polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
لە باغەکەی پشت ماڵی ی مامی ڕەمزی خۆیان پەنھان دەکەن بۆ جل گۆڕین و لەوێوە بە ھاوڕێیەتی ئامۆزایەکی دەچنە دێی بنەسڵاوە کە لە دوورایی سێ سەعات ڕێ بە سواری لە ڕۆژھەڵاتی ھەولێر کەوتووە.
ڕۆژی دیکە دەچن بۆ دێی بیۆکە بە نیازی ئەوەی بچن بۆ تورکیا و بەوێدا بگەڕێنەوە بۆ ئەڵمانیا لەبەرئەوەی ئاشکرابوونیان ھەموو ڕێگەیەکی سەرکەوتنی پلانەکەیان لێ دەبەستێت،
داوا دەکا خۆی ڕادەست بکات و خزمەکانی پێوە ڕزگار بن ڕەمزی ویستبووی خۆی بکوژێت بەڵام مامی تەمای ژیانی لەبەر دەنێت و دەیھێنێتە سەرئەوەی کە خۆی بەدەستەوە بدات،
لەوە بەولاوە دەیاننێرن بۆ مووسڵ و بەغدا و قاھیرە بە مەبەستی دادگایی کردن و سەرەتا بەحکومی لەسێدارەدان و دواتر حوکمەکەیان بۆدەگۆڕن بە زیندانی بیست ساڵ،
پاش کۆتای جەنگ میولەر و ھاوڕێکانی ئازاد دەکرێن و دەچنەوە ئەڵمانیا و ڕەمزیش ڕەوانەی بەغداد دەکرێت و پاش تێکچونی باری دەروونی ئازاد دەکرێت و لەساڵی ١٩٤٧ کۆچی دوای دەکات.
میولەر لە کتێبەکەیدا دەنووسێ کە وەکو ئەڵمانیەکی بە پەرۆش بۆ میللەتەکەی لە جەنگی جیھانی دووەمدا بیر لە پلانێک دەکاتەوە یارمەتی وڵاتەکەی بدات بەرەو سەرکەوتن.
میولەر خۆی ساڵی ١٩٣٦ سەردانی کوردستانی کردبوو پێشتر و شێخ مەحمودی ناسیبوو ھەروەھا لەگەڵ شێخ لەتیفدا سەردانی ناوچەی پشدەری کردبوو و ئاغاکانی ئەوناوەی دەناسی،
لە ساڵی ١٩٤٣دا نەخشەی پلانێک بۆ سەرکردایەتی جەنگی ڕایخی سێیەم دەنێرێت لە بارەی چۆنیەتی سوودوەرگرتن لە نەوتی عێراق بەھۆی کوردەکانەوە،
کردەوەیەک بوو کە نەخشەدانەرەکەی لەلایەنئەڵمانیای نازییەوە داڕێژرابوو بۆ بەدەست ھێنانی سەرچاوەی ووزەی ڕۆژھەڵاتی ناوەڕاست بەتایبەتی ھەرێمی کوردستان کە ئەوکات لەژێر ھەژموونی بەریتانیادا بوو،
ئەڵمانەکان لە ڕۆژھەڵاتی ئەورووپا و پێشڕەویان کردبوو بۆ بەدەستھێنانی ووزە پەلاماری یەکێتیی سۆڤیەتی ئەو کاتیان دابوو گەشتببونە کەنارەکانی دەریای قەزوین و شارەکانی گرۆزنی و مایکۆب و باکۆ بگرێت کە سەرچاوەی ووزە بوون،
بۆیە بیری دەکەوێتەوە کە لەساڵی ١٩٤٢ لە ئەستەمبوڵ کەسێکی وەھای ناسیووە و دژی سیاسەتەکانی ئینگلیز بووە کە ئەویش ڕەمزی نافیعە،
ھەرزوو دەچێتە ئەستەمبوڵ و ڕەمزی دەدۆزێتەوە و لەمبارەیەوە قسەی لەگەڵ دەکات و ڕەمزی ڕازی دەبیت بەوەی کەنەوتی کوردستان بۆ ئەڵمانیا و لە سایەی ئەڵمانیاوە سەربەخۆی بۆ کورد دەستەبەربێت،
ناوەکەی لەوەوە ھاتووە کەبەناوی شێخ مەحموودی حەفیدو بووە بەڵام بۆ ئەوەی نھێنی کردەوەکە دەرنەکەوێت چەند پیتێکیان لابردووە و ماوەتەوە.
چەینی سەرەتا وەکو یاریدەدەری کۆنگرێسمن ویلیەم ستایگەر کاری کردووە و دواتر لە کابینەکانی سەرۆک نیکسن و فۆڕد خۆی گەیاندۆتە کۆشکی سپی،
چەینی لەلایەن جۆرج بوشەوە وەک جێگری خۆی دیاریکرا لە پارتی کۆماری بۆ ھەڵبژاردنەکانی ساڵی ٢٠٠٠ی سەرۆکایەتی ئەمەریکا.
ڕیچارد بڕوس چەینی سیاسەتمەدارێکی ئەمەریکیە کەوا لەنێوان ساڵانی ٢٠٠١ بۆ ٢٠٠٩ وەک جێگری سەرۆکی ئەمەریکا کاری کردووە.
ھەروەھا یەکێکە لەو سیاسەتمەدارانەی کە کەمترین ڕێژەی دڵخوازی ھەبوو لەلایەن خەڵکەوە کە تەنھا ١٣٪ی خەڵک سیاسەتەکانیانی بەدڵ بووە لەوکاتەی جێگری سەرۆکی ئەمەریکا بووە.
زۆرجار لەلایەن یاریزانان و ڕاھێنەرانی تۆپی پێ بەراوردی لیۆنێل مێسی و کریستیانۆ ڕۆناڵدۆ دەکرێت وەک باشترین یاریزانی جیھان لەئێستادا.
چەکدارەکان ئەندامی بەرەی دیموکراتی شۆڕش بۆ ئازادکردنی عەرەبستان بوون کەوا داوای سەربەخۆییان دەکرد بۆ پارێزگای خوزستان لە باشووری ئێران.
چەکدارەکان و خەباتەکەیان ھەرزوو لەیادکران دوای جەنگی عێراق-ئێران کە ھەر لە ھەمان ساڵدا ڕوویدا و دەستبەسەرداگرتنی بارمەتە ئەمریکیەکانی تەھرانیش لە ١٩٨١ زیاتر دەنگی دایەوە.
