Bệnh xơ phổi có lây không, có thể di truyền hay không?
Thứ Ba, 15 tháng 10, 2024
Tham vấn y khoa: BS. Đinh Văn Chỉnh

Xơ phổi là bệnh lý gây nên những triệu chứng ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng hô hấp của người bệnh. Do đây là bệnh lý ở phổi nên không ít người vẫn băn khoăn liệu bệnh xơ phổi có lây không, có di truyền không. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin để bạn giải đáp được nhưng băn khoăn đó, nhận diện triệu chứng bệnh để sớm thực hiện các biện pháp chẩn đoán cần thiết.

sub_title: 1. Bệnh xơ phổi có lây không?
sub_content: Bệnh xơ phổi là tình trạng mô phổi bị tổn thương và hình thành mô sẹo. Phổi bị xơ nên cứng hơn và giảm khả năng trao đổi oxy, gây khó khăn cho quá trình hô hấp.
Khi nói đến bệnh xơ phổi, nhiều người thường băn khoăn liệu bệnh xơ phổi có lây không. Để trả lời được câu hỏi đó, trước tiên cần phải hiểu về nguyên nhân gây xơ phổi gồm:


- Yếu tố môi trường
Một thời gian dài phải tiếp xúc với khói bụi, chất độc hại, chất gây dị ứng,... rất gây nên xơ phổi. Những tác nhân này không phải là vi khuẩn hay virus, mà là các yếu tố vật lý và hóa học gây tổn thương đến mô phổi.
- Yếu tố bệnh lý
Viêm phổi, lupus ban đỏ,... là những bệnh lý có khả năng gây xơ phổi. Trong số những bệnh lý này, có những bệnh có khả năng lây lan nhưng điều đó không có nghĩa rằng bệnh xơ phổi có thể lây từ người này sang người khác.
Xơ phổi là kết quả của quá trình tổn thương phổi trong thời gian dài, do đó đây không phải là căn bệnh lây nhiễm. Tuy nhiên tác nhân dẫn đến xơ phổi nếu là do yếu tố vi khuẩn, virus thì vẫn có thể lây nhiễm. Do vậy nếu người bị xơ phổi vẫn chưa điều trị triệt để nguyên nhân gây tổn thương phổi như vi khuẩn hoặc virus thì vẫn cần thận trọng để tránh làm lây lan tác nhân ra cộng đồng.

sub_title: 2. Xơ phổi có thể di truyền hay không?
sub_content: Nghiên cứu được công bố bởi Hiệp hội Lâm sàng và Khí hậu Hoa Kỳ cho biết: có một số biến thể và đột biến di truyền có khả năng gây xơ phổi. Những yếu tố được xem là di truyền đó là:
- Đột biến gen duy trì telomere: Khiến cho telomere bị rút ngắn từ đó tăng nguy cơ xơ phổi.
- Đột biến gen mã hóa protein chất hoạt động bề mặt: Có thể làm thay đổi chức năng phổi từ đó tăng nguy cơ phát triển xơ hóa phổi.
- Biến thể gen MUC5B: Tăng nguy cơ phát triển xơ phổi.
Như vậy có thể thấy rằng, bệnh xơ phổi có nguy cơ di truyền. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa rằng khi gia đình có người bị xơ phổi thì thế hệ sau cũng sẽ có người mắc phải bệnh lý này. Thực tế cho thấy, tỷ lệ xơ phổi do yếu tố di truyền rất thấp.



