Tìm hiểu về u thần kinh nội tiết - căn bệnh ít người biết
Thứ Tư, 31 tháng 3, 2021
Tham vấn y khoa: BS. Đinh Văn Chỉnh

U thần kinh nội tiết một căn bệnh không dễ nhận biết và phát hiện ra sớm. Bởi chúng có khả năng xuất hiện ở bất kỳ đâu trên cơ thể. Qua bài viết dưới đây, chúng tôi sẽ giúp bạn hiểu như thế nào là u thần kinh nội tiết? Làm sao để nhận biết cũng như cách điều trị hiệu quả nhất.

sub_title: 1. U thần kinh nội tiết là bệnh gì?
sub_content: Tất cả các loại u có nguồn gốc từ các tế bào thần kinh nội tiết đều gọi là u thần kinh nội tiết (neuroendocrine tumor). Khi hệ thần kinh trung ương phát tín hiệu, nếu các tế bào hay khối u này nhận được tín hiệu chúng sẽ trở thành và hoạt động như những tế bào thần kinh bình thường. Không những vậy chúng còn có khả năng hoạt động như cơ quan nội tiết hormon thông qua việc phóng các phân tử nhỏ vào hệ tuần hoàn.
Vị trí cụ thể của những u thần kinh nội tiết này là không xác định, chúng có thể xuất hiện ở bất cứ đâu trong cơ thể chúng ta. Tuy nhiên phổi, ruột non, ruột thừa, tuyến tụy,... là những cơ quan thường có sự xuất hiện của những u này.
Mức độ phát triển của chúng cũng không đồng đều, có loại phát triển nhanh, có loại phát triển chậm.
Bên cạnh việc phân loại dựa vào mức độ phát triển kích thước của các u, chúng ta còn có thể chia các khối u thành: các khối u nội tiết chức năng và các khối u nội tiết không phải u chức năng. Việc phân chia này phụ thuộc vào khả năng làm tăng bài tiết hormon ở các u hay không.
Ngoài ra, còn có thể phân loại chúng dựa vào nơi các khối u thần kinh nội tiết này khởi phát như:
- Khối u carcinoid: Loại này thường được tìm thấy trong đường tiêu hóa, ruột thừa, tuyến ức hoặc phổi. Đôi khi chúng còn có nguồn gốc từ các hạch bạch huyết, não, tuyến sinh dục, thậm chí là da,...
- U thần kinh nội tiết tuyến tụy: Các khối này không những được tìm thấy bên trong tuyến tụy, mà đôi khi còn được tìm thấy ở bên ngoài tuyến tụy.
Mỗi loại u xuất hiện ở bất kỳ một tuyến nội tiết sẽ mang một tên riêng của nó như: u xuất hiện ở tuyến thượng thận gọi là u tuyến thượng thận, hoặc u tuyến yên, u tuyến giáp,...



sub_title: 2. U thần kinh nội tiết xuất hiện do đâu?
sub_content: Các khối u thần kinh nội tiết này có nguồn gốc từ các tế bào thần kinh nội tiết. Tuy nhiên, nguyên nhân dẫn đến sự bắt nguồn này đến này vẫn chưa có câu trả lời chính xác.
Nhìn chung, khi các ADN của các tế bào thần kinh này bị đột biến, dẫn đến tăng sinh tế bào. Quá trình nhân bản diễn ra nhanh chóng đồng thời những khối u này xuất hiện từ đây.
Những khối u ác tính có tốc độ phát triển nhanh ảnh hưởng đến cơ thể nhiều hơn là những u lành tính. Chúng nhanh chóng xâm lấn, phá hủy hầu hết các mô. Kể cả những mô nơi mà chúng lây lan, di căn đến cũng bị chúng “ăn mòn” nhanh chóng.



