polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
Yn 1824 cyfeiriodd y Gentleman’s Magazine and Historical Chronicle at gerdd gan William o Lorris a ysgrifennwyd yn wreiddiol yng nghanol yr 13g a soniai am y defnydd o’r cornbib yng Nghernyw yn ystod cyfnod yr oesoedd canol, gan ddweud fod yr offeryn yn gyfarwydd i nifer tu hwnt i Gernyw hefyd, gan gynnwys ‘yng Nghymru … lle y’i adwaenir yn ôl yr enw Pib-gorn’ .
Mae cyfnod Beckham gyda Milan, a ddechreuodd ar y 9fed o Ionawr, 2009, yn fenthyciad o ddeufis er mwyn iddo gynnal ei lefelau ffitrwydd yn ystod cyfnod tawel y tymor Americanaidd, er mwyn iddo fedru cynnal ei yrfa gyda thîm Lloegr.
Ar gychwyn y cylched olaf roedd grŵp o 53 o reidwyr gyda'i gilydd yn erlid yr arwinydd unig ar y ffordd, Christian Pfannberger , ond fe aeth pum reidiwr yn glir o flaen y grŵp hwn, sef Samuel Sánchez , Michael Rogers , Davide Rebellin , Andy Schleck , a Alexandr Kolobnev , gan ddal Pfannberger gyda 15 cilometr i fynd, gan ffurfio bygythiad amlwg ar gyfer y podiwm.
Gyda 2 km yn weddill fe ymosododd Fabian Cancellara oddiar blaen y prif faes a gyda'r ddau a oedd wedi cael eu disgyn gan y tri arweiniwr, Kolobnev a Rogers, fe bontiodd y bwlch i'r arweinwyr, felly roedd chwe reidiwr yn cystadlu'r sbrint terfynol.
Er, fe aeth y ras ffordd ymlaen yn ôthe cycling event went ahead as scheduled with nol y rhaglen, heb unrhyw gwynion gan y reidwyr; ac er i 53 o'r 143 a ddechreuodd y ras dynnu allan, nid yw hyn yn anarferol, fe dynnodd hanner y reidwyr allan hanner ffordd drwy ras ffordd Gemau Olympaidd yr Haf 2004.
Cyn agoriad y Gemau, roedd y Pwyllgor Olympaidd Rhyngwladol yn awyddus i chwarae i lawr unrhyw berygl a wynebai'r chwaraewyr gan lygredd; ond, fe ddywedodd y corff a oedd yn au trefnu y gall ail-raglennu amserlen y cystadleuthau dygner fod yn bosibilrwydd os oedd lefelau'r llygredd yn rhy uchel.
Cafodd yr arddull ei harddel gan William Morris, Charles Robert Ashbee, T. J. Cobden Sanderson, Walter Crane, Nelson Dawson, Phoebe Anna Traquair, Herbert Tudor Buckland, Charles Rennie Mackintosh, Christopher Dresser, Edwin Lutyens, William De Morgan, Ernest Gimson, William Lethaby, Edward Schroeder Prior, Frank Lloyd Wright, Gustav Stickley, Greene & Greene, Charles Francis Annesley Voysey, Christopher Whall ac eraill.
Arwyddwyd y cytundebau, sy'n cynnwys cydnabyddiaeth gan India fod Tibet yn rhan o Weriniaeth Pobl Tsieina a chydnabyddiaeth gan Tsieina fod Sikkim - a fu'n rhannol dan awdurdod Lhasa fel teyrnas annibynnol - yn rhan o India, ar benblwydd y Dalai Lama; mae rhai yn gweld hyn fel arwydd o amharch tuag at arweinydd y Tibetiaid alltud a'r mudiad dros annibyniaeth i Dibet.
Erbyn diwedd a 1980au roedd cylchrediad y Gwyliedydd Newydd wedi disgyn i tua 300 rhifyn y mis ac yn Ionawr 1987 cyhoeddwyd y gwyliedydd (heb y gair 'Newydd' ar fformat llawer mwy modern na chynt gyda llawer o bytiau byr, bachog yn hytrach na thudalennau cyfan ar un pwnc diwynyddol.
Ni newidiwyd yr enw i'r "Royal Society for the Prevention of Cruelty to Children" neu rhywbeth tebyg am fod yr enw NSPCC wedi cael ei sefydlu eisoes ac er mwyn osgoi cymysgu gyda'r Royal Society for the Prevention of Cruelty to Animals , a oedd wedi bod mewn bodolaeth ers dros hanner canrif.
