Kỹ thuật lọc máu hấp phụ là gì?

Kỹ thuật lọc máu hấp phụ là một công cụ quan trọng trong y học, giúp cải thiện chất lượng cuộc sống và cứu sống các bệnh nhân trong những tình huống nguy hiểm do ngộ độc hoặc suy thận mạn.

Kỹ thuật lọc máu hấp phụ là gì?

Lọc máu hấp phụ là một trong những phương pháp tiên tiến được áp dụng rộng rãi trong điều trị các biến chứng của suy thận mạn giai đoạn cuối và nhiều bệnh lý khác như ngộ độc cấp, sốc nhiễm trùng, và viêm tụy cấp. Phương pháp này giúp loại bỏ các chất độc, chất chuyển hóa có hại và thuốc từ máu bệnh nhân, qua đó làm sạch máu trước khi trả lại vào cơ thể.

Lọc máu hấp phụ giúp loại bỏ các chất độc có hại và thuốc từ máu bệnh nhân

Quá trình lọc máu hấp phụ diễn ra thông qua một hệ thống dây dẫn, trong đó máu từ người bệnh được đưa qua màng lọc hấp phụ. Tại đây, các chất độc và các phân tử có kích thước lớn hơn được loại bỏ khỏi máu. Quá trình này không chỉ giúp lọc sạch máu mà còn ngăn chặn sự tích tụ của các chất gây hại trong cơ thể người bệnh.

Lọc máu hấp phụ được xem như một phương thức hiệu quả để loại bỏ độc tố và các chất có trọng lượng phân tử lớn, có thể kết hợp với lọc máu ngắt quãng để tối ưu hóa hiệu quả điều trị cho bệnh nhân suy thận mạn giai đoạn cuối. Bằng cách loại bỏ các chất độc trong máu, phương pháp này giúp giảm thiểu các biến chứng ngắn hạn và dài hạn của suy thận, từ đó cải thiện chất lượng cuộc sống và kéo dài tuổi thọ cho bệnh nhân.

Lọc máu hấp phụ không chỉ đơn giản là một phương pháp lọc máu mà còn là một công cụ quan trọng trong việc điều trị và kiểm soát các bệnh lý nghiêm trọng.

Chỉ định và chống chỉ định đối tượng lọc máu hấp phụ

Các trường hợp cần phải áp dụng lọc máu hấp phụ bao gồm:

Người bệnh suy thận mạn giai đoạn cuối, đặc biệt là những trường hợp có hội chứng ure huyết cao, nổi mề đay, và tăng huyết áp kháng trị.
Người bệnh bị ngộ độc cấp do sử dụng thuốc diệt chuột, thuốc trừ sâu, thuốc tây, hoặc các loại thuốc an thần.
Người bệnh gặp sốc nhiễm trùng hoặc nhiễm độc từ các nguyên nhân khác.
Các bệnh về gan như suy gan cấp, viêm gan cấp, hay bệnh não gan.

Tuy nhiên, việc áp dụng lọc máu hấp phụ cũng có những trường hợp chống chỉ định tương đối:

Người bệnh có tụt huyết áp sâu, do động mạch máu tắc nghẽn hoặc các nguyên nhân khác.
Người bệnh có rối loạn đông máu nặng, bao gồm những người có tiền sử của bệnh rối loạn đông máu, hay đang sử dụng các thuốc chống đông mạch máu mạnh.

Người bệnh có rối loạn đông máu nặng chống chỉ định lọc máu hấp phụ

Những trường hợp này cần được xem xét kỹ lưỡng và thận trọng trong quyết định áp dụng lọc máu hấp phụ, để đảm bảo an toàn và hiệu quả cho bệnh nhân. Quyết định cuối cùng cần dựa trên tình trạng sức khỏe cụ thể của từng bệnh nhân và được đưa ra sau khi thảo luận giữa bác sĩ điều trị và bệnh nhân.

Quy trình lọc máu hấp phụ

Quy trình lọc máu hấp phụ diễn ra như sau:

Đầu tiên, để tiến hành quá trình lọc máu hấp phụ, bác sĩ sẽ cần thiết lập một ống thông đặt vào đường tĩnh mạch của người bệnh. Đối với những người bệnh suy thận mạn giai đoạn cuối, thường đã có sẵn cầu tay để dễ dàng tiếp cận, trong trường hợp này bác sĩ sử dụng đường này để lấy máu. Trong những trường hợp khác khi người bệnh chưa có cầu tay, bác sĩ sẽ phải đặt ống thông tĩnh mạch trung tâm, có thể ở vùng đùi, cổ, hoặc dưới xương đòn của người bệnh.

