คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 700193หลักกฎหมาย: แม้นายกองค์การบริหารส่วนตำบลกุดน้ำใส ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 1 หัวหน้าหน่วยป้องกันและพัฒนาป่าไม้พนมไพร ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 2 ผู้อำนวยการสำนักจัดการทรัพยากรป่าไม้ที่ 7 ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 3 เป็นข้าราชการจึงเป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐ และองค์การบริหารส่วนตำบลกุดน้ำใส ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 4 เป็นราชการส่วนท้องถิ่นจึงเป็นหน่วยงานทางปกครอง ตามมาตรา 3 แห่งพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. 2542 แต่เหตุแห่งการฟ้องคดีนี้ ผู้ฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 กล่าวอ้างว่า ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 1 ได้ร่วมกับผู้ถูกฟ้องคดีที่ 2 และเจ้าหน้าที่อื่นเข้ายึดที่ดินและเสาล้อมรั้วของผู้ฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 โดยไม่ชอบด้วยกฎหมาย แต่ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 1 ถึงที่ 4 ให้การทำนองเดียวกันว่า ที่ดินพิพาทกระทรวงมหาดไทยได้ขึ้นทะเบียนไว้เป็นที่ทำเลเลี้ยงสัตว์เพื่อให้ราษฎรใช้ประโยชน์ร่วมกัน จึงทำให้บริเวณดังกล่าวมีสถานะเป็นป่าไม้ถาวรตามมติคณะรัฐมนตรี บุคคลทั่วไปมิอาจครอบครองเพื่อให้ได้มาซึ่งกรรมสิทธิ์ กรณีจึงเป็นปัญหาเกี่ยวกับสิทธิในที่ดิน การที่ศาลจะวินิจฉัยว่าผู้ถูกฟ้องคดีที่ 1 ถึงที่ 4 กระทำละเมิดต่อผู้ฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 หรือไม่เป็นเพียงผลของการวินิจฉัยปัญหาเกี่ยวกับสถานะของที่ดินพิพาทว่าเป็นที่ดินที่ผู้ฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 เป็นผู้ครอบครองหรือเป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์หรือเป็นที่สาธารณสมบัติของแผ่นดินสำหรับพลเมืองใช้ร่วมกัน ซึ่งหากศาลวินิจฉัยว่าที่ดินพิพาทเป็นของผู้ฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 การที่ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 กระทำการดังกล่าวโดยไม่ได้รับความยินยอมจากผู้ฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 ย่อมเป็นการกระทำละเมิดต่อผู้ฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 แต่หากที่ดินพิพาทเป็นที่สาธารณสมบัติของแผ่นดินสำหรับพลเมืองใช้ร่วมกันจะเป็นผลให้ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 1 ถึงที่ 4 มีอำนาจเข้าไปดำเนินการในที่ดินสาธารณประโยชน์โดยไม่เป็นละเมิดต่อผู้ฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 ข้อพิพาทในคดีนี้จึงเป็นคดีพิพาทเกี่ยวกับสิทธิในที่ดินที่อยู่ในอำนาจพิจารณาพิพากษาของศาลยุติธรรม ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำวินิจฉัยที่ 8/2566ศาลปกครองอุบลราชธานีศาลผู้ส่งความเห็นศาลจังหวัดร้อยเอ็ดศาลผู้รับความเห็นนาง ว. ที่ 1 กับพวกรวม 2 คนผู้ฟ้องคดีนายกองค์การบริหารส่วนตำบลกุดน้ำใส ที่ 1 กับพวกรวม 3 คนผู้ถูกฟ้องคดี พ.ร.บ.จัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ.2542 ป.พ.พ. ป.ที่ดิน แม้นายกองค์การบริหารส่วนตำบลกุดน้ำใส ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 1 หัวหน้าหน่วยป้องกันและพัฒนาป่าไม้พนมไพร ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 2 ผู้อำนวยการสำนักจัดการทรัพยากรป่าไม้ที่ 7 ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 3 เป็นข้าราชการจึงเป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐ และองค์การบริหารส่วนตำบลกุดน้ำใส ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 4 เป็นราชการส่วนท้องถิ่นจึงเป็นหน่วยงานทางปกครอง ตามมาตรา 3 แห่งพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. 2542 แต่เหตุแห่งการฟ้องคดีนี้ ผู้ฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 กล่าวอ้างว่า ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 1 ได้ร่วมกับผู้ถูกฟ้องคดีที่ 2 และเจ้าหน้าที่อื่นเข้ายึดที่ดินและเสาล้อมรั้วของผู้ฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 โดยไม่ชอบด้วยกฎหมาย แต่ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 1 ถึงที่ 4 ให้การทำนองเดียวกันว่า ที่ดินพิพาทกระทรวงมหาดไทยได้ขึ้นทะเบียนไว้เป็นที่ทำเลเลี้ยงสัตว์เพื่อให้ราษฎรใช้ประโยชน์ร่วมกัน จึงทำให้บริเวณดังกล่าวมีสถานะเป็นป่าไม้ถาวรตามมติคณะรัฐมนตรี บุคคลทั่วไปมิอาจครอบครองเพื่อให้ได้มาซึ่งกรรมสิทธิ์ กรณีจึงเป็นปัญหาเกี่ยวกับสิทธิในที่ดิน การที่ศาลจะวินิจฉัยว่าผู้ถูกฟ้องคดีที่ 1 ถึงที่ 4 กระทำละเมิดต่อผู้ฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 หรือไม่เป็นเพียงผลของการวินิจฉัยปัญหาเกี่ยวกับสถานะของที่ดินพิพาทว่าเป็นที่ดินที่ผู้ฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 เป็นผู้ครอบครองหรือเป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์หรือเป็นที่สาธารณสมบัติของแผ่นดินสำหรับพลเมืองใช้ร่วมกัน ซึ่งหากศาลวินิจฉัยว่าที่ดินพิพาทเป็นของผู้ฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 การที่ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 กระทำการดังกล่าวโดยไม่ได้รับความยินยอมจากผู้ฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 ย่อมเป็นการกระทำละเมิดต่อผู้ฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 แต่หากที่ดินพิพาทเป็นที่สาธารณสมบัติของแผ่นดินสำหรับพลเมืองใช้ร่วมกันจะเป็นผลให้ผู้ถูกฟ้องคดีที่ 1 ถึงที่ 4 มีอำนาจเข้าไปดำเนินการในที่ดินสาธารณประโยชน์โดยไม่เป็นละเมิดต่อผู้ฟ้องคดีที่ 1 และที่ 2 ข้อพิพาทในคดีนี้จึงเป็นคดีพิพาทเกี่ยวกับสิทธิในที่ดินที่อยู่ในอำนาจพิจารณาพิพากษาของศาลยุติธรรม (ไม่มี -) - - แหล่งที่มาสำนักงานเลขานุการคณะกรรมการวินิจฉัยฯแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกา8/2566หมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ เขตอำนาจศาลเกี่ยวกับพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. 2542 มาตรา 9 วรรคหนึ่ง (3) และคดีพิพาทเกี่ยวกับสิทธิในที่ดิน