polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
باوکی کاتژمێرێکی گیرفانی پێشکەشکرد و لە تەمەنی ١٥ ساڵی کاتژمێرەکانی هاوڕێ و درواسێیەکانی چاک دەکردەوە و ناوبانگی لە چاکردنەوەی کاتژمێردا پەیدا کرد.
بەڵام لەڕووی چڕی دانیشتوان و گەشەی دانیشتوانەوە لە پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژئاوا لە پلەی ١٤ھەمیندایە و لەگەڵ شارستانی ماکۆ و شارستانی پۆلدەشت،
دوای مردنی پێغەمبەر محمد بەرائی کوڕی مالیک بەشداری شەڕەکانی ڕیدەی کردو یەکێک بوو لە کلیلەکانی سەرکەوتنی موسڵمانان لە ڕۆژی یەمامە کاتێک سەختی بینی لە شەڕەکە دوای موسەیلیمە درۆزن و ئەوانەی لەگەڵیدا قەڵایان کرد لە باخەکەدا؛ و بەرائ لەو ڕۆژەدا ھەشتا و شتێک بریندار ببو،
بەرائی کوڕی مالیک کوڕی ئەلندەر کوڕی دمدم کوەی زەید کوڕی حەرام کوڕی جونداب کوڕی عامر کوڕی غانم سەر بە بەنی غەنم بن عەدی کوەی ئەلنەجارە کە یەکێکە لە ھۆزەکانی عەشیرەتی ئازادی خەزرەج.
لە‌ ساڵی ١٩٥٨ دوای بە‌سە‌ربردنی دوو و‌رزی زۆر سە‌رکە‌وتوو لە‌گە‌ڵ تیپی یە‌کە‌می یانە‌ی مانچستە‌ر ،
لە‌ یە‌کێک لە‌ یاریە‌کانی یانە‌کە‌ کاتێک سە‌رکە‌وتنیان بە‌سە‌ر یانە‌ی ڕێد ستار بلگراد بە‌دە‌ست ھێنا لە‌ جامی ئە‌وروپا و بە‌ فڕۆکە‌ بە‌رە‌و میونخ کە‌وتنە‌ ڕێ بۆ ئە‌و‌ی لە‌وێوە‌ بە‌ زویی بگە‌نە‌و‌ ئینگلتە‌را و خۆیان بۆ خولی ناوخۆی ئە‌و وڵاتە‌ ئامادە‌ بکە‌ن ،
لە‌ ئاسماندا بە‌ھۆی خراپی کە‌ش و ھە‌وا فڕۆکە‌کە‌ زۆر بە‌ سە‌ختی توانی بنیشێتە‌و‌ و لە‌ ڕێڕە‌وی خۆی لایدا ئە‌مە‌ش بووە‌ ھۆی ئە‌و‌ی ئاگری تێ بە‌ربێت و و لە‌کۆی ٤٤ سە‌رنشینی فڕۆکە‌کە‌ کە‌ پێکھاتبوون لە‌ یاریزان و ئە‌ندامانی دە‌ستە‌ی کارگێڕی ڕۆژنامە‌نووس و کارمە‌ندانی فرۆکە‌کە‌ ٢٣یان گیانیان لە‌دە‌ست دا و لە‌ نێویاندا تۆمی تایلۆر و داڤید پیگ لە‌ بە‌رپرسانی یانە‌کە‌ و یاریزان و ھاوڕێی بۆبی دێنس ڤیۆلێت ،
بۆبی خۆی تە‌نیا شکان لە‌ سە‌ری ھە‌بوو لە‌گە‌ڵ خراپی باری دە‌روونی بە‌ڵام یە‌کە‌م کە‌س بوو لە‌ بریندارە‌کان کە‌ نە‌خۆشخانە‌ی جێھێشت و لە‌و کاتە‌دا تە‌مە‌نی ٢٠ ساڵ بوو ،
تاوە‌کو دواتر بێسبی ھە‌ستا بە‌ دروستکردنی یانە‌یە‌کی تازە‌ و بە‌ چە‌ندین یاریزانی تازە‌و‌ لە‌ نێویاندا بۆبێ چاڵتۆن و جۆرج بێست کە‌ ھە‌ردووکیان لە‌ ناودارترین یاریزانە‌کانی مێژووی وڵاتە‌کە‌یانن ،
دواتر چاڵتۆن لە‌ ژیان نامە‌کە‌ی خۆیدا باسی لە‌و‌کرد کە‌ ئە‌و ڕووداوە‌ ھە‌رگیز لە‌ یادە‌و‌ری ناسڕێتە‌و‌ و ھە‌میشە‌ یادی ھاوڕێکانی دە‌کاتە‌و‌.
لە‌ جامی جیھانی ساڵی ١٩٧٠ سە‌رە‌ڕای ئە‌و‌ی تە‌مە‌نی گە‌یشتبووە‌ ٣٣ ساڵ بە‌ڵام چاڵتۆن لە‌ قۆناغی یە‌کە‌م بە‌شداری لە‌ ھە‌رسێ یاریە‌کە‌دا کرد کە‌ ئینگلتە‌را لە‌ دوانیان سە‌رکە‌وتنی بە‌دە‌ست ھێنا ،
چاڵتۆن و ھاوڕێیانی پیکنپاوە‌ر و گێرد مولە‌ر یان تووشی شۆک کرد کاتێک دوو گۆڵی لە‌سە‌ریە‌کیان تۆمارکرد بە‌ڵام دوای ئە‌و گۆلە‌ فرانز پیکنپاوە‌ر گۆڵێکی تۆمارکرد و یوی سیلە‌ر گۆلێ بە‌رامبە‌ری بۆ ئە‌ڵمانیا ھێنا و گێرد مولە‌ر سێھە‌م گۆلیشی بۆ وڵاتە‌کە‌ی تۆمارکرد و ئینگلتە‌رە‌یان خستە‌ دە‌رە‌و‌ی پاڵە‌وانێتیە‌کە‌ ،
بۆب چوارە‌م یاریزانە‌ کە‌ زۆرترین یاری بۆ ئینگلتە‌را ئە‌نجام دابێت دوای بۆبی مور و دە‌یڤد بێکھام و پیتە‌ر شیلتۆن.
بۆبی لە‌ ١٩-٤-١٩٥٨ ئاگادارکرایە‌و‌ بانگھێشتکراوە‌ بۆ ڕیزە‌کانی ھە‌ڵبژاردە‌ی ئینگلتە‌را بۆ یاری بە‌رامبە‌ر سکۆتلە‌ندا لە‌ جامی بە‌ریتانیای گە‌ورە‌ کە‌ ئە‌م بانگھێشتکردنە‌ کاروانێکی دوور و درێژی ئە‌م یاریزانە‌ی لێکە‌وتە‌و‌ بە‌ دە‌یان ژمارە‌ی پێوانە‌یی و نازناوە‌و‌ .
