คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 41/2516หลักกฎหมาย: "เงินเพิ่ม" ประมวลรัษฎากร มาตรา 89 ตรี ให้ถือว่าเป็นเงินภาษี และ ถือว่าได้เกิดขึ้นแล้วพร้อมกับหนี้ภาษีการค้า เมื่อกรมสรรพากรมีสิทธิได้รับชำระหนี้ภาษีการค้าก็ย่อมมีสิทธิได้รับชำระเงินเพิ่มด้วย แม้ว่ามูลหนี้ภาษีการค้าจะเกิดขึ้นก่อนผู้ประกอบการค้าถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์ และเจ้าพนักงานประเมินจะมิได้แจ้งการประเมินไปยังผู้ประกอบการค้าก็ตาม (อ้างคำพิพากษาฎีกาที่1826/2511)ห้างจำเลยและผู้เป็นหุ้นส่วนประเภทไม่จำกัดความรับผิดถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์และพิพากษาให้ล้มละลาย กรมสรรพากรยื่นคำขอรับชำระหนี้ค่าภาษีการค้าซึ่งห้างจำเลยค้างชำระในฐานะหนี้บุริมสิทธิ (ลำดับ 6) ศาลชั้นต้นสั่งให้ได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของผู้เป็นหุ้นส่วนเท่านั้น เพราะกรมสรรพากรมิได้ยื่นคำขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างจำเลยภายในกำหนด กรมสรรพากรมิได้อุทธรณ์โต้แย้งการที่กรมสรรพากรจะมีสิทธิได้รับชำระหนี้ในลำดับใด ต้องถือวันที่ศาลมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ผู้เป็นหุ้นส่วนเป็นเกณฑ์พิจารณา จะถือเอาคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ห้างจำเลย ซึ่งศาลชั้นต้นไม่อนุญาตให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้เป็นยุติไปแล้วมาเป็นเกณฑ์หาได้ไม่ เมื่อปรากฏว่าหนี้ค่าภาษีการค้าที่ขอรับชำระหนี้ ถึงกำหนดชำระเกินกว่าหกเดือนก่อนมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ผู้เป็นหุ้นส่วนกรมสรรพากรย่อมไม่มีสิทธิได้รับชำระหนี้ดังกล่าวจากกองทรัพย์สินของผู้เป็นหุ้นส่วนในลำดับ 6 แห่งพระราชบัญญัติล้มละลายพ.ศ.2483 มาตรา 130 คงมีสิทธิได้รับชำระหนี้ในฐานะหนี้อื่นๆ ตามลำดับ 8 เท่านั้นศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยล้มละลาย แล้วต่อมาเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ร้องขอให้สั่งให้นายยู่หลี นายยู่หมง นายยู่ซ้ง และนายสมชายผู้เป็นหุ้นส่วนประเภทไม่จำกัดความรับผิดของห้างจำเลยล้มละลายด้วย ศาลพิพากษาให้บุคคลทั้งสี่นี้ล้มละลาย กรมสรรพากรยื่นคำขอรับชำระหนี้ค่าภาษีอากร 48,158.20 บาทจากกองทรัพย์สินของห้างจำเลย และของนายยู่หลีกับพวก เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์สอบสวนแล้วรายงานความเห็นว่ากรมสรรพากรยื่นคำขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างจำเลยพ้นกำหนด 2 เดือนนับแต่วันประกาศ ไม่มีสิทธิรับชำระหนี้คงมีสิทธิขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของนายยู่หลีกับพวกเท่านั้น แต่ไม่ใช่หนี้ภาษีอากรที่ถึงกำหนดชำระภายใน 6 เดือน ก่อนมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ และเงินเพิ่มเจ้าพนักงานประเมินมิได้แจ้งประเมินไปยังจำเลย กลับแจ้งไปยังเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ จึงไม่มีสิทธิเรียกควรให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้ค่าภาษีอากร 37,704.08 บาทในฐานะหนี้อื่น ๆ ตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 130 (8) ศาลชั้นต้นมีคำสั่งเห็นชอบตามความเห็นของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ กรมสรรพากรอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้เป็นให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้ค่าภาษีอากร จำนวน 48,158.20 บาทตามคำขอ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายยู่หลีกับพวก และกรมสรรพากรฎีกา ปัญหาข้อแรกมีว่า กรมสรรพากรมีสิทธิได้รับเงินเพิ่มตามประมวลรัษฎากรมาตรา 86 ทวิ และ 89 ทวิ หรือไม่ ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า กรณีนี้เป็นเรื่องที่ผู้มีหน้าที่เสียภาษีคือห้างหุ้นส่วนจำเลย ถูกศาลสั่งให้ล้มละลายแล้ว มูลหนี้รายนี้เป็นหนี้ภาษีการค้า ซึ่งห้างหุ้นส่วนจำเลยจะต้องชำระและถึงกำหนดชำระภายในวันที่ 15 ของเดือนธันวาคม 2507 และเดือนมกราคม กุมภาพันธ์ 2508 จึงเป็นมูลหนี้ที่ได้เกิดขึ้นแล้วก่อนที่ห้างหุ้นส่วนจำเลยและนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวกถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์ เงินเพิ่ม กฎหมายก็ให้ถือว่าเป็นเงินภาษีตามประมวลรัษฎากร มาตรา 89 ตรี และเงินเพิ่มนี้ถือว่าได้เกิดขึ้นแล้วพร้อมกับหนี้ภาษีการค้า ตามนัยคำพิพากษาฎีกาที่ศาลอุทธรณ์ยกขึ้นอ้างเมื่อเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์เห็นควรให้กรมสรรพากรเจ้าหนี้ได้รับชำระหนี้ภาษีการค้าแล้ว เหตุใดจึงจะไม่ยอมให้ได้รับชำระเงินเพิ่มซึ่งเกิดขึ้นพร้อมกับภาษีการค้าด้วย ข้อฎีกาของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวกไม่มีเหตุที่จะเปลี่ยนแปลงข้อวินิจฉัยของศาลอุทธรณ์ได้ ที่กรมสรรพากรฎีกาขอให้ได้รับชำระหนี้ทั้งหมดในฐานะหนี้บุริมสิทธิตามพระราชบัญญัติล้มละลายฯ มาตรา 130 (6) โดยอ้างว่าหนี้รายนี้ถึงกำหนดชำระภายใน 6 เดือนก่อนมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ห้างหุ้นส่วนจำเลยนั้น ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า กรณีนี้ศาลชั้นต้นสั่งให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวกเท่านั้นเพราะกรมสรรพากรมิได้ยื่นคำขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างหุ้นส่วนจำเลยภายในกำหนดตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 91 กรมสรรพากรก็มิได้อุทธรณ์โต้แย้งประการใด ศาลอุทธรณ์ให้ถือเอาคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ของนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวก เป็นเกณฑ์วินิจฉัยว่า หนี้รายนี้เกินกำหนดตามพระราชบัญญัติล้มละลายพ.ศ. 2483 มาตรา 130 (6) แล้ว ที่กรมสรรพากรขอให้ถือเอาคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ของห้างหุ้นส่วนจำเลยเป็นเกณฑ์คำนวณตามมาตรา 130 (6) เสมือนเป็นการขอเอาชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างหุ้นส่วนจำเลยนั้น ศาลฎีกาเห็นว่า เมื่อกรมสรรพากรขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของนายยู่หลี แซ่ลิ้มกับพวก การที่จะมีสิทธิได้รับชำระหนี้ในลำดับใด ก็ต้องถือวันที่ศาลมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์นายยู่หลี แซ่ลิ้มกับพวกเป็นเกณฑ์พิจารณา จะถือเอาคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ห้างหุ้นส่วนจำเลยซึ่งศาลชั้นต้นไม่อนุญาตให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างหุ้นส่วนจำเลยเป็นยุติไปแล้วมาเป็นเกณฑ์หาได้ไม่เมื่อปรากฏว่าหนี้รายนี้ถึงกำหนดชำระเกินกว่าหกเดือนก่อนมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ของนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวก กรมสรรพากรจึงไม่มีสิทธิได้รับชำระหนี้รายนี้ในลำดับ 6 แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 130 คงมีสิทธิได้รับชำระหนี้ในฐานะหนี้อื่น ๆ ตามลำดับ 8 เท่านั้น พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 41/2516บริษัทสัมพันธมิตร จำกัดโจทก์โดยนายกำธร พูนศักดิ์ อุดมสิน และ นายสุจินต์ จิตรยรรยง กรรมการโจทก์ห้างหุ้นส่วนสามัญนิติบุคคลเงาดำจำเลยผู้ขอรับชำระหนี้จำเลยกรมสรรพากรจำเลย ป.รัษฎากร ม. 78, ม. 85 ทวิ, ม. 86, ม. 86 ทวิ, ม. 89 ทวิ, ม. 89 ตรี พ.ร.บ.ล้มละลาย พ.ศ.2483 ม. 130 "เงินเพิ่ม" ประมวลรัษฎากร มาตรา 89 ตรี ให้ถือว่าเป็นเงินภาษี และ ถือว่าได้เกิดขึ้นแล้วพร้อมกับหนี้ภาษีการค้า เมื่อกรมสรรพากรมีสิทธิได้รับชำระหนี้ภาษีการค้าก็ย่อมมีสิทธิได้รับชำระเงินเพิ่มด้วย แม้ว่ามูลหนี้ภาษีการค้าจะเกิดขึ้นก่อนผู้ประกอบการค้าถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์ และเจ้าพนักงานประเมินจะมิได้แจ้งการประเมินไปยังผู้ประกอบการค้าก็ตาม (อ้างคำพิพากษาฎีกาที่1826/2511)ห้างจำเลยและผู้เป็นหุ้นส่วนประเภทไม่จำกัดความรับผิดถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์และพิพากษาให้ล้มละลาย กรมสรรพากรยื่นคำขอรับชำระหนี้ค่าภาษีการค้าซึ่งห้างจำเลยค้างชำระในฐานะหนี้บุริมสิทธิ (ลำดับ 6) ศาลชั้นต้นสั่งให้ได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของผู้เป็นหุ้นส่วนเท่านั้น เพราะกรมสรรพากรมิได้ยื่นคำขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างจำเลยภายในกำหนด กรมสรรพากรมิได้อุทธรณ์โต้แย้งการที่กรมสรรพากรจะมีสิทธิได้รับชำระหนี้ในลำดับใด ต้องถือวันที่ศาลมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ผู้เป็นหุ้นส่วนเป็นเกณฑ์พิจารณา จะถือเอาคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ห้างจำเลย ซึ่งศาลชั้นต้นไม่อนุญาตให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้เป็นยุติไปแล้วมาเป็นเกณฑ์หาได้ไม่ เมื่อปรากฏว่าหนี้ค่าภาษีการค้าที่ขอรับชำระหนี้ ถึงกำหนดชำระเกินกว่าหกเดือนก่อนมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ผู้เป็นหุ้นส่วนกรมสรรพากรย่อมไม่มีสิทธิได้รับชำระหนี้ดังกล่าวจากกองทรัพย์สินของผู้เป็นหุ้นส่วนในลำดับ 6 แห่งพระราชบัญญัติล้มละลายพ.ศ.2483 มาตรา 130 คงมีสิทธิได้รับชำระหนี้ในฐานะหนี้อื่นๆ ตามลำดับ 8 เท่านั้นศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยล้มละลาย แล้วต่อมาเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ร้องขอให้สั่งให้นายยู่หลี นายยู่หมง นายยู่ซ้ง และนายสมชายผู้เป็นหุ้นส่วนประเภทไม่จำกัดความรับผิดของห้างจำเลยล้มละลายด้วย ศาลพิพากษาให้บุคคลทั้งสี่นี้ล้มละลาย กรมสรรพากรยื่นคำขอรับชำระหนี้ค่าภาษีอากร 48,158.20 บาทจากกองทรัพย์สินของห้างจำเลย และของนายยู่หลีกับพวก เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์สอบสวนแล้วรายงานความเห็นว่ากรมสรรพากรยื่นคำขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างจำเลยพ้นกำหนด 2 เดือนนับแต่วันประกาศ ไม่มีสิทธิรับชำระหนี้คงมีสิทธิขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของนายยู่หลีกับพวกเท่านั้น แต่ไม่ใช่หนี้ภาษีอากรที่ถึงกำหนดชำระภายใน 6 เดือน