بینای باڵوێزخانەکە تا ساڵی ١٩٩٣ لەلایەن حکومەتی ئێرانەوە نەکرایەوە بەھۆی ئەو زیانانەی دوای ئۆپەراسیۆنەکە بەری کەوتبوو.
خەریکی بەرھەمھێنانی ڕاپۆرتێک سەبارەت بە خۆکۆژیی ژنانی کورد بووە و لەم پێناوە چووبووەتەوە بۆ ناوچەکانی کوردنشینی پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا لە سنۆری ئێران و تورکیا.
لە کانوونی دووەمی ٢٠١٨ ھاوکات لەگەڵ بڵاوبوونەوەی فیلم و وێنەکانێک لە دانپێدانانی ئەندامە دەستبەسەرکراوەکانی ڕێکخراوەی میتی تورکیا کە لە لایەن ھێزەکانی پارتی کرێکارانی کوردستان لە حاڵی سیخوڕی و تیرۆر لە باشووری کوردستان دەستبەسەر کرابوون،
ماڵپەڕی ئینتەرنەتی ئاژانسی ھەواڵی فرات و ھەروەھا ئەپلیکەیشنە مۆبایلییەکانی وەکوو «ئانەفە ئەپ» و «ئانەفە ئەندرۆید» لە سەری مۆبایلەکان کەوتە ژێری ھەڵمەتی سایبێری و ئاڵۆز بوو.
ماکسیم دەمیرئالپ بەرێوەبەر و بەرپرسی ئاژانسی ھەواڵی فرات لە کانوونی یەکەمی ٢٠١٦ بە دادخوازنامەی ڕاستەخۆی دەوڵەتی تورکیا لە لایەن ئینتێرپۆل لە وڵاتی بەلجیکا دەستبەسەر کرا و بە ماوەی ٢ ھەوتە لە بەندیخانە ماو،
خۆ چاودێریکەر و خۆ ڕاستکەرەوەیە بەو واتایەی کە ھەموو ئەم ھەنگاوانە لەلایەن تاکەکەس خۆیەوە دەست پێشخەری بۆ دەکرێت و پابەندە لەسەر پێوەری توند بۆ نایابێتی و فەرمانی ژیرانە بۆ بەکارھێنانیان.
وشەی ڕەخنەگرانە لە وشەی یۆنانییەوە وەرگیراوە و بە توانستی مێشک پێناسە دەکرێت بۆ زانیین و بڕیاردان و ھەبوونی توانای درک پێکردنی بابەتگەلێک.
مێژووی وشەکە ھێندەی سەرچاوەی وشەکە خۆی کۆنە و دەگەرێتەوە بۆ سەردەمی سوقراتی فەیلەسووفی یۆنانی کە پێش ٢٥٠٠ ساڵ گەیشتە ئەنجامی ئەوەی کە خەڵکی ناتوانن بە یەقینەوە پاساو و سەلماندن بۆ بیربۆچونەکانیان بھێننەوە دەربارەی ڕێژە و توانستی زانینیان.
پێداگیری دەکرد لەسەر گرنگیی پرسیارکردنی قووڵ کە وا دەکات تێروتەسەڵی بکەوێتە ناو بیرکردنەوە و تێڕامان پێش ئەوەی بڕیار بدەیت بیرۆکەکان پەسەند بکەیت.
سوقرات ھەستا بە دانانی کارنامەیەک بۆ بیرکردنەوەی ڕەخنەگرانە بەمەبەستی ھێنانەکایەی پرسیارگەلێک دەربارەی باوەڕ و لێکدانەوە باوەکان،
بە وریای جیاکردنەوەی باوەڕە ژیر و ژیربێژییەکان لەو باوەڕانەی کە بەڵگەیەکی پێویست و قایلکەریان نییە یاخود خاوەنی بناغەیەکی بەجێ نین (ھەرچەند ئەو باوەڕە نادروستە:
جۆزەردان و ھاوین خۆیان دەردەخەن بە پێگەیشتنی گێلاس و قەیسی . پاشان سەرما دەست پێدەکات بە ھەواشی لە مانگی ئەیلولدا و بەتایبەت شەو ئەویش بەدەرکەوتنی گەلاوێژ و نیشانەی دەرکەوتنی وەرزی پایزە،
بە پێشکەووتنی تەکنەلۆجیا و ھاتنی مۆبایل و ئەنتەرنێت ئەم بارە کۆمەڵایەتی و یارییە میللیانە ووردە ووردە کاڵبووەوە و بەرەو نەمان چوو.
ئەم گوندە ئاوەدان کراوەتەوە لەلایەن کەسێک بەناوی قولی کە لە بنەچەدا خەڵکی شارۆچکەی بانە بووە و لەگەڵ ئاغادا شەڕی بووە و ئاغای کوشتووە و ھەڵھاتووە و ئەم گوندەی ئاوەدان کردووەتەوە،
مەلەکەپە لە ساڵی ٢٠١٢دا تاکگەلێک خۆبەخشی ھەناردووتەوە بۆ سوریا تا وێڕای یەکەکانی پاراستنی گەل لە ڕۆژاوادا خەبات بکەن.
مەلەکەپە لە کوتاییەکانی کانوونی دووەمی ٢٠١٥ ڤیدەیۆیەک بڵاو کردووە کە چەندین خۆبەخشی کۆمۆنیستی ئیسپانیایی و ئەلمانی زمان نیشان دەدات کە لە ئەورووپا بە ڕێزەکانی مەلەکەپە لە کانتۆنی جزیرە پەیوەست بوونەتەوە.
لە حوزەیرانی ٢٠١٥ دامەزراندنی لیوای ئازادیی ناونەتەوەیی ڕاگەیاندراو کە ھەڵبژاردەیەک لە گرووپە چەپەکانییە کە وەکوو بەشێک لە یەپەگە خەبات دەکەن.
ئەم گرووپە بە بۆمبدانانەوە لە دانیشتنی ناتۆ لە ساڵی ٢٠٠٤ کە لەناوی ئۆتێلی ھیلتۆنی بۆسفۆری ئەستەمول بەڕێوەدەچوو،
ڕایگەیاندراو کە مەلەکەپە ناوەندێکی ھەمیشەیی بۆ پەروەردەی سەربازی لە ناوچەکانی ژێری کۆنترۆلی پەکەکە لە کوردستانی عێراق دامەزراوەتەوە.
