polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
کە گرێبرستەکیان واژوو کرد لە مانگی چواری ساڵی ١٨٩٣ و لەسەرەتاکانی وەرزی ھاوین بوو لە ساڵی ١٨٩٣ , یەکەم نموونەی بزوێنەری دیزڵ دروستکرا لە ئۆگزبەگ لە١٠ مانگی ئابی ساڵی ١٨٩٣،
لەگەل ئەوەشدا سەڕەڕای سەلماندنی چەمکەکە بەڵان ئەم بزوێنەرە بووە ھۆی چاندین کێشە لەگەڵ ئەوەشدا نەیتوانی ھیچ پێشکوتنێک بەخۆیەوە ببینێت بۆیە،
و دیزڵ زۆری لێکرا تا دیزاینی بزوێنەرەکە باشتر بکات خێرا ڕۆیشت بۆ نموونەی سێیەمی بزوێنەرەکە لە نێوان ٨ی تشرینی دووەم و٢٠کانوونی یەکەم ساڵی١٨٩٥ , دووەم نموونە بەسەرکەوتوی پارێزگاری لێکرا لەسەر مێزی تاقیکردنەوە بۆ ماوەی ١١١ کاتژمێر،
بزوێنەری دیزڵ بەرزترین توانای گەرمی ھەیە لە ھەر کردەیەکی ناوەکی و دەرەکی بزوێنەری سووتان بەھۆی ڕێژەیەکی زۆری فراون بوون و ئەو کەمییە بۆماوەیەش دە سووتێ کە توانا دەدات بە گەرمییەکە بەھۆی ھەوایەکی زۆر لە یەکتری جیا دەبنەوە؛ و ئەو لێھاتویە لە دەست چووە کەمەش کە خۆی لێ دەپارێزرێ بە بەراورد لەگەل دوو ھەنگاو یان بزوێنەرەکانی ھەڵگیرساندنی نا-راستەوخۆ بەبیێ ئامادەبوونی سووتەمەنییە نەسووتاوەکە لە دەمەوانەیەکی پێکداچوو کە ھەر چەندە ھیچ سووتەمەنییەک بە شێوەیەکی ڕاستەوخۆ ناڕوا ھاتنەناوەوە/ھەڵگیرساندن دواتر بۆ دەرەوە.
ئەو نزوێنەرە دیزڵانەی کە خێرایان کەمە (کە بەکاردێن لە بەلەم و چەندین بەکارھێنانی تر کە لە سەرووی ھەموویەوە کێشی بزوێنەرەکە گرینگ نییە) کە دەتوانێت بگات لێھاتویەکی کاریگەر کە ٪‏٥٥
و لە مانگی دوو ساڵی١٨٩٦ کە دیزڵ سێەم نموونەی ڕەچاو کرد کە سوپەر چارگەر بوو ئەو کەسانەبوون کە فەرمانیان پێکرا تا سێیەم نموونە وێنە بکێشن،
و ئەم تاقیکردنەوانە کران لە سەرەتایەکانی ساڵی ١٨٩٧ یەکەن تاقیکردنەوەی گشتی کە دەستیان پێکرد لە ١ی شوباتی ساڵی ١٨٩٧ بوو،
تاقیکردنەوەی مۆرتز سچرۆتێر کە بە تاقیکردنەوەکی سەرەکی بزوێنەری دیزڵ دادەنرێ کە کە تاقیکرایەوە لە ١٧ شوباتی ساڵی ١٨٩٧ کە بزوێنەرەکە بە ڕێژەی ١٣٫١ گەڵسەنگێندرا لەگەڵ بەکارھێنانی سووتەمەنییەکی دیاری کراو کە٣٢٤ . -1.-١ بەھۆی توانایەکی کاریگەر کە ٢٦٫٦٪.
کە دەبێتە ھۆی بەرزکردنەوەی پلەی گەرمی ھەوایەکە لە سلندەرەکە بۆ پلەیەکی گەرمی بەرز کە ئەتۆمەکانی سووتەمەنی دیزڵ لە یەکتری جیا دەکاتەوە دەسووتێن لە ناو ژووری سووتانییەکە کە لە خۆوەوە ھەلدەگیرسێ ڵەگەل ئەو سووتەمەنییەیەی کە تەنھا پێشی ھەوایەکە دەست دەکات بە سووتان،
ئەو زەبرەی کە لە بزوێنەری دیزڵ دروست دەبێ کۆنتڕۆل کراوە لەلایەن بەکارھێنانی ڕێژەی ھەوا؛ لە جیاتی خنکاندنی ئەو ھەوایەی کە دیتە ناو ڕێڕەوی چوونەژوورەوە،
بزوێنەرێکی سووتانی ناوەکییە کە سووتەمەنییەکەی تیادا دەسووتێ بەھۆی پلەی گەرمییەکی بەرزی ھەوا لە ناو سلندەرەکە بەھۆی پەستاوتنێکی میکانیکی ئەم جۆرەیان ڕێک پێچەوانەی ھەڵگیرساندنی بزوێنەرە بە پریشکە وەک بزوێنەری بەنزین یان بزوێنەری گاز کە بەکاردێ بۆ سووتانی ئەو تێکەڵەیە کە لە ھەواو بەنزین پێک دێ بە یارمەتی پلاکی پریشکە.
زۆر لە سیستەمی داگیرساندنی دووانە دۆزرانەوە لەسەر ئەو ئۆتۆمۆبیلانەی کە بەرھەمھێنران بە شێوەیەکی نموونەییی دوو زمانە بوون نەک چوار زمانە).
کۆمپانیای فۆردیش ئەمەی پێشکەش کرد لە بزوێنەرەکانی ١٩٨٩ فۆرد ڕەینجەر و ١٩٩١ فۆرد مەستانگ مۆدێلی چوار-لوولەک.
داگیرساندنی دووانە لە بزوێنەری ھەواییدا دەبێت ڕێگە بە فڕۆکەکە بدات تا توانای بەردەوام بوونی فڕینی ھەبێت بەسەلامەتی لەدوای شکستی سیستەمی داگیرساندن.
کرداری مەکینەی ھەوایی لەسەر یەک موگناتیسی بە شێوەیەکی نموونەیی ئەنجامی کەم بوونەوەی ئاڕ پی ئێم ی دەبێت بۆ دەورو بەری ٧٥ ئاڕ پی ئێم.