Daethpwyd a'r achos cyntaf o greulondeb i blentyn gan yr NSPCC; yn y wybodaeth o'r llys, rhestrir y plentyn a ddioddefodd fel "anifail bychan", oherwydd ar y pryd nid oedd cyfreithiau ym Mhrydain er mwyn amdiffyn plant rhag cael eu camdrin.
Ceir cyferiad at y Preselau yn chwedl Culhwch ac Olwen, lle mae'r Twrch Trwyth yn glanio ym Mhorth Clais ar ôl anrheithio Iwerddon, ac yna'n mynd i Preselau, gan ladd pedwar o wŷr Arthur yng Nghwm Cerwyn.
Daeth Gomer yn bwysig ym meddylfryd y Cymry yn y 18fed a'r 19g, am i'r hynafiaethydd Theophilus Evans honni yn ei gyfrol ddylanwadol Drych y Prif Oesoedd , ar seiliau ieithyddol gwagsaw, fod y gair 'Cymry' yn tarddu o 'Gomer' a 'Cimeriaid'.
Elfen arall a ategai'r ddamcaniaeth am Gomer fel un o gyndeidiau'r Cymry oedd dylanwad gwaith Sieffre o Fynwy, a honnai fod y Cymry yn ddisgynyddion i'r arwr Brutus o Gaerdroea, dinas hynafol yng ngorllewin Asia Leiaf.
Ar ôl 1995 cafodd y faner wen-goch-gwyn ei defnyddio fel symbol o'r gwrthwynebiad i gyfundrefn Lukashenko, yn fwyaf nodedig yn ystod protestiadau ar ôl etholiadau arlywyddol 2006, 2010, 2015, ac etholiadau arlywyddol 2020 ac mewn ralïau torfol ar ddathliadau Diwrnod Rhyddid fel yn ogystal â gorymdeithiau coffa Dziady.
Nid yw'r faner wedi'i gwahardd yn swyddogol rhag cael ei defnyddio gan y cyhoedd, ond mae'n cael ei thrin gan yr awdurdodau fel symbol anghofrestredig sy'n golygu y gall arddangosiad ohoni gan weithredwyr gwleidyddol neu gefnogwyr chwaraeon arwain at arestiadau ac atafaelu'r fflagiau.
Roedd hyn yn ymwneud â gweriniaethau Baltig a Gorllewin Belarws, un o'r tiriogaethau olaf a atodwyd gan yr Undeb Sofietaidd a arweiniodd at Lithwania yn ailsefydlu ei symbolau cenedlaethol yn 1988, gyda Latfia ac Estonia yn dilyn yr un peth yn ogystal â'r Wcráin gerllaw ym 1990.
Roedd cynllun y faner a ddefnyddiwyd rhwng 19 Medi 1991 a 5 Mehefin 1995 wedi'i ddyfeisio'n wreiddiol gan Weriniaeth Ddemocrataidd Belarws (gelwir hefyd yn Gweriniaeth Genedlaethol Belarws a Gweriniaeth Ddemocrataidd Belarws; BNR ac sydd dal â llywodraeth alltud) a fodolai rhwng Mawrth a Ragfyr 1918.
Mae'r faner wedi cael ei defnyddio'n helaeth gan gefnogwyr yr wrthblaid yn ystod protestiadau Belarwseg 2020-2021 mewn ralïau i gefnogi'r ymgeisydd arlywyddol Sviatlana Tsikhanouskaya, ac yn ddiweddarach ar ôl yr etholiadau y mae anghydfod yn eu cylch, lle, yn ôl datganiad swyddogol y Comisiwn Etholiad Canolog, y llywydd presennol o'r wlad, Alexander Lukashenko, enillodd y mwyafrif o'r pleidleisiau.
Rhwng 1921 a 1939 defnyddiwyd y faner wen-goch-gwyn gan fudiad cenedlaethol Belarwsiaidd yng Ngorllewin Belarws , y ddau gan sefydliadau gwleidyddol fel Undeb Gwerinwyr a Gweithwyr Belarwsiaidd neu Ddemocratiaeth Gristnogol Belarwseg, a sefydliadau anwleidyddol fel Cymdeithas Ysgolion Belarwseg.
