คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1322/2542หลักกฎหมาย: พระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 108 ให้อำนาจ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ผู้ร้องที่จะยื่นคำร้องต่อศาลขอให้ยกคำขอรับชำระหนี้หรือลดจำนวนหนี้ที่ศาลได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้ แม้คำสั่งศาลดังกล่าวจะถึงที่สุดก็ตาม ถ้าปรากฏว่าศาลมีคำสั่งอนุญาตคำขอรับชำระหนี้โดยหลงผิดว่าลูกหนี้เป็นหนี้ตามจำนวนที่อนุญาตให้เจ้าหนี้ได้รับชำระหนี้ความจริงลูกหนี้มิได้เป็นหนี้หรือเป็นหนี้ไม่ถึงจำนวนที่อนุญาตให้รับชำระหนี้ ศาลมีอำนาจที่จะมีคำสั่งใหม่ให้ยกคำขอรับชำระหนี้ลดจำนวนหนี้ที่ได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้ ทั้งนี้เพื่อความเป็นธรรมแก่บรรดาเจ้าหนี้ทั้งหลายที่ขอรับชำระหนี้ คดีนี้ปรากฏว่าผู้ร้องตรวจสอบพยานหลักฐานที่ผู้คัดค้านอ้างต่อผู้ร้องในชั้นสอบสวน และเห็นว่าใบกำกับสินค้าอันเกี่ยวกับหนี้ที่ผู้คัดค้านขอรับชำระหนี้ไม่มีลายมือชื่อของลูกหนี้ ทั้งแถบบันทึกเสียงการสนทนาระหว่าง อ.กับลูกหนี้และท. ที่เมืองฮ่องกง นั้นลูกหนี้ก็ได้อ้างหนังสือเดินทางของตนเป็นพยานหลักฐานแสดงให้เห็นว่าในวันดังกล่าวลูกหนี้ไม่ได้เดินทางออกจากประเทศไทย อันแสดงให้เห็นว่ามูลหนี้ที่ผู้คัดค้านยื่นคำขอรับชำระหนี้มีข้อพิรุธสงสัยน่าเชื่อว่าจะไม่มีมูลหนี้ต่อกันจริงผู้ร้องจึงชอบที่จะยื่นคำร้องขอให้ศาลยกคำขอรับชำระหนี้ที่ศาลได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้คดีสืบเนื่องมาจากศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้พิทักษ์ทรัพย์ของลูกหนี้ไว้เด็ดขาดเมื่อวันที่ 22 สิงหาคม 2528 และพิพากษาให้ล้มละลายเมื่อวันที่ 2 มิถุนายน 2529 ต่อมาศาลชั้นต้นมีคำสั่งถึงที่สุดอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของลูกหนี้เป็นเงินจำนวน 6,234,843.55 บาท ตามมาตรา 130(8)แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483ผู้ร้องยื่นคำร้องว่า เมื่อวันที่ 9 สิงหาคม 2538 ลูกหนี้ยื่นคำร้องและให้การต่อผู้ร้องว่า ลูกหนี้ไม่ได้เป็นหนี้ผู้คัดค้านผู้ร้องตรวจสอบแล้วเห็นว่าผู้คัดค้านยื่นคำขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของลูกหนี้ตามมูลหนี้ซื้อขายเพชร โดยผู้คัดค้านนำพยานบุคคลไปให้ผู้ร้องสอบสวนประกอบเอกสาร อันได้แก่ใบกำกับสินค้า และบันทึกการถอดข้อความในแถบบันทึกเสียงซึ่งมีการบันทึกไว้เมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2525 ที่เมืองฮ่องกง แต่จากใบกำกับสินค้าไม่ปรากฏลายมือชื่อลูกหนี้ ทั้งลูกหนี้อ้างหนังสือเดินทางของตนว่าในวันที่ 27 กรกฎาคม 2525 มิได้เดินทางออกจากประเทศไทย จึงทำให้น่าเชื่อว่ามูลหนี้ที่ผู้คัดค้านนำมายื่นขอรับชำระหนี้ยังมีข้อพิรุธสงสัยไม่น่าเชื่อว่าจะมีมูลหนี้ต่อกันจริง คำสั่งศาลที่อนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้น่าจะเป็นการสั่งไปโดยผิดหลง ขอให้มีคำสั่งยกคำขอรับชำระหนี้ของผู้คัดค้านตามมาตรา 108 แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483ผู้คัดค้านยื่นคำคัดค้านว่า ผู้คัดค้านยื่นคำขอรับชำระหนี้และผู้ร้องสอบสวนแล้วทำความเห็นเสนอต่อศาลชั้นต้นว่าควรให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้เต็มตามที่ผู้คัดค้านยื่นขอรับชำระหนี้ศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วมีคำสั่งถึงที่สุดอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้ตามความเห็นของผู้ร้อง ต่อมาลูกหนี้ยื่นคำร้องต่อศาลชั้นต้นว่าลูกหนี้ไม่ได้เป็นหนี้ผู้คัดค้าน ผู้ร้องได้แถลงต่อศาลชั้นต้นว่าที่ลูกหนี้อ้างว่าไม่ได้เป็นหนี้ผู้คัดค้านนั้นเป็นการโต้เถียงข้อเท็จจริง ทั้งศาลชั้นต้นมีคำสั่งถึงที่สุดให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้ตามความเห็นของผู้ร้องแล้วซึ่งในคดีดังกล่าวศาลชั้นต้นมีคำสั่งอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้เช่นเดิม ลูกหนี้อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่าคำสั่งศาลชั้นต้นที่ให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้ตามความเห็นของผู้ร้องนั้นถึงที่สุดแล้ว ดังนั้นคำสั่งของศาลที่อนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้ตามความเห็นของผู้ร้องจึงมิใช่เป็นการสั่งโดยผิดหลงตามมาตรา 108 แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 ขอให้ยกคำร้องศาลชั้นต้นพิจารณาแล้ว มีคำสั่งให้ยกคำขอรับชำระหนี้ของผู้คัดค้านผู้คัดค้านอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์แผนกคดีล้มละลายพิพากษายืนผู้คัดค้านฎีกาศาลฎีกาแผนกคดีล้มละลายวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้วมีปัญหาวินิจฉัยตามฎีกาของผู้คัดค้านประการแรกว่า ผู้ร้องมีสิทธิยื่นคำร้องขอให้ศาลยกคำขอรับชำระหนี้ของผู้คัดค้านซึ่งศาลมีคำสั่งถึงที่สุดอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้แล้วได้หรือไม่เห็นว่าพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 108บัญญัติว่า "คำขอรับชำระหนี้ของเจ้าหนี้ซึ่งศาลสั่งอนุญาตแล้วนั้นถ้าต่อมาปรากฏว่าศาลได้สั่งไปโดยผิดหลง เมื่อเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์มีคำขอโดยทำเป็นคำร้อง ศาลมีอำนาจยกคำขอรับชำระหนี้หรือลดจำนวนหนี้ที่ได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้" จะเห็นได้ว่าบทบัญญัติมาตรานี้ให้อำนาจผู้ร้องที่จะยื่นคำร้องต่อศาลขอให้ยกคำขอรับชำระหนี้หรือลดจำนวนหนี้ที่ศาลได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้แม้คำสั่งศาลดังกล่าวจะถึงที่สุดก็ตาม ถ้าปรากฏว่าศาลมีคำสั่งอนุญาตคำขอรับชำระหนี้โดยผิดหลงว่าลูกหนี้เป็นหนี้ตามจำนวนที่อนุญาตให้เจ้าหนี้ได้รับชำระหนี้ ความจริงลูกหนี้มิได้เป็นหนี้หรือเป็นหนี้ไม่ถึงจำนวนที่อนุญาตให้รับชำระหนี้ ศาลมีอำนาจที่จะมีคำสั่งใหม่ให้ยกคำขอรับชำระหนี้หรือลดจำนวนหนี้ที่ได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้ ทั้งนี้เพื่อความเป็นธรรมแก่บรรดาเจ้าหนี้ทั้งหลายที่ขอรับชำระหนี้ คดีนี้ได้ความตามคำร้องของผู้ร้องว่าลูกหนี้ยื่นคำร้องและให้การต่อผู้ร้องว่าลูกหนี้ไม่ได้เป็นหนี้ผู้คัดค้านตามพยานหลักฐานที่ผู้คัดค้านอ้างต่อผู้ร้อง ผู้ร้องจึงตรวจสอบพยานหลักฐานที่ผู้คัดค้านอ้างต่อผู้ร้องในชั้นสอบสวนอันได้แก่ใบกำกับสินค้าและบันทึกการถอดข้อความการสนทนาระหว่างนายอาจิต คูตารี กับลูกหนี้และนายทวีศักดิ์ อัศวจินดามณีเกี่ยวกับหนี้ที่ผู้คัดค้านขอรับชำระหนี้ในแถบบันทึกเสียงซึ่งผู้คัดค้านอ้างว่านายอาจิตบันทึกไว้เมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2525ที่เมืองฮ่องกง ปรากฏว่าใบกำกับสินค้าไม่มีลายมือชื่อของลูกหนี้ส่วนที่ผู้คัดค้านอ้างว่าได้บันทึกเสียงการสนทนาระหว่างนายอาจิตกับลูกหนี้และนายทวีศักดิ์ที่เมืองฮ่องกงนั้นลูกหนี้ได้อ้างหนังสือเดินทางของตนเป็นพยานหลักฐานแสดงให้เห็นว่าในวันดังกล่าวลูกหนี้ไม่ได้เดินทางออกจากประเทศไทย ผู้ร้องจึงเห็นว่ามูลหนี้ที่ผู้คัดค้านยื่นคำขอรับชำระหนี้มีข้อพิรุธสงสัยน่าเชื่อว่าจะไม่มีมูลหนี้ต่อกันจริง ที่ศาลมีคำสั่งถึงที่สุดให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้น่าจะเป็นการสั่งไปโดยผิดหลงดังนั้น ผู้ร้องจึงชอบที่จะยื่นคำร้องขอให้ศาลยกคำขอรับชำระหนี้ที่ศาลได้สั่งอนุญาตไปแล้วเป็นคดีนี้ได้ ที่ศาลอุทธรณ์พิพากษามานั้นศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย ฎีกาของผู้คัดค้านข้อนี้ฟังไม่ขึ้นมีปัญหาวินิจฉัยตามฎีกาของผู้คัดค้านประการสุดท้ายว่าลูกหนี้เป็นหนี้ผู้คัดค้านตามคำขอรับชำระหนี้หรือไม่ ข้อเท็จจริงจึงฟังได้ว่า ลูกหนี้ นายทวีศักดิ์และนางสาวสุนีย์ เป็นลูกหนี้ร่วมกัน ฉะนั้นที่ศาลชั้นต้นมีคำสั่งอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของลูกหนี้เป็นจำนวนเงิน 6,234,843.55 บาท เต็มตามคำขอโดยมีเงื่อนไขว่าหากผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้จากนายทวีศักดิ์และนางสาวสุนีย์แล้วเท่าไรให้สิทธิที่จะได้รับชำระหนี้ในคดีนี้ลดลงเพียงนั้น จึงไม่ได้สั่งโดยผิดหลงแต่ประการใด ที่ศาลอุทธรณ์มีคำพิพากษายืนตามคำสั่งศาลชั้นต้นให้ยกคำขอรับชำระหนี้ของผู้คัดค้าน (เจ้าหนี้รายที่ 2) โดยฟังข้อเท็จจริงว่า ที่ศาลชั้นต้นมีคำสั่งอนุญาตให้ผู้คัดค้านรับชำระหนี้นั้นเป็นการสั่งโดยผิดหลงนั้นไม่ต้องด้วยความเห็นของศาลฎีกา ฎีกาของผู้คัดค้านฟังขึ้น"พิพากษากลับ ให้ยกคำร้องของผู้ร้อง ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1322/2542นาย เคอติลาล มานิลาล เมห์ ตา กับพวกโจทก์เจ้าพนักงาน พิทักษ์ทรัพย์ผู้ร้องห้างหุ้นส่วนสามัญนิติบุคคล คอ ร์ติลาลมานิลาล เมห์ ตาผู้คัดค้านนาย อม รศักดิ์ อัศวจินดามณีจำเลย พ.ร.บ.ล้มละลาย พ.ศ.2483 ม. 108พระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 108 ให้อำนาจ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ผู้ร้องที่จะยื่นคำร้องต่อศาลขอให้ยกคำขอรับชำระหนี้หรือลดจำนวนหนี้ที่ศาลได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้ แม้คำสั่งศาลดังกล่าวจะถึงที่สุดก็ตาม ถ้าปรากฏว่าศาลมีคำสั่งอนุญาตคำขอรับชำระหนี้โดยหลงผิดว่าลูกหนี้เป็นหนี้ตามจำนวนที่อนุญาตให้เจ้าหนี้ได้รับชำระหนี้ความจริงลูกหนี้มิได้เป็นหนี้หรือเป็นหนี้ไม่ถึงจำนวนที่อนุญาตให้รับชำระหนี้ ศาลมีอำนาจที่จะมีคำสั่งใหม่ให้ยกคำขอรับชำระหนี้ลดจำนวนหนี้ที่ได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้ ทั้งนี้เพื่อความเป็นธรรมแก่บรรดาเจ้าหนี้ทั้งหลายที่ขอรับชำระหนี้ คดีนี้ปรากฏว่าผู้ร้องตรวจสอบพยานหลักฐานที่ผู้คัดค้านอ้างต่อผู้ร้องในชั้นสอบสวน และเห็นว่าใบกำกับสินค้าอันเกี่ยวกับหนี้ที่ผู้คัดค้านขอรับชำระหนี้ไม่มีลายมือชื่อของลูกหนี้ ทั้งแถบบันทึกเสียงการสนทนาระหว่าง อ.