و تەنانەت بزوێنەری خولاو ھەروەک پاشان گینۆم مۆنۆسۆوپاپێ مۆدێل ٩ ئێن ١٦٠ ھۆرس پاوەر پلاکی پڕیشکداری دوانەیان بۆ ھەر لوولەکێک نیشان دا.
بزوێنەری وانکێل ژوورێکی سۆزشی درێژیان ھەیە کە تەنانەت بزوێنەری وانکێلی نا ھەوایی لەوانەیە داگیرساندنی دووانە ھەڵ بگرنەوە تا سۆزشی باشتر بەرەو پێش ببەن،
وەکو لایکەمینگ ئۆ-٣٢٠ -ئێچ٢ئەی دی -320-2 بزوێنەرێکی تاک موگناتیسی دڕایڤ-شافت بەکار دەھێنێ کە دوو موگناتیسی جیاواز دەسووڕێنێت.
شێوەیێکی قووڵتر لە نیوە داگیرساندنی دووانە بۆ ھەر لوولەکێک کۆیلێکی ی تاکی ھەیە کە تەزوو بۆ یەک پلاک دەنێرێت و سووڕەکە تەواو دەکات بەڕێگای دووەم پلاک،
ئەم شیوازە لە شەستەکانی سەدەی ڕابردووەوە گۆڕانکاری بەسەردا ھاتوە بەشێوازی لابردنی گرێی دەرچەکە , بەتایبەتی بۆ ماتۆڕسکیلەکان،
و لە بزوێنەری دیزڵی تاک لێشاو بەھۆی دەرچەی ماڵین ھەوا دەکرێتە ژووری سووتان و دوکەڵەکە لەڕێگەی دەمەوانەیەکەوە لە بەشی سەرەوەی ژووری سووتان دەکرێتە دەرەوە.
کە تێیدا ڕۆن تێکەڵ بە بەنزینی تایبەت دەکرێ , بەڕێژەی نزیک لە ١:٥٠ , ھەموو ئە ڕۆنە بەشێوەی دەردراو لە ڕێکەی سووتان بێ بەدووکەڵ لە ناو مەکینە یا بە دڵوپە کردن لە ئەگزۆزی سەیارەوە.
دەکرێ بەھۆی کاتی کرانەوەی دەمەوانەکان لە ھەندێ دیزایندا کە دەردراوی یان ھەیە ھەندێ تێکەڵی سوتەمەنی و ھەوای نەسوتاو بچێتە دەرەوە.
تێکەڵەکە یان ھەوا , لە یەکێک لە جەمسەرەکانی سلندەرەکە کە پستۆن کۆنتڕڵی دەکات دێتەژوورەوە و لەو جەمسەرەکەی تری سلندەرە کە یان بە پستۆن کۆنترۆڵ دەکرێ یان وەلفی ئەگزۆز کۆنترۆڵی دەکات؛ و لێشاوی تێکەڵە یان ھەواکە بە یەک ئاڕاستدە دەبێت،
ئەم شێوازە بەوە دادەنرێت کە باوە لە بزوێنەری ڕێگەی قیرتاو و ڕێگەی سەخت و بزوێنەری دیزڵی جێگیر وەک بزوێنەرکانی کۆمپانییای , و ھەندێک بزوێنەری بچووکی دەریایی وەک ئەوانەی , لە بزوێنەری دیزڵی سەر ھێڵی شەمەندەفەر جۆری تایبەت بە , و لە ھەندێ بزوێنەری دەریایی گەورە.
بەھەمان شێوەلەھەندێ باەھەڵگر و ئامێرە قورسەکان بەکار دەھات؛ و زۆر تەصمیمی تاقیکردنەوە ھەیە وەک کۆمپانییای لوتس لە ساڵی ٢٠٠٨, نموونەیەکی سەرەتایی بۆ , سەیارەی لوتەس دروست کرد کە بە ئینجێکشن ی ڕاستەوخۆی جۆرێک لە سوتەمەنی الکھوڵ کاردەکات پێی دەڵێن .
جۆرێکە لە بزوێنەری سووتانی ناوەکی کە دەتوانێت تەنھا لە دوو ھەگاودا سووریڕێکی توانا تەواو بکات یان لە یەک خولی کرەنکشەفت یەک سوڕی توانا تەواو بکات،
جۆرێکی تر لە جۆرەکانی دەمەوانەی خولاوە کە لە بزوێنەری دوو ھەنگاویدا بەکار دێت دوو لولەک کە لەگەڵ کەتەرەکان بەستراوە بەکار دێنێت کە وا دیزاین کراوە بەناو یەکدا بخولێنەوە.
لە ڕابردوودا ھەندێک لە کۆمپانییاکان و بەرھەمھێنەرانی بزوێنەر ئەم جۆرە بزوێنەرەیان بەکار ھێناوە وەک و - و کە کۆپانیای سویدی بوون و و کۆمپانیا ئەڵمانییەکان وەک , و کۆمپانیا یابانییەکان وەک سوبارو و سوزوکی لە سالەکانی ١٩٧٠کان ھەمان شتیان کردووە.
بۆیە ڕێگە لەدزەکردنی سوتەمەنی؛ و زۆر جار لە بزوێنەری دیزڵی دوو ھەنگاوی پەمپێک دادەنرێت بۆ ئەوەی ژووری سووتان پاک بکاتەوە.
ئەم سیستەمە بە ڕێگای تێکەڵەی پێتڕۆلی کرداری چەورکردنی بۆ دەکرێ , کاتێ کە کرداری چەورکردنی بەشەکانی تر بەڕێگەی کەیسی ڕۆن و ھێڵەکانی پاکردنەوە دەبێت.
کە کاردەکات لەسەر نەھێشتنی ئەو پاشماوە و پیساییانە کە کاپرێتەرەکان دروستی دەکەن بەھۆی ئەوەی کە ھەندێک لە تێکەڵەکە بێ ئەوەی بسوتێ لە ڕاستەوخۆ لە ئەگزۆزەکەوە دەچێتە دەرەوە.
سوودی دەمەوانەی خولاوە ئەوەیە کە دەتوانی تەوقیتی چونەژورەوە بۆ بزوێنەری دوو ھەنگاوی بکەیت تا کو گونجاو بێ لە گەڵ سووڕی بزوێنەرەکە.
