Tuyến tụy và tuyến trên thận: Những thông tin bổ ích cần biết

Bài viết này sẽ cung cấp các kiến thức quan trọng về cấu trúc, chức năng, và tác động của tuyến tụy và tuyến trên thận trong cơ thể. Hãy cùng chúng tôi khám phá những thông tin bổ ích về hai tuyến nội tiết vô cùng quan trọng này nhé!

Tìm hiểu về tuyến tuỵ

Cấu trúc và vị trí của tuyến tụy

Tuyến tụy là một cơ quan quan trọng trong hệ thống tiêu hóa và nội tiết của con người. Tuyến tụy có vị trí nằm sâu trong khoang bụng, phía sau dạ dày. Hình dạng giống như một lá dài, có hai phần chính là đầu và đuôi. Đầu của tuyến tụy nằm gần ruột non, trong khi đuôi kéo dài tới gần lá lách. Cấu trúc này được bảo vệ và bao quanh bởi nhiều cơ quan khác, tạo nên một hệ thống phức tạp.

Cấu trúc của tuyến tụy bao gồm hai loại mô chính: Mô nội tiết và mô ngoại tiết. Mô ngoại tiết chiếm phần lớn và có chức năng tiết ra các enzym tiêu hóa vào ruột non. Mô nội tiết, mặc dù chỉ chiếm một tỷ lệ nhỏ, nhưng đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong việc sản xuất các hormon, bao gồm insulin và glucagon.

Tuyến tuỵ có vai trò quan trọng trong quá trình chuyển hoá của cơ thể

Chức năng, vai trò của tuyến tụy

Tuyến tụy ngoại tiết sản xuất các enzym tiêu hóa quan trọng như amylase, lipase và protease. Amylase giúp phân hủy tinh bột thành đường đơn, lipase phân giải chất béo thành axit béo và glycerol, trong khi protease chịu trách nhiệm phân cắt protein thành amino acid. Những enzym này được tiết vào ruột non thông qua ống tụy, từ đó giúp tiêu hóa thức ăn một cách hiệu quả.

Phần nội tiết của tuyến tụy, được gọi là đảo Langerhans, bao gồm các tế bào alpha và beta. Tế bào beta sản xuấtinsulin, hormon chính điều chỉnh lượng đường trong máu. Khi lượng đường trong máu tăng cao, ví dụ sau bữa ăn, insulin được tiết ra để giúp đưa glucose vào các tế bào, giảm lượng đường trong máu. Ngược lại, tế bào alpha sản xuất glucagon, hormon giúp tăng lượng đường trong máu khi đường huyết quá thấp, bằng cách thúc đẩy việc giải phóng glucose từ gan vào máu.

Sự cân bằng giữa insulin, glucagon là yếu tố then chốt trong việc duy trì sự ổn định của lượng đường huyết và có vai trò vô cùng quan trọng đối với sức khỏe tổng thể. Bất kỳ sự mất cân đối nào trong hoạt động của tuyến tụy đều có thể dẫn đến các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, như tiểu đường và suy tụy.

Tìm hiểu về tuyến trên thận

Cấu trúc và vị trí của tuyến trên thận

Tuyến trên thận là một cặp cơ quan nhỏ, hình tam giác, nằm ngay trên cả hai thận. Mỗi tuyến trên thận có hai phần chính: Vỏ thượng thận (cortex) nằm ngoài và tủy thượng thận (medulla) nằm bên trong, mỗi phần thực hiện chức năng riêng biệt nhưng cùng hỗ trợ cho các hoạt động cơ bản của cơ thể.

Vỏ thượng thận chiếm khoảng 80% tổng trọng lượng và chịu trách nhiệm sản xuất các steroid, bao gồm cortisol, aldosterone vàandrogen. Tủy thượng thận, mặc dù chỉ chiếm một phần nhỏ, nhưng lại đóng vai trò quan trọng trong việc sản xuất adrenaline (epinephrine) và noradrenaline (norepinephrine).

