ข้อบังคับการนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทยข้อบังคับการนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทยฉบับที่ ๑๐๐ว่าด้วยความรับผิดทางละเมิดของพนักงานพ.ศ. ๒๕๔๑ เพื่ออนุวัติให้เป็นไปตามพระราชบัญญัติความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่พ.ศ. ๒๕๓๙ และระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยหลักเกณฑ์การปฏิบัติเกี่ยวกับความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ พ.ศ. ๒๕๓๙อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๒๓ แห่งพระราชบัญญัติการนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทยพ.ศ. ๒๕๒๒ จึงออกข้อบังคับไว้ดังต่อไปนี้ข้อ ๑ข้อบังคับนี้เรียกว่า ข้อบังคับการนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ฉบับที่๑๐๐ ว่าด้วยความรับผิดทางละเมิดของพนักงาน พ.ศ. ๒๕๔๑ข้อ ๒[๑] ข้อบังคับนี้ใช้บังคับตั้งแต่วันประกาศเป็นต้นไปข้อ ๓ ให้ยกเลิกข้อบังคับการนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทยฉบับที่ ๑๐ ว่าด้วยความรับผิดในทางแพ่ง พ.ศ. ๒๕๒๔บรรดา ระเบียบ ข้อบังคับหรือมติคณะกรรมการการนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ซึ่งขัดหรือแย้งกับข้อบังคับนี้ให้ใช้ข้อบังคับนี้แทนข้อ ๔ ในข้อบังคับนี้กนอ. หมายความว่า การนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทยคณะกรรมการ หมายความว่า คณะกรรมการการนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทยคณะกรรมการสอบสวน หมายความว่าคณะกรรมการสอบสวนข้อเท็จจริงความรับผิดทางละเมิดผู้ว่าการ หมายความว่าผู้ว่าการการนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทยพนักงาน หมายความว่า พนักงาน ลูกจ้าง และผู้ว่าการหรือผู้ปฏิบัติงานประเภทอื่นไม่ว่าจะแต่งตั้งในฐานะกรรมการหรือในฐานะอื่นใดซึ่งได้แต่งตั้งให้ปฏิบัติงานให้แก่การนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทยผู้แต่งตั้ง หมายความว่าผู้มีอำนาจแต่งตั้งคณะกรรมการสอบสวนขึ้นเพื่อปฏิบัติตามข้อบังคับนี้ความเสียหาย หมายความว่าความเสียหายที่เกิดขึ้นจากการละเมิดอย่างใด ๆ ของพนักงาน แต่ไม่รวมถึงการออกคำสั่งกฎ หรือระเบียบหน่วยงานของรัฐ หมายความว่า กระทรวง ทบวง กรมหรือส่วนราชการที่เรียกชื่ออย่างอื่นและมีฐานะเป็นกรม ราชการส่วนภูมิภาคราชการส่วนท้องถิ่น