Xơ gan mất bù và 5 triệu chứng điển hình của bệnh
Thứ Năm, 1 tháng 8, 2019
ThS. BS Hoàng Thị Năng, Bệnh viện Đa khoa MEDLATEC

Xơ gan mất bù, hay còn gọi là xơ gan cổ trướng, là giai đoạn cuối của bệnh xơ gan (xơ gan còn bù là giai đoạn đầu của bệnh xơ gan). Lúc này, gan đã mất khả năng hồi phục, gần như không còn khả năng tái sinh tế bào mới cũng như hoàn thành tốt vai trò của mình nữa.

sub_title: 1. Phân biệt xơ gan mất bù và xơ gan còn bù
sub_content: Hầu hết mọi người khi nghe tới chẩn đoán bệnh xơ gan mất bù và xơ gan còn bù đều không thể phân biệt được cũng như khó hiểu với tên gọi này. Đây thực chất là 2 giai đoạn của căn bệnh xơ gan, thể hiện tình trạng xơ hóa gan ở mức độ nào và khả năng điều trị bệnh.


1.1 Xơ gan còn bù là gì?
Xơ gan còn bù là giai đoạn đầu của căn bệnh xơ gan, có thể hiểu là giai đoạn đầu của quá trình xơ hóa gan. Lúc này, chức năng gan vẫn còn hoạt động bình thường, bởi phần gan chưa bị xơ hóa vẫn có thể làm việc tốt thay cho phần gan đã bị xơ hóa. Đây là lí do mà giai đoạn này gọi là xơ gan còn bù.
Xơ gan còn bù thường triệu chứng không rõ rệt, người bệnh đôi khi chỉ thấy chán ăn, mệt mỏi, đau nhẹ sườn phải, khó tiêu,…
Hầu hết bệnh nhân giai đoạn này không cần điều trị chuyên biệt, chỉ cần sử dụng thuốc hỗ trợ, có chế độ dinh dưỡng và loại trừ nguyên nhân gây bệnh là được. Nếu bệnh nhân xơ gan không uống rượu bia, đảm bảo chế độ sinh hoạt và ăn uống khoa học thì phần gan mới bị tổn thương sẽ có thể hồi phục.
1.2. Xơ gan mất bù là gì?
Khi bệnh xơ gan đã chuyển sang giai đoạn cuối, tế bào gan chưa bị xơ hóa không thể làm việc bù cho phần gan bị xơ hóa thì gọi là xơ gan mất bù. Biểu hiện triệu chứng của xơ gan mất bù cũng rất rõ ràng, bởi gan bị suy giảm chức năng nghiêm trọng.
Bởi gan ở giai đoạn này hầu như bị xơ hóa hoàn toàn, nên khả năng phục hồi là không thể. Việc điều trị xơ gan mất bù cũng chỉ có thể khắc phục triệu chứng, giảm nhẹ và phòng ngừa biến chứng nguy hiểm, kéo dài sự sống cho bệnh nhân mà thôi.

sub_title: 2. 5 triệu chứng điển hình của xơ gan mất bù
sub_content: Xơ gan mất bù gây nhiều triệu chứng, song dưới đây là 5 triệu chứng điển hình nhất:
2.1. Xuất huyết nội tạng
Xuất huyết nội tạng là triệu chứng thường gặp của xơ gan mất bù, theo thống kê có đến 50% bệnh nhân gặp phải tình trạng này.


Nguyên nhân là từ tĩnh mạch cửa gan, huyết áp cao nội bộ gây áp lực lên hệ thống tĩnh mạch ở dạ dày và ruột, khiến chúng giãn ra và phồng to lên. Các tĩnh mạch này vì thế rất dễ vỡ, khi vỡ sẽ gây xuất huyết nội tạng.
2.2. Chướng bụng - cổ trướng
Theo các bác sĩ chuyên khoa, có đến 85% bệnh nhân xơ gan mất bù bị cổ trướng. Cụ thể hơn, bụng ngày càng to ra, trong ổ bụng chứa nhiều dịch khiến da bị căng lên. Hai bên mạn sườn và trên da bụng, các mạch máu cũng nổi rõ.
Nguyên nhân là do gan không thể lọc máu và tổng hợp protein khiến dịch ứ đọng, làm tăng áp lực lên mao mạch trong khi áp lực thẩm thấu giảm. Albumin huyết tương giảm khiến nước và các chất khác bị đẩy ra khỏi lòng mạch, tràn ra khoang màng bụng và gây cổ trướng.
Dịch cổ trướng ở khoang bụng càng lớn, áp lực vào vòng bụng càng nhiều, bệnh nhân càng đau đớn nặng nề. Biện pháp khắc phục là cần hút dịch cổ trướng thường xuyên.
2.3. Phù nề
Phù nề cũng là triệu chứng điển hình, dễ nhận thấy của xơ gan mất bù. Do chức năng gan suy kiệt, nước và dịch cơ thể tích tụ, người bệnh thường bị phù 2 chân, có thể phù toàn thân.


