polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
У 2016 прэзідэнтам быў абраны лідар Нацыянальнай Ліберальнай партыі Румыніі Клаус Яханіс, у мінулым настаўнік фізікі і школьны інспектар, у 2000–2014 — мэр роднага горада Сібіу — сталіцы трансільванскіх немцаў.
З-за «сімпатыі да камунізму» і «непавагі да Кангрэсу» Далтана Трамба, які адседзеў год у турме, а затым быў уключаны ў «Чорны спіс Галівуду», ён працаваў інкогніта: яго імя нідзе не называлася і адсутнічала ў тытрах.
Музей экспануе 4 выставы: гісторыя лужычанаў са старажытных часоў да нашых дзён, культура і лад жыцця лужычанаў, лужыцкія мовы, зараджэнне лужыцкай літаратуры і лужыцкае выяўленчае мастацтва.
Назва Залешчыкі зафіксавана пасля 1578 г. У 1594 г. каронны гетман Станіслаў Жалкеўскі тут збіраў войска для адпору татарам, якія таго ж года спалілі прыкарпацкія гарады Галіч, Далына, Тлумач, Чэшыбісы, Калуш, Снятын, Тысменіца падчас нападу на Галічыну за пралікаў кароннага камадування.
Назва горада паходзіць ад месца жыхарства першых пасяленцаў «за ляшчынай», хоць праўдзівей выглядае версія, што назва ўтварылася ад першапачатковай назвы паселішча — Залессе, што пазней стала Залісшчэ, і трансфармавалася ва ўжо канчатковы варыянт — Залешчыкі.
У час Вялікай Айчыннай вайны акупацыйныя ўлады далі дазвол на правядзенне набажэнстваў у шэрагу хрысціянскіх храмаў, якія былі гвалтоўна закрыты ў 1930-я гг. савецкай уладаю, у тым ліку ў праваслаўнай царкве на Успенскіх могілках.
У канцы 1930-х гг. у капліцу на Успенскіх могілках перавезлі каля 7 тыс. прадметаў з Музея гісторыі рэлігіі і атэізму, перавезеных з узарванага Іосіфаўскага сабора, што складала прыкладна чвэрць ад колішніх фондаў , дзе яны згарэлі летам 1941 г.
У паўднёвай частцы прадмесця, непасрэдна каля валоў крэпасці, культурны пласт таўшчынёй 0,3—1 м. На поўначы ад валоў таўшчыня слоя ўзрастае да 1,2—1,8 м. Тут знойдзены рэчы 17—19 стст.
Каля паўночна-ўсходняга і ўсходняга валоў Валынскага ўмацавання таўшчыня культурнага пласта з парушанай стратыграфіяй складае 1,5—2 м. Тут знойдзены кавалкі паліхромнай кафлі 17 ст.
Таўшчыня культурных наслаенняў 0,6—2,1 м. Слой у верхніх пластах моцна перакапаны агародамі, якія тут існуюць з 1990-х гг. Прысутнасць у слоі наносаў рачнога пяску таўшчынёй 0,2—0,4 м сведчыць аб разлівах Заходняга Буга і затапленні ўсходняй забалочанай поймы.
Галоўныя вуліцы Піянерская, Ціхая, Крупецкая, Дароўская, Пакроўская, Залатая, Рачная, завулкі Пакроўскі, Азёрны, Ізумрудны, Агатавы, Залаты, Ціхі, Салаўіны, Дароўскі.
У 1979—1988 гадах працаваў у Літоўскім дзяржаўным камітэце па справах выдавецтваў, друку і кніжнага гандлю, Літоўскім навукова-метадычным цэнтры культуры, Літоўскім дзяржаўным камітэце тэлебачання і радыёвяшчання, Літоўскім рэспубліканскім агенцтве па пракаце кінафільмаў.
Пасля сканчэння дэпутацкага тэрміна быў генеральным дырэктарам грамадскай установы «Цэнтр перакладаў, дакументацыі і інфармацыі» пры канцылярыі Урада Літоўскай Рэспублікі , прэзідэнтам Нацыянальнай асацыяцыі выдаўцоў часопісаў .
У 1877 годзе пераехаў у Кёнігсберг, дзе захапіўся сацыялістычнымі ідэямі і пачаў супрацоўнічаць з газетамі на ідышы і рускай мове; уступіў у шэрагі нямецкай сацыял-дэмакратыі.
