Gợi ý giúp bạn phân biệt loạn thị và cận thị

Dù mắc tật loạn thị hay cận thị thì hình ảnh thu được khi nhìn cũng đều bị mờ nhòe khiến mọi người khó phân biệt. Tuy nhiên, về bản chất nguyên nhân gây ra tình trạng suy giảm thị lực này ở loạn thị và cận thị hoàn toàn khác nhau.

Loạn thị là gì? Loạn thị nhìn như thế nào?

Loạn thị, hay còn gọi là hội chứng Astigmatism là một dạng khiếm khuyết ở mắt gây ảnh hưởng đến tầm nhìn của người mắc.

Ở người bị loạn thị giác mạc có hình dạng khác thường, những tia sáng thay vì tụ hội lại một điểm thì lại bị khuếch tán trên võng mạc, làm cho hình ảnh thu được có dạng méo mó và bị nhoè. Do đó người mắc loạn thị nhìn mờ ở mọi khoảng cách.

Loạn thị khi nhẹ dưới 1 dioptre không nguy hiểm và không ảnh hưởng đến thị lực. Trong trường hợp loạn thị cao (từ 1,5 dioptre trở lên), thị lực sẽ suy giảm đi kèm theo đó là khó chịu, đau đầu và có thể gây nhược thị nếu không được hỗ trợ chỉnh kính và tập luyện.

Cận thị là gì?

Tật cận thị là tình trạng mắt có thể nhìn rõ vật ở gần nhưng khi đưa ra xa thì vật lại trở nên lờ mờ, không rõ nét. Vậy nên, những vật ở vị trí càng xa thì mắt càng khó nhìn rõ. Nguyên nhân là do ở người bị cận thị, trục trước và trục sau của cầu mắt có kích thước dài hơn bình thường làm cho hình ảnh thu được hội tụ ngay tại trước võng mạc.

Nguyên nhân gây loạn thị và cận thị

Nguyên nhân gây ra các tật cận thị và loạn thị khá giống nhau:

Do yếu tố di truyền: Nguyên nhân này chiếm đến 60% trên tổng số các trường hợp mắc tật khúc xạ. Rất nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng bố mẹ mắc các tật như cận thị hay loạn thị thì tỷ lệ sinh con bị các tật khúc xạ này cũng cao hơn với những người bình thường.

Thói quen sinh hoạt không tốt: Mắt bị ảnh hưởng từ các thói quen sinh hoạt xấu như ngồi sai tư thế, đọc sách nơi thiếu sáng, mắt làm việc căng thẳng trong thời gian dài,...

Tiếp xúc quá nhiều nguồn sáng nhân tạo: Ngày nay, với sự phát triển của công nghệ, điện thoại, máy tính, ipad,… trở thành công cụ thân thiết giúp các mọi người học tập và giải trí tiện lợi hơn. Tuy nhiên việc tiếp xúc với màn hình của các thiết bị điện tử trên 3 giờ mỗi ngày, mắt sẽ khiến bạn có nguy cơ suy giảm thị lực 90%.

Mắt bị thoái hóa hoặc lão hóa do tuổi tác.

Một số yếu tố khác: Người gặp chấn thương, phẫu thuật mắt hoặc có biến chứng từ các bệnh về mắt khác cũng có nguy cơ cao mắc các tật khúc xạ ở mắt hơn bình thường.

Dấu hiệu phân biệt loạn thị và cận thị

Một số dấu hiệu sau đây có thể giúp bạn phân biệt loạn thị với cận thị:

Cận thị có thể nhìn rõ khi ở gần, chỉ nhìn mờ với các vật ở xa tầm mắt. Vật càng xa thì mắt cận nhìn càng nhòe và không rõ nét. Với người bị loạn thị dù vật ở gần hay xa thì hình ảnh mà mắt thu được vẫn bị mờ nhòe, biến dạng. Thậm chí, hình ảnh thu được có thể xuất hiện 2, 3 nét mờ cùng lúc.

Mức độ loạn thị tăng ít hoặc có thể không tăng lên theo thời gian. Trong khi đó, cận thị sẽ tiến triển nặng dần theo thời gian và do cách chăm sóc mắt không hợp lý.