و یەکێکی تر کە تایبەتمەندییەکانی لووپە ماڵین ئەوەیە کە دەتوانرێ شێوەی ڕووی پستۆنەکە تەخت بێت یان کەمێک سەموونی بێ, کە وای کردوە پستۆنەکە بە شێوەیەکی بەرچاو کێشی کەمتر بێ و بەھێزتر بێ, و توانای بەگە گرتنی خێرایی بەرزتری بزوێنەرەکە ھەیە؛ و پستۆنی ڕوو تەخت تایبەتمەندی گەرمی باشتری ھەیە و کەمتر مەترسی گەرمبوونی نایەکسان و کشان و لێدانی بزوێنەر و گۆڕانی دوورییەکان و لەدەست دانی پەستان.
بزوێنەرەکانی بەنزینی دوو ھەنگاوی زیاتر داواکراو دەبن کاتێک کە سادەیی دیزاین و کەمی کێش و ڕێژەی زۆری توانا بەپێی کێش خاڵە یەکمینەکانی دیزاینەکەی بن.
دروستکردنی یەکەم بزوێنەری دوو ھەنگاو کە توانای کارکردنی ھەبووبێ دەگەڕێتەوە بۆ ئەندازیار کە خەڵاتی پاکی داھێنانی دیزاینی بۆ ساڵی ١٨٨١ز وەرگرت،
ئەم تایبەتمەندییە لەگەڵ دەمەوانەی دیسک و ژووری دەدانی تایبەت بەڕێگایەکی زۆر گونجێندراو ڕێکخران بۆ بەرھەم ھێنانی وزەیەکی زۆرتر لە بزوێنەرە دوو ھەنگاویەکان،
ئەم تایبەتمەندییە بەکار دەھێنرا شان بە شان لە گەڵ ژورێکی دەردانی تایبەت لەلایەن بەھەمھێنەرەکانی ماتۆڕسکیل لە ئەڵمانیا وەک و .
بەڵام یەکەم بزوێنەری دووھەنگاوی ڕاستەقینە دەگەڕێتەوە بۆ دیزاینەری ئینگیزی , کە لە ساڵی ١٩٠٨ز دەستی کرد بە بەرھەم ھێنانی ماتۆڕسکیلی دوو پستۆنی ساردکراوە بە ئاو.
دەتوانرێت وا دیزاینی بزوێنەری دەمەوانەی خولاوە بکرێت بەشێوازێک کە توانایەکی زیاتر بگەیەنێ لە بوارێکی فراوانی خێرایی یان توانایەکی بەرزتر لە بوارێکی خێرایی تەسک تر لە دەمەوانەی پستۆن و دەمەوانەی قامیشی.
وەکو شێوەیەکی سەرەتایی لە ناوەڕاستی بیستەکانی سەدەی بیستەم دەستی پێکرد و لەماوەی سییەکانی سەدەی بیستەم لە بوارێکی فراوانی ئەو وڵاتە کاری لەسەر کرا،
کە عادەتەن لەنێوان دوو کەس دەکرێت بە جۆرێک کایەزانەکان لە یەک کاتدا بە دەستێکیان یەک لە سێ شێوەکە دەنوێنن و دەستیان بەرەو ڕووی یەکتری ڕادەکێشن.
«مەقەست» ڕێک وەک نیشانەی ڤی وایە و سەرەڕای ئەوەش دەبێت ئاسۆیییانە ئاماژەی پێ بکرێت لەجیاتی ئەوەی بەوەستاوی لە ھەوادا بێت.
ھەرجارێک یان دەستێکیان بەشێوەی مشتەکۆڵە بەرزدەکەنەوە و لەگەڵ ژماردنەکەدا بەرز و نزمی پێ دەکەنەوە یان لەپشتەوە دەینووقێنن.
بەرد–وەرەقە–مەقەست دەشێت بە پلەی کارزانی لەڕێگەی ناسینەوەوە و قۆستنەوەی ڕەفتاری ناھەڕەمەکی لە ڕکابەرییەکان کایەی پێ بکرێت.
پێنج تەکیە و بنکەی تەندروستی و دەرمانخانە و ئاش و پۆستی نامە و فرۆسگای ھەرەوەزی و دوکانی ووردە واڵە و گۆشت فرۆش و کۆمپانیای ھەرەوەزی گوند و پڕۆژەی ئاو و کارەبا و غاز لەم گوندەدا ھەیە.
بنکەی سەرەکی 4 بۆ تیپی سەربازی ٨٢ی بارھەڵگری سەربازی بۆ رێنمایی و رێبەری وشکانی و تیپی پزیشکی سەربازی ٣٣٢و تیپی ٣٢١پاڵپشتی و دابەزاندنی ھەوایی 1 ، ،
لە ٨کانونی دووەمی ٢٠٢٠ بنکەکە ڕووبەروی ھێرشێکی مووشەکبارانی ئێرانیەکان بوویەوە وەک تۆڵەیەک بەرامبەر کوشتنی سەرۆکی سووپای قودس قاسم سلێمانی لەلایەن ھێزی ئاسمانی وڵاتەیەکگرتوەکانی ئەمەریکاوە.
بنکەکە دابەشبووە بەسەر دۆڵە شێر کەندەڵانێکە بەشێوەی مێرگ درێژدەبێتەوە لەبەری خۆڕئاوای تاوەکو خۆڕھەڵاتی دۆڵەکە و گەیشتنی بە ڕووباری فورات لەگوندی خان بەغدایی.
بنکەی عەین ئەلئەسەد بنکەیەکی ئاسمانی و سەربازی سووپای عێراق و سووپای وڵاتە یەکگرتوەکانی ئەمەریکایە دەکەوێتە پارێزگای ئەنبار لە خۆڕئاوای عێراق.
بانشی زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنی ئەکشنی ئەمریکییە لە لایەن جۆناسن تڕاپەر و دەیڤد شیکڵەر دروستکراوە و لە سەرەتادا لەسەر تۆڕی سینماکس لە ١١ی کانوونی دووەمی ٢٠١٣دا دەرکەوت.
دۆرسی ڕابینۆویتز لە واڵ ستریت جۆڕناڵدا نووسیویەتی «زیرەکییە درەوشاوەکەی دێت تەنانەت لەگەڵ کڵابتڕەبەکەیدا (لە نمایشێکی سێکس خراپتر نییە،
زیاتر و زیاتر سەرنجڕاکێش دەبێت.» سان فڕانسیسکۆ کڕۆنیکڵ دەربارەی بانشی وتی «ئەو بنچەیەکی ڕەسەنی ھەیە. ئەو ھەروەھاش بەشێک لە ھەوڵی سینماکس بۆ گەورەکردنی بەرنامە ڕاستەقینەکانییەتی. ئەو ھەوڵە بەرھەمی خۆی لەگەڵ انشی دەبینێت.» ئەی.
