Gaba là gì? Tác dụng đối với sức khỏe ra sao?

Gaba đóng vai trò quan trọng trong hệ thần kinh, được biết đến như một chất dẫn truyền thần kinh chính. Chất này giúp duy trì sự cân bằng giữa các hoạt động kích thích và ức chế trong não, từ đó hỗ trợ thư giãn, giảm căng thẳng và lo âu. Tuy nhiên, Gaba không chỉ có tác dụng trong việc cải thiện tâm trạng mà còn mang lại nhiều lợi ích khác đối với sức khỏe.

Gaba là gì?

Gaba (Gamma-Aminobutyric Acid) là một axit amin và được xem như “sứ giả truyền tin” trong não bộ, đóng vai trò quan trọng như một chất dẫn truyền thần kinh ức chế. Gaba giúp duy trì sự cân bằng hoạt động của các tế bào thần kinh, ngăn ngừa tình trạng kích thích quá mức và bảo vệ sức khỏe của hệ thần kinh.

Khi cơ thể thiếu hụt hoặc gặp vấn đề trong việc sản xuất Gaba, các tế bào thần kinh có thể trở nên quá mức kích thích. Hậu quả là não bộ dễ rơi vào trạng thái căng thẳng, lo lắng hoặc hoảng sợ. Những triệu chứng thường gặp bao gồm bồn chồn, cáu kỉnh, giảm khả năng chịu đau, mất ngủ, nhịp tim nhanh, cao huyết áp và thậm chí có thể xuất hiện co giật trong một số trường hợp nghiêm trọng.

Gaba hoạt động như một chiếc "phanh xe" giúp làm dịu và điều hòa hoạt động của hệ thần kinh trung ương. Nhờ khả năng làm chậm các xung thần kinh quá mức, Gaba mang lại cảm giác thư giãn, thoải mái và giảm căng thẳng, được xem như một "liều thuốc an thần tự nhiên" cho cơ thể.

Ngoài ra, các nghiên cứu đã phát hiện ra một số hợp chất có khả năng tương tự như Gaba. Các chất này có thể liên kết với canxi trong tế bào thần kinh, hỗ trợ cải thiện mức độ phản ứng của tế bào với Gaba hoặc thúc đẩy quá trình giải phóng Gaba trong não. Điều này mở ra tiềm năng lớn trong việc phát triển các liệu pháp hỗ trợ sức khỏe tinh thần và hệ thần kinh.

Gaba là gì? Đây là một axit amin đóng vai trò như một chất dẫn truyền thần kinh ức chế

Tác dụng của Gaba đối với sức khỏe

Sau khi đã biết Gaba là gì, hẳn bạn sẽ muốn tìm hiểu những tác dụng cụ thể của Gaba đối với sức khỏe ra sao.

Như đã đề cập bên trên, Gaba không chỉ là một axit amin quan trọng trong não bộ mà còn có nhiều tác dụng tích cực đối với sức khỏe tổng thể. Dưới đây là những lợi ích nổi bật mà Gaba mang lại cho con người, giúp cải thiện chất lượng cuộc sống và hỗ trợ nhiều vấn đề sức khỏe.

Hỗ trợ giấc ngủ

Gaba có vai trò quan trọng trong việc duy trì giấc ngủ sâu và chất lượng. Nghiên cứu đã chỉ ra rằng, mức Gaba thấp có liên quan đến chứng mất ngủ và rối loạn giấc ngủ. Những người bị mất ngủ có mức Gaba thấp hơn một phần ba so với người có giấc ngủ ổn định.

Vì vậy, bổ sung Gaba giúp thư giãn tâm trí, giảm căng thẳng và tạo điều kiện cho một giấc ngủ ngon và sâu hơn. Tăng cường Gaba giúp não bộ giảm sự kích thích, từ đó giúp cơ thể dễ dàng đi vào giấc ngủ và duy trì giấc ngủ suốt đêm.

