Xương cụt nằm ở đâu và có vai trò gì? Thông tin về bệnh lý tại xương cụt

Xương cụt, mặc dù thường ít gặp các vấn đề sức khỏe do được bảo vệ bởi các cấu trúc mạnh mẽ xung quanh, nhưng vẫn có thể trở nên đau đớn trong một số tình huống. Sự chấn thương và thoái hóa khớp, đĩa đệm có thể gây ra những vấn đề về đau ở xương cụt, ảnh hưởng đến khả năng vận động và chất lượng cuộc sống.

Vị trí giải phẫu và vai trò của xương cụt

Xương cụt là một xương thuộc cột sống, có một số vai trò nhất định đối với cơ thể.

Vị trí giải phẫu

Xương cụt là phần cuối cùng của cột sống, nằm ngay dưới xương cùng. Mặc dù kích thước của xương cụt thường nhỏ hơn so với xương cùng, nhưng vai trò của nó không kém phần quan trọng. Cấu trúc của xương cụt thường bao gồm 4 đến 6 đốt sống cụt dính liền với nhau, nằm dưới đốt sống thắt lưng thứ 5.

Vai trò

Có một số vai trò quan trọng của xương cụt:

Đảm bảo cơ thể duy trì cân bằng khi ngồi.

Giữ cho các cơ quan như gân, dây chằng xung quanh và cơ được cố định.

Hỗ trợ và cân bằng vận động của khớp, giúp chúng hoạt động linh hoạt hơn.

Nâng đỡ cột sống, hỗ trợ cho các hoạt động như đi, đứng và ngồi.

Xương cụt là phần cuối cùng của cột sống

Bệnh lý liên quan đến xương cụt

Xương cụt thường ít mắc các bệnh lý do nó được bảo vệ bởi các cấu trúc phía trước là xương chậu, cũng như các cấu trúc trong bụng, và phía sau là mông với các lớp cơ và mỡ rất dày. Tuy nhiên, trong một số tình huống, xương cụt vẫn có thể bị đau.

Đau xương cụt có thể ảnh hưởng đến mọi người, không phân biệt giới tính hay độ tuổi. Mặc dù ai cũng có thể mắc phải đau xương cụt, nhưng có một số nhóm người có nguy cơ cao hơn. Thanh thiếu niên và người lớn thường mắc đau xương cụt nhiều hơn so với trẻ em, và nữ giới có khả năng mắc bệnh cao hơn nam giới. Dưới đây là một số yếu tố có thể làm tăng nguy cơ mắc đau xương cụt:

Giới tính: Nghiên cứu cho thấy phụ nữ có khả năng mắc đau xương cụt gấp năm lần so với nam giới.

Béo phì: Chỉ số khối cơ thể (BMI) có thể ảnh hưởng đến cách bạn ngồi và cũng tác động đến trọng lượng áp lực lên xương cụt. Béo phì có thể tăng nguy cơ mắc đau xương cụt.

Mức độ đau thường phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe cũng như sự tiến triển của bệnh. Tuy nhiên, theo đánh giá của các chuyên gia, đau xương cụt thường không được coi là một vấn đề nghiêm trọng. Tuy nhiên, nó vẫn gây ra những ảnh hưởng không mong muốn đến chất lượng cuộc sống, đặc biệt là đối với phụ nữ. Sự mạnh mẽ của các cơ, gân, và đốt sống ở phụ nữ có thể cao hơn so với nam giới, nhưng khả năng thích ứng của chúng với các hoạt động mạnh thường yếu hơn, dẫn đến nguy cơ cao hơn của việc đau nhức ở vùng lưng và xương cụt.

Mức độ đau xương cụt thường phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe và sự tiến triển của bệnh

Các nguyên nhân gây đau xương cụt

Các nguyên nhân dưới đây có thể gây ra đau ở xương cụt:

Chấn thương, va đập từ bên ngoài như vấp ngã, tai nạn giao thông... có thể làm tổn thương xương cụt.

Các bệnh lý liên quan đến xương khớp như viêm khớp dạng thấp, thoái hóa khớp... cũng có thể gây ra đau và mệt mỏi ở vùng xương cụt.

Các bệnh về phụ khoa như viêm nhiễm cơ quan sinh dục, vị trí tử cung bất thường, hoặc sự xuất hiện của khối u ở khoang xương chậu cũng có thể dẫn đến đau ở vùng xương cụt.

Phụ nữ mang thai cũng có thể trải qua đau xương cụt do tăng cân nặng, dẫn đến sự thay đổi trong cấu trúc đốt sống lưng khi trọng tâm của cơ thể dồn về phía sau.

Sự không phù hợp về kích thước và đàn hồi của vòng tránh thai, cũng như sự lệch lạc về vị trí của nó, có thể gây ra đau và mất thoải mái ở vùng xương cụt.

Ở người cao tuổi, sự giãn nở của dây chằng liên quan đến tử cung có thể làm cho tử cung hạ thấp, gây ra đau ở vùng xương cụt và thắt lưng.

