polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
އެގޮތުން 1975 ވަނަ އަހަރު އަމީތާބް ބައްޗަން އާއެކު ކުޅެފައިވާ ޝޯލޭ އަކީ ފާހަގަ ކޮށްލެވޭ ފިލްމެކެވެ.
ދަރުމެންދުރާ ގެ ދިގު ފިލްމީ ހަޔާތުގައި 250 އަށްވުރެ ގިނަ ފިލްމްތަކުގައި ހަރަކާތްތެރި ވެފައި ވެއެވެ.
އެންމެ ފުރަތަމަ ދަރުމެންދުރާ ކުޅުނު ފިލްމަކީ 1960 ވަނަ އަހަރު ނިކުތް ޑައިރެކްޓަރ އަރުޖުން ހިންގުރާނީގެ ފިލްމް ދިލްބީތޭރޭ ހަމްބީ ތޭރޭ މިފިލްމެވެ.
ފިލްމީ މަސްރަހަށް ނިކުތް ދުވަސްވަރު ދަރުމެންދުރާ ފާހަގަވެފައިވަނީ ރޮމެންޓިކް ނުވަތަ ލޯބީގެ ރޯލްތަކަށް ޚާއްޞަ ފިލްމީ ތަރިއެއްގެ ގޮތުގައެވެ.
ދަރުމެންދުރާ އަށް ފިލްމީ ދާއިރާއިން ލިބުނު މަގުބޫލު ކަމުގެ ސަބަބުން ސިޔާސީ ދާއިރާއަށް ނިކުތުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބުނެވެ.
އެގޮތުން ދަރުމެންދުރާ ބައިވެރިވާ ޕާޓީ ބީޖޭޕީގެ ރާޖާސްތާންގެ ބިކަނާރު އަވަށުގެ މެންބަރެއްގެ މަގާމް ދަރުމެންދުރާ ގެންދަނީ ފުރަމުންނެވެ.
އެހެންކަމުން ދަރުމެންދުރާ އަކީ އިންޑިޔާގެ ޕާލަމެންޓް މެންބަރުކަން ކުރައްވާފައި ފަރާތެއްކަން ފާހަގަކޮށްލަން ޖެހެއެވެ.
ދަރުމެންދުރާގެ ފިލްމީ ހަޔާތުގެ ކުރީކޮޅު އޭރުގެ މަޝްހޫރު ވަރަށް ގިން އަންހެން ފިލްމީ ތަރިންނާއެކު ހަރަކާތްތެރި ވެފައި ވެއެވެ.
އެއާޔަތެއް ނުވަތަ އާޔަތްތަކެއްގައި މާތް ބަޔާން ކުރައްވާފައިވާ ކަމެއްގެ މުރާދާއި އެއިން ދަލީލު ކޮށްދޭ ކަންތައްތައް ދެނެގަންނަން ފަސޭހަވާނެއެވެ.
އިސްލާމީ ޝަރީޢަތުގެ މަޤްޞަދުތަކާއި އޭގެ ތާރީޚާއި މަރްޙަލާތަކަކަށް ބެހިގެން ދީނުގެ ޙުކުމްތައް އައިސްފައިވުމުގެ އިލާހީ ޙިކުމަތްތައް ދެނެގަންނަން ފަސޭހަވާނެއެވެ.
އިސްލާމްދީނުގެ ކުރީކޮޅުގައި މައްކާގައި އުޅުއްވި އިރު އެކަލޭގެފާނު ކަންތައް ކުރެއްވި ގޮތާއި ހިޖްރައަށް ވަޑައިގަތުމަށް ފަހު ޢަމަލުކުރެއްވި ގޮތް ދެނެގަތުމަށް ފަސޭހަވާނެއެވެ.
ކީރިތި ރަސޫލާ އާއި އެކަލޭގެފާނުގެ އަޞްޙާބުންނާއި ތާބިޢީން މިޤުރްއާނަށް ދެއްވާ އަހައްމިއްޔަތާއި ޤުރްއާނަށް ކުރައްވާފައިވާ ޚިދުމަތްތައް ހާމަވެގެން ދާނެއެވެ.
ކީރިތި ޤުރްއާން ނަޤުލުވެގެން އަޅުގަނޑުމެންނާއި ހަމައަށް އައިސްފައިވަނީ މުތަވާތިރުކޮށްކަން އެނގި ކަށަވަރުވާނެއެވެ.
މައްކީ އާޔަތްތަކާއި މަދަނީ އާޔަތްތައް ކަނޑައެޅުމުގައި ޢިލްމުވެރިންގެ މެދުގައި އިޚްތިލާފުތައް އެބަހުއްޓެވެ.
ކީރިތި ޤުރްއާނުގެ އާޔަތްތަކަށް މައްކީ ނުވަތަ މަދަނީ ކަން ބަޔާންކޮށްދޭ އެއްވެސް ބަސްފުޅެއް ރަސޫލާގެ ޙަދީޘުން ވާރިދުވެފައި ނުވުން.
ކީރިތި ޤުރްއާނުގެ ހުރިހާ އާޔަތްތަކެއް ބާވައިލެއްވުމުގައިވާ މަޤްޞަދު ޢިލްމުވެރިންނަށް ފަހުމުނުވުން.
އެއީ ބައެއް މައްކީ ސޫރަތުގައި މަދާނީ އާޔަތް ހުރުމާއި ބައެއް މަދަނީ ސޫރަތްތަކުގައި މައްކީ އާޔަތް ހުރުމެވެ.
މައްކީ އަށް ނިސްބަތްކުރެވޭ ގޮތަށް ހުންނަ ބައެއް އާޔަތް މަދަނީއަށްވެސް ނިސްބަތްކުރެވޭ ގޮތަށް ހުރުން.
އަދި މަދަނީ އަށް ނިސްބަތްކުރެވޭ ގޮތަށް ހުންނަ ބައެއް އާޔަތް މައްކީ އަށްވެސް ނިސްބަތްކުރެވޭ ގޮތަށް ހުރުން.
މައްކީ އާއި މަދަނީ ވަކިކުރެވެން ހުންނަ ޞައްޙަ ރިވާޔަތްތައް ހުއްޓަސް ޟަޢީފު ސަނަދަކުން އައިސްފައިވާ ރިވާޔަތްތަކަށް ބުރަވެވޭ ގޮތް ވުން.
މައްކީ އާއި މަދަނ މިދެނަން ޢިލްމުވެރިން ބޭނުންކުރައްވަނީ ޚާއްޞަކޮށް ޤުރްއާނުގެ ޢިލްމު ގެ ފަންނުގައެވެ.
އެއީ ކީރިތި ރަސޫލާ މުޙައްމަދު ޞައްލަ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ މައްޗަށް މާތް ބާވައިލެއްވި ކީރިތި ޤުރްއާނުގެ އާޔަތްތައް ވަކިކޮށް ދެނެގަތުމަށްޓަކައެވެ.
ގިނަ ޢިލްމުވެރިން ވިދާޅުވާ ގޮތުގައި ކީރިތި ޤުރްއާން ބާވައިލައްވާފައިވަނީ 23 އަހަރުގެ ދިގު މުއްދަތެއްގައެވެ.
އަދި އޭގެ ފަހުން މައްކާގައި ހުންނަވަނިކޮށާއި މައްކާގެ ކައިރި ހިސާބުތަކާއި މައްކާއާ ދުރު ހިސާބުތަކުގައާއި މަލަކޫތީ ޢާލަމުގައި ވަނިކޮށް ކީރިތި ޤުރުއާނުގެ އާޔަތްތައް ބާވައިލައްވާފައި ވެއެވެ.
