Tư duy phát triển là gì? Làm sao rèn luyện hiệu quả?

Học sinh phát triển tư duy phát triển có xu hướng vượt qua ranh giới, khắc phục điểm yếu và khám phá tiềm năng chính mình. Cách suy nghĩ này giúp các em thoát khỏi, phá bỏ những định kiến về giới hạn trong kiến thức và cuộc sống.

Tư duy phát triển là gì? Vai trò của tư duy phát triển trong sự phát triển của trẻ em

Tư duy phát triển (tên tiếng Anh là Growth Mindset) đề cập đến niềm tin rằng trí thông minh, tài năng và khả năng có thể được phát triển thông qua nỗ lực, học tập và sự kiên trì. Theo Hiệp hội Tâm lý học Hoa Kỳ, tư duy là một quá trình nhận thức phản ánh các mối quan hệ và đặc tính bên trong của mọi thứ trên thế giới, giúp cá nhân giải quyết các thách thức và phát triển bản thân.

Tư duy phát triển giúp người học nỗ lực để đạt được mục tiêu

Tư duy phát triển thúc đẩy cá nhân tin rằng bất kể điểm xuất phát của họ là gì, nỗ lực, sự linh hoạt và thái độ tích cực sẽ giúp họ cải thiện và đạt được mục tiêu của mình.

Trong môi trường giáo dục, một học sinh phấn đấu cải thiện thành tích của mình từ 5/10 lên 10/10 bằng cách chủ động tìm kiếm kiến ​​thức và nỗ lực chính là thể hiện của tư duy phát triển.

Có thể nói, tư duy phát triển đóng vai trò then chốt trong các hệ thống giáo dục hiện đại, thúc đẩy niềm tin rằng khả năng, kết quả học tập hoàn toàn có thể cải thiện thông qua nỗ lực liên tục của học sinh. Tư duy này khuyến khích học sinh xem thử thách chính là cơ hội để bản thân phát triển, bên cạnh đó cũng kích thích não phát triển tốt hơn.

Bốn giai đoạn của tư duy phát triển

Tư duy phát triển có thể được hiểu theo bốn giai đoạn:

Vùng an toàn

Người học cảm thấy an toàn khi họ kiểm soát được môi trường của mình. Vùng này thoải mái nhưng không thúc đẩy họ phát triển.

Vùng sợ hãi

Người học phải đối mặt với sự lo lắng và thiếu tự tin. Họ có thể bị ảnh hưởng bởi áp lực bên ngoài hoặc chỉ trích vì sợ hãi.

Vùng lĩnh hội

Khi người học bắt đầu giải quyết vấn đề và có được các kỹ năng mới, họ bắt đầu mở rộng vùng an toàn của mình. Vùng lĩnh hội khuyến khích họ chấp nhận thử thách và có được những trải nghiệm mới.

Vùng phát triển

Người học hoàn toàn đón nhận thử thách, đặt ra mục tiêu của riêng mình và sẵn sàng vượt qua các trở ngại để chinh phục đỉnh cao. Đây là giai đoạn cuối cùng của quá trình phát triển tư duy phát triển.

Phát triển tư duy giúp người học cố gắng vượt qua trở ngại

Một số ví dụ thực tế về tư duy phát triển

Sau đây là một số ví dụ thực tế minh họa cho growth mindset:

Một học sinh xuất sắc trong khoa học tự nhiên bắt đầu chủ động dành thời gian khám phá khoa học xã hội để mở rộng kiến ​​thức cơ bản của mình, cuối cùng tìm thấy con đường sự nghiệp mà họ đam mê.

Một học sinh nhút nhát, với sự khuyến khích của giáo viên và sự rèn luyện liên tục, sẽ trở thành một diễn giả tự tin trước công chúng.

Giáo viên tránh dán nhãn học sinh dựa trên khả năng ban đầu của chúng, thay vào đó linh hoạt điều chỉnh phương pháp giảng dạy để phù hợp với tốc độ học tập của học sinh.

Trẻ con học môn toán khó khăn, cha mẹ hãy động viên chúng bằng cách nói với chúng rằng "Con chưa giỏi toán, không phải con không giỏi toán", thay cho “toán không phải là thế mạnh của con”.

Cách hiệu quả để nuôi dưỡng tư duy phát triển ở trẻ em

Nuôi dưỡng, thúc đẩy tư duy phát triển ở trẻ em đòi hỏi sự nỗ lực chung của giáo viên, phụ huynh và chính trẻ em. Dưới đây là một số biện pháp để nuôi dưỡng tư duy phát triển hiệu quả:

Giáo viên và phụ huynh là hình mẫu

Trẻ em chịu ảnh hưởng rất lớn từ thái độ và hành động của hình mẫu. Cả giáo viên và phụ huynh đều nên thể hiện tư duy phát triển bằng cách chấp nhận thử thách, học hỏi từ sai lầm và làm gương về sự kiên trì. Khuyến khích trẻ em áp dụng tư duy tích cực bắt đầu từ những người lớn là vô cùng quan trọng và cần thiết.