หรือรัฐวิสาหกิจที่ตั้งขึ้นตามกฎหมายหรือหน่วยงานอื่นของรัฐตามกฎหมาย ว่าด้วยความรับผิดทางละเมิดของเจ้าหน้าที่ข้อ ๕ ให้ประธานกรรมการกนอ. รักษาการตามข้อบังคับนี้หมวด ๑กรณีพนักงานกระทำละเมิดต่อการนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย ข้อ ๖ เมื่อเกิดความเสียหายขึ้นแก่กนอ. ให้พนักงานที่เกี่ยวข้องแจ้งต่อผู้บังคับบัญชาโดยไม่ชักช้าและให้มีการรายงานตามลำดับชั้นถึงผู้ว่าการเพื่อพิจารณาความเสียหายที่เกิดขึ้นนั้นถ้ามีเหตุอันควรเชื่อว่าเกิดจากการกระทำของพนักงาน กนอ. ให้ผู้ว่าการแต่งตั้งคณะกรรมการสอบสวนขึ้นคณะหนึ่งโดยไม่ชักช้าเพื่อพิจารณาเสนอความเห็นเกี่ยวกับผู้ต้องรับผิดและจำนวนค่าสินไหมทดแทนที่ผู้นั้นจะต้องชดใช้และกำหนดเวลาแล้วเสร็จการสอบสวนของคณะกรรมการสอบสวนไว้ด้วยคณะกรรมการสอบสวนตามวรรคสอง ให้มีจำนวนไม่เกินห้าคนโดยแต่งตั้งจากพนักงานของ กนอ. หรือหน่วยงานของรัฐแห่งอื่นตามสมควรข้อ ๗ เมื่อพนักงานของกนอ. ทำให้เกิดความเสียหายแก่หน่วยงานของรัฐแห่งอื่นให้พนักงานผู้ทำให้เกิดความเสียหายแจ้งต่อผู้บังคับบัญชาและให้มีการรายงานตามลำดับชั้นถึงผู้ว่าการในกรณีที่ผู้ที่ทำให้เกิดความเสียหายนั้นเป็นกรรมการที่ กนอ. แต่งตั้งก็ให้แจ้งต่อผู้ว่าการและในกรณีที่ผู้ที่ทำให้เกิดความเสียหายเป็นผู้ว่าการให้แจ้งต่อประธานกรรมการ กนอ.ข้อ ๘ เมื่อเกิดความเสียหายแก่หน่วยงานของรัฐแห่งอื่นให้หัวหน้าหน่วยงานของรัฐที่ได้รับความเสียหายและผู้ว่าการหรือผู้ซึ่งข้อบังคับนี้กำหนดให้เป็นผู้รับแจ้งตามข้อ๗ แล้วแต่กรณีมีอำนาจร่วมกันในการแต่งตั้งคณะกรรมการสอบสวนในกรณีที่ความเสียหายเกิดขึ้นแก่หน่วยงานของรัฐมากกว่าหนึ่งแห่งและหรือความเสียหายเกิดจากการกระทำของเจ้าหน้าที่หลายหน่วยงานให้ผู้มีอำนาจของแต่ละส่วนราชการที่เกี่ยวข้องแล้วแต่กรณีร่วมกันแต่งตั้งคณะกรรมการสอบสวนข้อ ๙ ในกรณีที่มีความเสียหายเกิดขึ้นแก่กนอ. หรือแก่หน่วยงานของรัฐแห่งอื่น ถ้าผู้มีอำนาจแต่งตั้งคณะกรรมการสอบสวนตามข้อ๖ หรือข้อ ๘ มิได้แต่งตั้งคณะกรรมการสอบสวนภายในเวลาอันสมควรหรือแต่งตั้งไม่เหมาะสมให้ปลัดกระทรวง หรือรัฐมนตรี ซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาหรือกำกับดูแลหรือควบคุมการปฏิบัติงานของบุคคลดังกล่าวมีอำนาจแต่งตั้งคณะกรรมการหรือเปลี่ยนแปลงคณะกรรมการสอบสวนแทนผู้มีอำนาจแต่งตั้งได้ตามที่เห็นสมควรข้อ ๑๐ ในการประชุมคณะกรรมการสอบสวนต้องมีกรรมการมาประชุมไม่น้อยกว่ากึ่งหนึ่งของกรรมการทั้งหมดจึงจะเป็นองค์ประชุมถ้าประธานกรรมการไม่อยู่ในที่ประชุมหรือไม่สามารถปฏิบัติหน้าที่ได้ให้กรรมการที่มาประชุมเลือกกรรมการคนหนึ่งคนใดขึ้นทำหน้าที่แทนมติของคณะกรรมการสอบสวนให้ถือเสียงข้างมากกรรมการที่ไม่เห็นด้วยกับมติที่ประชุมอาจทำความเห็นแย้งมติที่ประชุมไว้ในความเห็นของคณะกรรมการสอบสวนได้ข้อ ๑๑ ในการปฏิบัติหน้าที่ให้คณะกรรมการสอบสวนมีอำนาจหน้าที่พิจารณาข้อเท็จจริงอันเกี่ยวกับการทำละเมิดโดยต้องตรวจสอบข้อเท็จจริงและรวบรวมพยานหลักฐานทั้งปวงที่เกี่ยวข้องรับฟังพยานบุคคล หรือพยานผู้เชี่ยวชาญและตรวจสอบเอกสาร วัตถุ หรือสถานที่ที่เกิดเหตุในการสอบสวนคณะกรรมการสอบสวนต้องให้โอกาสแก่ผู้เกี่ยวข้องหรือผู้เสียหายได้ชี้แจงข้อเท็จจริงและโต้แย้งพยานหลักฐานของตนอย่างเพียงพอและเป็นธรรมข้อ ๑๒ เมื่อคณะกรรมการสอบสวนพิจารณาแล้วเสร็จภายในระยะเวลาที่กำหนดให้เสนอความเห็นไปยังผู้แต่งตั้งถ้าผู้แต่งตั้งขอให้ทบทวนหรือสอบสวนเพิ่มเติม ให้คณะกรรมการสอบสวนรีบดำเนินการให้เสร็จภายในเวลาที่ผู้แต่งตั้งกำหนดในกรณีที่คณะกรรมการสอบสวนไม่สามารถดำเนินการสอบสวนให้แล้วเสร็จตามระยะเวลาที่กำหนดก็ให้ขอขยายเวลาการสอบสวนออกไปได้ตามที่ผู้แต่งตั้งเห็นสมควร แต่การขอขยายเวลานั้นต้องแสดงเหตุผลประกอบด้วยความเห็นของคณะกรรมการสอบสวนต้องมีข้อเท็จจริงและข้อกฎหมายที่ชัดแจ้งและต้องมีพยานหลักฐานสนับสนุนด้วยความเห็นของคณะกรรมการสอบสวนไม่ผูกมัดผู้แต่งตั้งหรือ กนอ.ในการที่จะมีความเห็นเป็นประการอื่นข้อ ๑๓ เมื่อผู้แต่งตั้งได้รับผลการพิจารณาของคณะกรรมการสอบสวนแล้วให้วินิจฉัยสั่งการว่ามีผู้รับผิดชอบใช้ค่าสินไหมทดแทนหรือไม่และเป็นจำนวนเท่าใด แต่ยังไม่ต้องแจ้งการสั่งการให้ผู้เกี่ยวข้องทราบแล้วให้ส่งสำนวนการสอบสวนให้กระทรวงการคลังภายในเจ็ดวันนับแต่วันที่วินิจฉัยสั่งการเพื่อตรวจสอบเว้นแต่เป็นเรื่องที่กระทรวงการคลังประกาศกำหนดว่าไม่ต้องรายงานให้ตรวจสอบในระหว่างการพิจารณาของกระทรวงการคลังให้ผู้แต่งตั้งสั่งการให้เตรียมเรื่องให้พร้อมสำหรับการออกคำสั่งให้พนักงานผู้ทำละเมิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทนหรือดำเนินการฟ้องร้องคดีเพื่อมิให้ขาดอายุความสองปีนับแต่วันที่ผู้แต่งตั้งวินิจฉัยสั่งการข้อ ๑๔ เมื่อกระทรวงการคลังพิจารณาเสร็จแล้วมีความเห็นอย่างใด