Những tác dụng phụ của thuốc tê có thể gặp và biện pháp giảm thiểu

Thuốc tê là một phần quan trọng trong y khoa nhằm đảm bảo quy trình can thiệp y tế được thực hiện một cách thoải mái cho bệnh nhân. Tuy nhiên, tác dụng phụ của thuốc tê là yếu tố mà nhiều người quan tâm. Trong bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu chi tiết về vấn đề này.

Những tác dụng phụ của thuốc tê có thể gặp

Thuốc tê là nhóm thuốc được sử dụng để ngăn cảm tốc độ dẫn truyền thần kinh, giúp giảm đau hoặc gây tê một khu vực nhất định trên cơ thể. Dựa trên cách thức hoạt động, thuốc tê được chia thành hai loại chính: Thuốc tê cục bộ (local anesthesia) và thuốc tê toàn thân (general anesthesia). Dù được áp dụng rộng rãi, nhưng việc sử dụng thuốc tê đôi khi gây ra một số tác dụng phụ không mong muốn.

Tác dụng phụ của thuốc tê là vấn đề quan tâm của rất nhiều người

Thuốc tê được sử dụng rộng rãi trong y khoa để giảm đau trong quá trình phẫu thuật và các thủ thuật y tế. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích rõ rệt, việc sử dụng thuốc tê cũng có thể gây ra một số tác dụng phụ không mong muốn. Dưới đây là các tác dụng phụ thường gặp, được chia thành các nhóm cụ thể để bạn đọc dễ dàng hiểu rõ hơn:

Phản ứng tại chỗ tiêm

Một số phản ứng phụ thường xuất hiện tại chỗ tiêm là:

Sưng, đỏ hoặc đau: Đây là phản ứng phổ biến nhất tại vùng tiêm. Sau khi thuốc tê được tiêm vào, một số người có thể cảm thấy đau nhức hoặc vùng da bị đỏ và sưng tạm thời.

Tụ máu: Nếu kim tiêm vô tình làm tổn thương mạch máu, có thể xuất hiện vết bầm hoặc tụ máu nhỏ.

Ngứa hoặc phát ban: Vài trường hợp ghi nhận triệu chứng ngứa hoặc nổi mẩn đỏ nhẹ tại vùng tiêm, nhưng thường không cần điều trị và tự biến mất sau vài giờ hoặc vài ngày.

Phản ứng toàn thân nhẹ

Người bệnh có thể gặp phải những phản ứng toàn thân nhẹ như:

Chóng mặt hoặc choáng váng: Do thuốc tê có thể tác động lên hệ thần kinh trung ương, một số người sẽ cảm thấy chóng mặt, mất thăng bằng hoặc hoa mắt.

Buồn nôn hoặc ói mửa: Tác dụng phụ này thường gặp khi thuốc tê lan ra toàn thân, gây kích thích dạ dày.

Run rẩy hoặc cảm giác lạnh: Một số bệnh nhân có thể cảm thấy lạnh run sau khi dùng thuốc tê, do phản ứng cơ thể với stress hoặc thay đổi huyết áp.

Phản ứng dị ứng thuốc tê

Dị ứng là một trong những tác dụng phụ nghiêm trọng nhưng không phổ biến khi sử dụng thuốc tê. Các triệu chứng dị ứng bao gồm:

Da nổi mề đay: Xuất hiện các vết đỏ hoặc sần trên da, kèm theo ngứa ngáy khó chịu.

Khó thở: Tình trạng co thắt đường hô hấp có thể xảy ra, đặc biệt ở những người có tiền sử dị ứng.

Sốc phản vệ: Đây là phản ứng dị ứng cấp tính, đe dọa tính mạng, với các triệu chứng như khó thở, tụt huyết áp, mất ý thức. Sốc phản vệ cần được điều trị khẩn cấp bằng adrenaline và các biện pháp hỗ trợ y khoa.

Nổi mề đay là một trong các tác dụng phụ của thuốc tê có thể gặp

Tác dụng phụ trên tim mạch

Thuốc tê có thể ảnh hưởng đến hệ tim mạch, đặc biệt khi sử dụng liều cao hoặc tiêm không đúng kỹ thuật:

Tụt huyết áp: Là tác dụng phụ thường gặp, nhất là với các loại thuốc tê cục bộ mạnh như bupivacain.

Rối loạn nhịp tim: Một số loại thuốc tê có thể gây chậm nhịp tim hoặc nhịp tim không đều. Điều này đặc biệt nguy hiểm ở những người có tiền sử bệnh tim.

Ngừng tim: Đây là tác dụng phụ cực kỳ hiếm nhưng nghiêm trọng, thường xảy ra khi thuốc tê vô tình lan rộng vào mạch máu lớn.

Rối loạn thần kinh

Tác dụng phụ trên hệ thần kinh xuất hiện khi thuốc tê ảnh hưởng trực tiếp đến dây thần kinh hoặc hệ thần kinh trung ương:

Tê bì hoặc ngứa ran kéo dài: Một số bệnh nhân có thể cảm thấy tê hoặc ngứa ran ở vùng tiêm lâu hơn dự kiến, thường kéo dài vài ngày đến vài tuần.

