polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
Ғайнан Хәйри унда РКСМ-дың Ҡолой волость комитеты секретары була, бер үк ваҡытта «Яңы ауыл» гәзитендә хеҙмәткәр вазифаһын да башҡара, көнүҙәк темаларға даими рәүештә мәҡәләләр баҫтыра.
Пролетар яҙыусыларҙың Рәсәй ассоциацияһы составында был ойошманың Башҡортостан ассоциацияһын ойоштороусыһы һәм уның етәкселәренең береһе, шулай уҡ РАПП-тың идара ағзаһы була.
Крикетта ике төп уйын роле бар — «боулер» тупты биреүсе һәм бэтсмен , бита менән тупты кире ҡағыусы Боулер һәм бэтсмен функцияларын бер тигеҙ яҡшы башҡара алған уйынсы олл-раундер тип атала .
Бэтсмен һуғыуҙы туп майҙан сиктәренә етерлек итеп кире ҡағырға тырыша йәки дәғүәселәрҙән бик алыҫҡа осора, был бэтсменға питчтың икенсе осона йүгерергә мөмкинлек бирә.
Ҡыҫҡа уйындарға ни бары 20 овер була, был уйын яҡынса 3,5 сәғәтен тәшкил итә, ә алдынғы командалар араһындағы һынау матчтары биш көн буйына һәр көндө алты сәғәтлек ҡапма-ҡаршылыҡ менән дауам итә.
Крикет уйыны буйынса глобаль көйләүҙе Халыҡ-ара крикет советы башҡара, әлеге ваҡытта уның 105 ағзаһы бар, шуларҙың 12-һе генә тулы хоҡуҡлы ағза статусына эйә.
Командалар яланда уйнайҙар һәм тупты сиратлап һуғалар, мөмкин тиклем күберәк мәрәй йыйырға тейештәр, шул уҡ ваҡытта ҡаршы яҡҡа мәрәй йыйырға ҡамасауларға тейештәр.
Союз 82 илде (шул иҫәптән Рәсәйҙең тәбиғәт ресурстары һәм экология министрлығы), 111 хөкүмәт учреждениеларын, 800-ҙән артыҡ хөкүмәткә ҡарамаған ойошманы, 181 илдән 10 000 -гә яҡын ғалим һәм экспертты берләштерә.
Тәбиғәттең бөтөнлөгөн һәм төрлөлөгөн һаҡлау маҡсатында йоғонто яһау, дәртләндереү һәм бөтә донъя йәмәғәтселегенә ярҙам итеү, шулай уҡ тәбиғәт ресурстарын тиң хоҡуҡлы файҙаланыу.
Уның тәрбиәләнеүселәре: 2011 йылғы йәштәр араһында донъя чемпиондары Никита Пивцакин һәм Сергей Калинин, 2008 йылдағы юниорҙар араһындағы донъя чемпионатының көмөш миҙалсыһы Эдуард Рейзвих, алдағы йылда ошо уҡ донъя беренселегендә көмөш миҙалын яулаусы Станислав Калашников.
Әммә диңгеҙселәр үҙҙәренең сәйәхәттәрендә цитрус емештәре ашамлыҡтарҙың байтаҡ өлөшөн тәшкил иткән караптарҙа зәңгенән юғалтыуҙар күпкә әҙерәк булыуын белеп ҡала.
Пётр , 1703 йылда Рәсәй флотын булдыра башлағас, Голландияла суднолар төҙөүҙе өйрәнә һәм диңгеҙселәр өсөн голланд рационын, шул иҫәптән Европаның көньяғынан килтерелгән лимон һәм апельсиндарҙы индерә.
быуат аҙағы — быуат башындағы антарктик экспедициялар зәңгене иҫкәртеү өсөн туҡланыу рационына рационға, мөмкинлеккә ҡарап, ҡоштарҙың һәм диңгеҙ хайуандарының яңы һуйылған итен индерәләр.
20-се быуаттың 30‑сы йылдарында БДМИ‑ла ҡымыҙҙа С витамины миҡдары һәм организмда С витамины етешмәгәндә ҡымыҙ менән дауалау һөҙөмтәлелеге , дарыу үҫемлектәрендә һәм витаминлы үҫемлектәрҙә аскорбин кислотаһы миҡдары өйрәнелә.
Дөйөм хәлһеҙлек, гингивит, теш ҡаҙнаһының ҡанауы, тештәрҙең бушауы һәм төшөүе, мускулдарға, быуындарға, тире аҫты күҙәнәктәренә һәм эске ағзаларға ҡан һауыуы, һигеҙгүҙ һөйәгендә һәм аяҡ-ҡулдарҙа ревматоид ауыртыуҙар.
1747 йылда Дәүләт порты хәрби-диңгеҙ госпиталенең баш табибы Джеймс Линд донъяла беренсе клиник тикшеренеү үткәрә, йәшелсә һәм цитрус емештәре зәңгене иҫкәртергә һәләтле булыуын иҫбатлай.