لە‌ یە‌کە‌م یاریدا بە‌رامبە‌ر سکۆتلە‌ندا بە‌ ئە‌نجامی ٤-٠ سە‌رکە‌وتنیان بە‌دە‌ست ھێنا و لە‌ یە‌کە‌م یاری خۆی بۆبی یە‌کە‌م گۆڵی تۆمارکرد ،
دوای ئە‌و‌ بۆ زۆربە‌ی یاریە‌ دۆستانە‌کانی ئینگلتە‌را بانگھێشتکرا و یە‌کە‌م پاڵە‌وانێتی فە‌رمیش کە‌ بۆبی بە‌خۆیە‌و‌ بینی بانگھێشتکردنی بوو بۆ پاڵاوتنە‌کانی جامی جیھانی ١٩٦٢ لە‌ ١٩٦٠ کە‌ یە‌کە‌م یاری بە‌رامبە‌ر لۆکسە‌مبۆرگ بوو و‌ لە‌و یاریە‌دا توانی ھاتریک تۆماربکات.
لە‌ ساڵی ١٩٥٨ لە‌ لێوارە‌کانی مە‌رگ گە‌ڕایە‌و‌ کاتێک لە‌ کارە‌ساتێکی ھێڵی ئاسمانی لە‌ میونخ بە‌شێوە‌یە‌کی سە‌رسوڕھێنە‌ر ڕزگاری بوو لە‌ ساڵانی دوای ئە‌و‌ و‌کو یە‌کێک لە‌ پرشنگدارترین یاریزانە‌کانی جیھان ناوی خۆی تۆمارکرد و تاوە‌کو تە‌مە‌نی ٣٩ ساڵی درێژە‌ی بە‌ یاریکردن دا .
بۆبی ئە‌فسانە‌یە‌کی بێ وێنە‌ی مێژووی یانە‌ی مانچستە‌ر یونایتد و ھە‌ڵبژاردە‌ی ئینگلتە‌را یە‌ و لە‌ ساڵی ١٩٦٦جامی جیھانی بۆ وڵاتە‌کە‌ی بە‌دە‌ست ھێنا.
لە‌ بە‌شێکی سە‌رنج ڕاکێشدا باسی لە‌و‌کردبوو کە‌ ناکۆکیە‌کی دوور و درێژی لە‌گە‌ڵ براکە‌ی جاک ھە‌یە‌ و زۆر بە‌ دە‌گمە‌ن قسە‌ دە‌کە‌ن و سە‌رە‌تای ئە‌م ناکۆکیە‌ش دە‌گە‌ڕیتە‌و‌ بۆ ناکۆکی نێوان بوک و خە‌سوو واتە‌ نۆرمای ھاوسە‌ری بۆبی و دایکی بۆبی سیسیێ ،
دوای ئە‌و ڕووداوە‌ بۆبی لە‌ دایکی جیا دە‌بێتە‌و‌ و لە‌ ساڵی ١٩٩٢ ە‌و‌ چاڵتۆن بە‌ ھیچ شێوە‌یە‌ک چاوی بە‌ دایکی ناکە‌وێتە‌و‌ تاکاتی مردنی دایکی لە‌ تە‌مە‌نی ٨٣ ساڵیدا لە‌ ساڵی ١٩٩٦ گیانی سپارد .
و‌ لە‌ ساڵی ٢٠٠٨ جاکی برای خە‌ڵاتی کە‌سایە‌تی و‌رزشی یە‌کە‌می بی بی سی بە‌خشی بە‌ ڕۆبە‌رت و ئیتر لە‌و کاتە‌و‌ دوای ساڵانێکی درێژ ناکۆکی بوونە‌و‌ بە‌ دوو براکە‌ی جاران.
بۆبی چاڵتۆن دوای ساڵی ١٩٧٣ دوای ئە‌و‌ی ھە‌مووشتێکی لە‌گە‌ڵ یانە‌ی مانچستە‌ر یونایتد بردە‌و‌ بە‌ھۆی ھە‌ڵکشانی تە‌مە‌نی کە‌ گە‌یشتبووە‌ ٣٦ ساڵ بڕیاریدا کە‌مێک پشوو بە‌ خۆی بدات و بچێتە‌ یانە‌یە‌ک کە‌ فشاری کە‌متری لە‌سە‌ربێت ،
ھە‌ربۆیە‌ دوای و‌رزی ١٩٧٣ ڕوویکردە‌ یانە‌ی پریستۆن نۆرث ئیند و و‌کو یاریزان و بە‌ڕێوبە‌ر لە‌و یانە‌یە‌ دە‌ست بە‌کاربوو و‌ ھاوڕێکە‌شی لە‌یانە‌ی مانچستە‌ر نۆبی سیتلز لە‌گە‌ڵ خۆی بردە‌ یانە‌ تازە‌کە‌ و ئە‌ویش و‌کو یاریزان و ڕاھێنە‌ر دە‌ستبە‌کاربوو ،
بە‌ڵام لە‌ و‌رزێک زیاتر لە‌وێ ھە‌ڵی نە‌کرد و لە‌ کۆتایی ١٩٧٤ ئە‌و یانە‌شی جێھێشت کە‌ ٣٨ یاری بۆ ئە‌نجامدا و ١٢ گۆلی تۆمارکرد
چاڵتۆن لە‌ تە‌مە‌نی ١٦ ساڵیدا ولە‌ مانگی دووی ساڵی ١٩٥٣ چووە‌ ڕیزی تیپی ئیست نۆرثە‌مبێرلاند کە‌ ئە‌و یانە‌یە‌ بریتی بوو لە‌ ھە‌ڵبژاردە‌یە‌ک لە‌ یاریزانە‌ بە‌تواناکانی قوتابخانە‌کانی مانچستە‌ر و لە‌لایە‌ن بە‌ڕێوبە‌ری یانە‌ی مانچستە‌ر یونایتد جۆی ئامسترۆنگ سە‌رپە‌رشتی دە‌کرا و دواتریش نە‌ک تە‌نیا لە‌سە‌ر ئاستی مانچستە‌ر بە‌ڵکو بانگھێشتکرا بۆ ھە‌ڵبژاردە‌ی قوتابخانە‌کانی ئینگلتە‌را ،
ئامسترۆنگ سە‌رسام بوو بە‌ ئاستی ھە‌ربۆیە‌ لە‌ ساڵی داھاتوو واتە‌ لە‌ ١٩٥٤ یانە‌ی مانچستە‌ر یونایتد گرێبە‌ستێکیان لە‌گە‌ڵ واژووکرد و لە‌ ساڵی ١٩٥٦ بووە‌ یە‌کێک لە‌ ناسراوترین یاریزانە‌کانی ” بێسبی بە‌یبی ” .