Yn ystod yr Ail Ryfel Byd defnyddiwyd y faner gan gydweithredwyr Belarwseg gyda'r Almaen Natsïaidd, yn cael ei defnyddio gan Raada Ganolog Belarwseg ac yn ymddangos ararwyddluniau eraill a wisgwyd gan Heddlu Ategol Belarus, Gwarchodlu Cartref Belarwsia, ac yn ddiweddarach y Waffen-SS.
Mae'r gwrthdaro wedi bod yn ffactor ganolog yng ngwleidyddiaeth y Dwyrain Canol ers creu gwladwriaeth Israel yn 1948 pan orfodwyd cannoedd o filoedd o Balesteiniaid i ffoi o'u cartrefi yn yr hen Balesteina, ffoedigaeth a adnabyddir gan y Palesteiniaid fel Al Nakba .
Mae ymatebion eraill i'r sefyllfa yn cynnwys cael gwared ar Wladwriaeth Israel yn gyfan gwbl a chreu gwladwriaeth newydd yn cynnwys tiriogaeth Israel, Llain Gaza a'r Lan Orllewinol yn ei lle; dyma hen safbwynt Mudiad Rhyddid Palesteina a safbwynt presennol Hamas ac eraill.
Cyflafareddir y trafodaethau swyddogol gan grŵp rhyngwladol o'r enw'r Pedwarawd ar y Dwyrain Canol, a gynrychiolir gan gennad arbennig, sy'n cynnwys yr Unol Daleithiau, Rwsia, yr Undeb Ewropeaidd a'r Cenhedloedd Unedig.
Mae eraill yn herio'r syniad fod meddyliau Schelling yn cael eu nodweddu gan seibiau dwys gan ddadlau fod ei athroniaeth bob amser yn ffocysu ar themâu cyffredin, yn enwedig rhyddid dynol, yr hyn sy'n bendant neu'n absoliwt, a'r berthynas rhwng natur ac ysbryd neu anian.
Damcaniaethu gwyllt a rhamantus a geir yn y llyfrau hyn, fel Gogoniant Hynafol y Cymry , sydd yn amlwg dan ddylanwad rhai o ffugiadau Iolo Morganwg a damcaniaethau rhyfeddol rhai o hynafiaethwyr ac ieithegwyr y 18g a'r 19eg am darddiad a hynafiaeth y Gymraeg.
Fel arfer, daw episod manig ar ôl rhwng dau a phedwar episod isel, a gall gynnwys teimlo'n eithriadol o hapus, yn orfoleddus neu'n ewfforig, teimlo'n llawn egni, diffyg teimlo fel mynd i gysgu, teimlo'n llawn syniadau newydd gwych, neu deimlo'n bwysig.
I bobl eraill, gall person ag anhwylder deubegwn sy'n profi episod manig ymddangos fel eu bod yn siarad yn gyflym iawn, yn newid y pwnc yn aml, yn gyffredinol yn ymddwyn mewn ffordd ryfedd, anarferol a diymatal, yn ymddangos nad ydynt yn gallu eistedd yn llonydd neu ymlacio, yn gwneud penderfyniadau heb feddwl yn iawn am bethau, ac yn gwneud pethau neu wario arian yn fyrbwyll.
Yn ystod episod isel gall symptomau gynnwys teimlo'n drist iawn ac yn anobeithiol, arafu'n feddyliol ac yn gorfforol, diffyg egni, ei chael yn anodd canolbwyntio, colli diddordeb mewn gweithgareddau pob dydd, teimlo'n wag ac yn ddiwerth, teimlo'n eithriadol o besimistaidd, teimladau difrifol o hunan-amheuaeth, ei chael yn anodd cysgu neu ddihuno'n gynnar, neu feddyliau am hunanladdiad.
Grŵp o systemau, traddodiadau a chredoau lle mae gwybodaeth o safle ymddangosiadol planedau a lloerenau'r gofod i'w weld yn ddefnyddiol wrth geisio deall a dehongli gwybodaeth am bersonoliaeth person yw sêr-ddewiniaeth neu astroleg (Groeg: , ástron, ástrou "seren" + , lógos, lógou, "astudiaeth").
Yn ddaearyddol, roedd Ü-Tsang yn cynnwys rhannau canolog a gorllewinol teyrnas Tibet, yn cynnwys y tir o gwmpas Afon Tsang-po , yr ardaloedd gorllewinol o gwmpas mynydd sanctaidd Kailash, a rhan sylweddol o lwyfandir eang Changthang i'r gogledd i gyfeiriad Mongolia.
