Góc giải đáp: 12 type HPV nguy cơ cao gồm những chủng nào và gây ra bệnh lý gì?

HPV (viết tắt của cụm từ Human Papilloma virus) là tên một loại virus gây u nhú ở con người. Không chỉ là một virus đơn lẻ, HPV bao gồm một nhóm lớn với nhiều loại virus liên quan. Trong đó, mỗi virus đều được đặt tên theo số, gọi chung là type HPV.

Virus HPV chủ yếu lây truyền qua da và điển hình nhất là qua đường tình dục hay thông qua việc tiếp xúc trực tiếp hay gián tiếp ở âm đạo, hậu môn, cổ tử cung, bàng quang, đường niệu, niêm mạc miệng, mắt…

Virus HPV có thể lây lan và tồn tại trong thời gian dài

Nhiễm HPV có thể nhận thấy thông qua biểu hiện lâm sàng gồm các tổn thương da tại chỗ trong trạng thái tăng sinh nội mô biểu bì với nhiều dạng khác nhau như viêm, xơ cứng, sùi niêm mạc, khối u papilloma sinh dục, hầu họng, tăng sinh tế bào keratin.

Có tới hơn 200 type HPV, trong đó có 40 type lây qua đường tình dục. Các loại HPV lây truyền qua đường tình dục này được phân loại thành hai nhóm gồm nhóm HPV nguy cơ thấp và nhóm 12 type HPV nguy cơ cao.

Phần lớn HPV sẽ tự khỏi và không gây ra nhiều vấn đề về sức khỏe, tỷ lệ tự khỏi trong vòng 8 tháng chiếm 50% và tự khỏi trong vòng 2 năm chiếm 90%. Thời gian tự khỏi sẽ tỷ lệ thuận với mức độ nguy cơ của HPV.

Phân loại các nhóm virus và 12 type HPV nguy cơ cao

Nhóm các type HPV nguy cơ cao có thể gây ra một số loại ung thư với 12 loại HPV gồm 31, 33, 35, 39, 45, 51, 52, 56, 58, 59, 66, 68 và 2 loại điển hình nhất là HPV 16 và HPV 18. Đây chính là các chủng HPV nguy cơ cao có thể gây ra sự biến đổi tế bào ở cổ tử cung, và là nguyên nhân chính dẫn đến ung thư cổ tử cung ở nữ giới.

Tình trạng nhiễm HPV là rất phổ biến ở bất cứ độ tuổi và có thể gặp ở bất cứ ai có quan hệ tình dục. Trong đó, có gần một nửa số ca nhiễm thuộc nhóm HPV nguy cơ cao. Tuy nhiên, không phải ai mắc 12 type HPV nguy cơ cao hoặc type 16, 18 đều bị ung thư bởi khi hệ miễn dịch khỏe mạnh sẽ có khả năng chống lại sự phát triển và gây bệnh của virus. Ngược lại, cơ thể miễn dịch yếu, nhiễm HPV kéo dài nhiều năm có thể dẫn đến sự thay đổi tế bào, bệnh sẽ chuyển nặng theo thời gian và thành ung thư nếu không được phát hiện sớm và điều trị đúng cách.

12 type HPV nguy cơ cao có thể gây ra những bệnh lý nào?

Cơ chế hoạt động của HPV chính là tấn công vào các tế bào vảy lót bề mặt bên trong của các bộ phận này. Vì thế, các bệnh ung thư HPV hầu hết đều là ung thư biểu mô tế bào vảy. Ngoài ra, còn có dạng ung thư biểu mô tuyến do sự tấn công của virus HPV vào các tế bào tuyến trong cổ tử cung.

Theo Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ, HPV nguy cơ cao có thể gây ra các bệnh ung thư ở những bộ phận HPV xâm nhập vào tế bào gồm các bệnh sau:

Ung thư cổ tử cung do virus HPV

HPV là nguyên nhân hàng đầu gây ra ung thư cổ tử cung. Việc tầm soát ung thư định kỳ có thể phát hiện sớm và ngăn ngừa ngay từ giai đoạn tế bào tiền ung thư trước khi chúng phát triển thành ung thư. Không chỉ ảnh hưởng sức khỏe, ung thư cổ tử cung còn có thể tước đi thiên chức làm mẹ của người phụ nữ.

