duine datha ó na Stáit Aontaithe - daoine a rugadh saor nó a saoradh ó bhráca - chomh maith le 3,198 duine datha ó thíortha na Cairibe go dtí an Libéir.
Le linn an Dara Cogadh Domhanda bhí an Libéir ag tacú leis na Stáit Aontaithe in aghaidh na Gearmáine, agus dá réir sin d'infheistigh fir ghnó Mheiriceánacha slám mór airgid in infreastruchtur na tíre, rud a chuir luas faoi fhorbairt eacnamaíochta na Libéire.
San am chéanna is é an chuma a tháinig ar an tír ná gurbh iad na Libéaraigh ó Mheiriceá a choinnigh an chuid ba mhó den chumhacht pholaitiúil acu féin, agus ní raibh saoránacht ina dtír féin ag dul do na hAfracánaigh dhúchasacha san Libéir roimh an mbliain 1904.
Fuair sé inspioráid don dán is cáiliúla dá chuid - "I gCathair an Léirscriosa" - nuair a thug Coiste Staraíochta na nGiúdach in Odessa air eolas a chruinniú faoi na géarleanúintí ar na Giúdaigh i gCisineóbh sa bhliain 1903.
Bhí na Féinícigh ina gcónaí an áit a bhfuil an Liobáin inniu, ó thuaidh ó Iosrael féin. Thabhaigh siad an-chlú i laethanta na sean-Ghréige is na sean-Róimhe mar mhairnéalaigh is mar lucht trádála. B'iad a bhunaigh an Chartaig, an cathair-stát a bhí mar namhaid ag na Rómhánaigh, agus teanga ghaolmhar á labhairt ag muintir an stáit sin.)
Bhí an t-athrú intinne seo ag teacht go dlúth le spiorad an ama i measc na nGiúdach óg in Oirthear na hEorpa, agus gluaiseacht an léinn shaolta, an ghluaiseacht Hascalah, ag dul i gcion orthu ó laethanta Mhoses Mendelssohn amach.
Sa bhliain míle ocht gcéad a hocht ndéag is trí scór, agus Eliezer óg ag cur an tsnasa dheireanaigh ar a thréimhse meánscoile, chuaigh na Rúisigh chun cogaíochta ar Impireacht Otamánach na Tuirce le lámh chuidithe a shíneadh chuig na Bulgáraigh, agus iadsan ag iarraidh saoirse a bhaint amach i ndiaidh na cianta cairbreacha a chaitheamh faoi smacht na dTuirceach.
Ba bheag rath a bhí ar iarracht Mhendelssohn teanga na hEabhraise a athbheochan, ar dtús, ós rud é go raibh Giúdaigh na Gearmáine ag an am sin ag éirí go géar gasta as meon an gheiteo agus ag dul isteach i saol agus i sochaí na nGearmánach.
Fuair Ben-Yehúda féin áiméar seal múinteoireachta a dhéanamh ar scoil reiligiúnach in Iarúsailéim, Cé gur chuir a dhrochshláinte cúl air an téarma réamhshocraithe a chríochnú d'éirigh le Ben Yehúda na páistí a iompú chun Eabhraise chomh hiomlán agus gur thosaigh siad ag plé ghnáthchúrsaí an tsaoil le chéile as Eabhrais.
Chuaigh dícheall is dúthracht Bhen Yehúda an oiread sin i bhfeidhm ar mhúinteoirí na tíre agus gur chinn a lán acu aithris a dhéanamh ar a dhea-shampla: theagascfaidís an Eabhrais feasta mar a bheadh gnáthurlabhra an phobail inti seachas teanga léannta amháin.
Ní ina aonar a d'oibrigh Ben Yehúda lá a shaoil ach oiread, nó nuair a bhíodh call leis chuireadh sé gairm scoile ar lucht an tsaineolais le ceisteanna ar leith idir théarmaíocht is fhuaimniú, idir cheartlitriú is phoncaíocht a réiteach.