پارتیی کۆمۆنیستی مارکسیست-لێنینیست لە ئەیلوولی ١٩٩٤ لە یەکگرتنی دوو پارتی کۆمۆنیستی تورکیا/مارکسیست-لێنینیست - بزووتنەوە و بزووتنەوەی کرێکارانی کۆمۆنیستی تورکیا ھاتە ئاراوە.
پارتێکی دیکە بە ناوی پارتی کۆمۆنیستی تورکیا/مارکسیست-نێنینیست ) بەم دوو پارتە زێدە بوو و ناوی پارتی نوێیەکەش گۆڕاو بە مەلەکەپە.
بەڕێز کە خاوەن کێڵگەکەیە بە خراپی مامەڵە لەگەڵ ئاژەڵانی ناو کێڵگەکە دەکات زۆربەری کات سەرخۆشە و بەرھەمای کێڵگەکە بە ھەدەر دەدات،
بەڵام ئەو شۆڕشە چەندین کێشە و تەگەرەی تێدەکەوێت بەوەی چەند ئاأەلێک دوای شۆڕشی کێڵگە ھەوڵی دەست بەسەراگرتنی کێڵگەکە دەدەن بەوەش دوو بارە نەھامەتی و چەرمەسەری ڕوو لە کێڵگەکە دەکاتەوە ئەوانەی دەست بەسەر کێڵگەکەدا دەگرن بەخۆشی دەژین و ئەوانەشی سەر بە ئەوان نین مامەڵەی کۆیلەیان لەگەڵ دەکریت،
بەم شێوەیە ژیانی کێڵگەکە بەردەوامدەبێت ھەتا دووبارە شۆرشیکی دیکە بەیارمەتی کێڵگەکانی دەرەوە ئەنجام دەدرێت و بۆ ڕزگار بوون لەو نەھامەتیەی باڵی بەسەر کێڵگەکەدا کێشاوە.
لەئێستادا لە چەندین شار و وڵات یادەکە دەکرێتەوە گەورەترینیان لەشاری دبڵن ئەنجام دەدرێت لەساڵی ٢٠٠٦ نزیکەی نیوملیۆن کەس یادی ئەم ڕۆژەیان کردەوە تەنھا لەشاری دبڵن سەرەرای ئەوەی لەھەموو شارەکانی تری ئێرلەندا خەڵکانێکی زۆر بەشداری دەکەن،
ئەوەی جێگای سەرنجە بۆیەکەمجار ئەم بۆنە لە ئێراندا نەکراوەتەوە بەڵکو لەساڵی ١٧٣٧ بۆیەکەمجار لەشاری بۆستن ئەنجامدراوە لە وڵاتە یەکگرتووەکانی ئەمەریکا لەلایەن ڕەوەندی ئێرلەندیەوە لە ئەمەریکا،
قەشە پاتریک بانگخوازێکی فەلەی ئینگلتەرایی بوو بۆ ماوەی شەش ساڵان بۆ دورگەی ئیرلەندای بەریتانیا دورخرایەوە و زیندانی کرا لەھەمان دورگە دەچێتە ڕیز یەکێک لەھەوادارانی کڵێسا پێش ئەوەی ئازادبکرێت،
دوای ئازادکردنی بۆ ھەمان دورگە دەگەڕێتەوە بەڵام نەک وەک بەندیەک بەڵکو وەک بانگخوازێکی ئاینی دەگەڕێتەوە بۆ باکور و خۆرئاوای ئێرلەندا لەسەدەی ھەشتەم بە قەشەی شوانکارە ناونرا لەسەرانسەری ئێرلەندا.
ڕۆژی حەڤدەی ئازار بە ڕۆژی قەشە پاتریک دەناسێنرێت کەبەگوێرەی ئینسایکلۆپیدیای بریتانیکا ھاوکاتە لەگەڵ ڕۆژی گیان سپاردنی،
لەساڵی ١٩٩٦ حکومەتی ئێرلەندا لەڕۆژی حەڤدەی ئازاردا بەشێوەیەکی بەرفراوان یادی ئەم ڕۆژەی کردەوە بەجۆرێک بۆماوەی پێنج ڕۆژ چالاکیەکان بەردەوام بوون.
لە کۆماری ئێرلەندا تاوەکو ساڵانی حەفتاکان کردنەوەی فرۆشگاکانی مەیفرۆشی و تیاترۆخانەکان قەدەغەبوو بەپێی یاسا لەم ڕۆژەدا.
مۆسیقای کوردی بەشێکی گرنگە لە کولتووری کوردییە و بەنەریت دادەنرێت زۆر مۆسیقاژەن و گۆرانیبێژی بەناوبانگی کوردی ھەن لە سەدەی بیستەم وەک حەسەن زیرەک و ئەحمەد کایا گۆرانیان گوتووە بە تورکی و فارسی ھەروەھا بە کوردی،
تورکی یۆنانی یان دەنگی بەڵقانی کەچی مۆسیقای کوردیی باشوور کاری پێدەکرێت بە شێوازی مۆسیقیی عەرەب مۆسیقای کوردیی ڕۆژھەڵات لەلایەن شێوازی فارسی و باکووری ڕۆژھەڵات و ئەرمەنی و شێوازی قەفقاسی.
زۆر مشتومڕ ھەیە دەربارەی خەڵکی کوردی لە بنچینەکانیانەوە مێژوویان و تەنانەت ئایندەی سیاسییان ئەم مشتومڕە مێژوویییە بەھێزە بەم دووایییە بەتایبەتی لەدوای گۆڕان لە ڕاستی کوردەکان لە عێراق دووەم جەنگی کەنداو و پەیدابوونی وڵاتە یەکگرتووەکانی ناوچەی نۆ-فڵای کە بووە ھۆی سەرھەڵدانی ھەرێمی کوردستان لە عێراقی باکوور.
ھەندێکیشیان لۆکەر بەکاردێنن کە بەخۆڕایییە بەڵام لەبەرامبەر قوفلەکەی بڕێک پارە وەردەگرن ئەگەر میوان بییەوێت قوفل بەکاربھێنێت.
