Bệnh cường giáp có lây không và cách phòng ngừa hiệu quả
Thứ Hai, 21 tháng 12, 2020
Tham vấn y khoa: ThS.BS Nguyễn Thị Ly

Một trong những bệnh lý tuyến giáp thường gặp nhất là cường giáp, gây ảnh hưởng lớn đến sức khỏe cũng như cuộc sống của người bệnh. Bệnh cường giáp có thể gây nhiều biến chứng nguy hiểm nếu không được điều trị kịp thời. Vậy bệnh cường giáp có lây không và làm thế nào để phòng ngừa hiệu quả?

sub_title: 1. Bệnh cường giáp có lây không?
sub_content: Rối loạn cường giáp là một dạng rối loạn tự miễn dịch, nguyên nhân bệnh lý rất đa dạng nhưng phổ biến nhất là bệnh Graves. Cơ chế xảy ra bệnh lý như sau:
Hệ thống miễn dịch gặp vấn đề, sản xuất kháng thể tấn công nhầm tế bào tuyến giáp. Điều này vô tình kích thích tuyến giáp tăng tiết hormone T4, hậu quả là Bệnh cường giáp.


Viêm tuyến giáp, u tuyến độc, viêm tuyến yên, chế độ ăn thừa iốt,… cũng có thể là một trong những nguyên nhân gây cường giáp.
Có thể thấy bệnh cường giáp không liên quan đến virus, vi khuẩn hay ký sinh trùng, vì thế nếu bạn đang thắc mắc là bệnh cường giáp có lây không thì câu trả lời là bệnh không có khả năng lây nhiễm từ người sang người. Do đó, bạn có thể hoàn toàn yên tâm khi tiếp xúc gần với bệnh nhân.

sub_title: 2. Yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh cường giáp
sub_content: Tuy không lây lan thành dịch bệnh nhưng các đối tượng có yếu tố nguy cơ sau có nguy cơ khởi phát bệnh cao hơn:
2.1. Yếu tố di truyền
Trong gia đình họ hàng gần, có thể là bố mẹ, anh chị em ruột, ông bà,… có người mắc bệnh cường giáp hoặc rối loạn tự miễn khác thì nguy cơ mắc bệnh của họ cũng cao hơn bình thường.


2.2. Yếu tố biến đổi gen
Hệ gen của con người vô cùng phức tạp, trong đó một số loại gen có khả năng tăng cường hệ thống miễn dịch để nhận dạng các protein của cơ thể với protein ngoại lai có nguy cơ gây bệnh. Khi đó hệ miễn dịch chỉ sản xuất kháng thể vô hiệu hóa protein ngoài cơ thể. Tuy nhiên nếu khiếm khuyết các gen này hoặc sai cấu trúc, người bệnh có nguy cơ cao bị cường giáp.
2.3. Yếu tố khác
Một số yếu tố không do gen cũng có mối liên hệ với nguy cơ mắc bệnh cường giáp song cơ chế gây bệnh chưa rõ ràng như: nhiễm trùng do vi khuẩn hoặc virus, sử dụng quá nhiều hoặc quá ít iot, thay đổi nồng độ hormone sinh dục, tác dụng phụ của thuốc điều trị, hút thuốc lá, bệnh lý về mắt,…

sub_title: 3. Phòng ngừa bệnh cường giáp hiệu quả
sub_content: Bệnh cường giáp giai đoạn đầu không gây triệu chứng rõ ràng, cũng khó phát hiện bệnh bằng thăm khám sức khỏe thông thường. Vì thế chúng ta nên chủ động phòng ngừa bệnh cường giáp cũng như các bệnh lý tuyến giáp khác bằng những biện pháp sau:
3.1. Tập thể dục thường xuyên
Tập thể dục thường xuyên là cách tốt nhất để tăng cường hệ miễn dịch chủ động của cơ thể, phòng ngừa bệnh rối loạn chức năng tuyến giáp nói riêng và bệnh tật nói chung. Khi hệ miễn dịch hoạt động tốt, nguy cơ mắc bệnh do kháng thể nhận diện và tiêu diệt nhầm tế bào tuyến giáp cũng được hạn chế.


