คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1349/2508หลักกฎหมาย: โจทก์ซื้อสลากกินแบ่งรัฐบาลไทย โจทก์ย่อมเป็นผู้ทรงสิทธิตามสัญญาสลากกินแบ่งและเหนือใบสลากนั้น ฉะนั้น แม้โจทก์จะทำสลากพิพาทหล่นหาย โจทก์ก็ย่อมมีสิทธิติดตามและเอาคืนจากบุคคลผู้ไม่มีสิทธิจะยึดถือไว้ได้ ส่วนผู้เก็บสลากพิพาทเป็นเพียงบุคคลผู้เก็บได้ซึ่งทรัพย์สินหายไม่ใช่เจ้าของ จึงไม่มีสิทธิที่จะเอาไปโอนขายให้แก่ใครได้ แม้ผู้รับโอนจะซื้อสลากพิพาทจากผู้ซึ่งเก็บได้โดยสุจริตและเปิดเผย ผู้รับโอนนั้นก็หามีสิทธิดีกว่าผู้โอนไม่คดีนี้ โจทก์ฟ้องว่าโจทก์ได้ซื้อสลากกินแบ่งรัฐบาล เลข 087777กับ 809333 งวดซึ่งจะออกรางวัลในคืนวันที่ 30 ธันวาคม 2504 จากร้านในตลาดอำเภอเสนา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา แล้วสลากทั้งสองนั้นได้หายไป โจทก์ไปแจ้งความต่อเจ้าหน้าที่ตำรวจต่อมาจึงทราบว่าสลากเลข809333 นั้นถูกรางวัลที่ 2 เป็นเงิน 40,000 บาท ตำรวจจึงแจ้งอายัดต่อสำนักงานสลากกินแบ่งของรัฐบาล แต่ได้แจ้งให้โจทก์ดำเนินคดีเอง จึงขอให้ศาลแสดงว่าโจทก์ผู้เดียวเป็นเจ้าของสลากที่ฟ้อง ห้ามจำเลยเกี่ยวข้องและให้จำเลยส่งมอบสลากนั้นแก่โจทก์ให้จำเลยใช้ค่าเสียหายที่ทำให้โจทก์รับเงินไม่ได้เท่ากับอัตราดอกเบี้ยร้อยละ 7 ครึ่งต่อปี ในเงินจำนวน 40,000 บาท และไม่ขัดขวางในการที่โจทก์จะรับเงินรางวัลจำเลยให้การปฏิเสธศาลชั้นต้นเห็นว่า จำเลยไม่ได้สิทธิ พิพากษาให้จำเลยคืนสลากให้โจทก์และให้จำเลยเสียดอกเบี้ยในเงิน 40,000 บาท อัตราร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปีให้โจทก์นับแต่วันฟ้องจนกว่าจะชำระเสร็จจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์เห็นว่าโจทก์ไม่มีสิทธิขอให้บังคับ พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์ฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า การที่สลากพิพาทเป็นสลากกินแบ่งรัฐบาลไทยสัญญาสลากกินแบ่งจึงเป็นสัญญาอันผูกพันกันได้ การที่โจทก์เข้าเป็นคู่สัญญาโดยการซื้อสลากพิพาท โจทก์จึงเป็นผู้ทรงสิทธิตามสัญญาสลากกินแบ่งและเหนือใบสลากพิพาท สิทธิดังกล่าวย่อมเป็นทรัพย์สินอย่างหนึ่งของโจทก์ ดังนั้น แม้ในสลากพิพาทจะหล่นหาย โจทก์ผู้เป็นเจ้าของย่อมมีสิทธิติดตามเอาคืนจากบุคคลผู้ไม่มีสิทธิจะยึดถือไว้ ส่วนผู้เก็บสลากพิพาทได้ เป็นเพียงบุคคลผู้เก็บได้ซึ่งทรัพย์สินที่โจทก์ทำหล่นหาย ย่อมมีหน้าที่ต้องรักษาสลากพิพาทนั้นไว้ด้วยความระมัดระวังอันสมควร จนกว่าจะส่งมอบแก่โจทก์ผู้เก็บสลากพิพาทได้ไม่ใช่เจ้าของจึงไม่มีสิทธิตามมาตรา 1336 ที่จะเอาสลากพิพาทอันเป็นของโจทก์ไปโอนขายให้แก่นางอำไพ ดังนั้นแม้นางอำไพจะซื้อจากผู้ซึ่งเก็บสลากพิพาทได้ไว้โดยสุจริตและเปิดเผย นางอำไพก็ไม่มีสิทธิในสลากพิพาทดีไปกว่าผู้ขาย ที่โจทก์ฎีกาขอให้พิพากษาให้โจทก์ชนะคดีนั้น ฟังขึ้นพิพากษากลับ ให้บังคับคดีไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1349/2508นายเสน่ห์ พงษ์รื่นโจทก์นายอุทัย ปุณยกนกจำเลย ป.