دواتریش بووە‌ بە‌ڕێوبە‌ری یانە‌ی ویگان ئە‌تلە‌تیک لە‌ ساڵی ١٩٨٣ بە‌ڵام لە‌وێش زۆر نە‌مایە‌و‌ .
کارە‌کانی دوای ئە‌و‌ی بریتی بوو لە‌ کاری بازرگانی و ھە‌ستا بە‌ دروستکردنی چە‌ند بازارێکی گۆشتفرۆشی و زێرە‌نگری و گە‌شتکردن ،
بە‌ڵام نە‌یتوانی لە‌ تۆپی پێ دووربکە‌وێتە‌و‌ و چە‌ند قوتابخانە‌یە‌کی تۆپی پێی لە‌ ئینگلتە‌را و ئە‌مریکا و کە‌نە‌دا و ئوستراڵیا و چین کردە‌و‌.
و‌ک وتمان ژیانی پیشە‌گە‌ری لە‌گە‌ڵ مانچستە‌ر یونایتد لە‌ ساڵی ١٩٥٦ دە‌ستی پێکرد کاتێک تە‌مە‌نی تە‌نیا ١٨ ساڵ بوو ،
دوای تە‌نیا و‌رزێک و لە‌ تە‌مە‌نی ١٩ ساڵی بووە‌ یاریزانی سە‌رە‌کی شە‌یتانە‌ سوورە‌کان و مانە‌و‌ی لە‌و یانە‌یە‌ درێژە‌ی کێشا بۆ ماوە‌ی ١٩ساڵ .
لە‌و ماوە‌یە‌دا ٧٥٤ یاری بۆ ئە‌و یانە‌یە‌ ئە‌نجامدا و ٢٣٩ گۆڵی بۆ تۆمارکرد و ١٢ نازناوی جۆراوجۆری بۆ بە‌دە‌ست ھێنا.
ئە‌م کە‌ڵە‌ یاریزانە‌ ناوی تە‌واوی ڕۆبە‌رت چارڵتۆنە‌ و لە‌ ١١ی ئۆکتۆبە‌ری ساڵی ١٩٣٧ ئاشینگتۆن وڵاتی ئینگلتە‌را لە‌ دایک بووە‌ ،
لە‌ یاریگای تایبە‌ت بە‌ خلیسکانی سە‌ربە‌فر لە‌ مانچستە‌ر بۆ یە‌کە‌مجار چاوی بە‌ نۆرما بۆڵ دە‌کە‌وێت و لە‌ ١٩٦١ ژیانی ھاوسە‌ری پێکدە‌ھێنن و دوو کچیان ھە‌یە‌ بە‌ ناوە‌کانی سوزانی و ئە‌ندریا.
لە‌ ساڵی ١٩٦٦ خۆی و براکە‌ی جاک و ھاوڕێیانی جامی جیھانیان بۆ ھە‌ڵبژاردە‌ی ئینگلتە‌را بە‌دە‌ست ھێنا کاتێک لە‌ یاری کۆتاییدا بە‌ ئە‌نجامی ٤-٢ سە‌رکە‌وتن بە‌سە‌ر ئە‌ڵمانیای ڕۆژئاوا کە‌ لە‌و کاتە‌دا ئە‌ڵمانیا قە‌یسە‌ر فرانز پیکنپاوە‌ر سە‌رکردایە‌تی دە‌کرد .
یاریزانە‌کە‌مان لە‌و پاڵە‌وانێتیە‌دا سێ گۆڵی تۆمارکرد کە‌ یە‌کێکیان بە‌رامبە‌ر مە‌کسیک و دووانیان بە‌رامبە‌ر پرتوگال بوو
کە‌ ” بێسبی بە‌یبی ” پڕۆژە‌یە‌کی یانە‌ی مان یونایتد بوو لە‌لایە‌ن ڕاھێنە‌ری ئە‌فسانە‌یی ئینگلیزی مات بێسبی بە‌ڕێوە‌دە‌برا ،
کاری بێسبی ئە‌و‌ بوو بە‌ھرە‌مە‌ندە‌ لاوە‌کانی شارە‌کە‌ کۆ بکاتە‌و‌ و تیپێکی بە‌ھێزی لێ پێبکھێنێت بۆ مسۆگە‌رکردنی داھاتووی یانە‌ی مانچستە‌ر یوناید ،
ئە‌م پڕۆژە‌یە‌ لە‌ دوای جە‌نگی دووە‌می جیھانیە‌و‌ دە‌ستی پێکرد و تاوە‌کوی ساڵی ١٩٦٠ بە‌ردە‌وام بوو.
ئە‌کرێت بوترێت واتە‌رفۆرد دواین یانە‌ی بۆبی بوو و‌کو یاریزانی پیشە‌گە‌ر چونکە‌ ئە‌و یانانە‌ی کە‌ دواتر ڕووی تێکردن تە‌نھا و‌کو ڕێزلێنان بۆ یە‌ک یاری بە‌شداری لە‌گە‌ڵ کردوون لە‌ یاریە‌ دۆستانە‌کان کە‌ ئە‌وانیش یانە‌کانی نیوکاسڵ و شیپێرد و بانگکۆر و بلاکتاون ستی بوون.
ئە‌بێت باسی ئە‌و ڕووداوە‌ بکە‌ین کە‌ پێش چە‌ند ڕۆژێک لە‌ دە‌ستپێکردنی پاڵە‌وانێتیە‌کە‌ بۆبی چاڵتۆن و ھاوڕێکە‌ی بۆبی مور تۆمە‌تبارکران بە‌ دزی لە‌ دوکانێکی گە‌وھە‌ر فرۆش ،
مور بۆ ماوە‌ی چوار ڕۆژ دە‌ستگیرکرا و دواتر بە‌ ئازادکردنی مە‌رجدار ئازادکرا بە‌ڵام چاڵتۆن دە‌ستگیرنە‌کرا.
ڕۆبە‌رت پێش خۆی ھە‌ر چوار مامە‌کە‌ی ستان و جاک و جۆرج و جیمی و و‌ ئامۆزای دایکی جاکی مێلبرن و براکە‌ی جاک گشتیان یاریزانی تۆپی پێی پیشە‌گە‌ربوون ،
بۆیە‌ ئاسایی بوو ئە‌ویش ببێتە‌ یاریزان بە‌ڵام کە‌س پێشبینی نە‌دە‌کرد نە‌ک تە‌نیا ببێتە‌ باشترین یاریزانی بنە‌ماڵە‌کە‌ بە‌ڵکو ببێتە‌ باشترین یاریزان لە‌ مێژووی تۆپی پێی ئینگلیزی.
