Tiêm vắc xin cúm, những điều nhất định không thể bỏ qua
Thứ Hai, 10 tháng 2, 2025
Tham vấn y khoa: BS.Nguyễn Thị Nhung

Hiện nay, tiêm vắc xin cúm được khuyến nghị là phương pháp an toàn nhất để bảo vệ mỗi người trước nguy cơ mắc cúm và biến chứng do cúm. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn nắm được những vấn đề quan trọng liên quan đến loại vắc xin này và quá trình tiêm phòng, bảo vệ sức khỏe.

sub_title: 1. Vắc xin cúm ngừa bệnh gì? Có vai trò như thế nào?
sub_content: 1.1. Vắc xin cúm có thể phòng ngừa bệnh gì?
Virus cúm gồm 3 nhóm A, B, C nhưng dễ gặp và dễ bùng phát đại dịch nhất là hai chủng: A và B. Điều đáng nói là mỗi chủng virus lại mang nhiều kháng nguyên, thường đột biến và phân thành nhiều nhóm virus nhỏ. Đây chính là lý do mỗi năm đều có thể xuất hiện những kháng nguyên khác nhau của virus cúm và vắc xin cúm cần được nghiên cứu, thay đổi, sản xuất theo chu kỳ 2 lần/năm.
Vắc xin cúm chỉ có tác dụng phòng ngừa chủng cúm đang lưu hành trong năm đó. Có nhiều cách phân loại vắc xin cúm nhưng phổ biến nhất là phân loại theo thành phần và số lượng kháng nguyên. Nước ta hiện đang lưu hành 4 loại vắc xin cúm là:
- Nhóm vắc xin cúm tứ giá: Gồm: GCFlu Quadrivalent của Hàn Quốc, Influvac Tetra của Hà Lan và Vaxigrip Tetra của Pháp.
- Nhóm vắc xin cúm tam giá: Ivacflu-S của Việt Nam.
Vắc xin cúm giúp phòng ngừa nguy cơ mắc bệnh cúm mùa. Ngoài ra, việc tiêm phòng loại vắc xin này cũng giúp ngăn ngừa nguy cơ gặp phải các biến chứng nặng do cúm như viêm phổi, viêm phế quản, viêm tai, viêm não, suy hô hấp,... và tử vong.


1.2. Lợi ích của việc tiêm vắc xin cúm
Việc tiêm vắc xin cúm nên được thực hiện hàng năm để:
- Giảm nguy cơ lây nhiễm bệnh cúm
Vắc xin cúm giúp hệ miễn dịch nhận diện và tiêu diệt virus cúm trước khi nó có thể gây bệnh. Điều này đặc biệt quan trọng đối với thời điểm bùng phát cúm mùa - khi tỷ lệ mắc bệnh tăng cao.
- Ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm
Như đã đề cập ở trên, tiêm vắc xin cúm cũng sẽ giúp bạn giảm nguy cơ gặp phải các biến chứng nghiêm trọng do cúm. Điều này đặc biệt cần thiết đối với những người có bệnh lý nền như tim mạch, tiểu đường, người cao tuổi.
- Bảo vệ cộng đồng tránh nguy cơ lây nhiễm
Khi bạn tiêm vắc xin cúm, bạn không chỉ bảo vệ bản thân mà còn góp phần giảm sự lây lan của virus trong cộng đồng. Điều này đặc biệt quan trọng đối với các môi trường đông người như trường học, bệnh viện, văn phòng làm việc,...

sub_title: 2. Thời điểm và đối tượng phù hợp để tiêm vắc xin cúm
sub_content: 2.1. Thời điểm phù hợp để tiêm vắc xin cúm
Thời điểm tốt nhất để tiêm vắc xin cúm là đầu mùa thu - mùa dễ bùng phát cúm. Nếu thời điểm này bạn đã bỏ lỡ thì vẫn có thể tiêm vắc xin cúm bình thường vì vắc xin vẫn cho hiệu quả bảo vệ bệnh trong suốt mùa cúm đó.
2. Đối tượng được khuyến nghị nên tiêm vắc xin cúm
Vắc xin cúm nên được tiêm phòng với mọi cá nhân, nhất là những trường hợp sau:
- Người trên 65 tuổi.
- Trẻ em từ 6 tháng tuổi trở lên.
- Người có bệnh lý nền như hen suyễn, tiểu đường, tim mạch.
- Thai phụ.



