polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
މިހެން ކިޔަނީ މިބުނި ސެލްތަކުގެ ތެރޭގައި ހަޖަމުކުރުމަށް އެހީވެދޭ އެންޒައިމްސް އެކުލެވޭ ގްރެނިއޫލް ތަކެއް ހުންނާތީއެވެ.
އީއަސިނަފިލް ނުވަތަ އަކީ ދިފާޢީ ނިޒާމްގައި ބައިވެރިވާ ލޭގެ ހުދު ސެލް ގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ވައްތަރެކެވެ.
ޕަރަސައިޓްގެ ސަަބަބުން ޖެހޭ އިންފެކްޝަން އިން ހަށިގަނޑު ދިފާއުކޮށް ހިމާޔަތްކުރުމުގައި މުހިއްމު ދައުރެއް މިސެލް އަދާކުރާކަން ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ.
ވިދާޅުވާ ގޮތުގައި ކަނޑައެޅުމުގައި ބަލަންޖެހޭނީ އަންހެންކުއްޖާގެ ބައްޕަ ފަރާތުން ތިމާގެ އަންހެނުން ޢާއްމުކޮށް ރަންކިޔާ އުޅޭ މިންވަރަށެވެ.
ވީމާ މުދަލެއް ކަމުގައި ބެލެވޭ ކޮންމެ އެއްޗަކީ އެއެއްޗެއް ކިތަންމެ ގިނަވިޔަސް ނުވަތަ މަދުވިޔަސް ރަނަކަށް ފުދޭނެ އެއްޗެކެވެ.
ކަނޑައެޅިފައިވާ ރަން އެއްކޮށް އަންހެންކުއްޖާއަށް ދިނުން ފިރިމީހާގެ މައްޗަށް ވާޖިބުވާ ޙާލަތްތަކަކީ ރޭކުރުމުގެ ކުރީގައި ފިރިމީހާ ނުވަތަ އަނބިމީހާ މަރުވުން،
ކައިވެނީގެ ރަން ނުވަތަ އަކީ އަންހެނަކަށް ކައިވެނީގެ އަޤުދު ކުރެވުމުން ނުވަތަ އެއްވުމުން ޙައްޤުވެގެންދާ މުދަލެކެވެ.
ފުރިހަމަ ޞިއްޙަތެއްގައި ހުންނަ ހިރުގަނޑެއް ނަމަ އޭގެ ކުލަ ހުންނާނީ ގަލުގައި ހުންނަ ފަދަ ފިޔާތޮށި ކުލައަކަށެވެ.
ފުރިހަމަ ޞިއްޙަތެއްގައި ހުންނަ ހިރުގަނޑެއް ނަމަ އޭގެ ކުލަ ހުންނާނީ ގަލުގައި ހުންނަ ފަދަ ފިޔާތޮށި ކުލަ އަކަށެވެ.
ހަމައެގޮތަށް ނެވިގޭޝަންގައި އެހީތެރިވެދޭ ސެޓަލައިޓް ތަކުގެ ސަބަބުން އުޅަނދުފަހަރަށް އެއުޅަދުތައް ހުންނަ ތަންތަނާއި ދާންވީތަންތައް ވަކިކޮށް ދެނެގަންނަން އެގެއެވެ.
މޫސުމާއި ބެހޭ ސެޓެލައިޓްތަކުން ޖައްވާއި ވިލާތަކުގެ ފޮޓޯނަގާ ތޫފާނުތަކާއި ގަދަވަޔާއި ވިއްސާރަވެދާނެ ކަމުގެ ލަފާކޮށް މޫސުން ބުނެދެއެވެ.
ޖާސޫސްކުރާ ސެޓްލައިޓްތަކުން ބިމަށްލޯއަޅާ ބިމުގެ އެކިބިތުގައި ހިގާ ނުހިގާކަންތައް ބަލާހޯދާ ހަދައެވެ.
އަނެއްބައި ސެޓެލައިޓްތަކުން ޢިލްމުވެރިން ބިހާއި އެހެންވެސް ޕްލަނެޓްތައް ދިރާސާކުރުމަށް މަގުފަހިކޮށްދެއެވެ.
ބިމުގައި އަޅުގަޑުމެން ދިރިއުޅޭއިރު ކޮންމެވެސް ސޮކެޓަކަށް ޕްލަގެއް ޖަހާލައިގެން ކަރަންޓް ނަގާފަދައިން ޖައްވުގައި އެކަންއެހެން ކުރެވޭކަށް ނޯވެއެވެ.
ނަމަވެސް ބައެއް ކުދި ސެޓެލައިޓްތައް މައްޗަށް އުދުހޭ ޚާއްޞަ މަތިންދާބޯޓަކުންވެސް ލޯންޖު ކުރެވިދާނެއެވެ.
އަނެއްބައި ސެޓެލައިޓްތައް ލޯންޖު ކުރަނީ ސްޕޭސް ޝަޓްލްއަކުން ނުވަތަ ޕައިލޮޓެޑް ރޮކެޓަކުންނެވެ.
މިހެންވުމުން ޖައްވަށް ދަތުރުކުރާ ޝަޓަލްގައި އިންނަ އެސްޓްރޯނޯޓުންނަށް އެޝަޓްލް އޭގެ މަންޒިލަށް ދަތުރު ކުރާކަމުގެ ހިތްހަމަޖެހުން އޮވެއެވެ.
މިބުނެވުނު އުސްމިނަށް ނުވަތަ ހަލުއިމިނުގައި ދަތުރު ނުކުރެވޭ ސެޓެލައިޓެއްނަމަ ގިނައިރު ތަކެއްނުވެ ބިމަށް ވެއްޓޭނެއެވެ.
ގިނަސެޓެލައިޓްތައް ހަކަތައެއްގެ ގޮތުގައި ބޭނުންކުރަނީ އިރުގެ އަތްވާއި ސެޓެލައިޓްގައި ހުންނަ ބެޓެރިތަކެވެ.
ބިމުގެ ހިޔަނީގައި އިރާއި ނިވާވެގެން ސެޓެލައިޓް ދަތުރުކުރާއިރު ބޭނުންކުރަނީ އޭގައިހުންނަ ބެޓެރިތަކެވެ.
އެންމެ ފުރަތަމަ އިންސާނުން ހަދާފައިވާ ސެޓެލައިޓެއް ޖައްވުތެރެއަށް ލޯންޖުކުރީ 7591 ގައި ސޯވިއެޓް ޔޫނިއަނުން ހަދާފައިވާ ސްޕަޓްނިކް 1 ނަމަކަށްކިޔާ ސެޓެލައިޓެކެވެ.
ސެޓެލައިޓް ބޭނުންވާދިމާއަށް ދަތުރުކޮށް މިސްރާބު ހިފެހެއްޓުމަށްޓަކައި އޭގައި ކުދިކުދި ރޮކެޓްތަކެއް ހަރުކޮއްފައި ހުރެއެވެ.
ހަމައެގޮތަށް ސެޓެލައިޓް މަސައްކަތް ކުރަންޖެހެނީ ގަޑުވާފަދަ ގަދަފިނީގައި ބިމުގެ ހިޔަނީގައާއި އަދައިގެންދާފަދަ ގަދަ ހޫނުއިރުގެ ދޯދިތަކަށް ކަންކަށި ދައްކައިގެންނެވެ.
ހަމައެފަދައިން ސެޓެލައިޓަކީ ޖައްވުތެރޭ ދަތުރުކުރާ ކުދި ހިލައެއްޗެތިން ޖެހި ގެއްލުން ނުލިބޭވަރުގެ ވަރުގަދަ އެއްޗަކަށްވެސް ވާންޖެހެއެވެ.
މިގޮތުން އިންސާނުން ހަދާފައިވާ އެތައްހާސް ސެޓަލައިޓެއް އަޅުގަޑުމެންގެ މިޕްލަނެޓްގެ ވަށައިގެން މިވަގުތުވެސް އެބުރެމުން ދާނެއެވެ.