Пераехаўшы ў Лондан, арганізаваў там ў 1884 годзе адну з першых яўрэйскіх сацыялістычных газет «Дос пойлішэ ідл» і першую анархісцкую газету на мове ідыш «Дэр арбетэр Фрайнд» .
Пасля пераезду ў Нью-Ёрк ў 1894 годзе Вінчэўскі з Аўраамам Каганам і Луі Мілерам, нью-ёркскімі яўрэйскімі сацыялістычнымі аўтарамі, удзельнічаў ў 1897 годзе ў стварэнні сацыял-дэмакратычнай газеты «Форвертс» , якая стала найбуйнейшай у свеце газетай на ідыш.
Нарадзіўся пад імем Бенцыён-Ліпа Навяховіч ў мястэчку Ёнава Ковенскай губерні, старэйшае дзіця ў сям’і фарбавальшчыка Зусмана Іцыкавіча Навяховіча і яго жонкі Голды Лейбаўны .
Морыс Вінчэўскі (, ; першапачатковае імя Бенцыён-Ліпа Зусевіч Навяховіч, пазней Бенцэль Зусманавіч Наваховіч, у эміграцыі — Леапольд Бенедыкт Наваховіч, , Ёнава — , , ЗША) — яўрэйскі пралетарскі паэт і сацыялістычны лідар у Лондане і Нью-Ёрку.
З кастрычніка 1940 г. ён займаў пасаду інспектара пяхоты Ленінградскай ваеннай акругі, а ў сакавіку 1941 г. пераведзены ў Кіеўскую асобую ваенную акругу на пасаду камандзіра 55-га стралковага корпуса.
З пачаткам Вялікай Айчыннай вайны корпус пад камандаваннем К. А. Карацеева ўдзельнічаў у баях на Паўднёва-Заходнім фронце, у баях на рацэ Днестр у складзе 18-й арміі Паўднёвага фронту.
З ліпеня 1943 г. і да канца вайны ён займаў пасаду камандуючага 52-й арміяй (складзе рэзерва Стаўкі вярхоўнага Галоўнакамандавання, Варонежскага, Стэпавага, 1-га Украінскага і 2-га Украінскага франтоў).
Удзельнічаў у абароне Каўказа, бітве за Дняпро, Корсунь-Шаўчэнкаўскай, Яска-Кішынёўскай, Вісла-Одэрскай, Ніжнесілезскай, Берлінскай і Пражскай і іншых баявых аперацыях.
Выйшаўшы з турмы, ён абвінаваціў судзьдзяў у развязванні вендэты супраць яго і яго сям’і: «Як вы можаце не заўважаць: суддзя пацее ад нянавісці кожны раз, калі адкрывае рот; як вы можаце не заўважаць таго, што вас ужо адправілі ў Бастылію».
Да гэтага французская прэса выкарыстала апісальныя выразы: «справа Фальконэ» , «продаж зброі ў Анголу» і г. д. Тады ж перадвыбарчы штаб Джорджа Буша-малодшага вярнуў 100 тысяч долараў, ахвяраваных жонкай Фальконе, паведаміўшы, што адмаўляецца прымаць грошы ад гандляроў зброяй.
У 2007 годзе Гайдамак у інтэрв’ю заявіў, што гэта справа — «палітычная маніпуляцыя, ініцыяваная супраць мяне Галоўным упраўленнем знешняй бяспекі Францыі» і адмаўляў сам факт знаёмства з Фальконэ і Мітэранам.
Па версіі следства, у 1993—1998 гадах яны праз кампанію , якая належала Фальконэ, займаліся пастаўкамі зброі (танкаў, самалётаў, артылерыі расійскай і савецкай вытворчасці) для ўрада Анголы, дзе з 1975 года ішла грамадзянская вайна.
Жан-Крыстоф Мітэран, які з’яўляўся саветнікам свайго бацькі па афрыканскіх пытаннях у 1986—1992 гадах, быў абвінавачаны следствам у карупцыі: у 1997 годзе ён атрымаў 1,8 млн дол ад Фальконэ нібыта за кансультацыі.
Галоўны неф, вышыня якога дасягала 14,9 метраў, быў перакрыты цыліндрычнымі скляпеннямі на падпружных арках, абапёртых на прафіліраваныя пілоны і прысценныя пілястры, бакавыя нефы — крыжовымі на падпружных арках скляпеннямі.
