Ý nghĩa và các loại xét nghiệm giải phẫu bệnh
Thứ Bảy, 14 tháng 12, 2019
ThS. BS Vũ Thị Thúy Chi, Bệnh viện Đa khoa MEDLATEC

Xét nghiệm giải phẫu bệnh là phương pháp hiệu quả, có ý nghĩa lớn trong quá trình khám và chữa bệnh. Tuy nhiên, có rất nhiều người chưa biết xét nghiệm giải phẫu bệnh là gì và có ý nghĩa gì. Để MEDLATEC giúp bạn tìm câu trả lời trong bài viết dưới đây.

sub_title: 1. Xét nghiệm giải phẫu bệnh nghĩa là gì?
sub_content: Xét nghiệm giải phẫu bệnh được coi là tiêu chuẩn vàng trong chẩn đoán một số bệnh lí, đặc biệt là bệnh lí ác tính,... Khoa giải phẫu bệnh là nơi tiếp nhận và và xử lí mẫu bệnh phẩm sau đó nhuộm và đọc tiêu bản giải phẫu, bảo quản mẫu, hội chẩn. Từ đó có thể đưa ra chẩn đoán chính xác về bệnh lý mà bệnh nhân mắc phải.
Các dịch vụ của khoa giải phẫu bệnh thường có là xét nghiệm tế bào học, xét nghiệm mô bệnh học, xét nghiệm hóa mô miễn dịch. Xét nghiệm giải phẫu bệnh thường được thực hiện trên những mẫu bệnh phẩm tế bào, bệnh phẩm mô cơ quan được sinh thiết trong quá trình nội soi, sinh thiết kim hoặc trong quá trình phẫu thuật.

sub_title: 2. Các loại xét nghiệm giải phẫu bệnh
sub_content: Chẩn đoán tế bào học
Đây là một xét nghiệm thực hiện bằng cách lấy tế bào từ tổ chức rồi phết lên lam kính sau đó nhuộm bằng những loại thuốc nhuộm khác nhau rồi đánh giá sự thay đổi của tế bào trên kính hiển vi. Từ kết quả đó có thể đưa ra chẩn đoán cho mẫu tế bào được kiểm tra.
Ưu điểm của xét nghiệm này đó là thời gian nhanh và cho độ chính xác cao. Để có được kết quả chỉ cần 30 - 60 phút, nếu như dùng chọc hút kim nhỏ thì độ nhạy xét nghiệm có thể lên đến 85 - 90%, độ đặc hiệu cũng đạt 90%. Không chỉ có vậy, xét nghiệm chẩn đoán tế bào học còn đơn giản và dễ thực hiện, tiết kiệm được chi phí khám chữa bệnh cho bệnh nhân.
Tuy nhiên ở một số bệnh lí thì đây cũng chỉ là xét nghiệm mang tính định hướng chứ không phải chẩn đoán xác định. Kết quả có chính xác hay không cũng còn phụ thuộc vào kinh nghiệm và thao tác của người làm kĩ thuật.