Әлеге ваҡытта зәңгенең 1 дәрәжәһе тип йөрөтөлгән еңел гиповитаминоз өлкәндәрҙең эҙемтәләрһеҙ үтә, ә ауыр өҙлөгөүҙәр осрамай тиерлек.
Зәңге , урыҫса цинга һүҙенән ауҙарылған — кеше организмында С витамины етешмәү арҡаһында барлыҡҡа килә торған ауырыу; коллаген синтезы боҙолоуында һәм тоташтырғыс туҡыманың ныҡлығы кәмеүендә сағыла.
Ҡала училищеһын һәм техник курстарҙы тамамлағандан һуң Мәскәү уҡытыусылар институтына уҡырға инә, әммә 1902 йылда сәйәси эшмәкәрлеге өсөн — Н. А. Добролюбовтың үлеүенә 40-йыллығына бағышлап ойошторолған демонстрация өсөн был уҡыу йортонан ҡыуып сығарыла.
Институт директоры булараҡ Эшсе-крәҫтиән инспекцияһы янында Хеҙмәтте ғилми ойоштороу буйынса совет рәйесенең урынбаҫары була, ә 1926 йылдан алып — уның рәйесе итеп тәғәйенләнә.
1932 йылдан алып 1936 йылға тиклем Хеҙмәт һәм Оборона Советы янындағы Стандартизация буйынса бөтә союз комитетының рәйесе, һәм тағы ла «Стандартизация хәбәрҙәре» журналының баш мөхәррире була.
1945 йылдың 19 октябрендә Бөйөк Британияла нәшер ителгән «Трибьюн» аҙналығында донъя күргән «Һин һәм атом бомбаһы» мәҡәләһендә яҙыусы һәм публицист Джордж Оруэлл «һалҡын һуғыш» аңлатмаһын беренсе тапҡыр ҡуллана.
«Һанаулы ғына секундтар эсендә миллионлаған кешене юҡ итергә мөмкинлек биргән атом бомбаһының АҠШ-тан башҡа тағы ла бер нисә башҡа ҡулға эләгеүе 2—3 рәхимһеҙ бөйөк державаның барлыҡҡа килеүенә сәбәп булыр ине, ә улар үҙ сиратында донъяны үҙ-ара бүлешер ине», тип яҙа ул. Автор фекеренсә, был бөйөк державалар, атом ҡоралын бер-береһенә ҡаршы ҡулланмау тураһында йәшерен килешеү төҙөр ине.
Иҡтисади көрсөк, ижтимағи һәм милләт-ара мөнәсәбәттәрҙәге хәл ителмәгән мәсьәләләр һәм башҡа бик күп эске һәм тышҡы сәбәптәр арҡаһында 1991 йылдың декабрендә СССР-ҙың тарҡалыуы һалҡын һуғыштың тамаланыуына сәбәп булды.
Көнсығыш Европаның Советтар Союзы ярҙамынан мәхрүм булып, терәк һәм таянысһыҙ ҡалған коммунистик хөкүмәттәре бынан алда, 1989—1990 йылдарҙа уҡ ҡолатылғайны.
Аҙ ғына һуңыраҡ, 1991 йылдың 19—21 авгусындағы ваҡиғаларҙан һуң СССР-ҙың юғары даирәләре барлыҡ власын юғалтты һәм был хәлде һалҡын һуғыштың тулыһынса тамамланыуы тип иҫәпләргә мөмкин.
Ике яҡтың бер-береһенә ҡаршы тороуы уларҙың донъяның теләһә ниндәй өлөшөндәге низағтарҙа мотлаҡ ҡатнашыуына һәм хәл-ваҡиғаларҙың артабанғы үҫешенә нисек булһа ла ҡыҫылыуына килтерҙе.
Һалҡын һуғыш ҡайһы бер йылдарҙа «өсөнсө донъя һуғышы» тоҡаныу ҡурҡынысын тыуҙырған ғәҙәти һәм ядро ҡоралдары буйынса ҡыҙыу ҡоралланыу менән үрелеп барҙы.
Ул үҙ сиратында Америка Ҡушма Штаттарындағы капиталистик йәмғиәт һәм Советтар Союзында иғлан ителгән социалистик йәмғиәт араһындағы үҙ-ара килешмәүсәнлектән килеп сыҡты.
Һалҡын һуғыш — бер яҡтан СССР һәм уның союздаштары, икенсе яҡтан АҠШ һәм уның союздаштары араһындағы 1946 йылдан 1991 йылға тиклем дауам иткән һәм бөтә Ер шарын солғап алған сәйәси, хәрби, иҡтисади һәм идеологик өлкәләрҙәге ҡапма-ҡаршылыҡ .
