คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 43/2539หลักกฎหมาย: พยานโจทก์และพยานจำเลยเบิกความยันกันแต่จากพฤติการณ์ที่แสดงให้เห็นว่าจำเลยยังประสงค์จะอยู่กินเป็นสามีภริยากับโจทก์ส่วนโจทก์กลับไม่ประสงค์เช่นนั้นจึงไม่อาจรับฟังได้ว่าจำเลยไม่ยอมจดทะเบียนสมรสกับโจทก์อันจะเป็นการผิดสัญญาหมั้นดังฟ้องโจทก์ ฟ้อง ว่า เมื่อ ประมาณ กลาง ปี 2534 โจทก์ ได้ เข้า พิธี หมั้นกับ จำเลย โดย มอบ สร้อยคอ ทองคำ หนัก 1 บาท ราคา 5,000 บาท แก่ จำเลยเป็น ของหมั้น และ ได้ สร้าง เรือนหอ บน ที่ดิน ของ จำเลย เสีย ค่าใช้จ่ายใน การ ปลูกสร้าง เป็น เงิน 200,000 บาท ต่อมา จำเลย ผิดสัญญา หมั้นโดย ไม่ยอม จดทะเบียนสมรส กับ โจทก์ และ ไม่ยอม ให้ โจทก์ร่วม ประเวณีทำให้ โจทก์ ได้รับ ความเสียหาย ต่อ ชื่อเสียง คิด เป็น เงิน 30,000 บาทรวมเป็น เงิน ค่าทดแทน 235,000 บาท ขอให้ บังคับ จำเลย ชำระ เงิน จำนวน235,000 บาท พร้อม ดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี ของ ต้นเงินดังกล่าว นับแต่ วันฟ้อง เป็นต้น ไป จนกว่า จะ ชำระ เสร็จ แก่ โจทก์จำเลย ให้การ ว่า ภายหลัง จาก โจทก์ กับ จำเลย ได้ มี การ หมั้น และแต่งงาน กัน ตาม ประเพณี แล้ว โจทก์ กับ จำเลย ได้ อยู่กิน ด้วยกัน ฉัน สามีภริยา ที่ บ้านเรือน หอ จำเลย เคย ชักชวน โจทก์ ไป จดทะเบียนสมรสให้ ถูกต้อง ตาม กฎหมาย แต่ โจทก์ กลับ เพิกเฉย และ โจทก์ ได้รับ ความเสียหายใน การ สร้าง เรือนหอ ไม่เกิน 50,000 บาท ขอให้ ยกฟ้องศาลชั้นต้น พิพากษายก ฟ้องโจทก์ อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ ภาค 3 พิพากษายืนโจทก์ ฎีกาศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "ทางพิจารณา โจทก์ นำสืบ ว่า เมื่อ ประมาณปลาย ปี 2534 โจทก์ ได้ หมั้น กับ จำเลย โดย มอบ สร้อยคอ ทองคำ หนัก 1 บาทราคา 5,000 บาท เป็น ของหมั้น หลังจาก นั้น โจทก์ ได้ ปลูกสร้าง เรือนหอเป็น สินสอด ลง บน ที่ดิน ของ จำเลย เสีย ค่าใช้จ่าย เป็น เงิน 200,000 บาทต่อมา เดือน พฤษภาคม 2535 โจทก์ จำเลย ทำ พิธี สมรส กัน ตาม ประเพณีและ อยู่กิน ด้วยกัน ที่ เรือนหอ ประมาณ 3 เดือน แล้ว จึง ชวน กัน ไป อยู่ ที่จังหวัด สงขลา ใน ระหว่าง ที่ โจทก์ จำเลย อยู่กิน ด้วยกัน จำเลย ไม่ยอมให้ โจทก์ร่วม ประเวณี และ โจทก์ เคย ชักชวน จำเลย ไป จดทะเบียนสมรสแต่ จำเลย ไม่ยินยอม ทำให้ โจทก์ ได้รับ ความเสียหาย นอกจาก ค่า ของหมั้นและ ค่า ปลูกสร้าง เรือนหอ แล้ว ยัง เสียหาย ต่อ ชื่อเสียง คิด เป็น เงิน30,000 บาทจำเลย นำสืบ ว่า หลังจาก โจทก์ จำเลย ได้ ประกอบ พิธี สมรส ตาม ประเพณีแล้ว โจทก์ กับ จำเลย ได้ อยู่กิน ด้วยกัน ฉัน สามี ภริยา ที่ บ้านเรือน หอเป็น เวลา 3 เดือน ต่อ จาก นั้น โจทก์ กับ จำเลย ได้ ย้าย ไป อยู่ ที่จังหวัด สงขลา เป็น เวลา ประมาณ 2 เดือน แล้ว โจทก์ ได้ ขับไล่ จำเลยออกจาก บ้าน จำเลย จึง เดินทาง กลับมา พัก ที่ จังหวัด สตูล ใน ระหว่างที่ โจทก์ จำเลย อยู่กิน ด้วยกัน จำเลย เคย ชักชวน โจทก์ ไป จดทะเบียนสมรสให้ ถูกต้อง ตาม กฎหมาย หลาย ครั้ง แต่ โจทก์ พูดจา บ่ายเบี่ยง เรื่อย มาโจทก์ เสีย ค่าใช้จ่าย ใน การ สร้าง เรือนหอ ไม่เกิน 70,000 บาทพิเคราะห์ แล้ว ข้อเท็จจริง รับฟัง ได้ ใน เบื้องต้น ว่าเมื่อ ปี 2534 โจทก์ หมั้น จำเลย ด้วย สร้อยคอ ทองคำ 1 เส้น หนัก 1 บาทราคา 5,000 บาท และ ปลูกเรือน หอลง ใน ที่ดิน ของ จำเลย ที่ อำเภอ เมือง สตูลจังหวัด สตูล ให้ เป็น สินสอด ต่อมา เดือน พฤษภาคม 2535 โจทก์ ประกอบพิธี สมรส กับ จำเลย ตาม ประเพณี และ อยู่อาศัย กับ จำเลย ที่ เรือนหอเป็น เวลา ประมาณ 3 เดือน จึง พา จำเลย ไป อยู่ ด้วยกัน ที่ จังหวัด สงขลาเป็น เวลา 2 เดือน หลังจาก นั้น จำเลย กลับมา อยู่ ที่ เรือนหอ ส่วน โจทก์กลับมา อยู่ ที่ บ้าน บิดา มารดา โจทก์ โดย โจทก์ จำเลย มิได้ อยู่ ด้วยกัน อีกมี ปัญหา ต้อง วินิจฉัย ตาม ฎีกา ของ โจทก์ ว่า จำเลย ประพฤติ ผิดสัญญา หมั้นหรือไม่ โจทก์ เบิกความ ว่า โจทก์ เคย ชวน จำเลย ไป จดทะเบียนสมรสแต่ จำเลย ไม่ยอม โดย อ้างว่า ไม่ต้อง รีบ ค่อย จด ก็ ได้ นาย ม่อน พรหมเมศร์ พยานโจทก์ เบิกความ ว่า นาย ม่อน เคย พูด กับ มารดา จำเลย ช่วย ไกล่เกลี่ย ให้ อยู่กิน กัน ให้ เรียบร้อย และ จดทะเบียน กัน ให้ ถูกต้อง แต่ มารดา จำเลยเพิกเฉย และ นาย ไวพจน์ ไพศาล พยานโจทก์ เบิกความ ตอบ ทนายจำเลย ถาม ค้าน ว่า โจทก์ เคย บอก นาย ไวพจน์ หลัง โจทก์ กลับ จาก จังหวัด สงขลา ว่า จำเลย ไม่ยอม จดทะเบียน และ หนี กลับมา ส่วน พยาน จำเลย มี จำเลย เบิกความ ว่ามารดา จำเลย และ นาง พริ้ม ซึ่ง เป็น ผู้ใหญ่ ฝ่าย จำเลย ได้ บอก โจทก์ ใน วันทำการ สมรส ว่า ให้ โจทก์ พา จำเลย ไป จดทะเบียน ให้ ถูกต้อง โดย โจทก์รับปาก ว่า จะ พา จำเลย ไป จดทะเบียน ใน วันรุ่งขึ้น จำเลย พูด กับ โจทก์หลาย ครั้ง เป็น ระยะ ๆ ตลอด ระยะเวลา 5 เดือน ว่า ให้ ไป จดทะเบียนสมรส กันแต่ โจทก์ พูดจา บ่ายเบี่ยง ตลอดมา และ เหตุ ที่ จำเลย กลับ จังหวัด สตูลเพราะ โจทก์ ไล่ แต่ หลังจาก กลับมา จาก จังหวัด สงขลา แล้ว จำเลย ได้ ไป พบโจทก์ 3 ถึง 4 ครั้ง เพื่อ ให้ โจทก์ กลับ ไป อยู่ ที่ เรือนหอ แต่ โจทก์ให้ จำเลย กลับ ไป ก่อน นอกจาก นี้ จำเลย มี นาง เล็ก เพชรนาค มารดา จำเลย และ นาง พริ้ม ชูนวล มา เบิกความ เป็น พยาน จำเลย ยืนยัน ต้อง กับ คำเบิกความ ของ จำเลย ว่า นาง เล็กและนางพริ้ม บอกกล่าว แก่ โจทก์ ใน วัน ประกอบ พิธี สมรส ว่า ให้ โจทก์ พา จำเลย ไป จดทะเบียนสมรส ให้ ถูกต้องซึ่ง โจทก์ รับปาก ว่า จะ จัดการ ให้ เรียบร้อย ใน วันรุ่งขึ้น และ นาง เล็ก ยัง เบิกความ อีก ว่า ใน เดือน พฤศจิกายน 2535 จำเลย กลับมา บ้าน บอก ว่าโจทก์ ไล่ จำเลย ออกจาก บ้าน นาง เล็ก จึง แนะนำ จำเลย ให้ ไป บอก บิดา มารดา โจทก์ ต่อมา จำเลย เล่า ให้ ฟัง ว่า ได้ ไป บอก แล้ว บิดา มารดา โจทก์ บอก ว่าจะ รับ ตัว โจทก์ มา อยู่ ที่ เรือนหอ อีก แต่ โจทก์ ก็ มิได้ มา เห็นว่าพยานโจทก์ และ พยาน จำเลย ต่าง เบิกความ ยัน กัน แต่ จาก พฤติการณ์ ที่ จำเลยยอม อยู่กิน กับ โจทก์ ที่ เรือนหอ เป็น เวลา ประมาณ 3 เดือน และ ตาม ไปอยู่กิน กับ โจทก์ ที่ จังหวัด สงขลา เป็น เวลา 2 เดือน แล้ว จึง กลับมา อยู่ที่ เรือนหอ ส่วน โจทก์ ไม่ยอม กลับมา อยู่ ที่ เรือนหอ กับ จำเลย อีกและ โจทก์ เบิกความ ตอบ ทนายจำเลย ถาม ค้าน ว่า หลังจาก โจทก์ เดินทาง มาจาก จังหวัด สงขลา แล้ว นาย ม่อน เคย ไป พบ โจทก์ พูด ชักชวน โจทก์ ไป คืน ดี กับ จำเลย แต่ โจทก์ ไม่ยอม แสดง ให้ เห็นว่า จำเลย ยัง มี ความ ประสงค์จะ อยู่กิน เป็น สามี ภริยา กับ โจทก์ ส่วน โจทก์ กลับ ไม่มี ความ ประสงค์เช่นนั้น ข้อเท็จจริง จึง ไม่อาจ รับฟัง ได้ ตาม ที่ โจทก์ นำสืบ ว่า จำเลยไม่ยอม จดทะเบียนสมรส กับ โจทก์ และ ไม่ น่าเชื่อ ว่า ตลอด เวลา ที่อยู่ด้วยกัน จำเลย จะ ไม่ยอม ให้ โจทก์ร่วม ประเวณี เลย อัน จะ ถือว่า จำเลยประพฤติ ผิดสัญญา หมั้น ดัง ฟ้องโจทก์ ที่ ศาลอุทธรณ์ ภาค 3 พิพากษายก ฟ้องโจทก์ ศาลฎีกา เห็นพ้อง ด้วย ฎีกา โจทก์ ฟังไม่ขึ้น "พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 43/2539นาย สมเพียร ไพศาลโจทก์นางสาว รัชณีย์ เพชรนาคจำเลย ป.วิ.พ. ม. 104พยานโจทก์และพยานจำเลยเบิกความยันกันแต่จากพฤติการณ์ที่แสดงให้เห็นว่าจำเลยยังประสงค์จะอยู่กินเป็นสามีภริยากับโจทก์ส่วนโจทก์กลับไม่ประสงค์เช่นนั้นจึงไม่อาจรับฟังได้ว่าจำเลยไม่ยอมจดทะเบียนสมรสกับโจทก์อันจะเป็นการผิดสัญญาหมั้นดังฟ้องโจทก์ ฟ้อง ว่า เมื่อ ประมาณ กลาง ปี 2534 โจทก์ ได้ เข้า พิธี หมั้นกับ จำเลย โดย มอบ สร้อยคอ ทองคำ หนัก 1 บาท ราคา 5,000 บาท แก่ จำเลยเป็น ของหมั้น และ ได้ สร้าง เรือนหอ บน ที่ดิน ของ จำเลย เสีย ค่าใช้จ่ายใน การ ปลูกสร้าง เป็น เงิน 200,000 บาท ต่อมา จำเลย ผิดสัญญา หมั้นโดย ไม่ยอม จดทะเบียนสมรส กับ โจทก์ และ ไม่ยอม ให้ โจทก์ร่วม ประเวณีทำให้ โจทก์ ได้รับ ความเสียหาย ต่อ ชื่อเสียง คิด เป็น เงิน 30,000 บาทรวมเป็น เงิน ค่าทดแทน 235,000 บาท ขอให้ บังคับ จำเลย ชำระ เงิน จำนวน235,000 บาท พร้อม ดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี ของ ต้นเงินดังกล่าว นับแต่ วันฟ้อง เป็นต้น ไป จนกว่า จะ ชำระ เสร็จ แก่ โจทก์จำเลย ให้การ ว่า ภายหลัง จาก โจทก์ กับ จำเลย ได้ มี การ หมั้น และแต่งงาน กัน ตาม ประเพณี แล้ว โจทก์ กับ จำเลย ได้ อยู่กิน ด้วยกัน ฉัน สามีภริยา ที่ บ้านเรือน หอ จำเลย เคย ชักชวน โจทก์ ไป จดทะเบียนสมรสให้ ถูกต้อง ตาม กฎหมาย แต่ โจทก์ กลับ เพิกเฉย และ โจทก์ ได้รับ ความเสียหายใน การ สร้าง เรือนหอ ไม่เกิน 50,000 บาท ขอให้ ยกฟ้องศาลชั้นต้น พิพากษายก ฟ้องโจทก์ อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ ภาค 3 พิพากษายืนโจทก์ ฎีกาศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "ทางพิจารณา โจทก์ นำสืบ ว่า เมื่อ ประมาณปลาย ปี 2534 โจทก์ ได้ หมั้น กับ จำเลย โดย มอบ สร้อยคอ ทองคำ หนัก 1 บาทราคา 5,000 บาท เป็น ของหมั้น หลังจาก นั้น โจทก์ ได้ ปลูกสร้าง เรือนหอเป็น สินสอด ลง บน ที่ดิน ของ จำเลย เสีย ค่าใช้จ่าย เป็น เงิน 200,000 บาทต่อมา เดือน พฤษภาคม 2535 โจทก์ จำเลย ทำ พิธี สมรส กัน ตาม ประเพณีและ อยู่กิน ด้วยกัน ที่ เรือนหอ ประมาณ 3 เดือน แล้ว จึง ชวน กัน ไป อยู่ ที่จังหวัด สงขลา ใน ระหว่าง ที่ โจทก์ จำเลย อยู่กิน ด้วยกัน จำเลย ไม่ยอมให้ โจทก์ร่วม ประเวณี และ โจทก์ เคย ชักชวน จำเลย ไป จดทะเบียนสมรสแต่ จำเลย ไม่ยินยอม ทำให้ โจทก์ ได้รับ ความเสียหาย นอกจาก ค่า ของหมั้นและ ค่า ปลูกสร้าง เรือนหอ แล้ว ยัง เสียหาย ต่อ ชื่อเสียง คิด เป็น เงิน30,000 บาทจำเลย นำสืบ ว่า หลังจาก โจทก์ จำเลย ได้ ประกอบ พิธี สมรส ตาม ประเพณีแล้ว โจทก์ กับ จำเลย ได้ อยู่กิน ด้วยกัน ฉัน สามี ภริยา ที่ บ้านเรือน หอเป็น เวลา 3 เดือน ต่อ จาก นั้น โจทก์ กับ จำเลย ได้ ย้าย ไป อยู่ ที่จังหวัด สงขลา เป็น เวลา ประมาณ 2 เดือน แล้ว โจทก์ ได้ ขับไล่ จำเลยออกจาก บ้าน จำเลย จึง เดินทาง กลับมา พัก ที่ จังหวัด สตูล ใน ระหว่างที่ โจทก์ จำเลย อยู่กิน ด้วยกัน จำเลย เคย ชักชวน โจทก์ ไป จดทะเบียนสมรสให้ ถูกต้อง ตาม กฎหมาย หลาย ครั้ง แต่ โจทก์ พูดจา บ่ายเบี่ยง เรื่อย มาโจทก์ เสีย ค่าใช้จ่าย ใน การ สร้าง เรือนหอ ไม่เกิน 70,000 บาทพิเคราะห์ แล้ว ข้อเท็จจริง รับฟัง ได้ ใน เบื้องต้น ว่าเมื่อ ปี 2534 โจทก์ หมั้น จำเลย ด้วย สร้อยคอ ทองคำ 1 เส้น หนัก 1 บาทราคา 5,000 บาท และ ปลูกเรือน หอลง ใน ที่ดิน ของ จำเลย ที่ อำเภอ เมือง สตูลจังหวัด สตูล ให้ เป็น สินสอด ต่อมา เดือน พฤษภาคม 2535 โจทก์ ประกอบพิธี