sub_title: 3. Cơ chế hoạt động và thời gian phát huy tác dụng của vắc xin cúm
sub_content: 3.1. Cơ chế hoạt động của vắc xin cúm
Vắc xin cúm hoạt động bằng cách kích thích hệ miễn dịch của cơ thể tạo ra kháng thể chống lại virus cúm. Khi tiêm vắc xin cúm, thành phần nhỏ của virus cúm có trong vắc xin sẽ có mặt trong cơ thể nhưng không gây bệnh mà sẽ giúp hệ thống miễn dịch nhận diện được để phản ứng với virus khi nó tấn công cơ thể vào lần kế tiếp.
3.2. Thời gian phát huy tác dụng của vắc xin cúm
Sau khi tiêm vắc xin cúm, hệ miễn dịch cần một khoảng thời gian để tạo ra các kháng thể và xây dựng thành trì bảo vệ. Thông thường, quá trình này mất từ 2 đến 3 tuần để các kháng thể đạt được hiệu quả tối đa. Trong khoảng thời gian này, cơ thể chưa hoàn toàn có khả năng chống lại virus cúm.
Virus cúm thường xuyên có sự biến đổi nên vắc xin cúm cũng cần được cập nhật để phù hợp với các chủng virus mới. Một liều vắc xin cúm có thể bảo vệ cơ thể trong khoảng thời gian 6 - 12 tháng và vắc xin cúm của năm nay chỉ phát huy hiệu quả bảo vệ tối đa trong 1 mùa cúm năm đó. Tiêm vắc xin cúm hàng năm là cần thiết để duy trì sự bảo vệ liên tục cho cơ thể trước sự tấn công của các chủng virus cúm mới.



sub_title: 4. Quy trình tiêm vắc xin cúm
sub_content: Tiêm vắc xin cúm trải qua quy trình đơn giản với các bước chính sau:
- Khám sức khỏe trước tiêm
Trước khi tiêm vắc xin cúm, bạn sẽ được bác sĩ chuyên khoa khám sức khỏe để đảm bảo rằng bạn đủ điều kiện để tiêm phòng. Nếu gặp vấn đề sức khỏe, bác sĩ sẽ tư vấn cho bạn liệu có nên tiêm vắc xin cúm hay không và thời điểm nào phù hợp để tiêm.
- Tiêm vắc xin cúm
Nhân viên y tế vệ sinh vùng da bắp tay được tiêm sau đó tiến hành tiêm vắc xin cúm. Quá trình tiêm khá nhanh chóng và chỉ gây đau với cảm giác châm chích một chút.
- Theo dõi sau tiêm
Sau khi tiêm vắc xin, bạn cần lưu lại cơ sở tiêm chủng 30 phút để theo dõi. Những ngày đầu sau khi tiêm vắc xin cúm, bạn có thể gặp phải một số tác dụng phụ nhẹ như đau tại vị trí tiêm, sốt nhẹ hoặc mệt mỏi. Tuy nhiên, các triệu chứng này thường tự biến mất trong 1 - 2 ngày. Nếu xuất hiện các triệu chứng nghiêm trọng bất thường nào như sốt cao, nổi ban đỏ dị ứng, khó thở,... bạn cần đến cơ sở y tế ngay để được bác sĩ kiểm tra và xử trí an toàn.
Hy vọng những thông tin được đề cập trong bài viết trên đã giúp quý khách hiểu được lý do nên duy trì thói quen tiêm vắc xin cúm hằng năm. Nếu còn bất kỳ thắc mắc nào về vắc xin này hoặc có nhu cầu đặt lịch tiêm phòng cúm tại Hệ thống Y tế MEDLATEC, quý khách hàng hãy liên hệ Hotline 1900 56 56 56 để được tư vấn chi tiết.