Фәниә Рауил ҡыҙы Ғәбиҙуллина 1957 йылдың 4 мартында Башҡорт АССР-ы (1992 йылдың 25 февраленән Башҡортостан Республикаһы Дүртөйлө районының Наҙытамаҡ ауылында тыуған.
1979 йылда уҡыуын тамамлап, йүнәтмә буйынса Ҡазан ҡалаһының 10-сы мәктәп-интернатында үҙаллы хеҙмәт эшмәкәрлеген башлай: тәрбиәсе һәм пионервожатый була, бер үк ваҡытта татар теле һәм әҙәбиәтенән дәрестәр алып бара.
Ул тел һәм әҙәбиәт уҡытыусылары ойошторған әҙәби һәм йәш хәбәрселәр түңәрәктәренә бик теләп йөрөй, данлыҡлы яҡташы өлгөһөндә ҡәләмен һынап ҡарай.
Йәштәр ойошмаһына етәкселек итеүҙәге ҡаҙаныштары һәм тәрбиә эшендәге уңыштары өсөн ВЛКСМ-дың завод, Октябрь район һәм Башҡортостан өлкә комитеттарының Маҡтау грамоталары менән бүләкләнә.
Матбуғата эшләгән осорҙа көнүҙәк темаларға яҙылған яҡшы мәҡәләре менән республика кимәлендәге конкурстарҙа еңеп сыға, «Ҡыҙыл таң» гәзитенең лауреаты итеп таныла, Башҡортостандың Мәғариф, Элемтә һәм киң коммуникациялар министрлыҡтарының Маҡтау грамоталарына лайыҡ була, театрҙар коллективтарынан Рәхмәт хаттары ала.
1985—2013 йылдарҙа Фәниә Ғәбиҙуллина «Ҡыҙыл таң» республика ижтимағи-сәйәси гәзитендә эшләй: башта корректор, артабан хәбәрсе була һәм һуңынан редакцияның әҙәбиәт һәм сәнғәт бүлеген етәкләй.
Ижади ойошма етәкселәренең береһе һәм әүҙем ижадсы булараҡ, Фәниә Ғәбиҙуллина Өфөлә һәм республикабыҙҙың район-ҡалаларында үткәрелгән төрлө кисәләрҙә, әҙиптәргә арналған сараларҙа һәм китап уҡыусылар менән осрашыуҙарҙа бик теләп ҡатнаша.
2013 йылдың апреленән Фәниә Рауил ҡыҙы Башҡортостан Республикаһы Яҙыусылар союзы идараһы рәйесе урынбаҫары, татар телендә ижад итеүсе яҙыусылар берләшмәһе етәксеһе.
Дирижёр сифатында Владимир Спиваков донъяның ҙур-ҙур залдарында «Виртуозы Москвы» һәм Рәсәй Милли филармоник оркестры менән генә түгел, Европа һәм Американың билдәле оркестрҙары менән дә сығыш яһай (улар араһында — Лондон, Чикаго, Филадельфия, Кливленд һәм Будапешт симфоник оркестрҙары, «Ла Скала» театрының һәм Санта-Чечилия академияһының, Кёльн филармонияһының һәм Француз радиоһының оркестрҙары).
Әсәһе — Ленинград консерваторияһын тамамлаған пианистка Екатерина Осиповна Вайнтрауб — Кишинёвта тыуған, Одессала үҫкән, Ленинград блокадаһында ҡалған, унан Башҡортостанға эвакуацияланған; Өфө мотор заводының «Ударник» клубында концертмейстер булып эшләй.
Солист сифатында Владимир Спиваков донъяның күп симфоник оркестрҙары менән сығыш яһай (улар араһында — Мәскәү, Ленинград, Лондон, Вена, Берлин һәм Нью-Йорк филармоник оркестрҙары, Консертгебау оркестры, Париж, Филадельфия, Питтсбург, Чикаго һәм Кливлендтың симфоник оркестрҙары).
Влади́мир Теодо́рович Спивако́в 1944 йылда Өфөнөң Сталин районында, шул уҡ йылдың 5 декабрендә Башҡорт АССР-ының Черниковск ҡалаһы итеп айырылған районда (хәҙер ҡабат Өфө ҡалаһы эсендә, йәһүд ғаиләһендә тыуа, бында уның ата-әсәһе һуғыш йылдарында эвакуациялана.
Атаһы — Теодор Владимирович Спиваков — инженер-технолог, һуғыш башланыр алдынан Одесса ҡалаһынан хеҙмәткә алына, ауыр яраланып, демобилизациялана һәм Өфө мотор заводында термик цехтың өлкән контроль мастеры булып эшләй.
