Khám gan là gì? Bao lâu nên khám gan một lần?

Gan có chức năng thực hiện hoạt động trao đổi chất quan trọng của cơ thể thường bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như lối sống, chế độ ăn uống, và môi trường. Việc bảo vệ và duy trì sức khỏe gan đòi hỏi sự chú ý và quan tâm đặc biệt. Khám gan là một phần quan trọng của quá trình này.

Khám gan là gì?

Gan tham gia vào nhiều hoạt động quan trọng liên quan đến trao đổi chất trong cơ thể. Cụ thể, nó đóng vai trò quan trọng trong các quá trình như tiêu hóa và chuyển hóa chất dinh dưỡng, cung cấp năng lượng cho cơ thể, và loại bỏ các chất độc hại.

Gan đóng vai trò quan trọng trong quá trình chuyển hóa và trao đổi chất của cơ thể

Tế bào gan khi tham gia vào các hoạt động trên, thường phải tiếp xúc với và loại bỏ các chất độc hại. Tuy tế bào gan có khả năng tự phục hồi, nhưng nếu chúng phải đối mặt với mức độ độc tố quá lớn và kéo dài trong thời gian dài, chúng sẽ không kịp hồi phục và sẽ bị tổn thương. Dẫn đến việc gan dần mắc phải các bệnh lý ảnh hưởng đến chức năng hoạt động của cơ quan quan trọng này. Việc khám gan giúp bác sĩ kiểm tra sức khỏe của tế bào gan, theo dõi hoạt động chức năng của gan trong cơ thể giúp sớm phát hiện bệnh lý liên quan đến gan.

Tại sao cần khám gan?

Khám gan và thực hiện các xét nghiệm chức năng gan đóng một vai trò quan trọng trong quá trình chăm sóc sức khỏe. Cụ thể, các mục tiêu chính của việc khám ganvà xét nghiệm gan là:

Chẩn đoán các triệu chứng bất thường liên quan đến chức năng gan, bao gồm mệt mỏi, sụt cân, da và mắt vàng, cổ trướng, thay đổi màu nước tiểu và phân, buồn nôn, tiêu chảy kéo dài, đau bụng, và dấu hiệu bầm tím trên da hoặc chảy máu bất thường.
Kiểm tra và chẩn đoán các nhiễm trùng gan, chẳng hạn như viêm gan do siêu vi rất thường gặp ở người trưởng thành.
Theo dõi sự tiến triển của các bệnh lý tại gan, chẳng hạn như viêm gan do vi rút hoặc do tác động của rượu, để xác định phương pháp điều trị hiệu quả nhất.
Đo độ nghiêm trọng của tổn thương gan vĩnh viễn, đặc biệt là xơ hóa gan, để quyết định phương án điều trị phù hợp.
Theo dõi các tác dụng phụ có thể xuất hiện khi sử dụng thuốc, đặc biệt là khi điều trị bằng các loại thuốc có tiềm năng gây hại cho gan.
Đánh giá nguy cơ mắc bệnh gan, chẳng hạn như liên quan đến việc tiêu thụ nhiều rượu, thừa cân hoặc béo phì, mắc bệnh tiểu đường và tăng huyết áp.

Việc khám và xét nghiệm gan giúp theo dõi, chẩn đoán, và quản lý các vấn đề liên quan đến sức khỏe gan, đồng thời xác định các yếu tố nguy cơ và đề xuất phương án điều trị phù hợp.

Bao lâu nên khám gan một lần?

Tần suất và thời điểm đi khám gan phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe và tiền sử bệnh lý của mỗi người.

Người khỏe mạnh và không có vấn đề về gan: Nên thực hiện kiểm tra định kỳ, thường là từ 1 - 2 lần/năm, trong các đợt kiểm tra sức khỏe tổng quát.

Người có triệu chứng cảnh báo về tình trạng tổn thương gan: Nếu bạn trải qua các triệu chứng cảnh báo tình trạng rối loạn chức năng gan, như mệt mỏi, sụt cân, da và mắt vàng, cổ chướng, phân nhạt màu, nước tiểu sậm màu trong thời gian dài, tiêu chảy, buồn nôn, đau bụng, vết bầm tím trên da, chảy máu bất thường, hãy đi khám ngay khi có thể.

