Làm sao để phân biệt giữa nám, tàn nhang, đồi mồi?

Tàn nhang, đồi mồi và nám thường xuất hiện ở chung một vùng da, do đó việc phân biệt chúng không hề đơn giản. Tuy nhiên, nám và tàn nhang thường xuất hiện do rối loạn nội tiết tố hoặc do di truyền, còn đồi mồi thường do tình trạng lão hóa da theo thời gian và tuổi tác.

Cách phân biệt tàn nhang, đồi mồi, nám

Nhìn chung, cả ba đều xuất hiện do có sự gia tăng hắc sắc tố melanin ở các tầng của biểu bì.

Nám

Nám là các đốm sẫm màu, độ đậm nhạt khác nhau. Chúng thường xuất hiện đối xứng ở hai bên má, môi trên, cằm hoặc trán hoặc ở các vị trí thường xuyên tiếp xúc với ánh mặt trời. Nám da vô cùng dễ nhận dạng vì màu ngã thâm vàng hoặc nâu đậm, kích thước không đồng đều nhưng thường to hơn tàn nhang và đồi mồi.

Nám thường có kích thước lớn và lan rộng ở vùng má

Có ba loại nám:

Nám mảng (nám nông): Đây là loại nám chỉ mới nằm ở lớp biểu bì - lớp trên cùng của da nên dễ điều trị dứt điểm nhất. Chúng xuất hiện từng mảng màu khá nhạt và có tính lan.

Nám sâu (nám đốm): Loại này nằm ở sâu ở tầng hạ bì và có màu đậm hơn, xuất hiện theo từng đốm nhỏ. Loại nám này khá “lì lợm” và khó điều trị, thường phải trị trong thời gian dài và thường chỉ có thể trị được 80%.

Nám hỗn hợp: Da xuất hiện cả hai loại nám nêu trên thì sẽ gọi là nám hỗn hợp. Loại này phức tạp ở chỗ phải điều trị bằng hai cách khác nhau tuỳ vào từng vùng nám và từng loại nám.

Tàn nhang

Tàn nhang là các đốm nâu hình tròn có kích thước từ chấm nhỏ như đầu kim tới vài milimet (thường là nhỏ hơn năm mm). Nguyên nhân hình thành tàn nhang một phần là do di truyền, một phần là do da thường xuyên tiếp xúc với ánh mặt trời gây tổn thương và lão hoá da, từ đó hình thành tàn nhang.

Tàn nhang có màu sắc nhạt và kích thước nhỏ hơn

Tàn nhang thường có màu đỏ, vàng, nâu vàng, nâu sáng, nâu đến đen nhưng luôn luôn đậm hơn màu da các vùng lân cận là do sự lắng đọng của melanin. Chúng thường xuất hiện ở má, mũi, cánh tay hoặc các vùng thường xuyên tiếp xúc với ánh nắng mặt trời.

Đồi mồi

Đồi mồi là tình trạng da xuất hiện các đốm màu đỏ nâu, đỏ, nâu đậm ở các khu vực như cánh tay, mu bàn tay, đuôi mắt, gò má,... Đồi mồi thường chia thành hai loại đó là đồi mồi nổi trên da như nốt ruồi, đậm dần theo thời gian và đồi mồi nằm dẹp ở da, không bị nổi lên cộm da và thường có màu sắc nhạt hơn đồi mồi nổi trên da.

Đồi mồi không nổi cộ trên da thường có màu sắc nâu nhạt

Một số biện pháp đề phòng tăng sắc tố da

Việc ngăn chặn, đề phòng và điều trị dứt điểm các vấn đề về tăng sắc tố da không dễ dàng, đòi hỏi phải có sự kiên nhẫn, thời gian lâu dài và tốn kém. Tuy nhiên, phòng bệnh hơn chữa bệnh. Dưới đây là một số biện pháp nhằm hạn chế ít nhất có thể tình trạng da tăng sắc tố da để không xuất hiện nám tàn nhang đồi mồi:

Hạn chế ra ngoài hoăc tránh ánh nắng mặt trời trực tiếp trong khoảng từ 10 giờ sáng đến 15 giờ chiều. Đây là lúc ánh mặt trời hoạt động mạnh mẽ nhất, các tia UV có tác động cực mạnh lên bề mặt da. Do đó, nếu được các bạn hãy sắp xếp công việc để không phải ra ngoài hoặc hoạt động ngoài trời trong khoảng thời gian này trong ngày.

Thường xuyên dùng kem chống nắng, bôi kem trước 15 - 30 phút trước lúc đi ra ngoài. Lựa chọn các sản phẩm kem chống nắng có chỉ số che nắng (SPF) chí ít là 30. Mỗi lần chỉ cần bôi một lượng kem chống nắng vừa phải và nên bôi lại sau mỗi 2 giờ hoặc sau khi bơi, hoạt động đổ mồ hôi nhiều. Đội mũ rộng vành và bảo đảm tia nắng không tác động trực tiếp vào da mặt.

Thường xuyên sử dụng kem chống nắng để bảo vệ da

Hạn chế sử dụng các thức ăn làm sung huyết trên da, bởi sẽ làm những vết nám, tàn nhang đậm hơn. Hạn chế ượu, bia và những món cay nóng, chiên xào nhiều dầu mỡ. Tăng cường khẩu phần ăn những loại rau quả tươi, uống nhiều nước, ít nhất là uống đủ 1,5-2 lít nước, ngủ đủ giấc, tham gia các hoạt động thể dục thể thao. Bổ sung thêm vào thực đơn những hực phẩm giàu những vitamin A, C, E, omega-3,... để chống lão hóa da, nâng cao hàng ra bảo vệ cho làn da từ bên trong.

Khi bị nám da, tàn nhang, đồi mồi các bạn cần phải đi khám bác sĩ da liễu để xác định nguyên nhân và có biện pháp chữa trị hiệu quả. Tuyệt đối không bôi thuốc hoặc mỹ phẩm không rõ nguồn gốc. Các thành phần hoá chất được dùng trong những mỹ phẩm là con dao hai lưỡi, nếu không sử dụng đúng cách da sẽ ngày càng bị bào mòn, lớp da non được tái tạo nhưng không có biện pháp chăm sóc phù hợp sẽ dẫn đến tình trạng bị nám da. Đồng thời một số loại kem dưỡng có chứa hàm lượng nhỏ thủy ngân nhưng có thể gây teo da, nếu sử dụng lâu da mặt sẽ nám vĩnh viễn, không thể cứu chữa được nữa.

Trên đây là một số thông tin về nám, tàn nhang, đồi mồi cũng như các biện pháp để hạn chế sự xuất hiện của chúng. Hi vọng qua bài viết này quý đọc giả có thể phân biệt nám, tàn nhang, đồi mồi để lựa chọn phương pháp điều trị thích hợp. Trong một số trường hợp, bạn nên tham khảo kĩ các thông tin trước khi tiến hành điều trị, nếu cần thiết nên tìm đến bác sĩ da liễu để được tư vấn và hướng dẫn kĩ càng hơn.

Như Nguyễn