لە جەنگی جیهانیی یەکەم لەگەڵ ئاگربەستی کریسمس لە بەرەی ڕۆژاوا ئەوا شیرمان بیرۆکەی ئەوەی بۆهات کە شوێنێک هەبێت گەنجە تێگەیشتووەکانی جیهان کۆببنەوە و لەوێوە یەکتری بناسن.
ئەمەش لەوکاتەی بەشێوەیەکی گشتی لەزۆربەی وڵاتان وشەی ھۆستل بۆ شوێنی مانەوەی ھاوبەشیکراو لەنێو گەشتیاران و باکپاکەرەکان بەکاردێت.
وەرزی سێیەم بۆ یەکەم جار لە ڕۆژی‌ ھەینی ۱٥ی تشرینی یەکەم لە ۹ی شەو لە کەناڵ پێنج نمایشکرا و ۲.۱٨ میلیۆن بینەری بەدەستھێنا،
وێنەیەک بۆ بکوژی زنجیرەیی - ڕێد جۆن" و "'مانگی سوور' کە لە لایەن سایمۆن بەیکەر دەرھێنراوە" لەگەڵ چەند دیمەنێکی نائاسایی لەخۆ دەگرێت.
پەڕەیەکی بزۆکی وێب دواتر دووبارە بار دەکرێتەوە لەلایەن بەکارھێنەرێکەوە یان پرۆگرامێکی کۆمپیوتەرەوە بۆ دەستکاریکردنی ھەندێ ناوەڕۆکی گۆڕاوە.
بەڵکو لەئاکامدا بەکارھێنەر یەک پەڕەی بزۆک بەدەست دەھێنێت کە بەشێوەی تاکە پەڕەیەک بەڕێوە دەبرێت لەسەر وێبگەڕ لەکاتێکدا ناوەڕۆکی وێبی ڕاستەقینە کە لەسەر ھەر پەڕەیەک دەخرێتەڕوو دەکرێت بگۆڕدرێت.
ئەو پەڕانەی وێب کە سکریپتسازیی لای ڕاژەخواز بەکاردەبەن پێویستە تەکنەلۆژیایەکی ڕووکەش بەکاربەرن کە بەگشتی پێی دەوترێت پەڕەی ناوبەستکراوی دەوڵەمەند.
کە بەکاردێن بۆ تەکنەلۆژیاکانیئەیچ تی ئێم ئێڵی بزۆک و فلاش زۆرینەی کات بەکاردێن بۆ ڕێکخستنی جۆرە میدیاییەکانی ڕووکەش (دەنگ، جووڵانەوەکان،
جاڤاسکریپت و زمانەکانی تری سکریپتسازیی ئەوە یەکلایی دەکەنەوە کە چۆن ئەیچ تی ئێم ئێڵ لەپەڕەی وەرگیراودا چارەسەری سینتاکسیی بۆ دەکرێت بۆ ناو بەڵگەنامەی مۆدێلی تەن ،
پەڕەیەکی وێبە کە درووستکردنەکەی کۆنترۆڵکراوە لەلایەن ڕاژەکارێکی بەرنامەی بەکاربەرییەوە کە سکریپتەکانی لای ڕاژەکار پێ ئاوەژۆ دەکەن.
ئەیچ تی ئێم ئێڵی بزۆک دەستەواژەیەکی چەترییە بۆ ئەو تەکنەلۆژیا و میتۆدانەی کە بەکاردێن بۆ درووستکردنی پەڕەی وێبی بزۆک.
بڕوانامەی دیپلۆمای لە قوتابخانەی پەروین ئیعتیسامیی شاری سنە گرت و بۆ بەردەوام کردنی خوێندنەکەی چوو بۆ شاری ڕەشت ناوەندی ھەرێمی گیلان لە باکووری ئێران و لە قوتابخانەی باڵایی پەرستاریی گیلان وانەی خویند.
بەدوای تەواوبوونی وانەکەی ھاتەوە بۆ کوردستان و لە ساڵی ١٩٧٣ لە مەزرینگەی لەشساغی لە سنە و لە نەخۆشخانەی پەھلەویی پێشوو لە سنە سەرقاڵی کار بوو.
بە دوای چەند ساڵ لە لایەنی ئەو ناوەندە ھەناردراو بۆ تاران تا لە نەخۆشخانەی داریووشی کەبیر لە تاران کە ناوەندێکی زۆر بایەخدار بۆ توێژینەوەی پزیشکی بوو پەروەردە ببێت.
لە ساڵی ١٩٧٩ کە شۆڕشی گەلانی ئێران دژ بە حکوومەتی پاشایەتی ڕوویدا و بە دوای ئەوە کۆماری ئیسلامی دەسەڵاتی بە دەست گرت و ھەڵمەتی بە ڕۆژھەڵاتی کوردستان ھێناو،
کاسنێکی بە ھۆی بەردومانی شارەکە و شەڕی سەر شەقام ژمارەیەکی زۆر لە ھاووڵاتیان بریندار بوون و نەخۆشخانەکان سیتر تەختیان بۆ بریندارەکان نەمابوو.
لە ڕۆژی ١٦ەمینی بەرخۆدان گرووپێک لە ھەواڵنووسە فەڕەنسەییەکان لە ڕۆژنامەی ئێکسپرێس ھاتن بۆ شاری سنە و لە ڕاپۆرتەکەیان لە بەردومان و گولەبارانی ماڵەکان و ھێرش بە خەڵکی سیڤیلی شارەکەیان وەکوو ژینۆسایدێک دژ بە گەلی کورد ناو برد.
لە ڕۆژی ١٧ی تەممووزی ١٩٨٠ وێڕای دوو کەس لە ئەندامەکانی ڕێکخراوەی چریکەکانی فیداییی گەلی ئێران فرێشتە گوڵ عەنبەریان و غوڵام خاکباز لە دادگای شۆڕشی ئیسلامیی ئێران گولەباران کرا.
چیڕۆکی فیلمەکە باس لە ساڵی ١٩٦٩ی لۆس ئانجلەس دەکات کە تێیدا ئەکتەرێکی کەسایەتیی کە بەرەبەرە ناوبانگی لەدەست دەدات لەگەڵ ستەنتەکەی ھەوڵی ڕاھاتن لە گۆڕانە خێراکانی ناو بواری فیلمسازی دەدەن،
تێیدا «ھەر یەکەو خاوەن چیرۆکێکی تایبەتی خۆیەتی لەشێوەی چیرۆکی خەیاڵی ھاوچەرخدا و ھەمووشیان بە جۆرێک سوپاسگوزاری کۆتا ساتەکانی سەردەمە زێڕینەکەی ھۆڵیوود دەکەن.»
