polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
E 1940 e oa bet lakaet da ofisiel al lizherenneg kirillek ha kenderc’hel a raed da skrivañ an ouzbekeg gant al lizherenneg-se betek 1992 ma oa bet adlakaet da ofisiel adarre al lizherenneg latin ma teuas Ouzbekistan da vezañ distag diouzh an Unvaniezh Soviedel.
Disheñvel eo an ouzbekeg diouzh an darn vrasañ eus ar yezhoù turkek all rak kollet eo bet gantañ an hesonerezh vogalennek dre vras ha ne vez ket merket gwezh ebet dre skrid er yezh unvan, daoust ha ma kaver roudoù outi er yezh komzet a-wezhoù.
Ar skinwel a zo un teknik dezhañ e bal treuzkas, dre orjal pe dre wagennoù skindredanel, skeudennoù fiñv pe arvestoù bev, a-gevret gant ur son peurvuiañ, da vezañ gwelet war ar prim war ur skramm, keñver un ardivink resever a reer skinweler anezhañ.
Joseph Nicéphore Niépce, ur ijinadennour eus Chalon-sur-Saône, a veskas an tri doare-ober-se evit stabilaat skeudennoù war blakennoù staen goloet a der-douar Judea, ur seurt koultron naturel a galeta ouzh ar gouloù ; Al luc’hskeudenn gentañ a ziskouez unan eus kazelioù e di e Saint-Loup-de-Varennes .
Gant ar blogoù hag ar servijoù rannañ luc’hskeudennoù evel Pikeo pe Flickr e c’hall al luc’hskeudennerienn-verdeerien kaout binvioù ha servijoù evit kehentiñ, eskemm pe diskouez o luc’hskeudennoù niverel d’o familh, d’o mignoned, da dud o c’humuniezh pe d’an dud er bed ed a-bezh.
eeunaat an implij eus al luc’hskeudennerezioù, dre grouiñ luc’hskeudennoù skañvoc’h-skañvañ ha marc’hamatoc’h-marc’hadmatañ, dileizhadoù stabil, ar pezh a vire ouzh an dud da zornata produioù kimiek, ha kregiñ da implijout an urzhiataerezh, gant niverelaat ar skeudennoù, da lavaret eo al « luc’hskeudennoù niverel ».
Dont a reas ar Stad c’hall da vezañ perc’hennez war an ijinadenn dre baeañ ul leve-bevañ bloaziek a 6 000 lur da Zaguerre hag a 4 000 lur da Isidore Niépce, mab da Nicéphore, ha reiñ a reas an ijinadenn e donezon d’ar bed da c’houde.
Enklaskoù all a oa bet graet da c’houde hag e-se e oa bet gwellaet perzhioù ar skeudennoù tamm-ha-tamm, kizidigezh al lurelloù tener, hag eeunaat ar skeudtapañ : 1847 « argerzh an albumin » (Claude Félix Abel Niépce de Saint-Victor, ur c’henderv da Nicéphore), 1850 « argerzh gant kolodion gleb » ha 1851 « ambrotip » , 1852 « ferotip » .
Krouet ma oa bet gant danvez ha teknikoù eeun e c'hellas al luc'hskeudennerezh tennañ splet eus nevezadurioù a-leizh : teknologiezhioù ha teknikoù war tachennoù an optik, ar gimiezh, ar mekanikerzh, an tredan, an elektronik hag ar stlennegezh.
N’eus ket tamm liv politik ebet warnañ, ha klasket ‘vez bezañ tostoc’h deus an doare-distagañ ha deus an etimoloji war-un-dro. Matrec’he eo ar skritur lojikañ ha gwellañ evit ar re a zo é teskiñ, met siwazh n’eus ket kalz a dud hag a implij anehañ hiriv, kar kazimant tout tud an Emsav a zo deus tu ar peurunvan.
Ouzphenn reolennoù skritur an etrerannyezhel, da skouer an ss, s, z, zh, e kaver ivez un toullad reolennoù fonetikel arall liammet douzh prosodïezh ar yezh, da lâred eo plass ar poues-mouezh, hirderioù ar vogalennoù er gerioù taol-mouezhiet, distagadur an dibennoù absolut ha distagadur ar liammadurioù dirag ur vogalenn.