Is fiú trácht a dhéanamh anseo ar Hayyim Nahman Bialik, nó tá meas ag muintir Iosrael i gcónaí ar a chuid filíochta fá dtaobh de chruachás na nGiúdach le linn na n-ionsaithe is na mbabhtaí géarleanúna sa Rúis.
Bhí pionós uafásach ag dul don duine a mharódh fia de chuid an rí - mar shampla, bhainfí an radharc dá shúile agus bhascfaí a chnámha le hé a fhágáil ina chreapaltán dall go deireadh a shaoil - agus le teacht slán ón mbarbarthacht seo, chuaigh Robin ar a sheachnadh ina cheithearnach coille.
Is féidir é a chur i gcomparáid le Gráinne Mhaol Ní Mháille in Éirinn, Janosik sna críocha idir an Pholainn agus an tSlóvaic, Jesse James sna Stáit Aontaithe, Ned Kelly san Astráil, agus Veerappan nó Phoolan Devi san India.
Glactar leis gur fear neamhurchóideach a bhí ann ó thús a ndearnadh coirpeach agus eisreachtaí de trí fheillbheart a imirt air, agus ó bhí sé ní ba sciliúla ná a chuid naimhde, b'éigean dul i muinín feillbheart eile le hé a mharú.
Cé go bhfuil cúpla áit ainmnithe as Robin Hood i Rutland, is dóchúla gurb é Barnsdale i Sír Eabhrac atá i gceist, nó bhí míchlú ar an áit sin as robálaithe sna Meánaoiseanna, agus cibé cé acu a bhí Robin Hood ann nó nach raibh, tá an chuma ar na cúrsaí gurbh ansin a tháinig an finscéal ar an bhfód.
Taispeántar go bhfuil sé féin tar éis cothrom na féinne a fhoghlaim ó Robin, nó cuidíonn sé féin le fear coimhthíoch nach bhfuil lucht an aonaigh sásta an duais is dual dó a íoc leis, agus é tar éis comórtas coraíochta a bhuachan san aonach céanna.
Sa bhliain 1926, i dteach muintire an teaghlaigh García - Trevijano in Órgiva, léirigh sé mazurka a chum Manuel de Falla do Carmen García-Trevijano den chéad uair ag an bpianó, a bhí ag an am seo ina aintín don dlíodóir agus don pholaiteoir frith-Fhranco Antonio García-Trevijano.
D'fhás an chathair go mór ar an trádáil triantánach: airm, slabhraí, earraí cadáis á n-easpórtáil chun na hAfraice, sclábhaithe á dtabhairt go Meiriceá Thuaidh agus Láir, agus cadás, tobac agus siúcra á n-iompórtáil ó na coilínigh.
Cé go raibh roinnt Éireannach ina gcónaí i Learpholl sa bhliain 1207 agus as sin amach, phlódaigh siad isteach sa chathair tar éis 1844 mar thoradh ar an Ghorta Mhór agus d’fhág siad rian buan ar chultúr, ar dhearcadh agus ar chaint na ndaoine ansin.
Bhí an Rúnaí Stáit nua, Merlyn Rees, dírithe ar na cimí paraimíleata a chur ar aon leibhéal leis na gnáthchiontóirí de réir an pholasaí a bhí glactha ag an Rialtas, agus chuir sé deireadh leis an stádas ó 1 Márta, 1976, ar aghaidh.
Bhí na cimí agus lucht a dtacaíochta ag éileamh feabhais ar choinníollacha a saoil agus ar a stádas mar phríosúnaigh, nó is é an meas a bhí acu orthu féin ná gur cimí polaitiúla ab ea iad seachas gnáthphríosúnaigh choiriúla.
Nuair a bronnadh stádas an Chatagóra Speisialta ar na ciontóirí a raibh baint acu leis na paraimíleataigh, bhí na cearta agus na pribhléidí céanna acu nach raibh ar fáil ach do na himtheorannaithe roimhe sin, mar shampla saorchaidreamh na bpríosúnach, cuairteanna breise, beartáin bhia, agus éadaí de chuid an phríosúnaigh féin in áit shainéide an phríosúin .