พ.พ. ม. 1323, ม. 1336โจทก์ซื้อสลากกินแบ่งรัฐบาลไทย โจทก์ย่อมเป็นผู้ทรงสิทธิตามสัญญาสลากกินแบ่งและเหนือใบสลากนั้น ฉะนั้น แม้โจทก์จะทำสลากพิพาทหล่นหาย โจทก์ก็ย่อมมีสิทธิติดตามและเอาคืนจากบุคคลผู้ไม่มีสิทธิจะยึดถือไว้ได้ ส่วนผู้เก็บสลากพิพาทเป็นเพียงบุคคลผู้เก็บได้ซึ่งทรัพย์สินหายไม่ใช่เจ้าของ จึงไม่มีสิทธิที่จะเอาไปโอนขายให้แก่ใครได้ แม้ผู้รับโอนจะซื้อสลากพิพาทจากผู้ซึ่งเก็บได้โดยสุจริตและเปิดเผย ผู้รับโอนนั้นก็หามีสิทธิดีกว่าผู้โอนไม่คดีนี้ โจทก์ฟ้องว่าโจทก์ได้ซื้อสลากกินแบ่งรัฐบาล เลข 087777กับ 809333 งวดซึ่งจะออกรางวัลในคืนวันที่ 30 ธันวาคม 2504 จากร้านในตลาดอำเภอเสนา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา แล้วสลากทั้งสองนั้นได้หายไป โจทก์ไปแจ้งความต่อเจ้าหน้าที่ตำรวจต่อมาจึงทราบว่าสลากเลข809333 นั้นถูกรางวัลที่ 2 เป็นเงิน 40,000 บาท ตำรวจจึงแจ้งอายัดต่อสำนักงานสลากกินแบ่งของรัฐบาล แต่ได้แจ้งให้โจทก์ดำเนินคดีเอง จึงขอให้ศาลแสดงว่าโจทก์ผู้เดียวเป็นเจ้าของสลากที่ฟ้อง ห้ามจำเลยเกี่ยวข้องและให้จำเลยส่งมอบสลากนั้นแก่โจทก์ให้จำเลยใช้ค่าเสียหายที่ทำให้โจทก์รับเงินไม่ได้เท่ากับอัตราดอกเบี้ยร้อยละ 7 ครึ่งต่อปี ในเงินจำนวน 40,000 บาท และไม่ขัดขวางในการที่โจทก์จะรับเงินรางวัลจำเลยให้การปฏิเสธศาลชั้นต้นเห็นว่า จำเลยไม่ได้สิทธิ พิพากษาให้จำเลยคืนสลากให้โจทก์และให้จำเลยเสียดอกเบี้ยในเงิน 40,000 บาท อัตราร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปีให้โจทก์นับแต่วันฟ้องจนกว่าจะชำระเสร็จจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์เห็นว่าโจทก์ไม่มีสิทธิขอให้บังคับ พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์ฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า การที่สลากพิพาทเป็นสลากกินแบ่งรัฐบาลไทยสัญญาสลากกินแบ่งจึงเป็นสัญญาอันผูกพันกันได้ การที่โจทก์เข้าเป็นคู่สัญญาโดยการซื้อสลากพิพาท โจทก์จึงเป็นผู้ทรงสิทธิตามสัญญาสลากกินแบ่งและเหนือใบสลากพิพาท สิทธิดังกล่าวย่อมเป็นทรัพย์สินอย่างหนึ่งของโจทก์ ดังนั้น แม้ในสลากพิพาทจะหล่นหาย โจทก์ผู้เป็นเจ้าของย่อมมีสิทธิติดตามเอาคืนจากบุคคลผู้ไม่มีสิทธิจะยึดถือไว้ ส่วนผู้เก็บสลากพิพาทได้ เป็นเพียงบุคคลผู้เก็บได้ซึ่งทรัพย์สินที่โจทก์ทำหล่นหาย ย่อมมีหน้าที่ต้องรักษาสลากพิพาทนั้นไว้ด้วยความระมัดระวังอันสมควร จนกว่าจะส่งมอบแก่โจทก์ผู้เก็บสลากพิพาทได้ไม่ใช่เจ้าของจึงไม่มีสิทธิตามมาตรา 1336 ที่จะเอาสลากพิพาทอันเป็นของโจทก์ไปโอนขายให้แก่นางอำไพ ดังนั้นแม้นางอำไพจะซื้อจากผู้ซึ่งเก็บสลากพิพาทได้ไว้โดยสุจริตและเปิดเผย นางอำไพก็ไม่มีสิทธิในสลากพิพาทดีไปกว่าผู้ขาย