ก่อนมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ และเงินเพิ่มเจ้าพนักงานประเมินมิได้แจ้งประเมินไปยังจำเลย กลับแจ้งไปยังเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ จึงไม่มีสิทธิเรียกควรให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้ค่าภาษีอากร 37,704.08 บาทในฐานะหนี้อื่น ๆ ตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 130 (8) ศาลชั้นต้นมีคำสั่งเห็นชอบตามความเห็นของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ กรมสรรพากรอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้เป็นให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้ค่าภาษีอากร จำนวน 48,158.20 บาทตามคำขอ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายยู่หลีกับพวก และกรมสรรพากรฎีกา ปัญหาข้อแรกมีว่า กรมสรรพากรมีสิทธิได้รับเงินเพิ่มตามประมวลรัษฎากรมาตรา 86 ทวิ และ 89 ทวิ หรือไม่ ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า กรณีนี้เป็นเรื่องที่ผู้มีหน้าที่เสียภาษีคือห้างหุ้นส่วนจำเลย ถูกศาลสั่งให้ล้มละลายแล้ว มูลหนี้รายนี้เป็นหนี้ภาษีการค้า ซึ่งห้างหุ้นส่วนจำเลยจะต้องชำระและถึงกำหนดชำระภายในวันที่ 15 ของเดือนธันวาคม 2507 และเดือนมกราคม กุมภาพันธ์ 2508 จึงเป็นมูลหนี้ที่ได้เกิดขึ้นแล้วก่อนที่ห้างหุ้นส่วนจำเลยและนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวกถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์ เงินเพิ่ม กฎหมายก็ให้ถือว่าเป็นเงินภาษีตามประมวลรัษฎากร มาตรา 89 ตรี และเงินเพิ่มนี้ถือว่าได้เกิดขึ้นแล้วพร้อมกับหนี้ภาษีการค้า ตามนัยคำพิพากษาฎีกาที่ศาลอุทธรณ์ยกขึ้นอ้างเมื่อเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์เห็นควรให้กรมสรรพากรเจ้าหนี้ได้รับชำระหนี้ภาษีการค้าแล้ว เหตุใดจึงจะไม่ยอมให้ได้รับชำระเงินเพิ่มซึ่งเกิดขึ้นพร้อมกับภาษีการค้าด้วย ข้อฎีกาของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวกไม่มีเหตุที่จะเปลี่ยนแปลงข้อวินิจฉัยของศาลอุทธรณ์ได้ ที่กรมสรรพากรฎีกาขอให้ได้รับชำระหนี้ทั้งหมดในฐานะหนี้บุริมสิทธิตามพระราชบัญญัติล้มละลายฯ มาตรา 130 (6) โดยอ้างว่าหนี้รายนี้ถึงกำหนดชำระภายใน 6 เดือนก่อนมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ห้างหุ้นส่วนจำเลยนั้น ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า กรณีนี้ศาลชั้นต้นสั่งให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวกเท่านั้นเพราะกรมสรรพากรมิได้ยื่นคำขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างหุ้นส่วนจำเลยภายในกำหนดตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 91 กรมสรรพากรก็มิได้อุทธรณ์โต้แย้งประการใด ศาลอุทธรณ์ให้ถือเอาคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ของนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวก เป็นเกณฑ์วินิจฉัยว่า หนี้รายนี้เกินกำหนดตามพระราชบัญญัติล้มละลายพ.