Ina dhiaidh sin féin, áfach, chrom Roibeard Gearóid Ó Seachnasaigh, a bhí i gceannas ar na cimí Poblachtánacha, - chrom seisean agus roinnt eile ar an stailc ocrais arís, ar an chéad lá de Mhí na Márta 1981.
Na Poblachtánaigh a daoradh chun príosúnachta i ndiaidh 1 Márta 1976, cuireadh sna H-Bhlocanna iad, agus an stádas nua a bhí acu, bhain sé na cearta díobh a bhí ag na príosúnaigh roimh an mbliain 1976, go háirithe na héadaí sibhialta.
Tá an-chuid foirgneamh fíor-álainn ann, La Giralda, túr Múrach, agus ceann de na hardeaglaisí is mó ar domhan, a tógadh thar tréimhse 118 mbliain tar éis do na Críostaithe an chathair a ghabháil ó ríocht Mhúrach Cordóba.
Bunaithe i 1919 ba chlub neamh-sraithe iad Drogheda United ar feadh a mblianta tosaigh go léir ach ar an Satharn 22 Meitheamh 1963, chuir Club eile i nDroichead Átha - Drogheda F.C. Toghadh do Shraith na hÉireann nuair a leathnaíodh an tsraith chun dhá fhoireann déag seachas deich gcinn a áireamh.
Ceanglaíonn réimse leathan seirbhísí “Commuter” Iarnród Éireann ó Dhroichead Átha le Baile Brigín, Mullach Íde, Acomhal Bhinn Éadair, Stáisiún Uí Chonghaile, Sráid na Teamhrach, Stáisiún na bPiarsach, Dún Laoghaire, Bré, na Clocha Liatha, Cill Mhantáin agus Loch Garman.
Tháinig na páirtithe eile (Fine Gael, Páirtí an Lucht Oibre, Páirtí Náisiúnta an Lucht Oibre, Clann na Poblachta, Clann na Talmhan agus roinnt Teachtaí neamhspleácha) le chéile chun an chéad rialtas idirpháirtí a chruthú.
Faoi láthair, áfach, ní féidir rudaí a mheas gan tochailt, agus ní bhíonn le déanamh ag an seandálaí ach an láithreán a shuaitheadh chomh beag agus is féidir chun go mbeadh a leithéidí eile in ann tairbhe a bhaint as amach anseo.
Tá neart aicsin ann, nó i gceann de na scéalta tá muintir na Gaeltachta ag dul i ngleic le díoltóirí drugaí, agus na spiairí Rúiseacha ag iarraidh a n-úsáid féin a bhaint as cladaí Chiarraí i gceann eile de na scéalta.
Scéal eile áfach líon na neodrón: is féidir nach ionann líon na neodrón i ngach núicléas, agus tugtar iseatóip ar na cineálacha éagsúla adaimh nach ionann líon na neodrón iontu cé gurb ionann líon na bprótón, ionas nach ionann maisuimhir na n-adamh sin ach an oiread.
Socraíonn líon na bprótón sa núicléas a lucht leictreach freisin, agus is ionann líon na leictreon agus na bprótón i ngach adamh nach bhfuil ianaithe, is é sin nach bhfuair leictreoin ar iasacht ó adamh eile agus nár thug leictreoin ar iasacht d'aon adamh eile ach an oiread.
Meastar, áfach, go mbeidh iseatóip de roinnt dúl atá chobhsaí ó thaobh breathnóireachta de beagáinín radaighníomhach le leathréanna an-fhada: mar shampla, tá na leathréanna tuartha do na hiseatóip luaidhe atá seasmhach ó thaobh breathnóireachta ó 1035 go 10189 bliain.
Tá iseatóip amháin nó níos mó ag trí cinn de na dúile seo, biosmat , tóiriam , agus úráiniam le leathréanna fada go leor le maireachtáil mar iarsmaí den núicléisintéis réaltach phléascach a tháirg na dúile troma roimh fhoirmiú an Ghrianchórais.
