Tìm hiểu về xét nghiệm Coombs và vai trò của nó trong y học
Thứ Sáu, 4 tháng 10, 2019
ThS. Phạm Văn Ngãi, Trung tâm xét nghiệm, Bệnh viện Đa khoa MEDLATEC

Xét nghiệm Coombs là một trong các xét nghiệm để xác định nguyên nhân thiếu máu do tan máu. Tuy là xét nghiệm quan trọng, được áp dụng nhiều trong y học nhưng ít người biết thông tin về kỹ thuật này. Vậy xét nghiệm Coombs là gì và khi nào thì nên thực hiện? Cùng MEDLATEC giải đáp thắc mắc qua bài viết dưới đây nhé.

sub_title: 1. Xét nghiệm Coombs là gì? Có mấy loại
sub_content: Tế bào hồng cầu là một loại tế bào máu phức tạp, với tổ hợp rất nhiều gai kháng nguyên, mỗi gai kháng nguyên đó có thể kết hợp với loại kháng thể tương ứng. Các kháng thể này có thể là do cơ thể tạo ra hoặc có thể là kháng thể từ bên ngoài đưa vào. Khi xảy ra phản ứng huyết thanh học (tức là phản ứng kết hợp giữa kháng nguyên và kháng thể) trên tế bào máu, các kháng thể kết hợp được với tế bào hồng cầu sẽ phá hủy tế bào hồng cầu, gây nên hiện tượng tan máu.
Và để tìm ra nguyên nhân gây nên tình trạng thiếu máu đột ngột ở người (hay nói cách khác là tìm ra kháng thể gây hiện tượng tan máu), người ta sử dụng nghiệm pháp Coombs.


Xét nghiệm Coombs hay còn gọi là Xét nghiệm kháng globulin (DAT) là một loại xét nghiệm miễn dịch huyết học. Xét nghiệm này được dùng để phát hiện các kháng thể trong cơ thể có tác dụng tiêu diệt hồng cầu trong cơ thể, gây nên hiện tượng tan huyết nguy hiểm.
Hiện nay, có 2 loại xét nghiệm Coombs, bao gồm xét nghiệm trực tiếp và xét nghiệm gián tiếp:
Xét nghiệm Coombs trực tiếp: cho phép tìm thấy các kháng thể gắn vào tế bào hồng cầu. Các kháng thể này có thể là kháng thể của cơ thể tạo ra do bệnh (bệnh Lupus ban đỏ, bệnh tăng bạch cầu dòng lympho,…) hoặc do bên ngoài truyền vào (qua truyền máu, truyền từ mẹ sang con qua nhau thai,…).
Xét nghiệm Coombs gián tiếp: giúp tìm thấy các kháng thể có trong huyết thanh của máu. Đây là những kháng thể tấn công vào tế bào hồng cầu, nhưng lại không gắn trực tiếp vào tế bào hồng cầu. Phản ứng này thường được sử dụng để tìm kháng thể trong máu người nhận hoặc người hiến máu trước khi thực hiện công tác truyền máu.

sub_title: 2. Khi nào thì sử dụng nghiệm pháp Coombs trong y học?
sub_content: Đối với xét nghiệm Coombs trực tiếp
- Khi có hiện tượng bất thường của máu trong cơ thể: Khi máu trong cơ thể có hiện tượng bất thường như đông máu, tan máu, cơ thể thiếu máu nghiêm trọng, người ta sẽ làm thí nghiệm Coomb trực tiếp để kiểm tra yếu tố kháng thể bám lên bề mặt tế bào hồng cầu. Một số trường hợp khác gây ra hiện tượng bất thường của máu có thể kể đến như: bệnh nhân bị bệnh lupus ban đỏ bẩm sinh, bệnh nhân mắc bệnh tự nhiễm, bệnh nhân nhiễm vi khuẩn Mycoplasma, bệnh nhân bị bệnh tán huyết tự miễn, bệnh nhân bị u bạch huyết,…
- Khi thực hiện phản ứng truyền máu: Sau khi thực hiện truyền máu cho bệnh nhân, nếu có dấu hiệu bất thường xảy ra, có thể thực hiện thí nghiệm Coomb để xác định nguyên nhân có phải do kháng thể của người truyền máu không phù hợp hay không.
- Khi kiểm tra nhóm máu của em bé có nhóm máu Rh+ và mẹ có Rh-: đối với trường hợp mẹ có nhóm máu Rh- nhưng em bé sinh ra có nhóm máu Rh+, người ta phải kiểm tra phản ứng Coombs để biết được nhóm máu của mẹ có truyền kháng thể cho nhóm máu của con trong quá trình mang thai hay không. Điều này giúp gia đình bệnh nhân biết được tình trạng sức khỏe của bé và có biện pháp bảo vệ sức khỏe của trẻ về sau.