Ffurfiwyd Ü-Tsang pan unwyd dwy ardal hanesyddol gynharach: Ü yng nghanolbarth Tibet, a reolwyd gan yr enwad Gelukpa dan y Dalai Lamas cynnar, a Tsang a ymestynnai o Gyantse i gyfeiriad y gorllewin, dan reolaeth yr enwad Sakyapa .
Ond ei lyfr pwysicaf a mwyaf dylanwadol oedd ei Cambrobrytannicae Cymraecaeve Linguae Institutiones et Rudimenta , sy'n ymdrîn â gramadeg Cymraeg a rheolau Cerdd Dafod: arhosodd y gyfrol yn llawlyfr bwysig ar y pwnc olaf am gyfnod hir ac roedd Goronwy Owen ymhlith y rhai a fu'n ddyledus iddi am eu gwybodaeth o reolau'r canu caeth.
Er bod Gweriniaeth Irac yn greadigaeth gymharol ddiweddar, ymestyn hanes Irac yn ôl i gyfnod gwawr gwareiddiad ac mae hi wedi bod yn gartref i sawl gwareiddiad dros y canrifoedd ac wedi chwarae rhan bwysig yn hanes y Dwyrain Canol ers cyfnod yr Henfyd.
Dances with Wolves (Gwobrau'r Academi - Enwebwyd ar gyfer Sgôr Gwreiddiol Gorau, Gwobr BAFTA Nomineiddwyd ar gyfer Sgôr Gwreiddiol Gorau ar gyfer Ffilm, Gwobr Golden Globe Enwebwyd ar gyfer Sgôr Gwreiddiol Gorau ar gyfer Ffilm)
Fe wnaeth y pandemig Covid yn 2020/21 llawer o ddrwg i'r A380 gyda mwyafrif ohonynt yn cael eu parcio I fynu a gyda ond ychydig o'r cwmni hedfan am eu dychwelyd i'r awyr yn y tymor hir, cwmni Emirates yw y mwyaf I gadw ffydd yn yr awyren.
Ym 1969 fe gafodd Airbus Industrie ei ffurfio rhwng Ffrainc a’r Gorllewin yr Almaen, fe cafodd Hawker Siddeley ei gynnwys fel contractwr i gynhyrchu yr adain i’r awyren A300 ac fe gludwyd y par cyntaf i Bremen ym mis tachwedd 1971.
Cyhoeddodd Bywyd Duw yn Enaid Dyn, cyfieithiad o lyfr Henry Scougal, The Life of God in the Soul of Man , cyfieithiad o fyfyrdod ar einioes ac angau o waith Thomas Gray , Cri Carcharor dan farn Marwolaeth , ac yn 1824 cyhoeddwyd casgliad o'i weithiau barddonol dan yr enw Telyn Dewi.
Pan ofynnwyd iddo am ddod i delerau gydaG atyniad cyfunrywiol a'i berthynas a Black, dywedodd ei fod wedi ei atynnu at ddynion erioed a'i fod "yng nghefn ei feddwl erioed. Doeddwn i erioed wedi cael teimladau o'r math yna at berson. Roeddwn i wedi bod mewn perthynas gyda merched lle'R oedd gen i deimladau rhywiol, ond daeth hyn yn llawer dwys pan wnes i gyfarfod Lance."
Cynrychiolodd Prydain Fawr yng Ngemau Olympaidd yr Haf 2008 lle'r oedd y cystadleuwr ieuengaf o wledydd Prydain, y cystadleuwr ieuengaf o unrhyw wlad tu allan i gystadlaethau nofio, a'r ieuengaf i gymryd rhan mewn rownd derfynol.
Yn Ebrill 2009, mewn cyfweliad gyda phrif bapur newydd lleol Plymouth, The Herald honnodd Daley ei fod wedi cael ei fwlio yn rheolaidd yn yr ysgol ers y Gemau Olympaidd, a dywedodd ei dad wrth y BBC ei fod wedi ei dynnu allan o'r ysgol dros dro am fod ymateb yr ysgol wedi bod yn aneffeithiol.
Dywedodd: "Doeddwn i erioed wedi cael y teimlad o gariad, fe ddigwyddodd e mor gyflym. Roeddwn i wedi cael fy ysgubo gan y peth i'r graddau fel nad wy'n gallu cael e allan o fy mhen drwy'r amser." Ei ddyweddi yw'r sgriptiwr, cyfarwyddwr a chynhyrchydd Americanaidd Dustin Lance Black.