لەبەر ئەوەێ ئەنجومەنی کارۆلینای باکووری گشتی بڕیاریدا لە وەرنەگرتنی باجی تۆمارکردنی فیلم و زنجیرە تەلەڤیزیۆنییەکان بووەستێت،
٩٩مەتر) لە ئاستی ڕووی دەریاچەکانی تەنیشتی نزمترە بەھۆی ئەم نزمییەوە ئاوی دەریاچەکانی تری دەڕژێتە ناوی وەک دەریاچەی ئێری کە سەرچاوەی ئاوی دەریاچەی ئەنتاریۆیە لەڕێگای تاڤگەکانی نەیاگراوە ئاوی دەڕژێتە ناوی درێژی دەریاچەکە و پانی دەریاچەکە و قوڵی دەریاچەکە لە قوڵترین خاڵدا،
قەبارەی گشتی دەریاچەکە ڕێژەی ئاوی دەریاچەکە ساڵ بۆ ساڵ دەگۆڕدرێت بەڵام لەم ساڵانەی دوایی بەگشتی ئاوی دەریاچەکە زیادی کردووە ئەمەش بەھۆکاری گۆڕانی کەش و ھەوای جیھان دەگەڕێتەوە ھەروەھا ڕێژەی ماسی و زیندەوەرەکانی کەم بوونەتەوە بەھۆی پیسی ژینگەی دەریاچەکە و دامەزراندنی چەندین کارگەی پیشەسازی و زۆربونی ماسیگران.
خەڵی ئیراکوس بەر لەھاتن و دروستبوونی ناوچەی کۆلۆمبیا لە ١٦٠٠ کۆچیانکردوە بۆ باکووری دەریاچەکە کە پێشتر لەناوچەکانی مسیساگا ئۆژیبوا و ئەنیشنابەگ نیشتەجێبوون،
لەوباوەرە دان کە یەکەم ئەوروپی گەیشتبێتە دەریاچەکە لە ساڵی ١٦١٥ گەریدەیەکی فەرەنسی بووە بەناوی کە چەندین ناوی لە دەریاچەکە ناوە وە وەک لەماوەی نێوان یانیش ناوی لێنراوە لەلایەن شامبەلانی دۆزەری فەرەنسی،
ھەرچی نەخشە سەربازییە فەڕەنسییەکانی یە بە ناوی ""نیشانیان کردووە لەسەر نەخشەکانیاندا کە ئێستا لە مۆزەخانەی کەنەدییەکان ھەڵگیراوە،
دەولەتمەدار و نەخشەساز و دۆزەرەوەی فەرەنسی ناوی دەریاچەکەی بە «دەریاچەی ئەنتاریۆ» ھێناوە کە دواتر بوو بە ناوی فەرمی دەریاچەکە.
ئاوی سەرەکی دەریاچەکە لە دەریاچەی ئێرییەوە دێت لە ڕێگای دەروازەی نەیاگرا فۆلس ەوە دێت ھەروەھا لە ڕێگای نۆکەندی سانت لۆرانسەوە ئاوەکەی دەڕژێتە زەریای ئەتلەسی،
دەریاچەکە لە ڕێزبەندی دوایین پێنج دەریاچە گەورەکەی ئەمەریکای باکورە وە لەنێوان پێنج دەریاچەگەورەکان تاکە دەریاچەیە کە سنوری ھاوبەشی نییە لەگەڵ ولایەتی میشیگنی ئەمریکا.
لە کەناراوەکانی بڕێکی زۆر لە لم و خاکی ژێردەریاچەکە کۆبۆتەوە ئەمەش بەھۆی زۆربون و توندی با کە شەپۆلەکانی بەھێز و بە گورژمتر کردووە کەلەئەنجامدا تەنکەئاوی زۆر دروست بوون لە کەنداو و تەنگەبەرە ئاویەکانی بەتایبەت لە کەنارەکانی پرێنس ئێدوارد کانتری ئەنتاریۆ و بەرزاییەکانی کەنەدا لە ئەنتاریۆ و تەنگەبەری تۆرەنتۆ و کەنارەکانی ھاملتن ئەم لمە کۆبوەوانە بۆتە ھۆی دروست بوونی چەندین پارک و باغ و شوێنی گەشتیاری کەنار دەریایی و مەلەکردن،
ئاو لەڕێگای چەندین ڕووبارەوە دەڕژێتە دەریاچەکە وەک ڕووباری نەیاگرا کە سەرەکی و گەورەترینە ڕووباری دۆن و ڕووباری ھەمبەر و ڕووباری ترێنت و ڕووباری گێنسیی و ڕووباری ئەسویگۆ و ڕووباری بلاک و ڕووباری لیتل سالمن و ڕووباری سالمن.
لێکۆڵەران لە زانکۆی تۆرۆنتۆی وڵاتی کەنەدا جۆرێتی ژیان پێناسەدەکەن بە «ڕێژەی چێژ وەرگرتنی کەسێک لە دەرفەتە گرنگەکانی ژیانی خۆی» و ئەم جۆرە دیدگەیە بەندە لەسەر ئەوەی کە کەسێک خۆی چۆنە بە سروشتی و ئایا ئەو کەسە ئامانج،
ھەندێکی تر لە زانایان جۆرێتی ژیان پێناسەدەکەن بە «توانای نەخۆشەکە بۆ چێژوەرگرتن لە چالاکییەکانی ژیانی رۆژانە» چونکە جۆرێتی ژیان بە توندی پەیوەستە بە باشێتی و تەندروستی بێ ئەوەی دووچاری نەخۆشیی و لاوازی ببێتەوە و پێویستی بە چارەسەر و چاودێری پزیشکی ھەبێت.
دەستەواژەی جۆرێتی ژیان بۆ جۆرێتی چەند بەش و لایەنێکی ژیان بەکاردێت و بە ئاستێکی نموونەیی دادەنرێت کە پێشبینی کۆمەڵگە و تاکەکەس لەخۆدەگرێت بۆ ژیانێکی باش و پتەو.