لە‌ جامی جیھانی ١٩٦٢ بانگھێشتکرا و لە‌ یاری بە‌رامبە‌ر ئە‌رژە‌نتین توانی گۆڵێک تۆماربکات لە‌و یاریە‌ی ئینگلتە‌را ٣-١ سە‌رکە‌وت بە‌سە‌ر ئە‌رژە‌نتین ،
ئە‌و گۆڵە‌ش ٢٥ھە‌مین گۆڵی بۆبی بوو لە‌ ٣٨ھە‌مین یاری نێودە‌وڵە‌تی خۆی بە‌ڵام دواتر لە‌ چارە‌گی کۆتایی پاڵە‌وانێتیە‌کە‌ ئینگلتە‌را دۆڕا بە‌ بە‌ڕازیل و ماڵئاواییکرد .
مەکیاڤێلی لە کتێبی میر ‌دا هێزی تازەی دایە تیۆریی سیاسی و ئەوەی لەوێدا باسی دەکات بە یەکەم دەربڕین دادەنرێ لە ئایدیۆلۆژیی ڕەهایەتی .
لەبەر ئەوەیە بەشێک لە تۆژەران پێیان وایە بۆچوونی مەکیاڤێللی پەی بردنێکی سەرنجڕاکێشە دەربارەی ڕێژەگەرایی ی هەم سیستەمی سیاسی و هەم مێژوو.
باوەڕێکی چەسپاو بەوەی ئاکاری دونیاکرد دەبێ سەر بۆ دەوڵەت و میللەت فروو بێنن و بەو جۆرەش ئاکاری ژێرکردەکان دەبێ لە لایەن مەزنایەتی سیاسییەوە دیاری بکرێت و سەرۆکایەتیش تەنیا بەرژەوەندی میللەتەکەی خۆی ڕەچاوە بگرێ.
گرنگترین دەستکەوت لەکاتی یاری کردن بۆ ھەڵبژاردەکەی بردنەوەی جامی جیھانیی فیفا بوو بۆ ھەڵبژاردەی ئەڵمانیا ئەویش بۆ ساڵی ١٩٧٤ دەگەڕێتەوە و لە کاتی ڕاھێنەرایەتی کردنی ھەڵبژاردەی ئەڵمان ھەمان دەسکەوتی بردۆتەوە ئەویش لە ساڵی ١٩٩٠.
مەبەست لەو ئیرادەیە کە ھەر یەک لە لە تاکەکانی کۆمەڵ بەرەو پێش چوونی ڕەوتی کۆمەڵگاکە بڕیاری لەسەر دەدەن و کاری بۆ دەکەن.
بەڵکو بەپێی لەدایکبوون و پەروەردە بوون و گەورەبونی لەو وڵاتەدا ئەو ڕەگەزنامەیە ی پێدراوە و وەک خەڵکی ئەو ناوچەیە یان ئەو ھەرێمە ناسراوە یان ئەو وڵاتە ناسراوە.
کە لەلایەن ئەندامەکانییەوە بە گیانی لێپرسنەوە و دڵسۆزی بۆ بەھێز بوون و گەشەکردنی ڕێکخراوەکەیان ھاوکاری یارمەتی یەکتر بدەن.
دوای ئەوەش گیانی ھاوکاری لەگەڵ ڕێکخراو و کۆمەڵ و یانە و پارتەکانی تردا دەگۆڕنەوە و بە ھەمووبان بە گیانێکی ھاوبەش خەبات دەکەن،
چونکە ھەر یەکێک لە ئەندامانی ھەر ڕێکخراوێک بە ویستی خۆیان بوونە ئەندام و بڕیاری ئەوەیان داوە ھەموو تواناکانیان بۆ گەشەکردن و خزمەتی ڕێکخراوەکەیان بخەنە کار.
ھەروەھا لە ھەر کۆمەڵگایەکدا چەندە ڕێکخراو و یانەو پارت و کۆمەڵەکان زیاتر و چوست و چالاک بن ئەوەندە کۆمەڵ مەدەنی بەھێزو کاریگەرە.
مەبەست لەوەیە کە ھیچ کۆمەڵگایەک نابیتە مەدەنی تا ھە ڕێکخراوە ئەوەی بەرامبەری قبوڵ نەکات و ھاوکاری نەکات و ڕێزی لێ نەگرێ.
بە کورتی کۆمەڵی مەدەنی لە ئەنجامی چەندین کادری کارای جۆراو جۆر لە توانا و بەرنامە و بیرکردنەوەی ھاوچەرخ و ڕەگەز جیاواز دادەمەزریت.
ئەوەش دوای ئەوەی ھەستی خێزان و تایەفە گەری و ھۆزایەتی و ناوچەیی و ئایینی بۆ ھەستی خزمەتکردن و بنیات نانی کۆمەڵگەیەکی فرەیی دەگۆڕێت.
نەوەک لە بەرامبەر ماددە و خزمایەتی و تێرکردنی ئارەزووەکانی خودی و ئەندامەکان بێت یان لاسایی و چاولیکەری کۆمەڵ گاکانی دەوروبەرو جیھان بێت.
ئەم فەیلەسوفە بەریتانییە پێی وابوو کە سەرەتا مرۆڤ گیانی شەڕانگێزی تیادا بووە تاک لە دژی تاک و کۆمەڵ لە دژی کۆمەڵ شەڕی کردووە دواجار گەیشتووەتە ئەوەی پەنا ببات بۆ پەیمانی کۆمەڵایەتی بۆ تیکەڵ بوون و ڕا گۆڕینەوە پاشان بیرۆکەی کۆمەڵی مەدەنی سەری ھەڵداوە؛ و پێ ی وایە بۆ گەیشتن بەم قۆناغە کۆمەڵگا ھەنگاو بە ھەنگاو دەبێ پێش بکەوێت؛ و ئەم بیرو بۆچوونانەی لە کتێبی بە درێژی باس کردووە لە ساڵی ١٦٥٠ز.
تا بەھۆی ململانێ ی ئابورییەوە بە دەستکەوتی زیاتر بدەن دواجار دەست بەسەر بازاڕەکان دا بگرن و دەسەڵاتی ئابوری لە دەوڵەت وەربگرنەوە و بناغەی کۆمەڵی مەدەنی دابڕیژن).
جۆن لۆک ئەم بابەتانەی لە کتێی دا بەدرێژی باس کردووە و بنەمای ئابوری ئازادی بە بنەمای کۆمەڵی مەدەنی داناوە و بەو پێ یەی کە کار لە سیستەمی سیاسی دەکات.
بە بڕوای ئەم (لە ھەر کۆمەڵگایەک دا ھەر کاتێک دەسەڵاتی چەسپاو بوو و کۆمەڵگا لە دەوڵەت جیا بوو و تەرازوی ھێزی لە نێوان ھەردوکیان ڕاگرت بەو کۆمەڵگایانە دەوترێ کۆمەڵی مەدەنی).
