คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4712/2539หลักกฎหมาย: เหตุที่รถชนกันเกิดจากความประมาทเลินเล่อของจำเลยที่1และผู้ตายซึ่งเป็นลูกจ้างของจำเลยที่2ไม่ยิ่งหย่อนกว่ากันถึงแม้จำเลยที่1และผู้ตายจะต่างคนต่างประมาทเลินเล่อก็ตามแต่เนื่องจากความประมาทเลินเล่อของจำเลยที่1และผู้ตายไม่ยิ่งหย่อนกว่ากันดังกล่าวแล้วจำเลยที่1จึงต้องร่วมรับผิดกับจำเลยที่2ต่อโจทก์เต็มตามจำนวนค่าเสียหายอย่างลูกหนี้ร่วมโจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 ได้ขับรถยนต์ด้วยความเร็วสูงเกินกว่าอัตราที่กฎหมายกำหนดจะแซงรถยนต์ตู้ของโจทก์ ขณะเดียวกันนายสมบูรณ์ หอมกรุ่นผู้ตายขับรถยนต์บรรทุกสิบล้อในทางการที่จ้างของจำเลยที่ 2 และที่ 3 แล่นสวนทางมาด้วยความเร็วสูงเกินกว่าอัตราที่กฎหมายกำหนดเช่นกัน และไม่ชะลอความเร็วหรือหยุดรถชิดขอบทางด้านซ้ายเมื่อเห็นจำเลยที่ 1 ขับรถยนต์ดังกล่าวแซงสวนทางมาเป็นเหตุให้รถเฉี่ยวชนกันและรถยนต์ตู้ของโจทก์ได้รับความเสียหาย ขอให้จำเลยทั้งสามร่วมกันชำระค่าเสียหายจำนวน 386,400.43 บาท พร้อมดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปีของต้นเงิน 359,100 บาท นับแต่วันถัดจากวันฟ้องจนกว่าจะชำระเสร็จแก่โจทก์จำเลยที่ 1 ให้การว่า ในขณะเกิดเหตุ จำเลยที่1 ไม่ได้เป็นผู้ขับรถยนต์กระบะตามฟ้อง เหตุเกิดจากความประมาทเลินเล่อของนายสมบูรณ์ผู้ตาย ค่าเสียหายที่โจทก์เรียกร้องสูงเกินความจริงหากจำเลยที่ 1 จะต้องรับผิดก็ควรแยกความรับผิดออกจากความรับผิดของจำเลยที่ 2 และที่ 3 ขอให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 ขาดนัดยื่นคำให้การและขาดนัดพิจารณาจำเลยที่ 3 ให้การว่า นายสมบูรณ์ไม่ใช่ลูกจ้างของจำเลยที่ 3 คดีโจทก์ขาดอายุความเนื่องจากยื่นฟ้องเป็นเวลาเกินกว่า1 ปี นับแต่วันที่โจทก์รู้ถึงการละเมิด ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิจารณาแล้ว พิพากษาให้จำเลยทั้งสามร่วมกันชำระเงินจำนวน 200,000 บาท พร้อมดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 7.5ต่อปี ของต้นเงินดังกล่าว นับแต่วันที่ 29 พฤษภาคม 2530 จนกว่าจะชำระเสร็จจำเลยที่ 1 ที่ 3 และโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 3 พิพากษาแก้เป็นว่า ให้จำเลยที่ 1 และที่ 2ใช้ค่าเสียหายแก่โจทก์จำนวน 359,100 บาท พร้อมดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปีจากต้นเงินดังกล่าว นับตั้งแต่วันทำละเมิด(29 พฤษภาคม 2530) จนกว่าจำเลยทั้งสองจะชำระเสร็จ โดยให้จำเลยที่ 1 รับผิดเพียงร้อยละ 30 ของจำนวนค่าเสียหายและดอกเบี้ยดังกล่าว ส่วนอีกร้อยละ 70 ให้จำเลยที่ 2 