2.4 Vàng mắt, da
Bệnh nhân xơ gan còn bù cũng có thể đã bị vàng da, song sang giai đoạn xơ gan mất bù, da sẽ sẫm màu hơn, dần chuyển sang màu vàng nghệ. Hơn nữa, màu vàng này cũng xuất hiện nhiều hơn, cả ở mắt và móng tay.
Nguyên nhân cũng chức năng giải độc tốt ở gan kém, gây tích tụ bilirubin trên da, mắt và móng tay.
2.5. Chứng não gan
Khi bị xơ gan mất bù, khả năng lọc máu và thải độc của gan gần như không còn, khiến nhiều độc tố trong cơ thể bị ứ đọng, nhất là ammoniac. Khi ammoniac tích tụ trong máu tới một lượng nào đó sẽ gây ra chứng não gan.
Người bệnh lúc này sẽ dần mất ý thức về lời nói, hành vi, cơ thể suy nhược, mắt mờ, mệt mỏi. Nếu không can thiệp kịp thời, chứng não gan cùng một cơn co giật có thể khiến bệnh nhân tử vong.
Ngoài 5 triệu chứng điển hình trên, bệnh nhân xơ gan mất bù còn có thể gặp các triệu chứng khác như: suy thận, thiếu máu, sao mạch trên da, buồn nôn, nôn ói, viêm phúc mạc vi khuẩn, môi, lưỡi và niêm mạc mắt nhợt nhạt, chán ăn, sụt cân, bầm xuất huyết dưới da, tiêu chảy, phân nhạt màu…

sub_title: 3. Bệnh nhân xơ gan mất bù có thể sống được bao lâu?
sub_content: Có thể nói, xơ gan chuyển sang giai đoạn mất bù là cực kỳ nguy hiểm, hiện nay y học vẫn chưa có phương pháp để chữa khỏi bệnh ở giai đoạn này. Theo thống kê, khoảng 50% bệnh nhân xơ gan mất bù tử vong trong vòng 1 năm đầu tiên.


Tới nay, các phương pháp điều trị cho bệnh nhân xơ gan giai đoạn này chủ yếu đều để giúp người bệnh giảm đau đớn, kéo dài sự sống.
Người bệnh xơ gan mất bù có thể sống được khoảng 1 - 3 năm, tùy theo sức khỏe của từng bệnh nhân và khả năng đáp ứng điều trị. Nghị lực sống, sự kiên trì và tuân thủ điều trị là những yếu tố quan trọng để bệnh nhân kéo dài sự sống.
Ngoài ra, bệnh nhân xơ gan mất bù cũng có thể hy vọng vào phương pháp ghép gan. Tuy nhiên, thủ tục này chi phí cao, hơn nữa còn yêu cầu phải có gan hiến tạng thích hợp thì mới thực hiện được.
Như vậy, việc điều trị xơ gan mất bù là vô cùng khó khăn, tiên lượng sống cũng ngắn nên hơn hết, phát hiện và điều trị xơ gan sớm là vô cùng quan trọng. Ngay khi phát hiện các dấu hiệu của bệnh, hãy sớm đến bệnh viện uy tín để tầm soát và kiểm tra ngay nhé.
MEDLATEC là bệnh viện đa khoa lớn, nổi tiếng cả nước nằm ngay tại thủ đô Hà Nội. Với đội ngũ bác sĩ chuyên môn cao, giàu kinh nghiệm, mọi thắc mắc của bạn về sức khỏe, MEDLATEC là địa chỉ tin cậy của người bệnh.
Nếu bạn đang gặp phải các vấn đề về gan, triệu chứng nghi mắc của bệnh, hãy liên hệ với MEDLATEC để được tư vấn, chăm sóc và khám chữa kịp thời.