Viêm da tiếp xúc quang hóa là gì?

Viêm da tiếp xúc quang hóa, còn được gọi là bỏng Margarita, là một loại phản ứng da xảy ra khi da tiếp xúc với hóa chất từ ​​một số loại trái cây hoặc thực vật và sau đó tiếp xúc với ánh sáng mặt trời.

Bỏng Margarita tương đối dễ ngăn ngừa. Sau đây là tất cả những gì bạn cần biết về phản ứng của da và những gì bạn có thể làm để bảo vệ bản thân mà không phải từ bỏ đồ uống yêu thích vào mùa hè.

Viêm da tiếp xúc quang hóa (bỏng Margarita) là gì?

Bỏng Margarita, hay viêm da tiếp xúc quang hóa, là một loại tình trạng da phát triển khi da tiếp xúc với một loại hóa chất gọi là furocoumarins và sau đó tiếp xúc với tia UVA, chẳng hạn như từ ánh sáng mặt trời. Furocoumarins được tìm thấy trong một số loại thực vật và trái cây, đặc biệt là trái cây có múi.

Theo Melanie Palm, bác sĩ da liễu được chứng nhận bởi hội đồng quản trị tại Art of Skin MD ở San Diego, nếu nước cốt chanh dính vào da và bạn ở ngoài nắng trong vài giờ, bạn có thể bị phản ứng da hoặc cháy nắng nghiêm trọng.

Các triệu chứng khác mà mọi người có thể gặp phải bao gồm mẩn đỏ, ngứa, phát ban, mụn nước chứa đầy chất lỏng, nổi mụn, sưng và đau, thường là quanh bàn tay, cánh tay và miệng. Nhưng những triệu chứng này cũng có thể xuất hiện ở bất cứ đâu trên da đã tiếp xúc với furocoumarins.

Mẩn đỏ, ngứa, phát ban, mụn nước là những dấu hiệu đầu tiên khi bị viêm da tiếp xúc quang hóa

Tình trạng này thường được gọi là “bỏng Margarita” vì mọi người đã từng trải qua phản ứng viêm này sau khi vắt chanh, lấy bơ thực vật khi ở ngoài trời hoặc ngồi ngoài nắng. Đây cũng là lý do tại sao chúng ta thường thấy tình trạng này bùng phát trong những tháng mùa hè.

Mặc dù vết bỏng do bơ thực vật không thể lây từ người này sang người khác, nhưng bạn có thể vô tình gây ra vết bỏng cho người khác. Ví dụ, nếu cha mẹ ép trái cây họ cam quýt và chạm vào con cái của họ mà không rửa tay kỹ lưỡng, những đứa trẻ sau đó chơi ngoài trời nắng có thể bị bỏng Margarita.

Những người có làn da nhạy cảm hoặc từng bị viêm da tiếp xúc trong quá khứ dễ bị tình trạng này hơn khi làm vườn, xử lý sản phẩm có chứa hợp chất thực vật này hoặc thậm chí khi đi bộ ngoài trời.

Những loại thực phẩm nào có thể dẫn đến bỏng Margarita?

Mặc dù các loại trái cây họ cam quýt như chanh và cam là thủ phạm chính gây bỏng Margarita, nhưng nhiều loại thực phẩm và thực vật khác có chứa furocoumarins cũng có thể gây ra phản ứng da này:

Cà rốt
Rau cần tây
Mùi tây
Thì là
Sung
Chanh
Cam ngọt
Bưởi.

Một số loại cỏ dại, chẳng hạn như cỏ dại và củ cải dại, cũng chứa furocoumarin và cần được xử lý cẩn thận.

Trái cây họ cam quýt là thủ phạm chủ yếu gây ra viêm da tiếp xúc quang hóa

Bỏng Margarita thường kéo dài bao lâu?

Bỏng Margarita có thể bắt đầu như phát ban với vết phồng rộp hoặc đỏ da, nhưng thường tiến triển thành chứng tăng sắc tố sau viêm hoặc đốm nâu ở khu vực đó. Tuy nhiên, một khi bị bỏng Margarita có thể mất vài tuần hoặc thậm chí vài tháng để vết bỏng biến mất hoàn toàn.

Lượng hóa chất và ánh nắng mặt trời cũng có thể đóng một vai trò trong thời gian tình trạng da kéo dài. Ví dụ, nếu bạn làm đổ nước cốt chanh lên tay và tiếp tục ngồi dưới nắng trong vài giờ, vết bỏng có thể mất vài tuần hoặc vài tháng để biến mất. Mặt khác, nếu bạn chỉ lấy nước cốt chanh bôi lên miệng và ngồi dưới ánh nắng mặt trời trong 30 phút, vết bỏng có thể biến mất trong thời gian ngắn hơn.

Về các phản ứng tức thời như đau, phồng rộp và mẩn đỏ thường biến mất và tự khỏi trong vòng vài ngày.

Việc ngăn chặn tình trạng bỏng Margarita tương đối dễ dàng. Dưới đây là một số điều mà các chuyên gia khuyên bạn nên làm:

Rửa tay bằng xà phòng và nước ngay sau khi xử lý bất kỳ loại cây hoặc trái cây có múi nào nói trên.
Đeo găng tay, áo sơ mi dài tay và quần dài khi dành thời gian ở ngoài trời như đi bộ đường dài hoặc làm vườn.
Tránh chạm vào người khác và da của họ sau khi cầm trái cây có múi khi ở bên ngoài.
Thoa kem chống nắng để bảo vệ làn da của bạn khỏi ánh nắng mặt trời.

Bảo vệ làn da khỏi ánh nắng trực tiếp sau khi tiếp xúc với các tác nhân nguy cơ gây ra viêm da tiếp xúc quang hóa

Làm thế nào để điều trị bỏng Margarita?

Điều quan trọng là phải bảo vệ khu vực bị ảnh hưởng khỏi ánh nắng mặt trời vì tiếp xúc với tia UVA nhiều hơn vì có thể làm trầm trọng thêm phản ứng.

Mặc dù hầu hết các trường hợp nhẹ của bệnh viêm da tiếp xúc quang hóa đều tự khỏi bằng các loại kem không kê đơn, nhưng phải gặp bác sĩ nếu không thấy cải thiện sau vài ngày.

Nếu tình trạng đủ nhẹ để điều trị tại nhà, bạn có thể sử dụng khăn lau mát và bình xịt axit hypochlorous để làm dịu các vùng bị ảnh hưởng. Trong các trường hợp khác, có thể có lợi khi sử dụng steroid tại chỗ để giúp giảm phồng rộp và viêm nhiễm trong một hoặc hai ngày đầu tiên hay cũng có thể cân nhắc sử dụng thuốc chống viêm không steroid (NSAID) như aspirin hoặc ibuprofen, cortisone tại chỗ hoặc các loại kem giảm bỏng khác để giảm bất kỳ triệu chứng đau, ngứa, mẩn đỏ hoặc bỏng rát nào.

Viêm da tiếp xúc quang hóa có thể không lây giữa người với người, tuy nhiên cần đảm bảo rửa sạch tay sau khi tiếp xúc với các loại thực vật có nguy cơ gây bệnh. Hãy tìm đến chuyên gia y tế nếu các dấu hiệu của bệnh không thuyên giảm.