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến đau xương cụt

Biểu hiện đau xương cụt như thế nào?

Dấu hiệu và triệu chứng của đau xương cụt có thể bao gồm:

Cảm giác đau âm ỉ, nhức nhối hoặc đau nhói ở vùng xương cụt (gần đỉnh mông). Cơn đau thường xuất hiện liên tục trong phần lớn thời gian và đôi khi có những cơn đau nhói kéo dài.

Cơn đau thường trở nên tồi tệ hơn trong các hoạt động như:

Khi ngồi;

Khi ngồi xuống hoặc đứng lên;

Khi cúi người về phía trước;

Khi đi tiêu;

Trong quá trình quan hệ tình dục;

Trong chu kỳ kinh nguyệt.

Các biến chứng có thể xuất hiện khi mắc đau xương cụt bao gồm:

Đau xương cụt trở nên mãn tính, kéo dài;

Rối loạn giấc ngủ;

Rối loạn lo âu;

Trầm cảm.

Đau xương cụt có thể gây khó chịu, nhưng hầu hết không phải là dấu hiệu của vấn đề sức khỏe nghiêm trọng. Tuy nhiên, bạn nên đến gặp bác sĩ nếu bạn trải qua những dấu hiệu sau:

Đau xương cụt không thoái lui mà ngày càng nặng hơn.

Đau gây ảnh hưởng đến các cuộc sống hàng ngày, đặc biệt là gây thức giấc nhiều lần do đau.

Đau lan sang các phần khác như bụng, hông hoặc lưng.

Đau kèm theo triệu chứng sốt.

Tê hoặc ngứa ở cánh tay, chân hoặc vùng háng.

Rối loạn tiêu tiểu như khó đi tiểu hoặc khó đi tiêu.

Phát hiện một khối u ở khu vực gần xương cụt.

Những biến chứng này có thể ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống hàng ngày và cần được chú ý và điều trị kịp thời. Việc đến gặp bác sĩ sẽ giúp đảm bảo bạn nhận được đánh giá và điều trị phù hợp để giảm bớt đau và xác định nguyên nhân gốc của vấn đề.

Đau xương cụt thường xuất hiện khi ngồi xuống, đứng lên

Cần làm gì để giảm triệu chứng đau xương cụt?

Khi gặp phải đau xương cụt, quan tâm và chăm sóc theo những hướng dẫn sau đây có thể giúp giảm bớt cảm giác đau và cải thiện tình trạng:

Sắp xếp thời gian nghỉ ngơi hợp lý và tránh làm việc quá sức.

Tránh căng thẳng, áp lực công việc và giảm bớt lo lắng.

Hạn chế mang vác các vật nặng để tránh gây tổn thương cho xương cụt.

Thận trọng khi tham gia các hoạt động thể thao để tránh ảnh hưởng đến xương cụt.

Thực hiện chế độ ăn uống cân đối, bổ sung đủ canxi và các chất dinh dưỡng khác giúp kiểm soát bệnh tốt nhất.

Thường xuyên tập thể dục để tăng cường sức đề kháng của cơ thể.

Ngồi đúng tư thế, hơi ngả người về phía trước và không dồn toàn bộ trọng lượng cơ thể vào xương cụt.

Sử dụng nệm hoặc vật lót mềm dưới khi ngồi để giảm đau và cải thiện tình trạng.

Áp dụng phương pháp chườm nóng, chườm lạnh, châm cứu hoặc bấm huyệt tại vị trí đau để giúp cải thiện tình trạng.

Nhớ rằng xương cụt dễ bị tổn thương, do đó cần cẩn trọng tránh các tác động mạnh lên cơ quan này. Hơn nữa, tuân thủ đúng các chỉ định từ bác sĩ chuyên khoa nếu bạn gặp phải đau xương cụt.

Thực hiện các bài tập luyện phù hợp giúp giảm đau xương cụt

Phương pháp chẩn đoán và điều trị đau xương cụt

Bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp chẩn đoán và điều trị phù hợp cho từng người bệnh.

Phương pháp chẩn đoán

Để chẩn đoán đau xương cụt, bác sĩ thường sẽ thực hiện một loạt các bước như sau:

Hỏi bệnh sử và khám lâm sàng: Bác sĩ sẽ hỏi về bất kỳ chấn thương gần đây ở vùng xương cụt như té ngã, hoặc các sự kiện như khi sinh con. Họ cũng có thể hỏi về các yếu tố hoặc hoạt động làm trầm trọng thêm tình trạng đau của bạn. Sau đó, bác sĩ sẽ thực hiện khám lâm sàng để kiểm tra vùng xương cụt có vết gãy, u cục, áp xe hay không, và có thể thực hiện các thăm khám khác như khám trực tràng nếu cần thiết.

Các xét nghiệm hình ảnh: Để đánh giá cụ thể hơn về tình trạng xương cụt, bác sĩ có thể yêu cầu thực hiện các xét nghiệm hình ảnh như:

Chụp X-quang tiêu chuẩn và chụp X-quang động để đánh giá cấu trúc xương và vị trí của xương cụt trong tư thế ngồi và đứng.

