Dấu hiệu lâm sàng người mắc bệnh giun xoắn

Giun xoắn là loại ký sinh trùng thuộc họ Trichinellidae. Chúng là loại giun tròn nhỏ, có khả năng gây bệnh cho người và động vật. Khi tiếp xúc với các nguồn thức ăn hoặc môi trường bị ô nhiễm bởi ấu trùng giun xoắn, người có thể nhiễm bệnh khi ăn thịt chứa ấu trùng này.

Giun xoắn gây bệnh gì?

Rối loạn ký sinh trùng giun xoắn là một bệnh do nhiễm ký sinh trùng giun xoắn, thuộc loại Trichinella thường tồn tại trong ruột của lợn và nhiều loài động vật khác. Khi tiêu thụ thịt chứa ấu trùng giun xoắn và chưa qua chế biến hoặc nấu chín, các ấu trùng này sẽ di chuyển đến ruột và tiếp tục giai đoạn phát triển thành giun trưởng thành trong vài tuần.

Ký sinh trùng giun xoắn tồn tại trong ruột của lợn

Khi đã trưởng thành, giun xoắn sẽ sinh sản để tạo ra những ấu trùng mới. Những ấu trùng này tự bò ra khắp các cơ quan trong cơ thể, thậm chí cả vào cơ bắp. Các biến chứng thường gặp của bệnh giun xoắn bao gồm các vấn đề về hệ hô hấp, viêm phổi, sự suy giảm chức năng tim, tổn thương thận, tim và não. Đây là một bệnh ký sinh trùng khá phổ biến ở vùng nông thôn. Tuy nhiên, với thông tin về vùng mà giun xoắn có thể tồn tại, chúng ta có thể tự bảo vệ mình một cách hiệu quả.

Bệnh giun xoắn do đâu?

Bệnh giun xoắn không lây truyền trực tiếp từ người sang người mà thường thông qua việc tiêu thụ thực phẩm nhiễm ký sinh trùng. Dịch bệnh có thể xuất hiện ở mọi khu vực trên thế giới, nhưng thường phổ biến hơn ở các quốc gia đang phát triển. Việc giun xoắn ký sinh tồn tại ở mỗi nơi đều phụ thuộc vào thói quen ẩm thực, văn hóa ăn uống và thói quen sử dụng thực phẩm sống hoặc thực phẩm tươi của từng vùng. Ở một số khu vực, thịt gấu lại được xem là nguồn lây nhiễm chính. Tuy nhiên, hiện nay ở Việt Nam, thịt heo nhiễm ký sinh trùng vẫn chiếm tỷ lệ lớn nhất. Ở những nơi mà việc giết mổ heo không được kiểm tra, kiểm dịch bởi cơ quan Thú y, khả năng mắc bệnh giun xoắn sẽ tăng lên đáng kể. Các vùng có tập tục ẩm thực sống, thực phẩm chưa qua chế biến hoặc uống tiết canh từ thịt lợn, cũng như sản phẩm từ thịt heo chưa chín có nguy cơ cao mắc các bệnh ký sinh trùng, trong đó có giun xoắn.

Dấu hiệu lâm sàng người mắc bệnh giun xoắn

Biểu hiện lâm sàng của bệnh nhiễm giun xoắn bao gồm các triệu chứng cơ bản sau:

Phù mi mắt: Đây là dấu hiệu đặc trưng và xuất hiện sớm nhất của bệnh giun xoắn. Phù mi thường xuyên mở rộng ra cả khuôn mặt, lan tỏa xuống phần cổ, vai và cả hai tay. Tình trạng phù mi thường đi kèm với sự xuất huyết dưới giác mạc và võng mạc.

Phù mi mắt là dấu hiệu của bệnh giun xoắn

Đau và cứng cơ: Cảm giác đau và căng cơ xảy ra khi thực hiện các hoạt động như thở sâu, ho, nhai, nuốt, và thậm chí cả khi di chuyển, nói chuyện hay ăn uống. Đau cứng cơ giới hạn khả năng vận động tự nhiên của bệnh nhân.

Sốt nhẹ, tăng dần sau 2 - 3 ngày: Nhiễm ký sinh trùng giun xoắn có thể gây tăng nhiệt độ cơ thể lên từ 39 - 40oC.

Các biến chứng về tim mạch và thần kinh: Trong trường hợp nghiêm trọng, bệnh nhân có thể đối mặt với nguy cơ tử vong do suy cơ tim, có thể xảy ra ngay trong tuần đầu hoặc tuần thứ hai sau khi nhiễm bệnh. Các biến chứng khác có thể phát triển từ tuần thứ ba hoặc thứ tư bao gồm viêm cơ, viêm phổi, viêm não, cũng có thể dẫn đến tử vong tùy thuộc vào mức độ và thời gian nhiễm trùng ấu trùng giun xoắn. Tỷ lệ tử vong có thể dao động từ 6 - 30%.

Ngoài ra, các triệu chứng khác có thể bao gồm tiêu chảy, cảm giác khát nước, mồ hôi đổ nhiều, cảm giác ớn lạnh, mệt mỏi và suy kiệt.

Triệu chứng của người mắc bệnh giun xoắn

Khi bị nhiễm giun xoắn, việc thực hiện các xét nghiệm phản ứng ngưng kết bổ thể, miễn dịch huỳnh quang hoặc ELISA thường cho kết quả dương tính. Xét nghiệm công thức máu cũng thường thấy bạch cầu ái toan tăng cao không bình thường.

Thực hiện các xét nghiệm cho kết quả dương tính giun xoắn

Tăng bạch cầu ái toan thường xuất hiện ngay từ những ngày đầu tiên sau khi nhiễm giun xoắn, đỉnh điểm thường đạt vào tuần thứ 3 sau khi mắc bệnh và có thể kéo dài từ 2 đến 4 tháng sau khi đã hồi phục. Tăng lượng bạch cầu ái toan thường khoảng từ 15 đến 30% ở trường hợp nhẹ, trong khi ở trường hợp nặng có thể lên tới 50 đến 60%.

Trong giai đoạn ban đầu sau khi mắc bệnh, có thể phát hiện giun xoắn trưởng thành trong phân. Trong giai đoạn toàn phát, việc lấy mẫu sinh thiết từ các cơ vận động thường sẽ phát hiện nang ấu trùng của giun xoắn.

Khi nghi ngờ hoặc phát hiện các triệu chứng, dấu hiệu người nhiễm giun xoắn, việc thăm khám, dùng thuốc tẩy giun định kỳ và điều trị tại cơ sở y tế là cần thiết. Việc biết được nơi giun xoắn có thể xuất hiện sẽ giúp chúng ta phát hiện và chẩn đoán bệnh một cách chính xác và kịp thời hơn.

Xem thêm: Bị giun tròn có nguy hiểm hay không?