Risperidone - Thuốc điều trị các bệnh lý tâm thần và một...
Thứ Năm, 24 tháng 4, 2025
Tham vấn y khoa: ThS.BS Bùi Thị Thanh

Bệnh lý về thần kinh như tâm thần phân liệt, rối loạn lưỡng cực thường được điều trị bằng các loại thuốc chống loạn thần, nổi bật trong số này phải kể đến Risperidone. Vì có khả năng tác động đến hệ thần kinh nên việc sử dụng thuốc phải được dùng một cách thận trọng.

sub_title: 1. Tác dụng của thuốc Risperidone
sub_content: Risperidone là một loại thuốc có khả năng đối kháng Monoaminergic theo hướng chọn lọc. Tác dụng chính của thuốc là giúp cải thiện triệu chứng ở bệnh nhân bị tâm thần phân liệt, rối loạn lưỡng cực, rối loạn hành vi ở bệnh nhân sa sút trí tuệ. Một số dạng bào chế chính của Risperidone là:
- Dạng viên nén.
- Dạng dung dịch uống.
- Dạng hỗn dịch uống.
- Dạng bột pha tiêm.



sub_title: 2. Chỉ định
sub_content: Những trường hợp có thể được chỉ định điều trị bằng thuốc Risperidone bao gồm:
- Người bị tâm thần phân liệt.
- Người mắc chứng rối loạn lưỡng cực hoặc đang trong giai đoạn hưng cảm.
- Người bị sa sút trí tuệ do ảnh hưởng của bệnh Alzheimer, có hành vi tự làm hại bản thân.
- Trẻ từ 5 tuổi trở lên hoặc thanh thiếu niên bị rối loạn hành vi ở mức độ trung bình.



sub_title: 3. Chống chỉ định
sub_content: Thuốc chống chỉ định với những người bị mẫn cảm với hoạt chất Risperidone hay bất kỳ thành phần nào khác trong thuốc.

sub_title: 4. Cách dùng
sub_content: Cách sử dụng Risperidone thay đổi theo từng dạng bào chế. Chẳng hạn với dạng viên nén, dung dịch và hỗn dịch uống, bạn sẽ bổ sung thuốc theo đường uống. Loại thuốc này không bị ảnh hưởng bởi thức ăn. Do đó, bạn có thể uống trước hoặc sau bữa ăn.


Còn với dạng bột tiêm, thuốc thường được tiêm bắp. Quá trình dùng thuốc luôn phải có sự giám sát chặt chẽ của nhân viên y tế.

sub_title: 5. Liều dùng
sub_content: Dựa theo tình hình bệnh lý, độ tuổi và thể trạng của người bệnh, bác sĩ sẽ chỉ định liều dùng Risperidone phù hợp.

Phụ thuộc theo từng dạng bào chế, liều lượng cần được điều chỉnh theo nhu cầu điều trị. Cụ thể:
- Điều trị tâm thần phân liệt:
- Nếu dùng theo đường uống: Liều dùng khởi đầu là 2mg/ngày, tăng lên 4mg/ngày ở ngày tiếp theo nếu bệnh nhân đáp ứng điều trị tốt. Liều dùng duy trì là từ 4mg đến 6mg/ngày, mỗi ngày uống 1 hoặc 2 lần.
- Nếu tiêm bắp: Liều tiêm khởi đầu là 25mg/lần, 2 mũi tiêm liên tiếp cách nhau 2 tuần. Liều dùng duy trì là từ 25mg đến 50mg/lần, tối đa không quá 50 mg/lần.
- Điều trị hưng cảm trongrối loạn lưỡng cực: Liều dùng khởi đầu là từ 2mg/lần/ngày. Sau đó duy trì 1mg đến 6mg/lần/ngày, việc tăng liều cần thực hiện dần dần (mỗi lần tăng không quá 1mg).
- Điều trị rối loạn hành vi ở người sa sút trí tuệ do ảnh hưởng của Alzheimer: Liều dùng khởi đầu là 0.25mg/2 lần/ngày. Sau đó duy trì 0.5mg/2 lần/ngày, liều dùng tối đa không quá 1 mg/2 lần/ngày. Thời gian sử dụng Risperidone thường không quá 6 tuần.

Trong một số trường hợp, Risperidone có thể được sử dụng cho người lớn tuổi trong điều trị tâm thần phân liệt, hưng cảm trong rối loạn lưỡng cực.
- Điều trị tâm thần phân liệt:
- Nếu dùng theo đường uống: Liều dùng khởi đầu là 0.5 mg/lần/ngày, liều dùng duy trì tương ứng 1mg đến 2mg/2 lần/ngày. Điều chỉnh tăng nhiều mỗi lần không quá 0.5mg.
- Nếu tiêm bắp: Liều tiêm khởi đầu là 25mg/lần, 2 mũi tiêm liên tiếp cách nhau 2 tuần. Liều dùng duy trì từ 25mg đến 50mg/lần, tối đa không quá 50 mg/lần.