สมรส กับ จำเลย ตาม ประเพณี และ อยู่อาศัย กับ จำเลย ที่ เรือนหอเป็น เวลา ประมาณ 3 เดือน จึง พา จำเลย ไป อยู่ ด้วยกัน ที่ จังหวัด สงขลาเป็น เวลา 2 เดือน หลังจาก นั้น จำเลย กลับมา อยู่ ที่ เรือนหอ ส่วน โจทก์กลับมา อยู่ ที่ บ้าน บิดา มารดา โจทก์ โดย โจทก์ จำเลย มิได้ อยู่ ด้วยกัน อีกมี ปัญหา ต้อง วินิจฉัย ตาม ฎีกา ของ โจทก์ ว่า จำเลย ประพฤติ ผิดสัญญา หมั้นหรือไม่ โจทก์ เบิกความ ว่า โจทก์ เคย ชวน จำเลย ไป จดทะเบียนสมรสแต่ จำเลย ไม่ยอม โดย อ้างว่า ไม่ต้อง รีบ ค่อย จด ก็ ได้ นาย ม่อน พรหมเมศร์ พยานโจทก์ เบิกความ ว่า นาย ม่อน เคย พูด กับ มารดา จำเลย ช่วย ไกล่เกลี่ย ให้ อยู่กิน กัน ให้ เรียบร้อย และ จดทะเบียน กัน ให้ ถูกต้อง แต่ มารดา จำเลยเพิกเฉย และ นาย ไวพจน์ ไพศาล พยานโจทก์ เบิกความ ตอบ ทนายจำเลย ถาม ค้าน ว่า โจทก์ เคย บอก นาย ไวพจน์ หลัง โจทก์ กลับ จาก จังหวัด สงขลา ว่า จำเลย ไม่ยอม จดทะเบียน และ หนี กลับมา ส่วน พยาน จำเลย มี จำเลย เบิกความ ว่ามารดา จำเลย และ นาง พริ้ม ซึ่ง เป็น ผู้ใหญ่ ฝ่าย จำเลย ได้ บอก โจทก์ ใน วันทำการ สมรส ว่า ให้ โจทก์ พา จำเลย ไป จดทะเบียน ให้ ถูกต้อง โดย โจทก์รับปาก ว่า จะ พา จำเลย ไป จดทะเบียน ใน วันรุ่งขึ้น จำเลย พูด กับ โจทก์หลาย ครั้ง เป็น ระยะ ๆ ตลอด ระยะเวลา 5 เดือน ว่า ให้ ไป จดทะเบียนสมรส กันแต่ โจทก์ พูดจา บ่ายเบี่ยง ตลอดมา และ เหตุ ที่ จำเลย กลับ จังหวัด สตูลเพราะ โจทก์ ไล่ แต่ หลังจาก กลับมา จาก จังหวัด สงขลา แล้ว จำเลย ได้ ไป พบโจทก์ 3 ถึง 4 ครั้ง เพื่อ ให้ โจทก์ กลับ ไป อยู่ ที่ เรือนหอ แต่ โจทก์ให้ จำเลย กลับ ไป ก่อน นอกจาก นี้ จำเลย มี นาง เล็ก เพชรนาค มารดา จำเลย และ นาง พริ้ม ชูนวล มา เบิกความ เป็น พยาน จำเลย ยืนยัน ต้อง กับ คำเบิกความ ของ จำเลย ว่า นาง เล็กและนางพริ้ม บอกกล่าว แก่ โจทก์ ใน วัน ประกอบ พิธี สมรส ว่า ให้ โจทก์ พา จำเลย ไป จดทะเบียนสมรส ให้ ถูกต้องซึ่ง โจทก์ รับปาก ว่า จะ จัดการ ให้ เรียบร้อย ใน วันรุ่งขึ้น และ นาง เล็ก ยัง เบิกความ อีก ว่า ใน เดือน พฤศจิกายน 2535 จำเลย กลับมา บ้าน บอก ว่าโจทก์ ไล่ จำเลย ออกจาก บ้าน นาง เล็ก จึง แนะนำ จำเลย ให้ ไป บอก บิดา มารดา โจทก์ ต่อมา จำเลย เล่า ให้ ฟัง ว่า ได้ ไป บอก แล้ว บิดา มารดา โจทก์ บอก ว่าจะ รับ ตัว โจทก์ มา อยู่ ที่ เรือนหอ อีก แต่ โจทก์ ก็ มิได้ มา เห็นว่าพยานโจทก์ และ พยาน จำเลย ต่าง เบิกความ ยัน กัน แต่ จาก พฤติการณ์ ที่ จำเลยยอม อยู่กิน กับ โจทก์ ที่ เรือนหอ เป็น เวลา ประมาณ 3 เดือน และ ตาม ไปอยู่กิน กับ โจทก์ ที่ จังหวัด สงขลา เป็น เวลา 2 เดือน แล้ว จึง กลับมา อยู่ที่ เรือนหอ ส่วน โจทก์ ไม่ยอม กลับมา อยู่ ที่ เรือนหอ กับ จำเลย อีกและ โจทก์ เบิกความ ตอบ ทนายจำเลย ถาม ค้าน ว่า หลังจาก โจทก์ เดินทาง มาจาก จังหวัด สงขลา แล้ว นาย ม่อน เคย ไป พบ โจทก์ พูด ชักชวน โจทก์ ไป คืน ดี กับ จำเลย แต่ โจทก์ ไม่ยอม แสดง ให้ เห็นว่า จำเลย ยัง มี ความ ประสงค์จะ อยู่กิน เป็น สามี ภริยา กับ โจทก์ ส่วน โจทก์ กลับ ไม่มี ความ ประสงค์เช่นนั้น ข้อเท็จจริง จึง ไม่อาจ รับฟัง ได้ ตาม ที่ โจทก์ นำสืบ ว่า จำเลยไม่ยอม จดทะเบียนสมรส กับ โจทก์ และ ไม่ น่าเชื่อ ว่า ตลอด เวลา ที่อยู่ด้วยกัน จำเลย จะ ไม่ยอม ให้ โจทก์ร่วม ประเวณี เลย อัน จะ ถือว่า จำเลยประพฤติ ผิดสัญญา หมั้น ดัง ฟ้องโจทก์ ที่ ศาลอุทธรณ์ ภาค 3 พิพากษายก ฟ้องโจทก์ ศาลฎีกา เห็นพ้อง ด้วย ฎีกา โจทก์ ฟังไม่ขึ้น "พิพากษายืน(ดำรุพงศ์ อิศรางกูร ณ อยุธยา-อากาศ บำรุงชีพ-มหินทร์ สุรดินทร์กูร)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุการให้เหตุผลเกินเลยความจำเป็นจากหลักกฎหมายอาจทำให้ผู้อ่านเกิดความเข้าใจคลาดเคลื่อนได้คดีนี้สภาพแห่งข้อหาตามคำฟ้องของโจทก์คือจำเลยผิดสัญญาหมั้นโดยมีข้ออ้างที่อาศัยเป็นหลักแห่งข้อหาคือจำเลยไม่ยอมจดทะเบียนสมรสกับโจทก์และไม่ยอมให้โจทก์ร่วมประเวณีแต่โดยที่การหมั้นก่อให้เกิดผลทางกฎหมายคือคู่สัญญาหมั้นแต่ละฝ่ายต่างมีความผูกพันตามสัญญาหมั้นในอันที่จะต้องทำการสมรสกันดังนั้นการผิดสัญญาหมั้นก็คือการที่คู่หมั้นฝ่ายหนึ่งปฏิเสธไม่ยอมทำการสมรสกับคู่หมั้นอีกฝ่ายหนึ่งโดยไม่มีเหตุอันจะอ้างได้ตามกฎหมายหาได้รวมไปถึงการที่คู่หมั้นฝ่ายหนึ่งไม่ยอมให้คู่หมั้นอีกฝ่ายหนึ่งร่วมประเวณีดังข้ออ้างตามฟ้องของโจทก์ด้วยไม่ดังจะเห็นได้จากการหมั้นหาได้เป็นการยกเว้นความผิดฐานข่มขืนกระทำชำเราตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา276ของคู่หมั้นฝ่ายชายด้วยไม่หากคู่หมั้นฝ่ายหญิงไม่ยินยอมทั้งนี้เนื่องจากทั้งสองฝ่ายยังมิใช่สามีภริยากันตามกฎหมายเพราะยังมิได้จดทะเบียนสมรสกันตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1457ฉะนั้นแม้การพิเคราะห์ของศาลฎีกาในคดีนี้จะเป็นเรื่องการชั่งน้ำหนักพยานหลักฐานของคู่ความทั้งสองฝ่ายตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา104อันเป็นการวินิจฉัยในปัญหาข้อเท็จจริงโดยศาลฎีกาไม่เชื่อตามพยานหลักฐานของโจทก์ว่าจำเลยผิดสัญญาหมั้นที่ไม่ยอมจดทะเบียนสมรสกับโจทก์ศาลฎีกาก็ไม่ควรให้เหตุผลด้วยว่า"และไม่น่าเชื่อว่าตลอดเวลาที่อยู่ด้วยกันจำเลยจะไม่ยอมให้โจทก์ร่วมประเวณีเลย"โดยอยู่ติดหน้าถ้อยคำว่า"อันจะถือว่าจำเลยประพฤติผิดสัญญาหมั้นดังฟ้องโจทก์"เพราะเมื่อให้เหตุผลดังกล่าวแล้วเท่ากับถ้อยคำตอนหลังขยายถ้อยคำที่เป็นเหตุผลตอนหน้าซึ่งอาจทำให้ผู้อ่านเข้าใจคลาดเคลื่อนได้ว่าการพิเคราะห์เรื่องการที่จำเลยยอมให้โจทก์ร่วมประเวณีหรือไม่จะมีผลต่อคำวินิจฉัยว่าจำเลยผิดสัญญาหมั้นหรือไม่ด้วยซึ่งตามหลักกฎหมายมิได้เป็นเช่นนั้นและผู้บันทึกเชื่อว่าศาลฎีกาก็คงจะมิได้ประสงค์วางให้เป็นหลักกฎหมายสำหรับเรื่องดังกล่าวนี้เป็นแน่แท้และทางออกที่ดีในเรื่องนี้สำหรับผู้ที่มีเหตุผลว่าศาลฎีกาจะต้องวินิจฉัยประเด็นเรื่องที่โจทก์อ้างว่าจำเลยผิดสัญญาหมั้นเพราะไม่ยอมให้โจทก์ร่วมประเวณีด้วยเนื่องจากโจทก์ตั้งเป็นประเด็นไว้แล้วนั้นก็คือศาลฎีกาควรวินิจฉัยว่าไม่ใช่ข้อเท็จจริงที่จะทำให้ฟังว่าจำเลยผิดสัญญาหมั้นหรือไม่ยิ่งกว่าจะวินิจฉัยโดยการให้เหตุผลดังที่ปรากฏในคดีนี้ การให้เหตุผลเกินเลยความจำเป็นจากหลักกฎหมายอาจก่อให้เกิดปัญหาตามมาได้อีกหลายกรณีทั้งนี้เนื่องจากผู้เขียนคำพิพากษาและผู้อ่านอาจมีมุมมองหรือแนวความคิดที่แตกต่างกันซึ่งอาจทำให้ความเข้าใจในการใช้ถ้อยคำเพื่อสื่อความหมายของผู้เขียนคำพิพากษากับผู้อ่านไม่ตรงกันก็ได้ตัวอย่างที่เห็นได้ชัดคือกรณีตามคำพิพากษาศาลฎีกาที่3239/2537โดยคดีนี้โจทก์ฟ้องขอให้ศาลบังคับจำเลยทั้งสี่จดทะเบียนโอนกรรมสิทธิ์ในที่ดินโฉนดเลขที่15318ตำบล ช้างเผือก อำเภอเมืองเชียงใหม่จังหวัดเชียงใหม่ให้โจทก์หากจำเลยทั้งสี่เพิกเฉยขอให้ถือคำพิพากษาของศาลแทนการแสดงเจตนาหากไม่อาจดำเนินการดังกล่าวได้ขอให้จำเลยใช้ราคาเป็นเงิน609,000บาทพร้อมดอกเบี้ยอัตราร้อยละ7.5ต่อปีนับแต่วันถัดจากวันฟ้องให้แก่โจทก์จำเลยทั้งสี่ให้การใจความทำนองเดียวกันว่าโจทก์มิใช่เจ้าของกรรมสิทธิ์ที่ดินโฉนดเลขที่15318จำเลยที่1มีสิทธิโอนที่ดินดังกล่าวให้จำเลยที่2จำเลยที่3และที่4รับโอนที่ดินจากจำเลยที่2โดยสุจริตและเสียค่าตอบแทนจำเลยทั้งสี่ไม่จำต้องส่งมอบที่ดินแปลงดังกล่าวหรือใช้ราคาที่ดินแก่โจทก์ขอให้ยกฟ้องซึ่งศาลฎีกามีคำวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้วข้อเท็จจริงฟังเป็นยุติตามที่คู่ความมิได้ฎีกาว่าเดิมโจทก์เป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์ที่ดินโฉนดเลขที่15318ตำบล ช้างเผือก อำเภอเมืองเชียงใหม่จังหวัดเชียงใหม่เมื่อวันที่15เมษายน2528จำเลยที่1ยื่นคำร้องขอต่อศาลชั้นต้นขอให้ศาลมีคำสั่งว่าจำเลยที่1ได้กรรมสิทธิ์ในที่ดินแปลงดังกล่าวโดยการครอบครองปรปักษ์ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1382ศาลชั้นต้นไต่สวนแล้วมีคำสั่งว่าที่ดินแปลงดังกล่าวตกเป็นกรรมสิทธิ์ของจำเลยที่1โดยการครอบครองปรปักษ์หลังจากนั้นจำเลยที่1จดทะเบียนยกที่ดินแปลงดังกล่าวให้แก่จำเลยที่2ซึ่งเป็นบุตรสาววันที่20มีนาคม2529จำเลยที่2จดทะเบียนโอนขายที่ดินพิพาทให้แก่จำเลยที่3ที่4ในราคา350,000บาทมีปัญหาที่จะต้องวินิจฉัยตามฎีกาของจำเลยทั้งสี่ว่าจำเลยที่1ได้ซื้อที่ดินพิพาทจากโจทก์และครอบครองที่ดินพิพาทไว้โดยความสงบและโดยเปิดเผยด้วยเจตนาเป็นเจ้าของติดต่อกันเป็นเวลา10ปีหรือไม่พยานหลักฐานของโจทก์มีน้ำหนักน่าเชื่อว่าจำเลยที่1มิได้ซื้อที่ดินพิพาทมาจากโจทก์และจำเลยที่1กับครอบครัวเพิ่งเข้าไปอยู่ในที่พิพาทเมื่อปี2520มิใช่ปี2516ตามที่จำเลยที่1อ้างดังนั้นนับตั้งแต่ปี2520จนถึงวันที่15เมษายน2528อันเป็นวันที่จำเลยที่1ยื่นคำร้องขอให้ศาลสั่งแสดงกรรมสิทธิ์ในที่ดินนั้นจึงยังไม่ครบ10ปีจำเลยที่1ยังไม่ได้กรรมสิทธิ์ในที่ดินพิพาทโดยการครอบครองปรปักษ์ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1382เมื่อจำเลยที่1ไม่ใช่เจ้าของกรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาทจึงไม่มีสิทธิที่ยกที่ดินพิพาทให้แก่จำเลยที่2แม้จำเลยที่3ที่4จะรับโอนที่ดินพิพาทจากจำเลยที่2โดยเสียค่าตอบแทนและจดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ก็ตามแต่จำเลยที่3ที่4ก็มีบ้านพักอยู่ติดกับที่ดินพิพาทย่อมทราบดีว่าจำเลยที่1ที่2ยังไม่ได้กรรมสิทธิ์ในที่ดินพิพาทโดยการครอบครองปรปักษ์เพราะครอบครองมายังไม่ครบ10ปีเมื่อจำเลยที่2ผู้โอนไม่มีสิทธิในที่ดินพิพาทจำเลยที่3ที่4ผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีไปกว่าจำเลยที่2ผู้โอนในกรณีดังกล่าวนี้โจทก์มิได้เป็นคู่ความในคดีที่จำเลยที่1ยื่นคำร้องขอแสดงกรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาทโจทก์จึงเป็นบุคคลภายนอกมีอำนาจพิสูจน์ได้ว่าตนมีสิทธิดีกว่าตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา145(2)ดังนั้นแม้จะไม่ได้ความว่าเหตุที่โจทก์มิได้โต้แย้งคัดค้านในคดีก่อนนั้นเพราะไม่ทราบว่าจำเลยที่1ยื่นคำร้องขอแสดงกรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาทต่อศาลก็ไม่ตัดสิทธิโจทก์ซึ่งเป็นบุคคลภายนอกและเป็นเจ้าของที่แท้จริงที่จะฟ้องว่าโจทก์มีสิทธิในที่ดินพิพาทดีกว่าจำเลยทั้งสี่" ปัญหาการให้เหตุผลในคำพิพากษาศาลฎีกาคดีนี้คือเหตุผลในการวินิจฉัยตามคำให้การของจำเลยที่3และที่4โดยการที่จำเลยที่3และที่4ให้การว่าตนรับโอนที่ดินจากจำเลยที่2โดยสุจริตและเสียค่าตอบแทนนั้นมีลักษณะคล้ายจะยกหลักกฎหมายตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300ซึ่งเป็นกรณีที่ผู้รับโอนอสังหาริมทรัพย์จะมีสิทธิดีกว่าผู้โอนหากได้สิทธิมาโดยเสียค่าตอบแทนและโดยสุจริตและได้จดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตแล้วหรือกล่าวอีกนัยหนึ่งก็คือแม้จะมีหลักกฎหมายทั่วไปตามสุภาษิตกฎหมายว่า"ผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอน"(Nemodatquinonhabet.,Noonegiveswhopossessesnot.)