ถ้าผู้แต่งตั้งเห็นด้วยกับความเห็นของกระทรวงการคลังก็ให้ผู้แต่งตั้งมีคำสั่งตามความเห็นของกระทรวงการคลังและแจ้งคำสั่งให้ผู้เกี่ยวข้องทราบในกรณีที่ผู้แต่งตั้งไม่เห็นด้วยกับความเห็นของกระทรวงการคลังให้ผู้แต่งตั้งส่งสำนวนการสอบสวนพร้อมด้วยความเห็นกับความเห็นของกระทรวงการคลังไปยังคณะกรรมการเพื่อวินิจฉัยชี้ขาดตามที่เห็นว่าถูกต้องในกรณีที่ผู้แต่งตั้งสั่งการตามความเห็นของกระทรวงการคลังหรือคณะกรรมการกนอ.ก็ให้ดำเนินการเพื่อออกคำสั่งให้ชำระค่าสินไหมทดแทนหรือฟ้องคดีต่อศาลภายในอายุความหนึ่งปีนับแต่วันที่ผู้แต่งตั้งแจ้งคำสั่งให้ผู้รับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทนทราบแต่ทั้งนี้ต้องไม่เกินสองปีนับแต่วันที่ผู้แต่งตั้งวินิจฉัยสั่งการว่ามีผู้รับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทนตามข้อ๑๓ข้อ ๑๕ ในกรณีที่ร่วมกันแต่งตั้งคณะกรรมการสอบสวนตามข้อ๘ ให้ผู้แต่งตั้งร่วมกันวินิจฉัยสั่งการและเสนอความเห็นทั้งหมดไปยังกระทรวงการคลังและเมื่อดำเนินการตามข้อ๑๓ และข้อ ๑๔ แล้ว กระทรวงการคลังมีความเห็นอย่างใด ก็ให้สั่งการไปตามนั้นถ้าผู้มีอำนาจแต่งตั้งร่วมกันยังมีความเห็นแตกต่างกันซึ่งหาข้อยุติไม่ได้ก็เสนอให้คณะรัฐมนตรีวินิจฉัยชี้ขาดข้อ ๑๖ ในกรณีที่ความเสียหายเกิดแก่เงินให้ใช้เป็นเงินแต่เพียงอย่างเดียวแต่ถ้าความเสียหายมิได้เกิดขึ้นแก่เงินจะดำเนินการดังต่อไปนี้แทนการชำระเงินก็ได้(๑) ชดใช้ทรัพย์สินที่มีลักษณะ คุณภาพ ปริมาณอย่างเดียวกับทรัพย์สินที่สูญหาย หรือเสียหายและใช้งานแทนได้เช่นเดียวกับทรัพย์สินที่สูญหายหรือเสียหาย โดยทำสัญญายินยอมชดใช้ค่าสินไหมทดแทนเป็นทรัพย์สินดังกล่าว(๒) ซ่อมแซมหรือบูรณะทรัพย์สินที่ชำรุดเสียหายให้คงสภาพเดิมโดยทำสัญญาว่าจะจัดการให้ทรัพย์สินคงสภาพเหมือนเดิมภายในระยะเวลาไม่เกินหกเดือน(๓)ชดใช้ทรัพย์สินหรือซ่อมแซมหรือบูรณะทรัพย์สินอันที่ต่างไปจาก (๑) หรือ (๒)ต้องได้รับความเห็นชอบจากกระทรวงการคลังก่อนการชดใช้ค่าเสียหายเป็นทรัพย์สินหรือการซ่อมแซมหรือบูรณะทรัพย์สินตามวรรคหนึ่งให้มีการตรวจรับตามข้อบังคับว่าด้วยการพัสดุของ กนอ.การทำสัญญาตามวรรคหนึ่งต้องจัดให้มีผู้ค้ำประกันหรือวางหลักประกันตามระเบียบที่กำหนดข้อ ๑๗ ในกรณีที่พนักงานผู้ต้องรับผิดตายให้รีบดำเนินการตามข้อบังคับนี้โดยอนุโลมเพื่อให้ได้ข้อยุติโดยเร็วอย่าให้ขาดอายุความมรดก ในกรณีที่ผู้แต่งตั้งเห็นว่าพนักงานต้องรับผิดชอบชดใช้ค่าสินไหมทดแทนแก่กนอ. หรือหน่วยงานของรัฐอื่น