Profilaktyczna ochrona zdrowia

Art. 226. Pracodawca:  
- 1) ocenia i dokumentuje ryzyko zawodowe związane z wykonywaną pracą oraz stosuje niezbędne środki profilaktyczne zmniejszające ryzyko;
- 2) informuje pracowników o ryzyku zawodowym, które wiąże się z wykonywaną pracą, oraz o zasadach ochrony przed zagrożeniami.  
Art. 227. § 1.  Pracodawca  jest  obowiązany  stosować  środki  zapobiegające chorobom  zawodowym  i innym  chorobom  związanym  z wykonywaną  pracą, w szczególności:  
- 1) utrzymywać  w stanie stałej sprawności urządzenia ograniczające lub eliminujące szkodliwe dla zdrowia czynniki środowiska pracy oraz urządzenia służące do pomiarów tych czynników;
- 2) przeprowadzać, na swój koszt, badania i pomiary czynników szkodliwych dla zdrowia,  rejestrować  i przechowywać  wyniki  tych  badań  i pomiarów  oraz udostępniać je pracownikom.  
§ 2. Minister  właściwy  do  spraw  zdrowia,  uwzględniając  zróżnicowane działanie na organizm człowieka czynników szkodliwych występujących w środowisku pracy oraz konieczność podjęcia niezbędnych środków zabezpieczających przed ich działaniem, określi, w drodze rozporządzenia:  
- 1) tryb, metody, rodzaj i częstotliwość wykonywania badań i pomiarów, o których mowa w § 1 pkt 2;
- 2) przypadki, w których jest konieczne prowadzenie pomiarów ciągłych;  
- 3) wymagania, jakie powinny spełniać laboratoria wykonujące badania i pomiary;
- 4) sposób rejestrowania i przechowywania wyników tych badań i pomiarów;
- 5) wzory dokumentów oraz sposób udostępniania wyników badań i pomiarów pracownikom.  
Art. 228. § 1.  Prezes  Rady  Ministrów  powoła,  w drodze  rozporządzenia, Międzyresortową Komisję do Spraw Najwyższych Dopuszczalnych Stężeń i Natężeń Czynników Szkodliwych dla Zdrowia w Środowisku Pracy, określi jej uprawnienia oraz sposób wykonywania zadań.  
§ 2. Do zadań Komisji, o której mowa w § 1, należy:  
- 1) przedkładanie Ministrowi Pracy i Polityki Socjalnej 13) wniosków dotyczących wartości najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy do celów określonych w § 3;
- 2) inicjowanie  prac  badawczych  niezbędnych  do  realizacji  zadań,  o których mowa w pkt 1.  
§ 3. Minister Pracy i Polityki Socjalnej 8) w porozumieniu z Ministrem Zdrowia i Opieki Społecznej 10) określi, w drodze rozporządzenia, wykaz najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowis ku pracy.  
Art. 229. § 1. Wstępnym badaniom lekarskim, z zastrzeżeniem § 1 1 , podlegają:  
- 1) osoby przyjmowane do pracy;
- 2) pracownicy młodociani przenoszeni na inne stanowiska pracy i inni pracownicy przenoszeni na stanowiska pracy, na których występują czynniki szkodliwe dla zdrowia lub warunki uciążliwe.  
§ 1 1 . Wstępnym badaniom lekarskim nie podlegają osoby:  
- 1) przyjmowane  ponownie  do  pracy  u tego  samego  pracodawcy  na  to  samo stanowisko  lub  na  stanowisko  o takich  samych  warunkach  pracy  w ciągu 30 dni po rozwiązaniu lub wygaśnięciu poprzedniego stosunku pracy z tym pracodawcą;  
13) Obecnie ministrowi właściwemu do spraw pracy, na podstawie art. 4 ust. 1, art. 5 pkt 16 oraz art. 21 ustawy, o której mowa w odnoś niku 8.  
- 2) przyjmowane do pracy u innego pracodawcy na dane stanowisko w ciągu 30 dni  po  rozwiązaniu  lub  wygaśnięciu  poprzedniego  stosunku  pracy,  jeżeli posiadają aktualne orzeczenie lekarskie stwierdzające brak przeciwwskazań do pracy w warunkach pracy opisanych w skierowaniu na badania lekarskie i pracodawca ten stwierdzi, że warunki te odpowiadają warunkom występującym na danym stanowisku pracy, z wyłączeniem osób przyjmowanych do wykonywania prac szczególnie niebezpiecznych.  