ศ. 2483 มาตรา 130 (6) แล้ว ที่กรมสรรพากรขอให้ถือเอาคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ของห้างหุ้นส่วนจำเลยเป็นเกณฑ์คำนวณตามมาตรา 130 (6) เสมือนเป็นการขอเอาชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างหุ้นส่วนจำเลยนั้น ศาลฎีกาเห็นว่า เมื่อกรมสรรพากรขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของนายยู่หลี แซ่ลิ้มกับพวก การที่จะมีสิทธิได้รับชำระหนี้ในลำดับใด ก็ต้องถือวันที่ศาลมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์นายยู่หลี แซ่ลิ้มกับพวกเป็นเกณฑ์พิจารณา จะถือเอาคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ห้างหุ้นส่วนจำเลยซึ่งศาลชั้นต้นไม่อนุญาตให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างหุ้นส่วนจำเลยเป็นยุติไปแล้วมาเป็นเกณฑ์หาได้ไม่เมื่อปรากฏว่าหนี้รายนี้ถึงกำหนดชำระเกินกว่าหกเดือนก่อนมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ของนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวก กรมสรรพากรจึงไม่มีสิทธิได้รับชำระหนี้รายนี้ในลำดับ 6 แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 130 คงมีสิทธิได้รับชำระหนี้ในฐานะหนี้อื่น ๆ ตามลำดับ 8 เท่านั้น พิพากษายืน(พิชัย รชตะนันทน์-บุณยเกียรติ อรชุนะกะ-เพรียบ หุตางกูร)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยล้มละลาย แล้วต่อมาเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ร้องขอให้สั่งให้นายยู่หลี นายยู่หมง นายยู่ซ้ง และนายสมชายผู้เป็นหุ้นส่วนประเภทไม่จำกัดความรับผิดของห้างจำเลยล้มละลายด้วย ศาลพิพากษาให้บุคคลทั้งสี่นี้ล้มละลาย กรมสรรพากรยื่นคำขอรับชำระหนี้ค่าภาษีอากร 48,158.20 บาทจากกองทรัพย์สินของห้างจำเลย และของนายยู่หลีกับพวก เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์สอบสวนแล้วรายงานความเห็นว่ากรมสรรพากรยื่นคำขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างจำเลยพ้นกำหนด 2 เดือนนับแต่วันประกาศ ไม่มีสิทธิรับชำระหนี้คงมีสิทธิขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของนายยู่หลีกับพวกเท่านั้น แต่ไม่ใช่หนี้ภาษีอากรที่ถึงกำหนดชำระภายใน 6 เดือน ก่อนมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ และเงินเพิ่มเจ้าพนักงานประเมินมิได้แจ้งประเมินไปยังจำเลย กลับแจ้งไปยังเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ จึงไม่มีสิทธิเรียกควรให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้ค่าภาษีอากร 37,704.08 บาทในฐานะหนี้อื่น ๆ ตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 130 (8) ศาลชั้นต้นมีคำสั่งเห็นชอบตามความเห็นของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ กรมสรรพากรอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้เป็นให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้ค่าภาษีอากร จำนวน 48,158.20 บาทตามคำขอ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายยู่หลีกับพวก และกรมสรรพากรฎีกา ปัญหาข้อแรกมีว่า กรมสรรพากรมีสิทธิได้รับเงินเพิ่มตามประมวลรัษฎากรมาตรา 86 ทวิ และ 89 ทวิ หรือไม่ ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า กรณีนี้เป็นเรื่องที่ผู้มีหน้าที่เสียภาษีคือห้างหุ้นส่วนจำเลย ถูกศาลสั่งให้ล้มละลายแล้ว มูลหนี้รายนี้เป็นหนี้ภาษีการค้า ซึ่งห้างหุ้นส่วนจำเลยจะต้องชำระและถึงกำหนดชำระภายในวันที่ 15 ของเดือนธันวาคม 2507 และเดือนมกราคม กุมภาพันธ์ 2508 จึงเป็นมูลหนี้ที่ได้เกิดขึ้นแล้วก่อนที่ห้างหุ้นส่วนจำเลยและนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวกถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์ เงินเพิ่ม กฎหมายก็ให้ถือว่าเป็นเงินภาษีตามประมวลรัษฎากร