เป็นผู้รับผิดโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้ว ข้อเท็จจริงเป็นอันยุติฟังได้ตามที่คู่ความรับและไม่โต้เถียงกันอีกทั้งไม่อุทธรณ์ฎีกาต่อมาว่า โจทก์เป็นเจ้าของผู้ครอบครองรถยนต์ตู้หมายเลขทะเบียนม-0201 กาฬสินธุ์ จำเลยที่ 1 เป็นผู้ขับและเป็นเจ้าของผู้ครอบครองรถยนต์กระบะหมายเลขทะเบียน น-9315 ประจวบคิรีขันธ์ จำเลยที่ 2เป็นเจ้าของผู้ครอบครองรถยนต์บรรทุกสิบล้อหมายเลขทะเบียน80-0420 ระนอง และเป็นนายจ้างของนายสมบูรณ์ หอมกรุ่น ผู้ตายจำเลยที่ 3 เป็นนิติบุคคลประเภทบริษัทจำกัด ประกอบกิจการค้าไม้แปรรูป เมื่อวันที่ 29 พฤษภาคม 2530 เวลาประมาณ 11 นาฬิกาขณะที่รถวิทยุของตำรวจทางหลวงกำลังแล่นนำขบวนรถยนต์ตู้หมายเลขทะเบียน ม-0201 กาฬสินธุ์ และรถยนต์โดยสารหมายเลขทะเบียน ม-0282 ร้อยเอ็ด ไปตามถนนเพชรเกษมมุ่งหน้าไปทางจังหวัดชุมพร ถึงระหว่างหลักกิโลเมตรที่ 446-448 ทันใดนั้นผู้ตายซึ่งขับรถยนต์บรรทุกสิบล้อ หมายเลขทะเบียน 80-0420 ระนองในทางการที่จ้างของจำเลยที่ 2 ลากจูงสาลี่พ่วงบรรทุกไม้แปรรูปแล่นสวนทางมา และจำเลยที่ 1 ซึ่งขับรถยนต์กระบะหมายเลขทะเบียนน-9315 ประจวบคิรีขันธ์ บรรทุกผลปาล์มแล่นตามรถขบวนได้แซงรถยนต์โดยสารในขบวนขึ้นไป โดยทั้งผู้ตายและจำเลยที่ 1ต่างก็ขับด้วยความประมาทเลินเล่อเป็นเหตุให้รถทั้งสองคันพุ่งเข้าชนทางด้านหน้าและทางด้านท้ายของรถยนต์ตู้คันดังกล่าวทำให้ผู้ตายและบุคคลอื่นซึ่งเดินทางมากับรถยนต์ตู้ถึงแก่ความตายรวมทั้งหมด 13 คน รถยนต์ตู้ได้รับความเสียหายคิดเป็นเงิน 359,100บาท จำเลยที่ 1 และจำเลยที่ 2 ซึ่งเป็นนายจ้างของผู้ตายต้องรับผิดชำระค่าเสียหายให้แก่โจทก์ คดีมีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของโจทก์ว่า จำเลยที่ 1 จะต้องร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 2 ต่อโจทก์เต็มตามจำนวนค่าเสียหายอย่างลูกหนี้ร่วม หรือรับผิดเป็นอัตราร้อยละ30 ของค่าเสียหาย ปัญหานี้เมื่อพิจารณาลักษณะความประมาทเลินเล่อของผู้ตายและจำเลยที่ 1 แล้วจะเห็นได้ว่า ก่อนที่รถซึ่งผู้ตายและจำเลยที่ 1 ขับจะพุ่งเข้าชนทางด้านหน้าและทางด้านท้ายของรถยนต์ตู้ ผู้ตายและจำเลยที่ 1 ต่างก็ขับรถด้วยความเร็วสูงเกินกว่าอัตราที่กฎหมายกำหนด อีกทั้งผู้ตายยังขับส่ายไปมาจนรถเสียหลักแล่นล้ำเข้ามาในช่องเดินรถของรถยนต์ตู้ และจำเลยที่ 1ขับแซงรถยนต์โดยสารซึ่งเป็นรถในขบวนที่รถวิทยุของตำรวจทางหลวงกำลังแล่นนำอยู่โดยไม่ได้ดูว่าทางข้างหน้าปลอดภัยหรือไม่แล้วขับหลบไปทางด้านซ้ายระหว่างรถยนต์โดยสารกับรถยนต์ตู้อย่างกระทันหัน เป็นเหตุให้รถคันที่ผู้ตายและจำเลยที่ 1 ขับพุ่งเข้าชนทางด้านหน้าและทางด้านท้ายของรถยนต์ตู้อย่างแรงทำให้รถยนต์ตู้ได้รับความเสียหายพังยับเยิน