އެއާޔަތެއް ނުވަތަ އެއާޔަތްތަކެއް ބާވައިލެއްވި ސަބަބު އެނގިގެންނޫނީ ކީރިތި ޤުރްއާނުން މާތް ބާވައިލެއްވި ބާވައިލެއްވުމެއް ބަޔާނެއް ނުކުރެވޭނެއެވެ.
މިސަބަބަށްޓަކައި ކީރިތި ޤުރްއާން ތަފްސީރު ކުރައްވާ މުފައްސިރުން ކީރިތިޤުރްއާނުގައިވާ އާޔަތްތައް ބާވައިލެއްވި ވަގުތު،
ކީރިތި ޤުރުއާނުގެ އާޔަތްތަކާއި ސޫރަތްތަކަށް މައްކީ ނުވަތަ މަދަނީ މިނަން ދެއްވުމުގައި ނުވަތަ މިނަން ކަނޑައެޅުމުގައި ޢިލްމުވެރިންގެ މެދުގައި އިޚްތިލާފްތައް އެބަހުއްޓެވެ.
ޢިލްމުވެރިން "މައްކީ" އާއި "މަދަނީ" މިދެނަން ބޭނުންކުރައްވަން ފެށްޓެވީ ކީރިތި ޤުރްއާނުގައިވާ އާޔަތްތަކާއި ތަފްސީރުކުރުމުގައި އެއާޔަތެއް ނުވަތަ އެއާޔަތްތަކެއް ބާވައިލެއްވުނު ސަބަބު ދެނެގަތުމަށް ފަސޭހަވުމަށްޓަކައެވެ.
އެއާޔަތެއް ނުވަތަ އެއާޔަތްތަކެއް ބާވައިލެއްވި ސަބަބު ދެނެގަތުމަށް ފަސޭހަވާނީ އެއާޔަތެއް ބާވައިލެއްވުނީ ކޮންއިރަކުކަން އެނގިގެންނެވެ.
އެހެނީ ކީރިތި ރަސޫލާ މަދީނާއަށް ހިޖުރައަށް ވަޑައިގަތުމުގެ ކުރީގައި ބާވައިލެއްވި އާޔަތެއްގައިވާ ޙުކުމެއް ނުވަތަ އެންގެވުމެއް،
ކީރިތި ރަސޫލާ މަދީނާ ހިޖުރައަށް ވަޑައިގެންނެވުމުގެ ފަހުން ބާވައިލެއްވި އާޔަތަކުން މަންސޫޚު ކުރައްވާފައިވާ އޮވެދާނެއެވެ.
އެއީ ކީރިތި ރަސޫލާ ހިޖުރަޔައަށް ވަޑައިގަތުމަށްފަހު ބާވައިލެއްވުނު ބާވައިލެއްވުމެއްކަމުގައި ވިޔަސް މެއެވެ.
މަދަނީ އާޔަތްތަކަކީ ކީރިތި ރަސޫލާ މަދީނާގައި ހުންނަވަނިކޮށް ބާވައިލެއްވުނު ކޮންމެ ބާވައިލެއްވުމެކެވެ.
އެކަލޭގެފާނު ހިޖުރައަށް ވަޑައިގަތުމުގެ ކުރީގައި މަދީނާ އަށް ވަޑާއިގެންފައިވާކަމަށް ޞައްޙަ ރިވާޔަތަކުން އެނގޭކަށެއްނެތެވެ.
އަދި އެކަލޭގެފާނު ކުރެއްވި ހިޖުރައިގެކުރިން ކީރިތި ޤުރްއާނުގެ އެއްވެސް އާޔަތެއް މަދީނާގައި ބާވައިލެއްވި ކަމަކަށްވެސް އެއްވެސް ޞައްޙަ ރިވާޔަތަކުން އައިސްފައެއްނުވެއެވެ.
އެހެނީ އެދުވަސްވަރަކީ ކީރިތި ޤުރްއާން ބާވައިލެއްވޭ ދުވަސްވަރު ކަމަށްވެފައި އެފަދަ ކަމަކަށް އެޒަމާނުގައި އެބޭކަލުންނަށް ބޭނުންވެސް ނުވާތީއެވެ.
އެއީ ކީރިތި ޤުރްއާނުން ބާވައިލެއްވޭ އާޔަތްތައް ބާވައިލެއްވޭއިރު އިތުރު އެކަލޭގެފާނުގެ އަޞްޙާބުން ނަށް އެއީ މައްކީ އާޔަތެއްކަން ނުވަތަ މަދަނީ އާޔަތެއްކަން އެނގިވަޑައިގަންނަވާތީއެވެ.
އަދި އެ އާޔަތެއް ނުވަތަ އާޔަތްތަކެއް ބާވައިލެއްވުނު ސަބަބާއި ޙާދިޘާގެ ވަގުތު އެނގިވަޑައިގަންނަވާތީއެވެ.
މީގެ އިތުރުންވެސް ވަރަށް ގިނަ އާޔަތް އެކަލޭގެފާނު މައްކާ ނުވަތަ މަދީނާ ފިޔަވައި އެހެން ތަންތާގައި ހުންނަ ވަނިކޮށް ބާވައިލައްވާފައިވެއެވެ.
ކީރިތި ރަސޫލާ ބައެއް ދަތުރުފުޅުގައި އުޅުއްވަނިކޮށާއި ޠާއިފާއި ޙުދައިބިއްޔާ އާއި ޢަރަފާތު ބިމުގައި އާއި އަދި އެނޫން ތަންތަނުގައި ހުންނަވަނިކޮށްވެސް ބައެއް އާޔަތްތައް ބާވައިލައްވާފައިވެއެވެ.
ސޫރަތުލް ފަތްޙި ބާވައިލައްވާފައިވަނީ ކީރިތި ރަސޫލާ ޞުލްޙަލް ޙުދައިބިއްޔާއިން އެނބުރި ވަޑައިގެންނެވި މަގުމަތީގައިކަމަށް ރިވާވެގެން ވެއެވެ.
އަދި ސޫރަތުލް މުނާފިޤޫން ބާވައިލައްވާފައިވަނީ ޚުޒާޢަތު ވަންހައިގެ މީހުންއުޅުނު އަވަށެއްކަމުގައިވާ ޢަޒްވަތުލް މުޞްޠަލަޤު ގައި ކީރިތި ރަސޫލާ ހުންނަވަނިކޮށެވެ.
އެހެނީ މިރައުޔުގައި މައްކީ އަކީ ކީރިތި ރަސޫލާ މަދީނާއަށް ހިޖުރައަށް ވަޑައިގަތުމުގެ ކުރިން ބާވައިލެއްވި ކޮންމެ ބާވައިލެއްވުމޭ،
މަދަނީ އަކީ ކީރިތި ރަސޫލާ މަދީނާއަށް ހިޖުރައަށް ވަޑައިގަތުމުގެ ފަހުން ބާވައިލެއްވި ކޮންމެ ބާވައިލެއްވުމޭ ބުނުމުން،
އަދި "މަދަނީ" އަކީ ކީރިތި ރަސޫލާ މުޙައްމަދު ޞައްލަ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ މަދީނާއަށް ހިޖުރައަށް ވަޑައިގެންނެވި ފަހުން ބާވައިލެއްވި ކޮންމެ ބާވައިލެއްވުމެކެވެ.
މިރައުޔުގައި އެބާވައިލެއްވުމެއް ބާވައިލެއްވޭއިރު އެކަލޭގެފާނު ހުންނެވި ތަނަކަށް ނިސްބަތް ކުރުމެއް ނުވެއެވެ.
ނަމަވެސް ޢިލްމުވެރިން މައްކީ ނުވަތަ މަދަނީ ނިސްބަތް ކުރަނީ ކުރިން ދެންނެވުނު ދެތަނަށް ނިސްބަތްކޮށެއް ނޫނެވެ.
އެހެނީ ކީރިތި ރަސޫލާގެ މައްޗަށް ބާވައިލެއްވޭ ކީރިތި ޤުރްއާނުގެ އާޔަތްތައް އެކަލޭގެފާނުގެ މާތް އަޞްޙާބުންނަށް އުނގަންނަވައިދެއްވައެވެ.
ބައެއް ޢިލްމުވެރިން މިހެން ވިދާޅުވިކަމުގައިވިޔަސް އެކަލޭގެފާނު މައްކާ ނުވަތަ މަދީނާ ފިޔަވައި އެހެން ބައެއް ތަންތަނުގައި ހުންނަވަނިކޮށްވެސް ކީރިތި ޤުރްއާނުގެ ބައެއް އާޔަތްތައް ބާވައިލައްވާފައިވެއެވެ.
އަދި ކާފިރުވީ މީހުން ބުންޏެވެ. އެކަލޭގެފާނުގެ މައްޗަށް ޤުރްއާން އެއްފަހަރާ ބާވައިނުލެއްވުނީ ކީއްވެގެން ހެއްޔެވެ؟
އެއީ އެކަލޭގެފާނުގެ ހިތްޕުޅަށް ގަދަކަން ދެއްވާ ސާބިތުކަން ދެއްވުމަށެވެ. އަދި ކަމަކަށްފަހު ކަމެއް ލަސްލަހުން ބާވައިލައްވައި ވަޙީ ކުރައްވާ ގޮތެއްގައި ތިމަން އެ ޤުރުއާން ބާވައިލެއްވިއެވެ."
ކީރިތި ޤުރުއާނުގެ ބައެއް އާޔަތްތައް ބާވައިލައްވާފައިވަނީ މުޝްރިކުން ކީރިތި ރަސޫލާއަށް ކުރިމަތި ކުރުވާ ސުވާލުތަކާއި ގުޅިގެންނެވެ.
މޫސާގެފާނަށް ބާވައިލެއްވުނު ތައުރާތާއި ޢީސާގެފާނަށް ބާވައިލެއްވުނު އިންޖީލާއި ދާއޫދުގެފާނަށް ބާވައިލެއްވުނު ޒަބޫރު،
ވީމާ ތަފާތު އެތައް ތަނެއްގައި ކީރިތި ރަސޫލާ ހުންނަވަނިކޮށް ކީރިތި ޤުރުއާން ބާވައިލައްވާފައިވާތީ ޢިލްމުވެރިން "މައްކީ" ނުވަތަ "މަދަނީ" މިނަން ދެއްވާފައިވާ އާޔަތް ނުވަތަ އާޔަތްތައް ބާވައިލެއްވި ބާވައިލެއްވުން ނިސްބަތްކުރައްވަނީ ތަނުގެ ބަދަލުގައި ޒަމާނަށެވެ.
ކުރީގެ އުއްމަތްތަކަށް މާތް ބާވައިލައްވާފައިވާ ސަމާވީ ފޮތްތަކާއި ޚިލާފަށް ކީރިތި ޤުރުއާން މާތް ބާވައިލައްވާފައިވަނީ ބައިބަޔަށް ވަކިވަކިންނެވެ.
މައްކީ އާޔަތްތަކާއި މަދަނީ އާޔަތްތައް ދެނެގަތުމަކީ ކީރިތި ޤުރްއާނުގެ ޢިލްމު އުނގެނި ދަސްކުރާ ބަޔަކަށް ވަރަށް މުހިންމު ކަމެކެވެ.
ދެވަނަ ރައުޔުގައިވަނީ "މައްކީ" އަކީ މައްކާގެ އަހުލުވެރިންނަށް ނިސްބަތްވާ ގޮތަށް ބާވައިލައްވާފައިވާ ބާވައިލެއްވުންތަކެވެ.
އަދި ސޫރަތުލް ކައުޘަރުގެ ފުރަތަމަ އާޔަތްވެސް އެ ދެތަނުންކުރެ ތަނެއްގެ އަހުލުވެރިންނަށް ނިސްބަތްނުވެއެވެ.
އެހެނީ ކީރިތި ޤުރްއާނުގެ އާޔަތްތަކަށް ބަލާއިރު މައްކާ ނުވަތަ މަދީނާގެ އަހުލުވެރިންނަށް ނިސްބަތްނުވާ ގޮތަށް ބައެއް އާޔަތްތައް ބާވައިލައްވާފައިވެއެވެ.
އަދިހަމަ އެހެންމެ ސޫރަތުއްޒުޚްރުފްގެ 45 ވަނަ އާޔަތް ބާވައިލައްވާފައިވަނީ ކީރިތި ރަސޫލާ އިސްރާއާއި މިޢްރާޖު އަރާވަޑައިގެންނެވިރޭ،
ކީރިތި ޤުރުއާނުގެ ޢިލްމު ނުވަތަ ޢުލޫމުލް ޤުރުއާނަކީ ޢުލޫމާއި ޤުރުއާން އެކުވެގެން އުފެދިފައިވާ ނަމެކެވެ.
ޤުރުއާނަކީ " ކީރިތި ރަސޫލާ މައްޗަށް ޖިބުރީލުގެފާނު މެދުވެރި ކުރައްވައި މީސްތަކުންނަށް ތެދުމަގު ދެއްކެވުމަށްޓަކައި ބާވައިލެއްވި،
ކިޔެވުން އަޅުކަމެއްކަމުގައި ލައްވާފައިވާ އެކަލާނގެ ކަލާމްފުޅެވެ. އެފޮތް އަހަރެމެންނާއި ހަމައަށް އައިސްފައިވަނީ ތަވާތުރުގެ މަގުންނެވެ." އެހެންކަމުން "ޢުލޫމުލް ޤުރުއާނަކީ" ކީރިތި ޤުރުއާނުގެ ޢިލްމު ނުވަތަ ޢިލްމުތަކެވެ.
އޭގެތެރޭގައި މައްކީ މަދަނީ އާއި ނާސިޚު މަންސޫޚާއި ތަފުސީރު ޢިލްމާއި ޤިރާއަތް ތަކާއި ސަބަބު ނުޒޫލުތަކާއި ކީރިތި ޤުރުއާން ޖަމްޢުކުރުން ފަދަ ކަންތައްތައް ދިރާސާކުރުން ހިމެނެއެވެ.
އެއީ ކީރިތި ޤުރުއާން ތަފުސީރުކުރައްވާ މުފައްސިރުންނަށް ކޮންމެހެން އެނގެން ލާޒިމުކުރާ ޢިލްމުތަކެއް މިޢިލްމުގައި އެކުލެވިގެންވާތީއެވެ.
އިލިއަމްގެ އެތެރޭގެ ތެތް ދުލިފަށަލައިގައި ހިމެނޭ ޑިފިޔޫޒް ނިއުރޯއެންޑަކްރިން ސިސްޓަމްގެ ސެލްތަކުގައި ގެސްޓްރިން،
މިހޯރމޯން ތަކަކީ ޕްރޮޓީން އަދި ކާބޯހައިޑްރޭޓް ހަޖަމުކުރުމުގެ އެންމެ ފަހު މަރުހަލާގައި ބައިވެރިވެ،
މިބުނި އެންޒައިމް ތައް ހުންނަނީ އިލިއަމްގެ އެތެރޭގެ ތެތް ދުލިފަށަލަގައި ހިމެނޭ އެޕިތީލިއަލް ސެލްތަކުގެ ސައިޓަޕްލާޒަމް ގައެވެ.