އެހެންވެއްޖެނަމަ ކޮންމެގޮތެއްވިޔަސް 5 ލައްކަ ރުފިޔާއަށްވުރެ މައްޗަށް އިމްރާންގެ އަގު އުފުލިގެންދާނެއެވެ.
އިމްރާނެ ސޮއި މިފަހަރު ނިއުރޭޑިއަންޓުން ހޯދިޔަސް ނޫނީ ވިކްޓްރީން ހޯދިޔަސް އަހަރަކު އިމްރާނަށް ހޭދަކުރަންޖެހޭ ޚަރަދު 5 ލައްކައަށްވުރެ ކުޑަވުމަކީ ވަރަށް ދުރުކަމެކެވެ.
މިކަން މިހެންވެއްޖެނަމަ ކުލަބުތަކުން ހާމަކޮށްފައިވާ އަގުތަކަށް ބަލާއިރު މިވަގުތު ރާއްޖޭގެ އެންމެ އަގުބޮޑު ކުޅުންތެރިޔާއަށް އިމްރާން ވެގެންދާނެއެވެ.
ނަމަވެސް ނިއުރޭޑިއަންޓުގައި ހުއްޓައި ވީބީއަށް ގެންގޮސްފައިވާ އަލީ އަޝްފާގް ގެ އަގު 5 ލައްކައަށް ވުރެވެސް މަތިވާނެކަމުގައި ލަފާކުރެވެއެވެ.
އެހެންވެ އެންމެ އަގުބޮޑު ކުޅުންތެރިޔަކަށް ވާނީ އިމްރާންތޯ ނޫނީ ދަނގަޑޭތޯ މިއީ އުފެދޭނެ ދުވާލެކެވެ.
ނިއުރޭޑިއަންޓުން އިމްރާނަށް ހުށަހަޅާފައިވަނީ 3 ލައްކަ 50 ހާސް ރުފިޔާ އާއި 2 ކޮޓަރީގެ އެޕާޓްމެންޓެކެވެ.
މިހާރު މާލޭގައި ގޯތިގެދޮރުގެ ކުލި އުޅޭގޮތަށް ބަލާއިރު 2 ކޮޓަރީގެ ފެންވަރު ރަނގަޅު އެޕާޓްމެންޓެއްވެސް ލިބެނީ ގާތްގަނޑަކަށް މަހަކު 15 ހާސް ރުފިޔާއަށެވެ.
ހަމަގައިމުވެސް މަހަކު 12 ހާސް ރުފިޔާއަށްވުރެ ކުޑަކޮށް ފެންވަރު ރަނގަޅު 2 ކޮޓަރީގެ އެޕާޓްމެންޓެއް ނުލިބޭނެއެވެ.
އެހެންވެއްޖެނަމަ އިމްރާނަށް މަހަކު 5 ލައްކަ ރުފިޔާ ނިއުއިން ޚަރަދު ކުރަންޖެހޭނެކަމަށް ބަލަމާ ހެއްޔެވެ.
އަނިޔާގައި ހުއްޓަސް މިވަގުތު އެންމެ ޑިމާންޑް ބޮޑުވެފައިވާ ކުޅުންތެރިޔަކީ ވިކްޓްރީ އާއި ގައުމީޓީމުގެ ގޯލް ބަލަހައްޓަމުން ގޮސްފައިވާ އިމްރާން މުހައްމަދެވެ.
ނަމަވެސް މިހާރު އިމްރާންގެ ޓްރާންސްފަރގެ ކަންތައް ގޮސްފައިވަނީ ގިނަބަޔަކު ހީކުރިގޮތާ ތަފާތުކޮށެވެ.
ދެންއޮތީ ރާއްޖޭގެ އެންމެމޮޅު ކީޕަރުގެ ސޮއި ހޯދުމުގެ ރޭހުގައި ކުރިހޯދަނީ ނިއުރޭޑިއަންޓްތޯ ނޫނީ ވިކްޓްރީތޯ ބެލުމެވެ.
ކޮންމެ ޓީމަކަށް އިމްރާންގެ ސޮއި ލިބުނަސް އިމްރާނަށް ކުރަންޖެހޭ ޖުމްލަ ޚަރަދު 5 ލައްކައަށްވުރެ ކުޑަނުވާނެކަން ޔަގީނެވެ.
އޭގެތެރެއިން އެން އަންހެން ކުއްޖަކު ވަނީ މެލޭ ޝިޔާގައި ބައޯޓެކްނޮލޮޖީގެ ދާއިރާއިން ފުރަތަމަ ޑިގްރީ ޙާޞިލްކޮށްފައެވެ.
ބެޑްމިންޓަން ކުޅުމަށް ޝައުގުވެރިކަން ހުންނަ ޝަކީލާ އަކީ ސުކޫލް ދައުރުގައި ސްޕޯޓްސްމީޓް ތަކުގައި ބައިވެރިވި ފަރާތެކެވެ.
ޝަކީލާ ފިލްމީ ދާއިރާއަށް ނިކުތީ އުމުރުން 16 އަހަރުގައި އޭނާގެ ފިރިމީހާ ޔޫސޭ ތައްޔާރު ކުރި ދިވެހި ފިލްމް ދޮން ސަންޕަ އިންނެވެ.
މިވައްތަރުގެ މަހުގެ ސެލް ނުވަތަ މަހު ސެލް ހުންނަނީ ދިގުކޮށް ސިލިންޑަރެއްގެ ބައްޓަމަށް ބައިވަރު ނިއުކްލިއަސް ލާފައެވެ.
އެހެންކަމުން މަހު ސެލް ނުވަތަ މަސަލް ފައިބަރު ގެ މެދު ހުންނަނީ މަޔޯފިބްރިލް އަށް ޖާގަ ދިނުމަށްޓަކައި ހުސްކުރެވިފައެވެ.
މަސްތަކުގެ ނިޒާމް އަކީ އިންސާނާ އަށް ހަރަކާތްތެރިވެ އުޅުމުގެ ގާބިލިއްޔަތު ހޯދައިދޭ ޙަޔަވީ ނިޒާމެވެ.
މައިބަދަ ހުންނަ ޖަނަވާރު ތަކުގައި މަސްތަކުގެ ނިޒާމް ކޮންޓްރޯލް ކުރަނީ ނާރުތަކުގެ ނިޒާމް އިންނެވެ.
ނަމަވެސް ބައެއް ކަހަލަ މަސްތަކަކީ މިސާލަކަށް ހިތުގައިވާ މަސްތައް އޭގެ ޒާތުގައި އަމިއްލައަށް މަސައްކަތްކުރާ މަސްތަކެކެވެ.
ހިތުގައިވާ މަސްތަކުގެ ދައުރަކީ ލޭދައުރުކުރާ ނިޒާމްގެ ތެރެއަށް ހިތުން ލޭ ޕަމްޕްކޮށް ކޮންޓްރެކްޝަންގެ ޒަރީޢާއިން ފޮނުވައި ދިނުމެވެ.
މަސް ގަނޑުގެ ދެކޮޅު ހަށިގަނޑާއި ތަތްވެފައި އިންނައިރު ހަށިގަނޑު މެދުބައި ނުވަތަ ނާރެސް އާއި ކައިރީގައި ކަށިގަނޑުގައި މަސްގަނޑު ހަރުލާފައި ހުންނަ ބަޔަށްކިޔަނީ އޮރިޖިން އެވެ.
ޞިއްޙީ ގޮތުން ރަގަޅު ޢާދަތަކުގެ ތެރެއިން ދުވާލަކު ދޭއް ނުވަތަ ތިން ފަހަރު ދަތް އުގުޅުމަކީ ވަރަށް މުހިއްމު ކަމެކެވެ.
މީގެ އިތުރުން ދަތްފިލަ ނުއުގުޅައި ސާފު ނުކޮށް ގިނައިރު ބަހައްޓައިފިނަމަ އަގައިން ނުބައި ވަސް ދުވާގޮތްވެއެވެ.