و کەش و ھەوای بە ھۆکارێکی گرنگ داناوە بۆ وەرگرتن یان ڕەت کردنەوەی بنەماکانی کۆمەڵی مەدەنی لەلایەن کۆمەڵگاکانەوە؛ و پێ ی وایە دانیشتووانی کۆمەڵگا فێنکەکان زیاتر ئارەزوی چەسپاندی یاساو کۆمەڵی مەدەنی دەکەن.
لە کتێبەکەیدا بە ناوی پەیمانی کۆمەڵایەتی دەڵی (تا ئەندامەکانی کۆمەڵ پەیمان لەگەڵ خۆیان دا نەبەستن بۆ بنیات نانی ئەو کۆمەڵگایەو ڕچەی داب و نەریت و کلتور و بنەما کۆمەڵایەتی یە کان نەشکێنن،
دەڵێ (بنەمای کۆمەڵی مەدەنی بریتییە لە دابەشکردنی کاتەکانی کار دوای ئەوە بازاڕی ئازاد دروست دەبێت و دەرکەتنی بازاڕی ئازادیش بنەماکانی کۆمەڵی مەدەنی دادەمەزرێنێت.
کۆمەڵگەی مەدەنی مەبەست لەو کۆمەڵگایەیە کە ھەریەک لە کۆمەڵ و ڕێکخراوە خۆبەخشە ئازادەکان واتا ئەوانەی لەلایەن سیستەمی سیاسی ھەر دەسەڵاتێکەوە ھان نادرێن تا دەست بخەنە ناو کارو باری ھاووڵاتیانەوە و ھەوڵ پێش خستنی سەرجەم بوارەکانی ژیانی خەڵک و کۆمەڵگەکەیان دەدەن.
بە واتایەکی تر سەرجەم ئەو کۆمەڵ ھەرەوەزی و پیشەیی سیاسی و ڕێکخراوەیی و زانستی و وێژەیی و یانە وەرزشی و کۆمەڵایەتی ڕۆشنبیریانەی لە ھەر یەکێک لە کۆمەڵگەکان دا بوونی ھەیە و ئاگادارو شارەزای ئەرک و ماف و توانا و کارو ئامانجەکانیانن.
ئەگەر بە وردی بە ڕووداوەکانی مێژوودا ڕۆبچین و ئاوڕێک لە مێژووی سۆمەری و ئەکەدی و ئاشوری و میسرییە کۆنەکان و گریک و ڕۆمانەکان بدەینەوە بۆمان دەردەکەوێت کە ھەر لە سەرەتاکانی دەرکەوتنی شار و سیستەمی سیاسی دەوڵەتە شاردا سەرەتاکانی گۆمەڵگای شارنشینی و مەدەنییەت دەرکەوتووە.
لەم ڕووە و پێدەچیت شارە کۆنەکانی وەک (ئور و لەگش و ئەربائیلۆ و ئاشور و نەینەوا و دلھی و ڕۆما و… ھتد) چەندین نموونەی جیھانی کۆن بن.
دەرکەوتنی شێوازی ش لە کۆمەڵگادا کە زۆربەی ھەرە زۆری بنماکانی کۆمەڵی مەدەنی لە خۆ گرتبیت بۆ نێوان سەدەکانی شازدەیەم و حەڤدھەمی زایینی لە ئەورووپا دەگەڕێتەوە لەم ڕووەشەوە دەکریت دەرکەوتنی کۆمەڵگای مەدەنی بۆ سێ قۆناغ دابەش بکەین:
لەم بوارەش دا ھەریەک لە ئەندامەکانی کۆمەڵی مەدەنی بەپێی بواری پسپۆڕی و شارەزایی و لێھاتوییان خزمەتی کۆمەڵ و یانە و ڕێکخراو و پارتەکەیان دەکەن.
دوورگەی بریتانیا لەوپەڕی باکووری خۆراوای کیشوەری ئەورووپا لە ھەزارەی یەکەمی پێش زایین وەک دەوڵەتێکی پاشانشینی ڕەھا دەرکەوتبوو.
بە واتای ئەوەی پاشاو بنەماڵەکەی دەسەڵاتێکی بێ سنووریان ھەبوو لە بە ڕێوەبردنی وڵات تا دەرکەوتنی شۆڕشی پیشەسازی کە کۆمەڵێ گۆڕانکاری بە دوای خۆی دا ھێنا لەوانە لە ساڵی ١٦٨٨ شۆڕشگێڕان توانیان بنەماڵەی ستیوارت لە تەختی پاشایەتی بھێننە خوارەوە و ولیەمی سێ یەم بکەن بە پاشا لەم ڕووداوەش چەندین لێکەوتی ھەبوو لەوانە:
لەبەر ئەوەی دامەزراندنی کۆمەڵگاکە لەسەر زەمینەی بازاڕی ئازاد دادەمەزرێ بۆیە بەردەوام ململانێ ی ئابوری لە جۆرو ژمارەی بەرھەمەکان دا بوونی ھەیە.
ھەر کۆمپانیاو کارگەو بازاڕێک لە پێناو زوتر دابینکردنی خواستی ئەندامانی کۆمەڵگا ململانێ لەگەڵ بەرامبەری دەکات ھەولیش لە بەرھەمھێنان و دابینکردنی ئەو خواستانەدا لە نزیکترین کات و بە جوانترین شێواز و ھەرزان ترین نرخ ئەو پێویستییانە دابین بکات.
چونکە سیستەمی بازاڕی ئازاد لە پێناو مانەوەو سەرکەوتن و ململانێکان دا ھەوڵ دەدات ھەموو خەون و حەزەکانی مرۆڤ بکاتە واقیع و بەرجەستەیان بکات.
بە پێچەوانەی سیستەمی سۆشیالیستی کە دەوڵەت دەست دەگرێت بەسەر بازاڕ و کۆمپانیاکان و کارگەکان دا و بەرھەمەکان لەگەڵ سیستەمی ئایدۆلۆجیای سیاسی خۆی دا دەیگونجێنێت.
بەپا بوونی شۆڕشی فەرەنسی لە و بڵاوکردنەوەی بەیاننامەی ڕاگەیاندنی لە ١٦ ی ئابی ١٧٨٩ز داتر بە سەرکەوتن گەیشتنی لە ساڵی ١٧٩٤ سەرەتاکانی کۆمەڵی مەدەنی فەڕنسی ڕەگی داکوتا و ئەم ئەنجامانەی ھەبوو شۆرش:
١-ڕوخاندنی سیستەمی پاشایەتی لە وڵات دا و دانانی دەستووری فەرەنسا لە ساڵی ١٧٩١ ٢-چەسپاندنی یاسای مەدەنی لە فەرەنسادا ٣-چەسپاندنی سیستەمی خوێندنی بەزۆر بۆ ھەموو چینەکان.