sub_title: 3. Triệu chứng dễ gặp ở bệnh nhân xơ phổi
sub_content: 3.1. Khó thở
Đây là triệu chứng chính và thường gặp nhất ở người bệnh xơ phổi. Triệu chứng này có thể xuất hiện dần dần và thường trở nên nghiêm trọng hơn khi bệnh tiến triển. Khó thở khiến người bệnh gặp khó khăn trong hoạt động thường ngày, thậm chí khó chịu ngay cả khi họ ở trạng thái nghỉ ngơi.
3.2. Ho khan thời gian dài
Ho khan kéo dài là một dấu hiệu khác của bệnh xơ phổi. Ho khan thường xuất hiện liên tục, kéo dài và ngày càng khiến người bệnh khó chịu, mệt mỏi.
3.3. Cơ thể yếu và mệt
Người mắc bệnh xơ phổi thường xuyên cảm thấy cơ thể trong trạng thái yếu và mệt. Điều này xuất phát từ việc các hệ cơ quan phải làm việc nhiều hơn để cải thiện hô hấp, tăng tiêu hao năng lượng. Mệt mỏi gây suy giảm chất lượng cuộc sống của người bệnh.
3.4. Đau ngực
Cảm giác đau ở ngực cũng rất dễ gặp phải ở bệnh nhân bị xơ phổi. Cảm giác này có thể xuất hiện trong khi họ hít thở sâu hoặc gắng sức thực hiện hoạt động thể chất. Cơn đau ngực càng nghiêm trọng càng dễ khiến người bệnh rơi vào trạng thái căng thẳng, lo lắng.
3.5. Da xanh hoặc tím
Xơ phổi nghiêm trọng có thể khiến người bệnh bị thay đổi màu sắc da theo chiều hướng da trở nên xanh hoặc tím, nhất là ở môi và đầu ngón tay. Dấu hiệu này là kết quả của việc cơ thể không nhận đủ oxy và cần được can thiệp y tế ngay.
3.6. Giảm cân không rõ nguyên nhân
Nhiều bệnh nhân xơ phổi trải qua tình trạng giảm cân ngoài ý muốn. Tình trạng này xuất phát từ việc hô hấp gặp khó khăn khiến cho bệnh nhân ăn uống kém hơn, ăn không ngon miệng, chán ăn,...
3.7. Triệu chứng khác
- Sưng phù ở chân hoặc mắt cá chân do giữ nước trong cơ thể.
- Tăng nhịp tim do tim phải tăng hoạt động để bù đắp vào tình trạng thiếu oxy trong cơ thể.



sub_title: 4. Người bị xơ phổi cần chú ý
sub_content: Ngoài vấn đề bệnh xơ phổi có lây không thì những lưu ý sau đây cũng là vấn đề người bị xơ phổi không nên bỏ qua:
- Không tiếp xúc với môi trường có khói thuốc, khói bụi, hóa chất độc hại và không hút thuốc lá.
- Xây dựng chế độ ăn tăng cường các loại ngũ cốc nguyên hạt, trái cây tươi, rau xanh, thịt nạc, chế phẩm được làm từ sữa ít béo, hạn chế đồ ăn nhanh và chất béo động vật.
- Tập thể dục đều đặn hàng ngày bằng các bài tập đã được tham khảo ý kiến chuyên gia để kiểm soát căng thẳng, duy trì chức năng phổi.
- Dành thời gian nghỉ ngơi hợp lý để tăng cường năng lượng cho các hoạt động của cơ thể.
- Thực hiện đúng hướng dẫn dùng thuốc cùng các chỉ định khác từ bác sĩ và không bỏ qua lịch hẹn tái khám định kỳ.
Mong rằng, với chia sẻ trên đây, người bệnh và những người xung quanh đã không còn nỗi lo bệnh xơ phổi có lây không để tránh được những định kiến không nên có về căn bệnh này. Khi đã hiểu được nguy cơ lây nhiễm của xơ phổi, những người xung quanh cũng sẽ gỡ bỏ được rào cản tâm lý, yên tâm hỗ trợ bệnh nhân để họ có được quá trình điều trị bệnh với kết quả tốt nhất.
Quý khách hàng có nhu cầu thăm khám bệnh lý về phổi có thể liên hệ đặt trước lịch khám cùng bác sĩ chuyên khoa Hô hấp - Hệ thống Y tế MEDLATEC qua tổng đài 1900 56 56 56.