Дакладна вядома, што ляпніна падкрэслівала важнейшыя элементы галоўнага неф: музычныя хоры, размешчаныя над бабінцам, і насупраць яго — першы ярус галоўнага алтара Хрыста Збавіцеля, які дасягаў скляпення царквы.
Прыняты дакумент абавязваў протаархі­мандрыта базыльянскага закона каб той, «усмотревши, где способное мейсце, в месте Бересцейском пляц купил и потом на нем церковь и монастырок… збудовал: ажэбы зараз, прынамней иноков два там мешкало, которые её способили на материю: цэглу, вапну и дерево до выставення парадное цэркви и монастыря…».
Будаванне новай мураваной базыльянскай царквы Святых Апосталаў Пятра і Паўла пачалося за ігуменам а. Дыянізіям Дамбровам, у 1762—1766 гадах «за кошт сродкаў і старанняў правінцыі Літоўскай».
У 1774 годзе, калі ігуменам быў а. Яўхім Кучынскі, у сувязі з пачаткам палітычнага крызісу ў Рэчы Паспалітай будоўлю незавершанай мураванай царквы мусілі былі тэрмінова закансерваваць да лепшых часоў і асвяціць.
У 1819 годзе правінцыял базыльянаў Цэзарый Камінскі апісваў стан святыні наступным чынам: «…фасад яе, узнесены з муру з дзвюма вежамі і чатырма пілястрамі… дасёлета незакончаны з-за сціплай фундацыі».
Пасля забароны езуітаў у 1775 годзе берасцейскім базыльянам перадалі калегіум езуітаў, таксама яны апекаваліся парафіяльнай школай, якую заклалі пры спрыянні князя Адама Чартарыйскага і ўтрымлівалі за кошт горада.
Эн Пармлі Токсі піша, што «дата заснавання Матэры дыскутуецца, аднак, у агульнапрызнаных ранніх летапісах горада апісваюцца шматлікія аблогі горада готамі, лангабардамі, візантыйцамі і сарацынамі пачынаючы з восьмага стагодддзя і ўсё больш у дзевятым стагоддзі».
Леанарда Кізена лічыць яго адным з найстарэйшых бесперапынна заселеных населеных пунктаў свету, альтэрнатыўная версія Эн Пармлі Токсі сцвярджае, што гэта месца «увесь час было занята на працягу прынамсі трох тысячагоддзяў і заселена спарадычна на працягу 150—700 тысячагоддзяў да гэтага».
У 1950-х гадах у рамках палітыкі барацьбы са скрайняй беднасцю Сасі, урад Італіі ўжыў сілу, каб перавесці большую частку насельніцтва гэтага раёна ў новае дзяржаўнае жыллё ў сучасным горадзе.
Пабудаваны ў апулескім раманскім архітэктурным стылі, царква мае 52-метровую званіцу, побач з галоўнымі варотамі знаходзіцца статуя Марыі-дэла-Бруна, якую падтрымліваюць святыя Пётр і Павел.
Цяперашняя мясцовая адміністрацыя, аднак, робіца ўсё болей арыентаванай на турызм, гэта спрыяла рэгенерацыі Сасі ў маляўнічы турыстычны горад з дапамогай італьянскага ўраду, ЮНЕСКА і Галівуда.
Будаўніцтва замка згадваецца толькі ў адной тагачаснай крыніцы, дакуменце, датаваным 1240 годам, імператар Святой Рымскай імперыі Фрыдрых загадаў губернатару Капітанаты завяршыць некаторыя працы ў замку.
У замку засталіся рэшткі — фрагменты фігуры рыцара і паўторна выкарыстаны рэльеф рымскіх часоў, у той час як у правінцыйнай галерэі Бары ёсць фрагмент галавы і безгаловы бюст з плашчом, які часам інтэрпрэтуецца як выява Фрыдрыха .
Часам выкарыстоўваўся як паляўнічы домік пры Манфрэдзе Сіцылійскім, замак стаў дзяржаўнай турмой пры Карле І Анжуйскім: тут сыноў Манфрэда — Генры, Ацо і Энцо трымалі ў палоне пасля 1266 года, як і іншых прыхільнікаў Гагенштаўфенаў
Кастэль-дэль-Монтэ размешчаны на невялікім пагорку, паблізу манастыра Санта-Марыя-дэль-Монтэ, на вышыні 540 м. Калі замак быў пабудаваны, рэгіён быў урадлівым з багатымі запасамі вады і пышнай расліннасцю.