ด้านหัวและด้านท้ายยุบเข้าหากัน ไม่สามารถซ่อมแซมให้กลับดีดังเดิมได้ ดังนี้กรณีจึงถือได้ว่า เหตุที่รถชนกันเกิดจากความประมาทเลินเล่อของผู้ตายและจำเลยที่ 1 ไม่ยิ่งหย่อนกว่ากัน ถึงแม้ผู้ตายและจำเลยที่ 1 จะต่างคนต่างประมาทเลินเล่อก็ตาม แต่เนื่องจากความประมาทเลินเล่อของผู้ตายและจำเลยที่ 1 ไม่ยิ่งหย่อนกว่ากันดังกล่าวแล้ว จำเลยที่ 1 จึงต้องร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 2ต่อโจทก์เต็มตามจำนวนค่าเสียหายอย่างลูกหนี้ร่วม หาใช่รับผิดเป็นอัตราร้อยละ 30 ของค่าเสียหายไม่ ฎีกาข้อนี้ของโจทก์ฟังขึ้น"พิพากษาแก้เป็นว่า ให้จำเลยที่ 1 และที่ 2 ร่วมกันชำระค่าเสียหายจำนวน 359,100 บาท แก่โจทก์ พร้อมด้วยดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปี ในต้นเงินดังกล่าว นับตั้งแต่วันทำละเมิดคือวันที่ 29 พฤษภาคม 2530 จนกว่าจะชำระเสร็จ นอกจากที่แก้คงให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ภาค 3 ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4712/2539กรมศิลปากรโจทก์นาย ปรีชา จันทร์นาม กับพวกจำเลย ป.พ.พ. ม. 301, ม. 420, ม. 438เหตุที่รถชนกันเกิดจากความประมาทเลินเล่อของจำเลยที่1และผู้ตายซึ่งเป็นลูกจ้างของจำเลยที่2ไม่ยิ่งหย่อนกว่ากันถึงแม้จำเลยที่1และผู้ตายจะต่างคนต่างประมาทเลินเล่อก็ตามแต่เนื่องจากความประมาทเลินเล่อของจำเลยที่1และผู้ตายไม่ยิ่งหย่อนกว่ากันดังกล่าวแล้วจำเลยที่1จึงต้องร่วมรับผิดกับจำเลยที่2ต่อโจทก์เต็มตามจำนวนค่าเสียหายอย่างลูกหนี้ร่วมโจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 ได้ขับรถยนต์ด้วยความเร็วสูงเกินกว่าอัตราที่กฎหมายกำหนดจะแซงรถยนต์ตู้ของโจทก์ ขณะเดียวกันนายสมบูรณ์ หอมกรุ่นผู้ตายขับรถยนต์บรรทุกสิบล้อในทางการที่จ้างของจำเลยที่ 2 และที่ 3 แล่นสวนทางมาด้วยความเร็วสูงเกินกว่าอัตราที่กฎหมายกำหนดเช่นกัน และไม่ชะลอความเร็วหรือหยุดรถชิดขอบทางด้านซ้ายเมื่อเห็นจำเลยที่ 1 ขับรถยนต์ดังกล่าวแซงสวนทางมาเป็นเหตุให้รถเฉี่ยวชนกันและรถยนต์ตู้ของโจทก์ได้รับความเสียหาย ขอให้จำเลยทั้งสามร่วมกันชำระค่าเสียหายจำนวน 386,400.43 บาท พร้อมดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปีของต้นเงิน 359,100 บาท นับแต่วันถัดจากวันฟ้องจนกว่าจะชำระเสร็จแก่โจทก์จำเลยที่ 1 ให้การว่า ในขณะเกิดเหตุ จำเลยที่1 ไม่ได้เป็นผู้ขับรถยนต์กระบะตามฟ้อง เหตุเกิดจากความประมาทเลินเล่อของนายสมบูรณ์ผู้ตาย ค่าเสียหายที่โจทก์เรียกร้องสูงเกินความจริงหากจำเลยที่ 1 จะต้องรับผิดก็ควรแยกความรับผิดออกจากความรับผิดของจำเลยที่ 2 และที่ 3 