Daoust ha m'emañ gwir ez eus bet savet seurt politikerezhioù a-hed an amzer da reiñ harp d'ur yezh ofisiel resis en ur chom hep ober mann ebet evit ar yezhoù all e oa tu da gavout eno ez eus bremañ muioc'h-mui a vroioù gante politikerezhioù yezh ispisial evit gwareziñ ha lakaat da vont war-raok yezhoù all hag a zo en arvar da vont da get.
Albania - Aljeria - Andorra - Azerbaidjan - Kalifornia - Kambodia - Kolombia - Kroatia - Ejipt - Estonia - Frañs -Gres - India - Iran - Island - Italia - Japan - Koweit - Latvia - Lituania - Makedonia - Madagaskar - Maroko - Meksiko - Moldova - Montenegro - Nepal - Perou - Roumania - Serbia - Slovakia - Somalia - Spagn - Tunizia - Ouzbekistan - Vietnam - Voivodina
Angola - Arc'hantina - Aostralia - Aostria - Benin - Burkina Faso - Chile - Republik Demokratel ar C'hongo - Aod an Olifant - Kuba - Republik Tchek - Dominika - Ecuador - Gabon - Ghana - Alamagn - Jibraltar - Ginea -- Jamaika - Japan - Liechtenstein - Mali - Nicaragua - El Salvador - Arabia Saoudat - Senegal - ar Rouantelezh Unanet - Venezuela
Dre vras e c'heller lâret emañ liammet tamm-pe-damm o-div ouzh bep ur relijion hag ur vammenn sevenadurel da heul: an hindeg gant an hindouegezh hag ar sañskriteg, ma'z eo bet levezonet e c'heriaoueg gantañ, keit ha m'eo bet levezonet hini an ourdoueg gant ar perseg ha drezañ gant an arabeg diwar levezon an islam.
Ur yezh indez-ariek eo an hindeg pe hindi komzet gant tro-dro da 500 milion a dud e norzh ha kreiz India dreist-holl met ivez e meur a vro all dre ar bed a-bezh, da skouer e Fidji, Moris, Guyana, Surinam, Trinidad ha Tobago hag en Emiradoù Arabek Unanet.
Evit lod ez eus yezhoù all ken tost ouzh an hindeg ma vefe gwelloc'h ober rannyezhoù oute kentoc'h evit yezhoù ha tabutet zo bet ivez en un doare kriz hag-eñ ez eo ar pandjabeg, ar bihareg, ar maitileg, ar bodjpoureg hag ar magadeg yezhoù en o-unan pe rannyezhoù hindek.
Evit ober an diforc'h etre an daou doare-yezh pe div yezh hindeg hag ourdoueg ec'h eo ret goût e vez skrivet an hindeg gant ar skritur devanagari evel ar sañskriteg keit ha ma vez implijet al lizherenneg arabek evit skrivañ an ourdoueg evel ma vez graet gant ar perseg.
Krouidigezh ar Front Culturel Progressiste Breton a vod Ar Falz, an UDB, ar Strollad Sokialour Gall, PSU Breizh, Skol an Emsav, Les Amis du Parler gallo, CGT FR3-Breizh ha Broioù al Liger hag ar SGEN-CFDT Breizh.
Eus ur vicher "lennegel" a c'helle bout lavaret deusouti betek ar bloazioù 2000, pe ivez unan e-touez ar micherioù "dre gomz", e teu-hi da vout ur c'halvezerezh da lavaret eo ur sammad anaoudegezhioù (diwar-benn ar c'horf, ar c'hleñvejoù, al louzeier modern, hag an doareoù arnevez ivez da blediñ ganto, diwar bouez implijout ardivinkoù nevesoc'h-nevesañ).
Ur skiant pleustrek-tre e teu ar medisinerezh da vout, diazezet war draoù fetis, war anaoudegezhioù amprouet, hag e c'houll teknikoù nevez bemdez, ken evit elfennoù korf an den, ken evit aesañ d'ar re glañv, ken evit merat ar roadennoù a ya d'ober dosier pep hini.