چونکە تارانتینۆ بڕیاریدا کە لەمەودوا کاری ھاوبەشیان لەگەڵدا نەکات دوای ئەوەی کە ھاڕڤی واینستین تۆمەتی دەستدرێژی سێکسی خرایە پاڵ.
نزیکەی لە ٢٥٪ دانیشتووانی ئەمریکا باوەڕیان بە بیرۆکەی ناوەندیی بوونی زەوی ھەیە و لە ساڵی ٢٠١٤ دا لە ٣٥٪ ھاوڵاتیانی ئەمریکی توانای دەست نیشان کردن و ناوھێنانی تەنھا یەک لق یان بەشی حوکمەتی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکایان نەبوو.
ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بە پلەی ٥٢ دێت لە کۆی ١٣٩ دەوڵەتی جیھان دا لە جۆرێتی و باشێتی ڕێنمایی پەروەردەیی و بە پلەی ١٢ دێت لە کەسانی پێگەیشتووی خاوەن بڕوانامە و پەروەردەکراوی زانکۆکان.
بەھۆی ناڕۆشنبیری خوێندکارانەوە کۆمەڵەگە گەیشتووەتە دەرئەنجامی ئەوەی فێڵ کردن لە تاقیکردنەوەکانی زانکۆدا بە ئاسایی و کارێکی پەسەندکراو تەماشابکەن،
لە سەردەمی شەڕی ناوخۆی ئیسپانیادا و دواتر لە سەردەمی دیکتاتۆری فاشیست دا وەڵام دانەوە و سەرکوت کردنەکان بەشێوەیەکی بەرچاو دژە ڕۆشنبیری بوون کە ڕێژەیەکی بەرچاو لە ٢٠٠ ھەزار قوربانی و کوژراوان دا کەسانی ڕۆشنبیری ئیسپانیی بوون و بریتیی بوون لە مامۆستا، ئەکادیمی،
ھەروەھا لە سەردەمی دەوڵەتی شیوعی کەمپۆچیای دیموکراتی دا ھەموو ڕۆشنبیر و خوێندەوارە نا شیوعییەکان سزادەدران بە کوشتن لە مەیدان کوشتن دا .
کەسانی دژە ڕۆسنبیر خۆیان وەک پاڵەوان و سەرکردەی کەسانی ئاسایی و میللی وێنا دەکەن لە دژی کەسایەتییە سیاسی و چینە ئەکادیمییەکان کە کەسانی خاوەن بڕوانامە،
خوێندەوار و ڕۆشنبیرەکان وەک چینی بەرز و بۆرژوواز دادەنێنن کە پێیان وایە ئەو جۆرە کەسانە ئاگادار نیین لە خەمەکانی خەڵکی و دژە ڕۆشنبیرەکان پێیان وایە کە کەسانی سەر بەم چینانە ناوەندی سیاسیان داگیرکردووە و دەسەڵاتی ڕەھایان ھەیە بەسەر خوێندن و فێربوونە باڵا و پێشکەوتووەکانەوە.
دیکتاتۆریی سەربازی ئەرجەنتینی دژە شیوعی ھەستا بە دەست تێوەردان لە زانکۆی بۆینس ئاریس بەمەبەستی بەزۆر لابردنی ئەو ڕۆشنبیر و ئەکادیمیانەی سیاسییەن مەترسیان ھەبوو لە ھەر پێنج کۆلێژی زانکۆکەکە.
«وڵاتەکەمان ڕێکوپێک دەکرێتەوە کاتێک ھەموو ئەو ڕۆشنبیرانە دەر دەکرێن و دوور دەرخرێنەوە کە دەست لە ناوچەکە وەردەدەن.»
دەستەی زانست و تەندروستی ئەمریکی ئاماژەی بەوە کردووە کە ڕەت کردنەوەی بەڵگە ڕاست و حاشا ھەڵنەگرەکان دەربارەی زانستی ئاووھەوا و گۆرانی کەشوھەوا بووەتە ھۆکاری پیشان دانی زانیارییە سەلمێندراوەکان وەک بیرۆکە و بۆچوونی سیاسی.
دژە ڕۆشنبیری وا لە زاناکان دەکات کە بخرێنە بەر سەرنجی گشتی و زۆریان لێ بکرێت بچنە پاڵ ھەڵوێست و بۆچوونێکی سیاسی دیاریکراو.
٥٣٪ لە نوێنەری کۆمارییەکان و ٧٤٪ ئەندامی ئەنجومەنی پیرانی کۆمارییەکان بەڵگە زانستییەکان ڕەت دەکەنەوە دەربارەی گۆرانی کەشوھەوا.
نزیکەی ٢٣٠٠ ڕۆشنبیر و نووسەری ئەرمەنی لە شاری قوستەنتین دەرکران و دوورخرانەوە و دواتر لەلایەن فەرمانڕەوایی عوسامنییەکانەوە کوژران.
و مەبەست لێی بێ بەشکردنی دانیشتوانە ئەرمەنییەکان بووە لە ھەبوونی سەرکردایەتییەکی ڕۆشنبیرانە و سەرکوتکردنی ھەموو ئەگەرێکی بەرھەڵستیکەرانە.
ھەندێک لە کلێسا پرۆتیستانتەکان و کلێسا ڕۆمانییە کاسۆلیکییەکان بەڕاستەوخۆیی و ئاشکرا ھەڵدەستن بە بڵاوکردنەوەی پشتگیرییەکانیان بەمەبەستی بەرەنگاربوونەوەی زانستی گۆرانی کەشوھەوا لەڕێی جوڵانەوەیەکی سیاسی و ھەستاون بە دانانی بۆچوون و زانستەکە وەک تاوان و گوناح کردن.
ڕێژەی ئەو باوەڕە لە زیادبووندایە کە ئەو منداڵانەی بەرکەوتنیان ھەبووە لەگەڵ توندوتیژیی خێزانی دووچاری زیانی دەروونی و گەشەیی دەبنەوە لە کاتی پەروەردەکردنیاندا.