ނަތީޖާއެއްގެ ގޮތުން މުޖުތަމަޢުގައި ގައި އުޅޭއިރު އެފަދަ މީހުންގެ ފުށުން އެހެން މީހުންނަށް ނުތަނަވަސްކަން ކުރިމަތިކުރުވައެވެ.
ހަމަ މިހެން ދަތްތައް ރަގަޅައި އުގުޅައި ސާފުކުރުމަކީ އަނގައިގެ ޞިއްޙަތު ރަގަޅުކޮށްދީ ދަތްތައް ދިގުމުއްދަތަކަށް ރައްކާތެރިކަން މަތީ ދެމެހެއްޓުމަށް އެހީތެރި ވެދޭނެ ކަމެކެވެ.
ދިރާސާއަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި ހެދުނު ހޭލައިގެން ދަތް ނުއުގުޅައި ސައިބޮއިފިނަމަ ދަތްތަކުގެ ދޭތެރޭގައި ބެކްޓީރިއާ ފަދަ ޖަރާސީމް އަށަގަތުން އިތުރުވެ،
ދަތްޕިލަ އުގުޅައި ސާފު ކުރުމުގައި ފްލޮރައިޑް އެކުލެވޭ ދަތް އުގުޅާ ބޭހެއް އިޚްތިޔާރު ކުރުން މުހިއްމެވެ.
އެއީ މިކަމުގެ ސަބަބުން އަނގައިގެ ތެރޭގައި އުފެދޭ ބެކްޓީރިއާ ތައް ނެތިދިއުމަށް މަގުފަހިވެގެންދާތީ އެވެ.
ކަސްރަތު ކުރުމަކީ ވެސް ފުރިހަމަ ޞިއްޙަތެއްގައި ހުރުމަށް ހިފެހެއްޓިދާނެ ޞިއްޙީ ރަގަޅު ޢާދައެކެވެ.
އެމެރިކާގައި 13ހާސް މީހުން ބައިވެރިކޮށްގެން 8 އަހަރު ދުވަހުގެ މުއްދަތަށް ކުރި ދިރާސާއެއް ދައްކާގޮތުން ދުވާލަކު ބައިގަޑިއެއްހާ އިރު ކަސްރަތު ކުރުމުގެ ގޮތުން ހިގާލާ ހަދާ މީހުން ކަސްރަތު ނުކުރާ މީހުންނަށްވުރެ ޢުމުރު ދިގުވެފައި،
ކާބޯތަކެތީގެ ސާފުތާހިރުކަމަށް ރައްކާތެރި ވުމަކީ ވެސް ޞިއްޙީ ރަގަޅު ޢާދަތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ކަމެކެވެ.
ވަރަށް ގިނަ ބަލިތަކަކީ ފެނާއި ކާތަކެތީގެ ޒަރީޢާއިން ފެތުރޭ ބަލިތަކަށް ވީހިނދު މިއީ ވަރަށް މުހިއްމު ކަމެކެވެ.
ފެނާއި ކާތަކެތީގެ ޒަރީޢާއިން ފެތުރޭ ބަލިތަކުގެ ތެރޭގައި ތަފާތު ވައްތަރުގެ ބެކްޓީރިއާ، ވައިރަސް، ޕަރަސައިޓް،
ހަށިގަނޑު ސާފުތާހިރު ކަމަކީ މުޖުތަމަޢެއްގެ އުޅޭއިރު އެހެން މީހުންނަށް ތިމާގެ ފުށުން އުދަގުލެއް ވިޔަ ނުދިނުމަށް ވަރަށް ބޭނުންތެރި ކަމެކެވެ.
އަދި މީގެ އިތުރުން ހަށިގަނޑު ސާފުތާހިރުކޮށް ބެހެއްޓުމަކީ ކަސްއެޅުން ފަދަ ހަމުގެ ބަލިތަކާއި އަދި އެެހެނިހެން އެތަކެއް ބަލިތަކުން މިންޖު ކުރުވާނޭ ކަމެކެވެ.
ކެއުމުގެ ކުރިންނާއި އަދި ފާޚާނާ ކުރުމަށްފަހު ދެއަތް ސާބޯނިލައިގެން ރަގަޅަށް ދޮވެ ސާފުކުރުމަކީ ވެސް ޞިއްޙީ ރަގަޅު ޢާދައެއްގެ ގޮތުގައި ކުރެވިދާނެ ކަމެކެވެ.
އާދަވެގެން ކަސްރަތު ކުރުމަކީ އެތަކެއް ބަލިތަކަކުން ރައްކާތެރިވެ ހުރުމަށް އެޅޭ މުހިއްމު ފިޔަވަޅެކެވެ.
ޞިއްޙަތު ސަލާމަތުން ހުރުމަކީ ދިރިހުރުމަށް ކޮންމެ މީހަކަށްމެ ބޭނުންވާނެ އެންމެ މުހިއްމު އެއް ކަންތަކެވެ.
ފުރިހަމަ ޞިއްޙަތެއްގައި ހުރެވޭނީ ޞިއްޙީ ގޮތުން ރަގަޅު ޢާދަތަކެއް އަޅުގަނޑުމެންގެ ކިބައިގައި ހުރެގެންނެވެ.
ގަސްތައް ބެހިފައިވާ ޢާއިލާ ތަކުގެ ތެރެއިން އޮކްސަލިޑަސީ އޭ ކިޔޭ ޢާއިލާގައި ހިމެނޭ މިގަހަކީ ޢާއްމުކޮށް އިރުގެ އަލިކަން މާބޮޑަށް ބޭނުންވާ ގަހެއް ނޫނެވެ.
1961 ގައި ތަޢުލީމު ފުރިހަމަ ކުރެއްވުމަށްފަހު ޢަމަލީ ހަޔާތަށް ފެއްޓެވީ ދީނީ އެކި މަދަރުސާގައި ކިޔަވާ ދެއްވުމަށާއި ހުކުރު ޚުޠުބާ ދެއްވުމާ ޢާއްމުންނަށް ދީނީ ތަޤްރީރުކުރެއްވުމުންނެވެ.
ފަހުން ހަމަ މައޫނަތު ބަންޖަންގައި ހުންނަ _ މަދަރުސާ ދާރުލް ޙަދީސްއަށް 1966 ގައި މުދައްރިސަކަށް ބަދަލުވެވަޑައިގަތެވެ.
1969 ޖަނަވަރީގައި ސިއޯނި ގައި ހުންނަ މަދްރަސާ ފައިޒުލް ޢުލޫމުގެ ޕްރިންސިޕަލް އަކަށް އަދި އޭގެ ހަތަރު އަހަރުފަހުން _ 1972 _ ގައި _ އަމިއްލަ ރަށުގައި ހުރި މަދްރަސާ އަރަބިއްޔާ ދާރުއްތައުލީމުގެ ޕްރިންސިޕަލަކަށް _ މަދަރުސާގެ ފަރާތުން އެދިގެން _ ބަދަލުވެވަޑައިގަތެވެ.
ދެއަހަރު ފަހުން ބަނާރަސް ގައި ހުންނަ މަޝްހޫރު ދީނީ އިންސްޓް ޓިއުޓެއް ކަމަށްވާ ޖާމިޢާ ސަލަފިއްޔާގެ އެދުމަކަށް އެތާނގެ އުސްތާޒަކަށް ބަދަލުވެވަޑައިގަތެވެ.
އޭގެ ފަހުން މުބާރަކު ޕޫރުގައި ހުންނަ މަދްރަސާ އަރަބިއްޔާ ދާރުއްތަޢުލީމަށް ވަދެވަޑައިގެން ޢަރަބިބަހާއި ފާރިސީ ބަހުގެ އިބްތިދާއީ ތަޢުލީމް ހޯއްދެވިއެވެ.