As na 94 dúil atá ar fáil sa dúlra tá aon iseatóp cobhsaí amháin ar a laghad acu siúd arb é a n-uimhir adamhach 82 nó níos ísle, amach ó dhúil a 43, mar atá, teicnéitiam, agus dúil a 61, mar atá, próiméitiam, nach bhfuil ach iseatóip radaighníomhacha acu.
Cuireann an córas seo srian ar na téarmaí "miotal" agus "neamhmhiotal" go dtí cuid áirithe de na miotail agus na neamh-mhiotail níos sainmhínithe, ag cur téarmaí breise le haghaidh tacair áirithe de na miotail agus na neamh-mhiotail a fheictear de ghnáth.
Cuimsíonn an leagan den aicmiú seo a úsáidtear sna táblaí peiriadacha a chuirtear i láthair anseo: achtainídí, miotail alcaileacha, Miotal cré-alcaileach, halaiginí, lantanóidigh, miotail trasdultacha, miotail bhochta, miotalóidigh, neamh-mhiotail imoibríocha, agus triathgháis.
Cé nach ndéanann an mhaisuimhir ach líon iomlán na neodrón agus na bprótón a chomhaireamh agus dá bhrí sin is uimhir aiceanta í, is réaduimhir í mais adamhach an adaimh aonair a thugann mais iseatóip áirithe na dúile, leagtha síos mar aonad maise adamhaí .
Go ginearálta, tá difríocht idir luach na maisuimhreach i núiclide ar leith óna mais adamhach, ós rud é nach ionann mais gach prótón agus neodrón agus 1 u; ós rud é go gcuireann na leictreoin sciar níos lú leis an mais adamhach de réir mar a sháraíonn uimhir an neodróin uimhir an phrótóin; agus mar gheall ar an bhfuinneamh nascach núicléach.
Ba é an saineolaí Dmítrí Meindeiléiv ón Rúis a chuir tús leis an Tábla Peiriadach sa bhliain 1869, agus é tar éis a thabhairt faoi deara go raibh saintréithe na ndúl ag athrú ar bhealach thráthrialta, a chuir ar a chumas iad a ghrúpáil i roinnt colún agus sraitheanna , de réir a meáchain adamhaigh, agus é ag tabhairt faoi deara an dóigh a raibh na hairíonna céanna ceimiceacha ag athfhilleadh taobh istigh de gach grúpa.
Le linn na tréimhse sin, nuair a bhí Meindeiléiv ag obair, ní raibh tuiscint ag na heolaithe ar choincheap an núicléis go fóill, agus mar sin, ós rud é go raibh na hairíonna agus ordú na ndúl ag teacht salach ar a chéile in áiteanna, ghlac Meindiléiv leis gurbh fhéidir nach raibh luachanna an mheáchain adamhaigh tomhaiste go cruinn go fóill.
Idir an dá linn, tuigeadh do na heolaithe gurb é líon na bprótón is bunús leis an bpeiriadacht, agus cé go bhfuil ordú na ndúl de réir an mheáchain adamhaigh sách gar don aicmiú de réir líon na bprótón sa núicléas, níl sé riachtanach gurbh ionann an dá ordú.
Mar shampla, is féidir carbón a fháil mar dhiamant, a bhfuil struchtúr teitrihéidreach timpeall ar gach adamh carbóin; graifít, a bhfuil sraitheanna d’adamh carbóin ann le struchtúr heicseagánach carntha ar bharr a chéile; graiféin, atá ina shraith amháin de ghraifít atá an-láidir; fullairéiní, a bhfuil cruthanna beagnach sféarúla acu; agus nainfheadán carbóin, ar feadáin iad le struchtúr heicseagánach (fiú amháin d’fhéadfadh siad seo a bheith difriúil óna chéile in airíonna leictreacha).
Cruthaíodh iad i núicléisintéis na hollphléisce le linn na chéad 20 nóiméad i gcroineolaíocht na cruinne i gcóimheas 3:1, a bheag nó a mhór, de réir maise , mar aon le rianta beaga bídeacha den chéad dá dhúil eile, mar atá, an litiam agus an beirilliam.