З 1964 года Калумбія была ахоплена грамадзянскай вайной, дзе галоўнымі варагуючымі сіламі былі ўрад на чале з членамі кансерватыўнай партыі з аднаго боку, і левымі партызанскімі групоўкамі, сярод якіх быў РУСК, з другога.
З 2000-х гадоў адміністрацыі Уга Чавеса ў Венесуэле і Рафаэля Карэа ў Эквадоры, быўшы ідэалагічна блізкімі да ўзброенай калумбійскай апазіцыі, падаюць ёй падтрымку, у асноўным займаюцца пастаўкай зброі і боепрыпасаў для паўстанцаў.
Прэзідэнт Венесуэлы Уга Чавес, будучы саюзнікам Карэа, аддаў загад міністру абароны краіны аб перамяшчэнні да мяжы з Калюмбіяй дзесяці танкавых батальёнаў, а армія гэтай краіны прывяла свае войскі ў стан падвышанай баявой гатоўнасці.
Пасля аперацыі прадстаўнік калумбійскага прэзідэнта Альвара Урыбэ паведаміў журналістам, што ў лагеры паўстанцаў былі знойдзеныя дакументы, якія сведчаць, што «прэзідэнт Эквадора Карэа падтрымлівае адносіны і звязаны абавязкамі з РУСК».
У той дзень калумбійская армія, падкантрольная ўраду ў Багаце, здзейсніла рэйд на лагер паўстанцаў РУСК, які знаходзіўся за 1,8 км ад калумбійскай мяжы на тэрыторыі суседняга Эквадора ля населенага пункта Ангастура.
Андскі крызіс або Уварванне Калумбіі ў Эквадор — кароткачасовы дыпламатычны канфлікт, які пачаўся з-за правядзення ваеннай аперацыі Калумбіі на тэрыторыі Эквадора з мэтай знішчэння паўстанцаў РУСК.
У гэты перыяд у сувязі зса здушэннем паўстання 1830 года становішча каталікоў у Расійскай імперыі рэзка пагоршылася, масава закрываліся каталіцкія кляштары і храмы, уніяты прымушаліся да пераходу ў праваслаўе.
Двойчы займаў пасаду апостальскага адміністратара Магілёўскай мітраполіі, у 1826—1828 гадах пасля смерці архібіскупа Станіслава Богуш-Сестранцэвіча і ў 1833—1839 гадах пасля таго, як адміністратар Ян Шчыт быў зняты з пасады.
А. С. Шуканаву належаць навуковы працы па фітапаталогіі сельскагаспадарчых раслін, біяэкалогіі і відавой разнастайнасці грыбоў, асаблівасцях узаемадзеяння патагенных грыбоў і расліны-гаспадара на фізіёлага-біялагічным узроўні і інш.
Прэмія прэзідэнтаў акадэмій навук Украіны, Беларусі і Малдовы 1996 г.за працу "Функцыянальная роля эндагенных стэроідных гліказідаў у фітапатасістэмах «культурныя расліны — фітапатагенныя грыбы» .
У розныя гады А. С. Шуканаў быў членам рэдакцыйных саветаў часопіса «Вестник БГУ» і зборніка «Ботаника», членам спецыялізаваных навуковых саветаў па абароне дысертацый Інстытута эксперыментальнай батанікі Нацыянальнай акадэміі навук Беларусі і Беларускага НДІ бульбаводства і агародніцтва, рэдакцыйнай калегіі «Чырвонай кнігі Беларускай ССР» , «Чырвонай кнігі Рэспублікі Беларусь» .
Адам Сямёнавіч Шука́наў — савецкі і беларускі мікрабіёлаг, вучоны ў галіне мікалогіі, фітапаталогіі і раслінаводства, кандыдат біялагічных навук , прафесар , Заслужаны работнік вышэйшай школы БССР .
Яшчэ 23 ліпеня 2011 года ў расійскіх крыніцах, а затым і на арабскай навінавым сайце «Аль-Баваба» была распаўсюджаная інфармацыя пра тое, што 23 ліпеня 2011 г. на сустрэчы з палявымі камандзірамі кіраўнік Пераходнага Нацыянальнага савета М. Джаліль прызнаў, што галоўнакамандуючы т. зв.