جۆرێتی ژیان بنەمایەکی فرە ڕەھەندییە کە ھەڵدەستێت بە پێناسەکردن و ناساندنی ئاستێکی نموونەیی بۆ ژیانێکی باش لە لایەنی سۆزداری، جەستەیی،
بەڵام چونکە دڵخۆشی بابەتێکی تاکەکەسی و تایبەتە بۆیە پێوانەکردن کارێکی ئاڵۆزە و شێوازی تر دەگیرێتە بەر بۆ دیاریکردنی ڕێژەی باشی و جۆرێتی ژیان.
کە بەژداربوو پرسیاری لێ دەکرێت دەربارەی جۆرێتی ھەستەکانی رۆژانەیان و ڕێژەی دووبارە بوونەوە و توندێتی ھەستەکانیان وەک دڵخۆشی، دوودڵی،
بۆ ماوەیەکە ئەم جۆرە سیستەم و پێوەرانە ھاتونەتە کایەوە و بەکاردەھێنرێن و لێکۆڵینەوەکان لە ھەوڵدان بۆ پشکنین و لێکۆڵینەوە لە پەیوەندی نێوان جۆرێتی ژیان و بەرھەمداری.
لە بزوێنەری فڕۆکەدا ھەندێ جار تووشی کێشە دەبێت بەھۆی ساردبوونەوەی لە ناکاو یان گەرم بوونی لە ناکاو بەتایبەتی لە کاتی نیشتنەوەدا لە کاتی نزم بوونەوەدا ھێزێکی زۆر کەم پێویستە بۆیە بزوێنەر سوتەمەنی کەمی بۆ دەچێت و کەمترین گەرمی بەرھەم دەھێنێت.
لە کاتی نزم بوونەوەدا خێرای با زیاد دەکات بڕێکی زیاتر ھەوای سارد دەچێتە ناو بزوێنەرەوە زۆرجار ئەنەش دەبێتە ھۆی درز بردنی سەری سلندەر بەڵام زیاد کردنی ساردبونەوەی سەری سلندەر بە ڕۆن ئەم دیاردەیە کەم دەکاتەوە یان ھەر نای ھێڵێت کە لێرەدا سەری سلندەر بەھۆی ڕۆنەکەوە گەرم دەبێت.
سلندەری مۆتۆڕسکیل بە ھاوە ساردەبێتەوە بەڵام سەری سلندەرەکە سوود دەبینێت لە ساردبوونەوەی زیادە بە ھۆی سیستەمی سوڕانەوەی ڕۆنەوە کە بەردەستە بۆ چەوركردن،
ئەگەر ساردبوونەوە بە ھەوا گونجاو بوو لە کاتی فڕینی فڕۆکە یان ڕۆیشتنی مۆتۆڕسکیل ئەوا ساردکردنەوە بە ڕۆن یارمەتی دەرێکی باشە بۆ ساردکردنەوەی زیاتر لە کاتی پێویست دا وەکو فڕۆکە پێش فڕینی یان مۆتۆڕسکیل لە قەرەباڵغی ناو شاردا ئەگەر بزوێنەرەکە بزوێنەری پێشبڕێکی بوو کە گەرمییەکی زۆر بەرھەم دەھێنێت ئەوا ساردکردنەوە بە شلە باشترینە.
ڕۆن نەگەیەنەرێکی کارەبایە بەمەش دەتوانرێ بەکاربھێنرێت لە ناو ئامێرە کارەبادا یان بەرکەوتنی ڕاستەوخۆ لەگەڵ کارەبا وەک ترانسفۆرمەر.
فیلمە درێژەکە بەناوی سپۆنجبۆب سکوێرپانتس لە ١٩ی تشرینی دووەمی ٢٠٠٤ لە سینەماکان نمایشکرا و بەدواداچوونێکی بۆ دەکرێت،
لە ساڵی ١٩٩٦ دەستی بە پەرەپێدانی سپۆنجبۆب کرد وەک زنجیرەیەکی تەلەڤیزیۆنی دوای ھەڵوەشاندنەوەی زنجیرەیەک بە ناوی «ژیانی ھاوچەرخی ڕۆکۆ» و گواسترایەوە بۆ کەسێک بە ناوی تۆم کێنی کە لەگەڵ ھێلنبێرگ کاریان کردووە بۆ پەرەپێدانی زنجیرەکە بە مەبەستی دەربڕینی کەسایەتی سەرەکی تێیدا.
بیرۆکەی دیزاینکردنی کەسایەتی سپۆنجبۆب لە ساڵی ١٩٨٤ بە خوێندنی بایۆلۆجی دەریایی لە پەیمانگای ئۆشن لە دانا پوینت لە کالیفۆرنیا لە ئەمریکا ھاتە مێشکی ھیلینبێرگ،
زنجیرەکە پاڵێوراو بووە بۆ ١٥ خەڵاتی ئیمی و لە ساڵی ٢٠١٠دا پرۆگرامی وێنەی جووڵاوی نایابی لە پۆلێکی تایبەتدا بەدەستھێناوە.
ھەندێک حکوومەت ھەوڵیانداوە لە ساڵی ١٩٧٠ کان بۆ کەمکردنەوەی دەردانی دوانە ئۆکسیدی گۆگرد و ئۆکسیدی نایترۆجین بۆ ناو بەرگە ھەوا و لەم ئیشەدا سەرکەوتوو بوون.
ئۆکسیدی نایترۆجین بە شێوەی سروشتیش دروستدەبێت بەھۆی ھەورە بروسکە و دوانە ئۆکسیدی گۆگردیش بەھۆی تەقینەوەی بورکانەوە دروستدەبێت.
بەڵام دەرھاویشتن لەم دەرچە درێژانەوە دەبنە ھۆی ئەوەی دووکەڵەکان زیاتر بڕۆن بە ناو بەرگە ھەوا کە دەبێتە ھۆی زیانی ژینگەیی بەرفراوان.
دیاردەی سروشتی بنچینەیە بۆ دروستبوونی ئەو گازانەی کە دەبنە ھۆی دروستبوونی ترش بۆ ناو بەرگە ھەوا دەرھاویشتن لە چیا ئاگرینەکانەوە بۆ نموونە دەمی ئاگر پرژێنی سەر چیا ئاگرینی ڕێژەیەکی زۆری ترشە باران و تەم بەرھەم دێنێت کە ی نزیکی ٢ دەبێتەوە،
کە دەبێتە ھۆی نەھێشتنی ھەر سەوزایییەک لە ڕووبەرێکی دیاریکراوی نزیک ئەم شوێنە و دەبێتە ھۆی خورانی چاو و سییەکانی دانیشتووانی نزکی چیا ئاگرینەکە.