มาตรา 89 ตรี และเงินเพิ่มนี้ถือว่าได้เกิดขึ้นแล้วพร้อมกับหนี้ภาษีการค้า ตามนัยคำพิพากษาฎีกาที่ศาลอุทธรณ์ยกขึ้นอ้างเมื่อเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์เห็นควรให้กรมสรรพากรเจ้าหนี้ได้รับชำระหนี้ภาษีการค้าแล้ว เหตุใดจึงจะไม่ยอมให้ได้รับชำระเงินเพิ่มซึ่งเกิดขึ้นพร้อมกับภาษีการค้าด้วย ข้อฎีกาของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวกไม่มีเหตุที่จะเปลี่ยนแปลงข้อวินิจฉัยของศาลอุทธรณ์ได้ ที่กรมสรรพากรฎีกาขอให้ได้รับชำระหนี้ทั้งหมดในฐานะหนี้บุริมสิทธิตามพระราชบัญญัติล้มละลายฯ มาตรา 130 (6) โดยอ้างว่าหนี้รายนี้ถึงกำหนดชำระภายใน 6 เดือนก่อนมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ห้างหุ้นส่วนจำเลยนั้น ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า กรณีนี้ศาลชั้นต้นสั่งให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวกเท่านั้นเพราะกรมสรรพากรมิได้ยื่นคำขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างหุ้นส่วนจำเลยภายในกำหนดตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 91 กรมสรรพากรก็มิได้อุทธรณ์โต้แย้งประการใด ศาลอุทธรณ์ให้ถือเอาคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ของนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวก เป็นเกณฑ์วินิจฉัยว่า หนี้รายนี้เกินกำหนดตามพระราชบัญญัติล้มละลายพ.ศ. 2483 มาตรา 130 (6) แล้ว ที่กรมสรรพากรขอให้ถือเอาคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ของห้างหุ้นส่วนจำเลยเป็นเกณฑ์คำนวณตามมาตรา 130 (6) เสมือนเป็นการขอเอาชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างหุ้นส่วนจำเลยนั้น ศาลฎีกาเห็นว่า เมื่อกรมสรรพากรขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของนายยู่หลี แซ่ลิ้มกับพวก การที่จะมีสิทธิได้รับชำระหนี้ในลำดับใด ก็ต้องถือวันที่ศาลมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์นายยู่หลี แซ่ลิ้มกับพวกเป็นเกณฑ์พิจารณา จะถือเอาคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ห้างหุ้นส่วนจำเลยซึ่งศาลชั้นต้นไม่อนุญาตให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างหุ้นส่วนจำเลยเป็นยุติไปแล้วมาเป็นเกณฑ์หาได้ไม่เมื่อปรากฏว่าหนี้รายนี้ถึงกำหนดชำระเกินกว่าหกเดือนก่อนมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ของนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวก กรมสรรพากรจึงไม่มีสิทธิได้รับชำระหนี้รายนี้ในลำดับ 6 แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 130 คงมีสิทธิได้รับชำระหนี้ในฐานะหนี้อื่น ๆ ตามลำดับ 8 เท่านั้น พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 41/2516บริษัทสัมพันธมิตร จำกัดโจทก์โดยนายกำธร พูนศักดิ์ อุดมสิน และ นายสุจินต์ จิตรยรรยง กรรมการโจทก์ห้างหุ้นส่วนสามัญนิติบุคคลเงาดำจำเลยผู้ขอรับชำระหนี้จำเลยกรมสรรพากรจำเลย ป.รัษฎากร ม. 78, ม. 85 ทวิ, ม. 86, ม. 86 ทวิ, ม. 89 ทวิ, ม. 89 ตรี พ.ร.บ.ล้มละลาย พ.