ซึ่งหมายความว่าหากผู้โอนไม่มีกรรมสิทธิ์ในทรัพย์สินแล้วผู้รับโอนจากผู้โอนนั้นก็ย่อมไม่มีกรรมสิทธิ์ในทรัพย์สินนั้นเช่นกันแต่ก็มีข้อยกเว้นของหลักกฎหมายดังกล่าวว่าในกรณีที่เป็นอสังหาริมทรัพย์ผู้รับโอนจะมีสิทธิดีกว่าผู้โอนหากได้สิทธิมาโดยเสียค่าตอบแทนและโดยสุจริตและได้จดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตแล้วทั้งนี้ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300อย่างไรก็ตามกรณีของข้อเท็จจริงที่จะต้องด้วยหลักกฎหมายตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300นั้นจะต้องมีข้อเท็จจริงที่แสดงว่ามีการได้มาตามกฎหมายซึ่งอสังหาริมทรัพย์โดยนิติกรรมหรือโดยทางอื่นนอกจากนิติกรรมของบุคคลหนึ่งขัดแย้งกับการเปลี่ยนแปลงหลักฐานทางทะเบียนของอีกบุคคลหนึ่งซึ่งได้รับจดทะเบียนจากเจ้าของกรรมสิทธิ์คนเดิมตัวอย่างเช่นเดิม ก. เป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์ที่ดินแปลงหนึ่งต่อมา ข. ได้ครอบครองปรปักษ์ที่ดินแปลงนี้จนได้กรรมสิทธิ์ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1382แล้วแต่มิได้ดำเนินการให้มีการเปลี่ยนแปลงหลักฐานทางทะเบียนที่ดินเช่นโฉนดที่ดินให้ปรากฏว่า ข. เจ้าของมีกรรมสิทธิ์ในที่ดินแทน ก. จนกระทั่งต่อมา ก. ได้จดทะเบียนเปลี่ยนแปลงหลักฐานทางทะเบียนที่ดินให้แก่ ค. โดย ค. เสียค่าตอบแทนเช่นการซื้อขายกันและ ค.สุจริตคือไม่ทราบว่า ก. ไม่มีสิทธิขายที่ดินให้เพราะไม่ใช่เจ้าของกรรมสิทธิ์และ ค. ได้จดทะเบียนเปลี่ยนแปลงหลักฐานทางทะเบียนที่ดินโดยสุจริตแล้วดังนี้ ค. ก็มีกรรมสิทธิ์ในที่ดินดีกว่า ข. เป็นต้นแต่สำหรับข้อเท็จจริงในคดีนี้ไม่ตรงกับกรณีตามตัวอย่างกล่าวคือโจทก์เป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์ที่ดินมีโฉนดที่ฟ้องขอให้จำเลยทั้งสี่จดทะเบียนโอนกรรมสิทธิ์ที่ดินคืนให้โจทก์โดยจำเลยทั้งสี่ได้กระทำไปโดยไม่มีสิทธิเมื่อศาลฎีกาไม่เชื่อว่าจำเลยที่1ได้ซื้อที่ดินพิพาทจากโจทก์และคดียังฟังไม่ได้ว่าจำเลยที่1ได้กรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาทโดยการครอบครองปรปักษ์จำเลยที่1จึงไม่มีสิทธิที่จะโอนกรรมสิทธิ์ที่ดินให้แก่จำเลยที่2และจำเลยที่2ก็ย่อมไม่มีสิทธิที่จะโอนให้แก่จำเลยที่3และที่4ด้วยเช่นกันโดยไม่จำต้องคำนึงว่าจำเลยที่3และที่4จะได้จดทะเบียนเปลี่ยนแปลงหลักฐานทางทะเบียนที่ดินโดยเปลี่ยนชื่อเจ้าของกรรมสิทธิ์ในที่ดินจากจำเลยที่2มาเป็นชื่อของจำเลยที่3และที่4โดยเสียค่าตอบแทนและโดยสุจริตหรือไม่ทั้งนี้ก็เป็นไปตามหลักกฎหมายทั่วไปที่ว่าผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนอย่างไม่มีปัญหาดังนั้นที่ศาลฎีกาใช้ถ้อยคำว่า"เมื่อจำเลยที่1ไม่ใช่เจ้าของกรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาทจึงไม่มีสิทธิที่ยกที่ดินพิพาทให้แก่จำเลยที่2"จึงชอบแล้วแต่ปัญหาที่เกิดขึ้นก็คือการให้เหตุผลในตอนต่อมาที่ว่า"แม้จำเลยที่3ที่4จะรับโอนที่ดินพิพาทจากจำเลยที่2โดยเสียค่าตอบแทนและจดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ก็ตามแต่จำเลยที่3ที่4ก็มีบ้านพักอยู่ติดกับที่ดินพิพาทย่อมทราบดีว่าจำเลยที่1ที่2ยังไม่ได้กรรมสิทธิ์ในที่ดินพิพาทโดยการครอบครองปรปักษ์เพราะครอบครองมายังไม่ครบ10ปี"ซึ่งผู้บันทึกเห็นว่าเป็นเรื่องที่น่าพิจารณาอย่างยิ่งทั้งนี้เนื่องจากโดยที่หลักเรื่องสุจริตหรือไม่ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ที่เกี่ยวกับการโอนทรัพย์สินนั้นหมายถึงการทราบหรือไม่ทราบว่าผู้โอนทรัพย์สินให้แก่ตนนั้นไม่มีสิทธิดังนั้นหากคดีนี้ศาลฎีกายังคงยืนยันหลักกฎหมายของข้อยกเว้นเรื่องผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนเฉพาะกรณีที่ต้องด้วยประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300เท่านั้นดังที่ศาลฎีกาในอดีตได้เคยวินิจฉัยเป็นบรรทัดฐานมาการหาทางออกอาจพิจารณาได้หลายแนวทางโดยแนวทางแรกนั้นก็คือไม่ต้องกล่าวถึงเสียเลยแต่ก็อาจมีข้อตำหนิได้ว่าศาลฎีกาไม่ยอมวินิจฉัยให้ทั้งที่จำเลยที่3ที่4ได้ให้การตั้งเป็นประเด็นไว้แล้วส่วนแนวทางที่สองหากต้องการกล่าวถึงข้อเท็จจริงในส่วนนี้ด้วยเพราะไม่ต้องการให้มีข้อตำหนิดังเช่นตามแนวทางแรกก็ควรวินิจฉัยว่าผู้รับโอนซึ่งได้สิทธิมาโดยเสียค่าตอบแทนและสุจริตและได้จดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตที่จะได้รับความคุ้มครองตามกฎหมายนั้นเป็นกรณีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300แต่เมื่อข้อเท็จจริงในคดีนี้ไม่ต้องด้วยหลักกฎหมายตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300จำเลยที่3ที่4ก็ไม่ได้กรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาทไม่ว่าจำเลยที่3ที่4จะสุจริตหรือไม่แต่อย่างไรก็ดีก็มีบางท่านให้ความเห็นว่าเหตุที่ในคดีนี้ศาลฎีกาวินิจฉัยข้อเท็จจริงถึงความไม่สุจริตของจำเลยที่3ที่4ด้วยนั้นก็เพราะเพียงต้องการให้เหตุผลที่เป็นการกล่าวเสริมหรือเพิ่มเติมจากที่ได้ให้เหตุผลมาแล้วว่าจำเลยที่1ไม่มีสิทธิที่ยกที่ดินพิพาทให้แก่จำเลยที่2เพราะจำเลยที่1ไม่ใช่เจ้าของกรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาทเท่านั้นซึ่งผู้บันทึกเห็นว่าหากเป็นเช่นนั้นจริงแล้วศาลฎีกาก็ควรใช้คำเชื่อมประโยคที่แสดงให้เห็นอย่างชัดเจนว่าเป็นการให้เหตุผลที่เป็นการกล่าวเสริมหรือให้เหตุผลเพิ่มเติมด้วยแต่ถึงแม้กระนั้นก็ตามผู้บันทึกก็ไม่พบว่ามีคำเชื่อมประโยคคำใดที่นำมาใช้กับข้อเท็จจริงในคดีนี้แล้วจะสามารถจำกัดความเข้าใจของผู้อ่านได้ว่าการวินิจฉัยข้อเท็จจริงถึงความไม่สุจริตของจำเลยที่3ที่4ดังกล่าวเป็นเพียงการให้เหตุผลที่เป็นการกล่าวเสริมหรือเพิ่มเติมเท่านั้นเพราะเมื่อตีความในทางกลับกันแล้วก็ยังอาจเข้าใจได้ว่าหากจำเลยที่3ที่4สุจริตก็จะมีสิทธิดีกว่าจำเลยที่1ที่2อยู่นั่นเองด้วยเหตุนี้ผู้บันทึกจึงเห็นว่าทางออกที่ถูกต้องนั้นน่าจะเป็นทางออกตามแนวทางที่สองฉะนั้นเมื่อศาลฎีกามิได้กระทำประการใดประการหนึ่งดังที่กล่าวมาโดยกล่าวให้เหตุผลเพียงว่า"แม้จำเลยที่3ที่4จะรับโอนที่ดินพิพาทจากจำเลยที่2โดยเสียค่าตอบแทนและจดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ก็ตามแต่จำเลยที่3ที่4ก็มีบ้านพักอยู่ติดกับที่ดินพิพาทย่อมทราบดีว่าจำเลยที่1ที่2ยังไม่ได้กรรมสิทธิ์ในที่ดินพิพาทโดยการครอบครองปรปักษ์เพราะครอบครองมายังไม่ครบ10ปี"อันเป็นการวินิจฉัยถึงความไม่สุจริตของจำเลยที่3ที่4ไว้ซึ่งเมื่อตีความในทำนองกลับกันแล้วก็ย่อมชวนให้ผู้อ่านรวมทั้งผู้บันทึกด้วยอดสงสัยไม่ได้ว่าหากจำเลยที่3ที่4สุจริตก็อาจมีสิทธิดีกว่าจำเลยที่1,2อันเป็นกรณีที่ศาลฎีกาได้วางหลักกฎหมายของข้อยกเว้นเรื่องผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนเพิ่มเติมขึ้นมาอีกหรือไม่ทั้งนี้เนื่องจากแนวความคิดในการตั้งสมมุติฐานเพื่อหาคำตอบของผู้อ่านในส่วนนี้ก็คือโดยเหตุที่หลักฐานแสดงกรรมสิทธิ์ของอสังหาริมทรัพย์ซึ่งมีหลักฐานทางทะเบียนตามกฎหมายนั้นปรากฏทางทะเบียนและบทบัญญัติเกี่ยวกับการจดทะเบียนสิทธิและนิติกรรมของอสังหาริมทรัพย์ซึ่งมีหลักฐานทางทะเบียนนี้มุ่งประสงค์คุ้มครองสาธารณชนเป็นสำคัญอีกทั้งหลักกฎหมายที่เป็นข้อยกเว้นของหลักกฎหมายทั่วไปเรื่องผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนนั้นก็หาใช่ความเป็นธรรมหรือไม่เป็นธรรมในตัวของมันเองไม่หากแต่เป็นหลักการแก้ปัญหาที่มุ่งระงับข้อพิพาทกรรมสิทธิ์ระหว่างคู่กรณีที่เกี่ยวข้องเป็นสำคัญซึ่งแต่ละสังคมอาจมีหลักการแก้ปัญหาส่วนนี้ที่แตกต่างกันได้และหลักกฎหมายตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300ซึ่งเป็นหลักกฎหมายปิดปากอย่างหนึ่งก็เป็นหลักการหนึ่งที่แก้ปัญหานี้และก็ยังอาจจะมีหลักกฎหมายปิดปากอย่างอื่นรวมทั้งหลักการอื่นที่นำมาแก้ปัญหานี้ได้เช่นกรณีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1329-1332เป็นต้นประกอบกับความสุจริตอาจเป็นเกราะคุ้มกันบุคคลจากความไม่ชอบด้วยกฎหมายได้ดังนั้นเมื่อบุคคลใดได้จดทะเบียนสิทธิโดยเสียค่าตอบแทนและโดยสุจริตแล้วก็อาจมีสิทธิดีกว่าเจ้าของกรรมสิทธิ์เดิมได้แม้กรณีจะไม่ต้องด้วยประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300ก็ตามเช่นกรณีบุคคลภายนอกรับซื้ออสังหาริมทรัพย์โดยสุจริตจากบุคคลที่เจ้าของกรรมสิทธิ์ให้ลงชื่อถือกรรมสิทธิ์แทนโดยไม่ทราบว่าบุคคลนั้นไม่มีอำนาจขายให้เป็นต้นส่วนปัญหาที่ว่าถ้าหากเป็นกรณีที่ศาลฎีกาได้วางหลักกฎหมายของข้อยกเว้นเรื่องผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนเพิ่มเติมขึ้นมาโดยไม่มีบทบัญญัติของกฎหมายรับรองให้อำนาจไว้แล้วจะเป็นการชอบด้วยหน้าที่ของศาลในฐานะที่เป็นองค์กรซึ่งใช้อำนาจตุลาการในนิติรัฐหรือไม่เป็นอีกปัญหาหนึ่งซึ่งไม่เกี่ยวกับการตีความวิธีการให้เหตุผลในคำพิพากษาคดีนี้ของศาลฎีกาที่กำลังพิจารณากันอยู่นี่เป็นอีกตัวอย่างหนึ่งที่แสดงให้เห็นถึงปัญหาที่อาจเกิดขึ้นได้จากการให้เหตุผลที่เกินเลยความจำเป็นจากหลักกฎหมายอย่างไรก็ตามหากคดีนี้ศาลฎีกาได้วางหลักกฎหมายของข้อยกเว้นเรื่องผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนเพิ่มเติมขึ้นมาจริงแล้วผู้บันทึกก็มีข้อสงสัยอีกว่าศาลฎีกาได้อาศัยเหตุผลใดในการวางหลักกฎหมายดังกล่าวทั้งนี้เนื่องจากข้อยกเว้นของหลักกฎหมายเรื่องผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนนั้นบทบัญญัติของกฎหมายไทยตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ได้รับรองไว้2กรณีคือ 1.ตามหลักกฎหมายปิดปากเช่นกรณีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300หรือกรณีที่บุคคลภายนอกรับซื้ออสังหาริมทรัพย์โดยสุจริตจากบุคคลที่เจ้าของกรรมสิทธิ์ให้ลงชื่อถือกรรมสิทธิ์แทนโดยไม่ทราบว่าบุคคลนั้นไม่มีอำนาจขายให้เป็นต้น 2.