§ 1 2 . Przepis § 1 1 pkt 2 stosuje się odpowiednio w przypadku przyjmowania do pracy osoby pozostającej jednocześ nie w stosunku pracy z innym pracodawcą.  
§ 1 3 .  Pracodawca żąda od osoby, o której mowa w § 1 1 pkt 2 oraz w § 1 2 , aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na danym stanowisku oraz skierowania na badania będące podstawą wydania tego orzeczenia.  
§ 2. Pracownik podlega okresowym  badaniom  lekarskim.  W przypadku niezdolności  do  pracy  trwającej  dłużej  niż  30 dni,  spowodowanej  chorobą, pracownik  podlega  ponadto  kontrolnym  badaniom  lekarskim  w celu  ustalenia zdolności do wykonywania pracy na dotychczaso wym stanowisku.  
§ 3. Okresowe i kontrolne badania lekarskie  przeprowadza  się  w miarę możliwości  w godzinach  pracy.  Za  czas  niewykonywania  pracy  w związku z przeprowadzanymi badaniami pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia, a w razie przejazdu na te badania do innej mi ejscowości przysługują mu należności na  pokrycie  kosztów  przejazdu  według  zasad  obowiązujących  przy  podróżach służbowych.  
§ 4. Pracodawca  nie  może  dopuścić  do  pracy  pracownika  bez  aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku w warunkach pracy opisanych w skierowaniu na badania lekarskie.  
§ 4a. Wstępne, okresowe i kontrolne badania lekarskie przeprowadza się na podstawie skierowania wydanego przez pracodawcę.  
§ 5. Pracodawca  zatrudniający  pracowników w warunkach  narażenia  na działanie  substancji  i czynników  rakotwórczych  lub  pyłów  zwłókniających  jest obowiązany zapewnić tym pracownikom okresowe badania lekarskie także:  
- 1) po  zaprzestaniu  pracy  w kontakcie  z tymi  substancjami,  czynnikami  lub pyłami;
- 2) po rozwiązaniu stosunku pracy, jeżeli zainteresowana osoba zgłosi wniosek o objęcie takimi badaniami.  
§ 6. Badania,  o których  mowa  w § 1,  2  i 5,  są  przeprowadzane  na  koszt pracodawcy,  z zastrzeżeniem  § 6 1 . Pracodawca  ponosi  ponadto  inne  koszty profilaktycznej  opieki  zdrowotnej  nad  pracownikami,  niezbędnej  z uwagi  na warunki pracy.  
§ 6 1 . W przypadku  gdy  pracownik  skierowany  na  wstępne,  okresowe  albo kontrolne badania lekarskie spełnia warunki objęcia programem zdrowotnym lub programem polityki zdrowotnej, lekarz przeprowadzający wstępne, okresowe albo kontrolne  badania  lekarskie  kieruje pracownika,  za  jego  zgodą,  do  udziału w programie  zdrowotnym  lub  programie  polityki  zdrowotnej.  Jeżeli  pracownik wykona wstępne, okresowe albo kontrolne badania lekarskie zgodnie z programem zdrowotnym lub programem polityki zdrowotnej,  badania  te  są  f inansowane na zasadach określonych w programie zdrowotnym lub programie polityki zdrowotnej.  
§ 6 2 . Jeżeli zakres badań określonych  w programie zdrowotnym lub programie polityki zdrowotnej nie odpowiada pełnemu zakresowi badań wymaganych w celu wydania orzeczenia lekarskiego dotyczącego przeciwwskazań do pracy na okreś lonym stanowisku w warunkach pracy opisanych w skierowaniu, o którym  mowa  w § 4a,  określonych  w przepisach  wydanych  na  podstawie  § 8, lekarz  przeprowadzający  wstępne,  okresowe  albo  kontrolne  badania  lekarskie wydaje pracownikowi również skierowanie na przeprowadzenie pozostałych badań wynikających z tych przepisów.  
§ 6 3 . Lekarz wydaje orzeczenie lekarskie stwierdzające brak przeciwwskazań do  pracy  w warunkach  pracy  opisanych  w skierowaniu,  o którym mowa w § 4a, wyłącznie  na  podstawie  wyników  badań,  których  zakres  odpowiada  zakresowi badań określonych w przepisach wydanyc h na podstawie § 8.  