ศ.2483 ม. 130 "เงินเพิ่ม" ประมวลรัษฎากร มาตรา 89 ตรี ให้ถือว่าเป็นเงินภาษี และ ถือว่าได้เกิดขึ้นแล้วพร้อมกับหนี้ภาษีการค้า เมื่อกรมสรรพากรมีสิทธิได้รับชำระหนี้ภาษีการค้าก็ย่อมมีสิทธิได้รับชำระเงินเพิ่มด้วย แม้ว่ามูลหนี้ภาษีการค้าจะเกิดขึ้นก่อนผู้ประกอบการค้าถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์ และเจ้าพนักงานประเมินจะมิได้แจ้งการประเมินไปยังผู้ประกอบการค้าก็ตาม (อ้างคำพิพากษาฎีกาที่1826/2511)ห้างจำเลยและผู้เป็นหุ้นส่วนประเภทไม่จำกัดความรับผิดถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์และพิพากษาให้ล้มละลาย กรมสรรพากรยื่นคำขอรับชำระหนี้ค่าภาษีการค้าซึ่งห้างจำเลยค้างชำระในฐานะหนี้บุริมสิทธิ (ลำดับ 6) ศาลชั้นต้นสั่งให้ได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของผู้เป็นหุ้นส่วนเท่านั้น เพราะกรมสรรพากรมิได้ยื่นคำขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างจำเลยภายในกำหนด กรมสรรพากรมิได้อุทธรณ์โต้แย้งการที่กรมสรรพากรจะมีสิทธิได้รับชำระหนี้ในลำดับใด ต้องถือวันที่ศาลมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ผู้เป็นหุ้นส่วนเป็นเกณฑ์พิจารณา จะถือเอาคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ห้างจำเลย ซึ่งศาลชั้นต้นไม่อนุญาตให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้เป็นยุติไปแล้วมาเป็นเกณฑ์หาได้ไม่ เมื่อปรากฏว่าหนี้ค่าภาษีการค้าที่ขอรับชำระหนี้ ถึงกำหนดชำระเกินกว่าหกเดือนก่อนมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ผู้เป็นหุ้นส่วนกรมสรรพากรย่อมไม่มีสิทธิได้รับชำระหนี้ดังกล่าวจากกองทรัพย์สินของผู้เป็นหุ้นส่วนในลำดับ 6 แห่งพระราชบัญญัติล้มละลายพ.ศ.2483 มาตรา 130 คงมีสิทธิได้รับชำระหนี้ในฐานะหนี้อื่นๆ ตามลำดับ 8 เท่านั้นศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยล้มละลาย แล้วต่อมาเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ร้องขอให้สั่งให้นายยู่หลี นายยู่หมง นายยู่ซ้ง และนายสมชายผู้เป็นหุ้นส่วนประเภทไม่จำกัดความรับผิดของห้างจำเลยล้มละลายด้วย ศาลพิพากษาให้บุคคลทั้งสี่นี้ล้มละลาย กรมสรรพากรยื่นคำขอรับชำระหนี้ค่าภาษีอากร 48,158.20 บาทจากกองทรัพย์สินของห้างจำเลย และของนายยู่หลีกับพวก เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์สอบสวนแล้วรายงานความเห็นว่ากรมสรรพากรยื่นคำขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างจำเลยพ้นกำหนด 2 เดือนนับแต่วันประกาศ ไม่มีสิทธิรับชำระหนี้คงมีสิทธิขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของนายยู่หลีกับพวกเท่านั้น แต่ไม่ใช่หนี้ภาษีอากรที่ถึงกำหนดชำระภายใน 6 เดือน ก่อนมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ และเงินเพิ่มเจ้าพนักงานประเมินมิได้แจ้งประเมินไปยังจำเลย กลับแจ้งไปยังเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ จึงไม่มีสิทธิเรียกควรให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้ค่าภาษีอากร 37,704.08 บาทในฐานะหนี้อื่น ๆ ตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 130 (8) ศาลชั้นต้นมีคำสั่งเห็นชอบตามความเห็นของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ กรมสรรพากรอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้เป็นให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้ค่าภาษีอากร จำนวน 48,158.20 บาทตามคำขอ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายยู่หลีกับพวก และกรมสรรพากรฎีกา ปัญหาข้อแรกมีว่า กรมสรรพากรมีสิทธิได้รับเงินเพิ่มตามประมวลรัษฎากรมาตรา 86 ทวิ และ 89 ทวิ หรือไม่ ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า