Tuyến trên thận có vai trò sản xuất hormon cortisol, adrenaline và noradrenaline

Vai trò của các hormon chính do tuyến trên thận sản xuất

Hormon cortisol đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý cảm xúc, giảm viêm và duy trì năng lượng trong cơ thể. Sản xuất cortisol tăng lên trong các tình huống căng thẳng. Ngoài ra, cortisol còn giúp điều chỉnh quá trình chuyển hóa glucose, giảm phản ứng viêm và hỗ trợ hệ thống miễn dịch. Tuy nhiên, nồng độ cortisol cao và kéo dài có thể gây hại cho sức khỏe, bao gồm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch và rối loạn tâm thần.

Adrenaline và noradrenaline là những hormon được sản xuất chủ yếu bởi tủy thượng thận và đóng vai trò chủ chốt trong cơ thể. Adrenaline làm tăng nhịp tim, tăng nhịp thở, tăng lưu lượng máu đến cơ và não, giúp cơ thể nhanh chóng phản ứng trong tình huống khẩn cấp. Noradrenaline, mặc dù tương tự adrenaline, nhưng còn góp phần duy trì huyết áp ổn định. Sự giải phóng của adrenaline và noradrenaline tạo ra cảm giác tỉnh táo, tăng sức lực và giảm cảm giác đau, giúp con người đối phó hiệu quả với stress và nguy hiểm.

Có thể thấy tuyến tụy và tuyến trên thận là những cơ quan không thể thiếu trong việc duy trì sự cân bằng và hoạt động của cơ thể trước các tình huống thách thức. Sự ổn định và hoạt động nhịp nhàng của chúng là yếu tố quan trọng để duy trì sức khỏe và giúp phản ứng linh hoạt trước các tình huống trong cuộc sống.

Sự tương tác giữa tuyến tụy và tuyến trên thận

Tuyến tụy và tuyến trên thận, mặc dù đảm nhận các chức năng khác nhau, nhưng lại có sự tương tác sâu sắc và cần thiết cho sự cân bằng hormon trong cơ thể. Sự cân bằng này đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe tổng thể và phản ứng trước các tình huống căng thẳng.

Hormon từ tuyến tuỵ và tuyến trên thận có vai trò điều hoà đường huyết

Tương tác giữa insulin và cortisol

Khi tuyến tụy tiết ra insulin để giảm lượng đường trong máu, cortisol từ tuyến trên thận lại làm tăng lượng đường trong máu. Điều này giúp cân bằng lượng glucose cần thiết cho cơ thể, đặc biệt trong tình huống căng thẳng. Cortisol cũng làm giảm hiệu quả của insulin, giúp cơ thể dự trữ năng lượng dưới dạng glucose trong gan và mô mỡ. Sự tương tác giữa insulin và cortisol cần được cân bằng một cách cẩn thận để duy trì mức đường huyết ổn định và ngăn chặn các rối loạn chuyển hóa.

Tương tác giữa adrenaline và insulin

Tuyến trên thận giải phóng adrenaline, làm tăng nồng độ glucose trong máu bằng cách kích thích gan chuyển glycogen thành glucose giúp cung cấp năng lượng nhanh chóng cho cơ thể. Tuy nhiên, để tránh tình trạng tăng đường huyết quá mức, tuyến tụy sau đó sẽ tiết insulin để giúp cân bằng lượng glucose trong máu.

Bệnh lý liên quan đến hormon từ tuyến tụy và tuyến trên thận

Sự cân bằng giữa các hormon từ tuyến tụy và tuyến trên thận đóng một vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe tổng thể. Khi sự cân bằng này bị xáo trộn, nó có thể dẫn đến một loạt các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng.