Aon uair a bhíonn luach na maise adamhaí difriúil níos mó ná 1% ó slánuimhir, is mar gheall ar an éifeacht meánaithe seo atá sé, toisc go bhfuil méideanna suntasacha níos mó ná iseatóp amháin i láthair go nádúrtha i sampla den eilimint sin.
Níl aon iseatóip chobhsaí ag dúile áirithe agus níl iontu ach iseatóip radaighníomhacha: go sonrach is iad na dúile gan aon iseatóip chobhsaí ná teicnéitiam , próiméitiam , agus gach dúil bhreathnaithe le huimhreacha adamhacha níos mó ná 82.
Is annamh a bhíonn na 6 dúil neamhbhuan eile (technetium, promethium, astatine, francium, neptunium, and plutonium) ann, mar tháirgí de mhodhanna meatha neamhchoitianta nó de phróisis imoibrithe núicléacha ina bhfuil úráiniam nó dúile troma eile.
Ós rud é gur gáis iad roinnt dúl ag teochtaí a bhíonn coitianta, luaitear a ndlúis de ghnáth i bhfoirmeacha gásacha; nuair a bhíonn siad leachtaithe nó soladaithe, tá dlúis ag na dúile gásacha atá cosúil le na dúile eile.
Sa cheimic, is é is brí le dúil íon ná dúil a bhfuil an uimhir adamhach chéanna i ngach adamh aici , nó a bhfuil an líon prótón céanna aici, Sainmhíníonn eolaithe núicléacha, áfach, dúil íon mar cheann nach bhfuil inti ach iseatóp cobhsaí amháin.
Tá ocht gcineál criostalstruchtúr ag na dúile a ndearnadh staidéar orthu go dtí seo mar shamplaí soladacha: bunchiúbach, corp-lárnach, éadan leithleac-ciúbach, heicseagánach, aonchlaonasach, ortarombach, rombaihéidreach, agusteitreagánach.
Déantar an chéad idirdhealú idir miotail, a sheolann leictreachas go héasca, neamh-mhiotail, nach seolann leictreachas, agus grúpa beag, , a bhfuil airíonna idirmheánacha acu agus a bhíonn ag gníomhú go minic mar leathsheoltóirí.
Féadfar dúile ceimiceacha a chatagóiriú freisin de réir a mbunús ar an Domhan, agus meastar go dtarlaíonn an chéad 94 go nádúrtha, agus táirgeadh iad siúd a bhfuil uimhreacha adamhacha níos mó ná 94 acu go saorga mar tháirgí sintéiseacha imoibrithe núicléacha de dhéantús an duine
Is féidir airíonna na ndúl a rangú a bheag nó a mhór ar na ndúile, lena n-áirítear machnamh ar a n-airíonna fisiceacha ginearálta agus ceimiceacha ginearálta, a staid damhna faoi ghnáthdhálaí, a leáphointe agus fiuchphointe, a ndlúis, a struchtúir criostail mar sholaid, agus a mbunús.
Sa bhliain chéanna, thug sé fianaise do Chomhchoiste Theach na bhFeisirí agus an tSeanaid faoi chomh húsáideach agus a bhí seachtháirgí na spásteicneolaíochta is na spásaireachta ag teacht isteach acu siúd a raibh an aois agus an tsláinte ag luí orthu.
Bhí sé díreach ag iarraidh a chuid sean-nótaí a chur le chéile le húrscéal nua den chineál ar a dtugtar "úrscéalta pandiacha sóilipseacha" Tháinig cuid mhaith leabhar neamhfhoilsithe le Heinlein i gcló i ndiaidh a bháis.
I bhfianaise an dóigh a ndeachaigh buamálacha adamhacha Hiroshima agus Nagasaki i bhfeidhm air, chomh maith le tús an Chogaidh Fhuair, chinn sé ar ailt neamhfhicseanúla a scríobh faoi cheisteanna polaitíochta, agus san am céanna, theastaigh uaidh geiteo an fhicsin eolaíochta a thréigean le freastal ar mhargaí a mbeadh níos mó airgid iontu.