12 type HPV nguy cơ cao là nguyên nhân hàng đầu gây ung thư cổ tử cung

Ung thư cổ tử cung có thể nhận biết thông qua các dấu hiệu như: xuất huyết âm đạo, dịch tiết âm đạo bất thường về màu và mùi, có thể thấy đau hoặc chảy máu sau khi quan hệ, thường xuyên đau bụng dưới, sụt cân không rõ nguyên nhân…

Ung thư hầu họng

Phổ biến nhất là bệnh ung thư phát triển ở amidan hoặc mặt sau lưỡi do virus HPV gây ra (chiếm tới 70%). Thực tế đáng lo ngại là số ca nhiễm bệnh mới đang tăng lên mỗi năm, và trở thành bệnh ung thư liên quan đến HPV phổ biến nhất ở Mỹ.

Ung thư hậu môn

Theo thống kê, có hơn 90% ca ung thư hậu môn là do 12 type HPV nguy cơ cao gây ra. Ung thư hậu môn thường gặp ở phụ nữ với tỷ lệ cao gần gấp đôi so với nam giới. Người bị ung thư hậu môn thường có các triệu chứng sau:

Chảy máu tươi ở hậu môn.

Đau tức nặng ở vùng hậu môn.

Ngứa và chảy dịch có mùi hôi hoặc có máu từ ống hậu môn.

Xuất hiện các khối sưng phồng xung quanh lỗ hậu môn.

Rối loạn tiêu hóa như táo bón hoặc tiêu chảy kéo dài.

Khuôn phân có sự thay đổi.

Ung thư âm đạo, âm hộ do 12 type HPV nguy cơ cao

Chiếm tới 75% số ca mắc ung thư âm đạo âm hộ là do virus HPV gây ra. Bệnh ung thư âm đạo chủ yếu xảy ra ở phụ nữ lớn tuổi, và sau mãn kinh. Các triệu chứng điển hình của ung thư âm hộ gồm:

Ngứa âm đạo kéo dài nhiều tháng đến nhiều năm.

Đau rát vùng có u.

Có thể sờ thấy khối u ở âm đạo.

Xuất hiện hạch ở bẹn, hạch to có thể vỡ gây loét da hoặc chèn ép tĩnh mạch đùi gây phù, viêm tĩnh mạch huyết khối.

Trong giai đoạn tiến triển nặng, u lan rộng xâm lấn vào các cơ quan xung quanh như niệu đạo, bàng quang, vách âm đạo, trực tràng tạo ra các lỗ rò bàng quang âm đạo, rò trực tràng âm đạo.

Quan hệ tình dục bừa bãi làm tăng nguy cơ ung thư do HPV

Ung thư dương vật

Bệnh thường xuất phát từ ung thư ở lớp biểu mô của niêm mạc quy đầu, bao quy đầu. Trong đó, 12 type HPV nguy cơ cao chính là nguyên nhân gây bệnh hàng đầu. Ung thư dương vật ở giai đoạn đầu có thể nhận diện thông qua các dấu hiệu sau:

Dương vật thay đổi màu sắc.

Đau âm ỉ hoặc đau nhói, đặc biệt khi dương vật ở trạng thái cương cứng hoặc va chạm.

Xuất hiện dịch mùi hôi hoặc rỉ máu ở đầu dương vật sau quan hệ.

Bao quy đầu khó di động.

Xuất hiện mụn cóc, nốt sần hoặc vết loét ở bao quy đầu.

Có thể thấy, 12 type HPV nguy cơ cao có thể gây ra những căn bệnh ung thư đe dọa tính mạng người bệnh. Thế nhưng, cho đến nay vẫn chưa có thuốc đặc trị virus HPV mà khả năng chống lại bệnh phụ thuộc rất lớn vào đề kháng và miễn dịch của cơ thể. Chính vì thế, tiêm phòng vắc xin HPV từ sớm trước khi quan hệ tình dục và thực hiện các biện pháp bảo vệ, tăng cường sức khỏe và khám sức khỏe định kỳ là rất cần thiết để đẩy lùi nguy cơ mắc bệnh.

An An