Mất cân bằng hormon từ tuyến tuỵ và trên thận có thể gây ra béo phì

Rối loạn chuyển hóa

Khi cân bằng giữa insulin và cortisol không được duy trì, có thể dẫn đến các rối loạn chuyển hóa. Insulin là hormon giúp kiểm soát lượng đường trong máu và sự chuyển hóa carbohydrate. Trong khi đó, cortisol giúp quản lý stress và cũng ảnh hưởng đến chuyển hóa glucose.

Mất cân bằng ở hai hormon này có thể dẫn đến tiểu đường,béo phì và hội chứng chuyển hóa, một tập hợp các yếu tố nguy cơ gây ra bệnh tim mạch và tiểu đường.

Suy giảm hệ miễn dịch

Cortisol ở mức cao trong thời gian dài có thể ảnh hưởng tiêu cực đến hệ miễn dịch. Mức cortisol cao có thể làm giảm khả năng của cơ thể để chống lại nhiễm trùng và bệnh tật. Điều này làm tăng nguy cơ nhiễm trùng và có thể làm chậm quá trình phục hồi từ bệnh tật. Bên cạnh đó, hệ miễn dịch yếu có thể ảnh hưởng đến khả năng của cơ thể trong việc kiểm soát lượng đường huyết và phản ứng với insulin.

Vấn đề về căng thẳng và sức khỏe tâm thần

Căng thẳng kéo dài có thể ảnh hưởng đến sản xuất insulin, làm tăng nguy cơ tiểu đường và các vấn đề chuyển hóa khác. Mặt khác, cortisol cao do căng thẳng có thể gây ra sự đề kháng insulin, làm tăng nguy cơ phát triển tiểu đường loại 2 và các vấn đề chuyển hóa liên quan.

Tuyến tụy và tuyến trên thận đóng vai trò thiết yếu trong việc duy trì cân bằng hormon và sức khỏe tổng thể của cơ thể. Sự mất cân bằng hormon từ hai tuyến này có thể dẫn đến các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, ảnh hưởng tiêu cực đến vấn đề chuyển hoá và sức khỏe tâm thần. Do đó, việc hiểu rõ, quản lý tốt sự cân bằng hormon giữa tuyến tụy và tuyến trên thận là yếu tố then chốt cho sức khỏe lâu dài.

Xem thêm: Chức năng của tuyến tụy và các bệnh lý liên quan tuyến tụy

Có thể bạn quan tâm

Thông tin và sản phẩm gợi ý trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, vui lòng liên hệ với Bác sĩ, Dược sĩ hoặc chuyên viên y tế để được tư vấn cụ thể. Xem thêm

Dược sĩ Đại họcNguyễn Thị Hồng Nhung

Đã kiểm duyệt nội dung

Tốt nghiệp đại học Khoa Dược. Có kinh nghiệm hơn 10 năm trong lĩnh vực Dược phẩm, tư vấn thuốc và thực phẩm chức năng. Hiện đang là giảng viên cho Dược sĩ tại Nhà thuốc Long Châu.

Xem thêm thông tin

Chủ đề:tuyến tuỵThông tin sức khỏeSức khỏe tổng quát

Các bài viết liên quan

Sau mổ kẹp vòi trứng: Chăm sóc và phục hồi

Nước tiểu màu gì là tốt? Màu sắc nước tiểu phản ánh tình trạng sức khỏe như thế nào?

Thang điểm padua có ý nghĩa như thế nào?

Xét nghiệm sắt huyết thanh và ferritin: Vai trò, khoảng tham chiếu và lưu ý trước khi thực hiện

Xương to ra về bề ngang là nhờ yếu tố gì? Lưu ý giúp trẻ phát triển xương khỏe mạnh

Thiếu năng lượng trường diễn là gì? Nguyên nhân, dấu hiệu và cách phòng tránh

Hội chứng kháng androgen: Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị

Viêm cơ gò má: Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị

Phản ứng Tuberculin trong chẩn đoán bệnh lao

Uống gì để phục hồi tuyến tụy bị viêm? Thực phẩm bệnh nhân viêm tụy nên tránh