ขอให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 ขาดนัดยื่นคำให้การและขาดนัดพิจารณาจำเลยที่ 3 ให้การว่า นายสมบูรณ์ไม่ใช่ลูกจ้างของจำเลยที่ 3 คดีโจทก์ขาดอายุความเนื่องจากยื่นฟ้องเป็นเวลาเกินกว่า1 ปี นับแต่วันที่โจทก์รู้ถึงการละเมิด ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิจารณาแล้ว พิพากษาให้จำเลยทั้งสามร่วมกันชำระเงินจำนวน 200,000 บาท พร้อมดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 7.5ต่อปี ของต้นเงินดังกล่าว นับแต่วันที่ 29 พฤษภาคม 2530 จนกว่าจะชำระเสร็จจำเลยที่ 1 ที่ 3 และโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 3 พิพากษาแก้เป็นว่า ให้จำเลยที่ 1 และที่ 2ใช้ค่าเสียหายแก่โจทก์จำนวน 359,100 บาท พร้อมดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปีจากต้นเงินดังกล่าว นับตั้งแต่วันทำละเมิด(29 พฤษภาคม 2530) จนกว่าจำเลยทั้งสองจะชำระเสร็จ โดยให้จำเลยที่ 1 รับผิดเพียงร้อยละ 30 ของจำนวนค่าเสียหายและดอกเบี้ยดังกล่าว ส่วนอีกร้อยละ 70 ให้จำเลยที่ 2 เป็นผู้รับผิดโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้ว ข้อเท็จจริงเป็นอันยุติฟังได้ตามที่คู่ความรับและไม่โต้เถียงกันอีกทั้งไม่อุทธรณ์ฎีกาต่อมาว่า โจทก์เป็นเจ้าของผู้ครอบครองรถยนต์ตู้หมายเลขทะเบียนม-0201 กาฬสินธุ์ จำเลยที่ 1 เป็นผู้ขับและเป็นเจ้าของผู้ครอบครองรถยนต์กระบะหมายเลขทะเบียน น-9315 ประจวบคิรีขันธ์ จำเลยที่ 2เป็นเจ้าของผู้ครอบครองรถยนต์บรรทุกสิบล้อหมายเลขทะเบียน80-0420 ระนอง และเป็นนายจ้างของนายสมบูรณ์ หอมกรุ่น ผู้ตายจำเลยที่ 3 เป็นนิติบุคคลประเภทบริษัทจำกัด ประกอบกิจการค้าไม้แปรรูป เมื่อวันที่ 29 พฤษภาคม 2530 เวลาประมาณ 11 นาฬิกาขณะที่รถวิทยุของตำรวจทางหลวงกำลังแล่นนำขบวนรถยนต์ตู้หมายเลขทะเบียน ม-0201 กาฬสินธุ์ และรถยนต์โดยสารหมายเลขทะเบียน ม-0282 ร้อยเอ็ด ไปตามถนนเพชรเกษมมุ่งหน้าไปทางจังหวัดชุมพร ถึงระหว่างหลักกิโลเมตรที่ 446-448 ทันใดนั้นผู้ตายซึ่งขับรถยนต์บรรทุกสิบล้อ หมายเลขทะเบียน 80-0420 ระนองในทางการที่จ้างของจำเลยที่ 2 ลากจูงสาลี่พ่วงบรรทุกไม้แปรรูปแล่นสวนทางมา และจำเลยที่ 1 ซึ่งขับรถยนต์กระบะหมายเลขทะเบียนน-9315 ประจวบคิรีขันธ์ บรรทุกผลปาล์มแล่นตามรถขบวนได้แซงรถยนต์โดยสารในขบวนขึ้นไป โดยทั้งผู้ตายและจำเลยที่ 1ต่างก็ขับด้วยความประมาทเลินเล่อเป็นเหตุให้รถทั้งสองคันพุ่งเข้าชนทางด้านหน้าและทางด้านท้ายของรถยนต์ตู้คันดังกล่าวทำให้ผู้ตายและบุคคลอื่นซึ่งเดินทางมากับรถยนต์ตู้ถึงแก่ความตายรวมทั้งหมด 13 คน รถยนต์ตู้ได้รับความเสียหายคิดเป็นเงิน 359,100บาท จำเลยที่ 1 และจำเลยที่ 2 