กับลูกหนี้และท. ที่เมืองฮ่องกง นั้นลูกหนี้ก็ได้อ้างหนังสือเดินทางของตนเป็นพยานหลักฐานแสดงให้เห็นว่าในวันดังกล่าวลูกหนี้ไม่ได้เดินทางออกจากประเทศไทย อันแสดงให้เห็นว่ามูลหนี้ที่ผู้คัดค้านยื่นคำขอรับชำระหนี้มีข้อพิรุธสงสัยน่าเชื่อว่าจะไม่มีมูลหนี้ต่อกันจริงผู้ร้องจึงชอบที่จะยื่นคำร้องขอให้ศาลยกคำขอรับชำระหนี้ที่ศาลได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้คดีสืบเนื่องมาจากศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้พิทักษ์ทรัพย์ของลูกหนี้ไว้เด็ดขาดเมื่อวันที่ 22 สิงหาคม 2528 และพิพากษาให้ล้มละลายเมื่อวันที่ 2 มิถุนายน 2529 ต่อมาศาลชั้นต้นมีคำสั่งถึงที่สุดอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของลูกหนี้เป็นเงินจำนวน 6,234,843.55 บาท ตามมาตรา 130(8)แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483ผู้ร้องยื่นคำร้องว่า เมื่อวันที่ 9 สิงหาคม 2538 ลูกหนี้ยื่นคำร้องและให้การต่อผู้ร้องว่า ลูกหนี้ไม่ได้เป็นหนี้ผู้คัดค้านผู้ร้องตรวจสอบแล้วเห็นว่าผู้คัดค้านยื่นคำขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของลูกหนี้ตามมูลหนี้ซื้อขายเพชร โดยผู้คัดค้านนำพยานบุคคลไปให้ผู้ร้องสอบสวนประกอบเอกสาร อันได้แก่ใบกำกับสินค้า และบันทึกการถอดข้อความในแถบบันทึกเสียงซึ่งมีการบันทึกไว้เมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2525 ที่เมืองฮ่องกง แต่จากใบกำกับสินค้าไม่ปรากฏลายมือชื่อลูกหนี้ ทั้งลูกหนี้อ้างหนังสือเดินทางของตนว่าในวันที่ 27 กรกฎาคม 2525 มิได้เดินทางออกจากประเทศไทย จึงทำให้น่าเชื่อว่ามูลหนี้ที่ผู้คัดค้านนำมายื่นขอรับชำระหนี้ยังมีข้อพิรุธสงสัยไม่น่าเชื่อว่าจะมีมูลหนี้ต่อกันจริง คำสั่งศาลที่อนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้น่าจะเป็นการสั่งไปโดยผิดหลง ขอให้มีคำสั่งยกคำขอรับชำระหนี้ของผู้คัดค้านตามมาตรา 108 แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483ผู้คัดค้านยื่นคำคัดค้านว่า ผู้คัดค้านยื่นคำขอรับชำระหนี้และผู้ร้องสอบสวนแล้วทำความเห็นเสนอต่อศาลชั้นต้นว่าควรให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้เต็มตามที่ผู้คัดค้านยื่นขอรับชำระหนี้ศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วมีคำสั่งถึงที่สุดอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้ตามความเห็นของผู้ร้อง ต่อมาลูกหนี้ยื่นคำร้องต่อศาลชั้นต้นว่าลูกหนี้ไม่ได้เป็นหนี้ผู้คัดค้าน ผู้ร้องได้แถลงต่อศาลชั้นต้นว่าที่ลูกหนี้อ้างว่าไม่ได้เป็นหนี้ผู้คัดค้านนั้นเป็นการโต้เถียงข้อเท็จจริง ทั้งศาลชั้นต้นมีคำสั่งถึงที่สุดให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้ตามความเห็นของผู้ร้องแล้วซึ่งในคดีดังกล่าวศาลชั้นต้นมีคำสั่งอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้เช่นเดิม ลูกหนี้อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่าคำสั่งศาลชั้นต้นที่ให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้ตามความเห็นของผู้ร้องนั้นถึงที่สุดแล้ว ดังนั้นคำสั่งของศาลที่อนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้ตามความเห็นของผู้ร้องจึงมิใช่เป็นการสั่งโดยผิดหลงตามมาตรา 108 แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 ขอให้ยกคำร้องศาลชั้นต้นพิจารณาแล้ว มีคำสั่งให้ยกคำขอรับชำระหนี้ของผู้คัดค้านผู้คัดค้านอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์แผนกคดีล้มละลายพิพากษายืนผู้คัดค้านฎีกาศาลฎีกาแผนกคดีล้มละลายวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้วมีปัญหาวินิจฉัยตามฎีกาของผู้คัดค้านประการแรกว่า ผู้ร้องมีสิทธิยื่นคำร้องขอให้ศาลยกคำขอรับชำระหนี้ของผู้คัดค้านซึ่งศาลมีคำสั่งถึงที่สุดอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้แล้วได้หรือไม่เห็นว่าพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 108บัญญัติว่า "คำขอรับชำระหนี้ของเจ้าหนี้ซึ่งศาลสั่งอนุญาตแล้วนั้นถ้าต่อมาปรากฏว่าศาลได้สั่งไปโดยผิดหลง เมื่อเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์มีคำขอโดยทำเป็นคำร้อง ศาลมีอำนาจยกคำขอรับชำระหนี้หรือลดจำนวนหนี้ที่ได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้" จะเห็นได้ว่าบทบัญญัติมาตรานี้ให้อำนาจผู้ร้องที่จะยื่นคำร้องต่อศาลขอให้ยกคำขอรับชำระหนี้หรือลดจำนวนหนี้ที่ศาลได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้แม้คำสั่งศาลดังกล่าวจะถึงที่สุดก็ตาม ถ้าปรากฏว่าศาลมีคำสั่งอนุญาตคำขอรับชำระหนี้โดยผิดหลงว่าลูกหนี้เป็นหนี้ตามจำนวนที่อนุญาตให้เจ้าหนี้ได้รับชำระหนี้ ความจริงลูกหนี้มิได้เป็นหนี้หรือเป็นหนี้ไม่ถึงจำนวนที่อนุญาตให้รับชำระหนี้ ศาลมีอำนาจที่จะมีคำสั่งใหม่ให้ยกคำขอรับชำระหนี้หรือลดจำนวนหนี้ที่ได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้ ทั้งนี้เพื่อความเป็นธรรมแก่บรรดาเจ้าหนี้ทั้งหลายที่ขอรับชำระหนี้ คดีนี้ได้ความตามคำร้องของผู้ร้องว่าลูกหนี้ยื่นคำร้องและให้การต่อผู้ร้องว่าลูกหนี้ไม่ได้เป็นหนี้ผู้คัดค้านตามพยานหลักฐานที่ผู้คัดค้านอ้างต่อผู้ร้อง ผู้ร้องจึงตรวจสอบพยานหลักฐานที่ผู้คัดค้านอ้างต่อผู้ร้องในชั้นสอบสวนอันได้แก่ใบกำกับสินค้าและบันทึกการถอดข้อความการสนทนาระหว่างนายอาจิต คูตารี กับลูกหนี้และนายทวีศักดิ์ อัศวจินดามณีเกี่ยวกับหนี้ที่ผู้คัดค้านขอรับชำระหนี้ในแถบบันทึกเสียงซึ่งผู้คัดค้านอ้างว่านายอาจิตบันทึกไว้เมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2525ที่เมืองฮ่องกง ปรากฏว่าใบกำกับสินค้าไม่มีลายมือชื่อของลูกหนี้ส่วนที่ผู้คัดค้านอ้างว่าได้บันทึกเสียงการสนทนาระหว่างนายอาจิตกับลูกหนี้และนายทวีศักดิ์ที่เมืองฮ่องกงนั้นลูกหนี้ได้อ้างหนังสือเดินทางของตนเป็นพยานหลักฐานแสดงให้เห็นว่าในวันดังกล่าวลูกหนี้ไม่ได้เดินทางออกจากประเทศไทย ผู้ร้องจึงเห็นว่ามูลหนี้ที่ผู้คัดค้านยื่นคำขอรับชำระหนี้มีข้อพิรุธสงสัยน่าเชื่อว่าจะไม่มีมูลหนี้ต่อกันจริง ที่ศาลมีคำสั่งถึงที่สุดให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้น่าจะเป็นการสั่งไปโดยผิดหลงดังนั้น ผู้ร้องจึงชอบที่จะยื่นคำร้องขอให้ศาลยกคำขอรับชำระหนี้ที่ศาลได้สั่งอนุญาตไปแล้วเป็นคดีนี้ได้ ที่ศาลอุทธรณ์พิพากษามานั้นศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย ฎีกาของผู้คัดค้านข้อนี้ฟังไม่ขึ้นมีปัญหาวินิจฉัยตามฎีกาของผู้คัดค้านประการสุดท้ายว่าลูกหนี้เป็นหนี้ผู้คัดค้านตามคำขอรับชำระหนี้หรือไม่ ข้อเท็จจริงจึงฟังได้ว่า ลูกหนี้ นายทวีศักดิ์และนางสาวสุนีย์ เป็นลูกหนี้ร่วมกัน ฉะนั้นที่ศาลชั้นต้นมีคำสั่งอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของลูกหนี้เป็นจำนวนเงิน 6,234,843.55 บาท เต็มตามคำขอโดยมีเงื่อนไขว่าหากผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้จากนายทวีศักดิ์และนางสาวสุนีย์แล้วเท่าไรให้สิทธิที่จะได้รับชำระหนี้ในคดีนี้ลดลงเพียงนั้น จึงไม่ได้สั่งโดยผิดหลงแต่ประการใด ที่ศาลอุทธรณ์มีคำพิพากษายืนตามคำสั่งศาลชั้นต้นให้ยกคำขอรับชำระหนี้ของผู้คัดค้าน (เจ้าหนี้รายที่ 2) โดยฟังข้อเท็จจริงว่า ที่ศาลชั้นต้นมีคำสั่งอนุญาตให้ผู้คัดค้านรับชำระหนี้นั้นเป็นการสั่งโดยผิดหลงนั้นไม่ต้องด้วยความเห็นของศาลฎีกา ฎีกาของผู้คัดค้านฟังขึ้น"พิพากษากลับ ให้ยกคำร้องของผู้ร้อง(อภิศักดิ์ พรวชิราภา-สมปอง เสนเนียม-พิชัย เตโชพิทยากูล)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุความแตกต่างเกี่ยวกับการขอแก้ไขคำสั่งเรื่องการขอรับชำระหนี้ในคดีล้มละลายกับคำพิพากษาในคดีแพ่งทั่วไปนั้น พอจะแยกพิจารณาได้ดังนี้ คำสั่งศาลเรื่องการขอรับชำระหนี้นั้น โดยที่กฎหมายล้มละลายมีวัตถุประสงค์ที่จะจัดสรรส่วนแบ่งเฉลี่ยทรัพย์สินของลูกหนี้ให้แก่บรรดาเจ้าหนี้ต่าง ๆ ในสัดส่วนเฉลี่ยที่เท่ากันและเป็นธรรมโดยคำนึงถึงจำนวนหนี้แท้จริงที่ลูกหนี้เป็นหนี้เจ้าหนี้ เช่นนี้ แม้คำสั่งศาลเรื่องการขอรับชำระหนี้จะถึงที่สุดแล้ว (คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3491/2528) แต่ปรากฏว่าเจ้าหนี้นั้นไม่มีสิทธิขอรับชำระหนี้หรือมีสิทธิขอรับชำระหนี้น้อยลงเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์มีอำนาจยื่นคำร้องขอต่อศาลให้ศาลมีคำสั่งเปลี่ยนแปลงคำสั่งเดิมโดยให้ยกคำขอรับชำระหนี้หรือลดจำนวนหนี้ที่ได้สั่งอนุญาตไปแล้วให้น้อยลง ตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 108 คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 859/2518 พระราชบัญญัติล้มละลายพ.ศ. 2483 มาตรา 108 หมายความถึง ศาลสั่งอนุญาตตามคำขอโดยพิจารณาว่าลูกหนี้เป็นหนี้ตามจำนวนที่อนุญาตให้เจ้าหนี้ได้รับแต่ความจริงลูกหนี้มิได้เป็นหนี้ที่ได้สั่งอนุญาตไปแล้วแต่ไม่หมายความถึง คำสั่งให้ผู้ร้องรับชำระค่าภาษีที่ค้างได้ก่อนตามมาตรา 130(6) เพราะเข้าใจว่าถึงกำหนดชำระภายใน 6 เดือนก่อนคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ ต่อมาศาลฎีกาพิพากษาว่าถึงกำหนดเกิน6 เดือน ต้องชำระตามมาตรา 130(8) เท่านั้น ศาลสั่งใหม่ให้รับชำระหนี้ตามมาตรา 130(8) ไม่ได้ คำพิพากษาคดีแพ่งทั่วไป เมื่อคดีถึงที่สุดแล้วคู่ความไม่สามารถที่จะขอแก้ไขเปลี่ยนแปลงในส่วนที่เป็นสาระสำคัญของคำพิพากษาได้ คู่ความขอแก้ไขได้เพียงกรณีที่คำพิพากษานั้นมีข้อผิดพลาดเล็กน้อย หรือข้อผิดหลงเล็กน้อยอื่น ๆ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 143 กรณีการขอแก้ไขในสาระสำคัญ เช่น คำสั่งคำร้องศาลฎีกาที่ 606/2524 การขอแก้ไขจำนวนเงินที่ศาลฎีกาพิพากษาให้จำเลยชำระให้แก่โจทก์ โดยขอให้เพิ่มจำนวนเงิน เป็นการขอแก้ไขคำวินิจฉัยเดิม มิใช่เป็นการแก้ไขข้อผิดพลาดเล็กน้อยตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 143 คำสั่งคำร้องศาลฎีกาที่ 1928/2540 ศาลฎีกาพิพากษายืนตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ ภาค 3 ให้จำเลยไปจดทะเบียนแบ่งที่ดินตามหนังสือรับรองการทำประโยชน์ (น.ส.3 ก.) เลขที่ 172 ตำบลวังแก้วอำเภอบางแพ จังหวัดราชบุรี ทางทิศตะวันออกภายในเส้นสีเขียวตามแผนที่พิพาทเอกสารหมาย จ.