Bạch hầu là bệnh gì? Có điều trị được không?
Thứ Tư, 1 tháng 11, 2023
Vũ Thị Thu Hương

Khi mắc bệnh bạch hầu, người bệnh thường có các biểu hiện khá giống với cảm lạnh thông thường. Bệnh lý này là do nhiễm phải vi khuẩn Corynebacterium Diphtheriae gây nhiễm trùng hệ hô hấp và nhiều bộ phận khác. Căn bệnh này có khả năng lây lan nhanh chóng và dễ bùng phát thành dịch. Nếu không được điều trị, bệnh nhân có nguy cơ sẽ tử vong. Vậy bạch hầu là bệnh gì? Thông tin trong bài viết sau sẽ giúp lý giải về căn bệnh này.

sub_title: 1.
			Khái niệm bạch hầu là bệnh gì?
sub_content: Vi khuẩn 			Corynebacterium Diphtheriae là nguyên nhân gây ra bệnh bạch hầu. Đây là một 			bệnh lý nhiễm khuẩn cấp tính có thể gây bệnh ở thanh quản, hầu họng, mũi, niêm 			mạc khác như da, kết mạc ở mắt, thậm chí là cơ quan sinh dục.
Khi nhiễm trùng 			xuất hiện ở đường hô hấp trên như vùng mũi và hầu họng, nó sẽ hình thành một 			lớp màng trắng xám. Vì vậy nên mới có tên gọi là bệnh bạch hầu. Khi lớp màng 			này lan đến vùng khí quản, thanh quản sẽ gây sưng, bít tắc khiến bệnh nhân bị 			thở rít, khó thở. Ở trẻ em, đặc biệt là trẻ dưới 15 tuổi, bệnh bạch hầu có thể 			làm liệt cơ hay viêm cơ tim, nguy cơ tử vong là rất cao.
Dưới đây là 3 con 			đường lây lan chính của bệnh bạch hầu:
●       Lây 			qua không khí: vi khuẩn có thể trú ngụ trong những giọt bắn của người bệnh. Khi 			họ nói chuyện, ho, hắt hơi khiến những giọt bắn chứa vi khuẩn văng ra, người 			xung quanh sẽ hít phải chúng và bị nhiễm bệnh.
●       Lây 			qua đường máu, vết thương hở tiếp xúc với nguồn bệnh.
●       Lây 			gián tiếp khi chạm vào các bề mặt, đồ dùng có nhiễm khuẩn.

Bệnh 				bạch hầu thường xuất hiện ở trẻ nhỏ với những biến chứng vô cùng nguy hiểm
Hiện nay đã có 			thuốc điều trị căn bệnh này nhưng nếu điều trị muộn thì bệnh sẽ tiến triển 			nặng, dễ gây ra các biến chứng tại nhiều cơ quan như tim, thận hay hệ thần kinh 			trung ương.

sub_title: 2.
				Các triệu chứng nhận biết bệnh bạch hầu
sub_content: Kể từ sau 2 - 5 			ngày nhiễm vi khuẩn, bệnh bạch hầu sẽ biểu hiện ra những triệu chứng điển hình 			sau:
●       Sưng 			hạch bạch huyết ở cổ.
●       Khàn 			giọng và đau họng.
●       Xuất 			hiện giả mạc ở hai bên thành họng. Giả mạc này có màu đen, xám, trắng ngà, dính 			và dai, dễ gây chảy máu.
●       Thở 			nhanh, thở gấp, khó thở.
●       Sốt 			và ớn lạnh.
●       Chảy 			nhiều nước mũi.
●       Cơ 			thể khó chịu.
Cũng có những 			trường hợp khi mới mắc bệnh không biểu lộ dấu hiệu đặc trưng rõ ràng. Do đó 			bệnh dễ dàng lây lan trong cộng đồng do người bệnh không hề hay biết rằng mình 			đang bị nhiễm bệnh.

sub_title: 3.
				Cảnh giác trước những biến chứng có thể gặp phải khi bị bệnh bạch hầu
sub_content: Nếu không có 			phương án điều trị, bệnh nhân có thể sẽ phải đối diện với những biến chứng sau:
●       Tổn 			thương ở đường hô hấp: vi khuẩn bạch hầu tiết ra một loại độc tố có thể khiến 			tổ chức mô và tế bào ở mũi họng bị tổn thương nghiêm trọng. Tình trạng nhiễm 			trùng này sẽ tạo ra một màng cứng trắng ngà, màu xám. Nó chứa các vi khuẩn, tế 			bào chết và khi tích tụ lại sẽ gây cản trở hoạt động hô hấp khiến bệnh nhân khó 			thở, thở rít. Ngoài ra độc tố của vi khuẩn còn có thể làm tê liệt các cơ hô 			hấp.
●       Tổn 			thương hệ thần kinh: vi khuẩn có thể gây tổn thương dây thần kinh sọ dẫn đến 			khó nuốt, khó nói, liệt cơ mắt, mất khả năng điều tiết với ánh sáng. Nếu vị trí 			tổn thương là dây thần kinh ở chân và tay thì làm yếu, liệt cơ.
●       Viêm 			cơ tim: nếu vi khuẩn đi vào hệ tuần hoàn máu sẽ làm tổn hại đến những cơ quan 			khác, bao gồm cả tim và gây đau hay viêm cơ tim. Biến chứng nghiêm trọng nhất 			của tình trạng này đó là suy tim sung huyết, đột tử.