Implijet e vez an termen yezh naturel evit ober an diforc'h, pa vez ezhomm, etre ar yezhoù a vez komzet gant an dud hag yezhoù savet a-ratozh kaer evit palioù resis, evel da skouer ar yezhoù kompodiñ implijet evit an urzhiataerezh hag ar sistemoù implijet gant ar poelloniezh jedoniel a reer yezhoù oute ivez.
Disklêriet o doa ar Stadoù-Unanet e oant faziet dre ma oa bet implijet kartennoù kozh a zeue eus an Ajañs Vroadel evit ar skeudennerezh hag ar gartennouriezh (deuet da vezañ Ajañs Vroadel an naouegezh douaroniel-hag-egorel hiziv).
Klevout a reer ur son nemetken gant pennadurezhioù an div vro-se : diskleriañ a ra renerien ar Stadoù-Unanet e oa o nijerez o nijal a-us d’an doureier etrebroadel, tra ma tisklêr renerien Republika Pobl Sina e oa o nijerez o nijal a-us d’he Zakad Armerzhel Dispellaus .
En deiz a hiziv o devez ar mediaoù un tamm frankiz da labourat, ha pa ne glaskfent ket tizhout a-gevret an hevelep pal, hag embann a reont war ar groaz un niver bras a gudennoù deuet diwar ar breinadurezh ha diwar al labourioù diefedus kaset da benn gant eilsternererien ar Strollad.
Silet e vez an holl gevreadennoù hag e-se n’haller ket kevreañ ouzh lec’hiennoù zo war ar Genrouedad evel, da skouer, al lec’hienn www.freetibet.org pe Wikipedia ivez : soñjal a ra renerien Sina moarvat ez eo re zañjerus doare mont en-dro an holloueziadur-se, a c’hall bezañ maget gant an holl dud o deus c’hoant da gemer perzh ennañ.
Gant-se e oa deuet Republik Pobl Sina da vezañ ar c’hwec’hvet broad armerzhel ar bed evit a sell ar c’hementad marc’hadourezhioù eskemmet hag an trede broad evit a sell beveziñ ar gremmoù, dres war-lerc’h ar Stadoù-Unanet ha Kumuniezh Europa.
Talvezout a ra an emglev-se, hervezo, da reizhekaat beli ar Rusianed war Vanchouria an diavaez, bet roet da Rusia gant an diernezh Qing da-heul an Emglevioù digevatal, en o zouez an Emglev bet sinet e 1858 en Algun hag ar c’hendivizad bet sinet e Beijing e 1860, gant ma vo implijet tireoul rusian ganto hepken.
Mont a ra an traoù war washaat dre ma’z eus muioc’h-mui a Sinaiz en o aez a zimez gant meur a wreg hag abalamour d’al lieswregiezh-se e vez diorroet ar gastaouerezh ha skrapet e vez muioc’h-mui a vaouezed evit gwerzhañ anezho e kêriadennoù diamen.
Muioc’h-mui a dud zo bet kontammet gant viruz ar SIDA abalamour ma ne evezhie ket an dud ouzh ar yec’hedoniezh ha deuet e oa kudennoù yec’hed all war ar maezioù abalamour d’an tennañ gwadt, ouzhpenn an doareoù kontammañ klasel.
Daoust m’eo aet Sina tre en un armerzh marc’had hollekaet, an ABK , emañ bepred Strollad Komunour Sina o kontrollañ ar vro e-unan-penn ha kerderc’hel a ra da ren ar vro gant ur politikerezh a laka ar wask war ar strolladoù a c’hallfe lakaat e bennaotrouniezh en arvar.
Kudenn an harzoù etre Republik Pobl Sina ha Republik Sina, hemañ ur proviñs, enezenn Taiwan hag un nebeud enezennoù, bet disrannet eus Sina goude 1949, n’eo ket an disterañ anezho ha, pell ac’hano, n’eo ket diroueslet c’hoazh, ma lavar eo ul lodenn dizisrannus anezhi.