Chụp cắt lớp vi tính (CT scan) để đánh giá sự hợp nhất của các khớp và độ cong của xương cụt.

Chụp cộng hưởng từ (MRI) để đánh giá sự kết hợp của các khớp, độ cong của xương cụt và sự hiện diện của gai xương cụt.

Quét xương bằng y học hạt nhân để đánh giá các vấn đề ác tính hoặc nhiễm trùng ở xương cụt.

Xét nghiệm máu:Trong một số trường hợp, các xét nghiệm máu cũng có thể được yêu cầu để kiểm tra các vấn đề liên quan đến nhiễm trùng, bệnh ác tính hoặc các vấn đề tiêu hóa và niệu dục.

Tất cả các xét nghiệm này giúp bác sĩ có cái nhìn tổng quan và chính xác hơn về tình trạng của xương cụt và từ đó đưa ra phương pháp điều trị phù hợp nhất.

Hình ảnh học giúp hỗ trợ chẩn đoán bệnh lý về xương cụt

Phương pháp điều trị

Trong 90% trường hợp, đau xương cụt thường tự giảm đi nhờ các biện pháp điều trị tại nhà. Nếu các biện pháp kiểm soát tại nhà không mang lại hiệu quả hoặc nếu cơn đau xương cụt tiếp tục quay trở lại, các phương pháp điều trị không phẫu thuật có thể được đề xuất, bao gồm:

Sử dụng thuốc chống viêm không steroid (NSAIDs): Giúp giảm đau và viêm trong trường hợp đau xương cụt.

Tiêm thuốc gây tê và corticosteroid: Được sử dụng để giảm đau và viêm, đặc biệt là trong những trường hợp đau mạn tính.

Liệu pháp xoa bóp: Có thể giúp giảm đau tạm thời bằng cách làm giãn cơ và cải thiện tuần hoàn máu.

Vật lý trị liệu: Giúp kéo căng cơ và cải thiện tư thế, từ đó giảm đau và cải thiện chức năng.

Châm cứu: Đã được chứng minh là có thể giảm đau xương cụt trong một số trường hợp.

Kích thích điện qua da (TENS): Một phương pháp khác có thể giúp giảm đau xương cụt.

Trong những trường hợp hiếm, nếu các phương pháp trên không hiệu quả, có thể cần đến phẫu thuật, bao gồm:

Cắt bỏ một phần xương cụt;

Cắt bỏ toàn bộ xương cụt.

Ngoài ra, các điều trị hỗ trợ khác như điều trị lo âu, rối loạn giấc ngủ hoặc trầm cảm cũng cần được chú ý để cải thiện chất lượng cuộc sống.

Châm cứu là một phương pháp điều trị đau xương cụt hiệu quả

Đau xương cụt có thể ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của mọi người. Việc nhận biết và điều trị kịp thời có thể giúp giảm đau và tái khôi phục chức năng. Bạn nên tham khảo ý kiến của bác sĩ nếu gặp phải các triệu chứng không dễ chịu hoặc nếu đau xương cụt ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày của bạn. Đồng thời, duy trì một lối sống lành mạnh, kiểm soát cân nặng và tập thể dục đều đặn cũng có thể giúp giảm nguy cơ mắc đau xương cụt và cải thiện sức khỏe tổng thể.

Có thể bạn quan tâm

Thông tin và sản phẩm gợi ý trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, vui lòng liên hệ với Bác sĩ, Dược sĩ hoặc chuyên viên y tế để được tư vấn cụ thể. Xem thêm

Dược sĩ Đại họcPhạm Nguyễn Hoàng Kim

Đã kiểm duyệt nội dung

Dược sĩ chuyên ngành Dược lâm sàng, với nhiều năm kinh nghiệm làm việc trong lĩnh vực dược phẩm. Là Dược sĩ Long Châu đạt được chứng chỉ bệnh học cấp quốc tế. Hiện đang là giảng viên tại Trung tâm Đào tạo FPT Long Châu.

Xem thêm thông tin

Chủ đề:Cơ thể ngườiđau xương cụtCơ xương khớp

Các bài viết liên quan

Bị đau xương ức khi mang thai: Nguyên nhân và cách cải thiện hiệu quả

Động mạch chày trước: Cấu tạo, chức năng và những bệnh lý thường gặp

Động mạch trụ: Cấu trúc giải phẫu, chức năng và các bệnh lý liên quan

Cấu tạo môi và vai trò đặc biệt trong cơ thể con người

Râu là gì? Ý nghĩa của sự hình thành râu trên cơ thể con người

Móng chân: Cấu tạo, chức năng và những vấn đề sức khỏe thường gặp

Nguyên nhân gây ra các bệnh về xương khớp

Tế bào Schwann​ là gì? Cấu trúc, chức năng và bệnh lý liên quan

Tình trạng đau bàn tay: Dấu hiệu nhận biết, nguyên nhân và phương pháp điều trị

Cơ ức đòn chũm là gì? Cách giãn cơ hiệu quả ngay tại nhà