ตามหลักเรื่องการได้มาซึ่งทรัพย์สินโดยสุจริตในพฤติการณ์พิเศษตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1329-1332อันเป็นนโยบายของรัฐที่มุ่งผ่อนคลายความศักดิ์สิทธิ์ของอำนาจกรรมสิทธิ์เพื่อมิให้เป็นการขัดขวางต่อการหมุนเวียนเปลี่ยนมือของทรัพย์สินในทางเศรษฐกิจรวมทั้งรัฐประศาสโนบายอื่นๆเป็นต้น แต่ข้อเท็จจริงตามคำพิพากษาศาลฎีกาคดีนี้ไม่ปรากฏว่ามีการกระทำอย่างใดๆของโจทก์อันจะต้องห้ามมิให้ยกเรื่องดังกล่าวมาเป็นข้อต่อสู้กับจำเลยที่2ถึงที่4ซึ่งเป็นบุคคลภายนอกตามหลักกฎหมายปิดปากหากแต่เป็นเรื่องที่จำเลยที่1ได้ดำเนินการเปลี่ยนแปลงหลักฐานทางทะเบียนว่าตนเป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์แทนโจทก์โดยไม่มีสิทธิตามกฎหมายเพราะมิได้ซื้อที่ดินพิพาทจากโจทก์ทั้งยังมิได้กรรมสิทธิ์โดยการครอบครองปรปักษ์แต่อย่างใดอีกทั้งกรณีก็ไม่มีข้อเท็จจริงที่ต้องด้วยประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1329-1332จำเลยที่2ถึงที่4จึงไม่อาจมีสิทธิดีกว่าจำเลยที่1ได้ซึ่งก็เป็นไปตามหลักกฎหมายทั่วไปที่ว่าผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนโดยไม่จำต้องคำนึงว่าจะได้มีการจดทะเบียนเปลี่ยนแปลงหลักฐานทางทะเบียนโดยเสียค่าตอบแทนและโดยสุจริตและได้จดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตหรือไม่ฉะนั้นการให้เหตุผลในคำพิพากษาคดีนี้ซึ่งเมื่อตีความกลับกันแล้วชวนให้ผู้อ่านสงสัยว่าศาลฎีกาได้วางหลักกฎหมายของข้อยกเว้นเรื่องผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนเพิ่มเติมขึ้นมาจากที่มีอยู่นี้จึงเป็นเรื่องที่น่าพิจารณาอย่างยิ่ง นอกเหนือจากเรื่องดังกล่าวแล้วผู้บันทึกยังเห็นอีกด้วยว่าการใช้ถ้อยคำทางกฎหมายควรต้องมีความกระชับไม่ฟุ่มเฟือยหรือเยิ่นเย้อจนอาจทำให้ผู้อ่านเข้าใจคลาดเคลื่อนได้ดังจะเห็นได้จากคำพิพากษาศาลฎีกาที่5342/2537โดยคดีนี้สืบเนื่องจากศาลชั้นต้นพิพากษาตามยอมให้จำเลยทั้งสามร่วมกันชำระหนี้ให้โจทก์หากผิดนัดให้โจทก์บังคับคดีนำที่ดินโฉนดเลขที่25328,52948,52949และ52950พร้อมสิ่งปลูกสร้างซึ่งเป็นของจำเลยที่2ออกขายทอดตลาดและยึดทรัพย์สินของจำเลยทั้งสามชำระหนี้จำเลยทั้งสามผิดนัดโจทก์จึงนำเจ้าพนักงานบังคับคดียึดที่ดิน4โฉนดดังกล่าวพร้อมสิ่งปลูกสร้างไว้เมื่อวันที่24มกราคม2527จำเลยที่2ถูกศาลแพ่งมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์เด็ดขาดต่อมาวันที่7มีนาคม2534เจ้าพนักงานบังคับคดีขายทอดตลาดที่ดิน4โฉนดของจำเลยที่2พร้อมสิ่งปลูกสร้างที่ยึดไว้โดยบริษัท เซาท์แปซิฟิค จำกัดเป็นผู้ประมูลได้ในราคา6,800,000บาทต่อมาจำเลยที่2ยื่นคำร้องขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดอ้างว่าจำเลยที่2ไม่ทราบนัดขายทอดตลาดและการขายทอดตลาดกระทำไปโดยไม่สุจริตขายต่ำกว่าราคาจริง โจทก์ยื่นคำคัดค้านว่าจำเลยที่2ถูกศาลพิพากษาให้เป็นบุคคลล้มละลายแล้วการดำเนินการคดีใดๆเกี่ยวกับทรัพย์สินของจำเลยที่2ตกอยู่ในอำนาจของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์แต่ผู้เดียวการที่จำเลยที่2ยื่นคำร้องเข้ามาโดยลำพังไม่ชอบด้วยกฎหมายและเจ้าพนักงานบังคับคดีขายทอดตลาดถูกต้องตามกฎหมายในราคาที่เหมาะสมขอให้ยกคำร้อง เจ้าพนักงานบังคับคดียื่นคำคัดค้านว่าจำเลยที่2ถูกศาลแพ่งมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์เด็ดขาดเมื่อวันที่24มกราคม2527ในคดีล้มละลายหมายเลขแดงที่ล.8/2527เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ให้เจ้าพนักงานบังคับคดีขายทอดตลาดทรัพย์ของจำเลยที่2ต่อไปในคดีแพ่งแล้วจัดส่งเงินไปให้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์จึงได้ขายทอดตลาดโดยส่งประกาศให้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของจำเลยที่2ทราบและประกาศการขายทอดตลาดให้จำเลยที่2ทราบทางหนังสือพิมพ์จำเลยที่2ไม่มาดูแลการขายเจ้าพนักงานบังคับคดีขายทรัพย์แก่ผู้เสนอราคาสูงสุดเป็นราคาที่สมควรถูกต้องตามกฎหมายแล้วขอให้ยกคำร้อง ศาลชั้นต้นนัดไต่สวนคำร้องถึงวันนัดศาลชั้นต้นสอบถามเจ้าพนักงานบังคับคดีและจำเลยที่2เจ้าพนักงานบังคับคดีแถลงว่าขายทอดตลาดทรัพย์คดีนี้แทนเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์แล้วนำเงินที่ได้จากการขายทอดตลาดเข้ากองทรัพย์สินของจำเลยในคดีล้มละลายส่วนจำเลยที่2แถลงว่าการขายทอดตลาดมิชอบเพราะเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ไม่มาร่วมในการขายและขายต่ำกว่าราคาจริงมากศาลชั้นต้นเห็นว่าการขายทอดตลาดคดีนี้เป็นการขายทอดตลาดแทนเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ในคดีล้มละลายหมายเลขแดงที่ล.8/2527หากการซื้อขายไม่ชอบอย่างไรจำเลยที่2ชอบที่จะไปยื่นคำร้องในคดีล้มละลายดังกล่าวมิใช่มายื่นคำร้องในคดีนี้จึงมีคำสั่งให้ยกคำร้อง จำเลยที่2อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยที่2ฎีกา และศาลฎีกามีคำวินิจฉัยว่า"เห็นว่าพระราชบัญญัติล้มละลายพ.ศ.2483มาตรา146บัญญัติว่า"ถ้าบุคคลล้มละลายเจ้าหนี้หรือบุคคลใดได้รับความเสียหายโดยการกระทำหรือคำวินิจฉัยของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์บุคคลนั้นอาจยื่นคำขอโดยทำเป็นคำร้องต่อศาลภายในกำหนดสิบสี่วันนับแต่วันที่ได้ทราบการกระทำหรือคำวินิจฉัยนั้นศาลมีอำนาจสั่งยืนตามกลับหรือแก้ไขหรือสั่งประการใดที่เห็นสมควร"การที่เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ได้มอบให้เจ้าพนักงานบังคับคดีดำเนินการขายทอดตลาดที่ดินแทนถือได้ว่าเป็นการกระทำอย่างหนึ่งของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ตามบทกฎหมายดังกล่าวที่จำเลยที่2ยื่นคำร้องขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดอ้างว่าการขายทอดตลาดกระทำไปโดยไม่สุจริตหากเป็นความจริงดังที่จำเลยที่2อ้างในคำร้องย่อมถือได้ว่าจำเลยที่2เป็นบุคคลผู้ได้รับความเสียหายโดยการกระทำของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์แล้วจำเลยที่2จึงมีสิทธิยื่นคำร้องขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดดังกล่าวได้ที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่าจำเลยที่2ไม่มีอำนาจร้องขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดทรัพย์ซึ่งกระทำหลังจากจำเลยที่2ถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์เด็ดขาดนั้นไม่ต้องด้วยความเห็นของศาลฎีกาเมื่อได้วินิจฉัยเช่นนี้แล้วศาลฎีกาเห็นสมควรวินิจฉัยในปัญหาที่ว่าจำเลยที่2ชอบที่จะยื่นคำร้องขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดในคดีนี้หรือไม่ข้อเท็จจริงฟังได้ว่าคดีนี้เจ้าพนักงานบังคับคดีได้ยึดที่ดินจำนองรวม4โฉนดของจำเลยที่2เพื่อบังคับคดีตามคำพิพากษาตามยอมเมื่อวันที่10สิงหาคม2526วันที่24มกราคม2527จำเลยที่1ถูกศาลแพ่งมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์เด็ดขาดในคดีหมายเลขแดงที่ล.8/2527ระหว่างธนาคาร กรุงศรีอยุธยา จำกัดโจทก์นาย อุดมศรีประสม จำเลยโจทก์ได้ยื่นคำร้องต่อเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ในคดีล้มละลายดังกล่าวขอให้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ดำเนินการขายทอดตลาดที่ดินจำนองรวม4โฉนดที่เจ้าพนักงานบังคับคดียึดไว้ในคดีนี้เพื่อนำเงินมาชำระหนี้แก่โจทก์ในฐานะเจ้าหนี้มีประกันเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์มีคำสั่งให้โจทก์ได้รับชำระหนี้ในฐานะเจ้าหนี้มีประกันจากเงินค่าขายทอดตลาดที่ดินจำนองรวม4โฉนดและต่อมาเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ได้มีหนังสือถึงเจ้าพนักงานบังคับคดีในคดีนี้ให้ดำเนินการขายทอดตลาดที่ดินจำนองรวม4โฉนดแล้วส่งเงินไปยังเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์เจ้าพนักงานบังคับคดีจึงดำเนินการขายทอดตลาดที่ดินจำนองรวม4โฉนดที่ยึดไว้ไปดังนั้นการขายทอดตลาดทรัพย์ดังกล่าวจึงเป็นกรณีที่เจ้าพนักงานบังคับคดีดำเนินการแทนเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ในคดีล้มละลายหมายเลขแดงที่ล.8/2527ซึ่งถือได้ว่าเป็นการกระทำอย่างหนึ่งของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์หากจำเลยที่2ได้รับความเสียหายโดยการกระทำของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ด้วยเหตุใดๆก็ชอบที่จะยื่นคำขอโดยทำเป็นคำร้องในคดีล้มละลายดังกล่าวที่ศาลอุทธรณ์พิพากษายกคำร้องของจำเลยที่2ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วยในผลฎีกาจำเลยที่2ฟังไม่ขึ้น"ซึ่งก็ได้มีบางท่านท้วงติงผู้บันทึกในฐานะผู้ย่อคำพิพากษาศาลฎีกาคดีนี้ว่าน่าจะย่อข้อกฎหมายผิดโดยผู้บันทึกย่อว่า "การที่เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ได้มอบให้เจ้าพนักงานบังคับคดีดำเนินการขายทอดตลาดที่ดินของจำเลยที่2ผู้ถูกพิทักษ์ทรัพย์ในคดีล้มละลายแทนโดยที่ดินดังกล่าวได้ถูกยึดในคดีแพ่งเพื่อบังคับคดีตามคำพิพากษาตามยอมก่อนแล้วนั้นถือได้ว่าเป็นการกระทำอย่างหนึ่งของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ตามพระราชบัญญัติล้มละลายฯมาตรา146การที่จำเลยที่2ยื่นคำร้องขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดอ้างว่าการขายทอดตลาดกระทำไปโดยไม่สุจริตซึ่งหากเป็นความจริงย่อมถือได้ว่าจำเลยที่2เป็นบุคคลผู้ได้รับความเสียหายโดยการกระทำของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์จึงมีสิทธิยื่นคำร้องในคดีล้มละลายขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดได้"โดยผู้ท้วงติงเห็นว่าควรจะเพิ่มเติมถ้อยคำว่า"แต่ต้องยื่นคำร้องให้ถูกต้องในคดีล้มละลาย"ต่อท้ายไปด้วยเนื่องจากขาดใจความสำคัญตรงนี้ไป ด้วยความเคารพในคำท้วงติงดังกล่าวคำพิพากษาศาลฎีกาคดีนี้ได้วินิจฉัยปัญหาไว้2ประเด็นคือ 1.จำเลยที่2มีสิทธิยื่นคำร้องขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดหรือไม่และ 2.