Kouskoude o doa divizet pennadurezhioù Sina chom mut war ar c’hleñved-se hag gant se en em ledas fonnus ar c’hleñved-se er broioù amezek – Hong Kong, Viêtnam – kerkoulz hag e broioù pelloc’h abalamour d’an dud a veaje gant nijerezioù.
Goude an Eil Brezel-bed, e 1949, e voe lakaet un termen d’ar brezel diabarzh etre Strollad Komunour Sina ha Guomindang pe Kuo-Min-Tang, p’o doa lakaet ar Gomunourien o beli war Sina ar C’hevandir , ha p’en doa lakaet ar Guomindang e veli war Taiwan, kerkoulz hag un nebeud inizi tal ar Fujian.
Leitmotiv an dud zo a-du gant an adreizh armerzhel eo digeriñ tamm-ha-tamm marc’had Sina evit dont a-benn da sevel ur renkad etre kêrel , evit gwellaat ar barr bevañ (ar pezh zo deut da wir dre ma’z eo bet kresket kalz ar c’horvoder bloaziek, ar barr beveziñ, an hoali, ar skolegezh).
Tír na nÓg n'eo ket ul lec'h evit ar vrezelourien pe an harozed lazhet en emgann, met kentoc'h un doare paradoz war an douar, annezet gant boudoù dreistnatur, ha ma c'hoarvezas gant moraerien pe venec'h en em gavout eno dre eurvad e-pad o beajoù.
Sed amañ da-heul Tristan oc'h ober meneg eus Tír na nÓg, dindan bluenn Langleiz, e-barzh Tristan hag Izold :« . Bro eurus Ar-Re-Vev, sklerijennet gant un heol n'eo ket eus ar bed-mañ : Tir-Na-N-Og, douar ar yaouankiz peurbadus. »
Evit ar wech kentañ er bed ez embann a ra, er gelaouenn Nature Biotechnology, ur skipailh Frañsizien arbennigourien war an hematologiezh bezañ deuet a-benn da oberiañ "in vitro" ur c’hementad bras a c’hlobulennoù ruz tud zo war un dro darev hag arc’hwelek.
Dre lakaat e pleustr teknikoù dibar anvet an hentenn geñveriañ ijinet gant August Schleicher en e c'heller dont a-benn da adkavout mui-pe-vui perzhioù ha frammoù pennañ kentyezhoù aet da get, dre lakaat keñver-ouzh-keñver perzhioù ha frammoù yezhoù ez eus anezho en hevelep kerentiad savet diwar ar gentyezh-se.
Meur a gelaouenn vrezhonek a oa difluket er bloavezhioù 1945-1946, en o zouez Tir na n-Óg savet gant Ronan Huon ha "Kened " e Roazhon, renet gant Per Denez hag Arzel Even, hag e Pariz "Al Liamm", diazezet gant Andrev Latimier ha Pêr ar Bihan, a reas gant ar skritur KLT er penn kentañ, met a zegemeras ar skritur peurunvan adal ar pevare niverenn, e 1947.
Bihan avat e chome kelc'hiad an holl gelaouennoù-se, dre ziouer a baper hag abalamour ma ne oa ket deuet-mat embann skridoù brezhonek, ha buan e voe santet e oa dav o unaniñ hag o c'hendeuziñ ma venned kaout ur gelaouenn vrezhonek a vije bet par da Walarn a-raok ar brezel da vihanañ.
E-pad ugent vloaz bennak en em gavas ar gelaouenn "Al Liamm" e penn ar stourm broadelour sevenadurel, ezel brudetañ ar c'hevread "Kuzul ar Brezhoneg" enebet ouzh ar c'hevread "Emgleo Breiz" a embannas ar gelaouenn "Brud" , er skritur "skolveuriek" e-pad un toullad bloavezhioù da gevezañ ouzh "Al Liamm" end-eeun.