Пасля паразы на выбарах 2014 года, якія прайшлі пры нізкай яўцы выбаршчыкаў, ісламісцкія партыі пад кіраўніцтвам прэзідэнта Усеагульнага нацыянальнага кангрэса Нуры Абу Сахмейна дапамогай узброеных груповак «Аперацыйная зала лівійскіх рэвалюцыянераў, узялі пад кантроль сталіцу Лівіі — Трыпалі.
14 сакавіка 1775 г. Галіцкая прыдворная канцылярыя зацвердзіла праект ад 11 кастрычніка 1774 г., па якім Галіцкі цыркул з цэнтрам у Станіславе складаўся з 4-х дыстрыкту, Манастырыскі дыстрыкт адмяняўся.
У кастрычніку 1629 г. рэестравыя казакі і каралеўскія войскі пад камандаваннем Рыгора Чорнага і Стэфана Хмелецкага (агульнае камандаванне рускага ваяводы Станіслава Любамірскага) пад Монастириськамикаля горада разбілі частку арды крымскіх татараў, якія вярталіся з рэшткамі буйной здабычы.
3 жніўня 1920 года Шаке Чоба заснавала і ўзначаліла таварыства «Албанская жанчына» для жанчын вышэйшага класа Шкодэра ў падтрымку Албанскай нацыянальнай арміі, якая змагалася супраць ваенных сіл Каралеўства Югаславіі, уварваўшыхся ў паўночную Албанію.
Арганізацыя таксама падымала праблему жаночай эмансіпацыі і выдавала часопіс «Албанская жанчына», дзе друкавалісь імёны зрабіўшых ахвяраванні на карысць салдатаў і іх сем’яў і сумы ахвяраванняў.
10 лістапада 1937 года пры ўдзеле Шаке Чобы былі на нацыянальным узроўні рэарганізаваны жаночыя асацыяцыі з мэтай барацьбы з перажыткамі часу, непісьменнасцю, паляпшэннем жаночай вопраткі, абаронай здароўя маці і дзіця і г. д. Яна старанна захоўвала сведчанні сваёй дзейнасці ў запісах і дзённіках, якія пасля яе смерці ў 1954 годзе захоўвалісь у сям’е Чоба.
У 1805 г. дзякуючы экспедыцыі Льюіса і Кларка прадстаўнікі арыкара прыбылі ў Вашынгтон, але пасольства скончылася няўдала, паколькі правадыр, што стаяў на чале прадстаўнікоў, захварэў і памёр, а яго таварышы абвінавацілі ў смерці белых.
Пячора з’яўляецца значным археалагічным помнікам, там былі выяўлены знаходкі ўзростам 30 000 — 40 000 гадоў, сярод якіх косткі пячорнага мядзведзя і бізона , каменныя і касцяныя прылады працы, а таксама палеалітычны ачаг, які цяпер экспануецца ў Венгерскім нацыянальным музеі.
Далейшую працу па будаўніцтве храма ажыццяўлялі львоўскія дойліды і скульптары — браты Пётр (і Мацвей Палеёўскія, прымаў удзел архітэктар Францыск Ксаверый Кульчыцкі, пад кіраўніцтвам якога пабудавалі на працягу 1771—1783 гг. трапезную, сфармавалі пад Успенскім саборам тэрасу з парапетам.
У 1791 г. скончылі пабудову манастыра, 8 верасня вобраз быў урачыста ўнесены ў новую святыню 8 верасня 1773 г. епіскапам Сільвестрам Рудніцкім быў каранаваны абраз Маці Божай у драўлянай капліцы, збудаванай па праекце камянецкага каменданта Яна дэ Вітэ.
Перабудову храма і кляштара базыліянаў у Пачаіве аплаціў у 1771 г. Мікалай Васіль Патоцкі (як заснавальнік быў пахаваны, паводле тагачаснага звычаю, у крыпце пад храмам, злева ад галоўнага ўваходу).
Падчас паўстання 1830—1831 гг. манахі добразычліва паставіліся да паўстанцаў: дапамаглі правіянтам, коньмі, фуражом, грашыма; 9 манахаў-васіліян, 45 манастырскіх падданых далучыліся да паўстанцкага войска.
У 1807—1810 гг. Лука Далінскі афармляў інтэр’ер Успенскай царквы: абразы для іканастаса, вялікіх і бакавых прыдзелаў, роспісы «цудаў Хрыстовых» на пілястрах, насценны жывапіс, звязаны з гісторыяй манастыра .