1373 ވަނަ އަހަރު ޝައްވާލު މަހު މުބާރަކު ޕޫރުގައި ހުންނަ މަދްރަސާ އިޚްޔާއުލް ޢުލޫމަށް ވަދެވަޑައިގެން ޢަރަބި ބަހާއި ދީނީ ތަޢުލީމުގެ ރޮގުން ޢަރަބި ސާނަވީ ތަޢުލީމް ހޯއްދަވަމުން ގެންދެވިއެވެ.
އޭގެ ދެއަހަރު ފަހުން އައުޒަމް ގަޅުގެ މައޫނަތު ބަންޖަންގައި ހުންނަ މަދަރުސާ ފައިޒް ޢާއްމު އަށް ވެދެވަޑައިގެން މަތީ ތަޢުލީމު ހޯއްދަވައި ފަޟީލަތުގެ ފާސްނެންގެވިއެވެ.
ޝައިޚު މުބާރަކު ޕޫރީ އުފަންވެވަޑައިގަތީ 1942 ވަނަ އަހަރުގެ މެދުތެރޭގައި ހުސައިން އާބާދު ކިޔާ ވިލެޖެއްގައެވެ.
މިރަށަކީ އުތުރު އިންޑިޔާގެ ޑިސްޓްރިކްޓެއް ކަމަށްވާ އައުޒަމް ގަޅުގެ ޓައުނެއް ކަމަށްވާ މުބާރަކު ޕޫލް އާ މޭލެއްހާ ދުރުގައި އޮންނަ ރަށެކެވެ.
އައުޒަމް ގަޅަކީ އެފަސްގަޑުން މަޝްހޫރު އެތަކެއް ދަންނަބޭކަލުން _ ޚާއްޞަކޮށް މުޙައްދިސުން ނެއް އުފަންވެވަޑައިގަތް ބިމެކެވެ.
ފަޟީލަތުއްޝައިޚު ޞަފިއްޔުއް ރަޙްމާނު މުބާރަކު ޕޫރީ އަކީ ހިންދުސްތާނުގެ މަޝްހޫރު ދަންނަބޭކަލެކެވެ.
އޭނަގެ ޙަޔާތްޕުޅުގެ ބޮޑުބައި ހޭދަކުރެއްވީ ޤުރުއާނާއި ސުންނަތުގެ ތަޢުލީމު ފެތުރުއްވުމުގައެވެ.
ހިންދުސްތާނުގައި ހުންނަ މައިއަހުލު ޙަދީސް ޖަމްޢިއްޔާގެ އަމީރު ގެ މަޤާމުގައިވެސް ވެސް އޭނަ ހުންނެވިއެވެ.
ޖާމިޢާ ސަލަފިއްޔާ އިން މަހަކު އެއްފަހަރު ނެރޭ މަޖައްލާ ”މުޙައްދިސު“ 1980 ގައި ނެރެން ފެށުމުން އޭގެ ޗީފް އެޑިޓަރަކަށް އޭނަ ހަމަޖެއްސެވިއެވެ.
އެ ވަޒީފާ ދޫކޮށްލެއްވީ މަދީނާގެ އިސްލާމިކް ޔުނިވަރސިޓީގެ ސިޔަރަތު ސެންޓަރާ ގުޅިވަޑައިގަތުމަށެވެ.
މަޖައްލާޔާ ޙަވާލުވެ ވަޑައިގަން ހުންނެވިއިރު އިޖްތިމާޢީ ތާރީޚީ ސިޔާސީ ދީނީ - މިރޮނގުން އެތަކެއް މަޒްމޫނު ލިޔުއްވިއެވެ.
ގައި މަދީނާ ގައި ހުންނަ އިސްލާމިކް ޔުނިވަސިޓީ ގައި ”ކީރިތި ރަސޫލާގެ ސިޔަރަތަށް ޚިދުމަތްކުރާ މަރުކަޒު“ ގެނަމުގައި ކީރިތި ރަސޫލާގެ ސިޔަރަތާ ބެހޭ ގޮތުން ރިސާޗް މަސައްކަތް ކުރާ އިންސްޓްޓިއުޓެއް އުފެދުނެވެ.
ޕީ ސަރުކާރުގެ އެޑިއުކޭޝަން ބޯޑުން ބާއްވާ އިންތިހާނުތަކެއް ކަމަށްވާ މައުލަވީ އިންތިހާނާއި ޢާލިމް އިންތިހާނު _ މިދެ އިންތިހާނު މަތީ ވައަކުން ފާސްކުރެއްވިއެވެ.
އަދި ފަހުން ފާޒިލް ޑިގްރީ އިންތިހާނު އޭގެ ފަހުން ވެސް ހަމަ މިބޯޑުން ފާޒިލް އިންތިހާނު 1978 ގައިވެސް މަތީ ވަނަޔަކުން ފާސްކުރެއްވިއެވެ.
ފަޟީލަތުއް ޝައިޚު ޞަފިއްޔުއް ރަޙްމާނު މުބާރަކު ޕޫރީގެ ކުންޔާ ނުވަތަ ވަނަމުގެ ގޮތުގައި މީހުންގެ ތެރޭގައި އޭނަ ދަންނަނީ އަބޫ ހިޝާމްގެ ނަމުންނެވެ.
ފަޟީލަތުއް ޝައިޚު ޞަފިއްޔުއް ރަޙްމާނު މުބާރަކު ޕޫރީ އަކީ ޢަރަބި ބަހާއި އުރުދޫ ބަހުގެ ލިޔުންތެރިއެކެވެ.
ކިޔަވައިދެއްވަން އުޅުއްވި ދުވަސްވަރު އޭނަ ވަނީ ސަތާރަ ވަރަކަށް ފޮތް އަރަބި ބަހާއި އުރުދޫ ބަހުން ލިޔުއްވާފައެވެ.
ކުޑަ ގޮހޮރުގެ އެތެރޭގެ ތެތް ދުލިފަށް އުފެދިފައިވަނީ ކަލަމްނަރ އެޕިތީލިއަލް ސެލް ގެ ފަށަލަ އަކާއި،
އަދި ހަމަ ތެތްދުލިފަށުގެ ސަތަހައިގައި ކުދި ހޮޅިތަކެއްގެ ސިފަޔަށް ހުންނަ ގްލޭންޑް ތަކެއް ހުރެއެވެ.
މިގްލޭންޑް ތައް ކުޑަ ގޮހޮރުގެ ތެރެއަށް ހުޅުވިފައި ހުންނަނީ ކުރިން ބުނެވުނު ވިލަސް ތަކުގެ ދޭތެރެ ދޭތެރޭގައެވެ.
މިއީ ކުޑަ ގޮހޮރުގެ އެތެރޭ ތެތް ދުލިފަށުގެ ސަތަހައިގައި އެކުލެވޭ ކްރިޕްޓް އޮފް ލެއިބަރކުން އިން ބޭރުކުރާ ދިޔައެކެވެ.
މިދިޔަ ކުޑަ ގޮހޮރުގެ ތެރެއަށް ކްރިޕްޓް ތަކުން ދޫކުރާތާ އިރުކޮޅެއްގެ ތެރޭގައި ވިލަސް ތަކުން އަނެއްކާ ވެސް މިދިޔަ ހަށިގަނޑަށް ނުވަތަ ވިލަސް ގެ ތެރެއަށް ދަމައިގަނެއެވެ.
ކުޑަ ގޮހޮރުގެ މެދު ބައި ނުވަތަ ޖެޖޫނަމް އަކީ ކުޑަ ގޮހޮރު ބެހިފައިވާ 3 ބައިގެ ތެރެއިން މެދަށް އިންނަ ބަޔެވެ.
ނުވަތަ ކުޑަ ގޮހޮރުގެ ފުރަތަމަ ބައި ޑުއަޑީނަމް އާއި ފަހު ބައި އިލިއަމް އާއި ގުޅުވައިދިނުމަށް އެދެމެދުގައިވާ ބަޔެވެ.