٤-ئازادی دامەزراندن و بەگەڕ خستنی پارت و ڕێکخراوەکان لە وڵات دا ٥-چەسپاندنی مافەکانی مرۆڤ و مافی چارەی خۆنوسین بۆ گەلی فەرەنسا بیرمەندو فەیلەسوفەکانی بواری کۆمەڵی مەدەنی:
دەرکەوتنی ولایەتە یەکگرتووەکانی دوای دەرکەوتنی شۆڕشی ئازادی خوازی ئەمریکییەکان بەسەر بەسەر دەوڵەتی بەریتانیای داگیرکەر لە ساڵی ١٧٧٦ سەرەتایەکی نوێ بوو بۆ دەرکەوتنی کۆمەڵگایەکی نوێ بە ناوی کۆمەڵگای ئەمریکی.
سەرکەوتنی ئەو شۆڕشە ئەو بەیاننامەیەی بە دوادا ھات کە لە ٤ تەممووزی ساڵی ١٧٧٦ ز لە خستییە ڕوو کە گرنگترین بەندەکانی بوون:
٣-ھەموو توێژو ڕەگەزەکانی کۆمەڵگای ئەمریکا مافی دامەزراندن و خستنە گەڕی پارت و ڕێکخراوو کۆمەڵە یانە ی تایبەت بە خۆیان ھەیە.
کۆمەڵی مەدەنی بەھۆی ئەو سەندیکاو ڕێکخراوانەوە ھەوڵی ڕۆشنبیر کردن و پەروەردەیەکی ھاوچەرخ بۆ سەرجەم ئەندامانی دەدات.
دیارە بوونی دەیان ڕێکخراو و کۆمەڵی جیاوازی ھەمە چەشن وادەکات کە ئەندامانی ئەو ڕێکخراو و سەندیکایانە لە ھەوڵی بەردوام دا بن بۆ فیربوونی بوارە نوێکانی زانست و پەروەردەو بوارەکانی تر… کە ئەمەش دەبیتە ھۆی ئەوەی کۆمەڵگا پڕ بێت لەو کەسانەی کە ڕارەزایی و پسپۆڕییان ھەیە لە بوارەکانی ئابوری و سیاسی و کۆمەڵایەتی و تەندروستی و… ھتد کە ئەمەش وڵات بەرو گەشەکردن دوور کەوتنەوە لە توندرەِوی سیاسی و شەڕو شۆڕ و ئاژەوەکان دەبات.
جۆرێک لە سیستەمی سیاسی دادەمەزرێنێ کە دورە لە سیستەمی پادشایی ڕەھاو بنەماڵەیی و پشتاو پشت و دیکتاتۆرییەتی بیَ سنوور و سوڵتان نشینی و خەلافەت.
لەم بوارەدا ئایدۆلۆجیای دەوڵەت سەربەستە لە کارەکانی و دورە لە دەست تێوەردانی ئایینی و پیاوانی ئایینی دروستکردنی کێشەی ئایدۆلۆجی بۆی.
ئەم زاراوەیە لە ھەردوو بڕگەی پێکھاتووە کە مەبەست لەو کۆمەڵەیە لە شارەکانەوە سەر ھەڵدەدەن و درێژە بە ژیانی ئاسایی خۆیان دەدەن.
زاراوەکەش لە زمانی عەرەبی دا و لە زمانی ئینگلیزی دا و لە ی بۆ دانراوە کە دەقاو دەق ماناو بەھاکانی واتە کوردییکە دەگەیەنن و بەرجەستە دەکەن.
لە پێناو دابینکردنی ئاسایشی ژیان و بەرەو پێش بردنی ئاستی بوارەکانی خوێندن و پەروەردەی دروست و زانست و زانیاری و ھونەرو وەرزش دا؛ و کارێک ناکات کە ئەندامانی بۆ بەرژەوەندییەکی تایبەت و کاتی تووشی پاشا گەردانی و سەر لێشێوان ببن.
کورت دەکرێتەوە بۆ یان لە زمانی فەرانسەوی دا) یان بە کورتی کۆمیساریای پەنابەران پرۆگرامێکی نەتەوە یەکگرتووەکانە و بنکەی ھەمیشەیی لە شای ژنێڤ دایە.
ئە‌ندازیاری جیۆتە‌کنیک ھە‌لدە‌ستیت بە‌ دۆزینە‌وە‌و دیزاینکردنی ھە‌موو جۆرە‌کانی فاوە‌ندە‌یشن و ئە‌و پرۆژانە‌ی کە‌ لە‌ ناو خاک ئە‌نجامدە‌درین.
ھە روە‌ھا دیزاینکردن و دروستکردنی فاوە‌ندە‌یشن بۆ جۆری جیاوازلە‌ پیکھاتن یا لە‌ قە‌بارە‌ بۆ ھە‌موو ستراکچە‌رە‌کان وە‌کو پرد بە‌ ھە‌موو جۆرە‌کانی و ‌ .
ھە‌روە‌ھا لە‌ دیزانی ئە‌و ستراکچە‌ر بچوکانە‌ش بە‌کادریت لە‌ وکاتە‌ی کە‌ پیکھاتە‌ی خاکە‌کە‌ی ڕیگە‌ نادات بە‌ دیزایکردنی بە‌ ئاسانی .
بەر له دەست پێکردنی هەر پرۆژەیەکی ئاوەدانی وەکوو باڵەخانه و جادە و سەد پیویسته ئەندازیاری ژێئوتەکنیک له بارەی چۆنیەتی خاکی جێگەکەوه دڵنیا ببێت.