Ошо сертифакаттар, шулай уҡ үҙ рейтингылары һәм аналитик материалдары ярҙамында экономиканың яңы секторын барлыҡҡа килтерәләр һәм өс бер-береһе менән бәйләнгән инициативалар ярҙамында систем үҙгәрештәр яһай: ысынлап та «яҡшы компаниялар» һәм яҡшы маркетинг араһында айырмаларҙы табыу өсөн « » төркөмөн төҙөй; инвестицияларҙы социаль проектар һәм тирә-яҡты һаҡлау яғына күсереүгә йоғонто яһай; социаль эшҡыуарлыҡты һәм инвестицион йоғонто яһауҙы тиҙ үҫтергән дәүләт программаларын алға ебәрә.
сертификатын һәм статусын алыр өсөн, компаниялар үҙҙәренең оәоштороу килешеүҙәрен үҙгәртергә тейеш: менеджерҙар акционерҙар тураһында ғына тулҡынланырға тейеш түгел, улар компания эшселәренең, берләшмәләрҙең һәм тирә-яҡтың мәнәфәғәттәрен иҫәпкә алалар.
донъялағы социаль үҙгәрештәр өсөн булған инновацион коммерциялы һәм коммерциялы булмаған моделдәрҙе алға ебәрә, үҙ сертификаттарының секторын ҙурайтыр өсөн оҙайлы капитал баҙарын һәм стратегик инициативаларҙы үҫтерә, социаль яуаплыҡ предметына корпорацияларҙың уставтарын яҡшырта, социаль предприятияларҙы һәм бизнесты берләштерә.
Уның атаһы, Болгария коммунистистар партияһының әүҙем ағзаһы булараҡ сәйәси эҙәрлекләүҙәрҙән 1929 йылда Болгариянан эмиграцияға китергә мәжбүр була, бер аҙ ваҡыт Францияла йәшәй — бында фамилияһын тип яҙа башлай.
2002 йылда президентҡа кандидат булған Луис Инасиу Лула да Силваны яҡлап һайлауҙар кампанияһында ҡатнаша һәм ул президент итеп һайланғас 2003 йылдың ғинуарында Дилма Русеф энергетика министыры итеп тәғәйенләнә.
2010 йылдың 3 октябрендә уҙған президент һайлауҙарының берене турында Дилма Русеф 47,5 миллиондан ашыу тауыш йыйып икенсе турға сыға, бында уға Бразилия социал-демократик партияһынан кандидат Жозе Серра көнәркәше була.
2010 йылда Бразилия президентына кандидат була һәм һайлауҙар кампанияһы барышында аграр һәмр сәйәси реформалар үткәреү өсөн сығыш яһай, раса квоталарын, ирекле дин тотоуҙы һәм бер енесле граждан союздарын яҡлай, үлем язаһына һәм еңел наркотиктарҙы легализациялауға ҡаршы була.
1948 йылдың авгусында Лондондағы Ун дүртенсе Олимпия уйындары барышында Һиндостан Олимпия комитеты Азия спорт командалары башлыҡтарына Азия уйындары үткәреү идеяһы тураһында фекер алышырға тәҡдим итә.
1994 йыл уйындарына, ҡайһы бер илдәрҙең ҡаршы төшөүенә ҡарамаҫтан, АОС элекке совет республикаларын — Ҡаҙағстан, Ҡырғыҙстан, Үзбәкстан, Төркмәнстан һәм Тажикстанды — саҡыра.
2005 . сайт мәғлүмәттәре буйынса, Ерҙәге кешеләрҙең диндәргә мөнәсәбәте түбәндәгесә: кешеләрҙең 33 проценты үҙҙәрен христианенә, 21 проценты ислам диненә, 0,22 проценты — иудаизмға, 14 проценты — индуизмға, 6 % — буддистарға, 6 % традицион ҡытай диндәренә, 6 % башҡа дин тотоусыларға, 16 % дингә ҡарамаған кешеләр тип һанай.
Монотеистик ибраһими диндәрҙә Абсолюттың аҡылға һыймаҫлыҡ, ғәмәли тәжрибәнән ситтә булған, башҡа үҙенә оҡшаған һис нәмә лә булмаған шәхестең танытмаһы.
Исламда кеше менән Аллаһ араһында әхлаҡи күренештәр һәм образдар менән аңлатып бирә алмаҫлыҡ айырма һәм ара бар Исламда Аллаһтың булмышын һәм сифатын билдәләгән 99 исеме бар тип әйтелә.
Һуғыштан һуңғы ғүмеренең аҙағына тиклем Ростов өлкәһенең Вешенская станицаһында йәшәй, «Кеше яҙмышы» хикәйәһен яҙып баҫтыра, «Күтәрелгән сиҙәм» романының икенсе китабын тамамлай, «Тымыҡ Дон» романын художество йәһәтенән камиллаштырыу өҫтөндә эшләй, публицистик мәҡәләләр менән сығыш яһай.
1991-92 – “Киев ҡалаһы эшсәндәре ойошмаһы” координация советы ағзаһы – “Социалистик үҙгәртеп ҡороу өсөн Украина хеҙмәт халҡы берҙәмлеге” ҡала ойошмаһы .