หากจำเลยที่2มีสิทธิยื่นคำร้องตามประเด็นที่1แล้วจะต้องยื่นคำร้องในคดีใดคือคดีแพ่งหรือคดีล้มละลาย และคำพิพากษาศาลฎีกาสรุปได้ว่าจำเลยที่2มีสิทธิยื่นคำร้องขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดได้แต่จะต้องยื่นคำร้องดังกล่าวในคดีล้มละลายเมื่อจำเลยที่2ยื่นคำร้องในคดีนี้ซึ่งเป็นคดีแพ่งจึงไม่ถูกต้องจึงต้องยกคำร้องของจำเลยที่2ยืนตามศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ซึ่งผู้บันทึกมีความเห็นว่าตามปกติแล้วไม่ควรที่จะอ่านคำพิพากษาศาลฎีกาเพียงเฉพาะส่วนของย่อข้อกฎหมายเพราะส่วนนี้อาจขาดรายละเอียดบางประการอันเป็นข้อจำกัดของลักษณะการย่อข้อกฎหมายซึ่งมีเป้าหมายที่จะต้องมีถ้อยคำที่กระชับมากที่สุดจึงอาจทำให้เกิดความเข้าใจที่คลาดเคลื่อนได้หากอ่านไม่ละเอียดเพราะแม้แต่การอ่านคำพิพากษาศาลฎีกาฉบับเต็มก็อาจทำให้ผู้อ่านเข้าใจคลาดเคลื่อนได้หากคำพิพากษาศาลฎีกาคดีนั้นมีปัญหาของการให้เหตุผลที่เกินเลยความจำเป็นจากหลักกฎหมายดังที่กล่าวมาข้างต้นฉะนั้นการอ่านคำพิพากษาศาลฎีกาฉบับเต็มจึงเป็นวิธีที่ดีที่สุดที่จะป้องกันมิให้เกิดปัญหาดังกล่าวแต่อย่างไรก็ตามเมื่อผู้อ่านมีความจำเป็นที่จะต้องอ่านเพียงย่อข้อกฎหมายไม่ว่าจะเป็นเพราะเพื่อต้องการประหยัดเวลาหรือด้วยเหตุผลประการใดก็แล้วแต่ก็จะที่จะต้องอ่านด้วยความละเอียดโดยให้ความสำคัญแก่ทุกถ้อยคำไม่ยิ่งหย่อนกว่ากันยิ่งกว่าการอ่านคำพิพากษา: โจทก์ ฟ้อง ว่า เมื่อ ประมาณ กลาง ปี 2534 โจทก์ ได้ เข้า พิธี หมั้นกับ จำเลย โดย มอบ สร้อยคอ ทองคำ หนัก 1 บาท ราคา 5,000 บาท แก่ จำเลยเป็น ของหมั้น และ ได้ สร้าง เรือนหอ บน ที่ดิน ของ จำเลย เสีย ค่าใช้จ่ายใน การ ปลูกสร้าง เป็น เงิน 200,000 บาท ต่อมา จำเลย ผิดสัญญา หมั้นโดย ไม่ยอม จดทะเบียนสมรส กับ โจทก์ และ ไม่ยอม ให้ โจทก์ร่วม ประเวณีทำให้ โจทก์ ได้รับ ความเสียหาย ต่อ ชื่อเสียง คิด เป็น เงิน 30,000 บาทรวมเป็น เงิน ค่าทดแทน 235,000 บาท ขอให้ บังคับ จำเลย ชำระ เงิน จำนวน235,000 บาท พร้อม ดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี ของ ต้นเงินดังกล่าว นับแต่ วันฟ้อง เป็นต้น ไป จนกว่า จะ ชำระ เสร็จ แก่ โจทก์จำเลย ให้การ ว่า ภายหลัง จาก โจทก์ กับ จำเลย ได้ มี การ หมั้น และแต่งงาน กัน ตาม ประเพณี แล้ว โจทก์ กับ จำเลย ได้ อยู่กิน ด้วยกัน ฉัน สามีภริยา ที่ บ้านเรือน หอ จำเลย เคย ชักชวน โจทก์ ไป จดทะเบียนสมรสให้ ถูกต้อง ตาม กฎหมาย แต่ โจทก์ กลับ เพิกเฉย และ โจทก์ ได้รับ ความเสียหายใน การ สร้าง เรือนหอ ไม่เกิน 50,000 บาท ขอให้ ยกฟ้องศาลชั้นต้น พิพากษายก ฟ้องโจทก์ อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ ภาค 3 พิพากษายืนโจทก์ ฎีกาศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "ทางพิจารณา โจทก์ นำสืบ ว่า เมื่อ ประมาณปลาย ปี 2534 โจทก์ ได้ หมั้น กับ จำเลย โดย มอบ สร้อยคอ ทองคำ หนัก 1 บาทราคา 5,000 บาท เป็น ของหมั้น หลังจาก นั้น โจทก์ ได้ ปลูกสร้าง เรือนหอเป็น สินสอด ลง บน ที่ดิน ของ จำเลย เสีย ค่าใช้จ่าย เป็น เงิน 200,000 บาทต่อมา เดือน พฤษภาคม 2535 โจทก์ จำเลย ทำ พิธี สมรส กัน ตาม ประเพณีและ อยู่กิน ด้วยกัน ที่ เรือนหอ ประมาณ 3 เดือน แล้ว จึง ชวน กัน ไป อยู่ ที่จังหวัด สงขลา ใน ระหว่าง ที่ โจทก์ จำเลย อยู่กิน ด้วยกัน จำเลย ไม่ยอมให้ โจทก์ร่วม ประเวณี และ โจทก์ เคย ชักชวน จำเลย ไป จดทะเบียนสมรสแต่ จำเลย ไม่ยินยอม ทำให้ โจทก์ ได้รับ ความเสียหาย นอกจาก ค่า ของหมั้นและ ค่า ปลูกสร้าง เรือนหอ แล้ว ยัง เสียหาย ต่อ ชื่อเสียง คิด เป็น เงิน30,000 บาทจำเลย นำสืบ ว่า หลังจาก โจทก์ จำเลย ได้ ประกอบ พิธี สมรส ตาม ประเพณีแล้ว โจทก์ กับ จำเลย ได้ อยู่กิน ด้วยกัน ฉัน สามี ภริยา ที่ บ้านเรือน หอเป็น เวลา 3 เดือน ต่อ จาก นั้น โจทก์ กับ จำเลย ได้ ย้าย ไป อยู่ ที่จังหวัด สงขลา เป็น เวลา ประมาณ 2 เดือน แล้ว โจทก์ ได้ ขับไล่ จำเลยออกจาก บ้าน จำเลย จึง เดินทาง กลับมา พัก ที่ จังหวัด สตูล ใน ระหว่างที่ โจทก์ จำเลย อยู่กิน ด้วยกัน จำเลย เคย ชักชวน โจทก์ ไป จดทะเบียนสมรสให้ ถูกต้อง ตาม กฎหมาย หลาย ครั้ง แต่ โจทก์ พูดจา บ่ายเบี่ยง เรื่อย มาโจทก์ เสีย ค่าใช้จ่าย ใน การ สร้าง เรือนหอ ไม่เกิน 70,000 บาทพิเคราะห์ แล้ว ข้อเท็จจริง รับฟัง ได้ ใน เบื้องต้น ว่าเมื่อ ปี 2534 โจทก์ หมั้น จำเลย ด้วย สร้อยคอ ทองคำ 1 เส้น หนัก 1 บาทราคา 5,000 บาท และ ปลูกเรือน หอลง ใน ที่ดิน ของ จำเลย ที่ อำเภอ เมือง สตูลจังหวัด สตูล ให้ เป็น สินสอด ต่อมา เดือน พฤษภาคม 2535 โจทก์ ประกอบพิธี สมรส กับ จำเลย ตาม ประเพณี และ อยู่อาศัย กับ จำเลย ที่ เรือนหอเป็น เวลา ประมาณ 3 เดือน จึง พา จำเลย ไป อยู่ ด้วยกัน ที่ จังหวัด สงขลาเป็น เวลา 2 เดือน หลังจาก นั้น จำเลย กลับมา อยู่ ที่ เรือนหอ ส่วน โจทก์กลับมา อยู่ ที่ บ้าน บิดา มารดา โจทก์ โดย โจทก์ จำเลย มิได้ อยู่ ด้วยกัน อีกมี ปัญหา ต้อง วินิจฉัย ตาม ฎีกา ของ โจทก์ ว่า จำเลย ประพฤติ ผิดสัญญา หมั้นหรือไม่ โจทก์ เบิกความ ว่า โจทก์ เคย ชวน จำเลย ไป จดทะเบียนสมรสแต่ จำเลย ไม่ยอม โดย อ้างว่า ไม่ต้อง รีบ ค่อย จด ก็ ได้ นาย ม่อน พรหมเมศร์ พยานโจทก์ เบิกความ ว่า นาย ม่อน เคย พูด กับ มารดา จำเลย ช่วย ไกล่เกลี่ย ให้ อยู่กิน กัน ให้ เรียบร้อย และ จดทะเบียน กัน ให้ ถูกต้อง แต่ มารดา จำเลยเพิกเฉย และ นาย ไวพจน์ ไพศาล พยานโจทก์ เบิกความ ตอบ ทนายจำเลย ถาม ค้าน ว่า โจทก์ เคย บอก นาย ไวพจน์ หลัง โจทก์ กลับ จาก จังหวัด สงขลา ว่า จำเลย ไม่ยอม จดทะเบียน และ หนี กลับมา ส่วน พยาน จำเลย มี จำเลย เบิกความ ว่ามารดา จำเลย และ นาง พริ้ม ซึ่ง เป็น ผู้ใหญ่ ฝ่าย จำเลย ได้ บอก โจทก์ ใน วันทำการ สมรส ว่า ให้ โจทก์ พา จำเลย ไป จดทะเบียน ให้ ถูกต้อง โดย โจทก์รับปาก ว่า จะ พา จำเลย ไป จดทะเบียน ใน วันรุ่งขึ้น จำเลย พูด กับ โจทก์หลาย ครั้ง เป็น ระยะ ๆ ตลอด ระยะเวลา 5 เดือน ว่า ให้ ไป จดทะเบียนสมรส กันแต่ โจทก์ พูดจา บ่ายเบี่ยง ตลอดมา และ เหตุ ที่ จำเลย กลับ จังหวัด สตูลเพราะ โจทก์ ไล่ แต่ หลังจาก กลับมา จาก จังหวัด สงขลา แล้ว จำเลย ได้ ไป พบโจทก์ 3 ถึง 4 ครั้ง เพื่อ ให้ โจทก์ กลับ ไป อยู่ ที่ เรือนหอ แต่ โจทก์ให้ จำเลย กลับ ไป ก่อน นอกจาก นี้ จำเลย มี นาง เล็ก เพชรนาค มารดา จำเลย และ นาง พริ้ม ชูนวล มา เบิกความ เป็น พยาน จำเลย ยืนยัน ต้อง กับ คำเบิกความ ของ จำเลย ว่า นาง เล็กและนางพริ้ม บอกกล่าว แก่ โจทก์ ใน วัน ประกอบ พิธี สมรส ว่า ให้ โจทก์ พา จำเลย ไป จดทะเบียนสมรส ให้ ถูกต้องซึ่ง โจทก์ รับปาก ว่า จะ จัดการ ให้ เรียบร้อย ใน วันรุ่งขึ้น และ นาง เล็ก ยัง เบิกความ อีก ว่า ใน เดือน พฤศจิกายน 2535 จำเลย กลับมา บ้าน บอก ว่าโจทก์ ไล่ จำเลย ออกจาก บ้าน นาง เล็ก จึง แนะนำ จำเลย ให้ ไป บอก บิดา มารดา โจทก์ ต่อมา จำเลย เล่า ให้ ฟัง ว่า ได้ ไป บอก แล้ว บิดา มารดา โจทก์ บอก ว่าจะ รับ ตัว โจทก์ มา อยู่ ที่ เรือนหอ อีก แต่ โจทก์ ก็ มิได้ มา เห็นว่าพยานโจทก์ และ พยาน จำเลย ต่าง เบิกความ ยัน กัน แต่ จาก พฤติการณ์ ที่ จำเลยยอม อยู่กิน กับ โจทก์ ที่ เรือนหอ เป็น เวลา ประมาณ 3 เดือน และ ตาม ไปอยู่กิน กับ โจทก์ ที่ จังหวัด สงขลา เป็น เวลา 2 เดือน แล้ว จึง กลับมา อยู่ที่ เรือนหอ ส่วน โจทก์ ไม่ยอม กลับมา อยู่ ที่ เรือนหอ กับ จำเลย อีกและ โจทก์ เบิกความ ตอบ ทนายจำเลย ถาม ค้าน ว่า หลังจาก โจทก์ เดินทาง มาจาก จังหวัด สงขลา แล้ว นาย ม่อน เคย ไป พบ โจทก์ พูด ชักชวน โจทก์ ไป คืน ดี กับ จำเลย แต่ โจทก์ ไม่ยอม แสดง ให้ เห็นว่า จำเลย ยัง มี ความ ประสงค์จะ อยู่กิน เป็น สามี ภริยา กับ โจทก์ ส่วน โจทก์ กลับ ไม่มี ความ ประสงค์เช่นนั้น ข้อเท็จจริง จึง ไม่อาจ รับฟัง ได้ ตาม ที่ โจทก์ นำสืบ ว่า จำเลยไม่ยอม จดทะเบียนสมรส กับ โจทก์ และ ไม่ น่าเชื่อ ว่า ตลอด เวลา ที่อยู่ด้วยกัน จำเลย จะ ไม่ยอม ให้ โจทก์ร่วม ประเวณี เลย อัน จะ ถือว่า จำเลยประพฤติ ผิดสัญญา หมั้น ดัง ฟ้องโจทก์ ที่ ศาลอุทธรณ์ ภาค 3 พิพากษายก ฟ้องโจทก์ ศาลฎีกา เห็นพ้อง ด้วย ฎีกา โจทก์ ฟังไม่ขึ้น "พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 43/2539นาย สมเพียร ไพศาลโจทก์นางสาว รัชณีย์ เพชรนาคจำเลย ป.วิ.พ. ม. 104พยานโจทก์และพยานจำเลยเบิกความยันกันแต่จากพฤติการณ์ที่แสดงให้เห็นว่าจำเลยยังประสงค์จะอยู่กินเป็นสามีภริยากับโจทก์ส่วนโจทก์กลับไม่ประสงค์เช่นนั้นจึงไม่อาจรับฟังได้ว่าจำเลยไม่ยอมจดทะเบียนสมรสกับโจทก์อันจะเป็นการผิดสัญญาหมั้นดังฟ้องโจทก์ ฟ้อง ว่า เมื่อ ประมาณ กลาง ปี 2534 โจทก์ ได้ เข้า พิธี หมั้นกับ จำเลย โดย มอบ สร้อยคอ ทองคำ หนัก 1 บาท ราคา 5,000 บาท แก่ จำเลยเป็น ของหมั้น และ ได้ สร้าง เรือนหอ บน ที่ดิน ของ จำเลย เสีย ค่าใช้จ่ายใน การ ปลูกสร้าง เป็น เงิน 200,000 บาท ต่อมา จำเลย ผิดสัญญา หมั้นโดย ไม่ยอม จดทะเบียนสมรส กับ โจทก์ และ ไม่ยอม ให้ โจทก์ร่วม ประเวณีทำให้ โจทก์ ได้รับ ความเสียหาย ต่อ ชื่อเสียง คิด เป็น เงิน 30,000 บาทรวมเป็น เงิน ค่าทดแทน 235,000 บาท ขอให้ บังคับ จำเลย ชำระ เงิน จำนวน235,000 บาท พร้อม ดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี ของ ต้นเงินดังกล่าว นับแต่ วันฟ้อง เป็นต้น ไป จนกว่า จะ ชำระ เสร็จ แก่ โจทก์จำเลย ให้การ ว่า ภายหลัง จาก โจทก์ กับ จำเลย ได้ มี การ หมั้น และแต่งงาน กัน ตาม ประเพณี แล้ว โจทก์ กับ จำเลย ได้ อยู่กิน ด้วยกัน ฉัน สามีภริยา ที่ บ้านเรือน หอ จำเลย เคย ชักชวน โจทก์ ไป จดทะเบียนสมรสให้ ถูกต้อง ตาม กฎหมาย แต่ โจทก์ กลับ เพิกเฉย และ โจทก์ ได้รับ ความเสียหายใน การ สร้าง เรือนหอ ไม่เกิน 50,000 บาท ขอให้ ยกฟ้องศาลชั้นต้น พิพากษายก ฟ้องโจทก์ อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ ภาค 3 พิพากษายืนโจทก์ ฎีกาศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "ทางพิจารณา โจทก์ นำสืบ ว่า เมื่อ ประมาณปลาย ปี 2534 โจทก์ ได้ หมั้น กับ จำเลย โดย มอบ สร้อยคอ ทองคำ หนัก 1 บาทราคา 5,000 บาท เป็น ของหมั้น หลังจาก นั้น โจทก์ ได้ ปลูกสร้าง เรือนหอเป็น สินสอด ลง บน ที่ดิน ของ จำเลย เสีย ค่าใช้จ่าย เป็น เงิน 200,000 บาทต่อมา เดือน พฤษภาคม 2535 โจทก์ จำเลย ทำ พิธี สมรส กัน ตาม ประเพณีและ อยู่กิน ด้วยกัน ที่ เรือนหอ ประมาณ 3 เดือน แล้ว จึง ชวน กัน ไป อยู่ ที่จังหวัด สงขลา ใน ระหว่าง ที่ โจทก์ จำเลย อยู่กิน ด้วยกัน จำเลย ไม่ยอมให้ โจทก์ร่วม ประเวณี และ โจทก์ เคย ชักชวน จำเลย ไป จดทะเบียนสมรสแต่ จำเลย ไม่ยินยอม ทำให้ โจทก์ ได้รับ ความเสียหาย นอกจาก ค่า ของหมั้นและ ค่า ปลูกสร้าง เรือนหอ แล้ว ยัง เสียหาย ต่อ ชื่อเสียง คิด เป็น เงิน30,000 บาทจำเลย นำสืบ ว่า หลังจาก โจทก์ จำเลย ได้ ประกอบ พิธี สมรส ตาม ประเพณีแล้ว โจทก์ กับ จำเลย ได้ อยู่กิน ด้วยกัน ฉัน สามี ภริยา ที่ บ้านเรือน หอเป็น เวลา 3 เดือน ต่อ จาก นั้น โจทก์ กับ จำเลย ได้ ย้าย ไป อยู่ ที่จังหวัด สงขลา เป็น เวลา ประมาณ 2 เดือน แล้ว โจทก์ ได้ ขับไล่ จำเลยออกจาก บ้าน จำเลย จึง เดินทาง กลับมา พัก ที่ จังหวัด สตูล ใน ระหว่างที่ โจทก์ จำเลย อยู่กิน ด้วยกัน จำเลย เคย ชักชวน โจทก์ ไป จดทะเบียนสมรสให้ ถูกต้อง ตาม กฎหมาย หลาย ครั้ง แต่ โจทก์ พูดจา บ่ายเบี่ยง เรื่อย มาโจทก์ เสีย ค่าใช้จ่าย ใน การ สร้าง เรือนหอ ไม่เกิน 70,000 บาทพิเคราะห์ แล้ว ข้อเท็จจริง รับฟัง ได้ ใน เบื้องต้น ว่าเมื่อ ปี 2534 โจทก์ หมั้น จำเลย ด้วย สร้อยคอ ทองคำ 1 เส้น หนัก 1 บาทราคา 5,000 บาท และ ปลูกเรือน หอลง ใน ที่ดิน ของ จำเลย ที่ อำเภอ เมือง สตูลจังหวัด สตูล ให้ เป็น สินสอด ต่อมา เดือน พฤษภาคม 2535 โจทก์ ประกอบพิธี สมรส กับ จำเลย ตาม ประเพณี และ อยู่อาศัย กับ จำเลย ที่ เรือนหอเป็น เวลา ประมาณ 3 เดือน จึง พา จำเลย