ئاسایی کردنەوەی پەستانی خوێن بەشێوەیەک کە کارلێک دەکات لەگەڵ چەندەها هۆڕمۆنی خوێن و لەش کە کاردەکەنە سەر تێپەرینی خوێن بەناو لولوکانی خوێن کەمکردنەوەی پەستان لەسەر مولولەکانی خوێن ئەمەش وادەکات پەستان لەسەر جەستە کەمببێتەوە لەش کەمتر توشی تەقینی مولولەکانی خوێن و جەڵتە ببێت کەمکردنەەوەی ئەگەری توشبون بە شێرپەنجە و سەرەتان :
مەبەستی سەرەکی لە بەکارهێنانی ئەو رۆنە بۆ چێشتلێنانە بەڵام بۆ سوورکردنەوەش بەکاردێت جۆرێکی ئەو ڕۆنە کە پاڵاوتە نەکراوە بۆسورکردنەوە بەکاردێ چونکە پلەیەکی بەرزی کوڵانی هەیە کە دەکاتە ١٦٠ سیلیزی واتە درەنگتر دەبێت بە هەڵم بەمەش دەتوانرێ زیاتر بەکاربێت وە جۆری پاڵاوتەکراو پلەی کوڵانی دەگاتە ٢٣٢ سیلیزی و ٤٥٠ فەهرەنهایت کە ئەمەشیان هەر بۆ سورکردنەوە بەکاردێت بەڵام بە پلەیکی زیاتر وە دەتوانرێ لە بەکارهێنانی دەرمانیش سودی لێ ببینرێت ڕۆنی پینەت هەندێ جار بۆ چارەسەری هەندێ نەخۆشی پێستیش بەکاردێن.
ڕۆنی پینەت کە پێشی دەوترێ رۆنی زەوى رۆنێکی دەستکردە دروستدەکرێت لە ڕوەکێک لە ڕوەکەکە و هەم چەڵتوکیئەو ناوکەش کە ڕۆنەکەی لێ دەردەهێنریت شیاون بۆخواردن وە تام و بۆنێکی بەهێزی هەیە بەزۆری لە ویلایەتە یەکگرتوەکانی ئەمریکا و چین و باشووری ئاسیا و چەند وڵاتێکی تریش دروستدەکرێت لە ماوەی جەنگی جیهانی یەکەم دروستکردنی ڕۆنی پینەت بەرەو کەمی ڕۆیی وە پێشی دەوترێ رۆنی ڕوەکی بەزۆری مەبەست لە بەکارهێنانی رۆنی بۆ چێشتلێنان و سورکردنەوە بەکاردێت لە جێی رۆنی برژاندن.
ئەم جۆرەی ڕۆن وەک گشت جۆرەکانی تری ڕۆن دەپاڵێورێت و بۆنی ناخۆش و مادەی زیانبەخشی تیالادەبرێت لە ڕاستیدا ئەم پڕۆسەیە زۆر بەسودە چونکە ئەو پڕۆتینانەی کە دەبنە هۆی هەستیاری لادەبرێن ئەم ڕۆنە وای لێدەکرێت کە نەبێتە هۆی هەستیاری کە ئەمەش هەواڵێکی خۆشە بۆ ئەو کەسانەی کە هەستیارن بەو جۆرەی ڕۆن ئەم جۆرە لە ناو گشت جۆرەکانی تر بەرزترین بەکارهێنانی هەیە لە ئێستادا لە ناو خواردنە خێراکانی وڵاتی بەڕیتانیا بەکاردێت.
لە قوتو نانی ئەمجۆرەی ڕۆن کەمێک ناڕونە چونکە هەمیشە بەرهەمهێنەرانی ئەم ڕۆنە ڕۆنی دیکە بەم جۆرە لە قەڵەم دەدەن بەمەش کڕیار توشی دودڵی دەبێت بۆ نمونە بەرهەمهێنەران دەڵێن ڕۆنی پاڵاوتەکراوە لە ڕاستیدا نە پاڵ جۆری پاڵاوتەکراو :
ئەم جۆرە رۆنە پاڵاوتەدەکرێ پاشان ئەو مادانەی کە دەبنە هۆی هەستیاری و زیانگەیاندن بە مرۆڤ لادەبرێن ئەم جۆرە لە ڕێستورانتەکان بەکاردێت بۆ سورکردنەوەی خۆراک وەک مریشک و گۆشت.
ئەم رۆنە لە ناوک دروستدەکرێت لەبەر ئەوەشە پێی دەوترێ لە بەروبومی پاقلەدا ناوکی پاقلە نزیکەی ٪٦٥ بۆ ٪ ٧٥ مادەی سودبەخشی تێدایە وە سەرچاوەیەکی گرنگی ترشی نیکۆتینیە دەتوانرێت چەند بەرهەمێکی لێ دروست بکرێت بەتایبەت سابون لەوکاتەی لەگەڵ رۆنی ڕوەکی تێکەڵ دەکرێت.
و ھەستان بە نوێگەری کردن تێیداو زیاد کردنی بستۆنێکی کە لە ساڵی دوەمدا بە تەنیشت یەکەمەوە؛ و ھەروەھا ئەمریکا بە شێوەیەکی بڵاوتر کابرێتەری بەکارھێنا بۆ گەشتن بە سووتاندنی بەنزین لەناو ئامێرەکەدا تا کۆتایی ساڵی ھەشتاکان.