Төрлө йылдарҙа СССР территорияһында интернациональ коммунист ағымы менән, ҡайһы бер йүнәлештәр буйынса теоретик һәм публицистик эшмәкәрлек, анархист-интернационалисттар менән хеҙмәттәшлек итә.
ул кеше һәм әйбер араһындағы түгел, ә кешеләр араһындағы әйбергә ҡарата мөнәсәбәт, практик эшмәкәрлек һәм процессҡа йәлеп ителгән әйберҙәр менән идара итеү социаль мөмкинселектәрен билдәләүсе.
Милек мөнәсәбәттәре — ул матрица, уның нигеҙендә төрлө мөнәсәбәттәр һәм идара итеү акттары, практик эшмәкәрлек акттары, ғөмүмән кеше мәҙәниәте, айырым кешеләрҙең, төркөмдәрҙең һәм дөйөм кешелектең психикаһы тергеҙелә.
Хәйер милек мөнәсәбәттәре беренсе урында булып, икенсеһендә идара мөнәсәбәттәре булһа ла, беҙ милек мөнәсәбәттәрен, тик идара мөнәсәбәттәренән генә сығып таный алабыҙ.
Әгәр ҙә йәмғиәтте тере организм менән, ә идара мөнәсәбәттәрен күҙәнәктәр менән сағыштырһаҡ, милек мөнәсәбәттәре ул күҙәнәктәрҙең хромосомаһы һәм гендары буласаҡ.
Әгәр теория һөҙөмтәне сәбәп менән аңлатҡанда, ә сәбәп һөҙөмтәгә ҡарағанда насар тасуирланһа, был теория киләһе осраҡта ғына йәшәүгә һәләтле буласаҡ: әгәр ҙә һуңынан был теорияға бөтөнләй яңы, баштағы һөҙөмтәне аңлатҡан, сәбәп тасуирламаһы һәм төшөнөүе өҫтәлһә йәки әгәр был теорияға элек күрһәтелгән сәбәп менән бер рәттән йәки уның урынына яңы, ошоғаса булмаған сәбәп керетелһә – барыбер был теория үҙенең төп хәлдәре үҙара бәйләнешендә үҙе булып ҡаласаҡ.
Бугера идара мөнәсәбәттәренең төп өс төрөн айырып тора: индивидуаль (бер төркөм ағзалары бер-береһенең ғәмәлдәре менән идара итмәй), авторитар (төркөм ғәмәлдәренең вертикаль координацияһы, башлыҡ һәм буйһоноусы) һәм коллектив (горизонталь координация, төркөм ағзалары тигеҙ, бер-береһен уртаҡ маҡсатҡа йүнәлтә).
Бугера төҙөгән антропологик концепцияһының үҙенсәлекле булыуын билдәләй, бынан тыш, шулай уҡ уның ғилми тикшеренеүҙәренең марксистик философия проблемаларын яҡтыртыуын һыҙыҡ өҫтөнә ала.
Философия фәндәре докторы, Өфө дәүләт нефть техник университетының философия кафедраһы профессоры, Рәсәй философия йәмғиәтенең «Материалистик диалектика — фәнни атеизм» секцияһы ағзаһы Социаль философия буйынса «Йәмғиәт субстанцияһы булараҡ идаралыҡтың һәм милектең мөнәсәбәттәре тураһында тәғлимәт» (Милек һәм идаралыҡтың мөнәсәбәттәре ансамбле булараҡ кеше тураһында тәғлимәт) фәнни мәктәбенә нигеҙ һалыусы.
2006 йылда М. В. Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университетында 09.00.11 — Социаль философия һөнәре буйынса «Кеше эшмәкәрлегенең кәрәкле формалары булараҡ милек һәм идаралыҡтың мөнәсәбәттәре» темаһына докторлыҡ диссертацияһын яҡлай.
Бугера шулай уҡ « быуатта тарихи материализм: яңырыу кәрәклеге» исемле Рәсәй һәм АҠШ авторҙары мәҡәләләре йыйынтығы төҙөүсеһе, тәржемәсеһе һәм редакторы, «Яһалма интеллект методологияһының фәлсәфәүи һәм ғәмәли һорауҙары» коллектив монографияның авторҙашы.
Милек һәм идара мөнәсәбәттәренең үҫешен өйрәнеп, беҙ кешелек йәшәйешенең барлыҡ өлкәләрен таныйбыҙ: матди байлыҡтарҙы етештереү, бүлеү, ҡулланыуҙан алып сексуальлек, балалар тәрбиәләүгә тиклем, дин һәм сәнғәттән алып ғилми ижадҡа тиклем, сәләмәт һәм сирле психиканан алып кеше телмәренең үҫешенә тиклем.
