Tăng huyết áp do hẹp động mạch thận ở người trẻ

Hẹp động mạch thận - một trong những bệnh lý về thận khá phổ biến và có thể xảy ra ở bất kỳ độ tuổi nào. Tình trạng này xảy ra khi đường kính của một hoặc nhiều động mạch mang máu đến thận (động mạch thận) bị thu hẹp khiến lượng máu đến thận bị giảm đi và làm tổn thương nhu mô thận. Tăng huyết áp do hẹp động mạch thận là một triệu chứng điển hình mà nhiều người bỏ qua. Để tìm hiểu rõ hơn về bệnh lý đặc biệt này, hãy tham khảo bài viết dưới đây nhé!

Tình trạng tăng huyết áp do hẹp van động mạch thận là gì?

Thận nằm ở vùng hố thắt lưng hai bên và được cung cấp máu từ động mạch thận (một nhánh của động mạch chủ dưới). Hẹp động mạch thận là tình trạng xảy ra khi lòng động mạch thận bị thu hẹp (có thể do bẩm sinh hoặc mắc phải), làm giảm lượng máu giàu oxy lưu thông đến thận. Từ đó, làm tăng huyết áp trên toàn bộ cơ thể và tổn thương nhu mô thận. Đây cũng là nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng tăng huyết áp do hẹp động mạch thận.

Nguyên nhân tăng huyết áp do hẹp động mạch thận thường do xơ vữa động mạch

Nguyên nhân gây tăng huyết áp do hẹp động mạch thận thường do xơ vữa động mạch, xơ cứng động mạch, loạn sản xơ cơ, phình bóc tách động mạch chủ, huyết khối gây tắc động mạch, mắc bệnh tim mạch...

Theo thống kê, có khoảng 10% các trường hợp cao huyết áp kháng trị là do hẹp động mạch thận. Mới đây, một cậu bé 7 tuổi gặp tình trạng đau đầu liên tục và được phát hiện bị tăng huyết áp với chỉ số cao nhất ghi nhận là 170/80mmHg. Kết quả siêu âm cho thấy, em bị hẹp khít động mạch thận bên phải, đây cũng là nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng tăng huyết áp kéo dài. Để tránh hậu quả hư hoàn toàn thận trái, các chuyên gia đã quyết định thực hiện phẫu thuật ghép thận tự thân cho em. Hiện tại, các chỉ số huyết áp của bệnh nhi cũng đã trở về bình thường.

Những biến chứng nguy hiểm của bệnh

Hẹp động mạch thận thường không có dấu hiệu triệu chứng rõ ràng cho đến khi bệnh tiến triển nặng. Một số trường hợp, người bệnh chỉ phát hiện khi tình cờ đi khám sức khỏe hoặc kiểm tra thận.

Bệnh tăng huyết áp do hẹp động mạch thận thường có đặc trưng như huyết áp tăng cao không kiểm soát hoặc khó kiểm soát bằng điều trị nội khoa. Thường xuất hiện ở những người dưới 30 tuổi hoặc người trưởng thành sau 55 tuổi. Hậu quả có thể dẫn đến suy thận mạn tính, hẹp động mạch vành và suy tim không rõ nguyên nhân.

Nếu không được phát hiện sớm và có biện pháp can thiệp kịp thời có thể dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm như tăng huyết áp từng cơn, đột ngột và khó kiểm soát; tăng huyết áp ác tính gây ra tai biến mạch máu não.

Hẹp động mạch thận gây tăng huyết áp khó kiểm soát hoặc không kiểm soát

Ngoài ra, người bệnh bị hẹp động mạch thận còn làm tăng nguy cơ teo thận và suy thận tiến triển. Trong trường hợp suy thận giai đoạn cuối, cần phải lọc máu thường có tiên lượng thấp và có tỷ lệ tử vong khá cao (khoảng 30%). Điều quan trọng là phát hiện và điều trị kịp thời để ngăn ngừa những biến chứng nghiêm trọng cho sức khỏe.

Cách điều trị hẹp động mạch thận

Tăng huyết áp và suy giảm chức năng thận là những biểu hiện phổ biến ở người bệnh hẹp động mạch thận. Để chẩn đoán bệnh, các bác sĩ sẽ dựa trên bệnh sử và kiểm tra lâm sàng, siêu âm Doppler, xét nghiệm nước tiểu, chụp cộng hưởng từ MRA cho động mạch thận.

Phương pháp điều trị tăng huyết áp do hẹp động mạch thận phụ thuộc vào mức độ nghiêm trọng và nguyên nhân gây ra bệnh. Mục tiêu của điều trị là cải thiện chỉ số huyết áp và ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm cho thận. Các phương pháp điều trị bao gồm:

Thay đổi lối sống

Hãy xây dựng một lối sống lành mạnh, ưu tiện chọn những thực phẩm sạch, ăn nhạt, thường xuyên tập luyện thể thao. Đồng thời, nên bỏ thói quen hút thuốc lá và hạn chế uống rượu bia để bảo vệ thận và toàn bộ cơ thể.

Điều trị nội khoa

Sử dụng các loại thuốc có tác dụng kiểm soát và điều hòa huyết áp như thuốc ức chế men chuyển angiotensin, thuốc lợi tiểu, thuốc chẹn beta, thuốc chẹn kênh calci... tuân theo chỉ định của bác sĩ và tránh tự ý đổi thuốc.

Can thiệp mạch bằng cách đặt stent

Đây là một phương pháp can thiệp tối thiểu khởi đầu, nếu không có hiệu quả sẽ phải chuyển sang phẫu thuật. Với phương pháp này, các bác sĩ sẽ đặt một lưới kim loại (stent) vào để nong động mạch thận, giúp cải thiện dòng máu tưới thận và huyết áp.

Phẫu thuật

Được sử dụng trong các trường hợp nghiêm trọng như hẹp động mạch thận kèm với phình động mạch chủ bụng, phình động mạch thận, tắc hoặc vỡ động mạch thận, hẹp động mạch thận thứ phát do co thắt, hẹp nhiều vị trí ở ngoại vi hoặc nong mạch không thành công. Có ba phương pháp phẫu thuật chính được áp dụng là phẫu thuật bypass, phẫu thuật tạo hình mạch thận và phẫu thuật cắt thận.

Phẫu thuật sẽ được chỉ định trong các trường hợp nghiêm trọng

Tăng huyết áp do hẹp động mạch thận nếu điều trị tích cực và có chế độ ăn uống, sinh hoạt lành mạnh thì vẫn có thể phòng tránh được các biến chứng nguy hiểm. Vì vậy, khi cơ thể xuất hiện các triệu chứng nghi ngờ bệnh, hãy đến ngay các cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị kịp thời để tránh gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe. Hy vọng những chia sẻ từ bài viết trên đây sẽ giúp bạn đọc phần nào hiểu rõ hơn về căn bệnh đặc biệt này nhé!