ซึ่งเป็นนายจ้างของผู้ตายต้องรับผิดชำระค่าเสียหายให้แก่โจทก์ คดีมีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของโจทก์ว่า จำเลยที่ 1 จะต้องร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 2 ต่อโจทก์เต็มตามจำนวนค่าเสียหายอย่างลูกหนี้ร่วม หรือรับผิดเป็นอัตราร้อยละ30 ของค่าเสียหาย ปัญหานี้เมื่อพิจารณาลักษณะความประมาทเลินเล่อของผู้ตายและจำเลยที่ 1 แล้วจะเห็นได้ว่า ก่อนที่รถซึ่งผู้ตายและจำเลยที่ 1 ขับจะพุ่งเข้าชนทางด้านหน้าและทางด้านท้ายของรถยนต์ตู้ ผู้ตายและจำเลยที่ 1 ต่างก็ขับรถด้วยความเร็วสูงเกินกว่าอัตราที่กฎหมายกำหนด อีกทั้งผู้ตายยังขับส่ายไปมาจนรถเสียหลักแล่นล้ำเข้ามาในช่องเดินรถของรถยนต์ตู้ และจำเลยที่ 1ขับแซงรถยนต์โดยสารซึ่งเป็นรถในขบวนที่รถวิทยุของตำรวจทางหลวงกำลังแล่นนำอยู่โดยไม่ได้ดูว่าทางข้างหน้าปลอดภัยหรือไม่แล้วขับหลบไปทางด้านซ้ายระหว่างรถยนต์โดยสารกับรถยนต์ตู้อย่างกระทันหัน เป็นเหตุให้รถคันที่ผู้ตายและจำเลยที่ 1 ขับพุ่งเข้าชนทางด้านหน้าและทางด้านท้ายของรถยนต์ตู้อย่างแรงทำให้รถยนต์ตู้ได้รับความเสียหายพังยับเยิน ด้านหัวและด้านท้ายยุบเข้าหากัน ไม่สามารถซ่อมแซมให้กลับดีดังเดิมได้ ดังนี้กรณีจึงถือได้ว่า เหตุที่รถชนกันเกิดจากความประมาทเลินเล่อของผู้ตายและจำเลยที่ 1 ไม่ยิ่งหย่อนกว่ากัน ถึงแม้ผู้ตายและจำเลยที่ 1 จะต่างคนต่างประมาทเลินเล่อก็ตาม แต่เนื่องจากความประมาทเลินเล่อของผู้ตายและจำเลยที่ 1 ไม่ยิ่งหย่อนกว่ากันดังกล่าวแล้ว จำเลยที่ 1 จึงต้องร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 2ต่อโจทก์เต็มตามจำนวนค่าเสียหายอย่างลูกหนี้ร่วม หาใช่รับผิดเป็นอัตราร้อยละ 30 ของค่าเสียหายไม่ ฎีกาข้อนี้ของโจทก์ฟังขึ้น"พิพากษาแก้เป็นว่า ให้จำเลยที่ 1 และที่ 2 ร่วมกันชำระค่าเสียหายจำนวน 359,100 บาท แก่โจทก์ พร้อมด้วยดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปี ในต้นเงินดังกล่าว นับตั้งแต่วันทำละเมิดคือวันที่ 29 พฤษภาคม 2530 จนกว่าจะชำระเสร็จ นอกจากที่แก้คงให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ภาค 3(ปรีชา นาคพันธุ์-อำนวย สุขพรหม-ระพินทร บรรจงศิลป)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุถ้าบุคคลหลายคนก่อให้เกิดความเสียหายแก่บุคคลอื่นโดยร่วมกันทำละเมิดบุคคลเหล่านั้นจะต้องร่วมกันรับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทนเพื่อความเสียหายนั้นตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 432ผู้เสียหายซึ่งเป็นเจ้าหนี้จะเรียกชำระหนี้จากลูกหนี้แต่คนใดคนหนึ่งสิ้นเชิงหรือแต่โดยส่วนก็ได้ตามแต่จะเลือก (มาตรา 