Нападаючыя дагоны абвінавацілі жыхароў вёсак у сувязях з джыхадзістамі і заявілі, што атака была прадпрынята як помста за напад Аль-Каіды на ваенную базу ў Малі на мінулым тыдні, у выніку якога загінулі 23 малійскія салдаты.
Гэтыя канфлікты абвастрыліся з-за кліматычных зменаў, дэградацыі глебаў і ростам насельніцтва Паводле даных выдання толькі невялікая частка народа фульбэ актыўна падтрымлівала ісламісцкія групы, але іншыя народы Малі не падзялялі гэта меркаванне і часта асацыявалі фульбе з тэрарыстамі.
Заснаванае ў 1879 году «Таварыства нафтавай вытворчасці Братоў Нобель» вяло нафтаздабычу і нафтаперапрацоўку ў Баку, стварыла ўласную транспартную і збытавую сетку, у якую ўваходзілі нафтаправоды, танкеры і інш.
Таксама працуюць музей Лінденау са значнай калекцыяй познегатычных і раннерэнесансавых прац італьянскіх мастакоў (знаходзіцца ў палацы Бернхарда фон Лінденау, пабудаваным у 1876 годзе), музей піваварства.
Кадаанцы з’яўляліся насельнікамі заходняй перыферыі Місісіпскай культуры, пра што сведчаць знаходкі, характэрныя для астатніх місісіпцаў: узоры тканін, плеценых вырабаў, каменных статуэтак, медзі, ракавін і г. д. Разам з гэтым, у кадаанцаў мелася асаблівасць — адсутнасць значных умацаванняў вакол вёсак.
Першая пісьмовая згадка пра Каралэва датуецца 1262 г., калі Папа Урбан у адным са сваіх лістоў, у якім ён піша пра паселішча (хоць ёсць і іншыя версіі, па якіх пра Каралэва ўспамінаюць на два гады раней, гэта значыць у 1262 г.), а пра Каралэўскі замак Ньолаб - у 1279 г. У адной з грамат, датаванай 1272 г., Карл Роберт дазволіў венгерскай шляхце палявання на мядзведзяў, кабаноў, аленяў у навакольных лясах, аднак простаму люду гэта было забаронена.
Яго з усіх бакоў атачаюць горы: Чорная гара на паўночным захадзе гара Саргедзь - на ўсходзе паўднёвей — гара Камінь Крыжыўскі верх, а на поўдні віднеецца гара Фрасын — 821 метраў, на ўсход ад яе бачым гару Кабола — 615 метраў, прама на ўсход — гара Іросла 598 метраў.
Пачынаючы са студэнцкага часу, Алена Агарэлышэва пашырала свае веды і атрымлівала цікавы вопыт па некалькіх дадатковых напрамках: у 2009 г. — міжнародны курс па праектнаму мэнэджмэнту ад Брытанскага авета « », у 2010 г. — стажыроўка ад Інстытута па сувязях з грамадскасцю .
Алена Сяргееўна Агарэлышэва — беларуская грамадская актывістка, магістарка сацыялогіі, кіраўніца і выкладчыца гендэрнай канцэнтрацыі ў Еўрапейскім каледжы у Беларусі , трэнерка і распрацоўшчыца адукацыйнага курсу «Агенты змен супраць хатняга гвалту» у Беларускай асацыяцыі маладых хрысціянскіх жанчын.
12 мая 1651 г. пад Капычынцамі адбылася адна ў некалькіх бітваў паміж аб’яднаным войскам казакоў і крымскага хана, з аднаго боку, і войскамі Рэчы Паспалітай пад кіраўніцтвам гетмана Марціна Каліноўскага, з другога.
Тут настаўнічалі паэт Пётр Карманскі, грамадскі дзеяч Уладзімір Бірчак, прафесар музыкі Анастазія Агроднік-Жылява, гімназію ўзначальваў Андрэй Алыськевіч, а саму ўстанову ў свой час скончылі: Васіль Стэфанік, Лесь Мартовіч, Стэфан Коваліў, Уладзімір Бірчак, Астап Ніжанкоўскі, Рыгор Коссак, Бруно Шульц, Анджэй Хцюк, Міхаіл Матчак, Васіль Шаўчук, Мікалай Фрыз і інш.
Менавіта ў КНДР горы дасягаюць максімальных для Карэйскага паўвострава вышынь — у Паўднёвай Карэі няма гор вышэй за 2000 м. На поўначы краіны знаходзяцца Паўночная-Карэйскія горы з найвышэйшым пунктам усёй Карэі гарой Пэктусан на мяжы з Кітаем.