ކާތަކެތި ޖެޖޫނަމްގެ ތެރޭގައި ދައުރުވުން ފަސޭހަ ކުރުމަށްޓަކައި ގުދުރަތީ މަސް ފަށަލަ އެއް ޖެޖޫނަމްގެ އެތެރޭގެ ފާރުގައި ވެއެވެ.
ކުޑަ ގޮހޮރުގެ ބައިތަކުގެ އެތެރޭގެ ތެތް ދުލިފަށަލައިގައި ހިމެނޭ ވިލަސް ތައް އަކީ ކާނާގެ ބައިތައް ހަށިގަނޑަށް ނެގުމަށްޓަކައި ސާރފޭސް އޭރިއާ މަތިކޮށްދޭ ބައިތަކެކެވެ.
ފެޓް ފިޔަވައި ދެން ހަޖަމުވެފައި ހުންނަ ކާނާގެ ބައިތައް ހަށިގަނޑަށް ނަގަނީ ކުރިން ބުނި ކުދި ލޭހޮޅި ތަކުންނެވެ.
ވިޓަމިން ބީ12 އަދި ބައިލް ސޯލްޓް ހަށިގަނޑަށް ދަމަނީ ނުވަތަ ނަގަނީ ކުޑަ ގޮހޮރުގެ ފަހު ބައި އިލިއަމް ގެ ތެރޭގައެވެ.
ކުރިން ބުނިހެން ކެމިކަލްތައް ހަޖަމުކުރުމުގެ މަސައްކަތް ފެށިގެން އަންނަނީ މައިދާ އިން ކަމަށްވިޔަސް އޭގެ މަރުހަލާއެއް ކުޑަ ގޮހޮރުގައި ވެސް ފުރިހަމަ ކުރެއެވެ.
ޗިސްމޭ އިން ދޫކުރާ ޕްރޮޓީން ބައިކުރާ އެންޒައިމް ތައް ކަމަށްވާ ޓްރީޕްސިން އަދި ކީމަޓްރީޕްސިން ގެ އެހީގައި ޕްރޮޓީންތައް ކުދި ޕެޕްޓައިޑް ތަކަށް ބަދަލުކޮށްލައެވެ.
ޗިސްމޭ އިން ދޫކުރާ ކާބޮކްސީޕެޕްޓައިޑޭސް ޕޮލިޕެޕްޓައިޑް މޮލިކިޔޫލް ތަކުން އަމީނޯ އެސިޑް ވަކިކުރުމަށް އެހީވެދެއެެވެ.
ބައެއް އިލްމު ވެރިން ވިދާޅުވާ ގޮތުން ކުޑަ ގޮހޮރުގެ ދިގުމިނުގައި އެވްރެޖްގޮތެއްގައި ހުންނަނީ 7-4 މީޓަރާއި ދެމެދުގެ މިންވަރެކެވެ.
ކޯލިސިސްޓަކައިނިން ނުވަތަ އަކީ ކުޑަ ގޮހޮރު ގެ ފުރަތަމަ ބައި ގައި ހުންނަ އައި ސެލް ތަކުން އުފައްދައި ދޫކުރާ ޕެޕްޓައިޑް ހޯރމޯން އެކެވެ.
މިހޯރމޯންގެ ސަބަބުން ޗިސްމޭ އިން ހަޖަމުކުރާ އެންޒައިމް ތައް އަދި ފިތް އިން ބައިލް ބޭރުވުން މެދުވެރި ކުރުވައެވެ.
ސިކްރީޓިން ނުވަތަ އަކީ ކުޑަ ގޮހޮރު ގެ ފުރަތަމަ ބައިގައި ހުންނަ އެސް ސެލް ތަކުން ދޫކުރާ ޕެޕްޓައިޑް ހޯރމޯން އެކެވެ.
ކުޑަ ގޮހޮރު ގެ ފުރަތަމަބައި ގައި ހުންނަ ތަކެތީގެ ޕީއެޗް ކޮންޓްރޯލް ކުރުމުގައި އެހީތެރި ވެއެވެ.
ސިކްރީޓިން ދޫކުރަން ފަށަނީ ކުޑަ ގޮހޮރުގެ ފުރަތަމަ ބައި ޕީއެޗް ދަށްވެއްޖެ ހާލަތެއްގައި އެތާގެ ޕީއެޗް ހަމަހަމަކަން މަތީ ބަހައްޓައިދީ ކޮންޓްރޯލް ކުރުމަށްޓަކައެވެ.
ކުޑަ ގޮހޮރުގެ ފުރަތަމަ ބައި ޑުއަޑީނަމް ގެ ތެރޭގައި ބްރަނާރސް ގްލޭންޑް އޭ ކިޔޭ ދަވަ ބޭރުކުރާ ގްލޭންޑް ތަކެއް ހުރެއެވެ.
އިލިއަމްގައި ހުންނަ ކްރިޕްޓް ތަކުގައި ގޮބްލިޓް ސެލް އޭ ކިޔޭ މިޔޫސިން ބޭރުކުރާ ސެލް ތަކެއް ހުރެއެވެ.
ކުޑަ ގޮހޮރުގެ އެތެރޭގެ ހުރަސް ދިގު ވަށަމިނުގައި އެވްރެޖްގޮތެއްގައި ހުންނަނީ ގާތްގަނޑަކަށް 3-2.5 ސެންޓި މީޓަރާއި ދެމެދުގެ މިންވަރެކެވެ.
ކުޑަ ގޮހޮރުގެ އެތެރޭގެ ތެތް ދުލިފަށުގެ ކޮންމެ އަކަ މިލިމީޓަރެއްގައި 40-20 އާއި ދެމެދުގެ އަދަދަކަށް ވިލަސް ހުރެއެވެ.
ނެފްރޮޓިކް ސިންޑްރޯމް ގައި އެންމެ ފުރަތަމަ ފާހަގަކުރެވޭނެ ކަމަކީ ލެބޯޓްރީ ޓެސްޓްތަކުން ކުޑަކަމުދާ ތަކެތީގައި އާދަޔާ ޚިލާފަށް ޕްރޮޓީން އިތުރުވެފައި ވުމެވެ.
ބައެއް ލިޔުން ތަކުގައި ބުދު ހަދައި ނިމިފައިވަނީ މީލާދީގެ ކުރިން 282 ވަނަ އަހަރު ކަމުގައި ލިޔެފައި ވެއެވެ.
އެހެންކަމުން މިބުދު ވެފައިވަނީ ދުނިޔޭގެ ޒަމާންވީ އަޖައިބުތަކުގެ ތެރެއިން އެންމެ ކުރު މުއްދަތަކަށް ފެންނަށް ހުރި ނިޝާނަށެވެ.
މީލާދީގެ ކުރިން 224 ނުވަތަ 226 ވަނަ އަހަރު އައި ބިން ހެލުމެއްގައި ރޯޑެޒް އަށް ލިބުނު ގެއްލުންތަކުގެ ތެރޭގައި ކޮލޯސަސް ބުދުގެ ކަކުލު ހުޅު ބިއްދައިގެން ދިއުން ހިމެނެއެވެ.
އެދުވަސްވަރު މިޞްރުގެ ވެރިކަން ހިންގަމުންދިޔަ ޕީޓޮލޮމީ-3ގެ ފަރާތުން ރޯޑެޒްގެ ކޮލޯސަސް ބުދު މަރާމާތު ކުރުމަށް ބޭނުންވާ އެހީވެ ދިނުމަށް އެދި ހުށަހެޅި އެވެ.
ބުދުކޮޅަށް އޭގެ މަތީގައި ބެހެއްޓިފައިވާ އަސާސް ނުވަތަ ތަޅުންގަނޑު ހެދިފައިވަނީ ހުދު ކުލައިގެ ސަންގު މަރުމަރު ހިލައިންނެވެ.