Người cận thị cần phải đeo kính phân kỳ, có bề mặt lõm xuống nhằm điều chỉnh khúc xạ ánh sáng về võng mạc để mở rộng tầm nhìn cho người bệnh. Còn người bị loạn thị cần sử dụng thấu kính hội tụ để đưa hình ảnh thu được về võng mạc giúp nhìn thấy rõ nét và không bị biến dạng.

Trường hợp người bị loạn thị thường ít phải thay đổi số kính như cận thị.

Một điểm khác biệt nữa là cận thị thường gặp đa số ở trẻ em trong khi loạn thị lại phổ biến hơn ở người cao tuổi.

Loạn thị và cận thị, tật nào nguy hiểm hơn?

Đây là một câu hỏi không thể có lời giải đáp chính xác. Loạn thị hay cận thị đều sẽ có những dấu hiệu, mức độ nặng nhẹ, và cách điều trị riêng. Độ nặng nhẹ của bệnh còn tùy thuộc vào chỉ số dioptre của người mắc. Vì thế, rất khó để khẳng định loạn thị và cận thị tật nào nguy hiểm hơn được. Tuy nhiên những biến chứng cận thị và loạn thị rất nguy hiểm nên bạn cần phải có kế hoạch thăm khám mắt thường xuyên.

Cận thị gây ảnh hưởng đến tầm nhìn xa, hình ảnh ở xa khi nhìn sẽ bị mờ. Còn loạn thị thì đặc biệt hơn, nó gây ảnh hưởng đến cách cảm nhận sự lan tỏa của ánh sáng. Người mắc loạn thị vẫn cảm nhận được vật ở gần hay xa, nhưng ánh sáng thu được lại không rõ ràng khiến ảnh bị mờ đi.

Phương pháp điều trị loạn thị và cận thị

Mặc dù có sự khác nhau trong phân biệt cận thị và loạn thị. Tuy nhiên cả 2 tình trạng này đều có các lựa chọn điều trị tương đồng.

Đeo kính gọng

Cả cận thị và loạn thị đều có thể được khắc phục và điều chỉnh bằng cách đeo kính. Sau khi chẩn đoán chính xác mức độ sai lệch của mắt, bác sĩ sẽ lựa chọn thấu kính thích hợp để làm kính mắt. Kính thuốc sẽ giúp điều chỉnh tia sáng trước khi đi vào mắt, giúp tia sáng hội tụ đúng điểm. Nhờ đó mắt nhìn thấy các vật thể sẽ rõ ràng hơn.

Đeo kính có ưu điểm giúp bạn khắc phục cận thị và loạn thị đơn giản, nhanh chóng và an toàn nhất. Tuy nhiên nó không mang ý nghĩa điều trị lâu dài. Bạn cũng cần đi khám mắt định kỳ để đo mắt và thay kính thích hợp.

Đeo kính áp tròng

Đây là phương pháp điều trị mang lại tính thẩm mỹ cao cho người sử dụng. Trong nhiều trường hợp, đeo kính sát tròng giúp bạn có tầm nhìn rõ ràng hơn và thoải mái hơn. Nhưng bạn cần chú ý sử dụng và vệ sinh kính theo đúng hướng dẫn để tránh làm tổn thương hoặc gây nguy cơ nhiễm trùng mắt.

Phẫu thuật

Hiện nay có rất nhiều công nghệ phẫu thuật để xoá bỏ tật khúc xạ như: LASIK, PPK, RELEX SMILE... Tùy vào tình trạng mắc cũng như cấu tạo mắt của từng người, và nhu cầu mong muốn của người bệnh mà các chuyên gia sẽ tư vấn phương pháp điều trị phù hợp nhất.

Đây là phương pháp điều trị hiệu quả và triệt để các tật khúc xạ. Tuy nhiên chỉ áp dụng với đối tượng đủ 18 tuổi trở lên, khi mắt đã ổn định và ít có sự thay đổi.

Đều là tật khúc xạ của mắt nhưng loạn thị và cận thị lại không giống nhau, mỗi loại sẽ thu nhận được những hình ảnh có tính chất khác nhau. Tuy nhiên các bệnh lý này đều có hại cho mắt, ảnh hưởng đến tầm nhìn của chúng ta. Do vậy, dù bạn mắc tật nào đi nữa cũng không được chủ quan mà phải chú ý chăm sóc sức khỏe cho đôi mắt và điều trị cẩn thận.

Minh QA