ล.1 ให้โจทก์เป็นเนื้อที่ 1 งาน42 ตารางวา เป็นการพิพากษาตามคำขอของโจทก์ หากมีการแก้ไขข้อความจาก 1 งาน 42 ตารางวา เป็น 1 งาน 94 ตารางวาหรือตัดข้อความ 1 งาน 42 ตารางวาออกไป จะเป็นการพิพากษาเกินไปกว่าคำฟ้อง จึงไม่อาจแก้ไขหรือตัดข้อความตามคำร้องได้ กรณีการขอแก้ไขเล็กน้อย เช่น คำสั่งคำร้องศาลฎีกาที่ 128/2522 โจทก์เป็นฝ่ายฎีกาแต่ศาลฎีกาพิพากษาให้ยกฎีกาจำเลย และให้คืนค่าฤชาธรรมเนียมให้จำเลยเช่นนี้ เป็นข้อผิดพลาดเล็กน้อยจึงแก้ไขข้อผิดพลาดนั้นโดยพิพากษาให้ยกฎีกาโจทก์ และให้คืนค่าฤชาธรรมเนียมให้โจทก์ คำสั่งคำร้องศาลฎีกาที่ 616-617/2539 ปรากฏเป็นข้อผิดพลาดเล็กน้อยอันเกิดจากการพิมพ์ อาศัยอำนาจตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 143 จึงมีคำสั่งให้แก้ไขคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5645-5646/2538 ลงวันที่ 28สิงหาคม 2538 หน้า 8 บรรทัดที่ 11 จากข้อความเดิมที่ว่า"ที่ดินโฉนดเลขที่ 2332,477,466" เป็น "ที่ดินโฉนดเลขที่ 2332,447,446" และหน้าที่ 14 บรรทัดที่ 5-6 จากข้อความเดิมที่ว่า"ที่ดินโฉนดเลขที่ 2332,477,466" เป็น "ที่ดินโฉนดเลขที่ 2332,447,446" ตามที่ขอ เอื้อนขุนแก้วคำพิพากษา: คดีสืบเนื่องมาจากศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้พิทักษ์ทรัพย์ของลูกหนี้ไว้เด็ดขาดเมื่อวันที่ 22 สิงหาคม 2528 และพิพากษาให้ล้มละลายเมื่อวันที่ 2 มิถุนายน 2529 ต่อมาศาลชั้นต้นมีคำสั่งถึงที่สุดอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของลูกหนี้เป็นเงินจำนวน 6,234,843.55 บาท ตามมาตรา 130(8)แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483ผู้ร้องยื่นคำร้องว่า เมื่อวันที่ 9 สิงหาคม 2538 ลูกหนี้ยื่นคำร้องและให้การต่อผู้ร้องว่า ลูกหนี้ไม่ได้เป็นหนี้ผู้คัดค้านผู้ร้องตรวจสอบแล้วเห็นว่าผู้คัดค้านยื่นคำขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของลูกหนี้ตามมูลหนี้ซื้อขายเพชร โดยผู้คัดค้านนำพยานบุคคลไปให้ผู้ร้องสอบสวนประกอบเอกสาร อันได้แก่ใบกำกับสินค้า และบันทึกการถอดข้อความในแถบบันทึกเสียงซึ่งมีการบันทึกไว้เมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2525 ที่เมืองฮ่องกง แต่จากใบกำกับสินค้าไม่ปรากฏลายมือชื่อลูกหนี้ ทั้งลูกหนี้อ้างหนังสือเดินทางของตนว่าในวันที่ 27 กรกฎาคม 2525 มิได้เดินทางออกจากประเทศไทย จึงทำให้น่าเชื่อว่ามูลหนี้ที่ผู้คัดค้านนำมายื่นขอรับชำระหนี้ยังมีข้อพิรุธสงสัยไม่น่าเชื่อว่าจะมีมูลหนี้ต่อกันจริง คำสั่งศาลที่อนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้น่าจะเป็นการสั่งไปโดยผิดหลง ขอให้มีคำสั่งยกคำขอรับชำระหนี้ของผู้คัดค้านตามมาตรา 108 แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483ผู้คัดค้านยื่นคำคัดค้านว่า ผู้คัดค้านยื่นคำขอรับชำระหนี้และผู้ร้องสอบสวนแล้วทำความเห็นเสนอต่อศาลชั้นต้นว่าควรให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้เต็มตามที่ผู้คัดค้านยื่นขอรับชำระหนี้ศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วมีคำสั่งถึงที่สุดอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้ตามความเห็นของผู้ร้อง ต่อมาลูกหนี้ยื่นคำร้องต่อศาลชั้นต้นว่าลูกหนี้ไม่ได้เป็นหนี้ผู้คัดค้าน ผู้ร้องได้แถลงต่อศาลชั้นต้นว่าที่ลูกหนี้อ้างว่าไม่ได้เป็นหนี้ผู้คัดค้านนั้นเป็นการโต้เถียงข้อเท็จจริง ทั้งศาลชั้นต้นมีคำสั่งถึงที่สุดให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้ตามความเห็นของผู้ร้องแล้วซึ่งในคดีดังกล่าวศาลชั้นต้นมีคำสั่งอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้เช่นเดิม ลูกหนี้อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่าคำสั่งศาลชั้นต้นที่ให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้ตามความเห็นของผู้ร้องนั้นถึงที่สุดแล้ว ดังนั้นคำสั่งของศาลที่อนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้ตามความเห็นของผู้ร้องจึงมิใช่เป็นการสั่งโดยผิดหลงตามมาตรา 108 แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 ขอให้ยกคำร้องศาลชั้นต้นพิจารณาแล้ว มีคำสั่งให้ยกคำขอรับชำระหนี้ของผู้คัดค้านผู้คัดค้านอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์แผนกคดีล้มละลายพิพากษายืนผู้คัดค้านฎีกาศาลฎีกาแผนกคดีล้มละลายวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้วมีปัญหาวินิจฉัยตามฎีกาของผู้คัดค้านประการแรกว่า ผู้ร้องมีสิทธิยื่นคำร้องขอให้ศาลยกคำขอรับชำระหนี้ของผู้คัดค้านซึ่งศาลมีคำสั่งถึงที่สุดอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้แล้วได้หรือไม่เห็นว่าพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 108บัญญัติว่า "คำขอรับชำระหนี้ของเจ้าหนี้ซึ่งศาลสั่งอนุญาตแล้วนั้นถ้าต่อมาปรากฏว่าศาลได้สั่งไปโดยผิดหลง เมื่อเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์มีคำขอโดยทำเป็นคำร้อง ศาลมีอำนาจยกคำขอรับชำระหนี้หรือลดจำนวนหนี้ที่ได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้" จะเห็นได้ว่าบทบัญญัติมาตรานี้ให้อำนาจผู้ร้องที่จะยื่นคำร้องต่อศาลขอให้ยกคำขอรับชำระหนี้หรือลดจำนวนหนี้ที่ศาลได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้แม้คำสั่งศาลดังกล่าวจะถึงที่สุดก็ตาม ถ้าปรากฏว่าศาลมีคำสั่งอนุญาตคำขอรับชำระหนี้โดยผิดหลงว่าลูกหนี้เป็นหนี้ตามจำนวนที่อนุญาตให้เจ้าหนี้ได้รับชำระหนี้ ความจริงลูกหนี้มิได้เป็นหนี้หรือเป็นหนี้ไม่ถึงจำนวนที่อนุญาตให้รับชำระหนี้ ศาลมีอำนาจที่จะมีคำสั่งใหม่ให้ยกคำขอรับชำระหนี้หรือลดจำนวนหนี้ที่ได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้ ทั้งนี้เพื่อความเป็นธรรมแก่บรรดาเจ้าหนี้ทั้งหลายที่ขอรับชำระหนี้ คดีนี้ได้ความตามคำร้องของผู้ร้องว่าลูกหนี้ยื่นคำร้องและให้การต่อผู้ร้องว่าลูกหนี้ไม่ได้เป็นหนี้ผู้คัดค้านตามพยานหลักฐานที่ผู้คัดค้านอ้างต่อผู้ร้อง ผู้ร้องจึงตรวจสอบพยานหลักฐานที่ผู้คัดค้านอ้างต่อผู้ร้องในชั้นสอบสวนอันได้แก่ใบกำกับสินค้าและบันทึกการถอดข้อความการสนทนาระหว่างนายอาจิต คูตารี กับลูกหนี้และนายทวีศักดิ์ อัศวจินดามณีเกี่ยวกับหนี้ที่ผู้คัดค้านขอรับชำระหนี้ในแถบบันทึกเสียงซึ่งผู้คัดค้านอ้างว่านายอาจิตบันทึกไว้เมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2525ที่เมืองฮ่องกง ปรากฏว่าใบกำกับสินค้าไม่มีลายมือชื่อของลูกหนี้ส่วนที่ผู้คัดค้านอ้างว่าได้บันทึกเสียงการสนทนาระหว่างนายอาจิตกับลูกหนี้และนายทวีศักดิ์ที่เมืองฮ่องกงนั้นลูกหนี้ได้อ้างหนังสือเดินทางของตนเป็นพยานหลักฐานแสดงให้เห็นว่าในวันดังกล่าวลูกหนี้ไม่ได้เดินทางออกจากประเทศไทย ผู้ร้องจึงเห็นว่ามูลหนี้ที่ผู้คัดค้านยื่นคำขอรับชำระหนี้มีข้อพิรุธสงสัยน่าเชื่อว่าจะไม่มีมูลหนี้ต่อกันจริง ที่ศาลมีคำสั่งถึงที่สุดให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้น่าจะเป็นการสั่งไปโดยผิดหลงดังนั้น ผู้ร้องจึงชอบที่จะยื่นคำร้องขอให้ศาลยกคำขอรับชำระหนี้ที่ศาลได้สั่งอนุญาตไปแล้วเป็นคดีนี้ได้ ที่ศาลอุทธรณ์พิพากษามานั้นศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย ฎีกาของผู้คัดค้านข้อนี้ฟังไม่ขึ้นมีปัญหาวินิจฉัยตามฎีกาของผู้คัดค้านประการสุดท้ายว่าลูกหนี้เป็นหนี้ผู้คัดค้านตามคำขอรับชำระหนี้หรือไม่ ข้อเท็จจริงจึงฟังได้ว่า ลูกหนี้ นายทวีศักดิ์และนางสาวสุนีย์ เป็นลูกหนี้ร่วมกัน ฉะนั้นที่ศาลชั้นต้นมีคำสั่งอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของลูกหนี้เป็นจำนวนเงิน 6,234,843.55 บาท เต็มตามคำขอโดยมีเงื่อนไขว่าหากผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้จากนายทวีศักดิ์และนางสาวสุนีย์แล้วเท่าไรให้สิทธิที่จะได้รับชำระหนี้ในคดีนี้ลดลงเพียงนั้น จึงไม่ได้สั่งโดยผิดหลงแต่ประการใด ที่ศาลอุทธรณ์มีคำพิพากษายืนตามคำสั่งศาลชั้นต้นให้ยกคำขอรับชำระหนี้ของผู้คัดค้าน (เจ้าหนี้รายที่ 2) โดยฟังข้อเท็จจริงว่า ที่ศาลชั้นต้นมีคำสั่งอนุญาตให้ผู้คัดค้านรับชำระหนี้นั้นเป็นการสั่งโดยผิดหลงนั้นไม่ต้องด้วยความเห็นของศาลฎีกา ฎีกาของผู้คัดค้านฟังขึ้น"พิพากษากลับ ให้ยกคำร้องของผู้ร้อง ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1322/2542นาย เคอติลาล มานิลาล เมห์ ตา กับพวกโจทก์เจ้าพนักงาน พิทักษ์ทรัพย์ผู้ร้องห้างหุ้นส่วนสามัญนิติบุคคล คอ ร์ติลาลมานิลาล เมห์ ตาผู้คัดค้านนาย อม รศักดิ์ อัศวจินดามณีจำเลย พ.ร.บ.ล้มละลาย พ.ศ.2483 ม. 108พระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 108 ให้อำนาจ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ผู้ร้องที่จะยื่นคำร้องต่อศาลขอให้ยกคำขอรับชำระหนี้หรือลดจำนวนหนี้ที่ศาลได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้ แม้คำสั่งศาลดังกล่าวจะถึงที่สุดก็ตาม ถ้าปรากฏว่าศาลมีคำสั่งอนุญาตคำขอรับชำระหนี้โดยหลงผิดว่าลูกหนี้เป็นหนี้ตามจำนวนที่อนุญาตให้เจ้าหนี้ได้รับชำระหนี้ความจริงลูกหนี้มิได้เป็นหนี้หรือเป็นหนี้ไม่ถึงจำนวนที่อนุญาตให้รับชำระหนี้ ศาลมีอำนาจที่จะมีคำสั่งใหม่ให้ยกคำขอรับชำระหนี้ลดจำนวนหนี้ที่ได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้ ทั้งนี้เพื่อความเป็นธรรมแก่บรรดาเจ้าหนี้ทั้งหลายที่ขอรับชำระหนี้ คดีนี้ปรากฏว่าผู้ร้องตรวจสอบพยานหลักฐานที่ผู้คัดค้านอ้างต่อผู้ร้องในชั้นสอบสวน และเห็นว่าใบกำกับสินค้าอันเกี่ยวกับหนี้ที่ผู้คัดค้านขอรับชำระหนี้ไม่มีลายมือชื่อของลูกหนี้ ทั้งแถบบันทึกเสียงการสนทนาระหว่าง อ.กับลูกหนี้และท. ที่เมืองฮ่องกง นั้นลูกหนี้ก็ได้อ้างหนังสือเดินทางของตนเป็นพยานหลักฐานแสดงให้เห็นว่าในวันดังกล่าวลูกหนี้ไม่ได้เดินทางออกจากประเทศไทย อันแสดงให้เห็นว่ามูลหนี้ที่ผู้คัดค้านยื่นคำขอรับชำระหนี้มีข้อพิรุธสงสัยน่าเชื่อว่าจะไม่มีมูลหนี้ต่อกันจริงผู้ร้องจึงชอบที่จะยื่นคำร้องขอให้ศาลยกคำขอรับชำระหนี้ที่ศาลได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้คดีสืบเนื่องมาจากศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้พิทักษ์ทรัพย์ของลูกหนี้ไว้เด็ดขาดเมื่อวันที่ 22 สิงหาคม 2528 และพิพากษาให้ล้มละลายเมื่อวันที่ 2 มิถุนายน 2529 ต่อมาศาลชั้นต้นมีคำสั่งถึงที่สุดอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของลูกหนี้เป็นเงินจำนวน 6,234,843.55 บาท ตามมาตรา 130(8)แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483ผู้ร้องยื่นคำร้องว่า เมื่อวันที่ 9 สิงหาคม 2538 ลูกหนี้ยื่นคำร้องและให้การต่อผู้ร้องว่า ลูกหนี้ไม่ได้เป็นหนี้ผู้คัดค้านผู้ร้องตรวจสอบแล้วเห็นว่าผู้คัดค้านยื่นคำขอรับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของลูกหนี้ตามมูลหนี้ซื้อขายเพชร