ބުދުގެ މަތީ ބައިތައް ބެހެއްޓުމަށްޓަކައި ބުދުގެ ވަށައިގެން ހަރުގަނޑެއް ފަދަ އެއްޗެއް ބެހެއްޓުނެވެ.
މިބުދު ތައްޔާރު ކުރެވުނީ ރޯޑެޒްގެ އަހުލުވެރިން މެސެޑޯނިއަންގެ މައްޗަށް ހޯދި ނަޞްރުގެ ހަދާން ދެމެހެއްޓުމުގެ ގޮތުންނެވެ.
މީލާދީން 654 ވަނަ އަހަރު ޢަރަބީން ރޯޑެޒް އަށް ވަނުމަށްފަހު ހަލާކުވެފައިވާ ބުދުގެ ބައިތައް ނަގައި ސީރިޔާގެ ޔަހޫދީ ވިޔަފާރިވެރިއަކަށް ވިއްކާލި އެވެ.
އެހެން ބައެއް ލިޔުންތަކުގައި ވަނީ ރޯޑެޒް އިން ސީރިޔާއަށް 9 ދަތުރު ބުދުގެ ބައިތައް އުފުލުމަށް ކުރިކަމަށެވެ.
ރޯޑެޒް އަކީ ގްރީސް ގައި އީޖަން ކަނޑުގެ އިރު ދެކުނަށް މެދުތެރޭ ކަނޑުގެ އައްސޭރި ފަށުގައި އޮންނަ ރަށްތަކުގެ ތެރެއިން ހޮވާލެވޭ ބޮޑު ރަށެކެވެ.
މިހިސާބުގެ އެހެން ރަށްތަކާ އަޅާ ބަލާއިރު ރޯޑެޒް އަކީ ތާރީޚީ ގޮތުން ފާހަގަކޮށްލެވޭ ރަށެކެވެ.
ބުދުގެ ދެފައި ހަރު ކުރެވިފައިވަނީ ނެރުގެ ދެފަރާތުގައި ބުދު ހަރުކުރުމަށް ތައްޔާރު ކުރެވުނު ދުވާރުގެ މަތީގައެވެ.
އެހެން ކަމުން ރޯޑެޒްގެ ބަނދަރަށް ވަންނަ ބޯޓް ފަހަރުތައް ބަނދަރަށް ވަދެގެންދާނީ ކޮލޯސަސް ބުދުގެ ދަށުންނެވެ.
ކޮލޯސަސް ބުދުހެދުމުގެ އިސްވެރިއަކަށް ހުރީ ރޯޑެޒްގެ ބުދުހެދުމަށް މަޝްހޫރު މީހެއްކަމުގައިވާ ކަރޭޒް އޭ ކިޔުނު މީހެކެވެ.
ބުދުގެ ބޭރު ފަށަލަ ނުވަތަ ހަންގަނޑުގެ ގޮތުގައި އިންނަ ބައި ހެދިފައިވަނީ ރަން ވަށް ލޯ ބޭނުންކޮށްގެންނެވެ.
ކުނިބުނި ނައްތާލުމުގެ ކަންތައް އެކަށީގެންވާ ގޮތަކަށް ނުހުރުން ( ކުނި ޖަމާކޮށްފައި ހުންނަ ގިނަ ތަންތަނަކީ ފެން ހަރުލާފަދަ އެއްޗެތި ގިނަ ތަންތަނެވެ. )
ބަލީގެ ނުރައްކާތެރި ޙާލަތުގައި މަދުން ނަމަވެސް ބައެއް މީހުންގެ ހަށިގަނޑުގައި ގޮށްލާކަން ފާހަގަކުރެވެއެވެ.
ޑެންގީ ހުމާއި ވިދިގެން ކުރިމަތިވާ ހުޅުތަކުގައި ރިއްސުމަކީ ތަޙައްމަލު ކުރަންދަތި ވޭންހުރި ކަމަކަށްވަނީ ވެފައެވެ.
ޞިއްޙީ ޚިދުމަތް ފޯރުކޮށްދޭ ކޮންމެ ފަރާތަކީ ވެސް ޑެންގީ ހުން ޖެހިފައިވާ މީހަކު ދެނެގަތުމުގެ ގާބިލްކަން ލިބިފައި ހުންނަން ޖެހޭނެ މީހެކެވެ.
ހަމަ އެހެންމެ މިބައްޔާއި ބެހޭ މަޢުލޫމާތު ބެލެނެވެރިންނަށް ވެސް ވީހާވެސް ބޮޑަކަށް ލިބިފައިވުން މުހިއްމެވެ.
ޞިއްޙީ ޚިދުމަތް ފޯރުކޮށްދޭ ފަރާތްތަކުން އާދައިގެ ޑެންގީ ހުމުގެ އަލާމާތްތައް ދެނެގަތުމުގެ އިތުރުން،
ހަމައެއާއެކު ޑެންގީ ހެމޮރޭޖިކް ހުން ގެ ނުރައްކާތެރި އަލާމާތްތައް ހުރިތޯ ބަލަމުން ގެންދަން ޖެހެއެވެ.
އަދި އެޑްމިޓްކޮށްގެން ނޫނީ ފަރުވާ ނުދެވޭ ފަދަ ދަރަޖައަކަށް ބަލީގެ އަލާމާތްތައް ބޮޑުވަމުން އާދޭތޯވެސް ބަލަމުން ގެންދަން ޖެހެއެވެ.
އަދި ބަލީގެ ޢަލާމާތްތައް ފެންނަ މިންވަރު ބިނާވެފައި އޮންނަނީ އެމީހެއްގެ ޞިއްޙަތާ ޢުމުރުގެ މައްޗަށެވެ.
ފުރަތަމަ ފަހަރަށް މިވައިރަސް ހަށިގަނޑަށް ވަނުމުން ފެންނަ އަލާމާތްތަކަކީ އެހެން އާދައިގެ ވައިރަލް ހުން ހުމުގައި ވެސް ފެންނަ އަލާމާތް ކަމަށްވާތީ،
ބޭނުން ވާވަރަށްވުރެ އިތުރަށް ނޫނީ މާ އަވަސް ރޭޓެއްގައި އައިވީ ފެން ދެވިއްޖެނަމަ ހަށިގަނޑުގައި ފެން ގިނަވެ ބަލިމީހާ ފޮއްސިވާނެއެވެ.
މިއީ ޑެންގީ ހެމޮރޭޖިކް ހުން ގައި ލޭގައި ހިމެނޭ ފެނުގެ ބައި ކަމުގައިވާ ޕްލާޒްމާ ލޭހޮޅިތަކުގެ ތެރޭގައި ހަރުލުމުގެ ބާރުދެރަވެފައި ހުންނާތީ ވާގޮތެކެވެ.
އެންމެ ބޮޑަށް ސަމާލުވާން ޖެހޭ ކަމަކީ ފުއްޕާމޭގެ މަސައްކަތަށް ބުރޫއަރާ މިންވަރަށް ފުއްޕާމޭގެ ވަށައިގެން އޮންނަ ދުލިފަށުގެ ތެރެއަށް ފަސޭހަ ކަމާއެކު ފެން ނުކުމެ ހަރުލަފާނެތީ އެވެ.
ޑެންގީ ހުމާއި ޑެންގީ ހުމުގެ ނުރައްކާތެރި ބާވަތް ކަމަށްވާ ޑެންގީ ހެމޮރޭޖިކް ހުން އަކީ ދެކުނު އޭޝިޔާ،
އަދި މިއީ ގައިން ގަޔަށް އަރާ ޒާތުގެ ފުރަމޭ ދުޅަވުން ކަން ނުވަތަ ހުމާއެކު ޖެހޭ އެފަދަ އެހެން ބައްޔެއްކަން ދެނެގަތުން އުދަގޫވެއެވެ.
ކުޑަކުދިންނާއި ބޮޑެތި މީހުންނަށް ވެސް މިބަލި ޖެހުމުން ދާދި އެއްވައްތަރުގެ ޢަލާމާތްތަކެއް ފެންނަށް ފަށައެވެ.