وە‌ دیواری راگڕو ستراکچە‌رە‌ ڕاگرە‌کان وە‌کە‌ بە‌ نداو بە‌ ھە‌موو جۆرە‌کانی تونیل و و خە‌ندە‌ ق یان و دروستکردنی خە‌زان وکە‌نالە‌ ئاوییە‌کان
بەڵام لەبەرھەمەکانیدا باسی لە بارەی ژیانی مرۆڤ کردووە لە شاردا ٢- مارکس و ئەنجلس بە پەرەسەندنەکانی سەرمایەداری و کاریگەریان لەسەر شێوازی ژیانیان لەبەرچاو بووە لە شاری مانچستەر وپێی شادمان نەبوون ٣- پێشیان وایە بەشاری بوون ھەنگاوێکە لەبواری شۆڕشدا چونکە شار شوێنێکە کرێکاران بەکۆمەڵ تیایدا کۆدەبنەوە کە شێوەیەک لەپەیوەندی کۆمەڵایەتی نوێ‌ دەرەخسێنێ‌،
٤-ھەژاری و نالەباری بارودۆخی ژیانی کرێکار یەکێک بوو لەرەھەندی شاری سەدەی نۆزدەھەم کە ئەمە سەرنجی مارکسی ڕاکێشا ٥- مارکس پێی وایە پەیوەندی نەریتی کۆمەڵگای گوندنشین لەگەڵ دەرکەوتنی کۆمەڵگای شارنشینی دەگۆڕێت بۆ پەیوەندی بەرژەوەندی خوازی،
وە لە بەرھەمەکانی تریشیدا بەراورد لەنێوان شارەکانی ئەوروپی و ئاسیایی دەکات بە لەبەرچاوگرتنی تایبەتمەندی ھەر یەکەیان کە ڕاستیە مێژوویەکانەوە دروست بوون،
بەڵام ئەم تێڕوانینە پەیوەست بوو بەسەرەتای بەشاری بوون لە پێش دەرکەوتنی بورژوازی ١١- بەڵام توێژینەوەکانی مارکس و مارکیسەکان دەڵێن لەدوای دروست بوونی چینایەتی و سەرھەڵدانی بورژوازی مرۆڤ لەشاردا نامۆ دەبێت بەھەموو شتێ‌ واتە ئازادی ڕاستەقینە لەوەرگرتنی پارە بەرامبەر حەقی ماندوو بون نایەتی دی بەڵکو نەتھا لە یۆتۆپیادێتە دی
١-ناوەندی زاڵبونە بەسەر ناوچەکانی تری جیھاندا ٢- ئەم شارانە بەھاو پێوەر و کەلتوری نوێ‌ دەھێننە جیھانەوە ٣-ھۆکارەکانی پەیوەندی کردن و جۆرەکانی ھەڵس و کەت کردنیش دەگۆڕێت ٤-لەبەرھەمەکانی کستڵزیشدا دەبینرێت کە :
بەڵام لە ئاسیا و ھەندێک گوندی ڕوسیا تاکەکان سەرقاڵی بازرگانین بەوەتایەکی گوندی بازرگانین کە تایبەتمەندی شاری ھەیە ئەمە ئەو گۆڕاوەیە سەرنجی ڤیبەری راکێشاوە.
ئەو باسەی کە ئایە پەرەسەندنی ئێستای جیھان بەرھەمی شێوازی سەرمایەداریە یان بەھۆی دەرکەوتنی دایک شارەکانەوەبوو یان بازرگانی جیھانی یان رەفتای عەقڵاننی یان بەمۆدێرن بوون،
کۆنترین ئاماژەکردن بۆ یەسووع لە نووسراوە نا-مەسیحییەکاندا دەگەڕیتەوە بۆ دەوروبەری ساڵی ٩٣ بۆ مێژوونووسی یەھوودی یوسفیۆس فلاڤیۆس،
وەسفی دەدات بەوەی یەکێکە لەپیاوانی ئایینی کە کاری سەرسووڕھێنەر ئەنجام دەدات و پەند و ئامۆژگاری دەداتە خەڵک و ژمارەیەکی زۆر لە یەھوودییەکان و بتپەرستان دوای کەوتوون جگە لەوەی کۆمەڵێک لە لێکۆڵەرەوان گومڕا بوون لەھەمبەر تەندرووستبوونی دەقەکەی مێژوونووسە عیبرییەکە.
دووەمین ئاماژەکردن بۆ یەسووع دەگەڕێتەوە بۆ مێژوونووس سالیس کە لە نیوەی دووەمی سەدەی یەکەمی زایینیدا ژیاوە و لەوەی تا ئەمڕۆ بەردەستە لێی،
ئەگەرچی لێکۆڵەرەوانی وەکوو گۆڵنبێرگ و فیلینی و دەیڤد شتراوس لەسەدەی نۆزدەھەمدا مەیلیان ھەبووە بۆ ئەو بڕوایایەی کە یەسووع مێژووییانەی بوونی نەبووە،
پاشان ھەمان ئەو وشە گریکییە داتاشراوە لەلایەن زمانە ئەورووپییەکانەوە بەجۆرێ کە یەکەم پیتی وشە گریکییەکە لە ـەوە بووە بە و وشەکە بووە بە .
لەکاتێکدا ئایینی ئیسلام لەرێگەی قورئانـەوە بەپێچەوانەوە دەڵێت کە عیسا پێغەمبەرێک بووە لە پێغەمبەرەکانی خودا و لە مرۆڤێک زۆرتر ھیچی تر نەبووە.
پاشان بۆ قوتابییەکانی دەردەکەوێت و بۆ ماوەی ٤٠ ڕۆژ لەگەڵییان دەمێنێتەوە و پاشان بەرز دەبێتەوە بۆ ئاسمان و لەلای دەستە ڕاستی خودای باوکەوە دادەنیشێت،
خاڵێکی گرینگ کە لێرەدا دەبێ داکۆکی لەسەر بکرێت ئەوەیە کە ئەرکی ئەم دەوانەی کە لە دواییا دێت تەنها تایبەت بە بێهۆش کردن نیە بەڵکە ئەم دەوانە لە پڕۆسەی بێهۆشی دا ئەرکیان هەیە.
دیتن و شتی تر کە بە هۆی دەوایێکۆ پێا بێت بە شێوازێک کە بتوانین نەشتەرگەری یا هەر کارێکی تر کە ئەبێت بە هۆی ئێش لە لەش نا ئەنجام بدەین.
هەروەها دەبێت ئەوەی کە لەبەری کردووە مەگەر زۆر بەکەمی ئەگینا لەبیری نەچێتەوە و هەر کەی بیەوێت بتوانێت وەکو چۆن بیستوویەتی لەمامۆستاکەی،
بۆیە بەم ناوەوە ناونراوە چونکە خۆی لەو ڕێگەیەوە کە لێیەوە گێڕدراوەتەوە سەحیحە و پێویست ناکات بگەڕێین بەشوێن ڕێگەی تردا تاوەکو پێی بەهێز بکەین،
و خۆشی لەهەموو ئەو کردار و گوفتارانە دوور دەخاتەوە کە بەئەندازەی نەریت کاریگەری خراپیان دەبێت لەسەر مەردایەتی و کەسایەتی و ڕێزی مرۆڤ لەناو کۆمەڵگادا.
فەرموودەی سەحیح بەو فەرموودەیە دەوترێت کە ڕشتەی گێڕانەوەکەی بەیەکەوە بوستراوە و بچڕانی تێدا نییە و نائاسایی و هۆی لەکادارکردنی تێدا نییە و کەسانی ناو ڕشتەکە یەک لەدوای یەک کەسی لەخواترس و ئاگادار بن و متمانەدار بن لە لەبەرکردن و تەواوکردن و هێنان و گواستنەوەی فەرموودەدا.