ไป อยู่ ด้วยกัน ที่ จังหวัด สงขลาเป็น เวลา 2 เดือน หลังจาก นั้น จำเลย กลับมา อยู่ ที่ เรือนหอ ส่วน โจทก์กลับมา อยู่ ที่ บ้าน บิดา มารดา โจทก์ โดย โจทก์ จำเลย มิได้ อยู่ ด้วยกัน อีกมี ปัญหา ต้อง วินิจฉัย ตาม ฎีกา ของ โจทก์ ว่า จำเลย ประพฤติ ผิดสัญญา หมั้นหรือไม่ โจทก์ เบิกความ ว่า โจทก์ เคย ชวน จำเลย ไป จดทะเบียนสมรสแต่ จำเลย ไม่ยอม โดย อ้างว่า ไม่ต้อง รีบ ค่อย จด ก็ ได้ นาย ม่อน พรหมเมศร์ พยานโจทก์ เบิกความ ว่า นาย ม่อน เคย พูด กับ มารดา จำเลย ช่วย ไกล่เกลี่ย ให้ อยู่กิน กัน ให้ เรียบร้อย และ จดทะเบียน กัน ให้ ถูกต้อง แต่ มารดา จำเลยเพิกเฉย และ นาย ไวพจน์ ไพศาล พยานโจทก์ เบิกความ ตอบ ทนายจำเลย ถาม ค้าน ว่า โจทก์ เคย บอก นาย ไวพจน์ หลัง โจทก์ กลับ จาก จังหวัด สงขลา ว่า จำเลย ไม่ยอม จดทะเบียน และ หนี กลับมา ส่วน พยาน จำเลย มี จำเลย เบิกความ ว่ามารดา จำเลย และ นาง พริ้ม ซึ่ง เป็น ผู้ใหญ่ ฝ่าย จำเลย ได้ บอก โจทก์ ใน วันทำการ สมรส ว่า ให้ โจทก์ พา จำเลย ไป จดทะเบียน ให้ ถูกต้อง โดย โจทก์รับปาก ว่า จะ พา จำเลย ไป จดทะเบียน ใน วันรุ่งขึ้น จำเลย พูด กับ โจทก์หลาย ครั้ง เป็น ระยะ ๆ ตลอด ระยะเวลา 5 เดือน ว่า ให้ ไป จดทะเบียนสมรส กันแต่ โจทก์ พูดจา บ่ายเบี่ยง ตลอดมา และ เหตุ ที่ จำเลย กลับ จังหวัด สตูลเพราะ โจทก์ ไล่ แต่ หลังจาก กลับมา จาก จังหวัด สงขลา แล้ว จำเลย ได้ ไป พบโจทก์ 3 ถึง 4 ครั้ง เพื่อ ให้ โจทก์ กลับ ไป อยู่ ที่ เรือนหอ แต่ โจทก์ให้ จำเลย กลับ ไป ก่อน นอกจาก นี้ จำเลย มี นาง เล็ก เพชรนาค มารดา จำเลย และ นาง พริ้ม ชูนวล มา เบิกความ เป็น พยาน จำเลย ยืนยัน ต้อง กับ คำเบิกความ ของ จำเลย ว่า นาง เล็กและนางพริ้ม บอกกล่าว แก่ โจทก์ ใน วัน ประกอบ พิธี สมรส ว่า ให้ โจทก์ พา จำเลย ไป จดทะเบียนสมรส ให้ ถูกต้องซึ่ง โจทก์ รับปาก ว่า จะ จัดการ ให้ เรียบร้อย ใน วันรุ่งขึ้น และ นาง เล็ก ยัง เบิกความ อีก ว่า ใน เดือน พฤศจิกายน 2535 จำเลย กลับมา บ้าน บอก ว่าโจทก์ ไล่ จำเลย ออกจาก บ้าน นาง เล็ก จึง แนะนำ จำเลย ให้ ไป บอก บิดา มารดา โจทก์ ต่อมา จำเลย เล่า ให้ ฟัง ว่า ได้ ไป บอก แล้ว บิดา มารดา โจทก์ บอก ว่าจะ รับ ตัว โจทก์ มา อยู่ ที่ เรือนหอ อีก แต่ โจทก์ ก็ มิได้ มา เห็นว่าพยานโจทก์ และ พยาน จำเลย ต่าง เบิกความ ยัน กัน แต่ จาก พฤติการณ์ ที่ จำเลยยอม อยู่กิน กับ โจทก์ ที่ เรือนหอ เป็น เวลา ประมาณ 3 เดือน และ ตาม ไปอยู่กิน กับ โจทก์ ที่ จังหวัด สงขลา เป็น เวลา 2 เดือน แล้ว จึง กลับมา อยู่ที่ เรือนหอ ส่วน โจทก์ ไม่ยอม กลับมา อยู่ ที่ เรือนหอ กับ จำเลย อีกและ โจทก์ เบิกความ ตอบ ทนายจำเลย ถาม ค้าน ว่า หลังจาก โจทก์ เดินทาง มาจาก จังหวัด สงขลา แล้ว นาย ม่อน เคย ไป พบ โจทก์ พูด ชักชวน โจทก์ ไป คืน ดี กับ จำเลย แต่ โจทก์ ไม่ยอม แสดง ให้ เห็นว่า จำเลย ยัง มี ความ ประสงค์จะ อยู่กิน เป็น สามี ภริยา กับ โจทก์ ส่วน โจทก์ กลับ ไม่มี ความ ประสงค์เช่นนั้น ข้อเท็จจริง จึง ไม่อาจ รับฟัง ได้ ตาม ที่ โจทก์ นำสืบ ว่า จำเลยไม่ยอม จดทะเบียนสมรส กับ โจทก์ และ ไม่ น่าเชื่อ ว่า ตลอด เวลา ที่อยู่ด้วยกัน จำเลย จะ ไม่ยอม ให้ โจทก์ร่วม ประเวณี เลย อัน จะ ถือว่า จำเลยประพฤติ ผิดสัญญา หมั้น ดัง ฟ้องโจทก์ ที่ ศาลอุทธรณ์ ภาค 3 พิพากษายก ฟ้องโจทก์ ศาลฎีกา เห็นพ้อง ด้วย ฎีกา โจทก์ ฟังไม่ขึ้น "พิพากษายืน(ดำรุพงศ์ อิศรางกูร ณ อยุธยา-อากาศ บำรุงชีพ-มหินทร์ สุรดินทร์กูร)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุการให้เหตุผลเกินเลยความจำเป็นจากหลักกฎหมายอาจทำให้ผู้อ่านเกิดความเข้าใจคลาดเคลื่อนได้คดีนี้สภาพแห่งข้อหาตามคำฟ้องของโจทก์คือจำเลยผิดสัญญาหมั้นโดยมีข้ออ้างที่อาศัยเป็นหลักแห่งข้อหาคือจำเลยไม่ยอมจดทะเบียนสมรสกับโจทก์และไม่ยอมให้โจทก์ร่วมประเวณีแต่โดยที่การหมั้นก่อให้เกิดผลทางกฎหมายคือคู่สัญญาหมั้นแต่ละฝ่ายต่างมีความผูกพันตามสัญญาหมั้นในอันที่จะต้องทำการสมรสกันดังนั้นการผิดสัญญาหมั้นก็คือการที่คู่หมั้นฝ่ายหนึ่งปฏิเสธไม่ยอมทำการสมรสกับคู่หมั้นอีกฝ่ายหนึ่งโดยไม่มีเหตุอันจะอ้างได้ตามกฎหมายหาได้รวมไปถึงการที่คู่หมั้นฝ่ายหนึ่งไม่ยอมให้คู่หมั้นอีกฝ่ายหนึ่งร่วมประเวณีดังข้ออ้างตามฟ้องของโจทก์ด้วยไม่ดังจะเห็นได้จากการหมั้นหาได้เป็นการยกเว้นความผิดฐานข่มขืนกระทำชำเราตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา276ของคู่หมั้นฝ่ายชายด้วยไม่หากคู่หมั้นฝ่ายหญิงไม่ยินยอมทั้งนี้เนื่องจากทั้งสองฝ่ายยังมิใช่สามีภริยากันตามกฎหมายเพราะยังมิได้จดทะเบียนสมรสกันตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1457ฉะนั้นแม้การพิเคราะห์ของศาลฎีกาในคดีนี้จะเป็นเรื่องการชั่งน้ำหนักพยานหลักฐานของคู่ความทั้งสองฝ่ายตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา104อันเป็นการวินิจฉัยในปัญหาข้อเท็จจริงโดยศาลฎีกาไม่เชื่อตามพยานหลักฐานของโจทก์ว่าจำเลยผิดสัญญาหมั้นที่ไม่ยอมจดทะเบียนสมรสกับโจทก์ศาลฎีกาก็ไม่ควรให้เหตุผลด้วยว่า"และไม่น่าเชื่อว่าตลอดเวลาที่อยู่ด้วยกันจำเลยจะไม่ยอมให้โจทก์ร่วมประเวณีเลย"โดยอยู่ติดหน้าถ้อยคำว่า"อันจะถือว่าจำเลยประพฤติผิดสัญญาหมั้นดังฟ้องโจทก์"เพราะเมื่อให้เหตุผลดังกล่าวแล้วเท่ากับถ้อยคำตอนหลังขยายถ้อยคำที่เป็นเหตุผลตอนหน้าซึ่งอาจทำให้ผู้อ่านเข้าใจคลาดเคลื่อนได้ว่าการพิเคราะห์เรื่องการที่จำเลยยอมให้โจทก์ร่วมประเวณีหรือไม่จะมีผลต่อคำวินิจฉัยว่าจำเลยผิดสัญญาหมั้นหรือไม่ด้วยซึ่งตามหลักกฎหมายมิได้เป็นเช่นนั้นและผู้บันทึกเชื่อว่าศาลฎีกาก็คงจะมิได้ประสงค์วางให้เป็นหลักกฎหมายสำหรับเรื่องดังกล่าวนี้เป็นแน่แท้และทางออกที่ดีในเรื่องนี้สำหรับผู้ที่มีเหตุผลว่าศาลฎีกาจะต้องวินิจฉัยประเด็นเรื่องที่โจทก์อ้างว่าจำเลยผิดสัญญาหมั้นเพราะไม่ยอมให้โจทก์ร่วมประเวณีด้วยเนื่องจากโจทก์ตั้งเป็นประเด็นไว้แล้วนั้นก็คือศาลฎีกาควรวินิจฉัยว่าไม่ใช่ข้อเท็จจริงที่จะทำให้ฟังว่าจำเลยผิดสัญญาหมั้นหรือไม่ยิ่งกว่าจะวินิจฉัยโดยการให้เหตุผลดังที่ปรากฏในคดีนี้ การให้เหตุผลเกินเลยความจำเป็นจากหลักกฎหมายอาจก่อให้เกิดปัญหาตามมาได้อีกหลายกรณีทั้งนี้เนื่องจากผู้เขียนคำพิพากษาและผู้อ่านอาจมีมุมมองหรือแนวความคิดที่แตกต่างกันซึ่งอาจทำให้ความเข้าใจในการใช้ถ้อยคำเพื่อสื่อความหมายของผู้เขียนคำพิพากษากับผู้อ่านไม่ตรงกันก็ได้ตัวอย่างที่เห็นได้ชัดคือกรณีตามคำพิพากษาศาลฎีกาที่3239/2537โดยคดีนี้โจทก์ฟ้องขอให้ศาลบังคับจำเลยทั้งสี่จดทะเบียนโอนกรรมสิทธิ์ในที่ดินโฉนดเลขที่15318ตำบล ช้างเผือก อำเภอเมืองเชียงใหม่จังหวัดเชียงใหม่ให้โจทก์หากจำเลยทั้งสี่เพิกเฉยขอให้ถือคำพิพากษาของศาลแทนการแสดงเจตนาหากไม่อาจดำเนินการดังกล่าวได้ขอให้จำเลยใช้ราคาเป็นเงิน609,000บาทพร้อมดอกเบี้ยอัตราร้อยละ7.5ต่อปีนับแต่วันถัดจากวันฟ้องให้แก่โจทก์จำเลยทั้งสี่ให้การใจความทำนองเดียวกันว่าโจทก์มิใช่เจ้าของกรรมสิทธิ์ที่ดินโฉนดเลขที่15318จำเลยที่1มีสิทธิโอนที่ดินดังกล่าวให้จำเลยที่2จำเลยที่3และที่4รับโอนที่ดินจากจำเลยที่2โดยสุจริตและเสียค่าตอบแทนจำเลยทั้งสี่ไม่จำต้องส่งมอบที่ดินแปลงดังกล่าวหรือใช้ราคาที่ดินแก่โจทก์ขอให้ยกฟ้องซึ่งศาลฎีกามีคำวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้วข้อเท็จจริงฟังเป็นยุติตามที่คู่ความมิได้ฎีกาว่าเดิมโจทก์เป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์ที่ดินโฉนดเลขที่15318ตำบล ช้างเผือก อำเภอเมืองเชียงใหม่จังหวัดเชียงใหม่เมื่อวันที่15เมษายน2528จำเลยที่1ยื่นคำร้องขอต่อศาลชั้นต้นขอให้ศาลมีคำสั่งว่าจำเลยที่1ได้กรรมสิทธิ์ในที่ดินแปลงดังกล่าวโดยการครอบครองปรปักษ์ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1382ศาลชั้นต้นไต่สวนแล้วมีคำสั่งว่าที่ดินแปลงดังกล่าวตกเป็นกรรมสิทธิ์ของจำเลยที่1โดยการครอบครองปรปักษ์หลังจากนั้นจำเลยที่1จดทะเบียนยกที่ดินแปลงดังกล่าวให้แก่จำเลยที่2ซึ่งเป็นบุตรสาววันที่20มีนาคม2529จำเลยที่2จดทะเบียนโอนขายที่ดินพิพาทให้แก่จำเลยที่3ที่4ในราคา350,000บาทมีปัญหาที่จะต้องวินิจฉัยตามฎีกาของจำเลยทั้งสี่ว่าจำเลยที่1ได้ซื้อที่ดินพิพาทจากโจทก์และครอบครองที่ดินพิพาทไว้โดยความสงบและโดยเปิดเผยด้วยเจตนาเป็นเจ้าของติดต่อกันเป็นเวลา10ปีหรือไม่พยานหลักฐานของโจทก์มีน้ำหนักน่าเชื่อว่าจำเลยที่1มิได้ซื้อที่ดินพิพาทมาจากโจทก์และจำเลยที่1กับครอบครัวเพิ่งเข้าไปอยู่ในที่พิพาทเมื่อปี2520มิใช่ปี2516ตามที่จำเลยที่1อ้างดังนั้นนับตั้งแต่ปี2520จนถึงวันที่15เมษายน2528อันเป็นวันที่จำเลยที่1ยื่นคำร้องขอให้ศาลสั่งแสดงกรรมสิทธิ์ในที่ดินนั้นจึงยังไม่ครบ10ปีจำเลยที่1ยังไม่ได้กรรมสิทธิ์ในที่ดินพิพาทโดยการครอบครองปรปักษ์ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1382เมื่อจำเลยที่1ไม่ใช่เจ้าของกรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาทจึงไม่มีสิทธิที่ยกที่ดินพิพาทให้แก่จำเลยที่2แม้จำเลยที่3ที่4จะรับโอนที่ดินพิพาทจากจำเลยที่2โดยเสียค่าตอบแทนและจดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ก็ตามแต่จำเลยที่3ที่4ก็มีบ้านพักอยู่ติดกับที่ดินพิพาทย่อมทราบดีว่าจำเลยที่1ที่2ยังไม่ได้กรรมสิทธิ์ในที่ดินพิพาทโดยการครอบครองปรปักษ์เพราะครอบครองมายังไม่ครบ10ปีเมื่อจำเลยที่2ผู้โอนไม่มีสิทธิในที่ดินพิพาทจำเลยที่3ที่4ผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีไปกว่าจำเลยที่2ผู้โอนในกรณีดังกล่าวนี้โจทก์มิได้เป็นคู่ความในคดีที่จำเลยที่1ยื่นคำร้องขอแสดงกรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาทโจทก์จึงเป็นบุคคลภายนอกมีอำนาจพิสูจน์ได้ว่าตนมีสิทธิดีกว่าตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา145(2)ดังนั้นแม้จะไม่ได้ความว่าเหตุที่โจทก์มิได้โต้แย้งคัดค้านในคดีก่อนนั้นเพราะไม่ทราบว่าจำเลยที่1ยื่นคำร้องขอแสดงกรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาทต่อศาลก็ไม่ตัดสิทธิโจทก์ซึ่งเป็นบุคคลภายนอกและเป็นเจ้าของที่แท้จริงที่จะฟ้องว่าโจทก์มีสิทธิในที่ดินพิพาทดีกว่าจำเลยทั้งสี่" ปัญหาการให้เหตุผลในคำพิพากษาศาลฎีกาคดีนี้คือเหตุผลในการวินิจฉัยตามคำให้การของจำเลยที่3และที่4โดยการที่จำเลยที่3และที่4ให้การว่าตนรับโอนที่ดินจากจำเลยที่2โดยสุจริตและเสียค่าตอบแทนนั้นมีลักษณะคล้ายจะยกหลักกฎหมายตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300ซึ่งเป็นกรณีที่ผู้รับโอนอสังหาริมทรัพย์จะมีสิทธิดีกว่าผู้โอนหากได้สิทธิมาโดยเสียค่าตอบแทนและโดยสุจริตและได้จดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตแล้วหรือกล่าวอีกนัยหนึ่งก็คือแม้จะมีหลักกฎหมายทั่วไปตามสุภาษิตกฎหมายว่า"ผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอน"(Nemodatquinonhabet.,Noonegiveswhopossessesnot.)