Perswadiodd y model Kate Moss i eistedd am ail-gread o ddarlun gwreiddiol ohoni gan David Hockney, fel rhan o waith ffotograffiaeth TGAU yn ail-greu gweithiau mawr o gelfyddyd, ar ôl ei chyfarfod wrth dynnu lluniau ar gyfer fersiwn Eidalaidd o Vogue.
Enillodd ddwy fedal aur i Loegr yng Ngemau'r Gymanwlad 2010, yn y plymio ar y cyd 10 metr a'r gystadleuaeth Unigol Bwrdd 10m, ac enillodd y fedal efydd ar gyfer Prydain Fawr yn y gystadleuaeth unigol yng Ngemau'r Olympaidd 2012.
Cynigiwyd ysgoloriaeth lawn i Daley i ysgol breswyl annibynnol Coleg Brighton, ond penderfynodd ei dad yn erbyn hyn oherwydd y pellter o'u cartref, ac aeth i drafodaethau gydag ysgol annibynnol leol Coleg Plymouth, oedd wedi cynnig "ysgoloriaeth sylweddol iawn".
Yn dilyn ei lwyddiant yng Ngemau'r Olympaidd 2012 a haf lle daeth chwaraeon yn boblogaidd iawn yng ngwledydd Prydain, gofynnodd y rhwydwaith deledu ITV i Daley gymeryd rhan mewn sioe realaeth newydd o'r enw Splash! yn dangos enwogion yn dysgu sut i blymio.
Mae rhain yn cynnwys: Barddas, Barn, Bore Da, Cambria, Cip, Cristion, Cylchgrawn Efengylaidd, Cymru a'r Môr, Fferm a Thyddyn, Gair y Dydd, Iaw, Lingo Newydd, Lol, Llafar Gwlad, Natur Cymru / The Nature of Wales, Y Naturiaethwr, New Welsh Reader , Ninnau, Planet, Poetry Wales, WCW, Welsh Country, Welsh Football, Welsh History Review, Y Casglwr, Y Faner Newydd, Y Gwyliedydd, Y Traethodydd, Y Wawr a'r Enfys.
Mae'n cael ei derbyn yn waith Owain Cyfeiliog gan y mwyafrif o ysgolheigion a cheir nodyn yn nhestun Llyfr Coch Hergest yn dweud mai Owain Cyfeiliog a'i canodd, ond yn ei olygiad diweddar mae Gruffydd Aled Williams yn awgrymu'r posiblrwydd mai Cynddelw Brydydd Mawr oedd yr awdur, a hynny ar sail nodweddion unigryw yn y mydr sy'n gyffredin i ganu Cynddelw i'w noddwyr ym Mhowys a 'Hirlas Owain'; ond dydi pawb ddim yn derbyn y ddadl yn erbyn yr awduraeth draddodiadol.
Mae gan yr eglwys nifer o wefannau megis GodHatesFags.com, GodHatesAmerica.com ac eraill ac mae'r gwefannau hyn yn beirniadu cyfunrywioldeb, Catholigion Rhufeinig, Mwslimiaid ac Iddewon yn ogystal â chenhedloedd maent o'r farn sy'n cefnogi'r grwpiau yma: mae'r gwledydd hyn yn cynnwys Gweriniaeth Pobl Tsieina, Sweden, Canada, Gweriniaeth Iwerddon, y Deyrnas Unedig, Mecsico a'r Unol Daleithiau.
Mae'r stori'n ymdrin a bachgen o'r enw Marc a phytiau o'i ddyddiaduron a llythyrau ato, sy'n nodi gafael y 'Brawd Mawr' arno ef, a llithra bob yn hyn a hyn wedi ei gyflyru i iaith synthetig y Frawdoliaeth: ‘Fratolish Hiang Perpeski'.
Ymgais sydd yma gan yr awdur i'n rhybuddio o'r dull tawel mae'r 'Ddelwedd Fawr' yn cyflyru ei dinasyddion, drwy eu moldio'n un corff totalitaraidd, unffurf, neu fel y dywed Owain dro ar ôl tro yn ei gerddi - y 'llwydni llwyd'.
Ceir yma hefyd stori garu rhwng y cymeriadau, gyda rhai'n derbyn pliwtoniwm i wrth-weithio'n erbyn y cyflyru, tra bod eraill yn ymgorffori'n rhan o'r Frawdoliaeth, gan gynnwys y dyn Cwansa, sy'n troi o fod yn lledmerydd dros hawliau lleiafrifoedd i fod yn eu rheoli.