ކުޑަ ގޮހޮރުގެ ފަހު ބައި ނުވަތަ އިލިއަމް އަކީ ކުޑަ ގޮހޮރު ބެހިފައިވާ 3 ބައިގެ ތެރެއިން އެންމެ ފަހަތަށް އިންނަ ބަޔެވެ.
ނުވަތަ އެމާއްދާތައް ހަށިގަނޑަށް ދަމަނީ ނުވަތަ ނަގަނީ ކުޑަ ގޮހޮރުގެ ފަހު ބައި އިލިއަމް ގެ ތެރޭގައެވެ.
މީގެ އިތުރުން ކުޑަ ގޮހޮރުގެ މެދު ބައި ޖެޖޫނަމް އިން ހަށިގަނޑަށް ނުނަގައި ހުންނަ ބައިތައް ވެސް އިލިއަމްގެ ތެރެއިން ހަށިގަނޑަށް ނަގައެވެ.
އިލިއަމްގެ އެެތެރޭގެ ތެތް ދުލިފަށުގެ ސަތަހައިގައި ކުދި އިގިލިތަކެއްހެން ނިކުމެފައިހުންނަ ނިކުތުން ތަކެއް ހުރެއެވެ.
އަދި މިވިލަސް ތަކުގެ ފާރުގައި ހުންނަ އެޕިތީލިއަލް ސެލް ތަކުގައި އެއަށްވުރެ ކުދިކުދި އެތައް ވިލަސް ތަކެއް ހުރެއެވެ.
މި ބައްދަލުވުމުގައ އަލްގައިދާގެ އިސް ލީޑަރުންނާއި ސެޕްޓެމްބަރ 11 ގެ ހާދިޘާގައި އެމެރިކާގެ ފްލައޓް ހައިޖެކް ކުރި މީހުންވެސް މި ބައްދަލުވުމުގައި ހިމެނުނު.
ހަތިޔާރު އެޅި ޖަމާއަތް "އިސްލާމިކް ސެލްވޭޝަން ފްރޮންޓް" އަލްޖީރިޔާއިން ފޭބުމާއި ބެހޭގޮތުންއ ގައުމުގެ ސަރުކާރާއި ދެމެދު އެއްބަސްވުމުގެ ވާހަކަތައް ދެކެވުން.
ސޮލްވޭ ހާރވެސްޓަރ ނަމަކަށް ކިޔާ މަސްބޯޓު އައިސްލް އޮފް މޭންގެ ހިސާބަކަށް ފެތުމުގެ ހާދިޘާ ހިނގުން.
ކެލިފޯނިޔާގެ ސެކްރެމެންޓޯގައި ދަތުރު ކުރަމުން ދިޔަ ޓްރަކެއް އެހިސާބުގެ "ސްޓޭޓް ކެޕިޓަލް" އިމާރާތައް ވަނުމުގެ ހާދިޘާ އެއް ހިނގައި އެ ޓްރަކް ދުއްވަން އިން މީހާ މަރުވުން.
ދެބެއިން ކަމަށްވާ ޖޯނީ އަދި ލޫތާ ހްޓޫގެ އަމުރަށް ހިނގާ "ގޯޑްސް އާރމީ" ޖަމާއަތް ބުރުމީސް ބޯޑަރު ކައިރީގައި ހުންނަ ތައި ހޮސްޕިޓަލެއްގައި ތިބި 700 މީހުން ރަހީނުންގެ ގޮތުގައި ހިފެހެއްޓުން.
ރަސްގެފާނުގެ އަމުރުފުޅާއެކު އައްޝައިޚް މުޙައްމަދު ޖަމާލުއްދީން ދުރުވެ ވަޒަންވެރިވެ ލެއްވީ ހުވަދޫ އަތޮޅު ވާދޫ ގައެވެ.
އެރަށުގެ ވެރިއަކަށް ހުންނެވި މުޙައްމަދު ފަޑިއްތަކުރުގެ އެހީތެރިކަމާއެކު އެކަލޭގެފާނު ހުންނަވާނޭ ގެއެއް އަޅުއްވައި ވަރަށް އަވަހަށް ދީނީ ޢިލްމު ކިޔަވައިދޭން ފައްޓަވައިފި އެވެ.
އެންމެ ފުރަތަމަ ކިޔަވާދޭން ފެއްޓެވީ މުޙައްމަދު ފަޑިއްތަކުރުގެ ދަރިކަލުން ޢަލީ ނާއިބު ތަކުރުފާނު އަށެވެ.
އައްޝައިޚް މުޙައްމަދު ޖަމާލުއްދީން ކިޔަވައިދެއްވަން ފެއްޓެވިތާ ވަރަށް ކުޑަ ދުވަސްކޮޅެއްގެ ތެރޭގައި ރާއްޖޭގެ އެތަން މިތަނުން ޠާލިބުން އައިސް،
އައްޝައިޚް މުޙައްމަދު ޖަމާލުއްދީން ގެ ދަރިވަރުންގެ ތެރެއިން އެންމެ މަޝްހޫރު މީހުންނީ އަބޫބަކުރު ފަނޑިޔާރު ތަކުރުފާނު އާއި،
އައްޑޫ ބޮޑު ފަނޑިޔާރު ތަކުރުފާނު (ޏ. ފުވައްމުލަކު ޙަސަން ނާއިބުގެ ދަރިކަލުން ސ.މީދޫ މުޙައްމަދު ) އާއި،
ބުނެވޭގޮތުގައި މުޙައްމަދު ޖަމާލުއްދީން ނިޔާވީ ހިޖުރައިން 990 ވަނަ އަހަރު ބޮޑު ތަކުރުފާނުގެ ރަސްކަމުގެ ދުވަސްވަރުގައެވެ.
ނިޔާވި ސަބަބެއްކަމުގައި ބުނެވެނީ ވާދޫ ހުކުރު މިސްކިތް ދޮށަށް ފެންބަލައި ދިޔަ އަންހެނުންގެ ތެރެއިން އަންހެނަކަށް ބޭއިޚްތިޔާރުގައި ހަތަރުކަޅި ހަމަކޮށްލެވުމުގެ ހިތާމައިގައެވެ.
ޖަމާލުއްދީން އަވަހާރަވުމުން ފަސްދާނު ލެވުނީ އަޅުކަން ކުރައްވަން އިންނެވި ދާލަ އާއި 15 ފޫޓް ވަރު އިރު އުތުރު ގައެވެ.
އައްޝައިޚް މުޙައްމަދު ޖަމާލުއްދީން ނުވަތަ ވާދޫ ދަންނަ ކަލޭގެފާނު އަކީ ޝަރުޢީ ޢިލްމު އުނގެންނެވުމުގެ މަގްޞަދުގައި ހިލާލީ ދަރިކޮޅުގެ މުޙައްމަދު ރަސްގެފާނުންގެ ދަރިކަލުން ޙަސަން ރަސްގެފާނުންގެ ރަސްކަމުގައި ރާއްޖެއިން ބޭރަށް ދަތުރުކުރެއްވި ދިވެހި ދަރިއެކެވެ.
އެކަލޭގެފާނު ޢިލްމު ޙާޞިލް ކުރެއްވީ ޔަމަނުކަރައިގެ ޙަޟްރަމޫތުގެ އެދުރު އެދުރު ބޭކަލުންގެ އަރިހުންނެވެ.
ދިވެހިރާއްޖޭގެ އިދާރީ ހިންގުމަށް ޓަކާ އަތޮޅެއްގެ ގޮތުގައި ބެލި ނަމެވެސް އަތޮޅެއްގެ ސިފައެއް ފުވަމުލަކުގައި ނެތެވެ.