کە ھەواو سوتەمەنی بە شێوەیەکی باشتر کە ئەمەش تەواو بوو بە پڕکردنەوەی ئەو گۆڕانکارییانە لە کاتی داواکاری ئاڵو گۆڕ و پاراستنی لۆگۆکەی بۆ ئەوەی تەقلید نەکرێتوە لە توانای کەم نەکرێتەوە؛ و ئەم داواکارییەش بۆ پاراستنی باشترین و وردترین کۆنترۆڵ لە تێکەککردنی سوتەمەنی و ھەوا لە پێناو کۆنترۆڵکردنی ڕێڕەوێکی دیاریکراو لە ئۆکسجین و غازە لەدەست چووەکان،
کابرێتەر بێکدێت لەبۆرییەکی کراوە لەناو ھەوا دابەشکەرێک بۆ ناوەوەی دەروازەیەکی ھەمەجۆر لە بزوێنەرەکەدا بۆرییەکە لەناو ڤێنتەرییەکدا لە بەشێکدا تەسک دەبێتەوە پاشان فراواندەبێتەوە خێرایی ھەوا لەبەشییە تەسکەکەدا زیاد دەبێت لە خوارەوەی ڤێنتەری دەمەوانەیەک ھەیەبۆ ڕێک خستنی ئەو ھەوایییەی کە دێت بۆ مەکینەکە پێیدەوتری دەمەوانەی پەبوولە،
لە ڤێنتری خێرایی ھەوا زیاد دەبێ بۆ بەرزترین ئاست بەمشێوەیە کەمترین پەستان سووتەمەنی دەمژرێت لەلایەن جۆگەکانی ھەواوە لەناو نۆزڵ کەدەکەوێتە ناوەڕاستی ڤێنتری.
کاتێک دەمەوانەی ڕێکخستنی ئەو سوتەمەنییە کە دەچێتە بزوێنەرەکە کەمێک دەکرێتەوە بەتەواوی دەدەخرێت لەلایەن ئەو شوێنەوە و.
پلێتی دەمەوانەکە سوتەمەنی زیاد لەپشتی کونەکان پلێتی دەمەوانەکە بەپەستانەکی کەم ڕووبەریکی زیاد دابێت بۆ ئەو دەمەوانەی سوتەمەنی دەنێرێت بۆ مەکینەکە بڕی ھەوا ڕادەگرێت؛ و ڕێگە دەدات سوتەمەنی بێت کاتێک دەمەوانەکە کراوەیە،
کاتێک فەڕاڕەی سوتەمەنی دەکرێتەوە سوتەمەنی بەشێوەیەکی ھەمەجۆر دەجێتە ناو خەزانەکەوە لە کابرێتەری جێگیردا لەبستۆنەکاندا بۆشایەک دروستدەبێت کە دەرزییەکان دەبەستێت بە خەزانی سوتەمەنییەوە،
کابرێتەر لسەر ئەو ئۆتۆمبێلانە ئیش دەکات کە مەکینەیان بچووکە وەک ئەو سەیارە کۆنە تایبەتەکان یاخوود ئەو ئۆتۆمبێلانەی بۆ پێشبڕکێ بەکاردێت
زۆرترین بەکارھێنانی کابرێتەر لە بزوێنەردا دژی ئەوەیە کەسوتەمەنییەکی زۆر بەکاربێت یەک کابربێتەر ھەواو سوتەمەنییەکە تێکەڵدەکات و بەشێوەیەکی ھەمەجۆر دەینێرێت بۆ دەمەوانەکان.
ھەر شلەیەکی سووتەمەنی بییەوێت تێپەڕێت بەنەو کابرێتەرەکەدا بەرھەڵستی دەکرێت لەلایەن ھەروەھا خۆی ڕادێنێت بۆ بەکارھێنانی ڕۆن لە حەوزی ھەوا .
کابرێتەر کە جۆرێکی گرنگی کابرێتەر بوو بۆ لە سەرەتای ساڵی ١٩٣٠ز (خۆبزووێنەری ئۆتۆمبێل دروست کرا کە لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بەکار دەھات. لە) کە بۆشییەکی زیاتری تێدا یان دەگۆری بۆ ئەورووپا کابرێتەری
و بە شێوەیەکی کەمیش لە درئست کردنی فرۆکەدا بەکاردەھێنرێت لە ڕێگەی تێکەڵ کردنی ئاو و سوتەمەنی ھەروەھا بە شێوەیەکی گشتی و بڵاو لە دروستکردنی ئامێری بچووکدا بەکار دێت…
خێرایی ھەوا دەگۆرێت لە بۆری ڤێنتەری بۆ کۆنترۆڵ کردنی لێشاوی سوتەمەنی بەگشتی زۆرترین جۆری کابرێتەرە کە لەسەر ئۆتۆمۆبێلەکان دادەنرێت.
دواتر لەنێوان مزگەوتەکانی کالیفۆرنیا ھاموشۆی دەکرد بەمەبەستی کۆکردنەوەی ھاوکاری بۆ گروپە ئەفغانیەکان دژ بە یەکێتی سۆڤیەت.
بەڵام لەلایەن سیخورە ئەمەریکیەکانی تر لە نیازەکانی ئاگادارکرانەوە و دواتر لە ئەمریکا دەرکرا و قەدەغەی گەڕانەوەی کەوتە سەر بۆ ئەمریکا،
ئەوانیش ناردیان بۆ پەیمانگایەکی مەشقی سەربازی تایبەت وە ھانیان دا تاوەکو لەبواری خوێندنی ئیسلامی بخوێنێت تا گەیشتە پلەی دکتۆرا لە زانستە ئیسلامیەکان و دواتر بوو بە مامۆستا لەچەندین مەڵبەندی زانستی ئاینی لە خۆڕھەڵاتی ناوەڕاست.
عەلی سعود عەبد ئەلسعود محەممەد پیشەگەرێکی دوولایەن بوو لەھەریەک لەلایەکانی ئاژانسی ھەواڵگری ناوەندی و جیھادی ئیسلامی میسری لەیەک کاتدا،
شا فەیسەڵی دووەم خۆی ئامادە کردبوو بۆ ئەوەی بەرەبەیانی ١٤ی تەممووزی ١٩٥٨ بە یاوەری عەبدولئیلای خاڵی و نووری سەعید سەرۆکوەزیرانی عێراق گەشت بکات بۆ تورکیا،
شا فەیسەڵ ڕۆژی ٨ی تەممووزی ١٩٥٨ی وەک ڕێکەوتێک دیاری کردبوو بۆ گەشتەکەی و زیاتر حەزی لە چاوپێکەوتنی دەزگیرانەکەی بوو نەک ناکۆکی وتارە سیاسییەکان لە کۆبوونەوەی پەیمانەکەدا.