Ymhen peth amser, daw oes y robotiaid i ben, o bosib oherwydd rhyfel niwclear, ac o'r ychydig rai sy'n weddill, gwelid oes newydd, a'r unig destun neu wybodaeth sydd wedi goroesi yw dyddiaduron a llythyrau Marc, a guddiodd mewn cod mewn iaith fechan nad oedd yr Uchel Gyfrifydd yn ei deall.
Mewn cyfweliad gyda Gwenno Saunders a mab Owain, sef Robin Llwyd ab Owain dywedwyd i'r gwaith gael ei ysgrifennu yn 1967/8 ond na chyhoeddwyd y gwaith tan i'r awdur ddanfon y proflenni at Pennar Davies, wedi methu cael unrhyw wasg i gyhoeddi'r nofel.
Cafodd nifer o enwogion i ysgrifennu geiriau Cymraeg a Saesneg i'r alawon heb eiriau traddodiadol yn gysylltiedig â nhw gan gynnwys Syr Walter Scott, Felicia Hemans ac Alfred Perceval Graves yn Saesneg a Ceiriog, Ieuan Ddu, Mynyddog, a Tudno, yn y Gymraeg.
Ym 1862 enillodd Richards wobr yn Eisteddfod Genedlaethol Caernarfon am ysgrifennu alaw i gerdd Ceiriog Ar D'wysog Gwlad y Bryniau (sydd mwy adnabyddus dan enw ei chyfieithiad Saesneg gan George Lindley God Bless the Prince of Wales.) Cannwyd y gan am y tro cyntaf ym mhriodas Albert Edward, Tywysog Cymru a'r Dywysoges Alexandra o Ddenmarc.
Mae ei gerddi poblogaidd yn tueddu i fod yn rhamantaidd a sentimentalaidd braidd, ond ei brif gyfraniad i lenyddiaeth Gymraeg yw ei gerddi byr dychanol, yn enwedig y rhai a geir yn y gyfrol Blodau Drain Duon , sy'n cynnwys ei epigram adnabyddus am Dic Sion Dafydd.
Yn fuan wedi ei sefydlu, datblygodd y gwaith i fod yn fwy nac ymchwil i mewn i'r niwclews atomig, gan ymestyn i ynni-uwch, maes ffiseg sydd yn ymwneud â'r rhyngweithio rhwng gronynnau is-atomig ac felly, cyfeirir at CERN yn aml fel: European laboratory for particle physics .
Cyfundrefn ar gyfer ymchwil niwclear ar raddfa atomig ac is-atomig yw'r Cyfundrefn Ewropeaidd dros Ymchwil Niwclear (Ffrangeg: Organisation Européenne pour la Recherche Nucléaire - yn gynt Conseil Européen pour la Recherche Nucléaire), a adnabyddir fel CERN ) yn Ffrangeg).
Yn ogystal ag amryw o deithiau cenedlaethol, ymddangosodd O'Grady yn y sioe lwyfan Prisoner Cell Block H - The Musical, y sioe gerdd Annie fel "Miss Hannigan", Chitty Chitty Bang Bang fel "the Childcatcher" ac yn y pantomeim Eira Wen a'r Saith Corrach fel y Frenhines Greulon.
Allan o'r 217 o farnwyr a eisteddodd ar ei feinciau yng nghwrs 288 mlynedd ei fodolaeth, dim ond 30 ohonynt oedd yn Gymry ac mae'n annhebygol fod mwy na llond llaw o'r rheini - uchelwyr wedi'u Seisnigeiddio - yn medru siarad neu ddeall Cymraeg.
Yn wreiddiol, Aberffraw ym Môn oedd prif lys brenhinllin Gwynedd, ond Garth Celyn, prif lys cantref Arllechwedd, oedd y prif lys yn ystod teyrnasiad Llywelyn Fawr, a pharhaodd yn brif lys yng nghyfnod ei olynwyr Dafydd ap Llywelyn a Llywelyn ap Gruffudd.
Maenordy deulawr gyda rhan ohono'n dyddio'n ôl i gychwyn y 12g ydy Pen-y-bryn neu Pen y Bryn , tua 200 metr o Abergwyngregyn, Gwynedd a thua 5 milltir i'r dwyrain o Fangor; saif ar fryn coediog sy'n edrych dros y pentref ac Afon Menai.