Tăng cường Gaba giúp cơ thể dễ dàng đi vào giấc ngủ và duy trì giấc ngủ suốt đêm

Giảm căng thẳng và lo âu

Gaba có tác dụng ức chế sự kích thích quá mức của tế bào thần kinh, giúp cơ thể đạt được trạng thái thư giãn, giảm lo âu và căng thẳng. Một nghiên cứu đã chỉ ra rằng chỉ sau 1 giờ bổ sung Gaba, sóng não của những người tham gia nghiên cứu đã giảm hoạt động, thể hiện sự thư giãn rõ rệt. Gaba không chỉ giúp giảm lo âu mà còn hỗ trợ tăng cường khả năng miễn dịch, đặc biệt là ở những người đang trong trạng thái căng thẳng hoặc mệt mỏi.

Hỗ trợ huyết áp

Nhiều nghiên cứu đã chứng minh rằng Gaba có tác dụng tích cực đối với người bị huyết áp cao. Một nghiên cứu trên nhóm người cao tuổi cho thấy, sau 10 tuần bổ sung chlorella (một loại tảo giàu Gaba), các chỉ số huyết áp đã được cải thiện rõ rệt. Cân bằng huyết áp không chỉ giúp giảm nguy cơ các biến chứng về tim mạch mà còn giúp cơ thể thư giãn, dễ dàng đi vào giấc ngủ. Huyết áp cao có thể khiến cơ thể trở nên hưng phấn và tỉnh táo quá mức, làm tăng nguy cơ mất ngủ và khó ngủ sâu.

Ngăn ngừa rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD)

Gaba cũng có tác dụng tích cực đối với trẻ em mắc rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD). Các nghiên cứu cho thấy, bổ sung Gaba đầy đủ giúp trẻ kiểm soát cảm xúc và hành vi tốt hơn. Trẻ em có mức Gaba hợp lý sẽ giảm thiểu các triệu chứng ADHD như bốc đồng, hiếu động quá mức, cáu giận vô cớ và thiếu kiên nhẫn. Do vậy, Gaba trở thành một hỗ trợ quan trọng trong quá trình điều trị ADHD, giúp trẻ em phát triển tốt hơn về mặt tâm lý và hành vi.

Như vậy, Gaba không chỉ có tác dụng an thần, giúp thư giãn tâm trí mà còn mang lại nhiều lợi ích khác cho sức khỏe, từ giấc ngủ, huyết áp đến việc kiểm soát các chứng bệnh thần kinh. Việc bổ sung Gaba đúng cách có thể là giải pháp tự nhiên để cải thiện chất lượng sống và sức khỏe tinh thần.

Cách bổ sung Gaba cho cơ thể hiệu quả

Sau khi hiểu được tầm quan trọng và tác dụng của Gaba đối với sức khỏe, nhiều người sẽ quan tâm đến việc bổ sung Gaba cho cơ thể sao cho hiệu quả. Dưới đây là những cách tự nhiên giúp cơ thể tăng cường mức Gaba, mang lại lợi ích cho giấc ngủ, giảm căng thẳng và cải thiện sức khỏe tổng thể.

Thực phẩm giàu axit glutamic

Một trong những cách đơn giản và hiệu quả để tăng cường Gaba trong cơ thể là tiêu thụ thực phẩm giàu axit glutamic, một hợp chất giúp tạo ra Gaba trong não. Các loại thực phẩm này bao gồm:

Trái cây họ cam quýt và chuối

Đây là nguồn thực phẩm dồi dào axit glutamic và các dưỡng chất thiết yếu.

Chuối dồi dào axit glutamic và các dưỡng chất thiết yếu

Hạt và các loại quả khô

Hạnh nhân, quả óc chó là những thực phẩm giàu axit glutamic, giúp tăng cường hoạt động của não bộ.

Rau xanh

Các loại rau như rau bina, bông cải xanh và khoai tây chứa nhiều axit glutamic, giúp hỗ trợ sản xuất Gaba trong cơ thể.

Các loại hạt đậu và ngũ cốc

Đậu lăng, gạo lứt và khoai lang cũng là những thực phẩm lý tưởng để bổ sung Gaba.

Thực phẩm từ đậu nành và các chế phẩm lên men

Sữa chua lên men, Kefir và protein đậu nành cũng là nguồn thực phẩm giàu Gaba.