Gwelloc'h eo bet ganto heuilh kinnigoù Roparz Hemon en e bennad "Tri oadvezh ar brezhoneg" embannet e n 26 Al Liamm : "N'eus netra kollet, ha kalz a zo bet gounezet. Rak war gef start ar Yezh C'hlan e c'heller imboudañ barroù ar Parlant. Kefridi ar stourmerien evit ar brezhoneg a zo bremañ, evel ma oa hini an Tad Maner, bezañ komprenet gant pobl ar vrezhonegerien. An heug rak ar gerioù gallek a zo, pa seller mat, ur merk a wander kentoc'h eget ur merk a nerzh : un doare kompleks-izelder."
Diaes kenañ e oa, dre ma oa o c'hannad e Hanoï, Jean Sainteny, a-du evit en em glevout gant ar Viet-Minh met o c'homiser-meur e Saîgon a-enep groñs dre ma kave dezhañ e oa tu da adsevel ar galloud trevadennel en Indez-Sina.
HO a voe ganet er rannvro Nghe-An, dres e hanternoz ar seîtekvet kensturienn a droc'he ar Viêt-nam e div riez, en ur gompezenn reuzeudik, dreisttudet, gwrizias e-doug an hañv, beuzet a-hend-all dindan ar glaveier ha gwastet alies gant ar c'horventennoù.
Goude bezañ en em gavet er Reter nesañ hag en Afrika an Hanternoz e savas ur flemmskrid a-enep dT ar veliezh trevadennel dindan an talbenn : "Le procès de la colonisation française" hag ur flemmskrid all a-zivout stad ar vorianed en Amerika ; "La race noire" e-lec'h e tage kriz ar Stadoù-Unanet.
Un den eeun-tre e oa ivez : gwisket e veze gant dilhad marc'had-mat ur micherour ; e votoù a oa graet gant tammoù pneu ; kousket a rae en ul lochenn e-barzh palez ar gouarnamant ha komz a rae ur yezh muioc'h didro eget ar gregach marksat-leninat boas.
Ar respont klokañ d'ar goulenn "Piv eo an aeled?" a zo roet gant Hebreed 1:14, "Ha n’int ket holl speredoù oc’h embregañ ur servij, ha kaset evit seveniñ ur ministrerezh e-keñver a re a dle resev ar silvidigezh da hêrezh?"" Sklaer eo eta penaos int speredoù, boudoù speredel. "Kaset" int, ar pezh a glot mat gant o anv: "kannaded".
Roet e voe an anv a Kumuniezh Armerzhel Europa d'an unaniezh valtoutel gentañ, bet lesanvet prim da c’houde ar c’henvarc’had, a voe krouet dre Feur-emglev Roma e 1957 ha lakaet e talvoud d'ar 1añ a viz Genver 1958.
Daoust da se, war an dachenn lezennel, e chom ar Stadoù ezel "mistri ar Feurioù-emglev", ar pezh a dalvez n'hall ket an UE treuzkas muioc’h a c’halloudoù dezhi hec’h-unan eus ar Stadoù hep asant ar Stadoù-se dre feurioù-emglev nevez.
Daoust da se, en deus falsvarchet an argerzh a gas d'ar gwiriekaat p'eo bet nac’het ar Vonreizh gant muianiver ar Frañsizien e-kerzh ur referendom d'an 29 a viz Mae 2005 ha se daoust ma votas ar Vretoned a-du evel m'o doa graet evit referendom feur-emglev Maastricht.
E-touez ar c’hrefen da dabutal warno e-pad ar c’haozeadennoù war ar budjed da zont emañ Distaol arc’hant Breizh-Veur, gounid Frañs diwar ar POBOL, skodennoù bras Alamagn hag an Izelvroioù da vudjed an UE, hag adreizhad ar Fontoù evit Diorren Rannvroioù Europa.
Diouzh ali meur a hini ez eo gwirheñvel e savo diwar ar c’haozeadennoù-se disrann vras etre ar gouarnamantoù evel etre Frañs hag Alamagn da skouer a c’houlenn ur budjed brasoc’h evit mont war-du un Unaniezh kevreadeloc’h hag ar re, evel Breizh-Veur, a c’houlenn ur budjed bihanoc’h gant muioc’h a arc’hant postet war ar skiantoù hag an imbourc’h, hag en deus graet eus ar "modernaat" e c’her-stur.