Камаевтың ғилми етәкселегендә 09.00.11 — Социаль философия һөнәре буйынса «Ижтимағи феномен булараҡ ницшеанлыҡ: уның социаль асылы һәм әһәмиәте. Социаль-фәлсәфәүи тикшеренеү» темаһына кандидатлыҡ диссертацияһын яҡлай һәм философия фәндәре кандидаты ғилми дәрәжәһенә эйә була.
Был өлөшләтә билдәле иҡтисадсы П.Друкер фекере менән ауаздаш: “ “белем хеҙмәткәрҙәре” белем йәмғиәтенең күпселеген тәшкил итә алмаясаҡ, ләкин улар инде йәмғиәттең әйҙәп барыусы синыфына әйләнделәр”.
Халыҡ-ара һәм Рәсәй тикшеренеүселәре уның хеҙмәттәренә йәғни фамилияһына, йә псевдонимыны “Г.Васильев” һылтаналар (тәүҙә ошо һәм башҡа псевдоним менән баҫылып сыҡҡан эштәрен, һуңынан В.Бугера үҙ исеме менән баҫтыра).
Идара һәм милек мөнәсәбәттәренең үҙенсәлектәрен өйрәнеп, һәр йәмғиәттең төҙөлөшөн һәм үҫешен аңлатырға мөмкин (тере организмдың төҙөлөшөн һәм үҫешен, тик уның тере күҙәнәген генә өйрәнеп аңлатыуы мөмкин шулай уҡ).
В.Бугера үҙенең элекке рәсми блогында һәм интернет-форумдарҙа интернациональ-коммунист тенденциялы тексттарҙы бик актив нәшер итә (2009 йылға тиклем ойошма “Революцион партия өсөн Интернациональ бюро” тип атала).
Бугера кешенең үҫешен ижтимағи мөнәсәбәттәр үҫеше аша ғына түгел, ә тәү сиратта милек һәм идаралыҡтың мөнәсәбәттәре үҫеше аша аңлатыуға ынтылыш яһай.
Бугера нацизм менән сталинизмды йәмғиәттең Ницше концепцияһының тормошҡа ашырылған ике варианты булараҡ билдәләй, шулай уҡ Фридрих Ницшеның идеяларының Өсөнсө рейх раса һәм радикаль-милләтселек сәйәсәте өсөн теоретик нигеҙ булыуын һыҙыҡ күрһәтә.
Гипотеза булдырыуҙы киҫәтеүсе һәм ижади фекерләүгә ҡурҡыныс тыуҙырыусы Оккама бритваһын тәңҡитләп, В. Бугера уның урынына “дүрт зарарһыҙ лезвиелы бритва” тәҡдим итә – логик яҡтан бер-береһе менән бәйле дүрт принциптан торған система.
Һатыусы йәғни сауҙә аралашсыһы йәшерен рәүештә матди байлыҡтарҙы бүлеү процесстарының «авторитар» ойоштороусыһы ролен, банкир, етештереүсе-хужа — сит эшсе көс һатып алыусынан да кәм тугел булғанын иҫбатлай.
В. Бугера тәҡдиме буйынса “коллективизм” термины Советтан һуң һул активистары өсөн ҡалған функцияларынан башҡа шулай уҡ билдәле сәйәси төркөмдәрҙең һәм уларһың идеологияһының атамаһы була башлай.
1236—1243 йылдарҙа Батый монголдарҙың дөйөм Көнбайыш яуына етәкселек итә, һөҙөмтәлә Дәшти Ҡыпсаҡтың көнбайыш өлөшө, Волга буйы Болғары, Волга-Урал һәм Кавказ халыҡтары яулап алына.
Монгол армияһы Үҙәк Европаға барып еткәс Изге Рим империяһы императоры ҡаршылыҡ күрһәтергә маташа, Батый буйһоноуҙы талап иткәндә, император ул хандың шоңҡарсыһы булырға ризалығын белдерә.
1224 йылда Сыңғыҙхан менән башҡарылған бүленеш буйынса, өлкән улы Жусиға Ҡыпсаҡ далаһы, Хорезм, Кавказдың өлөшөн, Ҡырым һәм рус кенәзлектәре ерҙәре бирелә.