ޑެންގީ ހެމޮރޭޖިކް ހުން ޖެހުމުން ބަލިމީހާގެ ލޭހޮޅިތަކުގެ ތެރޭގައި ހުންނަންވާ ފެން އަދި ލޭގެ އެކި މާއްދާތައް ހުންނަންޖެހޭ މިންގަނޑުތަކުގައި ހިފެހެއްޓުމުގެ ބާރުދަށްވެގެން ދެއެވެ.
އަދި އީޑީޒް އަލްބޯޕިކްޓަސް މަދިރިން އުފުލާ މިވައިރަސް އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑަށް ވާޞިލްވަނީ ޖަރާސީމް އަށަގެންފައިވާ މަދިރި އިންސާނާ ގައިގައި ހަފާ ވަގުތު އެވެ.
މިގޮތުން ފަތާ ފެންގަނޑު ފަދަ ތަންތަނުގެ ފެންގަނޑު އަބަދު ވެސް ބަދަލުކޮށް ބަދަލުކޮށް ބެހެއްޓުން ރަގަޅެވެ.
އުނބު ފަދަ ތަކެތި ފެންނޭޅޭނެ ގޮތަކަށް ބެހެއްޓުން ނުވަތަ އެތަކެތި ނައްތާލުން ފަދަ ކަންތައްތައް ކުރެވިދާނެއެވެ.
ދެވަނަ ފަހަރަށް ވައިރަސް ވާޞިލްވާ 16 އަހަރުން ދަށުގެ ކުދިންނަށް ގާތީ ޑެންގީ ހެމޮރޭޖިކް ހުން ޖެހުމެވެ.
ވައިރަހުގެ އެއްބާވަތުން ހުން ޖެހުނުކަމަށް ވިޔަސް ވައިރަހުގެ ދެވަނަ ބާވަތަކުން ރައްކާތެރިކޮށެއް ނުދެއެވެ.
ޑެންގީ ގެ ނުރައްކާތެރި ވައްތަރަކީ ޑެންގީ ހެމޮރޭޖިކް ހުން ނުވަތަ ޑެންގީ ހުން ޖެހުމުން ލޭނާރު ފަޅައިގެންދާ ވައްތަރު ނުވަތަ ޑެންގީ ހުން ޖެހުމުން ލޭފާއްދާ ވައްތަރު އެވެ.
އެހެން ގޮތަކަށް ބުނާނަމަ މިއީ ޑެންގީ ހުން ޖެހުމުން ލޭނާރުތައް ފަޅައިގެން ގޮސް ހަށިގަނޑުގެ ބައިތަކުން ލޭއަންނަ ވައްތަރެވެ.
ޢާންމުގޮތެއްގައި ޑޮކްޓަރުން އިރުޝާދު ދެނީ ޕެނަޑޯލް ޕެރަސިޓަމޯލް ފަދަ ބޭސްތައް ބޭނުން ކުރުމަށެވެ.
އަދި ބައްޔާއި ގުޅިގެން ކުރިމަތިވާ ލޭހިލުން ފަދަ ކަންކަން މިފަދަ ބާރުގަދަ ބޭސްތަކުގެ ސަބަބުން އިތުރަށް ގޯސްވެގެން ހިގައިދާނެތީ އެވެ.
ޑެންގީ ހުމަކީ ފްލޭވި ވައިރަސް ގުރޫޕަށް ނިސްބަތްވާ ޑެންގީ ވައިރަސް ގެ ސަބަބުން ޖެހޭ ބައްޔެކެވެ.
ނަމަވެެސް މަދިރި ކޮންޓްރޯލް ކުރުމާއި މަދިރިން ތިމާގެ ހަށިގަނޑު ހިމާޔަތްކޮށް ރައްކާތެރި ކުރުމަކީ ޑެންގީ ހުމުން ރައްކާތެރިވުމަށް އެޅިދާނެ ފިޔަވަޅު ތަކެވެ.
ޑެންގީ ހިމޮރޭޖިކް ހުން ހުރިނަމަވެސް ބައެއް ފަހަރު ޓޯނިކޭ ޓެސްޓް ޕޮޒިޓިވް ނުވެ ހިގައިދާނެއެވެ.
ޓޯނިކޭ ޓެސްޓް ނެގެޓިވް ވެއްޖެނަމަ 24 ގަޑިއިރު ފަހުން އަލުން ޓޯނިކޭ ޓެސްޓް ހަދަންވާނެއެވެ.
ޑެންގީ ވައިރަސް ހަށިގަނޑަށް ވާޞިލްވުމުން އެމީހަކަށް ޖެހޭނީ ޑެންގީގެ ކޮން ބާވަތެއް ކަމެއް އަދި ދެނެގަނެވޭނެ ގޮތެއް ހޯދިފައެއް ނެތެވެ.
އާދައިގެ ޑެންގީ ހުން ޑެންގީ ހިމޮރޭޖިކް ހުން އަށް ބަދަލުވެގެން ނުދާނެކަމަށް ޑެންގީގެ ބައެއް ތަޖުރިބާކާރުން ބުނެއެވެ.
ނަމަވެސް ޑެންގީ ހިމޮރޭޖިކް ހުމަށް ބޭނުންވާ ފަރުވާ ނުލިބިއްޖެނަމަ ޑެންގީ ޝޮކް ސިންޑްރޯމް އަށް ބަދަލުވެގެން ހިގައިދާނެ ކަމަށް ބުނެއެވެ.
ލޭގެ ހުދު ސެލް ގެ ކައުންޓް އަދި ލޭހޮޅިތަކުން ލޭބޭރުވިޔަނުދީ ހިފަހައްޓައިދޭ މާއްދާއެއް ކަމަށްވާ ޕްލޭޓްލެޓް ގެ އަދަދު ދަށްވެފައިވާ ތަނާއި،
ޑެންގީ ހެމޮރޭޖިކް ހުން ޖެހުމުން ޞިއްޙީ ޚިދުމަތްތެރިއަކަށް ދައްކައިގެން ފަރުވާ ހޯދިއްޖެނަމަ ފުރާނައަށް ގެއްލުން ނުލިބި ސަލާމަތްވުން ކައިރިއެވެ.
ގޭތެރޭގެ މާހައުލުގައި އުޅޭކަމަށްފާހަގަވާ ފޫކޮޅުގައި ކަޅު ލައްޖެހި ދިގު ނަރުވައެއް ހުންނަ މިމަދިރި ބިސް އަޅަނީ ރީތިކޮށް ސާފުކޮށް ހުންނަ ފެންގަނޑަށެވެ.
ޑެންގީ ހެމޮރޭޖިކް ހުން ގައި (ހަމައެކަނި ގްރޭޑް 1 އަދި ގްރޭޑް 2 ގެ އަލާމާތްތައް ހުރިކަމުގައި ވިޔަސް) ފަހަރުގައި އައިވީ ފުލުުއިޑް ދިނުމަށް އެޑްމިޓް ކުރަން ޖެހިދާނެއެވެ.
ޑަޔަސްޓޮލިކް ޕްރެޝަރު އާއި ދެމެދުގައި ލޭބަލާ ކަފްގެ ޕްރެޝަރު ބަރާބަރު 5 މިނިޓް ވަންދެން ހިފަހައްޓާލާނީ އެވެ.
އެއަށްފަހު ކަފްގެ ތިރިއަށް ހުރި ހިސާބުގައި ކުދިކުދިކޮށް ހުންނަ ރަތް ނޫނީ ދަނބުކުލައިގެ ތިކިތަކެއް ހުރިތޯ ބަލާނީ އެވެ.
ތިރީގައި ބަޔާންކުރެވިފައިވާ ފަދަ ޢަލާމާތްތަކަކީ ޞިއްޙީ ޚިދުމަތްދޭ ކޮންމެ ފަރާތަކަށް ވެސް އަދި ކޮންމެ ބެލެނެވެރިއަކަށް ވެސް އެނގެންޖެހޭނެ ކަންތައްތަކެވެ.