لێکۆڵینەوەی ئەزموونە دژوارەکانی منداڵان گەیشتە بەو دەرئەنجامەی کە ئەو منداڵانەی ئەزموونی توندوتیژیی خێزان و جۆرەکانی تری دەستدرێژییان ھەیە خاوەنی مەترسییەکی زیاترن بۆ پەرەسەندنی کێشەی تەندروستیی جەستەیی و دەروونی و،
ئەمەش لەبەر ئەوەیە کە لە زۆربەی ئەو وڵاتانەدا پەیوەندیی نێوان ژن و پیاو بە یەکسان دانەنراوە بەڵکوو ئافرەت دەبێت خۆی ڕادەستی پیاو بکات،
لە وڵاتی یەمەن یاساکانی ھاوسەرگیری ئافرەت ناچار دەکەن پابەند بێت بە مێردەکەیەوە و نابێت ماڵ بەجێ بھێڵێت بەبێ بوونی مۆڵەتی مێردەکەی.
توندوتیژیی خێزانی توندوتیژی یان دەستدرێژییەکە لەلایەن کەسێکەوە بەرامبەر بە یەکێکی دی ئەنجام دەدرێت لە ژینگە و ڕێکەوتێکی ناوخۆییدا وەک .
دەکرێت دەستەواژەی "توندوتیژیی نێوان ھاوبەشیی سۆزداریی" بۆ بەکار بھێنرێت کاتێک لەلایەن ھاوسەر یان ھاوبەشێکەوە ئەنجام دەدرێت لە دژی کەسەکەی تر کە لە پەیوەندییەکی سۆزداریدان،
چەند ڕێگەیەکی جۆراوجۆر بەکار دێت بۆ ھەوڵدان لە ڕێگریکردن لەم دیاردەیە و گرنگە کە ھەڵسەنگاندن بکرێت بۆ ڕێژەی کاریگەریی شێوازە بەکارھاتووەکە و ھەموارکردنەوە و چاکسازیکردن لە یاساکە بۆ دڵنیابوونەوە کە توندوتیژیی خێزانی دەچێتە بوار و مەودای یاساکانەوە.
بەپێی ڕێکخراوی تەندروستیی جیھانی "کاتێک یاساکان ڕێگە دەدەن بە پیاو ھاوسەرەکەی ڕێکوپێک و تەمێ بکات بەشێوازی زۆرداریی جەستەیی ئەوا جێبەجێکردنی ڕێکارێک بە مەبەستی ڕێگریکردن لە توندوتیژیی ھاوسەری کاریگەری و ئەنجامێکی زۆر کەمی دەبێت."
لێکۆڵینەوەکان دەریان خستووە کە پەیوەندییەکی ڕاستەوخۆ ھەیە لە نێوان ئاستی یەکسانیی ڕەگەزی لە وڵاتێکدا لەگەڵ ڕێژەی توندوتیژیی خێزانی و دەرکەوتووە کە ئەو وڵاتانەی ئاستی یەکسانیی ڕەگەزیی کەمتریان ھەیە خاوەنی ڕێژەیەکی بەرزتری توندوتیژیی خێزانین.
قوربانییەکانی توندوتیژیی خێزانی بەشێوەیەکی بەرچاو ئافرەتن و ئافرەتان دووچاری شێوازێکی سەختتری توندوتیژی دەبنەوە و ئەگەرێکی زیاتریان ھەیە لە پیاوان کە توندوتیژیی سۆزداری بەکار بھێنن وەک شێوازێکی بەرگریکردن لە خۆیان.
ناوی ناحیەی چوارقوڕنە وەک زۆرێک لە ناوی ناحیەیەکانی ھەرێمی کوردستان و عێراق لە ناوەندەکەیەوە ھاتووە کە ئەویش شارەدێی چوارقوڕنەیە.
چەند زانیاریەکی گرنگ لەسەر پڕۆسەی سێکس ئاشکرا دەکات و دەڵیت لە توانای سێکسدا ھەیە کۆتایی بە چەند نەخۆشییەکی ترسناک بێتنێت لە جەستەی مرۆڤدا یاخود کەمیان بکاتەوە بە شێوەیەکی بەرچاو.
ئەوە ڕاگەیاندرا کە کەسایەتییەکانی وەین ڕیگسبی و گرەیس ڤان پێڵت کە لە لایەن ئۆوەین یۆمن و ئەماندا ڕیگێتی ڕۆڵیان گێڕدراوە دوای بەشداری کردنیان لە ئەڵقە سەرەتاییەکانی زنجیرەکە،
وەرزی شەشەمی زنجیرەی ڕێوشوێنی پۆلیسیی دە مێنتڵستی سی بی ئێسی دروستکەر بڕونۆ ھێڵەر لە ۲۹ی ئەیلوولی ٢٠١۳ دەستی بە پەخش کرد و لە ۱٨ی ئاداری ۲۰۱٤ تەواو بوو.
یەکێکە لە پێشڕەوانی ژانری فیوچە ھاوس و لە ساڵی ٢٠١٨ دا لە ڕیزبەندی ١٠٠ دی جەیەکەی سایتی دی جەی ماگ پلەی ٧ ەمی بەدەست ھێنا،
بەڵام ھەرزوو و بۆ ساڵی دواتر ٥٢ پلە پێشکەوت و ھاتە پلەی ٣٠ بەوەش خەڵاتی دی جەی مەگەزینی بۆ خێراترین سەرکەوتن بە دەست ھێنا لە ساڵی ٢٠١٥.
کاری بەرھەم ھێنانی بۆ زۆرێک لە ھونەرمەندەکان ئەنجام داوە وەکو ئەلێکس کڵێیە، دیپلۆ، ئێگزەمپڵ، دراگۆنەت، نۆیزیا، ڕۆکس،
سەبارەت بە گۆرانیەکەشی کە بۆ یاریە ڤیدیۆییەکە دروستی کردبوو لە ساڵی ٢٠١٣ زۆر ناوبانگی پەیداکرد و ملیۆنان بینەری لە یووتیووب بۆ ھات ھەر بە زویی.
کە لە هەمان کاتدا یارییەکان بەزۆری پێکدێن لە چەند جوڵەیەک کە ئەتوانن یاریزانەکان بخەنە زیانێکی زۆرەوە و تووشی پێکان ببێت گەر بە دروستی نەکرێت.
