Dấu hiệu bị kiến ba khoang cắn là gì?

Kiến ba khoang (một số nơi còn gọi là: Kiến khoang, kiến kim, kiến lác, kiến gạo, kiến cong…) là loài côn trùng có màu là các khoang đen – vàng cam xen kẽ, có thân mình thon, dài như hạt thóc, dài 1 – 1,2cm, ngang 2 – 3mm; kiến có 3 đôi chân, 2 đôi cánh, một đôi cánh dài mỏng trong suốt gấp lại gọn gàng và dấu bên dưới đôi cánh cứng ngắn, bay và chạy rất nhanh.

Kiến ba khoang là loài côn trùng có độc tính cao gấp 12-15 lần rắn hổ, tuy không gây chết người do lượng độc ít, nhưng để lại cho con người những vết phồng rộp, sưng phù và các triệu chứng viêm da tiếp xúc. Từ các dấu hiệu bị kiến ba khoang cắn, nếu không được điều trị đúng cách do nhầm lẫn các dấu hiệu sẽ dễ dẫn đến những biến chứng nặng nề.

Kiến ba khoang là loài côn trùng có độc tính cao gấp 12-15 lần rắn hổ

Kiến ba khoang thường sống ở đâu?

Kiến ba khoang thường sống ở ven ruộng, quanh gốc rạ, bãi cỏ, gần vùng nước, ruộng rau, trong những nơi đang xây dựng. Trong thân kiến có chất Pederine (C24H43O9N), có thể gây cháy, bỏng da giống như chất caditadin của sâu ban miêu và chất phospho ở "con giời".

Khi ruộng lúa xuất hiện rầy nâu, sâu cuốn lá, chúng tìm đến chui vào tổ sâu ăn thịt từng con, chúng được xem như là loài thiên địch. Khi ruộng lúa vào mùa gặt, chúng thường bay vào các khu chung cư cao tầng nơi có ánh sáng đèn Neon để ăn các loại côn trùng rầy nâu, bọ hóng,… ở trong nhà.

Kiến ba khoang cắn gây viêm da tiếp xúc ở con người, đặc biệt là trẻ nhỏ. Các dấu hiệu bị kiến ba khoang cắn thường cấp tính, bạn cần biết phân biệt các dấu hiệu để có thể sớm điều trị đúng cách.

Dấu hiệu bị kiến ba khoang cắn là gì?

Dấu hiệu bị kiến ba khoang cắn đầu tiên là cảm giác đau nhức tại chỗ. Nếu vô tình để dịch của kiến ba khoang dây vào da sẽ dẫn đến những dấu hiệu phồng rộp, lan rộng. Vùng viêm da thường xuất hiện ở vùng hở như mặt, cổ, ngực, vai, gáy, tay... gây đau đớn cho con người, đặc biệt là trẻ nhỏ.

Kiến ba khoang gây nên những nốt phồng rộp sưng tấy ở diện rộng, gây nguy hiểm đặc biệt cho trẻ nhỏ

Dấu hiệu bị kiến ba khoang cắn còn là các tổn thương cơ bản có dạng dát đỏ, thành vệt, thành đám, theo chiều tay quệt, nền hơi cộm, trên có mụn nước hoặc mụn mủ nhỏ li ti ở giữa, có vùng hơi lõm màu vàng nâu, hình tròn hoặc bầu dục.

Thương tổn tiếp tục xuất hiện dù không còn sự hiện diện của kiến ba khoang nếu ngứa gãi quệt ra vùng da lành, đặc biệt là các vùng nếp gấp. Bệnh nhi có cảm giác rát bỏng tại chỗ, thương tổn trên diện rộng trẻ có thể sốt nhẹ, nổi hạch lân cận.

Tiến triển của bệnh:

Sau khi tiếp xúc với kiến, người bệnh cảm giác râm ran, 6-8 giờ sau xuất hiện ban đỏ, dát đỏ, 12-24 giờ tiếp theo xuất hiện thương tổn điển hình. Sau 3 ngày thương tổn bắt đầu đỡ rát bỏng, bong vảy và sau 5-7 ngày vảy bong hết nhưng để lại vết thâm lâu mất.