ҠАРА-ТАБЫН (абдразаҡ, айса, байҙан, байназар, әбйәлил, һаҡал дыуан, иҫәнбәт, йомран, ҡалмыҡ, ильяс, ҡалматай, ҡанлы, ҡарьяу, ҡатай, ҡолман, күрпәс, ҡыпсаҡ, ҡыуаҡан, мәҙән, мең, мөслим, муҡшы, ҡасҡын муҡшы, райман, рамаҙан, һалдый, сыуаш, сыуашай, һәҙе, сәйет, сәнкем, табын, татар, төркмән, туҡтар, тәнес, шәреп, әлеп, юлдаш, юлый, яйыҡ, якшембәт, яҡшығол, йәнәле, биҙҙергән, бөркөт, буранғол, бөтис, бәжәкәй, ил аймағы, илек аймағы, ҡалмык, ҡара табын, бәләкәй, оҙонлар, сүбәй, сүмәт, таҙ, таҫтар, туғыҙаҡ, туҡтабай, һигеҙәк, исмәғил, әйле, әбсәләм аймаҡтары)
БАРЫН (борос, бәрәкән, бутис, дәрджемән, дәүләтбай, ҡазаҡ, ҡалмыҡ, ҡара елкә, ҡара үгеҙ, ҡолой, көҙән, һары ҡуй, күстәнәй, ҡыҙылбаш, ҡырғыҙ, кәрим, кәсәк, мышар, мостафа, өрөк, сөкөр, сүбәй, һүтек, сысҡан, табын, туҡтағол, толоптар, төркмән, туңғатар, тәкә, төпәй, ун, һайыҫҡан, һапаш, һарт, һөпәйес, һыҙғы, шуран, әйле, аҡунсыҡ, алаҡай, буранғол, илек аймағы, имел, иҫәнғол, ҡатай, сыуаш, таҙ, татар, тауыҡ, торна, исмәғил, юлыш аймаҡтары)
КЕСЕ (бесәй, бешкәк, бикташ, ҡазан татарҙары, ҡалмыҡ, ҡанһөйәр, ҡахас, ҡортлоҡай, ҡырғыҙ, ҡырҡ үҙәк, манғол, маңҡа, мишәр, муләш, мәмәк, сирмеш, сыуашберҙәй, таҙ, тайғын, төркмән, һөйөндөк, шылтым, шәреп, әлтәшле аймаҡтары)
ДЫУАН (әсән, бөтнәй, ҡаҙан татары, ҡалмыҡ, ҡасҡын, ҡутрас, ҡултай, муҡай, мораш, үҫән, сыңғыҙ, таҙ, төкөн, шәлте аймаҡтары)
Фәхри кяинат әфәндемез Рәсүлулла Әкрәм салаллаһу ғаләйһи әссәлям хәзрәтләренең мөбарәк шәжәрәсе, нәҫел вә нәсәбләре вә бәғзе әхуале яҙылмыш бер рисаләдер.
Бөгөнгө күҙаллауҙар буйынса, Янцзы йылғаһы бассейнының төрлө өлөштәрендә «Учэн», Хуанхэ йылғаһы ярҙарында «Эрлитоу» һәм «Эрлиган» атамалы оҡшаш йәмғиәттәр алдараҡ та булған.
Инь халҡы хәрби өлкәлә лә тирә-йүндәгеләр менән сағыштырғанда күпкә алдараҡ торған — уларҙың бронза ҡораллы, уҡ-һаҙаҡлы, һөңгөлө һәм ике тәгәрмәсле һуғыш арбалы һөнәри ғәскәре булған.
Ҡытай ғалимдары раҫлауынса, уның йәше биш мең йыл булыуы мөмкин, шул уҡ ваҡытта билдәле булған яҙма сығанаҡтар 3500 йылдан да кәм булмаған осорҙо һүрәтләй.
Бер-береһен алмаштырып килгән династияларҙың һәр ҡайһыһы тағы ла яҡшыртып камиллаштырған идара итеү системаһы, Хуанхэ һәм Янцзы йылғалары бассейнындағы оло майҙанлы ауыл хужалығы тәғәйенләшендәге ер биләмәләрен сағыштырмаса иртә үҙләштереү күршеләге күскенсе һәм тау халыҡтары менән сағыштырғанда Ҡытай дәүләте өсөн күп өҫтөнлөктәр тыуҙырған.
Ҡытай дәүләтенә исем биргән «хань» этносының боронғо ата-бабалары «Баньпо 1», «Шицзя», «Баньпо 2», «Мяодигоу», «Чжуншаньчжай 2», «Хоуган 1» һәм башҡа исемле мәҙәни төркөмдәргә берләштереп йөрөтөлә.
Был халыҡтар — таш быуаттың иң һуңғы осоро булған – урта неолит дәүере вәкилдәре, Хуанхэ йылғаһы бассейнында йәшәгән, бөртөклө иген культуралары, шул иҫәптән могар сәсеп үҫтергән, сусҡа ҡараған.
Чжоу дәүләтенең халҡы төрлө була, уның ҙурыраҡ өлөшөн Инь вәкилдәре тәшкил итә, улар көнсығыштағы яңы ерҙәрҙә йәшәй, унда яңы баш ҡала Чэнчжоу төҙөлә .
Дөйөм алғанда, Чжоу дәүерендә әүҙем үҙләштерелгән яңы биләмәләргә төрлө удел һәм төбәк вәкилдәре күсеп ултыра: был уларҙың этник яҡтан бергә ҡушылыуына килтерә һәм киләсәктә ҡытай уртаҡлығы барлыҡҡа килеүгә нигеҙ һала.