Bệnh 				bạch hầu có thể gây tổn thương nghiêm trọng ở đường hô hấp

sub_title: 4.
				Những phương pháp được áp dụng trong điều trị bệnh bạch hầu
sub_content: Để điều trị bệnh 			bạch hầu, người bệnh trước tiên cần phải đi khám để chẩn đoán chính xác nguyên 			nhân gây ra các triệu chứng lâm sàng. Sau đó bác sĩ sẽ đưa ra những phương án 			điều trị phù hợp nhất. Dưới đây là một số các biện pháp đang được chỉ định áp 			dụng cho những ca mắc bệnh bạch hầu:
Trung 						hòa độc tố:
Để hạn chế tối đa 			tỷ lệ tử vong ở người bệnh, bác sĩ có thể cho sử dụng khoảng 40.000 đơn vị 			kháng độc tố của vi khuẩn gây bệnh bạch hầu.
Trước khi dùng 			thuốc, bệnh nhân phải được test thử trong da nhằm xác định nguy cơ phản ứng quá 			mẫn hay sốc phản vệ. Bởi vì trong kháng độc tố có chứa huyết thanh ngựa, chỉ 			cần có một nguy cơ nhỏ cũng có thể gây ra hiện tượng sốc phản vệ nặng toàn cơ 			thể rất nguy hiểm.
Sử 						dụng kháng sinh:
Nếu nghi ngờ trẻ 			đang bị bệnh bạch hầu thì có thể tiêm cho trẻ kháng sinh procaine 			benzylpenicillin. Liều lượng khuyến cáo là 50mg/kg, duy trì điều trị trong 10 			ngày. Không nên tiêm loại kháng sinh này theo đường tĩnh mạch, thay vào đó là 			tiêm bắp.

Tiêm 				kháng sinh là một trong những biện pháp điều trị bệnh bạch hầu
Liệu 						pháp oxy:
Thở oxy chỉ áp 			dụng đối với trường hợp bệnh nhân có dấu hiệu tắc nghẽn đường thở. Nếu người 			bệnh xuất hiện các triệu chứng như bứt rứt, thở rút lõm lồng ngực thì cần chỉnh 			định đặt nội khí quản thay vì thở oxy.
Ngoài ra đối với 			trẻ em, cần lưu ý rằng khi đặt catheter mũi hay mũi hầu thì trẻ rất dễ bị khó 			chịu, phản ứng lại với điều này và càng khiến cho tình trạng tắc nghẽn đường 			thở trở nên nghiêm trọng hơn.
Đặt 						nội khí quản (mở khí quản):
Khi bệnh nhân có 			biểu hiện bị tắc nghẽn hoàn toàn đường thở (thở rút lõm lồng ngực, trong trạng 			thái bứt rứt) thì cần phải có bác sĩ kinh nghiệm chỉ định đặt nội khí quản.
Tuy nhiên thủ 			thuật này có nhược điểm là dễ khiến lớp giả mạc bị bong tróc, không giúp giải 			quyết được tình trạng tắc nghẽn.
Các 						phương pháp điều trị hỗ trợ khác:
●       Động 			viên trẻ ăn uống để nạp thêm dinh dưỡng.
●       Nếu 			trẻ bị sốt cao từ 39 độ C trở lên thì sử dụng paracetamol để giảm đau, hạ sốt.
●       Trong 			trường hợp trẻ gặp khó khăn khi nhai nuốt thì có thể cân nhắc đặt ống sonde dạ 			dày.
●       Người 			thân không nên ra vào thăm khám thường xuyên vì dễ lây nhiễm và ảnh hưởng đến 			việc nghỉ ngơi của người bệnh.
Theo 						dõi:
Người bệnh sẽ được 			theo dõi và đánh giá tình trạng sau 3 giờ/lần, nhất là khả năng hô hấp để sớm 			phát hiện cũng như xử lý kịp thời nguy cơ tắc nghẽn đường thở.
Cách hiệu quả nhất 			để ngăn ngừa nguy cơ mắc bệnh bạch cầu đó là tiêm vắc xin chủng ngừa. Việt Nam 			là một trong những nước có tỷ lệ tiêm vắc xin phòng bệnh bạch hầu cao nhờ cung 			cấp vắc xin miễn phí cho trẻ em trong Chương trình tiêm chủng mở rộng quốc gia. 			Vì vậy các bậc phụ huynh nên lưu ý lịch tiêm chủng để cho con trẻ đi tiêm vắc 			xin đúng lịch, kịp thời phòng bệnh.