Sa ghearrscéal úd Solution Unsatisfactory, a tháinig ar pár sa bhliain 1940, chuir Heinlein na tairngreachtaí seo leanas os comhair an scríbhneora: Sa bhliain 1941, chuirfeadh na Stáit Aontaithe tús le tionscadal rúnda mórscála chun armálacha núicléacha a chruthú agus a dhéanamh inúsáidte roimh dheireadh na bliana 1944.
Tharraingíodh sé ar thobar na toipiciúlachta riamh, ach sa bhliain 1959, nuair a thairg sé Starship Troopers, an t-úrscéal faoi shaol an tsaighdiúra sa todhchaí, do Scribner mar lón léitheoireachta do na hóga, ní bhfuair sé ach an dubheiteach.
Ansin, scríobh sé sraith leabhar a shín amach teorainneacha an fhicsin eolaíochta, ar nós Stranger in a Strange Land a fuair aitheantas i bhfad taobh amuigh de lucht léite an fhicsin eolaíochta, agus The Moon is a Harsh Mistress , arbh é an t-úrscéal ab fhearr a scríobh sé riamh, dar le go leor.
Bhí Heinlein riamh meabhrach ar na srianta a chuir riachtanais na hóglitríochta lena chuid scéalta, agus cé go raibh sé in ainm is a bheith ag urramú do na srianta seo, ba mhinic a d'éirigh leis smaointí agus idéanna a smuigleáil isteach nach bhfeicfeá go minic ar fhicsean eolaíochta na linne má bhí sé dírithe ar léitheoirí óga.
I ndiaidh For Us, The Living, chrom sé ar na gearrscéalta agus na húrscéalta a scríobh a bhaineann leis an Stair Todhchaí a bhí leagtha amach aige, agus na hathruithe polaitiúla, cultúrtha agus teicneolaíocha ag teacht sna sálaí ag a chéile dá réir.
Leis an mbailiúchán The Man Who Sold the Moon, chuaigh tábla i gcló ina dtaispeántar amlíne na staire seo ón mbliain 1950 go dtí an bhliain 2600, agus imeachtaí na scéalta, chomh maith le laethanta breithe agus báis na bpríomhlaochra, suite san fhráma seo.
Bhí an-drogall ar Heinlein mionsonraí a shaoil phríobháidigh a nochtadh don tsaol mhór, agus bhí sé go mór in achrann le hAlexei Panshin, léirmheastóir agus údar a scríobh ceann de na leabhair is tábhachtaí faoi shaothar an scríbhneora, Heinlein in Dimension .
An saoldearcadh a bhí ag Heinlein agus é ag scríobh a chuid leabhar, fáisceadh cuid mhór de as saol na bhfórsaí armtha, nó bhí an-urraim ag Heinlein riamh d'idéil na míleatachta, ar nós na dílseachta agus na ceannaireachta.
Chuaigh dearcadh agus luachanna na timpeallachta seo go mór mór i bhfeidhm ar Heinlein, ach, san am céanna, chuaigh sé chun ceannairce ar a moráltacht agus ar a béasaíocht ar go leor bealaí ina chuid scríbhneoireachta agus ina shaol féin.
Nuair a bhí sé óg, thacaigh sé le Nua-Bheartas Franklin Delano Roosevelt, ach faoi thionchar na heagla a chuir an tAontas Sóivéadach ar mhuintir na Stát Aontaithe i rith na gcaogaidí, chuaigh sé i bhfad ar deis agus chun míleatachais ina chuid tuairimí.
Dealraíonn sé go raibh Heinlein ag iarraidh na hidéil seo a chomhlíonadh ina shaol féin, fiú sna tríochaidí, agus gur fhág seisean agus an dara bean chéile a bhí aige, Leslyn, cead mídhílseachta dá chéile i gcúrsaí craicinn a fhad is a bhí siad pósta.