Trẻ em từ 5 đến 18 tuổi bị rối loạn hành vi có thể điều trị bằng Risperidone theo liều lượng sau đây:
- Trẻ dưới 50kg: Liều lượng khởi đầu là 0.5mg/lần/ngày. Tiếp theo duy trì trong khoảng 0.5mg đến 1.5mg/lần/ngày.
- Trẻ trên 50kg: Liều lượng khởi đầu là 0.25mg/lần/ngày. Tiếp theo duy trì trong khoảng 0.25mg đến 0.75mg/lần/ngày.

sub_title: 6. Tác dụng phụ khi dùng Risperidone
sub_content: Trong quá trình điều trị bằng thuốc Risperidone, cơ thể đôi khi sẽ biểu hiện một vài triệu chứng như chóng mặt, đau nhức đầu, đau răng, đau bụng, đau các khớp, suy giảm thị lực, đau tức ngực,... Hiếm gặp hơn, người dùng thuốc có thể bị suy giảm trí nhớ, mất tập trung, tiêu chảy, rụng tóc, chướng bụng và nhiều tác dụng phụ khác.


Nếu tác dụng phụ diễn biến dai dẳng, ảnh hưởng đến sinh hoạt, bạn hãy liên hệ trao đổi với bác sĩ hoặc tìm đến cơ sở y tế để thăm khám, xác định nguyên nhân và xử lý kịp thời.

sub_title: 7. Khả năng tương tác của thuốc
sub_content: Bạn cần thận trọng khi kết hợp Risperidone với những loại dược phẩm khác. Bởi nếu kết hợp không đúng cách, tác dụng điều trị của thuốc dễ bị ảnh hưởng. Cụ thể như:
- Thuốc phòng ngừa tăng huyết áp: Risperidone có khả năng làm tăng tác dụng của các loại thuốc điều trị tăng huyết áp.
- Carbamazepine hoặc Clozapine: Các loại thuốc này thường làm tăng tác dụng của Risperidone.
- Thuốc chủ vận Dopamin: Risperidone có khả năng đối kháng với nhóm thuốc này.


Ngoài ra nếu đang dùng thuốc chống trầm cảm 3 hoặc 4 vòng, thuốc điều trị sốt rét, thuốc phòng ngừa loạn nhịp tim,... bạn phải thông báo chi tiết cho bác sĩ. Vì những loại thuốc này có khả năng tương tác với Risperidone, ảnh hưởng đến kết quả điều trị.

sub_title: 8. Lưu ý chung trước khi sử dụng thuốc
sub_content: Dưới đây là các lưu ý quan trọng bạn cần lưu tâm trước khi sử dụng thuốc chống loạn thần như Risperidone:
- Không dùng chung Risperidone với nước ngọt, trà.
- Nếu thường xuyên buồn ngủ sau khi dùng thuốc, bạn nên uống thuốc một lần vào buổi tối.
- Trường hợp nhận thấy cơ thể có dấu hiệu co giật, toát nhiều mồ hôi, lên cơn sốt, nhịp tim tăng nhanh sau khi dùng thuốc, bạn hãy nhờ người thân đưa đến cơ sở y tế gần nhất.
- Tuyệt đối tuân thủ chỉ dẫn về liều lượng sử dụng Risperidone. Nếu cần tăng liều, bạn sẽ thực hiện theo hướng dẫn của bác sĩ.

- Hướng dẫn về cách dùng cũng như liều lượng sử dụng thuốc Risperidone được tổng hợp nên đây chỉ có tính chất tham khảo, không thay thế cho tư vấn chuyên môn của bác sĩ.
- Nếu không được bác sĩ kê đơn, hướng dẫn, bạn tuyệt đối không tự ý sử dụng Risperidone theo bất kỳ hình thức nào.
Mong rằng từ chia sẻ trên đây, bạn đã hiểu hơn về tác dụng, trường hợp chỉ định và lưu ý khi dùng thuốc Risperidone. Nếu đang gặp vấn đề về tâm lý, cần can thiệp điều trị, bạn có thể tìm đến với chuyên khoa Thần kinh thuộc Hệ thống Y tế MEDLATEC để được bác sĩ kiểm tra và tư vấn điều trị. Để đặt lịch khám, Quý khách hãy liên hệ đến tổng đài 1900 56 56 56 của MEDLATEC để được hỗ trợ.