Phụ huynh nên là tấm gương học tập cho trẻ em

Khen thưởng nỗ lực, không chỉ là kết quả

Khen ngợi trẻ em vì nỗ lực mà chúng đã bỏ ra cho nhiệm vụ của mình, không chỉ là kết quả. Điều này sẽ dạy cho chúng biết rằng sự chăm chỉ và quyết tâm là có giá trị, bất kể kết quả như thế nào. Tránh chì chiết hay dùng sai phạm của trẻ để đánh giá học sinh, vì điều này có thể khiến chúng nản lòng khi đối mặt rủi ro hoặc thử những điều mới.

Hình thành sự tự tin

Sự tự tin là chìa khóa để phát triển tư duy phát triển. Giúp trẻ em tin vào khả năng cải thiện của mình thông qua nỗ lực và học tập. Giúp trẻ hiểu được rằng thất bại là bước đệm để thành công, không phải là dấu hiệu cho thấy giới hạn của chúng.

Xem thất bại là cơ hội học tập

Thay vì để trẻ cảm thấy nản lòng vì kết quả kiểm tra kém hoặc thất bại, hãy dạy trẻ xem những thất bại là kinh nghiệm học tập có giá trị. Khuyến khích trẻ suy ngẫm về những gì đã sai, cách trẻ có thể cải thiện và cách trẻ có thể áp dụng những bài học này trong tương lai.

Nuôi dưỡng nhận thức về bản thân

Hướng dẫn trẻ nhận ra điểm mạnh và điểm cần cải thiện của mình. Nhận thức về bản thân sẽ cho phép trẻ tập trung vào điểm yếu của mình với mục tiêu khắc phục điểm yếu.

Khơi dậy sự tò mò và nhiệt tình

Sự tò mò tự nhiên của trẻ là đòn bẩy giúp nuôi dưỡng tư duy phát triển. Khuyến khích trẻ khám phá những sở thích mới, đặt câu hỏi và duy trì thái độ tích cực đối với việc học. Giúp trẻ coi việc học là một hành trình thú vị chứ không phải là một công việc nhàm chán.

Khuyến khích trẻ đặt câu hỏi với những vấn đề mới lạ

Khuyến khích niềm đam mê và sự kiên trì

Giúp trẻ theo đuổi các hoạt động mà trẻ đam mê. Điều này không chỉ tăng cơ hội thành công của trẻ mà còn truyền cho trẻ sự kiên trì khi trẻ nỗ lực để thành thạo sở thích đã chọn.

Tóm lại, nuôi dưỡng tư duy phát triển ở trẻ là một biện pháp hiệu quả để chuẩn bị cho trẻ gặt hái thành công sau này. Thông qua việc khuyến khích trẻ nỗ lực, đam mê học tập, tự tin vào bản thân cũng như không ngại đối mặt với thất bại, giáo viên và phụ huynh có thể hướng dẫn trẻ phát triển sức mạnh nội tại và vượt qua trở ngại một cách vững vàng. Trẻ em có tư duy phát triển không chỉ xuất sắc về mặt học thuật mà còn có được sự tự tin và các kỹ năng cần thiết để đối mặt với những thách thức của cuộc sống tương lai.

Xem thêm:

Phương pháp dạy con đúng cách bố mẹ cần lưu ý
Tư duy độc lập là gì? Phương pháp giúp rèn luyện

Thông tin và sản phẩm gợi ý trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, vui lòng liên hệ với Bác sĩ, Dược sĩ hoặc chuyên viên y tế để được tư vấn cụ thể. Xem thêm

Dược sĩ Đại họcNguyễn Mỹ Huyền

Đã kiểm duyệt nội dung

Dược sĩ Đại học có nhiều năm kinh nghiệm trong việc tư vấn Dược phẩm và hỗ trợ giải đáp thắc mắc về Bệnh học. Hiện đang là giảng viên cho Dược sĩ tại Nhà thuốc Long Châu.

Xem thêm thông tin

Chủ đề:Cách nuôi dạy con

Các bài viết liên quan

Các trò chơi cho trẻ 10 tuổi giúp con phát triển toàn diện

Đang muốn rèn kỹ năng quan sát, đây là hướng dẫn dành cho bạn

Luyện kỹ năng tự học: Thật đáng tiếc nếu không biết tuyệt chiêu này

Văn hóa học đường và sự phát triển nhân cách, tri thức của trẻ

Em bé quậy: Cách dạy dỗ khi con quấy phá

Các kỹ năng sống cơ bản mà ai cũng cần biết trong cuộc sống

Có nên cho trẻ 3 tháng tuổi xem tivi không? Cách cho trẻ xem tivi đúng cách

Dấu hiệu trẻ không nhìn vào mắt khi nói chuyện

Gợi ý các trò chơi cho trẻ em tiểu học vui nhộn, bổ ích

Giai đoạn vàng để dạy con thông thái bố mẹ nên biết