291)โดยไม่ต้องคำนึงถึงว่าผลนั้นเกิดจากการกระทำของผู้ใดเพียงใด(คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1188/2502, และคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 362/2522)ศาลจะแบ่งความรับผิดให้ลูกหนี้ร่วมบางคนใช้ค่าเสียหายแก่ผู้เสียหายบางส่วนไม่ได้ (คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1472/2506) การร่วมกันทำละเมิดนั้นจะต้องเป็นการกระทำที่มีเจตนาร่วมกันและนอกจากนี้ มาตรา 432 วรรคสอง ยังบัญญัติว่า "อนึ่งบุคคลผู้ยุยงส่งเสริมหรือช่วยเหลือในการทำละเมิดท่านให้ถือว่าเป็นผู้กระทำร่วมกันด้วย" การร่วมกันทำละเมิดจึงมีความหมายเทียบได้กับการเป็นตัวการ ผู้ใช้ และผู้สนับสนุนตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 83, 84 และ 86 นั่นเอง กรณีที่การก่อให้เกิดความเสียหายเกิดจากบุคคลหลายคนซึ่งมิใช่เป็นการร่วมกันทำละเมิด แต่เป็นกรณีต่างคนต่างกระทำ ถ้าความเสียหายที่เกิดขึ้นเป็นหนี้อันจะแบ่งกันชำระได้ไม่รวมเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันบุคคลเหล่านั้นก็ต้องรับผิดในผลที่แต่ละคนได้ก่อขึ้นเท่านั้น การกระทำโดยประมาทไม่มีการร่วมกันกระทำ แต่ถ้ามีบุคคลหลายคนก่อให้เกิดความเสียหายแก่บุคคลอื่นโดยประมาท จะถือว่าบุคคลทุกคนต่างฝ่ายต่างประมาทดังที่ศาลฎีกาได้วินิจฉัยในคดีนี้ว่า"การกระทำโดยประมาทของจำเลยที่ 1 และผู้ตายมิใช่เป็นการร่วมกันกระทำละเมิดตามมาตรา 432 แต่เป็นกรณีทีต่างฝ่ายต่างประมาทตามมาตรา 420" แต่เนื่องจากความประมาทของบุคคลเหล่านั้นก่อให้เกิดความเสียหายอันหนึ่งอันเดียวกันอันจะแบ่งกันชำระมิได้ บุคคลเหล่านั้นต้องรับผิดอย่างลูกหนี้ร่วมกันตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 301 ประกอบมาตรา 291ส่วนการที่ผู้ทำละเมิดแต่ละคนจะรับผิดในความเสียหายที่เกิดขึ้นมากน้อยเพียงใด เป็นเรื่องระหว่างผู้ทำละเมิดด้วยกันเอง(คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 534/2534) อย่างไรก็ดีคดีนี้ แม้ว่าศาลฎีกาจะได้วินิจฉัยไว้ว่า เป็นกรณีที่ต่างฝ่ายต่างกระทำละเมิด บุคคลเหล่านั้นต้องรับผิดอย่างลูกหนี้ร่วมกันต่อเจ้าหนี้ก็ตาม แต่ถ้าลูกหนี้ร่วมคนหนึ่งคนใดชำระหนี้ไปทั้งหมดแล้ว ลูกหนี้ผู้ชำระค่าเสียหายไปก็มีสิทธิไล่เบี้ยจากลูกหนี้ร่วมอีกฝ่ายหนึ่งตามมาตรา 296 สำหรับอัตราส่วนที่ลูกหนี้ร่วมแต่ละบุคคลต้องชำระนั้น ก็คงจะต้องนำมาตรา432 วรรคสามมาอนุโลมใช้ กล่าวคือ ในระหว่างบุคคลทั้งหลายซึ่งต้องรับผิดร่วมกันใช้ค่าสินไหมทดแทนนั้น ท่านว่าต่างต้องรับผิดเป็นส่วนเท่า ๆ กัน เว้นแต่โดยพฤติการณ์ศาลจะวินิจฉัยเป็นประการอื่นกล่าวคือ ในคดีที่ลูกหนี้ร่วมที่ชำระหนี้ไปฟ้องใช้สิทธิไล่เบี้ยจากลูกหนี้ร่วมอีกฝ่ายหนึ่ง หากศาลเห็นว่าฝ่ายใดมีส่วนประมาทมากกว่าศาลก็อาจจะกำหนดให้ชำระค่าเสียหายมากกว่าฝ่ายที่ประมาทน้อยกว่าก็ได้ แต่ก็เป็นเรื่องระหว่างผู้ทำละเมิดด้วยกันเองเท่านั้นไม่อาจยกขึ้นต่อสู้เจ้าหนี้ได้ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 301 ประกอบมาตรา 291 ดังที่กล่าวมาแล้ว สมชาย พงษ์พัฒนาศิลป์คำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 ได้ขับรถยนต์ด้วยความเร็วสูงเกินกว่าอัตราที่กฎหมายกำหนดจะแซงรถยนต์ตู้ของโจทก์ ขณะเดียวกันนายสมบูรณ์ หอมกรุ่นผู้ตายขับรถยนต์บรรทุกสิบล้อในทางการที่จ้างของจำเลยที่ 2 และที่ 3 แล่นสวนทางมาด้วยความเร็วสูงเกินกว่าอัตราที่กฎหมายกำหนดเช่นกัน และไม่ชะลอความเร็วหรือหยุดรถชิดขอบทางด้านซ้ายเมื่อเห็นจำเลยที่ 1 ขับรถยนต์ดังกล่าวแซงสวนทางมาเป็นเหตุให้รถเฉี่ยวชนกันและรถยนต์ตู้ของโจทก์ได้รับความเสียหาย ขอให้จำเลยทั้งสามร่วมกันชำระค่าเสียหายจำนวน 386,400.43 บาท พร้อมดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปีของต้นเงิน 359,100 บาท นับแต่วันถัดจากวันฟ้องจนกว่าจะชำระเสร็จแก่โจทก์จำเลยที่ 1 ให้การว่า ในขณะเกิดเหตุ จำเลยที่1 ไม่ได้เป็นผู้ขับรถยนต์กระบะตามฟ้อง เหตุเกิดจากความประมาทเลินเล่อของนายสมบูรณ์ผู้ตาย ค่าเสียหายที่โจทก์เรียกร้องสูงเกินความจริงหากจำเลยที่ 1 จะต้องรับผิดก็ควรแยกความรับผิดออกจากความรับผิดของจำเลยที่ 2 และที่ 3 ขอให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 ขาดนัดยื่นคำให้การและขาดนัดพิจารณาจำเลยที่ 3 ให้การว่า นายสมบูรณ์ไม่ใช่ลูกจ้างของจำเลยที่ 3 คดีโจทก์ขาดอายุความเนื่องจากยื่นฟ้องเป็นเวลาเกินกว่า1 ปี นับแต่วันที่โจทก์รู้ถึงการละเมิด ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิจารณาแล้ว พิพากษาให้จำเลยทั้งสามร่วมกันชำระเงินจำนวน 200,000 บาท พร้อมดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 7.5ต่อปี ของต้นเงินดังกล่าว นับแต่วันที่ 29 พฤษภาคม 2530 จนกว่าจะชำระเสร็จจำเลยที่ 1 ที่ 3 และโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 3 พิพากษาแก้เป็นว่า ให้จำเลยที่ 1 และที่ 2ใช้ค่าเสียหายแก่โจทก์จำนวน 359,100 บาท พร้อมดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปีจากต้นเงินดังกล่าว นับตั้งแต่วันทำละเมิด(29 พฤษภาคม 2530) จนกว่าจำเลยทั้งสองจะชำระเสร็จ โดยให้จำเลยที่ 1 รับผิดเพียงร้อยละ 30 ของจำนวนค่าเสียหายและดอกเบี้ยดังกล่าว ส่วนอีกร้อยละ 70 ให้จำเลยที่ 2 เป็นผู้รับผิดโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้ว