Khi có biểu hiện sụt cân, vàng da, đau bụng bạn nên đi khám gan để được kiểm tra và sớm phát hiện bệnh

Người đang mắc bệnh lý về gan: Nên tuân thủ theo lịch hẹn do bác sĩ chỉ định. Điều này nhằm đánh giá hiệu quả điều trị và tình hình sức khỏe gan của bạn. Hãy tuân thủ đúng lịch khám vì các bệnh về gan thường phức tạp và tiến triển nhanh. Nếu không phát hiện và điều trị kịp thời, có thể gây ra các biến chứng nguy hiểm và khó điều trị hơn trong tương lai.

Tần suất và thời điểm đi khám gan nên tuân thủ theo lịch trình định kỳ hoặc ngay khi có bất kỳ triệu chứng nghi ngờ nào về tình trạng gan. Việc này giúp phát hiện sớm vấn đề gan và tăng khả năng điều trị thành công.

Khám gan và thực hiện các xét nghiệm chức năng gan

Gan tham gia vào nhiều hoạt động quan trọng trong cơ thể, bao gồm tiêu hóa, chuyển hóa chất dinh dưỡng, và loại bỏ độc tố. Điều này đặc biệt quan trọng vì gan thực hiện chức năng lọc cơ bản, giúp cải thiện chất lượng máu và duy trì sự ổn định của cơ thể. Tuy nhiên, gan có mức độ tự phục hồi nhất định, nhưng nếu tiếp tục phải xử lý các chất độc hại hoặc bị tổn thương qua thời gian dài, gan có thể phải làm việc một cách cần cù, và điều này dần dần dẫn đến các bệnh lý và ảnh hưởng đến chức năng gan.

Có một số triệu chứng và biểu hiện khi gan bị tổn thương, tùy thuộc vào mức độ và loại bệnh lý. Tại giai đoạn ban đầu, có thể không có triệu chứng rõ ràng ngoài các biểu hiện mà bác sĩ có thể tìm thấy thông qua các xét nghiệm máu và hình ảnh học. Các xét nghiệm máu như kiểm tra enzym gan, nồng độ bilirubin và các chỉ số chức năng gan khác có thể cho thấy sự tổn thương gan.

Khi bệnh lý gan diễn tiến nặng hơn, người bệnh có thể trải qua những triệu chứng rõ ràng hơn, như mệt mỏi, sụt cân, da và mắt vàng, cổ trướng, phân nhạt màu, nước tiểu sậm màu, tiêu chảy, buồn nôn, và đau bên phải trên bên dưới sườn. Bác sĩ cũng có thể thấy gan lớn hơn và có thể cảm nhận được sự căng tròn khi ấn lên vùng bên phải dưới sườn. Trong trường hợp xơ hóa gan, gan có thể trở nên cứng và có bề mặt nhiễu loạn.

Các xét nghiệm chức năng gan thường bao gồm đo nồng độ enzym gan, protein máu, bilirubin, và thời gian prothrombin (PT), mà cung cấp thông tin về cách gan hoạt động. Việc theo dõi những thay đổi trong các chỉ số này có thể giúp xác định nguyên nhân bệnh lý và mức độ tổn thương của gan.

Xét nghiệm chức năng gan giúp kiểm tra chức năng gan và phát hiện các vấn đề tổn thương

Ngoài ra, các phương tiện hình ảnh học như siêu âm cấu trúc gan cung cấp hình ảnh về cấu trúc và kích thước gan. Điều này giúp bác sĩ đánh giá các vấn đề như sỏi gan, khối u gan, hoặc xơ hóa gan.

Mặc dù các triệu chứng rõ ràng thường xuất hiện ở giai đoạn muộn của bệnh lý gan, việc thực hiện các xét nghiệm chức năng gan và sử dụng các phương tiện hình ảnh học giúp bác sĩ xác định vấn đề và mức độ tổn thương gan một cách chính xác từ giai đoạn sớm.

Xem thêm:

Thắc mắc: Khám sức khỏe tổng quát gồm những gì?
Khám tim mạch diễn ra như thế nào? Khi nào cần khám tim mạch?