ซึ่งหมายความว่าหากผู้โอนไม่มีกรรมสิทธิ์ในทรัพย์สินแล้วผู้รับโอนจากผู้โอนนั้นก็ย่อมไม่มีกรรมสิทธิ์ในทรัพย์สินนั้นเช่นกันแต่ก็มีข้อยกเว้นของหลักกฎหมายดังกล่าวว่าในกรณีที่เป็นอสังหาริมทรัพย์ผู้รับโอนจะมีสิทธิดีกว่าผู้โอนหากได้สิทธิมาโดยเสียค่าตอบแทนและโดยสุจริตและได้จดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตแล้วทั้งนี้ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300อย่างไรก็ตามกรณีของข้อเท็จจริงที่จะต้องด้วยหลักกฎหมายตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300นั้นจะต้องมีข้อเท็จจริงที่แสดงว่ามีการได้มาตามกฎหมายซึ่งอสังหาริมทรัพย์โดยนิติกรรมหรือโดยทางอื่นนอกจากนิติกรรมของบุคคลหนึ่งขัดแย้งกับการเปลี่ยนแปลงหลักฐานทางทะเบียนของอีกบุคคลหนึ่งซึ่งได้รับจดทะเบียนจากเจ้าของกรรมสิทธิ์คนเดิมตัวอย่างเช่นเดิม ก. เป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์ที่ดินแปลงหนึ่งต่อมา ข. ได้ครอบครองปรปักษ์ที่ดินแปลงนี้จนได้กรรมสิทธิ์ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1382แล้วแต่มิได้ดำเนินการให้มีการเปลี่ยนแปลงหลักฐานทางทะเบียนที่ดินเช่นโฉนดที่ดินให้ปรากฏว่า ข. เจ้าของมีกรรมสิทธิ์ในที่ดินแทน ก. จนกระทั่งต่อมา ก. ได้จดทะเบียนเปลี่ยนแปลงหลักฐานทางทะเบียนที่ดินให้แก่ ค. โดย ค. เสียค่าตอบแทนเช่นการซื้อขายกันและ ค.สุจริตคือไม่ทราบว่า ก. ไม่มีสิทธิขายที่ดินให้เพราะไม่ใช่เจ้าของกรรมสิทธิ์และ ค. ได้จดทะเบียนเปลี่ยนแปลงหลักฐานทางทะเบียนที่ดินโดยสุจริตแล้วดังนี้ ค. ก็มีกรรมสิทธิ์ในที่ดินดีกว่า ข. เป็นต้นแต่สำหรับข้อเท็จจริงในคดีนี้ไม่ตรงกับกรณีตามตัวอย่างกล่าวคือโจทก์เป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์ที่ดินมีโฉนดที่ฟ้องขอให้จำเลยทั้งสี่จดทะเบียนโอนกรรมสิทธิ์ที่ดินคืนให้โจทก์โดยจำเลยทั้งสี่ได้กระทำไปโดยไม่มีสิทธิเมื่อศาลฎีกาไม่เชื่อว่าจำเลยที่1ได้ซื้อที่ดินพิพาทจากโจทก์และคดียังฟังไม่ได้ว่าจำเลยที่1ได้กรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาทโดยการครอบครองปรปักษ์จำเลยที่1จึงไม่มีสิทธิที่จะโอนกรรมสิทธิ์ที่ดินให้แก่จำเลยที่2และจำเลยที่2ก็ย่อมไม่มีสิทธิที่จะโอนให้แก่จำเลยที่3และที่4ด้วยเช่นกันโดยไม่จำต้องคำนึงว่าจำเลยที่3และที่4จะได้จดทะเบียนเปลี่ยนแปลงหลักฐานทางทะเบียนที่ดินโดยเปลี่ยนชื่อเจ้าของกรรมสิทธิ์ในที่ดินจากจำเลยที่2มาเป็นชื่อของจำเลยที่3และที่4โดยเสียค่าตอบแทนและโดยสุจริตหรือไม่ทั้งนี้ก็เป็นไปตามหลักกฎหมายทั่วไปที่ว่าผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนอย่างไม่มีปัญหาดังนั้นที่ศาลฎีกาใช้ถ้อยคำว่า"เมื่อจำเลยที่1ไม่ใช่เจ้าของกรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาทจึงไม่มีสิทธิที่ยกที่ดินพิพาทให้แก่จำเลยที่2"จึงชอบแล้วแต่ปัญหาที่เกิดขึ้นก็คือการให้เหตุผลในตอนต่อมาที่ว่า"แม้จำเลยที่3ที่4จะรับโอนที่ดินพิพาทจากจำเลยที่2โดยเสียค่าตอบแทนและจดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ก็ตามแต่จำเลยที่3ที่4ก็มีบ้านพักอยู่ติดกับที่ดินพิพาทย่อมทราบดีว่าจำเลยที่1ที่2ยังไม่ได้กรรมสิทธิ์ในที่ดินพิพาทโดยการครอบครองปรปักษ์เพราะครอบครองมายังไม่ครบ10ปี"ซึ่งผู้บันทึกเห็นว่าเป็นเรื่องที่น่าพิจารณาอย่างยิ่งทั้งนี้เนื่องจากโดยที่หลักเรื่องสุจริตหรือไม่ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ที่เกี่ยวกับการโอนทรัพย์สินนั้นหมายถึงการทราบหรือไม่ทราบว่าผู้โอนทรัพย์สินให้แก่ตนนั้นไม่มีสิทธิดังนั้นหากคดีนี้ศาลฎีกายังคงยืนยันหลักกฎหมายของข้อยกเว้นเรื่องผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนเฉพาะกรณีที่ต้องด้วยประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300เท่านั้นดังที่ศาลฎีกาในอดีตได้เคยวินิจฉัยเป็นบรรทัดฐานมาการหาทางออกอาจพิจารณาได้หลายแนวทางโดยแนวทางแรกนั้นก็คือไม่ต้องกล่าวถึงเสียเลยแต่ก็อาจมีข้อตำหนิได้ว่าศาลฎีกาไม่ยอมวินิจฉัยให้ทั้งที่จำเลยที่3ที่4ได้ให้การตั้งเป็นประเด็นไว้แล้วส่วนแนวทางที่สองหากต้องการกล่าวถึงข้อเท็จจริงในส่วนนี้ด้วยเพราะไม่ต้องการให้มีข้อตำหนิดังเช่นตามแนวทางแรกก็ควรวินิจฉัยว่าผู้รับโอนซึ่งได้สิทธิมาโดยเสียค่าตอบแทนและสุจริตและได้จดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตที่จะได้รับความคุ้มครองตามกฎหมายนั้นเป็นกรณีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300แต่เมื่อข้อเท็จจริงในคดีนี้ไม่ต้องด้วยหลักกฎหมายตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300จำเลยที่3ที่4ก็ไม่ได้กรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาทไม่ว่าจำเลยที่3ที่4จะสุจริตหรือไม่แต่อย่างไรก็ดีก็มีบางท่านให้ความเห็นว่าเหตุที่ในคดีนี้ศาลฎีกาวินิจฉัยข้อเท็จจริงถึงความไม่สุจริตของจำเลยที่3ที่4ด้วยนั้นก็เพราะเพียงต้องการให้เหตุผลที่เป็นการกล่าวเสริมหรือเพิ่มเติมจากที่ได้ให้เหตุผลมาแล้วว่าจำเลยที่1ไม่มีสิทธิที่ยกที่ดินพิพาทให้แก่จำเลยที่2เพราะจำเลยที่1ไม่ใช่เจ้าของกรรมสิทธิ์ที่ดินพิพาทเท่านั้นซึ่งผู้บันทึกเห็นว่าหากเป็นเช่นนั้นจริงแล้วศาลฎีกาก็ควรใช้คำเชื่อมประโยคที่แสดงให้เห็นอย่างชัดเจนว่าเป็นการให้เหตุผลที่เป็นการกล่าวเสริมหรือให้เหตุผลเพิ่มเติมด้วยแต่ถึงแม้กระนั้นก็ตามผู้บันทึกก็ไม่พบว่ามีคำเชื่อมประโยคคำใดที่นำมาใช้กับข้อเท็จจริงในคดีนี้แล้วจะสามารถจำกัดความเข้าใจของผู้อ่านได้ว่าการวินิจฉัยข้อเท็จจริงถึงความไม่สุจริตของจำเลยที่3ที่4ดังกล่าวเป็นเพียงการให้เหตุผลที่เป็นการกล่าวเสริมหรือเพิ่มเติมเท่านั้นเพราะเมื่อตีความในทางกลับกันแล้วก็ยังอาจเข้าใจได้ว่าหากจำเลยที่3ที่4สุจริตก็จะมีสิทธิดีกว่าจำเลยที่1ที่2อยู่นั่นเองด้วยเหตุนี้ผู้บันทึกจึงเห็นว่าทางออกที่ถูกต้องนั้นน่าจะเป็นทางออกตามแนวทางที่สองฉะนั้นเมื่อศาลฎีกามิได้กระทำประการใดประการหนึ่งดังที่กล่าวมาโดยกล่าวให้เหตุผลเพียงว่า"แม้จำเลยที่3ที่4จะรับโอนที่ดินพิพาทจากจำเลยที่2โดยเสียค่าตอบแทนและจดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ก็ตามแต่จำเลยที่3ที่4ก็มีบ้านพักอยู่ติดกับที่ดินพิพาทย่อมทราบดีว่าจำเลยที่1ที่2ยังไม่ได้กรรมสิทธิ์ในที่ดินพิพาทโดยการครอบครองปรปักษ์เพราะครอบครองมายังไม่ครบ10ปี"อันเป็นการวินิจฉัยถึงความไม่สุจริตของจำเลยที่3ที่4ไว้ซึ่งเมื่อตีความในทำนองกลับกันแล้วก็ย่อมชวนให้ผู้อ่านรวมทั้งผู้บันทึกด้วยอดสงสัยไม่ได้ว่าหากจำเลยที่3ที่4สุจริตก็อาจมีสิทธิดีกว่าจำเลยที่1,2อันเป็นกรณีที่ศาลฎีกาได้วางหลักกฎหมายของข้อยกเว้นเรื่องผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนเพิ่มเติมขึ้นมาอีกหรือไม่ทั้งนี้เนื่องจากแนวความคิดในการตั้งสมมุติฐานเพื่อหาคำตอบของผู้อ่านในส่วนนี้ก็คือโดยเหตุที่หลักฐานแสดงกรรมสิทธิ์ของอสังหาริมทรัพย์ซึ่งมีหลักฐานทางทะเบียนตามกฎหมายนั้นปรากฏทางทะเบียนและบทบัญญัติเกี่ยวกับการจดทะเบียนสิทธิและนิติกรรมของอสังหาริมทรัพย์ซึ่งมีหลักฐานทางทะเบียนนี้มุ่งประสงค์คุ้มครองสาธารณชนเป็นสำคัญอีกทั้งหลักกฎหมายที่เป็นข้อยกเว้นของหลักกฎหมายทั่วไปเรื่องผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนนั้นก็หาใช่ความเป็นธรรมหรือไม่เป็นธรรมในตัวของมันเองไม่หากแต่เป็นหลักการแก้ปัญหาที่มุ่งระงับข้อพิพาทกรรมสิทธิ์ระหว่างคู่กรณีที่เกี่ยวข้องเป็นสำคัญซึ่งแต่ละสังคมอาจมีหลักการแก้ปัญหาส่วนนี้ที่แตกต่างกันได้และหลักกฎหมายตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300ซึ่งเป็นหลักกฎหมายปิดปากอย่างหนึ่งก็เป็นหลักการหนึ่งที่แก้ปัญหานี้และก็ยังอาจจะมีหลักกฎหมายปิดปากอย่างอื่นรวมทั้งหลักการอื่นที่นำมาแก้ปัญหานี้ได้เช่นกรณีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1329-1332เป็นต้นประกอบกับความสุจริตอาจเป็นเกราะคุ้มกันบุคคลจากความไม่ชอบด้วยกฎหมายได้ดังนั้นเมื่อบุคคลใดได้จดทะเบียนสิทธิโดยเสียค่าตอบแทนและโดยสุจริตแล้วก็อาจมีสิทธิดีกว่าเจ้าของกรรมสิทธิ์เดิมได้แม้กรณีจะไม่ต้องด้วยประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300ก็ตามเช่นกรณีบุคคลภายนอกรับซื้ออสังหาริมทรัพย์โดยสุจริตจากบุคคลที่เจ้าของกรรมสิทธิ์ให้ลงชื่อถือกรรมสิทธิ์แทนโดยไม่ทราบว่าบุคคลนั้นไม่มีอำนาจขายให้เป็นต้นส่วนปัญหาที่ว่าถ้าหากเป็นกรณีที่ศาลฎีกาได้วางหลักกฎหมายของข้อยกเว้นเรื่องผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนเพิ่มเติมขึ้นมาโดยไม่มีบทบัญญัติของกฎหมายรับรองให้อำนาจไว้แล้วจะเป็นการชอบด้วยหน้าที่ของศาลในฐานะที่เป็นองค์กรซึ่งใช้อำนาจตุลาการในนิติรัฐหรือไม่เป็นอีกปัญหาหนึ่งซึ่งไม่เกี่ยวกับการตีความวิธีการให้เหตุผลในคำพิพากษาคดีนี้ของศาลฎีกาที่กำลังพิจารณากันอยู่นี่เป็นอีกตัวอย่างหนึ่งที่แสดงให้เห็นถึงปัญหาที่อาจเกิดขึ้นได้จากการให้เหตุผลที่เกินเลยความจำเป็นจากหลักกฎหมายอย่างไรก็ตามหากคดีนี้ศาลฎีกาได้วางหลักกฎหมายของข้อยกเว้นเรื่องผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนเพิ่มเติมขึ้นมาจริงแล้วผู้บันทึกก็มีข้อสงสัยอีกว่าศาลฎีกาได้อาศัยเหตุผลใดในการวางหลักกฎหมายดังกล่าวทั้งนี้เนื่องจากข้อยกเว้นของหลักกฎหมายเรื่องผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนนั้นบทบัญญัติของกฎหมายไทยตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ได้รับรองไว้2กรณีคือ 1.ตามหลักกฎหมายปิดปากเช่นกรณีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299,1300หรือกรณีที่บุคคลภายนอกรับซื้ออสังหาริมทรัพย์โดยสุจริตจากบุคคลที่เจ้าของกรรมสิทธิ์ให้ลงชื่อถือกรรมสิทธิ์แทนโดยไม่ทราบว่าบุคคลนั้นไม่มีอำนาจขายให้เป็นต้น 2.