Sau khi thiết lập ống thông và chuẩn bị sẵn sàng, máu của người bệnh được hút ra từ đường tĩnh mạch thông qua ống thông này. Máu này sẽ đi qua màng lọc hấp phụ, một loại màng có khả năng hấp thụ và loại bỏ các chất độc như độc tố, chất chuyển hóa có hại, và thuốc trong máu. Quá trình lọc có thể được thực hiện liên tục hoặc ngắt quãng, phụ thuộc vào tình trạng cụ thể của bệnh nhân và mục đích điều trị.

Việc lựa chọn loại màng lọc phù hợp là rất quan trọng, và được quyết định dựa trên tình trạng bệnh lý của người bệnh, bao gồm cả suy thận mạn, ngộ độc từ thuốc, hay thuốc trừ sâu. Mỗi loại màng lọc có chức năng và khả năng loại bỏ độc tố khác nhau.

Sau khi qua quá trình lọc máu đã được làm sạch sẽ sẽ được trả về cơ thể người bệnh qua ống thông ban đầu. Quy trình này được điều chỉnh và theo dõi chặt chẽ bởi bác sĩ, với việc điều chỉnh các thông số máy móc sao cho phù hợp với tình trạng sức khỏe của người bệnh. Đồng thời, bác sĩ cũng theo dõi các chỉ số như nhịp tim, huyết áp, và các triệu chứng như chóng mặt, đau ngực, hay hạ đường huyết để có thể xử lý kịp thời các vấn đề phát sinh trong quá trình điều trị.

Lợi ích và rủi ro biến chứng có thể gặp

Việc thực hiện lọc máu hấp phụ mang lại nhiều lợi ích và có thể gặp phải một số rủi ro nhất định như sau:

Lợi ích:

Lọc máu hấp phụ có nhiều lợi ích đáng kể như:

Loại bỏ các chất có trọng lượng phân tử trung bình và lớn khỏi máu, bao gồm các độc tố và chất chuyển hóa có hại. Điều này giúp cải thiện chức năng thận và giảm các triệu chứng suy thận mạn.
Khi kết hợp với thận nhân tạo, lọc máu hấp phụ giúp thay thế chức năng lọc máu bị suy giảm do suy thận mạn giai đoạn cuối.
Hạn chế xuất hiện các biến chứng ngắn hạn và dài hạn của suy thận, bao gồm cả các vấn đề về tim mạch và điện giải. Điều này có thể kéo dài tuổi thọ và nâng cao chất lượng cuộc sống của người bệnh.

Lọc máu hấp phụ giúp hạn chế xuất hiện các biến chứng ngắn hạn và dài hạn của suy thận

Rủi ro:

Tuy nhiên, việc thực hiện lọc máu hấp phụ cũng tiềm ẩn một số rủi ro như:

Tụt huyết áp: Do lượng máu bị loại bỏ nhiều hoặc do tình trạng nội tiết của người bệnh.
Thiếu máu: Có thể xảy ra khi máu được loại bỏ quá nhiều hoặc quá thường xuyên.
Chuột rút cơ bắp: Cơ thể phản ứng với việc loại bỏ các chất dinh dưỡng quan trọng qua quá trình lọc máu.
Khó ngủ: Thay đổi nội tiết trong cơ thể có thể gây ra vấn đề về giấc ngủ.
Ngứa: Có thể do dị ứng hoặc phản ứng với màng lọc sử dụng.
Rối loạn điện giải: Do mất mát các chất điện giải quan trọng trong quá trình lọc máu.
Nhồi máu cơ tim cấp: Đặc biệt xảy ra khi có sự thay đổi nhanh chóng trong lượng máu và các chất lượng trong cơ thể.
Nhiễm trùng máu: Có thể xảy ra do một số tế bào máu bị loại bỏ quá nhiều hoặc không được xử lý đúng cách.
Rối loạn nhịp tim: Do sự thay đổi nhanh chóng trong huyết áp hoặc các chất lượng huyết học khác trong quá trình lọc máu.
Ngừng tim đột ngột: Một biến chứng nghiêm trọng nhất có thể xảy ra trong những trường hợp cực kỳ hiếm khi quá trình lọc máu gây ra mất mát lượng máu quá lớn.

Tóm lại, việc áp dụng lọc máu hấp phụ mang lại nhiều lợi ích quan trọng trong điều trị những bệnh lý nghiêm trọng, song cũng cần phải được thực hiện dưới sự giám sát chặt chẽ của các chuyên gia y tế để giảm thiểu các rủi ro có thể xảy ra.

Xem thêm: Chỉ định lọc máu cho bệnh nhân suy thận khi nào?