ให้ส่งเรื่องให้พนักงานอัยการเพื่อฟ้องผู้จัดการมรดกหรือทายาทต่อไปในกรณีของผู้แต่งตั้งร่วมกัน ถ้ามีความเห็นแตกต่างกันให้ดำเนินการไปพลางก่อนตามความเห็นของผู้แต่งตั้งสำหรับหน่วยงานของรัฐที่เสียหายและถ้าได้ข้อยุติเป็นประการใดให้แก้ไขเปลี่ยนแปลงไปตามนั้นข้อ ๑๘ ในกรณีที่พนักงานต้องรับผิดและขอผ่อนชำระค่าสินไหมทดแทนไม่ว่าจะเกิดขึ้นในขั้นตอนใดให้ กนอ.หรือหน่วยงานของรัฐอื่นที่เสียหายกำหนดจำนวนเงินที่จะขอผ่อนชำระตามความเหมาะสมในการผ่อนชำระต้องมีผู้ประกันและในกรณีที่เห็นสมควรจะให้วางหลักประกันด้วยก็ได้ ทั้งนี้ ตามระเบียบที่กำหนดแต่ถ้าพนักงานที่ต้องชดใช้ค่าสินไหมทดแทนไม่สามารถชำระหนี้ได้ให้หน่วยงานของรัฐอื่นที่เสียหายหรือ กนอ.พิจารณาผ่อนผันตามความเหมาะสมตามหลักเกณฑ์ที่กระทรวงการคลังกำหนดและต้องไม่ดำเนินคดีล้มละลายแก่ผู้นั้น แต่ถ้าการที่ไม่สามารถชำระหนี้ได้นั้นเกิดจากการประพฤติชั่วอย่างร้ายแรงของพนักงานผู้นั้นหรือพนักงานผู้นั้นกระทำการใดๆ อันเป็นการประพฤติชั่วอย่างร้ายแรงเพื่อให้ กนอ. หรือหน่วยงานของรัฐอื่นเสียหายไม่ได้รับชำระหนี้ครบถ้วนให้ กนอ.หรือหน่วยงานของรัฐที่เสียหายส่งเรื่องให้พนักงานอัยการดำเนินคดีล้มละลายข้อ ๑๙ การประนีประนอมยอมความหลังจากคณะกรรมการสอบสวนได้มีมติแล้วให้ขอความเห็นชอบจากคณะกรรมการกนอ. ก่อนหมวด ๒กรณีพนักงานของ กนอ.กระทำละเมิดต่อบุคคลภายนอก ข้อ ๒๐ ในกรณีที่พนักงานทำให้เกิดความเสียหายแก่บุคคลภายนอกถ้าพนักงานผู้นั้นเห็นว่าความเสียหายที่เกิดขึ้นเป็นการกระทำในการปฏิบัติหน้าที่ให้พนักงานผู้นั้นดำเนินการตามข้อ๗ข้อ ๒๑ ความเสียหายที่เกิดขึ้นต่อบุคคลภายนอกนั้นได้ดำเนินการตามข้อ๗ แล้ว ให้ผู้มีอำนาจแต่งตั้งดำเนินการแต่งตั้งคณะกรรมการสอบสวนตามข้อ ๖ขึ้นมาคณะหนึ่งเพื่อตรวจสอบข้อเท็จจริง และให้นำข้อ ๑๐ ข้อ ๑๑ และข้อ ๑๒มาใช้บังคับกับการปฏิบัติหน้าที่ของคณะกรรมการสอบสวนโดยอนุโลมข้อ ๒๒ ผลในการสอบสวนของคณะกรรมการสอบสวนมีความเห็นว่าความเสียหายที่เกิดขึ้นแก่บุคคลภายนอกนั้นมิได้เกิดจากการกระทำในการปฏิบัติหน้าที่ ก็ให้รายงานถึงผู้มีอำนาจแต่งตั้งและแจ้งให้พนักงานผู้ทำให้เกิดความเสียหายต่อบุคคลภายนอกทราบ เพื่อจะได้รับผิดต่อผู้เสียหายเป็นการส่วนตัวแต่ถ้าผลในการสอบสวนปรากฏว่าความเสียหายที่เกิดขึ้นแก่บุคคลภายนอกนั้นเป็นการกระทำเนื่องมาจากการปฏิบัติหน้าที่ของพนักงานก็ให้คณะกรรมการสอบสวนรายงานต่อผู้มีอำนาจแต่งตั้ง เพื่อจะได้ดำเนินการชดใช้ค่าสินไหมทดแทนต่อผู้เสียหายหรือต่อสู้คดีต่อไปข้อ ๒๓ ในกรณีที่มีผู้เสียหายยื่นคำขอให้กนอ. ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้ กนอ. รับคำขอนั้นไว้พิจารณาโดยไม่ชักช้าถ้าผู้เสียหายยื่นคำขอผิดหน่วยงานให้ กนอ. รีบส่งเรื่องไปยังหน่วยงานของรัฐที่ต้องรับผิดชอบต่อไปและแจ้งให้ผู้ยื่นคำขอทราบโดยเร็วเมื่อได้รับคำขอตามวรรคหนึ่งแล้ว และ กนอ. เห็นว่าความเสียหายทีเกิดขึ้นนั้น มิได้เกิดจากกระทำในการปฏิบัติหน้าที่ของพนักงาน ซึ่งกนอ. ไม่ต้องรับผิดก็ให้แจ้งต่อผู้เสียหายให้ดำเนินการเรียกร้องต่อพนักงานผู้ทำให้เกิดความเสียหายนั้นเองแต่ถ้า กนอ. เห็นว่า ความเสียหายที่เกิดขึ้นนั้นเนื่องมาจากการปฏิบัติหน้าที่ของพนักงาน ก็ให้ กนอ.ดำเนินการตกลงกับผู้เสียหายในเรื่องค่าสินไหมทดแทนข้อ ๒๔ ในกรณีที่ผู้เสียหายฟ้องคดีต่อศาลให้กนอ. ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนในความเสียหายทีเกิดขึ้น ให้ กนอ.ประสานงานกับสำนักงานอัยการสูงสุดเพื่อเตรียมตัวสู้คดีต่อไปถ้า กนอ. เห็นว่า ความเสียหายที่เกิดขึ้นนั้นเป็นเรื่องที่พนักงานผู้ทำให้เกิดความเสียหายจะต้องร่วมรับผิดชอบ ให้ กนอ.ร้องขอต่อศาลที่พิจารณาคดีนั้นเรียกพนักงานผู้นั้นเข้ามาเป็นคู่ความในคดีด้วยข้อ ๒๕ ในกรณีที่กนอ. ต้องรับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทนแก่บุคคลภายนอก ไม่ว่าจะมีการฟ้องคดีหรือไม่ก็ตามกนอ. มีสิทธิไล่เบี้ยเอาจากพนักงานผู้นั้นได้ ถ้าปรากฏว่าความเสียหายที่เกิดขึ้นนั้นพนักงานผู้นั้นมีส่วนผิดอยู่ด้วย หรือกระทำไปด้วยความจงใจหรือประมาทเลินเล่ออย่างร้ายแรงและให้นำข้อ ๑๗ และ ๑๘ มาใช้บังคับโดยอนุโลมการใช้สิทธิไล่เบี้ยตามวรรคหนึ่ง ให้ กนอ.ดำเนินการภายในกำหนดอายุความหนึ่งปี นับแต่วันที่ กนอ.ได้ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่ผู้เสียหายข้อ ๒๖ ให้ผู้ว่าการวางระเบียบหรือออกคำสั่งใดๆ เพื่อปฏิบัติตามข้อบังคับนี้ และในกรณีที่มีปัญหาในการดำเนินการตามข้อบังคับนี้ให้คณะกรรมการกนอ. เป็นผู้วินิจฉัยชี้ขาดประกาศ ณ วันที่ ๒๔ สิงหาคม พ.ศ. ๒๕๔๑ทองฉัตร หงศ์ลดารมภ์ประธานกรรมการการนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทยธิดาวรรณ/แก้ไข๓๑ ก.ค. ๒๕๔๕ศิรวัชร์/ปรับปรุง๗ มีนาคม ๒๕๕๙[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๑๑๕/ตอนที่ ๗๖ ง/หน้า ๓๔/๒๒ กันยายน ๒๕๔๑