މިފަދަ އަލާމާތެއް ފެނިއްޖެނަމަ ލަސްނުކޮށް ބަލިމީހާ ހޮސްޕިޓަލްގައި ނުވަތަ ޞިއްޙީ މަރުކަޒުގައި އެޑްމިޓް ކުރަންޖެހޭނެއެވެ.
ތިކި ނުޖެހޭ ވަރަށް ފެލާލާފައި އޮންނަ ފެން ފޮތިކޮޅަކުން ގައިގައި ފެން އުގުޅައިގެން 39 ޑިގްރީ ސެންޓިގްރޭޑް އަށްވުރެ،
އިންސާނުންގެ އެކަކު ގައިން އަނެކަކު ގަޔަށް މިބަލި ވާޞިލްވަނީ ބަލިޖެހިފައިވާ މީހެއްގެ ގައިން ލޭބުއިފައިވާ މަދިރިއެއް ސަލާމަތުން ހުރި މީހާގެ ގައިގައި ހެފުމުގެ ތެރޭގައި ބަލި ޖައްސާ ވައިރަސް ސަލާމަތުން ހުރި މީހާގެ ހަށިގަނޑަށް ވާޞިލްވުމުންނެވެ.
މިއީ ޑެންގީ ހުން ޖެހުމުން ލޭނާރު ފަޅައިގެންދާ ވައްތަރު ނުވަތަ ޑެންގީ ހުން ޖެހުމުން ލޭފާއްދާ ވައްތަރު އެވެ.
މިހެން ދިމާވުމުން ތާޒާލޭ ނުވަތަ ގިނައިރު ވެފައިވާ ލޭ ހޮނޑުލެވޭއިރު ނުވަތަ ބޮޑުކަމުދެވޭއިރު ހުރެދާނެއެވެ.
ޑެންގީ ރޯގާ އުޅޭ ސަރަހައްދެއްގައި އަންނަ ކޮންމެ ގަދަ ހުމަކީ ޑެންގީ ހުން ކަމުގައި ވެދާނެ ކަމަށް ބަލަންވާނެއެވެ.
ވައިރަސް އާ ތަޣައްޔަރުވެފައިވާ މަދިރިއެއް ހަށިގަނޑުގައި ހަފާތާ 14-3 ދުވަހުގެ މުއްދަތެއްގެ ތެރޭގައި ބަލީގެ ޢަލާމާތްތައް ފެންނަށް ފަށައެވެ.
ދޭންވީ ފަރުވާ ފުރަތަމަ ތަޢާރަފްކުރީ ތައިލޭންޑްގައި ހުންނަ ޑަބްލިޔޫ އެޗްއޯގެ ކޮލެބޮރޭޓިންގ ސެންޓަރެއް ކަމަށްވާ ކްއީން ސިރިކިޓް ނޭޝަނަލް އިންސްޓިޓިއުޓް ފޮރ ޗައިލްޑް ހެލްތުގެ އިސް ޑޮކްޓަރެއްކަމަށްވާ ޑޮކްޓަރ ސްޗިތުރާ ނިމަނިޓްޔަ އެވެ.
ޓޯނިކޭ ޓެސްޓު އަކީ ޑެންގީ ހިމޮރޭޖިކް ހުން ހުރިތޯ ބެލުމަށް ކުރެވޭ ޚާއްޞަ ޓެސްޓެކެވެ.
މިޓެސްޓް ހެދުމުގެ ކުރިން ބަލިމީހާ އަށް އެކަށޭނަ ސައިޒެއްްގެ ލޭބަލާ ކަފްއަކުން ބަލިމީހާގެ ލޭގެ ޕްރެޝަރު ބަލާނީ އެވެ.
ފުރަމޭ އާއި ދިމާލުން ބަނޑުގެ ކަނާއަތްފަރާތުގައި އަތްލުމުން ތަދުވާނަމަ އެއީ ޑެންގީ ހެމޮރޭޖިކް ހުން ގެ ޢަލާމާތެއް ކަމުގައި ބެލެވެއެވެ.
ފުރަމޭ ދުޅަވުން ފަދަ ބަލިތަކުގައި މޭ ނުވަތަ ފުރަމޭ ދުޅަވާއިރު ހުންނާނީ ލޮލުގައި ރީނދޫކުލަ ހިފާފައެވެ.
ޑެންގީ ހުން ޖެހިފައިވާ ބޮޑެތި މީހުންނަށް ލޮނު ޕެކެޓް ތައްޔާރުކުރާނީ 4 ތަށި ނުވަތަ 1 ލީޓަރުގެ ފެނުގައެވެ.
އަދި ދެއަހަރުން ދަށުގެ ކުދީންނަށް ލޮނު ޕެކެޓް ތައްޔާރު ކުރާނީ 8 ތަށި ނުވަތަ 2 ލީޓަރު ގެ ފެނުގައެވެ.
ޑެންގީ ހުން އާންމުކޮށް ފެންނަ ސަރަހައްދު ތަކުގައި ދިރިއުޅޭ މީހުންގެ ކިބައިން ތިރީގައިމިވާ ޢަލާމާތްތަކުގެ ތެރެއިން ޢަލާމާތެއް ނުވަތަ ޢަލާމާތްތަކެއް ފެނިއްޖެނަމަ އެއީ ޑެންގީ ހުން ކަމަށް ވެދާނެ ކަމަށް ބެލެވިދާނެއެވެ.
ޑެންގީ ހުމުގެ ރޯގާ ފެތުރޭ ދުވަސްވަރެއްގައި ޓޯނިކޭ ޓެސްޓް ޕޮޒިޓިވް ވުމާއެކު ލޭގެ ހުދު ސެލްގެ މިންވަރު ކޮންމެ ކިއުބިކް މިލިމީޓަރަކަށް 5000 ސެލް އަށްވުރެ ދަށްކޮށް ހުރެއްޖެނަމަ އެމީހަކަށް ޑެންގީ ހުން ޖެހިފައިވާ ކަމަށް ބެލިދާނެއެވެ.
ޑެންގީ ހުން ފެތުރެން ދިމާވަނީ މިބަލި ޖެހިފައިވާ މީހެއްގެ ގައިގައި ހަފާފައިވާ އަންހެން މަދިރިއެއް ޞިއްޙަތު ސަލާމަތުން ހުރި މީހެއްގެ ގައިގައި ހެފުމުންނެވެ.
ހޮސްޕިޓަލުން ކުރިމަތިލާންޖެހޭ މައްސަލަ ތަކުން ފެށުން ބިނާވެފައި އޮންނަނީ ބަލީގެ ކުރީކޮޅުގައި އެބަލި މީހަކަށް ފޯރުކޮށްދެވިފައިވާ ޞިއްޙީ އެހީއާއި ފަރުވާ ގެ މައްޗަށެވެ.
އާންމުކޮށް ބަލާ އުޞޫލުން ލޭގެ ޕްރެޝަރު ބަލާލުމަށްފަހު ފަސޭހަކަމާއެކު ޕަލްސް ޕްރެޝަރ ދެނެގަނެވިދާނެއެވެ.
ހަދާން ބަހައްޓަން ޖެހޭ އެންމެ މުހިއްމު ކަމަކީ އެންމެ ބޮޑަށް ބަލި ނުރައްކާވެދާނެ މަރުހަލާ އަކީ ހުން މަޑުވުމަށްފަހު ދެން އޮންނަ 48 ގަޑިއިރު ތެރެކަމެވެ.
ޑެންގީ ހުން ހުރިކަމަށް ޝައްކު ކުރެވިއްޖެނަމަ ދެން ކުރަން ޖެހޭ ކަމަކީ ބަލިބޮޑުވާން ދިމާވެދާނެ ފަދަ އެހެން ކަންތައްތަކެއް ހުރިތޯ ބެލުމާއި،