ފުވައްމުލައް ފަޅުވެފައި ވަނިކޮށް މިފަހަރު އެރަށް ކޮށައި ޢިމާރާތްކޮށް އާބާދުކޮށް އެރަށުގައި ވަޒަން ވެރިވި މީހަކީ ދޮން އަބާ ކިރާއި އޭނާގެ އެކުވެރީންގެ ބައެކެވެ.
މިދޮން އަބާކިރަކީ ޔޫސުފު ނާއިބު ކަލޭގެ ފާނުންގެ ފުތް ޢަބްދު ނާއިބު ކަލޭގެފާނުގެ ފުތް ޔަހްޔާ ނާއިބުކަލޭގެފާނުންގެ ފުތް ޢުމަރު ފަނޑިޔާރުކަލޭގެފާނުގެ ރަންފުތުކަލޭގެ ފުތް ހާނާރު މުޙައްމަދުކަލޭގެ ފުތް ރަންފުތްކަލޭގެ ފުތް ދޮން އަބޫބަކުރު ކަލޭގެފާނު އެވެ.
ފުވައްމުލައް ފަޅުވެފައި ވަނިކޮށް އެރަށް ކޮށައި ޢިމާރާތްކޮށް އާބާދުކޮށް އެރަށުގައި ވަޒަން ވެރިވި މީހަކީ އަލީ އަޑަފިކަލޭގެ އާއި އޭނާގެ އެކުވެރީންގެ ބައެކެވެ.
މިއަލީ އަޑަފިކަލޭގެ އަކީ ޔޫސުފުނާއިބުކަލޭގެ ފާނުގެ ފުތް ދޮން ޙަސަން ޚަތީބު ކަލޭގެ ފުތް ކަނބުރު އަދަރަހަން ޚަތީބުގެ ފުތް އުޠުވާނު ޚަޠީބުގެ ފުތް ސީދި ނާއިބުކަލޭގެ ފުތް އަލީ އަޑަފި ކަލޭގެ އެވެ.
މީލާދީން 12 ވަނަ ޤަރުނުގެ ކުރިން ފުވައްމުލަކުގައި މީހުން އުޅެފައި ވާ ކަމުގެ ހެކި މިހާރުވެސް ފެންނާން އެބަހުއްޓެވެ.
ޒަމާނުސުރެ އިދާރީ ގޮތުން ބެހިފައިވާ އަވަށްތަކަކީ – ދަޑިމަގު – ހޯދަޑު – މާދަޑު – ދަށޮކުބާ - މިސްކިތްމަގު – ދޫނޑިގަން – ފުނާޑު އެވެ.
ރައިވަރަކީ ކޮންއެއްޗެއް ބަޔާންކުރުމުގެ ގޮތުން ފަޟީލަތުއްޝައިޚުލް މަރްހޫމް ޙުސެއިން ޞަލާހުއްދީން ލިޔުއްވާފައި ވެއެވެ.
ބަނދި އަދި ކާ ހުރަސްކޮށް ރައިވަރު އާއި ހަމައަށް އައިއިރު ދިވެހި ޅެން އޮތީ ވަރަށް ބޮޑަށް ކުރިއަރައިފައެވެ.
އިހުގެ މީހުން ވާހަކަ ދައްކައި އުޅޭހާ ފަސޭހައިން ރައިވަރު ހަދައި ކިޔައި އުޅުނުކަން ލިޔުންތަކުން ފެންނަށް އެބަހުއްޓެވެ.
ރައިވަރު ބަޔަކީ ރައިވަރުގެ ހަމަޔާ ގާތްގޮތަކަށް ބަސްތަކަކުން އެކުލަވާ ލައިފައިހުންނަ ޅެން ބަހުރުވައެކެވެ.
އާސާރީ ހޯދުންތައް ހޯއްދަވާ ބޭފުޅުން ވިދާޅުވާ ގޮތުގައި ހޮންޑިއުރަސްއަކީ ތަފާތު އެތައް ނަސްލެއްގެ މީހުން އެ ޤައުމުގެ ބޯދާ ތާރީޚާ ގުޅިފައިވާ ޤައުމެކެވެ.
މި ތާރީޚުގެ އެންމެ މުހިއްމު އެއް ކަމަކީ ހުޅަނގު ހޮންޑިއުރަސްގެ ޝަހަރެއްގައި މާޔާ މީހުން އުޅުން ކަމުގައި ވެސް ތާރީޚު ޢިލްމުވެރީން ވިދާޅުވެއެވެ.
މާޔާއިންގެ ޙަޟާރަތު ވަނީ މީލާދީން 900 ގެ އަހަރުތަކަށް އެޅުނު އިރު ވަރަށް ބޮޑަށް ދަށަށް ދާން ފަށާފައެވެ.
މީލާދީން 1502 ގައި “އައު ދުނިޔެ” އަށް ކުރެއްވި ހަތަރު ވަނަ އަދި އެންމެ ފަހު ދަތުރުގައި ކްރިސްޓަފަރ ކޮލަންބަސް ވަނީ ހޮންޑިއުރަސްގެ އައްސޭރީގައިވާ ބޭއި އައިލެންޑްސްއަށް ދުރުވެފައެވެ.
މިއަދުގެ ހޮންޑިއުރަސް ވެސް ވެގެން ދިޔައީ އިސްޕޭނުގެ ވަރުގަދަ އަމްބަރާޠޫރިއްޔަތުގެ ބަޔަކަށެވެ.
އިސްޕޭނު މީހުން ވަނީ ގާތްގަނޑަކަށް ތިން ޤަރުނު ވަންދެން މި ހިސާބުގައި އެމީހުންގެ ވެރިކަން ޤާއިމުކޮށްފައެވެ.
އިސްޕޭނު މީހުން ހޮންޑިއުރަސް އަށާއި މެދުތެރޭ އެމެރިކާގެ އެހެން ޕްރޮވިންސްތަކަށް މިނިވަންކަން ދީފައިވަނީ 15 ސެޕްޓެންބަރު 1821 ގައެވެ.
ފެޑެރަލް ރިޕަބްލިކް އޮފް ސެންޓްރަލް އެމެރިކާއިން ވަކިވެ މިނިވަން މުސްތަޤިއްލު ޤައުމަކަށް ހޮންޑިއުރަސް އިން ވެފައިވަނީ 31 މެއި 1838 ގައެވެ.
އިސްޕޭނު މީހުން ހޮންޑިއުރަސްގައި ވަޒަންވެރިވެގެން ތިބި ދުވަސްވަރުގައި އެންމެ ބޮޑަށް އިސްކަންދީފައިވަނީ ރިހި ނެގުމަށެވެ.
ހޮންޑިއުރަސްގެ ރަސްމީ ބަހަކީ ސްޕެނިޝްބަހާއި ގަރިފޫނާ ޑައިލެކްޓްގެ އިތުރުން އަދިވާސީ ބައެއް ބަސްތަކެވެ.
ނިއުރޭޑިއަންޓުން ފުޓްބޯޅައިގެ ޙަޔާތް ކުލަބު ފެންވަރުގައި ފަށާފައިވާ އަސްލަމަކީ ފަހުގެ ތާރީޚުގައި ރާއްޖޭގައި އުފެދުނު ކީޕަރުންގެ ތެރެއިން އެންމެގިނަ ތަޖްރިބާ އިހްސާސް ކުރަންޖެހިފައިވާ ކީޕަރަށްވެސް ވާނެއެވެ.
ކީޕަރެއްގެ އަންގި ލައްވައިގެން ނުކުމެ އެހެން ކީޕަރަކު ރާއްޖޭގައި މިހާތަނަށް ދުވަހަކުވެސް ނުކުރާ ތަޖްރިބާއެއް ހަމަގައިމުވެސް އަސްލަމްވަނީ ކޮށްފައެވެ.