ئەم کۆمپانیا کە یەکەمجار دانی پێدادرا لەلایەن خاوەنەکەیەوە بوو بەناوی ڤینس مەکمان لە ساڵی ١٩٨٩ بۆ ئەوەی خۆی لە باجەکانی کۆمیسیۆنە وەرزشییەکان دووربخاتەوە.
شایەنی باسە کە لە ساڵی ٢٠٠٠ ھەزار سەرەتا دەست بە کارەکانی کرا و دووبارە لە ساڵی ٢٠٠٨ چووە بواری بەرھەم ھێنانەوە وە ئەکتەری بەناوبانگ دوەین جانسن یەکێک بوو لە ئەکتەرە ھەڵبژێراوەکان بەڵام دووبارە ئەو کارە شکستی ھێنا،
دوای ئەوەی منداڵێک لە دووری دایکی پەروەردە دەبێت و ھیچ خەونێکی پاڵەوان لە ناخیدا نیە تەنھا ئەوەی دەوێت بە دایکی شاد بێتەوە بەڵام لەبەر ئەوەی خاوەنی دڵێکی پاکە پارێزەری گەردوون کە جادووگەرێکە ھێزەکەی خۆی دەداتێ بۆ زەوی بپارێزێت لە خراپەکاران دەبێت شازەم بتوانێت زەوی بپارێزێت یان دوای خەونەکەی دەکەوێت؟
بڕیاری کۆتاییان لەسەر پاڵەوانیەتەکەدا کە تێیدا ھاتبوو تەنھا ١٢ تیم بەشداردەبێت و دوو تیمی لە ئاسیاوە تێدا دەبێت کە تیمەکانی قەتەڕ و یابان دەبن.
یەکەم کۆپا ئەمریکا دەبێت کەوا ھیچ تیمێکی ئەمریکا باکوور "کۆنکەکاف" لەخۆ نەگرێت دوای ئەوەی بڕیاردرا کە تیمەکانیان لە پاڵەوانیەتی ٢٠٢٠ بانگھێشت بکرێت.
کۆنیمۆل ڕایگەیاند کەوا سێ تیمی یەکێتی کۆنکەکاف و سێ تیمی یەکێتی تۆپی پێی ئاسیا بۆ بەشداریکردن لە پاڵەوانیەتی کۆپا ئەمەریکای ٢٠١٨ بانھگێشت دەکرێن.
کۆپا ئەمەریکای ٢٠١٩ دەبێتە ٤٦ەمین پاڵەوانیەتی لە زنجیرە پاڵەوانیەتەکانی کۆپا ئەمریکا کە چوار ساڵ جارێک ئەنجامدەدرێت.
دادوەر ویڵیەم ئۆڤەرتۆن بنەمای بەھەڵەخستنەوەی بەکارھێنا وەک یەکێک لە پێوەرەکان بۆ دیاریکردنی ئەوەی کە (زانستی دروست کردن – مەبەست لێی بیرۆکەی دروست بوونی جیھانە لەلایەن پەروەدگارەوە) زانست نییە و ناکرێت لە قوتابخانە گشتییەکانی ئارکەنساس وەک زانست ھەژماربکرێت و قوتابییەکانی پێ فێربکرێت بەڵکو دەبێت وەک ئایین بوترێتەوە و تەماشابکرێت.
وتەی «ھەموو قازێک ڕەنگی سپییە و ھەمیشەش ھەر سپی بووە» بەھەڵەدەخرێتەوە چونکە لەلایەن بیرۆکەیەکی پێچەوانەوە پوچەڵ دەکرێتەوە بەو سەلماندنەی «لە ساڵی ١٦٩٧ دا،
بیرۆکەی بەھەڵەخستەنەوەی وەک بناغە و بەشێکی ژیرانە بینی لە گیرمانە زانستییەکانی دا کە ھەڵ دەستا با سنووردانان بۆ لێکۆڵینەوەی زانستی.
پێشنیاری ئەوەی کرد کە ھەم گریمانە ھەم وتە ئەگەر بیرۆکەی بەھەڵەخستنەوەیان بەسەردا نەچەسپێت ئەوا نازاستین و دەکرێت بە زانستی نادروست لەقەڵەم بدرێن.
چەند ڕەخنەگرێکی زانستی و فەیلەسوفە شیکارەکان بە توندی دژی بۆچوونەکی پۆپەرن لەسەر فەلسەفەی زانست و پێیان وایە کە بانگەشەکانی پۆپەر وایان کردووە کە چالاکی زانستی بە ھەڵە بە دونیا نیشان بدرێت.
پرسیارێکی بە‌بایەخ کە دەبێت وەڵام بدرێتەوە ئەوەیە کە ئایا گریمانەیەک یان ڕێگەیەک زانیارییەکی زانستییە کە توانای تاقیکردنەوەی ھەیە یان نییە.
شێرپەنجەی سەرەتایی ئێسک و شێرپەنجەی ناوەندی ئێسک لەباری جۆری دووەم کە ناوەندیەکەیە خانە شێرپەنجەییە کە گەشەی کردووە لەشوێنێکی ئێسک و دەگوازرێتەوە بۆ شوێنەکانی تری ئێسک بەڵام ھەر خانە بنەڕەتییەکان دەمێنێتەوە کە ڕەگی داکوتاوە بۆنمونە کەسێک توشی شێرپەنجەی پرۆستات بووە دواتر خانە شێرپەنجەییەکە گەشە دەکات و بەرەو ئێسک دەگوازرێتەوە لێرەدا ھەر پێی دەڵێن شێرپەنجەی پرۆستات و نابێتە شێرپەنجەی ئێسک چونکە ڕەگەکەی لە پرۆستاتە.
شێرپەنجەیەکە کە لە خودی ئێسکەوە دروست دەبێت شێرپەنجەیەکی زۆر دەگمەنە کە کەمتر لە ٢٥٠٠ئەمێریکی توشی دەبن لەساڵێکدا،
دەشێت شێرپەنجە لەھەربەشێکی ئیسکی جەستەوە بێت بەڵام بەزۆری لە ئێسکە گەورە و درێژەکان وە سەرھەڵدەدات وەک ئێسکەکانی ڕان و باسکەکان،
سارکۆمای ئێسکین و سارکۆمای ئەوینگس بەربڵاوترین جۆرن کەتوشی منداڵان و ھەرزەکاران و گەنجان دەبێت لەتەمەنی نێوان دە ساڵان بۆ بیست ساڵان،
شێرپەنجەی ناوەندی ئێسک بەربڵاوترە لە شێرپەنجەی سەرەتایی ئێسک کە توشی خانە بنچینەییەکانی ئێسک دەبێت ئەو خانانەی کە خوێن دروست دەکەن ئەوانەی تووشی جۆری دووەم دەبن ڕەنگە دواتر توشی مایلوما و لوکیمیا ببن.