Займаўся вывучэннем антрапагенных адкладаў і геамарфалогіі Заходняй Сібіры, удзельнічаў у экспедыцыях па вывучэнню Пай-Хоя, Пячорскай нізіны і цэнтральнай Карэліі, геамарфалогіі Беларусі.
А. Смолер прысвяціў сябе даследаванням у галіне мовазнаўства, запісваў і выдаваў слоўнікі, дапаможнікі па вывучэнню лужыцкай мовы, займаўся арганізацыяй гурткоў, у якіх навучалісь чытанню і пісьму па-лужыцкі, а таксама выкладаннем у гэтых гуртках, садзейнічаў рэформе правапісу.
П. Ёрданам у выданні штодзённай газеты «», у 1849 годзе атрымаў пасаду рэдактара штотыднёвіка « », пераіменаванага пазней у «Сербскія навіны» , у 1850—1854 гадах ён робіцца яе выдаўцом і займаецца выданнем газеты аж да 1884 года.
Пасля заканчэння навучання ў гімназіі ў 1836 годзе ён паступіў ва ўніверсітэт у Брэслаў на тэалагічны факультэт, дзе правучыўся да 1840 года, а затым захапіўся славянскім мовазнаўствам і літаратурай, якія вывучаў у 1840—1845 гадах пад кіраўніцтвам паэта Ф. Л. Чэлакоўскага, аднаго з актыўных удзельнікаў чэшскага нацыянальнага адраджэння.
Ян А́рнашт Смо́лер, нямецкі варыянт — Ёган Эрнст Шмалер , Прусія — 13 чэрвеня 1884, Баўтцэн, Саксонія) — сербалужыцкі лінгвіст, заснавальнік сербалужыцкага мовазнаўства, публіцыст, рэдактар і выдавец газеты і часопіса , заснавальнік сербалужыцкага кніжнага выдавецтва і кніжнай крамы, адзін з заснавальнікаў арганізацыі «Маціца сербская», арганізатар будаўніцтва «Сербскага дома» ў Баўтцэне — цэнтра нацыянальнага і культурнага жыцця лужычанаў, адзін з лідараў сербалужыцкага нацыянальнага адраджэння стагоддзя.
А. Смолер прысвяціў як вывучэнню сербалужыцкай мовы і літаратуры, так і судзейнічанню іх захавання і развіцця, уся яго дзейнасць была накіравана на абуджэнне ў лужычанах нацыянальнага самасазнання і імкнення да актыўнага супраціўлення германізацыі.
У 1900 годзе, у раёне вуліцы, бельгійскім акцыянерным таварыствам заснавана найбуйнейшае, на той момант, прадпрыемства горада — льнопрадзільная фабрыка «Дзвіна» (з 1946 — дывановы камбінат, з 1994 года — ААТ «Віцебскія дываны»).
Пасля смерці апошняга прадстаўніка сям’і Сяняўскіх — Адама-Мікалая — замак пераходзіць ва ўласнасць яго дачкі Марыі-Сафіі і яе мужа — князя Аўгуста-Аляксандра Чартарыйскага.
Па адной з версій першае пісьмовае згадванне аб горадзе адносіцца да 1445 г., калі тагачасны ўласнік Бэрэжан Пётр Цэброўскі сведчыў у Львоўскім судзе падчас слуханняў справы адносна злачынства, здзейсненага ягонымі сялянамі з сёлаў Бэрэжаны, Лісныкы, Лапшын.
Лебедзеўскае моладзевае падполле — беларуская канспірацыйная антыкамуністычная суполка моладзі, што існавала ў мястэчку Лебедзева Маладзечанскага раёна ў 1948—1951 гадах, заснаваная Вячаславам Гамолкай.
Ініцыятарам стварэння асяродку быў Вячаслаў Гамолка, які ў 1948 г. згуртаваў вакол сябе вучняў старшых класаў мясцовай школы — Івана Яблонскага, Аркадзя Слуцкага, двух цёзкаў Іванаў Міцько.
З 2005 па 2010 гады ў раёне былі ўладкаваны 12 аграгарадкоў: Каменка, Аўсянка, Леніна, Паршына, Добрая, Маслакі, Горы, Копцеўка, Красуліна, Рэкта, Сава, Рудкаўшчына.