Чжоу дәүләтенең Хуанхэ йылғаһы бассейнын тулыһынса тиерлек алып торған киң майҙанлы биләмәһе тора-бара күп һанлы үҙ-ара ярышыусы ваҡ дәүләттәргә — уделдарға бүленә.
Иҫке баш ҡала янындағы ерҙәр хаким фекерҙәштәренең береһенә бирелә, ул бында яңы Цинь уделын ойоштора, һәм нәҡ ул артабан берҙәм Ҡытай империяһының үҙәгенә әйләнә.
Көнсығыш Чжоу дәүерендә үҙәк хаким – вандың, Күк Мандаты менән идара иткән Күк улының, власы әкренләп йомшара, кнәздәр идара иткән һәм оло батшалыҡтарға әйләнә барған көслө уделдар сәйәси яҡтан өҫтөнлөк ала башлай.
Бында традицион ҡытай тарихнамәһенең күрше йәшәгән халыҡтарҙың үҙаллы дәүләттәрен дә Ҡытайға индереүен һәм, уларҙың айырым тарихтарын иҫәпкә алмай, дөйөм ҡытай тарихы эсендә ҡарауын иҫәпкә алырға кәрәк.
Мәғлүмәттәре аҙыраҡ беренсе осор ваҡыт йәһәтенән икенсе осор менән яҡынса бер тигеҙ; икенсе осор үҙ сиратында «Тәүге» һәм «Һуңғы» өлөштәргә бүлеп тә йөрөтөлә.
1875 йылда ҡала мещаны Бибикамал Муса ҡыҙы Ғөбәйҙуллина генерал-губернаторға үтенес яҙыуы бирә, унда ул мәхәлләгә мәҙрәсә төҙөү маҡсатында Ырымбурҙың Тоҙ майҙанында урынлашҡан ҡаралтылары менән бергә ер бүлемен иғәнә рәүешендә бирергә теләген белдерә.
1-се этаждың өс бүлмәһендә мәктәп, тағы береһендә — аш-һыу бүлмәһе, 2-се этажындағы өс бүлмәһе — мәҙрәсә һәм дүртенсеһе — мөғәлимдәрҙең блмәһе.
Уҡыу программаһына арифметика, тарих, Ҡөрьәнде өйрәнеү, әлифба, фикһ, әхләк, география, тәбиғәтте өйрәнеү, астрономия, ғәрәп һәм төрки телдәре, ғәрәп әҙәбиәте һ.
Кеше үҫешенең түбән индексы (Рәсәйҙә ул Тывала һәм Чечняла ғына кәмерәк , Йәһүд автономиялы өлкәһе Рәсәйҙә урындағы йәһүд халҡының дөйөм һанына ҡарата Израилгә күсеп китеү арҡаһында беренсе урынды биләй (мәҫәлән, 1994 йылдан 1998 йылға тиклемге осорҙа Израилгә урындағы халыҡтың 59,6 %-ы китте).
Шул уҡ ваҡытта Йәһүд автономиялы өлкәһендә 1994 йылға Рәсәйҙәге йәһүд халҡының дөйөм һанынан ни бары 1,9 % һәм 1996-1998 йылдарҙа Израилгә мигранттар һаны буйынса Рәсәй субъекттары араһында беренсе йәки был осорҙа Рәсәйҙән Израилгә дөйөм миграциянан 13 - 14 % тәшкил иткән.
Хәҙерге ваҡытта Израилдә кәмерәк) Йәһүд автономиялы өлкәһенән 15 меңдән ашыу репатриант йәшәй, шуларҙың биш меңгә яҡыны - Маалот ҡалаһында, һәм улар ҡалала йәшәүселәрҙең дүрттән бер өлөшөн тиерлек тәшкил итә.
Рәсәй составындағы башҡа автономияларҙан уникаль тарихы менән айырыла; ул 1930-сы йылдар башында Совет власы йылдарында, элек бер ваҡытта ла был халыҡтың компакт йәшәү урыны булмаған ерҙәргә күсеп килеп, милли-территориаль ҡоролош барлыҡҡа килтереүе менән үҙенсәлекле.
Һуғыштан һуңғы осорҙа ҡыҫҡа ваҡыт эсендә йәһүд милли хәрәкәтенә ярҙам күрһәтелгән — 1947 йылда Биробиджанда синагога асылған, йәһүд телен, ивритты, уҡытыу киңәйтелгән, ә 1948 йылдан биробиджан тегеү фабрикаһы тегенселәренә Йом-Киппурҙа эшләмәҫкә ризалыҡ биргәндәр.
Көньяҡта һәм көнсығышта йәйелгән тигеҙлек өлөшө Урта Амур уйһыулығының көнбайыш сигенән ғибәрәт, уның өҫтөнән ҡалдыҡ типтағы өс һырт: Даур һырты , Ҙур Чурки һырты һәм Ульдура һырты ҡалҡып тора.