§ 6 4 . Minister właściwy do spraw zdrowia ogłasza, w drodze obwieszczenia, wykaz programów zdrowotnych lub programów polityki zdrowotnej realizowanych  przez  ministra  właściwego  do  spraw  zdrowia  lub  Narodowy  
Fundusz  Zdrowia,  które  uwzględnia  lekarz  w ramach  przeprowadzania  badania wstępnego, badania okresowego albo badania kontrolnego pracownika.  
§ 6 5 . Do przeprowadzania badań  w zakresie wskazanym w programie zdrowotnym lub programie polityki zdrowotnej stosuje się § 3.  
§  7.  Pracodawca  przechowuje  orzeczenia  wydane  na  podstawie  badań lekarskich, o których mowa w § 1, 2 i 5, orzeczenia i skierowania uzyskane na podstawie § 1 3 oraz skierowania, o których mowa w § 4a.  
§  7 1 .  W  przypadku  stwierdzenia,  że  warunki  określone  w  skierowaniu,  o którym  mowa  w  §  1 3 ,  nie  odpowiadają  warunkom  występującym  na  danym stanowisku pracy, pracodawca zwraca osobie przyjmowanej do pracy to skierowanie oraz orzeczenie lekarskie wydane w wyniku tego skierowania.  
§ 8. Minister  właściwy  do  spraw  zdrowia  w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy określi, w drodze rozporządzenia:  
- 1) tryb i zakres badań lekarskich, o których mowa w § 1, 2 i 5, oraz częstotliwość badań okresowych, a także sposób dokumentowania i kontroli badań lekarskich,
- 2) tryb wydawania i przechowywania orzeczeń lekarskich do celów przewidzianych w niniejszej ustawie i w przepisach wydanych na jej podstawie,
- 3) zakres informacji objętych skierowaniem na badania lekarskie i orzeczeniem lekarskim, a także wzory tych dokumentów,
- 4) zakres profilaktycznej opieki zdrowotnej, o której mowa w § 6 zdanie drugie,
- 5) dodatkowe wymagania  kwalifikacyjne, jakie powinni spełniać lekarze przeprowadzający  badania,  o których  mowa  w § 1,  2  i 5,  oraz  sprawujący profilaktyczną opiekę zdrowotną, o której mowa w § 6 zdanie drugie  
-uwzględniając konieczność zapewnienia prawidłowego przebiegu i kompleksowości badań lekarskich, o których mowa w § 1, 2 i 5, profilaktycznej opieki zdrowotnej, o której  mowa  w § 6 zdanie drugie, a także informacji umożliwiających porównanie warunków pracy u pracodawcy oraz ochrony danych osobowych osób poddanych badaniom.  
Art. 230. § 1. W razie stwierdzenia u pracownika objawów wskazujących na powstawanie  choroby  zawodowej,  pracodawca  jest  obowiązany,  na  podstawie orzeczenia lekarskiego, w terminie i na czas określony w tym orzeczeniu, przenieść  
pracownika do innej pracy nienarażającej go na działanie czynnika, który wywołał te objawy.  
§ 2. Jeżeli przeniesienie do innej pracy powoduje obniżenie wynagrodzenia, pracownikowi przysługuje dodatek wyrównawczy przez okres nieprzekraczający 6 miesięcy.  
- Art. 231. Pracodawca,  na  podstawie  orzeczenia  lekarskiego,  przenosi  do odpowiedniej  pracy  pracownika,  który  stał  się  niezdolny  do  wykonywania dotychczasowej pracy wskutek wypadku przy pracy lub choroby zawodowej i nie został  uznany  za  niezdolnego  do  pracy  w rozumie niu  przepisów  o emeryturach i rentach  z Funduszu  Ubezpieczeń  Społecznych.  Przepis  art. 230  § 2 stosuje  się odpowiednio.  
Art. 232. Pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikom zatrudnionym w warunkach szczególnie uciążliwych, nieodpłatnie, odpowiednie posiłki i napoje, jeżeli  jest  to  niezbędne  ze  względów  profilaktycznych.  Rada  Ministrów  określi, w drodze rozporządzenia, rodzaje tych posiłków i napojów oraz wymagania, jakie powinny spełniać, a także przypadki i warunki ich wydawania.  
Art. 233. Pracodawca jest obowiązany zapewnić pracownikom odpowiednie urządzenia higieniczno -sanitarne oraz dostarczyć niezbędne środki higieny osobistej.