Ceir dogfen sy'n dyddion ôl i 1553 am breswylydd o'r enw Rhys Thomas a'i wraig Jane yn prynnu'r tŷ a'r tiroedd o'i amgylch pan oedd wedi mynd a'i ben iddo; o'r herwydd mae dyddio carbon yn rhoi dyddiadau ar ôl 1553.
Yn 1988 honodd perchennog y tŷ Kathryn Gibson a Myrddin ap Dafydd mai'r adeilad hwn yw "Garth Celyn", Llys Tywysogion Gwynedd, ond mae ymchwil Ymddiriedolaeth Archaeolegol Gwynedd yn 2012 yn datgan "nad oes dim tystiolaeth argyhoeddedig i ddweud mai Pen-y-Bryn yw "gwir safle palas Llywelyn".
Mae'r aelodau corfforaethol yn cynnwys Cyngor Celfyddydau Cymru, BBC Cymru, Nwy Prydain, Cyngor Dinas Caerdydd, Dur Corus, Deloitte, Eversheds, Banc Julian Hodge, Banc yr HSBC, ITV Wales, Ymddiriedolaeth Elusennol Joseph Rowntree, S4C, Dŵr Cymru a Prifysgol Cymru.
Fe'i cofir yn bennaf am yr ymryson barddol rhyngddo â'r pencerdd enwog Cynddelw Brydydd Mawr am fod yn bencerdd yn llys Madog ap Maredudd, tywysog Powys (sylwer, fodd bynnag, fod rhai ysgolheigion yn amau dilysrwydd yr ymryson).
Traddodiad arall sydd ddim mor boblogaidd yw galwadau "rain stops play" lle bo glaw yn rhwystro chwarae ac o ganlyniad mae gornestau yn cymryd mwy o amser neu'n rhedeg mewn i amser gornestau eraill; adeiladwyd tô sy'n tynnu'n ôl ar y Cwrt Canolog er mwyn delio â'r broblem hyn yn 2009.
Yn 2008, daeth Nadal yn y dyn cyntaf i ennill Roland-Garros a Wimbledon yn yr un flwyddyn, ers Björn Borg ym 1980: bu eto yn drech na Federer i ennill Roland-Garros am y pedwerydd tro yn olynol, ac am y tro cyntaf fe gurodd Federer yn rownd derfynol Wimbledon, wedi pum set a barodd am bump awr bron, a ystyrir yn un o'r gornestau gwychaf yn hanes tenis.
Yn 2008 hefyd enillodd Nadal y fedal aur yng nghystadleuaeth senglau'r dynion yng Ngemau Olympaidd yr Haf yn Beijing, ac esgynnodd i safle Rhif 1 am y tro cyntaf, gan ddisodli cyfnod Federer yn chwaraewr uchaf y byd ers Chwefror 2004.
Enillodd Roland-Garros am y chweched tro yn 2011, gan guro Federer eto yn y rownd derfynol, ond collodd yn y rownd derfynol i Novak Djokovic yn Wimbledon 2011, Pencampwriaeth Agored yr Unol Daleithiau 2011, a Phencampwriaeth Agored Awstralia 2012.
O'r twrnameintiau Meistri'r ATP, mae Nadal wedi ennill Meistri Monte-Carlo 11 o weithiau, Pencampwriaeth Agored yr Eidal dengwaith, Pencampwriaeth Agored Canada pum gwaith, Meistri Hamburg/Madrid pum gwaith, Meistri Indian Wells teirgwaith, Meistri Madrid unwaith, a Meistri Cincinnati unwaith.
Efe yw'r unig ddyn ar wahân i Björn Borg i ennill Pencampwriaeth Agored Ffrainc pedwar gwaith yn olynol, un o ddim ond tri dyn yn yr Oes Agored i ennill Pencampwriaeth Agored Ffrainc a Wimbledon yn yr un flwyddyn galendr, yr ail Sbaenwr i ennill Wimbledon, a'r unig ddyn i fynd i mewn i'r Gemau Olympaidd gyda safle yn y pump uchaf ac yna ennill medal aur yn y gystadleuaeth senglau.
Er i rai ragdybio y byddai ei anafiadau yn niweidio'i yrfa ddiweddarach, mae Nadal wedi parhau i ddominyddu'r cyrtiau clai yn ei dridegau, gan ennill Roland-Garros eto yn 2018, 2019, 2020, a 2022, ac hefyd wedi ennill Pencampwriaeth Agored Awstralia am yr eildro yn 2022 a Phencampwriaeth Agored yr Unol Daleithiau am y pedwerydd tro yn 2019.