ตามหลักเรื่องการได้มาซึ่งทรัพย์สินโดยสุจริตในพฤติการณ์พิเศษตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1329-1332อันเป็นนโยบายของรัฐที่มุ่งผ่อนคลายความศักดิ์สิทธิ์ของอำนาจกรรมสิทธิ์เพื่อมิให้เป็นการขัดขวางต่อการหมุนเวียนเปลี่ยนมือของทรัพย์สินในทางเศรษฐกิจรวมทั้งรัฐประศาสโนบายอื่นๆเป็นต้น แต่ข้อเท็จจริงตามคำพิพากษาศาลฎีกาคดีนี้ไม่ปรากฏว่ามีการกระทำอย่างใดๆของโจทก์อันจะต้องห้ามมิให้ยกเรื่องดังกล่าวมาเป็นข้อต่อสู้กับจำเลยที่2ถึงที่4ซึ่งเป็นบุคคลภายนอกตามหลักกฎหมายปิดปากหากแต่เป็นเรื่องที่จำเลยที่1ได้ดำเนินการเปลี่ยนแปลงหลักฐานทางทะเบียนว่าตนเป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์แทนโจทก์โดยไม่มีสิทธิตามกฎหมายเพราะมิได้ซื้อที่ดินพิพาทจากโจทก์ทั้งยังมิได้กรรมสิทธิ์โดยการครอบครองปรปักษ์แต่อย่างใดอีกทั้งกรณีก็ไม่มีข้อเท็จจริงที่ต้องด้วยประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1329-1332จำเลยที่2ถึงที่4จึงไม่อาจมีสิทธิดีกว่าจำเลยที่1ได้ซึ่งก็เป็นไปตามหลักกฎหมายทั่วไปที่ว่าผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนโดยไม่จำต้องคำนึงว่าจะได้มีการจดทะเบียนเปลี่ยนแปลงหลักฐานทางทะเบียนโดยเสียค่าตอบแทนและโดยสุจริตและได้จดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตหรือไม่ฉะนั้นการให้เหตุผลในคำพิพากษาคดีนี้ซึ่งเมื่อตีความกลับกันแล้วชวนให้ผู้อ่านสงสัยว่าศาลฎีกาได้วางหลักกฎหมายของข้อยกเว้นเรื่องผู้รับโอนไม่มีสิทธิดีกว่าผู้โอนเพิ่มเติมขึ้นมาจากที่มีอยู่นี้จึงเป็นเรื่องที่น่าพิจารณาอย่างยิ่ง นอกเหนือจากเรื่องดังกล่าวแล้วผู้บันทึกยังเห็นอีกด้วยว่าการใช้ถ้อยคำทางกฎหมายควรต้องมีความกระชับไม่ฟุ่มเฟือยหรือเยิ่นเย้อจนอาจทำให้ผู้อ่านเข้าใจคลาดเคลื่อนได้ดังจะเห็นได้จากคำพิพากษาศาลฎีกาที่5342/2537โดยคดีนี้สืบเนื่องจากศาลชั้นต้นพิพากษาตามยอมให้จำเลยทั้งสามร่วมกันชำระหนี้ให้โจทก์หากผิดนัดให้โจทก์บังคับคดีนำที่ดินโฉนดเลขที่25328,52948,52949และ52950พร้อมสิ่งปลูกสร้างซึ่งเป็นของจำเลยที่2ออกขายทอดตลาดและยึดทรัพย์สินของจำเลยทั้งสามชำระหนี้จำเลยทั้งสามผิดนัดโจทก์จึงนำเจ้าพนักงานบังคับคดียึดที่ดิน4โฉนดดังกล่าวพร้อมสิ่งปลูกสร้างไว้เมื่อวันที่24มกราคม2527จำเลยที่2ถูกศาลแพ่งมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์เด็ดขาดต่อมาวันที่7มีนาคม2534เจ้าพนักงานบังคับคดีขายทอดตลาดที่ดิน4โฉนดของจำเลยที่2พร้อมสิ่งปลูกสร้างที่ยึดไว้โดยบริษัท เซาท์แปซิฟิค จำกัดเป็นผู้ประมูลได้ในราคา6,800,000บาทต่อมาจำเลยที่2ยื่นคำร้องขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดอ้างว่าจำเลยที่2ไม่ทราบนัดขายทอดตลาดและการขายทอดตลาดกระทำไปโดยไม่สุจริตขายต่ำกว่าราคาจริง โจทก์ยื่นคำคัดค้านว่าจำเลยที่2ถูกศาลพิพากษาให้เป็นบุคคลล้มละลายแล้วการดำเนินการคดีใดๆเกี่ยวกับทรัพย์สินของจำเลยที่2ตกอยู่ในอำนาจของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์แต่ผู้เดียวการที่จำเลยที่2ยื่นคำร้องเข้ามาโดยลำพังไม่ชอบด้วยกฎหมายและเจ้าพนักงานบังคับคดีขายทอดตลาดถูกต้องตามกฎหมายในราคาที่เหมาะสมขอให้ยกคำร้อง เจ้าพนักงานบังคับคดียื่นคำคัดค้านว่าจำเลยที่2ถูกศาลแพ่งมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์เด็ดขาดเมื่อวันที่24มกราคม2527ในคดีล้มละลายหมายเลขแดงที่ล.8/2527เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ให้เจ้าพนักงานบังคับคดีขายทอดตลาดทรัพย์ของจำเลยที่2ต่อไปในคดีแพ่งแล้วจัดส่งเงินไปให้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์จึงได้ขายทอดตลาดโดยส่งประกาศให้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของจำเลยที่2ทราบและประกาศการขายทอดตลาดให้จำเลยที่2ทราบทางหนังสือพิมพ์จำเลยที่2ไม่มาดูแลการขายเจ้าพนักงานบังคับคดีขายทรัพย์แก่ผู้เสนอราคาสูงสุดเป็นราคาที่สมควรถูกต้องตามกฎหมายแล้วขอให้ยกคำร้อง ศาลชั้นต้นนัดไต่สวนคำร้องถึงวันนัดศาลชั้นต้นสอบถามเจ้าพนักงานบังคับคดีและจำเลยที่2เจ้าพนักงานบังคับคดีแถลงว่าขายทอดตลาดทรัพย์คดีนี้แทนเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์แล้วนำเงินที่ได้จากการขายทอดตลาดเข้ากองทรัพย์สินของจำเลยในคดีล้มละลายส่วนจำเลยที่2แถลงว่าการขายทอดตลาดมิชอบเพราะเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ไม่มาร่วมในการขายและขายต่ำกว่าราคาจริงมากศาลชั้นต้นเห็นว่าการขายทอดตลาดคดีนี้เป็นการขายทอดตลาดแทนเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ในคดีล้มละลายหมายเลขแดงที่ล.8/2527หากการซื้อขายไม่ชอบอย่างไรจำเลยที่2ชอบที่จะไปยื่นคำร้องในคดีล้มละลายดังกล่าวมิใช่มายื่นคำร้องในคดีนี้จึงมีคำสั่งให้ยกคำร้อง จำเลยที่2อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยที่2ฎีกา และศาลฎีกามีคำวินิจฉัยว่า"เห็นว่าพระราชบัญญัติล้มละลายพ.ศ.2483มาตรา146บัญญัติว่า"ถ้าบุคคลล้มละลายเจ้าหนี้หรือบุคคลใดได้รับความเสียหายโดยการกระทำหรือคำวินิจฉัยของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์บุคคลนั้นอาจยื่นคำขอโดยทำเป็นคำร้องต่อศาลภายในกำหนดสิบสี่วันนับแต่วันที่ได้ทราบการกระทำหรือคำวินิจฉัยนั้นศาลมีอำนาจสั่งยืนตามกลับหรือแก้ไขหรือสั่งประการใดที่เห็นสมควร"การที่เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ได้มอบให้เจ้าพนักงานบังคับคดีดำเนินการขายทอดตลาดที่ดินแทนถือได้ว่าเป็นการกระทำอย่างหนึ่งของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ตามบทกฎหมายดังกล่าวที่จำเลยที่2ยื่นคำร้องขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดอ้างว่าการขายทอดตลาดกระทำไปโดยไม่สุจริตหากเป็นความจริงดังที่จำเลยที่2อ้างในคำร้องย่อมถือได้ว่าจำเลยที่2เป็นบุคคลผู้ได้รับความเสียหายโดยการกระทำของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์แล้วจำเลยที่2จึงมีสิทธิยื่นคำร้องขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดดังกล่าวได้ที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่าจำเลยที่2ไม่มีอำนาจร้องขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดทรัพย์ซึ่งกระทำหลังจากจำเลยที่2ถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์เด็ดขาดนั้นไม่ต้องด้วยความเห็นของศาลฎีกาเมื่อได้วินิจฉัยเช่นนี้แล้วศาลฎีกาเห็นสมควรวินิจฉัยในปัญหาที่ว่าจำเลยที่2ชอบที่จะยื่นคำร้องขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดในคดีนี้หรือไม่ข้อเท็จจริงฟังได้ว่าคดีนี้เจ้าพนักงานบังคับคดีได้ยึดที่ดินจำนองรวม4โฉนดของจำเลยที่2เพื่อบังคับคดีตามคำพิพากษาตามยอมเมื่อวันที่10สิงหาคม2526วันที่24มกราคม2527จำเลยที่1ถูกศาลแพ่งมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์เด็ดขาดในคดีหมายเลขแดงที่ล.8/2527ระหว่างธนาคาร กรุงศรีอยุธยา จำกัดโจทก์นาย อุดมศรีประสม จำเลยโจทก์ได้ยื่นคำร้องต่อเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ในคดีล้มละลายดังกล่าวขอให้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ดำเนินการขายทอดตลาดที่ดินจำนองรวม4โฉนดที่เจ้าพนักงานบังคับคดียึดไว้ในคดีนี้เพื่อนำเงินมาชำระหนี้แก่โจทก์ในฐานะเจ้าหนี้มีประกันเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์มีคำสั่งให้โจทก์ได้รับชำระหนี้ในฐานะเจ้าหนี้มีประกันจากเงินค่าขายทอดตลาดที่ดินจำนองรวม4โฉนดและต่อมาเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ได้มีหนังสือถึงเจ้าพนักงานบังคับคดีในคดีนี้ให้ดำเนินการขายทอดตลาดที่ดินจำนองรวม4โฉนดแล้วส่งเงินไปยังเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์เจ้าพนักงานบังคับคดีจึงดำเนินการขายทอดตลาดที่ดินจำนองรวม4โฉนดที่ยึดไว้ไปดังนั้นการขายทอดตลาดทรัพย์ดังกล่าวจึงเป็นกรณีที่เจ้าพนักงานบังคับคดีดำเนินการแทนเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ในคดีล้มละลายหมายเลขแดงที่ล.8/2527ซึ่งถือได้ว่าเป็นการกระทำอย่างหนึ่งของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์หากจำเลยที่2ได้รับความเสียหายโดยการกระทำของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ด้วยเหตุใดๆก็ชอบที่จะยื่นคำขอโดยทำเป็นคำร้องในคดีล้มละลายดังกล่าวที่ศาลอุทธรณ์พิพากษายกคำร้องของจำเลยที่2ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วยในผลฎีกาจำเลยที่2ฟังไม่ขึ้น"ซึ่งก็ได้มีบางท่านท้วงติงผู้บันทึกในฐานะผู้ย่อคำพิพากษาศาลฎีกาคดีนี้ว่าน่าจะย่อข้อกฎหมายผิดโดยผู้บันทึกย่อว่า "การที่เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ได้มอบให้เจ้าพนักงานบังคับคดีดำเนินการขายทอดตลาดที่ดินของจำเลยที่2ผู้ถูกพิทักษ์ทรัพย์ในคดีล้มละลายแทนโดยที่ดินดังกล่าวได้ถูกยึดในคดีแพ่งเพื่อบังคับคดีตามคำพิพากษาตามยอมก่อนแล้วนั้นถือได้ว่าเป็นการกระทำอย่างหนึ่งของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ตามพระราชบัญญัติล้มละลายฯมาตรา146การที่จำเลยที่2ยื่นคำร้องขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดอ้างว่าการขายทอดตลาดกระทำไปโดยไม่สุจริตซึ่งหากเป็นความจริงย่อมถือได้ว่าจำเลยที่2เป็นบุคคลผู้ได้รับความเสียหายโดยการกระทำของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์จึงมีสิทธิยื่นคำร้องในคดีล้มละลายขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดได้"โดยผู้ท้วงติงเห็นว่าควรจะเพิ่มเติมถ้อยคำว่า"แต่ต้องยื่นคำร้องให้ถูกต้องในคดีล้มละลาย"ต่อท้ายไปด้วยเนื่องจากขาดใจความสำคัญตรงนี้ไป ด้วยความเคารพในคำท้วงติงดังกล่าวคำพิพากษาศาลฎีกาคดีนี้ได้วินิจฉัยปัญหาไว้2ประเด็นคือ 1.จำเลยที่2มีสิทธิยื่นคำร้องขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดหรือไม่และ 2.หากจำเลยที่2มีสิทธิยื่นคำร้องตามประเด็นที่1แล้วจะต้องยื่นคำร้องในคดีใดคือคดีแพ่งหรือคดีล้มละลาย และคำพิพากษาศาลฎีกาสรุปได้ว่าจำเลยที่2มีสิทธิยื่นคำร้องขอให้เพิกถอนการขายทอดตลาดได้แต่จะต้องยื่นคำร้องดังกล่าวในคดีล้มละลายเมื่อจำเลยที่2ยื่นคำร้องในคดีนี้ซึ่งเป็นคดีแพ่งจึงไม่ถูกต้องจึงต้องยกคำร้องของจำเลยที่2ยืนตามศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ซึ่งผู้บันทึกมีความเห็นว่าตามปกติแล้วไม่ควรที่จะอ่านคำพิพากษาศาลฎีกาเพียงเฉพาะส่วนของย่อข้อกฎหมายเพราะส่วนนี้อาจขาดรายละเอียดบางประการอันเป็นข้อจำกัดของลักษณะการย่อข้อกฎหมายซึ่งมีเป้าหมายที่จะต้องมีถ้อยคำที่กระชับมากที่สุดจึงอาจทำให้เกิดความเข้าใจที่คลาดเคลื่อนได้หากอ่านไม่ละเอียดเพราะแม้แต่การอ่านคำพิพากษาศาลฎีกาฉบับเต็มก็อาจทำให้ผู้อ่านเข้าใจคลาดเคลื่อนได้หากคำพิพากษาศาลฎีกาคดีนั้นมีปัญหาของการให้เหตุผลที่เกินเลยความจำเป็นจากหลักกฎหมายดังที่กล่าวมาข้างต้นฉะนั้นการอ่านคำพิพากษาศาลฎีกาฉบับเต็มจึงเป็นวิธีที่ดีที่สุดที่จะป้องกันมิให้เกิดปัญหาดังกล่าวแต่อย่างไรก็ตามเมื่อผู้อ่านมีความจำเป็นที่จะต้องอ่านเพียงย่อข้อกฎหมายไม่ว่าจะเป็นเพราะเพื่อต้องการประหยัดเวลาหรือด้วยเหตุผลประการใดก็แล้วแต่ก็จะที่จะต้องอ่านด้วยความละเอียดโดยให้ความสำคัญแก่ทุกถ้อยคำไม่ยิ่งหย่อนกว่ากันยิ่งกว่าการอ่าน