އެއީ ފައިނަލް މެޗެއްގައި ދިވެހި ތާރީހުގައި އެންމެގިނަ ގޯލު އެޓީމެއްގެ ކޮޅަށް ވަދެފައިވާއިރު އެޓީމުގެ ގޯލް ދިފާއު ކުރުމަށް އެދުވަހު ހުރީ އަސްލަމް ކަމަށްވުމެވެ.
ގައުމީ ފައިނަލެއްގައި ކުލަބު ވެލެންސިއާއިން ނިއުރޭޑިއަންޓްގެ ގޯލަށް 7 ލަނޑު ވައްދާލިއިރު ކިޕަރަކަށް ހުރީ އަސްލަމެވެ.
ފާހަގަ ކުރެވުނު އަނެއްކަމަކީ އެދުވަހު ނިއުގެ ފުރަތަމަ 11 ގައި ހިމެނިގެން އަސްލަމް ނުކުތް މެޗަކީ އޭނާ ފުރަތަމަ ފައިނަލް މެޗަށްވުމެވެ.
އަދި ފުރަތަމަ 11 ގައި ހިމެނިގެން ބޮޑުކުލަބެއްގެ ފުރަތަމަ 11 ށް ނުކުތް ފުރަތަމަ މެޗަށްވެސް ވުމެވެ.
ނަމަވެސް އޭރު ނިއުގެ ކޯޗަކަށްހުރި އިނގިރޭސި ކޯޗް ކެންމޯޓަން ވަރަށްބޮޑަށް އަސްލަމަށް އިތުބާރުކޮށްފައި ފައިނަލް މެޗަށް އެރުވީއެވެ.
ނިއުގެ ފުރަތަމަ 11 ގެ ކީޕަރަކަށް އޭރު ކުޅެމުންދިޔަ ތަޖްރިބާކާރު ގޯލްކީޕަރ ރެޖީނާ އިބްރާހީމް ރަޝީދު ބެންޗަށް ގެނެއުމަށްފަހު އޭރު އެއްވެސް ތަޖްރިބާއެއްނެތް ޒުވާން އަސްލަމް ފައިނަލް މެޗަށް އެރުވުމުން ސަޕޯޓަރުންގެ މެދުގައިވެސް ޚިޔާލު ތަފާތުވެގެން އުޅުނެވެ.
އަދި ފައިނަލްގައި ނިއުގެ ކޮޅަށް 7 ގޯލު ވެލެންސިއާ ޖަހައިގެން ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ގައުމީ ތަށި ވެލެންސިއާ ހޯދުމުގެ ޒިންމާ ގިނަބަޔަކު އެޅުވީ ކޯޗް މޯޓަން އާއި އަސްލަމްގެ ބޮލުގައެވެ.
މިއަދު އެމަގާމުގައި ހުރުން ނުވަތަ މިހާދުވަހު އެންމެ މަތީފެންވަރުގައި ހިފެހެއްޓުމުގައި ފުރަތަމަ ތަޖްރިބާގެ 7 ގޯލު ވަރަށް މުހިންމު ދައުރެއް އަދާކުރިއެވެ.
އަސްލަމް ބުނެފައިވާ ގޮތުގައި އެދުވަހަށްފަހު އޭނާ އަޒުމް ކަނޑައެޅީ އެކަން ހަނދާން ނައްތާލެވާވަރުގެ ކާޤމިޔާބުތަކެއް ނިއުއަށް ހޯދައިދިނުމަށެވެ.
އެދުވަހު މާޔޫސްވެ އަންގި ބާލައި ކީޕަރުކަން ކުރުން ހުއްޓާނުލައި ކުރިޔަށް ދިއުމުގެ ނަތީޖާ އަކަށްވީ އޭރުގެ ހިތި ހަނދާންތައް މަތިން އަސްލަމާއި ނިއުގެ ސަޕޯޓަރުންވެސް ދުރަށް ދިއުމެވެ.
އެހެންކަމުން މިއީ ފަހަކަށް އައިސް އަސްލަމްގެ ފުޓްބޯޅައިގެ ޙަޔާތުގައި ވަރަށްގިނައިން އަންނަ ވަގުތުކޮޅަކަށްވަނީ ވަފައެވެ.
ނަމަވެސް އެމެޗުން ބަލިވިނަމަވެސް ޖެހިގެން އައި މުބާރާތްތަކުން ނިއުގެ ފުތަރަމަ 11ން އަސްލަމަށް ފުރުސަތު ލިބެންފެށިއެވެ.
އައްނަބީލް މޫސާ މުޙައްމަދުދީދީ އަކީ ޙާޖީ ޢިމާދުއްދީން ރަދުންގެ ދޮށީ ދަރިކަނބަލުން އައްނަބީލާ ޢާއިޝަތު ޢިމާދުއްދީން އާއި،
އައްނަބީލް މޫސާ މުޙައްމަދުދީދީ ގެ ފުރަތަމަ އުސްތާޛަކީ ބައްޕަ ފަރާތުގެ ބޮޑުބޭބެ އަލްއުސްތާޛު އަޙުމަދު ކާމިލްދީދީ އެވެ.
އޭގެ ފަހުން 1929 ގައި އިންޑިޔާގެ ލަކަނޫ އަށް ވަޑައިގެން ނަދުވާގެ އުސްތާޛެއްގެ އަރިހުން ވެސް ކިޔަވާ ވިދާޅުވިއެވެ.
ނެހުރޫ ފަދަ ގައުމީ ޒަޢީމުން އިންޑިޔާގެ މިނިވަންކަމަށްޓަކައި މަސައްކަތް ކުރައްވަމުން ގެންދިޔަ ދުވަސްވަރެކެވެ.
ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން އޭނާގެ ވިސްނުމާ ޚިޔާލަށް އެދުވަސްވަރުގެ އިންޑިޔާގެ މާހައުލުގެ އަސަރު ކޮށްފައި ވެއެވެ.
އައްނަބީލް މޫސާ މުޙައްމަދުދީދީ ސަރުކާރުގެ ޚިދުމަތަށް ވެދެވަޑައިގަތީ ގާނޫނީ އަސާސީ ފާސްވެގެން އުފެދުނު ސަރުކާރަށެވެ.
އައްނަބީލް މޫސާ މުޙައްމަދުދީދީ ދިވެހި އަދަބިއްޔާތަށް ގިނަގުނަ ޚިދުމަތްތަކެއް ކޮށްދެއްވި އަދީބެކެވެ.
ކޮސްޓަރީކާގެ އަޞްލު ރަށްވެހީންގެ ތެރެއިން އެމީހުންގެ ނަސްލު ދެމެހެއްޓުމަށް ޓަކައި ދިރިތިބީ ވަރަށް މަދުބައެކެވެ.
ޔޫރަޕު މީހުން މި ބައްރަށް އަލަށް ގެނައި ބަލިތަކަށް ހަށިގަނޑުގެ ދިފާޢީ ނިޒާމު ތައްޔާރުވެފައި ނެތުމުގެ ސަބަބުން އެންމެ ފުރަތަމަ ޝިކާރައަކަށް ވެގެން ދިޔަ އާބާދީއަކީ ކޮސްޓަރީކާގެ އަޞްލު ރަށްވެހީންގެ އާބާދީއެވެ.
ދެން ތިބި މީހުން މަރުވެފައިވަނީ ސްޕެއިނު މީހުން އެމީހުންނާ ދޭތެރޭ ކަންތައް ކުރި އިހާނާތްތެރި ގޮތްތަކުގެ ސަބަބުންނެވެ.
ޔޫރަޕުގެ މީހަކަށް އެންމެ ފުރަތަމަ ކޮށްޓަރީކާގެ ބިމުގައި ފައި ބީއްސާލި މީހަކީ ކްރިސްޓަފަރ ކޮލަންބަސްއެވެ.