یەکەمینیان ساڵێ ١٩٨١ بڵاوبۆوە بە ناوی و دوایەمینیشیان ساڵی ٢٠١٢ لە پێگە ئەلکترۆنییەکەی خۆی بڵاو بۆوە بە ناوی ( بەو ڕێبوارە بڵێ بگەڕێتەوە،
وەدیع سەعادە لە بەیرووت دەچێتە گۆڤاری شیعر و لەوێ لە سەرەتاکانییەوە دەست دەکات بە کاری ڕۆژنامەنووسی و بە درێژاییی ژیانی و بە ئێستایشییەوە هەر هەمان کار دەکات.
ئەم کتێبە لە هەشتەمین پیشانگای نێونەتەویی کوردستان-سنە لە غورفەی سەردەم لە رێزی پرفروشترین کتێبەکان دانراوە و هەروەها لە کتێبفرۆش غەزلنووس لەکوردستان دەست دەکەوێت.
دەشێت لە ناو ڤۆڵڤێک دا دوو سپرینگ لە جنسی ستیل و نیتینۆڵ دابنرێت کە بە ئاڕاستەی پێچەوانی یەکتر بجوڵێن و بەرپرس بن لە داخستن و کردنەوەی ڕێڕەوی ڤۆڵڤەکە.
بەڵام لە پلەی گەرمی بەرز دا فەیزی نیتینۆڵ لە مارتێنسایتەوە دەگۆڕێت بۆ ئەوستێنایت و توانای کشانی لە ستیلەکە بەرزتر دەبێتەوە و بەم ھۆیەشەوە ڤۆڵڤەکە دەکاتەوە.
بە تێپەڕ بوونی ماددەی فێنک کەرەوە وردە وردە مەکینەکە سارد دەبێتەوە و لە پلەیەکی موناسیب بە گۆڕینی فەیزی ئەوستێنایت بۆ مارتێنسایت،
کاتێک لۆدێک دەخرێتە سەر ئەم ماددانە درزی زۆر بچوکی مایکڕۆسکۆپی تێ دەکەوێ کە دوای ماوەیەک ئەم درزانە گەورە دەبن و دەگەنە قۆناغی شکان.
بەشێوەیەکی گشتی بۆ ئەم مەبەستە سود لە ھاڕاو یا تۆزی کانزا وەردەگیرێت چونکە دەکرێ بە ڕێژەیەکی گونجاو کێش بکرێت و دوای تێکەڵ کردنێکی موناسیب لە فڕنێک کە پێشتر بەتاڵ کرابێت لە ھەوا بتوێندرێتەوە.
بەتاڵ کردنی ھەوا بۆ ئەوەیە کە ماددەی مەبەست لەگەڵ گازی دەوروبەر وەک ئۆکسیژێن و کاربۆن کارلێک نەکات و بە پاکی بمێنێتەوە.
جۆرێکە لە جۆرەکانی ماددەی زیرەک کە توانای ھەیە شێوەکەی بیر بمێنێ دوای ئەوەی کە توشی چەمانەوە بوو بە ھۆی گەرمکردنێکی موناسیب شێوەکەی دەگەڕێتەوە سەر شێوەی یەکەمجار.
ئەم جۆرە ماددانە کە بەلای کەمەوە لە دوو ماددەی جیاواز پێک دێن توانایان ھەیە کە دوای قوپان و گۆڕانی شێوەکەیان تەنھا بە گەرم کردن بگەڕێنەوە سەر شێوەی سەرەتاییان.
لە ئێستادا بۆ گشت داڕشتەیەکی دوانی ھێڵکاریەک ھەیە بەناوی ھێڵکاری دۆخ کە زانیاری لەبارەی بڕی پێکھاتەکانی داڕشتە و پلەی گەرمی گۆڕینی دۆخەکە دەردەکەوێت.
سیفەتی داڕشتەی شێوە بیرمەند لە سەدەی بیستەم دۆزرایەوە و دوای دۆزینەوەی ناسراو بە نیتینۆڵ ئەم داڕشتەیە کەوتە بواری پیشەسازیەوە.
سەرکەوتنێگی گەورەی بازرگانی بوو کە زیاتر لە دوو میلیۆن کۆپی فرۆشرا لە فەرەنسا بەتەنیا و شەش سەد ھەزار یەکەی تر فرۆشران لە شوێنانی تر.
ستۆمای بڕیاریدا کە بە تەواوی بایەخ بە کاروانی مۆسیقاژەنی خۆی بدا کە لە ئەنجامدا توانی یەکەم ئەلبوومی خۆی بڵاوبکاتەوە بەناوی " , , ".
گۆرانی " " بوو بە گۆرانی ژمارە یەک لە وڵاتانی بەلجیکا، سوید، یۆنان، ئەڵمانیا، نەمسا، تورکیا، سویسڕا، ئیتاڵیا، دانیماڕک، ڕۆمانیا،
جامی نەتەوەکانی ئەورووپا ٢٠٢٠ یان یۆڕۆی ٢٠٢٠ ١٦ەمین پاڵەوانییەتی وڵاتانی ئەورووپایە بۆ یاری تۆپی پێی پیاوان کە لەلایەن فیفاوە ڕێکدەخرێت.
میشێل پلاتینی لەبارەی بەڕێوەچوونی پاڵەوانییەتیەکە لەچەند وڵاتێکی جیاواز ئەوا ئەمەی بەبڕیارێکی ڕۆمانتیک وێناکرد بۆ ٦٠ەمین ساڵیادی ئەم پێشبڕکێیە.
یاری کۆتایی جامی نەتەوەکانی ئەورووپا ٢٠٢٠ لە ١١ی جولای ٢٠٢١ لە یاریگای وێمبلی لە لەندەن ئەنجام درا لە نێوان ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئینگلتەرا و ھەڵبژاردەی تۆپی پێی ئیتالیا دوای ئەوەی توانیان سەرجەم قۆناغەکانی پاڵاوانێتیەکە بە سەرکەوتووی تەواو بکەن.