Phát hiện loại virus bí ẩn với bộ gen khủng

Vừa qua các nhà khoa học của Brazil vừa mới xác định được một loại virus khác thường. Science Alert cho hay, khi tìm kiếm dữ liệu gen trong loại virus này, họ phát hiện ra rằng hóa ra từ trước đến nay nó vẫn chưa được biết đến. Nhóm các virus không có gen nhận biết này hiện được gọi chung là Yara.

Cái tên Yara khởi nguồn từ nữ thần nước Yara (hay Lara) trong thần thoại người Brazil. Theo báo RT, những virus khác thường kể trên được tìm thấy trong hồ nước nhân tạo Pampulha nằm ở thành phố Horizonte của Brazil.

Nhóm các nhà nghiên cứu ở Brazil vừa phát hiện ra một loại virus mới vô cùng bí ẩn

Điểm khác thường của virus Yara

Trong bài báo đăng trên Science Magazine, nhóm nghiên cứu có giải thích rằng virus Yara (Yaravirus brasiliensis) do một dòng virus amip mới tạo thành, dòng này có nguồn gốc khó hiểu và phát sinh loài. Hai trong số các thành viên cao cấp của nhóm các nhà khoa học là Bernard La Scola (Pháp) và Jônatas S. Abrahão (Brazil) đã phát hiện ra loại virus này khi săn lùng “các con virus khổng lồ” có kích thước tương đương vi khuẩn.

Nhìn lại năm 2018, chính hai nhà khoa học trên là người phát hiện ra loại virus mới có tên là Tupan. Tupan sở hữu kích thước khổng lồ và cũng được tìm thấy trong môi trường nước.

Nhưng kích thước không phải là điều duy nhất gọi nhóm virus Yara là kỳ lạ. Khi giải mã trình tự gen của nó, các nhà khoa học đã phải bất ngờ khi nhận ra không có bất cứ gen nào phù hợp. Yara sở hữu một bộ gen phức tạp hơn so với dự đoán của nhóm nghiên cứu. Nó có khả năng tự tổng hợp protein và cả sửa chữa DNA, sao chép các đoạn mã DNA của mình.

Virus Yara hoàn toàn khác biệt so với những loại virus amip bị cô lập khác, không những có bộ gen phức tạp và kích thước khổng lồ, nó còn chứa một số lượng gen lớn trước nay chưa từng được mô tả. Các nhà khoa học cũng tin tưởng rằng Yara có thể là cá thể đầu tiên của một dòng virus amip mới với nguồn gốc bí ẩn.

Virus Yara có kích thước khổng lồ và bộ gen đặc biệt chưa từng phát hiện

Phát hiện mới này là một bước tiến mới, mang đến một cách nhìn hoàn toàn khác về virus. Bởi từ trước đến này chúng ta chỉ cho virus là một thực thể không sống, chỉ có khả năng lây nhiễm trên vật chủ. Tuy nhiên cũng có người cho rằng việc không tìm thấy trình tự gen phù hợp với virus Yara là điều dễ hiểu.

Đó chính là giáo sư của đại học New York Elodie Ghedin, chuyên nghiên cứu về virus trong nước thải và hệ hô hấp. Cô cho rằng có đến hơn 95% lượng virus trong nước thải sở hữu bộ gen vẫn còn là ẩn số, không hề trùng khớp với bất cứ dữ liệu nào của giới khoa học. Hơn nữa ngày nay giới nghiên cứu vẫn đang không ngừng tìm tòi và phát hiện ra nhiều loài virus mới.

Đó cũng là quá trình hiển nhiên bởi chúng có tới vô vàn loại, đang sinh sống trong môi trường tự nhiên và sinh hoạt của con người. Trở lại với nhóm nghiên cứu ở Brazil, hiện nay họ vẫn đang tiếp tục tìm cách giải mã những khía cạnh khác trong cách phát triển, nhân đôi. Đồng thời xem xét mức độ nguy hiểm của nó đối với loài người.

Không phải loại virus nào cũng nguy hiểm

Cũng trong thời gian này, hai nhà virus học của Viện Ung thư quốc gia Mỹ là Christopher và Michael Tisza đang thu thập một mạng lưới dữ liệu, ghi lại thông tin các loại virus mang vật liệu di truyền từ vòng tròn. Bao gồm các virus papilloma, một trong số chúng chính là tác nhân gây nên căn bệnh ung thư cổ tử cung quái ác.

Nhóm nghiên cứu đã phát hiện ra tổng cộng là 2.500 con virus, trong số đó có 600 con giới khoa học chưa từng nhận biết. Dữ liệu của Buck như một công cụ quan trọng để nhóm các bác sĩ và giới khoa học trên thế giới có thể dễ dàng tiếp cận nghiên cứu. Nhờ đó họ có thể tìm kiếm và dự báo mầm bệnh cho loài người.

Không phải loại virus nào cũng gây hại cho loài người

Nhà virus học môi trường Curtis Sript của đại học British Columbia, Vancouver còn cho biết thêm rằng loài người chúng ta không thể sống thiếu virus được. Hơn nữa không phải mọi loài virus đều nguy hiểm. Thực tế trong cơ thể có một số loại virus có thể khiến chúng ta khỏe mạnh hơn. Còn một số loại virus khác thì đóng vai trò cần thiết cho cân bằng hệ sinh thái, nhờ vào chu trình tái chế chất dinh dưỡng của nó.

Thụy Anh