sub_title: 3. Bạn sẽ cảm thấy như thế nào nếu chẳng may mắc phải căn bệnh hiếm gặp này?
sub_content: Có rất nhiều loại khối u nội tiết, mỗi loại u sẽ có những triệu chứng đặc trưng riêng của nó. Chúng biểu hiện như thế nào trên cơ thể là dựa vào vị trí nơi những khối u nội tiết này xuất hiện và còn lượng dư thừa hormon do các khối u tăng tiết ra.
Tuy nhiên, một số triệu chứng đặc trưng chung khi các khối u này xuất hiện như:
- Các khối u phát triển nhanh cơ thể càng tăng cảm giác mệt mỏi, đau nhói.
- Có cảm giác như có các khối u dưới da.
- Sụt cân nhanh chóng, một cách không tự chủ được.
Đối với những khối u nội tiết chức năng, khi lượng hormon bị tăng tiết quá mức:
- Da đỏ, xuất hiện các hạt đỏ lấm tấm, phát ban.
- Mất nước, cảm thấy liên tục khát nước.
- Tiêu chảy, kết hợp tiểu tiện nhiều hơn bình thường.
- Rối loạn thần kinh, run rẩy, chóng mặt,...
Nếu cơ thể xuất hiện những triệu chứng trên, bạn nên cân nhắc đến việc kiểm tra sức khỏe của mình, để kịp thời phát hiện bệnh và có những phương pháp điều trị hiệu quả.



sub_title: 4. U thần kinh nội tuyến có điều trị được không?
sub_content: Bên cạnh việc nghe và tìm hiểu rõ những triệu chứng mà bạn nêu ra trong quá trình thăm khám, các bác sĩ sẽ tiến hành thêm nhiều kiểm tra khác để có thể chẩn đoán tốt cho bệnh từ đó mới có thể đưa ra những phác đồ điều trị phù hợp.
Tiến hành các xét nghiệm nồng độ hormon, xét nghiệm hình ảnh, hoặc sinh thiết là những phương pháp kiểm tra mà bác sĩ có thể tiến hành để xác định độ nghiêm trọng cũng như khả năng di căn của khối u.
Với từng mức độ bệnh khác nhau sẽ có các phương pháp điều trị phù hợp như:
Phẫu thuật:
Với phương pháp này các khối u sẽ được loại bỏ ra khỏi cơ thể. Các khối u sẽ được loại bỏ gần như hoàn toàn cùng với một ít mô và hạch xung quanh nó.
Hóa trị:
Một trong những phương pháp mang đến khá nhiều đau đớn cho bệnh nhân. Việc thực hiện phương pháp này được sử dụng để bổ trợ phương pháp phẫu thuật nhằm loại bỏ triệt để tế bào ác tính, và dự phòng các trường hợp tái phát. Một số loại thuốc có tác dụng tấn công tế bào khối u lần lượt được đưa vào cơ thể thông qua đường tĩnh mạch cánh tay hoặc qua đường miệng đối với thuốc dạng viên.
Liệu pháp điều trị đúng đích:
Đúng với tên gọi của nó. Phương pháp này sẽ tác động, tiêu diệt trực tiếp các tế bào khối u mà rất ít ảnh hưởng đến các tế bào lân cận. Phương pháp này sẽ được áp dụng kết hợp với trường hợp hóa trị cho những khối u di căn.
Điều trị bằng phương pháp phóng xạ thụ thể peptide (PRRT)
Đây cũng là một trong những phương pháp được áp dụng cho những trường hợp khối u di căn. Việc kết hợp thuốc cùng một ít chất phóng xạ vào chính tế bào ung thư giúp các bức xạ tiếp cận và tác động trực tiếp đến các tế bào này.
Bổ sung một số loại thuốc giúp kiểm soát hormon dư thừa:
Trong quá trình kiểm tra nếu phát hiện có những triệu chứng do lượng hormone dư thừa từ các khối u tăng tiết, các bác sĩ sẽ chỉ định bạn dùng thêm một số loại thuốc có tác dụng kiểm soát chúng.
Xạ trị:
Là việc sử dụng một số tia bức xạ có năng lượng cao nhằm hủy hoại các tế bào ung thư.
Điều trị u thần kinh nội tiết là một trong những quá trình đòi hỏi sự kiên trì cùng với một tinh thần lạc quan mới có thể cho kết quá tốt. Bên cạnh đó việc tuân theo hướng dẫn của bác sĩ vẫn là quan trọng nhất.


Qua bài viết trên, chắc hẳn các bạn cũng đã tích góp cho bản thân một ít kiến thức cơ bản về u thần kinh nội tiết. Hy vọng những thông tin trên sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về căn bệnh, để kịp thời phát hiện bệnh thông qua những triệu chứng cũng như những lần thăm khám bác sĩ.