Ngoài các thực phẩm trên, bạn cũng có thể bổ sung các loại thực phẩm giàu Gaba khác như tôm, cá bơn và các thực phẩm lên men để duy trì mức Gaba ổn định trong cơ thể.

Tập thể dục thường xuyên

Tập thể dục không chỉ giúp cải thiện sức khỏe thể chất mà còn có tác dụng tích cực đối với việc sản xuất Gaba trong não. Nghiên cứu đã chứng minh rằng việc tập luyện thể dục thường xuyên như chạy bộ, đi bộ dài hay tham gia các hoạt động thể thao ít nhất 4 lần mỗi tuần, có thể làm tăng mức Gaba trong cơ thể. Tập thể dục giúp giảm lo âu, cải thiện giấc ngủ và tạo ra tâm trạng tốt hơn vì hiệu ứng của việc tăng Gaba giúp cơ thể thư giãn và giảm căng thẳng.

Vì vậy, bạn nên tạo thói quen luyện tập thể dục hợp lý, bắt đầu từ những bài tập nhẹ nhàng và dần dần tăng cường độ khi cơ thể đã quen với các bài tập.

Tập yoga

Yoga là một phương pháp tuyệt vời để thư giãn và cải thiện sản xuất Gaba trong cơ thể. Các nghiên cứu cho thấy rằng các tư thế yoga có thể kích hoạt sản xuất Gaba, giúp giảm lo âu và cải thiện tâm trạng. Tập yoga không chỉ giúp kéo giãn cơ thể mà còn làm tăng sự linh hoạt, giảm căng thẳng, đồng thời tạo ra cảm giác thư giãn sâu. Do đó, yoga trở thành một phần quan trọng trong các chương trình quản lý căng thẳng và cải thiện sức khỏe tâm lý.

Tập yoga là một cách cải thiện sản xuất Gaba trong cơ thể

Thực phẩm bổ sung Gaba

Ngoài việc sử dụng thực phẩm tự nhiên, bạn cũng có thể bổ sung Gaba qua các viên uống bổ sung, giúp nhanh chóng tăng cường mức Gaba trong cơ thể. Tuy nhiên, trước khi sử dụng bất kỳ loại thực phẩm bổ sung nào, bạn nên tham khảo ý kiến bác sĩ để đảm bảo an toàn và hiệu quả.

Những lưu ý cần tránh để bảo vệ Gaba trong cơ thể

Để duy trì mức Gaba ổn định và không làm giảm lượng Gaba trong cơ thể, bạn cần chú ý đến chế độ ăn uống hàng ngày và tránh sử dụng những thực phẩm có thể ảnh hưởng đến hoạt động của Gaba. Dưới đây là những điều cần lưu ý để bảo vệ Gaba trong cơ thể:

Thực phẩm giàu Excitotoxin

Excitotoxin là những chất dẫn truyền thần kinh có khả năng kích thích hoạt động quá mức của các tế bào thần kinh.

Khi cơ thể dung nạp quá nhiều excitotoxin, các tín hiệu thần kinh có thể hoạt động với cường độ mạnh mẽ, gây kích thích quá mức và ảnh hưởng tiêu cực đến hệ thần kinh. Điều này đặc biệt nguy hiểm với trẻ nhỏ vì trong độ tuổi này, enzyme trong não của trẻ chưa đủ phát triển để tự giải độc.

Do đó, cha mẹ cần chú ý đến thực đơn dinh dưỡng của trẻ, tránh các thực phẩm chứa excitotoxin như một số loại thực phẩm chế biến sẵn và thực phẩm có chứa chất tạo ngọt nhân tạo.

Để bảo vệ Gaba trong cơ thể, bạn nên tránh ăn thực phẩm chế biến sẵn

Thực phẩm chứa nhiều bột ngọt (MSG)

Các loại thực phẩm chế biến sẵn, thức ăn nhanh hoặc thực phẩm chứa nhiều bột ngọt (MSG) cũng có thể làm giảm Gaba trong não. Mặc dù bột ngọt được sử dụng rộng rãi trong các món ăn để tạo hương vị nhưng việc tiêu thụ quá nhiều bột ngọt có thể gây ảnh hưởng tiêu cực đến hệ thần kinh, làm gián đoạn quá trình sản xuất Gaba. Vì vậy, hạn chế các thực phẩm chứa bột ngọt sẽ giúp bảo vệ sự ổn định của Gaba và duy trì sự cân bằng trong cơ thể.