กรณีนี้เป็นเรื่องที่ผู้มีหน้าที่เสียภาษีคือห้างหุ้นส่วนจำเลย ถูกศาลสั่งให้ล้มละลายแล้ว มูลหนี้รายนี้เป็นหนี้ภาษีการค้า ซึ่งห้างหุ้นส่วนจำเลยจะต้องชำระและถึงกำหนดชำระภายในวันที่ 15 ของเดือนธันวาคม 2507 และเดือนมกราคม กุมภาพันธ์ 2508 จึงเป็นมูลหนี้ที่ได้เกิดขึ้นแล้วก่อนที่ห้างหุ้นส่วนจำเลยและนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวกถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์ เงินเพิ่ม กฎหมายก็ให้ถือว่าเป็นเงินภาษีตามประมวลรัษฎากร มาตรา 89 ตรี และเงินเพิ่มนี้ถือว่าได้เกิดขึ้นแล้วพร้อมกับหนี้ภาษีการค้า ตามนัยคำพิพากษาฎีกาที่ศาลอุทธรณ์ยกขึ้นอ้างเมื่อเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์เห็นควรให้กรมสรรพากรเจ้าหนี้ได้รับชำระหนี้ภาษีการค้าแล้ว เหตุใดจึงจะไม่ยอมให้ได้รับชำระเงินเพิ่มซึ่งเกิดขึ้นพร้อมกับภาษีการค้าด้วย ข้อฎีกาของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวกไม่มีเหตุที่จะเปลี่ยนแปลงข้อวินิจฉัยของศาลอุทธรณ์ได้ ที่กรมสรรพากรฎีกาขอให้ได้รับชำระหนี้ทั้งหมดในฐานะหนี้บุริมสิทธิตามพระราชบัญญัติล้มละลายฯ มาตรา 130 (6) โดยอ้างว่าหนี้รายนี้ถึงกำหนดชำระภายใน 6 เดือนก่อนมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ห้างหุ้นส่วนจำเลยนั้น ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า กรณีนี้ศาลชั้นต้นสั่งให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวกเท่านั้นเพราะกรมสรรพากรมิได้ยื่นคำขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างหุ้นส่วนจำเลยภายในกำหนดตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 91 กรมสรรพากรก็มิได้อุทธรณ์โต้แย้งประการใด ศาลอุทธรณ์ให้ถือเอาคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ของนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวก เป็นเกณฑ์วินิจฉัยว่า หนี้รายนี้เกินกำหนดตามพระราชบัญญัติล้มละลายพ.ศ. 2483 มาตรา 130 (6) แล้ว ที่กรมสรรพากรขอให้ถือเอาคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ของห้างหุ้นส่วนจำเลยเป็นเกณฑ์คำนวณตามมาตรา 130 (6) เสมือนเป็นการขอเอาชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างหุ้นส่วนจำเลยนั้น ศาลฎีกาเห็นว่า เมื่อกรมสรรพากรขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของนายยู่หลี แซ่ลิ้มกับพวก การที่จะมีสิทธิได้รับชำระหนี้ในลำดับใด ก็ต้องถือวันที่ศาลมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์นายยู่หลี แซ่ลิ้มกับพวกเป็นเกณฑ์พิจารณา จะถือเอาคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ห้างหุ้นส่วนจำเลยซึ่งศาลชั้นต้นไม่อนุญาตให้กรมสรรพากรได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของห้างหุ้นส่วนจำเลยเป็นยุติไปแล้วมาเป็นเกณฑ์หาได้ไม่เมื่อปรากฏว่าหนี้รายนี้ถึงกำหนดชำระเกินกว่าหกเดือนก่อนมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ของนายยู่หลี แซ่ลิ้ม กับพวก กรมสรรพากรจึงไม่มีสิทธิได้รับชำระหนี้รายนี้ในลำดับ 6 แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 130 คงมีสิทธิได้รับชำระหนี้ในฐานะหนี้อื่น ๆ ตามลำดับ 8 เท่านั้น พิพากษายืน(พิชัย รชตะนันทน์-บุณยเกียรติ อรชุนะกะ-เพรียบ หุตางกูร)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