Chẩn đoán mô bệnh học
Xét nghiệm chẩn đoán mô bệnh học là xét nghiệm thực hiện trên mẫu mô sau sinh thiết nội soi, sinh thiết kim hoặc trong bệnh phẩm phẫu thuật. Bệnh phẩm được bảo quản trong môi trường formol pha theo tỷ lệ quy định rồi được chuyển về phòng xét nghiệm giải phẫu bệnh.
Tại đây, mẫu bệnh phẩm được xử lí theo đúng quy trình xét nghiệm để đưa ra kết quả chính xác nhất. Kết quả xét nghiệm này là tiêu chuẩn vàng trong chẩn đoán bệnh lí ác tính.
Chẩn đoán sinh thiết tức thì
Đây là phương pháp xét nghiệm mô bệnh học nhanh chóng và thường xuyên được ứng dụng trong việc phẫu thuật. Người phẫu thuật viên sẽ làm nhiệm vụ lấy một phần hoặc toàn bộ khối u hay mẫu bệnh phẩm để chuyển đến khoa giải phẫu bệnh trong bệnh viện. Ở đây, các bác sĩ giải phẫu sẽ cắt bệnh phẩm trên máy cắt lạnh để dùng làm tiêu bản rồi dựa vào mẫu bệnh phẩm đó để xác định khối u là lành tính hay ác tính cũng như loại mô học.
Chẩn đoán hóa mô miễn dịch
Xét nghiệm chẩn đoán hóa mô miễn dịch nhằm giúp xác định chính xác nguồn gốc của các khối u kém biệt hóa. Xét nghiệm này thường được dùng trong những trường hợp mà chẩn đoán mô bệnh học khó xác định được kết quả.
Xét nghiệm chẩn đoán hóa mô miễn dịch còn được ứng dụng vào chẩn đoán những đột biến gen như P53 ở nhiều loại ung thư hay đột biến gen EGFR ở ung thư phổi, đột biến gen Her2 có trong ung thư vú. Ngoài ra, xét nghiệm này còn được dừng trong việc tiên lượng, định hướng khi điều trị ung thư, đây là một liệu pháp nhắm trúng đích.
Dựa vào những xét nghiệm giải phẫu bệnh phù hợp, các bác sĩ sẽ có cơ sở để chẩn đoán bệnh và đưa ra liệu trình tốt nhất để điều trị cho bệnh nhân.

sub_title: 3. Kết quả xét nghiệm giải phẫu bệnh học
sub_content: Hầu hết những báo cáo triển khai giải phẫu bệnh đều có những thông tin như: thông tin nhận dạng, mô tả tổng thể và mô tả bằng kính hiển vi.
Thông tin hành chính
Thông tin hành chính là những thông tin sơ bộ về bệnh nhân như họ tên, ngày sinh và hồ sơ bệnh án cũng như thông tin để bệnh viện có thể liên hệ với bệnh nhân. Nhưng thông tin hành chính trong kết quả cũng là sự mô tả sơ bộ mẫu mo hay xét nghiệm mà người bệnh làm gồm có mẫu bệnh là phần nào của cơ thể, được sinh thiết phẫu thuật hay được cắt bỏ.
Mô tả hình ảnh đại thể
Ban đầu, mẫu mô sẽ được mô tả sơ bộ, gồm có kích thước, màu sắc, hình dạng, trọng lượng, tính chất cảm quan ban đầu của mẫu mô. Các mô ung thư thường được mô tả bằng đơn vị “cm”.
Mô tả vi thể
Người nghiên cứu bệnh học sẽ cắt mô thành những lớp mỏng và đặt chúng lên các phiến kính rồi nhuộm bằng thuốc nhuộm. Người giải phẫu có thể nhìn thấy các mô bằng kính hiển vi, họ sẽ có những kiến thức về tế bào ung thư sẽ như thế nào, tế bào bình thường như thế nào và chúng có thể lan vào những mô xung quanh hay còn gọi là di căn.



sub_title: 4. Ý nghĩa của xét nghiệm giải phẫu bệnh đối với bệnh ung thư
sub_content: Các bác sĩ giải phẫu bệnh có thể xác định được mức độ ung thư nhờ xét nghiệm giải phẫu bệnh. Tùy theo từng loại ung thư mà sẽ có những tiêu chuẩn cụ thể để xác định mức độ, phản ánh sự phát triển cũng như khả năng lây lan của tế bào ung thư.


Một trong những cơ sở y tế xét nghiệm giải phẫu bệnh uy tín nhất hiện nay là Bệnh viện Đa khoa MEDLATEC. Trung tâm Xét nghiệm của bệnh viện đạt chuẩn quốc tế ISO 15189:2012, tự tin mang đến kết quả nhanh chóng và chính xác nhất.
Với đội ngũ y bác sỹ nhiều năm kinh nghiệm, chắc chắn sẽ đưa đến cho người bệnh những lời tư vấn hữu ích nhất.
Cần tư vấn thêm, liên hệ với tổng đài tư vấn miễn phí của MEDLATEC 1900565656 để được hỗ trợ.