Meur a graf pouezus-meurbet he deus an Unaniezh da dalañ outo er mare-mañ, en o zouez divizout ha degemeret, distaolet pe adreizhet e vo ar feur-emglev bonreizhel nevez, ober war-dro emled an UE war-du ar gevred , nevesaat reolennoù an Emglev war ar Stabilder hag ar C’hresk, sevel ar budjed da zont ha plediñ gant ar Politikerezh Boutin war al Labour-douar .
Debriñ, ouzhpenn-se, a so un akt soçial, setu ne vo ket debret gant tud-so sortoù-boued-so, abalamour d'ou imajoù fall , padal e vo klasket gant tud all traoù rar ha ker pe c'hoazh traoù aoset gant kals à ijin ha diskouezet braw-kenañ war ar plad ha war an daol.
N'eo ket evite neuze Satan un doare enep-doue a dlefer pep hini sentiñ outañ, met kentoc'h ez eo ar stanouriezh un hent relejiel "kleizour" a gas an dud war hent an emanaoudegezh drezi o-unan a dre ober diouzh o c'hoantoù hep soñjal er re all nag en un doue bennaket, forzh pehini e vefe.
Diazezet emañ kredennoù an Iliz dre vras war Satan pe Satanaz ar gKristeniezh, o kelenn ober dres ar c'honrtol diouzh ar pezh e vez kelennet gant ar relijionoù hengounel, dreist-holl dre disklêriañ emañ pep hini e karg eus e vuhez hag e dazont ha n'emañ kiriek nemet outañ e-unan.
Graet e vez gant an termen yezhoù papouek evit ober dave da veur a yezh komzet e kornôg ar Meurvor Habask ha n'int na yezhoù aostronezek nag aostralek, da lâret eo ne vez ket kenstrollet ar yezhoù papouek dre ma'z int gwall heñvel an eil ouzh eben, met kentoc'h peogwir ne c'hellont bezañ renket e hini ebet eus an div familh-yezhoù pennañ tostañ.
An nouezoù en Doue ne genlodennont ket an douevelezh unel, met pep hini anezho a zo Doue anterin :”An Tad a zo ar pezh ez eo ar Mab, ar Mab, ar pezh ez eo an Tad, an Tad hag ar Mab ar pezh ez eo ar Spered Santel, d.l.e. un Doue hepken dre natur”.
An Iliz a ra gant ar ger “solwez” evit merkañ bezoud Doue en e unanded, an termen “nouez” pe “gouzerezh” evit envel an Tad, ar Mab hag ar Spered Santel en o diforc’h gwirion etrezo, ar ger “darempred”evit spisaat ar pezh a ra an diforc’h an eil e-keñver egile.
16 a viz Gwengolo: bombezadegoù gant nijerezioù B-17 eus ar 1st Bombardment Division e Naoned, 1 100 den nann-soudard a voe lazhet ha 400 savadur a voe distrujet razh; 80 bombezenn e Sant-Ervlan, 35 bombezenn e Reudied, 185 bombezenn e Kerwall; bombezet nijva Kervegon ivez.
Ret eo lavaret ne vez ket aezet atav lavaret hag-eñ ez eo ur yezh bennaket ur yezh liessintezel pe get kentoc'h evit ur yezh sintezel hepmuiken, rak diouzh un tu e c'hell bezañ diaes a-wechoù gouzout e pelec'h emañ ar bevennoù etre pep morfem, ha diouzh an tu all e c'hell ur yezh bezañ liessintezel war un dachenn yezhadurel resis, met nann sintetezel war un dachenn yezhadurel all.
Ar revelezh denel he deus meur a aspekt: argerzhoù fiziologel tuet war dro ar c'hanadurezh, stadoù trivliadel, reolennoù kevredigezhel pe lezennel pe relijiel hag an hevelepted revel a c'hell bezañ eztaolet en diabarzh an hinienn koulz hag en e diavaez e stumm e duadurioù reizhel.