ที่โจทก์ฎีกาขอให้พิพากษาให้โจทก์ชนะคดีนั้น ฟังขึ้นพิพากษากลับ ให้บังคับคดีไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น(พร สุขารมณ์-วิชัยนิตินาท-สวัสดิ์ พานิชอัตรา)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: คดีนี้ โจทก์ฟ้องว่าโจทก์ได้ซื้อสลากกินแบ่งรัฐบาล เลข 087777กับ 809333 งวดซึ่งจะออกรางวัลในคืนวันที่ 30 ธันวาคม 2504 จากร้านในตลาดอำเภอเสนา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา แล้วสลากทั้งสองนั้นได้หายไป โจทก์ไปแจ้งความต่อเจ้าหน้าที่ตำรวจต่อมาจึงทราบว่าสลากเลข809333 นั้นถูกรางวัลที่ 2 เป็นเงิน 40,000 บาท ตำรวจจึงแจ้งอายัดต่อสำนักงานสลากกินแบ่งของรัฐบาล แต่ได้แจ้งให้โจทก์ดำเนินคดีเอง จึงขอให้ศาลแสดงว่าโจทก์ผู้เดียวเป็นเจ้าของสลากที่ฟ้อง ห้ามจำเลยเกี่ยวข้องและให้จำเลยส่งมอบสลากนั้นแก่โจทก์ให้จำเลยใช้ค่าเสียหายที่ทำให้โจทก์รับเงินไม่ได้เท่ากับอัตราดอกเบี้ยร้อยละ 7 ครึ่งต่อปี ในเงินจำนวน 40,000 บาท และไม่ขัดขวางในการที่โจทก์จะรับเงินรางวัลจำเลยให้การปฏิเสธศาลชั้นต้นเห็นว่า จำเลยไม่ได้สิทธิ พิพากษาให้จำเลยคืนสลากให้โจทก์และให้จำเลยเสียดอกเบี้ยในเงิน 40,000 บาท อัตราร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปีให้โจทก์นับแต่วันฟ้องจนกว่าจะชำระเสร็จจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์เห็นว่าโจทก์ไม่มีสิทธิขอให้บังคับ พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์ฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า การที่สลากพิพาทเป็นสลากกินแบ่งรัฐบาลไทยสัญญาสลากกินแบ่งจึงเป็นสัญญาอันผูกพันกันได้ การที่โจทก์เข้าเป็นคู่สัญญาโดยการซื้อสลากพิพาท โจทก์จึงเป็นผู้ทรงสิทธิตามสัญญาสลากกินแบ่งและเหนือใบสลากพิพาท สิทธิดังกล่าวย่อมเป็นทรัพย์สินอย่างหนึ่งของโจทก์ ดังนั้น แม้ในสลากพิพาทจะหล่นหาย โจทก์ผู้เป็นเจ้าของย่อมมีสิทธิติดตามเอาคืนจากบุคคลผู้ไม่มีสิทธิจะยึดถือไว้ ส่วนผู้เก็บสลากพิพาทได้ เป็นเพียงบุคคลผู้เก็บได้ซึ่งทรัพย์สินที่โจทก์ทำหล่นหาย ย่อมมีหน้าที่ต้องรักษาสลากพิพาทนั้นไว้ด้วยความระมัดระวังอันสมควร จนกว่าจะส่งมอบแก่โจทก์ผู้เก็บสลากพิพาทได้ไม่ใช่เจ้าของจึงไม่มีสิทธิตามมาตรา 1336 ที่จะเอาสลากพิพาทอันเป็นของโจทก์ไปโอนขายให้แก่นางอำไพ ดังนั้นแม้นางอำไพจะซื้อจากผู้ซึ่งเก็บสลากพิพาทได้ไว้โดยสุจริตและเปิดเผย นางอำไพก็ไม่มีสิทธิในสลากพิพาทดีไปกว่าผู้ขาย ที่โจทก์ฎีกาขอให้พิพากษาให้โจทก์ชนะคดีนั้น ฟังขึ้นพิพากษากลับ ให้บังคับคดีไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1349/2508นายเสน่ห์ พงษ์รื่นโจทก์นายอุทัย ปุณยกนกจำเลย ป.พ.