Yn 2003 esgynnodd i'r rhestr o 50 chwaraewyr gwrywaidd uchaf y byd, ac yn Awst 2004, yn 18 oed, enillodd ei deitl cyntaf yn Nghylchdaith yr ATP, gan gipio cystadleuaeth senglau Pencampwriaeth Agored Idea Prokom yn Sopot, Gwlad Pwyl.
Daeth Nadal i'r amlwg fel un o chwaraewyr goreuaf yr ATP, ac yn haf 2005, wedi iddo guro Roger Federer, Rhif 1 y byd, yn y rownd gynderfynol, fe drechodd Mariano Puerta yng ngornest derfynol Roland-Garros, ei dro cyntaf i chwarae yn y bencampwriaeth honno.
Enillodd Nadal 22 o deitlau senglau'r Gamp Lawn, gan gynnwys Pencampwriaeth Agored Ffrainc 14 o weithiau, Wimbledon dwywaith, Pencampwriaeth Agored Awstralia dwywaith, a Phencampwriaeth Agored yr Unol Daleithiau pedair gwaith.
Yna fe ymunodd a BBC Radio Wales yn 1978, ac yna ymunodd a thîm teledu BBC Wales fel newyddiadurwr ymchwiliol yn fwyaf aml ochr yn ochr â'i frawd ar Week In Week Out, lle'r oedd ei adroddiadau yn cynnwys ymchwiliad cynnar ar yr epidemig AIDS oedd yn datblygu yng ngwledydd Prydain.
Cerddor Americanaidd yw Daniel Robert Elfman , sy'n enwog am gyfansoddi sgôr a chaneuon ar gyfer ffilmiau Tim Burton, yn ogystal â "Thema The Simpsons" ac yn canu ac ysgrifennu caneuon gyda'r band roc Oingo Boingo o 1976 hyd i'r band ddod i ben yn 1995, mae wedi cyfansoddi sgôr ffilmiau helaeth ers Pee-wee's Big Adventure yn 1985.
Mae puteindai yn gyfreithlon mewn rhai gwledydd, ac mewn gwledydd eraill mae safleoedd eraill, e.e. parlyrau tylino, yn cael caniatad i weithio fel puteindai; mewn rhai gwledydd eraill mae puteindai yn anghyfreithlon neu'n cael eu hanwybyddu gan y gyfraith.
Mewn rhai mae'r merched yn cael eu cadw yno yn erbyn eu hewyllys, mewn cyflwr sy'n debyg i gaethiwed, ond mewn sawl gwlad mae puteindai yn rhan o'r diwylliant ac mae'r merched yn gallu gweithio yn annibynnol gan dalu am y gyfleusdra o gael lle i gwrdd a'u cwsmeriaid.
Roedd yn archaeolegydd amatur - fel bron pob archaeolegydd lleol y pryd hynny - a gyfrannodd nifer o erthyglau ar eglwysi, cestyll a safleoedd archaeolegol gogledd Cymru i'r cylchgrawn Archaeologia Cambrensis, yn cynnwys astidiaethau manwl o fryngaerau Pen-y-gaer ac arolwg o safle Braich-y-Dinas .
Mae Maodez Glanndour, Roparz Hemon, Ronan Huon, Pêr Denez, Pêr Diolier, Youenn Gwernig, Reun ar C'halan, Fañch Kerrain, Yann Gerven, a rhai cannoedd o lenorion eraill wedi cyfrannu cerddi, straeon, cyfieithiadau, erthyglau o bob math ac adolygiadau.
Ond mae'n amlwg, fodd bynnag, nad yw dwysedd y Bydysawd yn wastadol ; mae'n amrywio o ddwysedd gymharol uchel yn y galaethau (yn cynnwys strwythurau dwysedd uchel iawn oddi fewn iddynt, fel planedau, sêr, a thyllau duon) i wagleoedd anferth sydd â dwysedd is o lawer na'r cyfartaledd yn y Bydysawd cyfan.
Ar ôl i berthynasau masnachol gael eu sefydlu gan y Brenin Chuzan Satto gyda'r ymerodraeth Ming o Cheina ym 1372, cyflwynwyd nifer o wahanol fathau o grefftau ymladd Cheiniaidd i'r Ynysoedd Ryukyu gan yr ymwelwyr o Cheina, yn enwedig yn Nhalaith Fujian.