Daoust ha ma hañval bezañ liammet stadoù-den revel-se ouzh an tuadur reizhel, n'eo ket eeun al liamm-se dre ret atav, rak unan a c'hell bezañ arallrevour ha kaout darempredoù gant paotred all gwech ha gwechall pe c'hoazh heñvelrevour ha chom hep kaout darempredoù reizhel ebet.
Implijet e vez ivez gant lod ar ger reizh alies a-walc'h evit komz eus ar rev met gwelloc'h eo reiñ ur ster disheñvel ha liammet asambles: an efedoù sokial ma ren an dud hervez o spered e-keñver ar rev ken eo sokial ar rev ha bevoniel ar reizh.
Dre vras e c'heller lâret int liammet tamm-pe-damm o-div ouzh bep a relijion gant ur sevenadur da heul: an hindeg gant an hindouegezh hag ar sañskriteg, ma'z eo bet levezonet e c'heriaoueg gantañ, tra m'eo bet levezonet hini an ourdoueg gant ar perseg ha drezañ gant an arabeg diwar levezon an islam.
Evit ober an diforc'h etre an daou zoare yezh, pe an div yezh, hindeg hag ourdoueg ec'h eo ret goût e vez skrivet an hindeg gant ar skritur devanagari evel ar sañskriteg hag e vez implijet al lizherenneg arabek evit skrivañ an ourdoueg evel ma vez graet gant ar perseg.
Pa vez kaoz eus an trovanoù e vez meneget ivez an takad lec'hiet etre ledoù an trovanoù, da lavarout eo etre al ledoù 23 17' N ha 2327' S. hag emañ ar C'heheder etrezo ha kenstur dezho, en takadoù-se e c'hall an Heol bezañ er zenit ivez tro-pe-dro e-pad ar bloaz.
Daoust ma c’hall tud ’zo kavout rebech en e oberoù, en deus graet ul labour a oa ret ober : skrivañ brezhoneg en un doare unvan a ranke bezañ skrivet K atav, da skouer), stummañ ha frammañ ar yezh a-benn gallout mont pelloc’h ganti hag implijañ anezhi evel n’eus forzh petore yezh all.
Ar C'hatolikon, pe levr hollek, eo anv ar geriadur kentañ bet savet en brezhoneg, pe en krennvrezhoneg, ar yezh evel ma oa d’ar c’houlz-se er , ha hennezh ivez eo ar geriadur kentañ bet graet en galleg zoken, hag ouzhpenn-se, e vez kavet ivez troidigezh latin pep ger, rak an teir yezh a zo bet lakaet kichen-ha-kichen, ar ger brezhoneg da gentañ, al latin goude hag ar galleg da ziwezhañ.
Ar c'hoshañ enskrivadur henvrezhonek zo bet kavet en ul laouer en ur chapel e-kichen Lomareg e Krac'h, nepell diouzh an Alre : « irha ema in ri », hag a ve e brezhoneg a-vremañ: « amañ emañ ar roue » (E-lec'h ar ger kozh ri rix e galianeg e vez lavaret roue hiriv), da lavarout eo « amañ eo beziet ar roue ».
Ur folklorour rusian, Vladimir Propp en-deus studiet framm ar c'hontadennoù moliac'h hengounel ha Bruno Bettelheim en-deus diskouezet penaos e veze stag ar ar steuñvoù-dezrevell ouzh ar frammoù digemm lakaet wae wel gant ar bsikologourion pe ar bredelfennerezh.
Daoust ma vezont distaget en un doare disheñvel ha daoust d'ar gerioù a orin izelvroek a gaver stank a-walc'h en indonezeg, ez eo chomet tost-tre d'ar malayeg dre vras betek ma'z eo luziet a-walc'h gouzout hag-eñ ez eus yezhoù disheñvel anezhe e gwirionez kentoc'h evit doareoù disheñvel eus un hevelep yezh voutin.
Daoust ma vez komzet evel yezh kentañ gant 7% eus poblañs Indonezia hepmuiken ez eo ar yezh ofisiel eno rak komzet e vez evel eil yezh gant meur a hini all ha talvezout a ra da yezh voutin pe lingua franca en ur stad ma reer gant tro-dro da 300 yezh en holl.