ދުނިޔޭގެ އެންމެ ގިނަ ދުވަސްވީ 22 ޑިމޮކްރަސީގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ލެޓިން އެމެރިކާގެ ހަމަ އެކަނި ޤައުމަކީ ކޮސްޓަރީކާއެވެ.
ކޮސްޓަރީކާއިން ވަނީ އެ ޤައުމުގެ ޢަސްކަރިއްޔާ 1949 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން ދާއިމީ ގޮތަކަށް އުވާލާފައެވެ.
ދިވެހި ބަހުގެ ރަދީފް ގައިވާ ގޮތުން ކާ އަކީ ކާފިޔާ ހަމަކޮށް ހަދައިފައި ހުންނަ ވަޒަން ބަހުރުވައިގެ ބާވަތެއް.
މިއީ ހަބަސް ރައިވަރުގެ ކުރީ ހަތަރުބަހާ އެއްގޮތަށް އެއްވަޒަނަކަށް ހަތަރު ބަހުން ފިލިކޯޅި ހަމަކޮށް ހަދައިފައި ހުންނަ އެއްޗެކެވެ.
މީގައި ހަބަސް ރައިވަރުގެ ކުރިން ފެށޭ ބަސްނެތިފައި އަނެއް ތިން ބަހުގެ ވަޒަނަށް ހަދައިފައި ހުންނަ ބާވަތެއްވެސް ހުރެއެވެ.
ޕްރިތްވީ ރާޖު ކަޕޫރު އާއި ރާމާ ކަޕޫރުގެ އެންމެ ދޮށީ ފިރިހެންދަރި ރާޖު ކަޕޫރުގެ ފުރިހަމަ ނަމަކީ ރަންބީރު ރާޖު ކަޕޫރު އެވެ.
ސާނަވީ ތަޢުލީމުގެ ދުވަސްވަރު ވެސް ރާޖު ކަޕޫރު ގެ ޝައުގުވެރިކަން ހުރީ އެކްޓުކުރުމާއި ފިލްމު ކުޅުމަށެވެ.
ސުކޫލުން ވަކިވި ސަބަބު އޮޅުން ފިލުވުމަށް ބައްޕަ ޕްރިތްވީ ރާޖު ކަޕޫރު ސުވާލު ކުރުމުން ރާޖު ކަޕޫރު ބުނެފައި ވެއެވެ.
މިފިލްމުތަކުގެ އިތުރުން އާވާރާ އަދި ސަންގަމް ފަދަ ފިލްމްތައް ވަނީ ޢަރަބި ދުނިޔެ އަދި ކުރީގެ ސޯވިއެޓް ޔޫނިއަންއާއި ޔޫރަޕްގެ ބައެއް ގައުމުތަކުގައި އެދުވަސްވަރު ބޮޑު ކާމިޔާބީއެއް ހޯދާފައެވެ.
1959 ގައި ރިލީޒްވި އަނާޅީގައި ކުޅެފައިވާ ބައިން ފިލްމް ފެއަރ އެވޯޑްގެ ބެސްޓް އެކްޓަރުގެ މަގާމް ލިބިފައިވެއެވެ.
1960ގައި ރިލީޒްވި ޖިސްދޭސްމޭ ގަންގާ ރެހެތީހޭ" ގައި ކުޅެފައިވާ ރޯލުން ވެސް ފިލްމް ފެއަރ އެވޯޑް ބެސްޓް އެކްޓަރކަން ލިބިފައިވެއެވެ.
1964 ގައި ރިލީޒްވި ސަންގަމް އިން ބެސްޓް ޑައިރެކްޓަރގެ މަގާމް ފިލްމް ފެއަރ އެވޯޑްގައި ލިބުނު އިރު 1971 ގައި ރިލީޒްވި މޭރާ ނާމް ޖޯކަރު އިން ވެސް ފިލްމް ފެއަރ އެވޯޑް ބެސްޓް ޑައިރެކްޓަރު ކަން ލިބިފައިވެއެވެ.
ފިލްމު ހެދުމުގެ މަސައްކަތުގައި އެހީތެރިއެއްގެ ގޮތަށް އުޅެމުން ބައެއް ފިލްމު ތަކުގައި ބައްޕައާއި އެކު ހަރަކާތްތެރި ވެފައި ވެއެވެ.
1944 ގައި ބައްޕަ ޕްރިތްވީ ރާޖު ކަޕޫރު ހިންގާ ތިއޭޓަރުގެ ކަންތައްތަކުގައި އިސްވެ ހަރަކާތްތެރި ވާންފެށިއެވެ.
ބަތަލެއްގެ ގޮތުން ތަޢާރަފްވެފައިވަނީ 1947 ވަނަ އަހަރު ނިކުތް ޑައިރެކްޓަރު ކޭދަރު ޝަރުމާގެ ނީލް ކަމަލް އިންނެވެ.
ހަމަ އެއަރުގެ ތެރޭގައި އާރް ކޭ ފިލްމްސް ނަމުގައި ފިލްމް ކުންފުންޏެއް ގާއިމްކޮށް ފިލްމު އުފެއްދުމުގެ މަސައްކަތް ފެށިއެވެ.
ޢުމުރުން 23 އަހަރުގައި ޑައިރެކްޓްކޮށް ކުޅުނު މިފިލްމްގައި ރާޖު ކަޕޫރުއާއެކު ހަރަކާތްތެރި ވެފައިވަނީ ނަރުގިސް އެވެ.
އާގް އަށް ބޮކްސް އޮފީހުގައި މާބޮޑު ކާމީޔާބެއް ނުލިބުނު ނަމަވެސް 1949 ވަނަ އަހަރު ނިކުތް ބަރުސާތު ވެގެންދިޔައީ ބެލުންތެރިންގެ ތާއީދު ފުރިހަމައަށް ލިބުނު ފިލްމަކަށެވެ.
އަދި 1985 ގައި ރިލީޒްވި ރާމް ތެރީ ގަންގާ މޭލް ފަދަ ފިލްމް ތަކަކީ ފާހަގަކޮށްލެވޭ ފަދަ ބައެއް ފިލްމް ތަކެވެ.
ހިންދީ ފިލްމެއްގައި ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ބަތަލާ އަކު ބާތިންގ ސުއިޓެއްގައި ފެނިގެންދިޔައީ ރާޖު ކަޕޫރު އުފައްދައި ޑައިރެކްޓްކޮށް އަދި އެކްޓްކޮށްފައިވާ ފިލްމް އާވާރާ ގައެވެ.
ބޭރު ގައުމު ތަކެއްގައި ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ދިގު މުއްދަތަކަށް ސިނަމާތަކުގައި އެޅުވި ހިންދީ ފިލްމަކީ ވެސް 1964 ރާޖު ކަޕޫރު އުފައްދައި ޑައިރެކްޓްކޮށް އަދި އެކްޓްކޮށްފައިވާ ފިލްމް ސަންގަމް އެވެ.
ރާޖު ކަޕޫރުގެ ފިލްމަކުން ފިލްމީ އޮޅިގަނޑު ގިރާކުރި ތަރިންގެ ތެރޭގައި 1973 ގައި ނިކުތް ބޮބީ އިން ރިޝީ ކަޕޫރު،
އިންޑިޔާގެ ފިލްމީ މައިދާނަށް ކޮށްފައިވާ ޚިދުމަތްތައް އަގު ވަޒަންކޮށް އެކަން ފާހަގަ ކުރުމުގެ ގޮތުން އިންޑިޔާގެ ސަރުކާރުގެ ފަރާތުންދޭ ދާދާ ސާހެބް ޕަލްކޭ އެވޯޑް"' 1988 ގައި ރާޖު ކަޕޫރަށް ދެވިފައި ވެއެވެ.