โดยผู้คัดค้านนำพยานบุคคลไปให้ผู้ร้องสอบสวนประกอบเอกสาร อันได้แก่ใบกำกับสินค้า และบันทึกการถอดข้อความในแถบบันทึกเสียงซึ่งมีการบันทึกไว้เมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2525 ที่เมืองฮ่องกง แต่จากใบกำกับสินค้าไม่ปรากฏลายมือชื่อลูกหนี้ ทั้งลูกหนี้อ้างหนังสือเดินทางของตนว่าในวันที่ 27 กรกฎาคม 2525 มิได้เดินทางออกจากประเทศไทย จึงทำให้น่าเชื่อว่ามูลหนี้ที่ผู้คัดค้านนำมายื่นขอรับชำระหนี้ยังมีข้อพิรุธสงสัยไม่น่าเชื่อว่าจะมีมูลหนี้ต่อกันจริง คำสั่งศาลที่อนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้น่าจะเป็นการสั่งไปโดยผิดหลง ขอให้มีคำสั่งยกคำขอรับชำระหนี้ของผู้คัดค้านตามมาตรา 108 แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483ผู้คัดค้านยื่นคำคัดค้านว่า ผู้คัดค้านยื่นคำขอรับชำระหนี้และผู้ร้องสอบสวนแล้วทำความเห็นเสนอต่อศาลชั้นต้นว่าควรให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้เต็มตามที่ผู้คัดค้านยื่นขอรับชำระหนี้ศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วมีคำสั่งถึงที่สุดอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้ตามความเห็นของผู้ร้อง ต่อมาลูกหนี้ยื่นคำร้องต่อศาลชั้นต้นว่าลูกหนี้ไม่ได้เป็นหนี้ผู้คัดค้าน ผู้ร้องได้แถลงต่อศาลชั้นต้นว่าที่ลูกหนี้อ้างว่าไม่ได้เป็นหนี้ผู้คัดค้านนั้นเป็นการโต้เถียงข้อเท็จจริง ทั้งศาลชั้นต้นมีคำสั่งถึงที่สุดให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้ตามความเห็นของผู้ร้องแล้วซึ่งในคดีดังกล่าวศาลชั้นต้นมีคำสั่งอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้เช่นเดิม ลูกหนี้อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่าคำสั่งศาลชั้นต้นที่ให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้ตามความเห็นของผู้ร้องนั้นถึงที่สุดแล้ว ดังนั้นคำสั่งของศาลที่อนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้ตามความเห็นของผู้ร้องจึงมิใช่เป็นการสั่งโดยผิดหลงตามมาตรา 108 แห่งพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 ขอให้ยกคำร้องศาลชั้นต้นพิจารณาแล้ว มีคำสั่งให้ยกคำขอรับชำระหนี้ของผู้คัดค้านผู้คัดค้านอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์แผนกคดีล้มละลายพิพากษายืนผู้คัดค้านฎีกาศาลฎีกาแผนกคดีล้มละลายวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้วมีปัญหาวินิจฉัยตามฎีกาของผู้คัดค้านประการแรกว่า ผู้ร้องมีสิทธิยื่นคำร้องขอให้ศาลยกคำขอรับชำระหนี้ของผู้คัดค้านซึ่งศาลมีคำสั่งถึงที่สุดอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้แล้วได้หรือไม่เห็นว่าพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 108บัญญัติว่า "คำขอรับชำระหนี้ของเจ้าหนี้ซึ่งศาลสั่งอนุญาตแล้วนั้นถ้าต่อมาปรากฏว่าศาลได้สั่งไปโดยผิดหลง เมื่อเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์มีคำขอโดยทำเป็นคำร้อง ศาลมีอำนาจยกคำขอรับชำระหนี้หรือลดจำนวนหนี้ที่ได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้" จะเห็นได้ว่าบทบัญญัติมาตรานี้ให้อำนาจผู้ร้องที่จะยื่นคำร้องต่อศาลขอให้ยกคำขอรับชำระหนี้หรือลดจำนวนหนี้ที่ศาลได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้แม้คำสั่งศาลดังกล่าวจะถึงที่สุดก็ตาม ถ้าปรากฏว่าศาลมีคำสั่งอนุญาตคำขอรับชำระหนี้โดยผิดหลงว่าลูกหนี้เป็นหนี้ตามจำนวนที่อนุญาตให้เจ้าหนี้ได้รับชำระหนี้ ความจริงลูกหนี้มิได้เป็นหนี้หรือเป็นหนี้ไม่ถึงจำนวนที่อนุญาตให้รับชำระหนี้ ศาลมีอำนาจที่จะมีคำสั่งใหม่ให้ยกคำขอรับชำระหนี้หรือลดจำนวนหนี้ที่ได้สั่งอนุญาตไปแล้วได้ ทั้งนี้เพื่อความเป็นธรรมแก่บรรดาเจ้าหนี้ทั้งหลายที่ขอรับชำระหนี้ คดีนี้ได้ความตามคำร้องของผู้ร้องว่าลูกหนี้ยื่นคำร้องและให้การต่อผู้ร้องว่าลูกหนี้ไม่ได้เป็นหนี้ผู้คัดค้านตามพยานหลักฐานที่ผู้คัดค้านอ้างต่อผู้ร้อง ผู้ร้องจึงตรวจสอบพยานหลักฐานที่ผู้คัดค้านอ้างต่อผู้ร้องในชั้นสอบสวนอันได้แก่ใบกำกับสินค้าและบันทึกการถอดข้อความการสนทนาระหว่างนายอาจิต คูตารี กับลูกหนี้และนายทวีศักดิ์ อัศวจินดามณีเกี่ยวกับหนี้ที่ผู้คัดค้านขอรับชำระหนี้ในแถบบันทึกเสียงซึ่งผู้คัดค้านอ้างว่านายอาจิตบันทึกไว้เมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2525ที่เมืองฮ่องกง ปรากฏว่าใบกำกับสินค้าไม่มีลายมือชื่อของลูกหนี้ส่วนที่ผู้คัดค้านอ้างว่าได้บันทึกเสียงการสนทนาระหว่างนายอาจิตกับลูกหนี้และนายทวีศักดิ์ที่เมืองฮ่องกงนั้นลูกหนี้ได้อ้างหนังสือเดินทางของตนเป็นพยานหลักฐานแสดงให้เห็นว่าในวันดังกล่าวลูกหนี้ไม่ได้เดินทางออกจากประเทศไทย ผู้ร้องจึงเห็นว่ามูลหนี้ที่ผู้คัดค้านยื่นคำขอรับชำระหนี้มีข้อพิรุธสงสัยน่าเชื่อว่าจะไม่มีมูลหนี้ต่อกันจริง ที่ศาลมีคำสั่งถึงที่สุดให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้น่าจะเป็นการสั่งไปโดยผิดหลงดังนั้น ผู้ร้องจึงชอบที่จะยื่นคำร้องขอให้ศาลยกคำขอรับชำระหนี้ที่ศาลได้สั่งอนุญาตไปแล้วเป็นคดีนี้ได้ ที่ศาลอุทธรณ์พิพากษามานั้นศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย ฎีกาของผู้คัดค้านข้อนี้ฟังไม่ขึ้นมีปัญหาวินิจฉัยตามฎีกาของผู้คัดค้านประการสุดท้ายว่าลูกหนี้เป็นหนี้ผู้คัดค้านตามคำขอรับชำระหนี้หรือไม่ ข้อเท็จจริงจึงฟังได้ว่า ลูกหนี้ นายทวีศักดิ์และนางสาวสุนีย์ เป็นลูกหนี้ร่วมกัน ฉะนั้นที่ศาลชั้นต้นมีคำสั่งอนุญาตให้ผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้จากกองทรัพย์สินของลูกหนี้เป็นจำนวนเงิน 6,234,843.55 บาท เต็มตามคำขอโดยมีเงื่อนไขว่าหากผู้คัดค้านได้รับชำระหนี้จากนายทวีศักดิ์และนางสาวสุนีย์แล้วเท่าไรให้สิทธิที่จะได้รับชำระหนี้ในคดีนี้ลดลงเพียงนั้น จึงไม่ได้สั่งโดยผิดหลงแต่ประการใด ที่ศาลอุทธรณ์มีคำพิพากษายืนตามคำสั่งศาลชั้นต้นให้ยกคำขอรับชำระหนี้ของผู้คัดค้าน (เจ้าหนี้รายที่ 2) โดยฟังข้อเท็จจริงว่า ที่ศาลชั้นต้นมีคำสั่งอนุญาตให้ผู้คัดค้านรับชำระหนี้นั้นเป็นการสั่งโดยผิดหลงนั้นไม่ต้องด้วยความเห็นของศาลฎีกา ฎีกาของผู้คัดค้านฟังขึ้น"พิพากษากลับ ให้ยกคำร้องของผู้ร้อง(อภิศักดิ์ พรวชิราภา-สมปอง เสนเนียม-พิชัย เตโชพิทยากูล)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุความแตกต่างเกี่ยวกับการขอแก้ไขคำสั่งเรื่องการขอรับชำระหนี้ในคดีล้มละลายกับคำพิพากษาในคดีแพ่งทั่วไปนั้น พอจะแยกพิจารณาได้ดังนี้ คำสั่งศาลเรื่องการขอรับชำระหนี้นั้น โดยที่กฎหมายล้มละลายมีวัตถุประสงค์ที่จะจัดสรรส่วนแบ่งเฉลี่ยทรัพย์สินของลูกหนี้ให้แก่บรรดาเจ้าหนี้ต่าง ๆ ในสัดส่วนเฉลี่ยที่เท่ากันและเป็นธรรมโดยคำนึงถึงจำนวนหนี้แท้จริงที่ลูกหนี้เป็นหนี้เจ้าหนี้ เช่นนี้ แม้คำสั่งศาลเรื่องการขอรับชำระหนี้จะถึงที่สุดแล้ว (คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3491/2528) แต่ปรากฏว่าเจ้าหนี้นั้นไม่มีสิทธิขอรับชำระหนี้หรือมีสิทธิขอรับชำระหนี้น้อยลงเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์มีอำนาจยื่นคำร้องขอต่อศาลให้ศาลมีคำสั่งเปลี่ยนแปลงคำสั่งเดิมโดยให้ยกคำขอรับชำระหนี้หรือลดจำนวนหนี้ที่ได้สั่งอนุญาตไปแล้วให้น้อยลง ตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พ.ศ. 2483 มาตรา 108 คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 859/2518 พระราชบัญญัติล้มละลายพ.ศ. 2483 มาตรา 108 หมายความถึง ศาลสั่งอนุญาตตามคำขอโดยพิจารณาว่าลูกหนี้เป็นหนี้ตามจำนวนที่อนุญาตให้เจ้าหนี้ได้รับแต่ความจริงลูกหนี้มิได้เป็นหนี้ที่ได้สั่งอนุญาตไปแล้วแต่ไม่หมายความถึง คำสั่งให้ผู้ร้องรับชำระค่าภาษีที่ค้างได้ก่อนตามมาตรา 130(6) เพราะเข้าใจว่าถึงกำหนดชำระภายใน 6 เดือนก่อนคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์ ต่อมาศาลฎีกาพิพากษาว่าถึงกำหนดเกิน6 เดือน ต้องชำระตามมาตรา 130(8) เท่านั้น ศาลสั่งใหม่ให้รับชำระหนี้ตามมาตรา 130(8) ไม่ได้ คำพิพากษาคดีแพ่งทั่วไป เมื่อคดีถึงที่สุดแล้วคู่ความไม่สามารถที่จะขอแก้ไขเปลี่ยนแปลงในส่วนที่เป็นสาระสำคัญของคำพิพากษาได้ คู่ความขอแก้ไขได้เพียงกรณีที่คำพิพากษานั้นมีข้อผิดพลาดเล็กน้อย หรือข้อผิดหลงเล็กน้อยอื่น ๆ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 143 กรณีการขอแก้ไขในสาระสำคัญ เช่น คำสั่งคำร้องศาลฎีกาที่ 606/2524 การขอแก้ไขจำนวนเงินที่ศาลฎีกาพิพากษาให้จำเลยชำระให้แก่โจทก์ โดยขอให้เพิ่มจำนวนเงิน เป็นการขอแก้ไขคำวินิจฉัยเดิม มิใช่เป็นการแก้ไขข้อผิดพลาดเล็กน้อยตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 143 คำสั่งคำร้องศาลฎีกาที่ 1928/2540 ศาลฎีกาพิพากษายืนตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ ภาค 3 ให้จำเลยไปจดทะเบียนแบ่งที่ดินตามหนังสือรับรองการทำประโยชน์ (น.ส.3 ก.) เลขที่ 172 ตำบลวังแก้วอำเภอบางแพ จังหวัดราชบุรี ทางทิศตะวันออกภายในเส้นสีเขียวตามแผนที่พิพาทเอกสารหมาย จ.ล.1 ให้โจทก์เป็นเนื้อที่ 1 งาน42 ตารางวา เป็นการพิพากษาตามคำขอของโจทก์ หากมีการแก้ไขข้อความจาก 1 งาน 42 ตารางวา เป็น 1 งาน 94 ตารางวาหรือตัดข้อความ 1 งาน 42 ตารางวาออกไป จะเป็นการพิพากษาเกินไปกว่าคำฟ้อง จึงไม่อาจแก้ไขหรือตัดข้อความตามคำร้องได้ กรณีการขอแก้ไขเล็กน้อย เช่น คำสั่งคำร้องศาลฎีกาที่ 128/2522 โจทก์เป็นฝ่ายฎีกาแต่ศาลฎีกาพิพากษาให้ยกฎีกาจำเลย และให้คืนค่าฤชาธรรมเนียมให้จำเลยเช่นนี้ เป็นข้อผิดพลาดเล็กน้อยจึงแก้ไขข้อผิดพลาดนั้นโดยพิพากษาให้ยกฎีกาโจทก์ และให้คืนค่าฤชาธรรมเนียมให้โจทก์ คำสั่งคำร้องศาลฎีกาที่ 616-617/2539 ปรากฏเป็นข้อผิดพลาดเล็กน้อยอันเกิดจากการพิมพ์ อาศัยอำนาจตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 143 จึงมีคำสั่งให้แก้ไขคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5645-5646/2538 ลงวันที่ 28สิงหาคม 2538 หน้า 8 บรรทัดที่ 11 จากข้อความเดิมที่ว่า"ที่ดินโฉนดเลขที่ 2332,477,466" เป็น "ที่ดินโฉนดเลขที่ 2332,447,446" และหน้าที่ 14 บรรทัดที่ 5-6 จากข้อความเดิมที่ว่า"ที่ดินโฉนดเลขที่ 2332,477,466" เป็น "ที่ดินโฉนดเลขที่ 2332,447,446" ตามที่ขอ เอื้อนขุนแก้ว