ئەو کەسەی فەرموودەیەک دەگێڕێتەوە نابێت پێچەوانەی وتەی چەند گێڕەوەیەک بێت کە هەمان فەرموودەیان گێڕاوەتەوە و کەسی متمانەدار بوون،
ئەم دوو ماسکۆتە لە دیسێمبێری ساڵی ٢٠١٠ ئاشکرا کران وە ئەم دوو ناوە لە دوای ڕاپرسیەکی گەورە لەسەر تۆڕی ئینتەرنێت ھەڵبژێردران کە چوار ناوی تر ڕکابەرییان دەکرد کە بریتی بوون لە سیێمۆ و ستریمۆ و کلیمێک، لادکۆ،
ھەرچەندە ناوی سلاڤکۆ بە دڵی پۆڵاندیەکان نەبوو چونکە پیتی ڤ لە زمانی پۆڵۆنیدا نیە بەڵکو لە جیاتی ئەو پیتە پیتی و بەکار دەھێنرێت کەچی پیتی ڤ تەنھا لە ووشەیەکی کەم بەکار دەھێنرێت لە قسەپێکردنی ڕۆژانە ھەر بۆیە پۆڵۆنیەکان بڕیاریاندا لە پیتێکی تایبەت بە زمانی خۆیان بخەنە نێو ووشەکە بەڵام فیدڕاسیۆنی تۆپی پێی ئەورووپا ڕێگە نادات ھیچ ئالفابێتێک جگە لە ئینگلیزی لەم جۆرە شتانە بەکار بھێنرێت،
بلیت یان تیکیتی یارییەکان ڕاستەوخۆ لە ڕێگەی پێگەی فەرمی فیدڕاسیۆنی تۆپی پێی ئەوروپی فرۆشران و ڕێژەیەکی تر دابەش کران بەسەر ھەر ١٦ فیدڕاسیۆنە بەژدار بووەکانی یۆڕۆی ٢٠١٢،
بەپێی ئامادە کردنی فۆڕمی تیکیتەکان ئەوا لە مارس-ئازار ـی ساڵی ٢٠١١ بڕی ١٫٤ میلیۆن بلیت ئامادە کران بۆ ھەر ٣١ یارییەکانی پاڵەوانیەتیەکە،
ئەمەش بە بەراورد لەگەڵ پاڵەوانیەتی ڕابردوو بە ڕێژەی ١٧٪ زیادی کردووە کە ڕیکۆردی مێژوویی لە ڕوویی تیکیت فرۆشتنەوە شکاند لەسەر ئاستی پاڵەوانیەتیەکانی نەتەوەکانی ئەورووپا.
نرخی بلیتەکان لە قۆناغی کۆمەڵەکان و لە کورسی پشت گۆڵەکان بە ٣٠ یۆڕۆ بوو کەچی بۆ یاری فایناڵ و لە کورسی لای سەرەکی یاریگا نرخی بلیت بەرز بوەوە بۆ ٦٠٠ یۆڕۆ،
بەپێی ڕێنماییەکانی فیدڕاسیۆنی تۆپی پێی ئەوروپی ئەوا پێویستە کۆمپانیایی تێلیکۆمی پۆڵۆنی ئینتەرنێتێکی خێرا بە خێرایی ١٤٠ گێگا بایت بۆ یەک چرکە ئامادە بکات لە یاریگاییەکانی پۆڵاند و ھێڵێکی تر بە خێرایی ٢٨٠ گێگا بایت ئامادە بکات بۆ پەیوەندی ڕاستەوخۆیی نێوان پۆڵاند و یۆکڕاین،
ھەروەھا پێویستە بۆ ھەر یارییەک ٣١ کامێرای کوالیتی بەرز ئامادە بکات بۆ ئەوەی ڕووداوەکان بە جوانترین شێوە بگوازرێتەوە سەرباری ھەندێک کامێرای زیادە بۆ چالاکیەکانی تری دەرەوەی یاریگا وەک ڕیکۆرد کردنی گەیشتنی ھەڵبژاردەکان بۆ یاریگا و پرێس کۆنفڕانس و ھەروەھا ئەنجامدانی چاوپێکەوتن لەگەڵ یاریزانان و ئەوانی تر.
دروشمەکە گوزارشت لە یەکگرتنی ھەردوو وڵاتی ئوکراینا و پۆڵەندا دەکات لە ڕابردوو و ئێستاش وەک دوو نەتەوەی بە ھیوای گەورەی ڕۆژھەڵاتی ئەورووپا تێدەکۆشن بۆ پێشکەشکردنی جوانترین ڕوخساریان بۆ بەڕێوەچوونی پاڵەوانیەتیەکی سەرکەوتوویی ئەورووپا.
لۆگۆی فەرمی پاڵەوانیەتیەکە لە ١٤ی دیسێمبێری ساڵی ٢٠٠٩ لە ئاھەنگێکی تایبەت لە گۆڕەپانی میخایلیڤیسکا لە شاری کیێڤ پایتەختی ئوکراینا ئاشکرا کرا،
تێیدا بە بەڵگەی ڤیدیۆیی سەلماندووێتی کە چۆن لە یاریگاکانییان سوکایەتی بە یاریزانە ڕەش پێستەکان دەکرێت و تا ئێستاش سڵاوی ‘ نازی ‘ بەکاردەھێنرێت.
لەگەڵ ئەوەش پۆلیسی وڵاتەکە تەنیا بۆ ئەوە ئاگادارکراونەوە کە گیانی ئامادەبووانی یاریگا بپارێزن بۆیە زۆرێ لەیاریکەرانی ئیتالیا و ئینگلتەڕا نەیانھێشت خێزانەکانیان ھاوسەفەریان بن لەبەر مەترسی لە ئوکراینا وە لە وڵاتی پۆلەنداش بەم دواییە تەقینەوەیەک ئەنجام درا کە زۆرێک لە وڵاتان خەریک بوو بەم ھۆیەوە پاشەکشە بکەن
بەڵام لەکۆتایی بەشداریان کرد سۆڵ کامبڵی کاپتنی پێشووی ھەڵبژاردەی ئینگلتەرا لەم دواییە بۆ ڕاگەیاندنەکان لەبارەی ئەم کێشەیەوە بەم شێوەیە دواوە:
ئۆفەری پۆڵەندا و ئوکراینا لە ١٨ی ئەپریل-نیسانی ساڵی ٢٠٠٧ لە لایەن لیژنەی جێبەجێکاری فێدراسیۆنی تۆپی پێی ئەورووپا دەست نیشان کرا ئەمەش دوای سەرکەوتنی بەسەر ئۆفەرەکانی ئیتالیا و ھەردوو و فایلی ھاوبەشی کرۆواتیا - ھەنگاریا ،
پۆڵەندا و ئوکراینا دەبێتە سێیەم پاڵەوانیەتی کە بەیەکەوە میوانداری بکەن لە دوای سەرکەوتنی بەلجیکا و ھۆڵەندا لە ساڵی ٢٠٠٠ و نەمسا و سویسرا لە ساڵی ٢٠٠٨،