Bằng cách điều chỉnh chế độ ăn uống và tránh các thực phẩm có thể làm giảm Gaba, bạn sẽ giúp cơ thể duy trì một hệ thần kinh khỏe mạnh và giảm thiểu nguy cơ mắc phải các vấn đề liên quan đến căng thẳng, lo âu và giấc ngủ.

Tác dụng phụ có thể gặp phải khi sử dụng Gaba

Gaba là một chất dẫn truyền thần kinh quan trọng, giúp cân bằng hoạt động của não và cải thiện các vấn đề về lo âu, giấc ngủ. Tuy nhiên, việc sử dụng Gaba không đúng cách hoặc quá liều có thể dẫn đến một số tác dụng phụ không mong muốn. Các chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo rằng người dùng có thể gặp phải các triệu chứng sau khi bổ sung Gaba:

Buồn nôn

Là tác dụng phụ phổ biến khi sử dụng Gaba, đặc biệt là ở những người mới bắt đầu sử dụng.

Đau bao tử và táo bón

Các vấn đề về tiêu hóa có thể xảy ra, ảnh hưởng đến sức khỏe đường ruột.

Mệt mỏi và buồn ngủ

Gaba có tác dụng làm dịu hệ thần kinh nhưng nếu sử dụng quá liều có thể khiến người dùng cảm thấy uể oải, mệt mỏi.

Nếu sử dụng Gaba quá liều có thể khiến người dùng cảm thấy uể oải, mệt mỏi

Giảm cảm giác thèm ăn và yếu cơ

Một số người có thể mất cảm giác thèm ăn hoặc cảm thấy yếu cơ khi sử dụng Gaba quá mức.

Khó thở

Sử dụng liều cao có thể dẫn đến tình trạng khó thở, một tác dụng phụ nghiêm trọng cần được chú ý.

Hy vọng những thông tin trong bài viết này đã giúp bạn hiểu rõ hơn Gaba là gì, có tác dụng ra sao đối với sức khỏe. Nếu bạn có kế hoạch sử dụng Gaba, tốt nhất hãy tham khảo ý kiến bác sĩ để đảm bảo liều lượng phù hợp và tránh các tác dụng phụ không mong muốn.

Xem thêm: Ăn ốc bông có tác dụng gì? Ai không nên ăn ốc bông?

Có thể bạn quan tâm

Thông tin và sản phẩm gợi ý trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, vui lòng liên hệ với Bác sĩ, Dược sĩ hoặc chuyên viên y tế để được tư vấn cụ thể. Xem thêm

Dược sĩ Đại họcNguyễn Mỹ Huyền

Đã kiểm duyệt nội dung

Dược sĩ Đại học có nhiều năm kinh nghiệm trong việc tư vấn Dược phẩm và hỗ trợ giải đáp thắc mắc về Bệnh học. Hiện đang là giảng viên cho Dược sĩ tại Nhà thuốc Long Châu.

Xem thêm thông tin

Chủ đề:Chất dinh dưỡngThực phẩm dinh dưỡng

Các bài viết liên quan

5 loại quả người tiểu đường nên ăn hàng tuần

Gợi ý 4 món ăn vặt giúp bảo vệ gan và đường ruột

Truyền nước hoa quả khi mệt mỏi: Những lợi ích và nguy cơ cần lưu ý

6 lợi ích bất ngờ của việc uống chanh dây thường xuyên

10 thực phẩm giàu vitamin E mà bạn nên bổ sung thường xuyên

7 loại rau củ giàu protein giúp giảm cân hiệu quả

Chế độ ăn uống giàu chất xơ giúp kéo dài tuổi thọ

Liệu trà amla có nhiều chất chống oxy hóa hơn trà xanh không?

Ăn trứng lúc nào trong ngày là tốt nhất?

7 loại trái cây giúp cơ bắp săn chắc mà bạn nên biết