พ. ม. 1323, ม. 1336โจทก์ซื้อสลากกินแบ่งรัฐบาลไทย โจทก์ย่อมเป็นผู้ทรงสิทธิตามสัญญาสลากกินแบ่งและเหนือใบสลากนั้น ฉะนั้น แม้โจทก์จะทำสลากพิพาทหล่นหาย โจทก์ก็ย่อมมีสิทธิติดตามและเอาคืนจากบุคคลผู้ไม่มีสิทธิจะยึดถือไว้ได้ ส่วนผู้เก็บสลากพิพาทเป็นเพียงบุคคลผู้เก็บได้ซึ่งทรัพย์สินหายไม่ใช่เจ้าของ จึงไม่มีสิทธิที่จะเอาไปโอนขายให้แก่ใครได้ แม้ผู้รับโอนจะซื้อสลากพิพาทจากผู้ซึ่งเก็บได้โดยสุจริตและเปิดเผย ผู้รับโอนนั้นก็หามีสิทธิดีกว่าผู้โอนไม่คดีนี้ โจทก์ฟ้องว่าโจทก์ได้ซื้อสลากกินแบ่งรัฐบาล เลข 087777กับ 809333 งวดซึ่งจะออกรางวัลในคืนวันที่ 30 ธันวาคม 2504 จากร้านในตลาดอำเภอเสนา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา แล้วสลากทั้งสองนั้นได้หายไป โจทก์ไปแจ้งความต่อเจ้าหน้าที่ตำรวจต่อมาจึงทราบว่าสลากเลข809333 นั้นถูกรางวัลที่ 2 เป็นเงิน 40,000 บาท ตำรวจจึงแจ้งอายัดต่อสำนักงานสลากกินแบ่งของรัฐบาล แต่ได้แจ้งให้โจทก์ดำเนินคดีเอง จึงขอให้ศาลแสดงว่าโจทก์ผู้เดียวเป็นเจ้าของสลากที่ฟ้อง ห้ามจำเลยเกี่ยวข้องและให้จำเลยส่งมอบสลากนั้นแก่โจทก์ให้จำเลยใช้ค่าเสียหายที่ทำให้โจทก์รับเงินไม่ได้เท่ากับอัตราดอกเบี้ยร้อยละ 7 ครึ่งต่อปี ในเงินจำนวน 40,000 บาท และไม่ขัดขวางในการที่โจทก์จะรับเงินรางวัลจำเลยให้การปฏิเสธศาลชั้นต้นเห็นว่า จำเลยไม่ได้สิทธิ พิพากษาให้จำเลยคืนสลากให้โจทก์และให้จำเลยเสียดอกเบี้ยในเงิน 40,000 บาท อัตราร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปีให้โจทก์นับแต่วันฟ้องจนกว่าจะชำระเสร็จจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์เห็นว่าโจทก์ไม่มีสิทธิขอให้บังคับ พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์ฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า การที่สลากพิพาทเป็นสลากกินแบ่งรัฐบาลไทยสัญญาสลากกินแบ่งจึงเป็นสัญญาอันผูกพันกันได้ การที่โจทก์เข้าเป็นคู่สัญญาโดยการซื้อสลากพิพาท โจทก์จึงเป็นผู้ทรงสิทธิตามสัญญาสลากกินแบ่งและเหนือใบสลากพิพาท สิทธิดังกล่าวย่อมเป็นทรัพย์สินอย่างหนึ่งของโจทก์ ดังนั้น แม้ในสลากพิพาทจะหล่นหาย โจทก์ผู้เป็นเจ้าของย่อมมีสิทธิติดตามเอาคืนจากบุคคลผู้ไม่มีสิทธิจะยึดถือไว้ ส่วนผู้เก็บสลากพิพาทได้ เป็นเพียงบุคคลผู้เก็บได้ซึ่งทรัพย์สินที่โจทก์ทำหล่นหาย ย่อมมีหน้าที่ต้องรักษาสลากพิพาทนั้นไว้ด้วยความระมัดระวังอันสมควร จนกว่าจะส่งมอบแก่โจทก์ผู้เก็บสลากพิพาทได้ไม่ใช่เจ้าของจึงไม่มีสิทธิตามมาตรา 1336 ที่จะเอาสลากพิพาทอันเป็นของโจทก์ไปโอนขายให้แก่นางอำไพ ดังนั้นแม้นางอำไพจะซื้อจากผู้ซึ่งเก็บสลากพิพาทได้ไว้โดยสุจริตและเปิดเผย นางอำไพก็ไม่มีสิทธิในสลากพิพาทดีไปกว่าผู้ขาย ที่โจทก์ฎีกาขอให้พิพากษาให้โจทก์ชนะคดีนั้น ฟังขึ้นพิพากษากลับ ให้บังคับคดีไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น(พร สุขารมณ์-วิชัยนิตินาท-สวัสดิ์ พานิชอัตรา)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