Đối với xét nghiệm Coombs gián tiếp
- Khi sàng lọc trong truyền máu: trước khi tiến hành truyền máu, nghiệm pháp Coomb giúp phát hiện các kháng thể kháng với hồng cầu của người nhận. Qua đó chọn lựa được người có máu phù hợp để hiến máu cho người nhận máu.
- Khi sàng lọc nhóm máu của mẹ có Rh- và em bé: với trường hợp em bé có nhóm máu Rh+ nhưng mẹ có nhóm máu Rh-, thì trong huyết thanh của người mẹ sẽ lưu hành một lượng kháng thể kháng hồng cầu. Qua phản ứng Coomb gián tiếp, các bác sĩ sẽ tiên lượng được các trường hợp mang nhóm máu Rh khác nhau giữa mẹ và con, từ đó đưa ra giải pháp phù hợp nhất cho sức khỏe của mẹ và bé.

sub_title: 3. Xét nghiệm Coombs có nguy hiểm không?
sub_content: Đối với những vấn đề liên quan đến máu và các kỹ thuật y học liên quan đến máu, không ít bệnh nhân có tâm lý dè chừng và lo sợ, thậm chí bài xích khi nhìn thấy máu. Tuy nhiên đối với nghiệm pháp Coombs để kiểm tra kháng thể kháng hồng cầu trong máu, bệnh nhân không cần phải lo ngại về kỹ thuật xét nghiệm này có nguy hiểm hay không.
Bởi kỳ thực đây là một xét nghiệm khá đơn giản. Bạn chỉ cần để bác sĩ lấy máu, như các trường hợp xét nghiệm máu khác, quá trình này hoàn toàn đảm bảo vô trùng và không gây đau đớn, do đó không mang tính nguy hiểm.



sub_title: 4. Nên thực hiện xét nghiệm Coombs ở đâu?
sub_content: Xét nghiệm Coombs sẽ được thực hiện trong các trường hợp truyền máu, trường hợp phụ nữ mang thai có nhóm máu Rh-, hay khi nhóm máu xảy ra các vấn đề bất thường. Như vậy, sau khi đến bệnh viện để tiến hành công tác truyền máu, tình trạng mang thai, hay nhập viện và xảy ra dấu hiệu bất thường trong máu, bạn mới được bác sĩ chỉ định thực hiện phản ứng Coombs. Kỳ thực, phản ứng Coombs là một loại xét nghiệm y học khá phổ thông, có thể thực hiện ở rất nhiều bệnh viện, phòng khám tiên tiến. Nhưng để tìm được một nơi khám, chữa bệnh uy tín, chất lượng lại không phải chuyện đơn giản.


Một trong những sự lựa chọn hàng đầu cho sức khỏe của bạn có thể kể đến đó là Bệnh viện Đa khoa MEDLATEC.  Với hơn 23 năm thành lập và phát triển, MEDLATEC không những khẳng định được vị thế của mình trong công tác phục vụ y học, mà còn không ngừng mở rộng, giúp đỡ nhiều bệnh nhân đến từ khắp các miền tổ quốc.
Tại MEDLATEC, chúng tôi cung cấp đầy đủ các hoạt động y tế như:
- Khám bệnh, chẩn đoán bệnh đầy đủ các chuyên khoa: Nhi, Tai mũi họng, Răng hàm mặt, Nội khoa, Ngoại khoa, Truyền nhiễm, Cơ xương khớp, Nam khoa,…
- Đầy đủ các xét nghiệm y học, chẩn đoán hình ảnh, thăm dò chức năng với đầy đủ trang thiết bị hiện đại nhất.
- Khám sức khỏe định kỳ cho cá nhân, tổ chức,…
- Dịch vụ lấy mẫu máu xét nghiệm tại nhà.
- Dịch vụ khám, chữa bệnh có thanh toán bảo hiểm y tế,…
Với các dịch vụ mà MEDLATEC cung cấp trên đây, bệnh nhân, khách hàng được chỉ định xét nghiệm Coombs hoàn toàn có thể yên tâm về tính an toàn của xét nghiệm cũng tính chính xác trong chẩn đoán bệnh sau xét nghiệm.
Xét nghiệm Coombs là một xét nghiệm chẩn đoán có ý nghĩa lớn trong chẩn đoán và điều trị bệnh. Bệnh nhân khi gặp các vấn đề liên quan kể trên, hãy để MEDLATEC được là đơn vị đồng hành và chăm sóc sức khỏe của bạn.