3.2. Bổ sung đủ I Ốt
Cung cấp thiếu hoặc thừa iốt đều là nguyên nhân gây ra các bệnh lý tuyến giáp, vì thế hãy đảm bảo các bữa ăn hàng ngày cung cấp đủ lượng chất này mà cơ thể cần. Đặc biệt phụ nữ mang thai là đối tượng cần tăng cường bổ sung iot để tăng cường sức khỏe của mẹ, giúp thai nhi phát triển trí tuệ tốt hơn, phòng ngừa biến chứng thai kỳ.
3.3. Dinh dưỡng hợp lý
Trong phòng ngừa và hạn chế tiến triển bệnh cường giáp, thực phẩm giàu chất oxy hóa luôn được khuyến cáo hàng đầu. Cụ thể, những thực phẩm tăng cường chất oxy hóa bao gồm:
- Hoa quả: Đặc biệt là các loại quả mọng như dâu tây, việt quất, cà chua, cam, quýt,…
- Rau xanh: các loại rau họ cải như bắp cải, cải xoăn, súp lơ,… có tác dụng điều hòa chức năng tuyến giáp, giảm hoạt động của tuyến giáp.
3.4. Xây dựng lối sống lành mạnh
Lối sống lành mạnh giúp con người phòng ngừa rất nhiều bệnh lý nói chung và bệnh tuyến giáp nói riêng bao gồm: Ăn đủ bữa, đủ dinh dưỡng, hạn chế thực phẩm chiên rán, chế biến sẵn, thực phẩm “bẩn” chứa nhiều chất độc gây hại, đồ uống có cồn gây kích thích, thuốc lá,…


Do nguyên nhân gây bệnh rối loạn tự miễn cường giáp không cụ thể và không tác động nhiều bởi yếu tố con người có thể kiểm soát nên việc phòng ngừa chủ yếu là tăng cường sức khỏe, đảm bảo sự hoạt động bình thường của tuyến giáp.
Ngoài ra, việc thăm khám tuyến giáp hàng năm cũng được khuyến khích với mọi đối tượng, đặc biệt là nữ giới từ 20 tuổi trở lên. Đây là nhóm đối tượng có tỉ lệ mắc bệnh cường giáp cao nhất. Kiểm tra tuyến giáp định kỳ cho phép xác định nguy cơ hoặc tình trạng bệnh sớm để can thiệp điều trị. Nhất là khi hầu hết các bệnh tuyến giáp không có triệu chứng, biểu hiện gì cho đến khi gây biến chứng như: cổ to ra, nói khàn, nuốt nghẹn, cảm giác có u ở cổ,…
Ngoài ra, khi phát hiện những triệu chứng bệnh cường giáp như: mắt lồi, thân nhiệt cao, cổ to, đau họng, suy giảm thị lực,… cần sớm đi khám tại chuyên khoa nội tiết các Trung tâm y tế, Bệnh viện lớn trên cả nước. Các gói khám sức khỏe chuyên sâu hiện nay cũng kiểm tra và sàng lọc sớm bệnh lý tuyến giáp, trong đó có cường giáp bởi căn bệnh này gây ảnh hưởng rất nhiều đến cuộc sống và năng suất lao động.


Bất cứ ai cũng có thể mắc bệnh cường giáp, tuy nhiên số trường hợp nữ giới mắc bệnh cao hơn nhiều lần so với nam giới. Triệu chứng và biến chứng bệnh ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe, sinh hoạt và chất lượng cuộc sống của bệnh nhân. Vì thế phát hiện sớm và điều trị tích cực là cách hiệu quả để bảo vệ cơ thể trước căn bệnh rối loạn miễn dịch này.
Nếu bạn thắc mắc bệnh cường giáp có lây không thì chắc chắn câu trả lời là không. Bạn hãy hoàn toàn yên tâm khi tiếp xúc với bệnh nhân, giúp họ tránh tự ti, mặc cảm, hòa nhập với cộng đồng.