Làm gì để không dính chất độc của kiến ba khoang?

Dù độc tố của kiến ba khoang gây tổn thương da nặng nề, nhưng bình thường con kiến này sẽ không đốt người. Thường mọi người bị tổn thương da khi bị chà sát vào kiến, hoặc thấy kiến đậu trên da vội vàng dung tay đập kiến khiến nọc độc tiết ra, gây tổn thương tại chỗ.

Khi có dấu hiệu bị kiến ba khoang cắn, cần xử lý đúng cách nhanh chóng để tránh biến chứng

Loài vật này là bạn của nhà nông vì nó là thiên địch ăn một số loài sâu hại cây trồng, vì thế điều quan trọng là phòng tránh nguy cơ tiếp xúc, không nên hoang mang, lo lắng, hay tìm mọi cách tiêu diệt kiến ba khoang.

Do là loài ưa ánh sáng đèn nên ban đêm, kiến ba khoang bay vào trong nhà theo ánh đèn, đậu vào quần áo, khăn mặt, giường chiếu, chăn màn, chất độc trong cơ thể kiến có thể làm tổn thương da người (bỏng da, viêm da) nếu chất này được giải phóng ra khi kiến bị tác động hoặc bị chà sát hoặc bị giết.

Vì thế, trong mùa này, để phòng kiến ba khoang bay vào nhà hãy hạn chế mở cửa, nên buông rèm cửa hoặc làm lưới ngăn côn trùng ở khu vực cửa, lỗ thông khí, nhất là nơi ở gần cây cối, cánh đồng... khi thắp đèn.

Trước khi đi ngủ, giũ sạch chăn, chiếu, buông màn để kiến ba khoang không bay vào, khi ngủ không biết, chà sát phải chất độc dính sẽ gây tổn thương da.

Nên tránh đứng dưới bóng đèn sáng nơi công cộng, chú ý khi làm việc dưới ánh đèn vì kiến ba khoang rất hay xuất hiện ở nơi có đèn sáng. Nếu có thể thì bật đèn ban công, hành lang để thu hút kiến ba khoang ra ngoài nhà và diệt.

Cũng lưu ý giũ khăn rửa mặt, quần áo trước khi dùng. Khi thấy kiến ba khoang, không dùng tay trần để bắt, giết, miết kiến ba khoang. Bắt kiến ba khoang ra khỏi da bằng cách thổi hoặc đặt một tờ giấy cho kiến bò lên và lấy ra khỏi người. Khi tiếp xúc với kiến ba khoang, đeo găng tay hoặc dùng giấy mềm lót.

Cách xử lý khi có dấu hiệu bị kiến ba khoang cắn

Khi có dấu hiệu bị kiến ba khoang cắn hoặcchất độc của kiến ba khoang dính vào da, chúng ta cho biết cần lấy nước sạch mát rửa chỗ kiến đốt rồi cho xà phòng rửa vào. Khi rửa phải hết sức nhẹ nhàng nếu không sẽ làm trầy xước hoặc vỡ vết thương. Tiếp đó, nhanh chóng bôi hồ nước. Những ngày sau đó, tùy vào mức độ bị kiến đốt, có thể bôimột số loại thuốc sau bên cạnh việc bôi hồ nước đều đặn.

Nốt ban đỏ bị chuyển sang nốt mụn mủ, phồng rộp lên thì nên dùng thêm mỡ Oxit kẽm, mỡ kháng sinh để bôi lên da.Nếu không thấy kiến ba khoang, nhưng da tự dưng nổi các vết ban đỏ, lấm tấm mụn nước thì nên nghi bị kiến ba khoang gây tổn thương, cần rửa ngay vùng da đó bằng nước muối sinh lý 3-4 lần/ngày để trung hòa chất tiết của côn trùng.

Nên đi khám sớm khi thấy các dấu hiệu bị kiến ba khoang cắn để bác sĩ điều trị đúng, và nếu vết tổn thương nặng sẽ được dùng thuốc kháng histamin, kháng sinh.

Mẫn Mẫn

Nguồn tham khảo: Tổng hợp