Đau dây thần kinh: Nếu dây thần kinh bị tổn thương trong quá trình tiêm, bệnh nhân có thể gặp tình trạng đau nhức kéo dài hoặc cảm giác như điện giật ở khu vực đó.

Co giật: Ở liều cao, thuốc tê có thể kích thích quá mức hệ thần kinh trung ương, dẫn đến co giật, đặc biệt là khi thuốc bị tiêm nhầm vào mạch máu.

Ngứa ran hay dị cảm cũng có thể gặp sau khi tiêm thuốc tê

Ảnh hưởng đến hệ hô hấp

Một số loại thuốc tê, đặc biệt là thuốc gây tê toàn thân hoặc gây tê ngoài màng cứng, có thể gây suy giảm chức năng hô hấp:

Khó thở: Tình trạng này có thể xảy ra khi cơ hoành bị ảnh hưởng, đặc biệt trong các trường hợp gây tê cột sống hoặc gây tê vùng lưng cao.

Ngưng thở: Hiếm gặp nhưng nguy hiểm, tình trạng này thường xảy ra nếu thuốc tê làm giảm hoạt động của trung tâm hô hấp trong não.

Các tác dụng phụ khác

Một số tác dụng phụ khác của thuốc tê là:

Nhiễm trùng tại chỗ tiêm: Nếu không tuân thủ quy trình vô khuẩn, vùng tiêm có thể bị nhiễm trùng, dẫn đến sưng đau, đỏ nóng hoặc thậm chí áp xe.

Tổn thương cơ: Việc tiêm thuốc tê vào cơ có thể gây viêm hoặc hoại tử cơ trong một số trường hợp hiếm gặp.

Việc tiêm thuốc tê vào cơ có thể gây tổn thương cơ được tiêm

Nhờ sự giám sát chặt chẽ và tiến bộ trong y khoa, các tác dụng phụ của thuốc tê hiện nay đã được giảm thiểu tối đa. Tuy nhiên, bệnh nhân vẫn cần nhận thức rõ về các nguy cơ để phối hợp tốt trong quá trình điều trị.

Làm sao để giảm thiểu tác dụng phụ của thuốc tê?

Sau đây là một số biện pháp giảm thiểu tác dụng phụ của thuốc tê:

Tư vấn trước khi sử dụng thuốc tê: Bệnh nhân nên cung cấp đầy đủ thông tin về tình trạng sức khỏe, các bệnh lý mắc phải và tiền sử dị ứng (nếu có). Bác sĩ sẽ đánh giá nguy cơ và lựa chọn loại thuốc tê phù hợp.

Giám sát trong quá trình sử dụng thuốc tê: Trong suốt quá trình tiến hành thuật hoặc thủ thuật, việc giám sát liên tục giúp phát hiện sớm các tác dụng phụ của thuốc tê nghiêm trọng gây ảnh hướng đến sức khỏe.

Chăm sóc sau can thiệp: Sau khi sử dụng thuốc tê, bệnh nhân cần được theo dõi trong một khoảng thời gian nhất định để đảm bảo không xuất hiện biến chứng và tác dụng phụ của thuốc tê.

Bác sĩ đánh giá sẽ nguy cơ và lựa chọn loại thuốc tê phù hợp với sức khỏe của người bệnh

Tác dụng phụ của thuốc tê là mối quan tâm lớn trong y khoa. Hiểu biết về những tác dụng phụ thường gặp và cách giảm thiểu nguy cơ là chìa khóa để đảm bảo quá trình điều trị diễn ra an toàn. Việc trao đổi cấp thông tin và giám sát y tế sẽ giúp bạn tăng cường sự yên tâm trong mỗi quá trình sử dụng thuốc tê.

Xem thêm:

Thuốc tê Lidocaine: Công dụng, liều dùng và lưu ý
Ngộ độc thuốc tê và những điều mà bạn cần biết

Có thể bạn quan tâm

Thông tin và sản phẩm gợi ý trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, vui lòng liên hệ với Bác sĩ, Dược sĩ hoặc chuyên viên y tế để được tư vấn cụ thể. Xem thêm

Dược sĩ Đại học Nguyễn Tuấn Trịnh

Đã kiểm duyệt nội dung

Từng làm ở Viện ISDS, nhiều năm cộng tác với CDC Thái Nguyên triển khai dự án phòng chống HIV/AIDS, 2 năm cộng tác với WHO.

Xem thêm thông tin

Chủ đề:Gây têTác dụng phụ

Các bài viết liên quan

Kỹ thuật gây tê cận chóp là gì? Quy trình thực hiện thế nào?

Gây tê cơ vuông thắt lưng: Ưu điểm và các chỉ định cần biết

7 tác dụng phụ của gừng mà bạn nên biết

Chỉ định và chống chỉ định gây tê đám rối thần kinh cánh tay

Tác dụng phụ của thuốc có nguy hiểm không? Cần làm gì khi gặp phải?

Gây tê tại chỗ là gì? Một số lưu ý về thủ thuật gây tê

Tiêm thuốc tránh thai có tác dụng phụ gì? Chống chỉ định dùng thuốc tránh thai dạng tiêm

Phương pháp gây tê ngoài màng cứng là gì?

Gây tê khoang cùng là gì? Biến chứng có thể xuất hiện

Máy PCA: Giải pháp giảm đau hiệu quả cho bệnh nhân