ھەروەھا پێشنیاری کۆبوونەوەی کرد لەگەڵ سەرۆکی وڵاتانی پەیمانەکە و سەرۆک وەزیرانیان لە ئەستەمبوڵ لە ١٤ی تەمموزی ١٩٥٨،
لە شوباتی ساڵی ١٩٥٨ شا حوسێن بن تەلال شای ئوردن داوای دامەزراندنی یەکێتییەکی ھاشمی عەرەبی کرد لە نێوان شانشینی ھاشمی عێراق و ئوردن بۆ پاراستنی ھاوسەنگی ھێز لە ناوچەکەدا لە دوای دروستبوونی کۆماری یەکگرتووی عەرەبی لە نێوان میسر و سووریا،
و ئەندامێتی کراوەیە بۆ ھەر وڵاتێکی عەرەبی کە بیەوێت بە ڕێککەوتن لەگەڵ حکوومەتی یەکێتییەکە و ئاماژەی بەوەشکردووە کە «ھەر وڵاتێکی ئەندامی یەکێتیی خاوەنی کەسایەتییەکی نێونەتەوەیی سەربەخۆ و سیستمی فەرمانڕەوایەتی خۆی ھەیە»،
ھەروەھا لە دەستووردا ھاتووە کە پاشای عێراق سەرۆکی یەکێتییەکەیە و بارەگای حکوومەتی یەکێتییەکە بە شێوەیەکی ڕێکوپێک شەش مانگ لە بەغدا و شەش مانگ لە عەممان دەبێت،
سەرچاوەکانی دیکە باس لەوە دەکەن کە دۆخی خوێن گەرمی و سەرلێشێواوی وای کردووە ھەندێک ئەفسەری نا ڕێکوپێک و پلە بچووک کە سەر بە بیرووباوەڕی مارکسی بوون دەست بکەن بە تەقەکردن.
ئەمجارە خوێندنەکەی لەگەڵ ئامۆزاکەی شا حوسێن بن تەلالدا بوو کە نزیک بوو لە تەمەنی خۆی و ھاوڕێیەکی نزیکی بوو و پەیوەندییەکی بەھێزیان ھەبوو تا لە ٢٣ی تشرینی یەکەمی ١٩٥٢ لەوێ دەرچوو و لە ٣٠ی تشرینی دووەمی ١٩٥٢ گەڕایەوە بەغدا.
مەلیک حوسێن بن تەلال لە پەرتووکی «کاری من وەک پاشا»دا چیرۆکی سەردانەکانی بۆ لای شا فەیسەڵی دووەم گێڕاوەتەوە لە عێراق و پێی دەگوت ئامۆزام.
عەبدولئیلا بەخێرایی ڕادیۆکەی داگیرساند تا گوێی لە یەکەم لێدوانی بزووتنەوەکە بێت و دەنگی عەبدولسەلام عارف وەک برووسکە لە گوێیدا دەنگی دایەوە،
لەگەڵ تێپەڕبوونی کاتدا بەخێرایی لێدوانەکانی شۆڕش دەستیان کرد بە گوتنی زانیاری و ناوی ئەو ئەفسەرانەی بەشداربوون لە بزووتنەوەکە.
فەرماندەی پاسەوانی شاھانە بە پاشای ڕاگەیاندبوو کە یەکەکانی سوپای یاخیبووان خاڵە سەرەکییەکانی بەغدایان کۆنترۆڵکردووە و کۆمارییان ڕاگەیاندووە و داوا لە بنەماڵەی شاھانە دەکەن خۆیان ڕادەست بکەن.
دەستگیرانی شازادە فادیلە کچی شازادە محەممەد عەلی بن محەممەد بن واحیدەدین بن ئیبراھیم بن ئەحمەد بن ڕیفعەت بن ئیبراھیم بن محەممەد عەلی کەبیر بوو و دایکی بریتییە لە:
جەیک پڕاڵتا لەگەڵ ئەوەی ھەڵسوکەوتێکی پێنەگیشتوو و منداڵانەی ھەیە بەڵام ئاستێکی بەرزی لە دەستگیرکردن و شیکارکردنی دۆسییەکاندا ھەیە کە وای لێ دەکات لەگەڵ ھاوبەشە لێکۆڵەرەکی ئێمی سانتیاگۆ بکەوێتە ڕکابەرییەوە.
کاپتن ڕەیمۆند ھۆڵد ڕێک لەو کاتەدا دەبێت کە پڕاڵتا بەشێوەی دەنگی ڕۆبۆت گاڵتەی پێ دەکات و ئەویش وای لێ دەکات ھەموو شتێک وەک خۆی بڵێتەوە.
لەگەڵ ئەوەی جەیک منداڵانە مامەڵە دەکات بەڵام دۆسییەکە شیکار دەکات کاتێک بووکەڵەیەکی ورچ کە کامێرای ھەڵگرتووە ئاشکرا دەکات،
ئەمە ئەڵقەی یەکەمی ھەموو زنجیرەکەیە و لە لایەن دروستکەرانی زنجیرەکە دان گور و مایکڵ شور نووسراوە و لە لایەن فێڵ لۆرد و کریستۆفەر میڵەرەوە دەرھێنراوە.
بە شێوەیەکی ناڕێک بۆ پۆستی پیاوسالاری لەلایەن چەند قەشەیەکەوە ھەڵبژێردرا کە ناڕازی بوون لە سنووردارکردنی جێنشینی پیاوسالاری بۆ ئەندامانی یەک بنەماڵە.
٢٠١٤ - داعش لە ئەلقۆش نزیک بووەوە و نزیکەی ھەموو خەڵکەکە ھەڵاتن؛ بەڵام زۆرێک لە پیاوان و گەنجان بەھۆی خواستی پاراستنی شارۆچکەکەیانەوە ئەلقۆشیان بەجێنەھێشت.
بەپێی خەمڵاندنەکان لانیکەم ٤٠ ھەزار کۆچبەری "ئەلقوشنایە" و نەوەکانی نەوەی دووەم و سێیەمیان ئێستا لە شارەکانی دیترۆیت لە ویلایەتی میشیگان،
شوێنی ناشتنی پیاوسالارەکانی کەنیسەی ڕۆژھەڵات بوو لە کۆتایی سەدەی پانزەھەمەوە و لە سەردەمی شیمونی شەشەمەوە تا کۆتایی زنجیرەی پیاوسالارەکان کە بە ھێڵی ئیلیا ناسراون،
وە دەتوانرێت بەستەرێک بکێشرێت بە ھێمای دیسکی باڵدارەکەی ئاشوور کە "کەوان"ی لەسەرە و بەم شێوەیەش. ناوەکە بە واتای "خودای کەوان" دێت.