Goude dastumet ar c'han digant Eugénie Ebrel, unan eus ar c'hoarezed Goadeg, e kan Denez Prigent anezhañ gant he merc'h, Louise Ebrel, hag ec'h enroll anezhi en e gentañ albom, Ar gouriz koar, ma'z eo trizekvet ha diwezhañ gwerz ar bladenn.
En 1867 e oa bet embannet Telen Remengol, un dastumad barzhonegoù divyezhek, gant Yann-Vari ar Skourr , hag ennañ « Plac'hig Eusa », er bajenn 76; en e levr e skriv e vez kanet war an ton En deiz kentan deus a viz du tiskenn ar Zaozon en dour du, anavezet ivez evel Marivonik.
Da-heul mennad Rannvro Breizh an 8 Here 2004 evit an adunaniñ ez eus savet etre ar rannvro ha departamant al Liger-Atlantel ur bodad studi boutin enni 8 dilennad zo e bal ober kinnigoù evit kreñvaat al liammoù etre an div lodenn eus ar vro ha prientin an adunaniñ.
Divizout a ra Kerent skol Merville en Oriant bodet er gevredigezh Div Yezh skrivañ da holl gannaded Breizh evit goulenn outo pouezañ war ministr an deskadurezh Gilles de Robien evit ma vefe aotreet krouiñ un hanter bost evit digeriñ un hentenn divyezhek er skol.
5000 a dud a zibun e straedoù Sant-Nazer evit ma vo adunanet ar vro, a-gevret gant Patrick Mareschal, prezidant departamant al Liger-Atlantel, Kristian Gwioñvarc’h, besprezidant Rannvro Breizh, Yann-Bêr Thomin, dilennad rannvro Breizh e karg eus sevenadur Breizh hag eus ar brezhoneg, Jean-Yves Cozan, kuzulier-departamant Penn-ar-Bed.
Goude an eil brezel bed avat e voe difennet implijout ar yezh gant ar gouarnamant lec'hel ha daoust ma voe bet chomet a-sav da zifenn implij ar yezh e 1956 e oa aet kalz war wanaat dija ha kemeret e oa bet he flas gant ar poloneg tamm-ha-tamm, dreist-holl gant ar re yaouank.
Startijenn ha lañs a oa er gêr-se evit pezh a sell doc'h ar sonerezh elektronek d'ar poent-se ha labourat a reas Berge ha Brundtland get sonerion ar c'hornad èl Kings of Convenience, Frost, Those Norwegian ha Drum Island hag a voe graet "lanvad Bergen ) " ) wave) anezhe.
yezhoniezh teorikel ha yezhoniezh pleustrek ar yezhoniezh teorikel a bled gant an doare da zeskrivañ mont-en-dro ar yezh-mañ'r-yezh pe c'hoazh an doare da frammañ damkanoù donoc'h a-benn displegañ darvoudoù hollek e yezhoù mab-den.
yezhoniezh kenarroudel ha yezhoniezh zizalc'hAr yezhoniezh kenarroudel a bled gant an doareoù ma vez implijet er bed: he ferzh er gevredigezh ; penaos e vez desket ar yezhoù er penn-kentañ, h.a. Ar yezhoniezh zizalc'h, diouzh he zu, a denn d'ar studi ar yezhoù eviti o-unan hep derc'hel kont eus faktorioù all.
Deskrivañ ha dielfennañ mont-en-dro ar yezhoù eo kefridi ar yezhoniezh, da lavarout eo deskrivañ ar yezhoù, en un doare objektivel, dres ma vezont implijet gant an dud, hep klask barnañ pe 'mat' pe 'fall' eo an implijoù anezhe a vez graet er yezhoniezh a-vremañ.
Reun an Ostiz , soner, ezel eus ar CGT hag eus an UDB, o welet ne oa lec'h ebet evit ar brezhoneg er reizhiad kelenn gall, a gendrec'has un dek bennak a familhoù, ar c'huzul-kêr hag ar senedour Alphonse Arzel da zigeriñ ur skol-vamm vrezhonek penn-da-benn.