ޑރ މުޙައްމަދު ޖަމީލް އަހުމަދު ވަނީ ރާއްޖޭގެ ޝަރުޢީ ދާއިރާގައި ގާތްގަނޑަކަށް 5 ވަރަކަށް އަހަރު ޚިދުމަތް ކުރައްވާފައެވެ.
އެމުއްދަތުގެ ތެރޭގައި ދިވެހި ސަރުކާރުގައި ޖަސްޓިސް މިނިސްޓަރުގެ މަގާމް ގާތްގަނޑަކަށް 2 އަހަރު ދުވަހު އަދާކުރައްވާފައި ވެއެވެ.
ޑރ ޖަމީލް ޕީއެޗްޑީ ހެއްދެވުމަށް ތީސިސް ލިޔުއްވި މައުޟޫ އަކީ އިންވެސްޓިގޭޝަން އޮފް ކްރިމިނަލް ޖަސްޓިސް ސިސްޓަމް އިން ދަ މޯލްޑިވްސް އެވެ.
ޕީއެޗްޑީ އަށް ފަހު ހަވީރު ނޫހަށް ދެއްވި ފުރަތަމަ އިންޓަވިއު ގައި ޖަމީލް ވިދާޅުވީ އޭނާ ތީސިސް ލިޔުއްވީ ރާއްޖޭގެ ޖިނާއީ އަދުލުގެ ނިޒާމްގެ ތެރެއިން މީހުން ހައްޔަރުކުރުމާއި، ޝަރީޢަތްކުރުމާއި،
ޖުލައި 2007 ގައި ޑރ ޖަމީލްގެ މިނިސްޓަރުކަމުގައި ރާއްޖޭގެ ޝަރުޢީ ކޯޓްތަކުގައި މަސައްކަތްކުރެއްވުމަށް ފުރަތަމަ ފަހަރަށް އަންހެން ބޭކަނބަލުންނަށް ހުއްދަ ދެއްވައި ޤާޟީ ކަމަށް 3 އަންހެން ބޭފުޅުން އިސްކުރެއްވި އެވެ.
ޑރ މުޙައްމަދު ޖަމީލް އަހުމަދު އަކީ ޤާނޫނީ ދާއިރާއިން އިނގިރޭސި ވިލާތުގައި ޑޮކްޓަރ އޮފް ފިލޯސަފީ ހައްދަވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ.
ޖިނާއީ ޢަދުލުގެ ދާއިރާއިން ޑރ ޖަމީލް ޕީއެޗްޑީ ޙާޞިލް ކުރެއްވީ އިނގިރޭސި ވިލާތުގެ ލަންޑަންގައި ހުންނަ ޔުނިވަސިޓީ އޮފް ލަންޑަންގެ ސުކޫލް އޮފް އެފްރިކަން އޮރިއެންޓަލް ސްޓަޑީސް ގައެވެ.
އުޘްމާނު ރަސްގެފާނުގެ ރަސްކަމަށް މަހަކާއި ފޮއި ދުވަސްވީތަނާ ހިލާލީ ކަލޯސުލްޠާން ޙަސަން އަލްހިލާލީ ރާއްޖޭގެ ރަސްކަން ފިރައިގެންފައި އުޘްމާން ރަސްގެފާނު ނުވަތަ ސުލްޠާން ޢުޘްމާނު އަލްފެހެންދުވީ ތ.
ގުރައިދޫ އަށް އަރުވާލައްވައި އައްސުލްޠާން ޙަސަން އަލްހިލާލީ ސިރީބަވަނަ މަހާރަދުންގެ ނަންފުޅުގައި ރާއްޖޭގެ ރަސްކަމަށް އިސްވެ ވަޑައިގަތީ އެވެ.
މި ރަސްކަލުންގެ މުއްދަތާއި ކުރިން ދެންނެވުނު މުއްދަތާއި އެކު ހޭދަވި 175 އަހަރާއި 7 މަހާއި 15 ދުވަހަކީ ރާއްޖޭގެ ތާރީޚްގައި ދެކެފައިވާ ގަރާރުކަމެއްނެތް އަދިރި ދުވަސް ތަކެކެވެ.
މުޙައްމަދު ރަންނަ ބަނޑޭރި ކިލެގެފާނު ދައުލަތަށް ޚިދުމަތް ކުރައްވަން ފެއްޓެވީ އައްސުލްޠާން މުޙައްމަދު ޢިމާދުއްދީން މުސްކުޅި ބަންޑާރައިންގެ ރަސްކަމުގައެވެ.
އެމަނިކުފާނު ދައުލަތް ހިންގުމުގެ އިސްވެރިއެއްގެ ގޮތުން އުޅުނު ދައުރުތަކުގައި ދައުލަތަށް ކުރިމަތިވި ބޮޑެތި މައްސަލަތަކުގައި ޢަމަލު ކުރައްވާފައިވަނީ ވަރަށް ވެސް ކެތްތެރި އިޚްލާޞްތެރި ސިޔާސަތެއްގެ މަތީންނެވެ.
އަދި އެދުވަސްވަރު އޮތް ޚާންދާނީ ވެރިކަމުގެ ވާދަވެރިކަމުގައި އެކިލެގެފާނު ހިމެނިވަޑައިގަތީ ތަޢައްޞުބާއި ޒާތީ ނުފޫޒު މުޅިން ނައްތާލެއްވުމާއި،
މިގޮތް ގޮތުން އެކިލެގެފާނަކީ ދައުލަތާއި ރައްޔިތުންނަށް އިޚްލާޞްތެރި ޚާދިމެއްކަން ފާހަގަވެގެން ދިޔައެވެ.
ސުމުއްވުލް އަމީރު މުޙައްމަދު ރަންނަ ބަނޑޭރި ކިލެގެފާނު އަކީ އަލްވަޒީރު އިބްރާހީމް ރަންނަ ބަނޑޭރި މަނިކުފާނުގެ ސުމުއްވުލް އަމީރު ޢަލީ ރަންނަ ބަނޑޭރި ކިލެގެފާނުގެ ދެވަނަ ދަރިކަލުން ކަކާގޭ ކުޑަ މުޙައްމަދު ދީދީ އެވެ.
މަންމަ އަކީ ފަސްމަންދޫ ޙަސަން ހަކުރާ މަނިކުފާނުގެ އަލްވަޒީރު އިބްރާހީމް ޝާޙް ބަންދަރުގެ އަލްވަޒީރު ޢަލިމަނިކު ފާނުންގެ އަލްވަޒީރު މުޙައްމަދު ދަހަރަދަ މަނިކުފާނުގެ ޙުސައިން ދީދީގެ ޢާއިޝާ ދީދީ އެވެ.
މުޙައްމަދު ރަންނަ ބަނޑޭރި ކިލެގެފާނުގެ ބައްޕަ ޢަލީ ރަންނަ ބަނޑޭރި ކިލެގެފާނުގެ މަންމާ ފުޅަކީ އައްސުލްޠާނުލް ޣާޒީ ޙަސަން ޢިއްޒުއްދީންގެ އައްސުލްޠާން މުޙައްމަދު މުޢިއްޒުއްދީން ގެ އަލްއަމީރާ ޢާއިޝަތު ކަނބާރަނި ކިލެގެފާނު ނުވަތަ ކަކާގޭ ގޮމާ އެވެ.
މުޙައްމަދު ރަންނަ ބަނޑޭރި ކިލެގެފާނު ދުނިޔޭގެ އަލިކަން ދެކެވަޑައިގަތީ ހިޖުރައިން 1262 ވަނަ އަހަރު އެވެ.