ข้อเท็จจริงเป็นอันยุติฟังได้ตามที่คู่ความรับและไม่โต้เถียงกันอีกทั้งไม่อุทธรณ์ฎีกาต่อมาว่า โจทก์เป็นเจ้าของผู้ครอบครองรถยนต์ตู้หมายเลขทะเบียนม-0201 กาฬสินธุ์ จำเลยที่ 1 เป็นผู้ขับและเป็นเจ้าของผู้ครอบครองรถยนต์กระบะหมายเลขทะเบียน น-9315 ประจวบคิรีขันธ์ จำเลยที่ 2เป็นเจ้าของผู้ครอบครองรถยนต์บรรทุกสิบล้อหมายเลขทะเบียน80-0420 ระนอง และเป็นนายจ้างของนายสมบูรณ์ หอมกรุ่น ผู้ตายจำเลยที่ 3 เป็นนิติบุคคลประเภทบริษัทจำกัด ประกอบกิจการค้าไม้แปรรูป เมื่อวันที่ 29 พฤษภาคม 2530 เวลาประมาณ 11 นาฬิกาขณะที่รถวิทยุของตำรวจทางหลวงกำลังแล่นนำขบวนรถยนต์ตู้หมายเลขทะเบียน ม-0201 กาฬสินธุ์ และรถยนต์โดยสารหมายเลขทะเบียน ม-0282 ร้อยเอ็ด ไปตามถนนเพชรเกษมมุ่งหน้าไปทางจังหวัดชุมพร ถึงระหว่างหลักกิโลเมตรที่ 446-448 ทันใดนั้นผู้ตายซึ่งขับรถยนต์บรรทุกสิบล้อ หมายเลขทะเบียน 80-0420 ระนองในทางการที่จ้างของจำเลยที่ 2 ลากจูงสาลี่พ่วงบรรทุกไม้แปรรูปแล่นสวนทางมา และจำเลยที่ 1 ซึ่งขับรถยนต์กระบะหมายเลขทะเบียนน-9315 ประจวบคิรีขันธ์ บรรทุกผลปาล์มแล่นตามรถขบวนได้แซงรถยนต์โดยสารในขบวนขึ้นไป โดยทั้งผู้ตายและจำเลยที่ 1ต่างก็ขับด้วยความประมาทเลินเล่อเป็นเหตุให้รถทั้งสองคันพุ่งเข้าชนทางด้านหน้าและทางด้านท้ายของรถยนต์ตู้คันดังกล่าวทำให้ผู้ตายและบุคคลอื่นซึ่งเดินทางมากับรถยนต์ตู้ถึงแก่ความตายรวมทั้งหมด 13 คน รถยนต์ตู้ได้รับความเสียหายคิดเป็นเงิน 359,100บาท จำเลยที่ 1 และจำเลยที่ 2 ซึ่งเป็นนายจ้างของผู้ตายต้องรับผิดชำระค่าเสียหายให้แก่โจทก์ คดีมีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของโจทก์ว่า จำเลยที่ 1 จะต้องร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 2 ต่อโจทก์เต็มตามจำนวนค่าเสียหายอย่างลูกหนี้ร่วม หรือรับผิดเป็นอัตราร้อยละ30 ของค่าเสียหาย ปัญหานี้เมื่อพิจารณาลักษณะความประมาทเลินเล่อของผู้ตายและจำเลยที่ 1 แล้วจะเห็นได้ว่า ก่อนที่รถซึ่งผู้ตายและจำเลยที่ 1 ขับจะพุ่งเข้าชนทางด้านหน้าและทางด้านท้ายของรถยนต์ตู้ ผู้ตายและจำเลยที่ 1 ต่างก็ขับรถด้วยความเร็วสูงเกินกว่าอัตราที่กฎหมายกำหนด อีกทั้งผู้ตายยังขับส่ายไปมาจนรถเสียหลักแล่นล้ำเข้ามาในช่องเดินรถของรถยนต์ตู้ และจำเลยที่ 1ขับแซงรถยนต์โดยสารซึ่งเป็นรถในขบวนที่รถวิทยุของตำรวจทางหลวงกำลังแล่นนำอยู่โดยไม่ได้ดูว่าทางข้างหน้าปลอดภัยหรือไม่แล้วขับหลบไปทางด้านซ้ายระหว่างรถยนต์โดยสารกับรถยนต์ตู้อย่างกระทันหัน เป็นเหตุให้รถคันที่ผู้ตายและจำเลยที่ 1 ขับพุ่งเข้าชนทางด้านหน้าและทางด้านท้ายของรถยนต์ตู้อย่างแรงทำให้รถยนต์ตู้ได้รับความเสียหายพังยับเยิน ด้านหัวและด้านท้ายยุบเข้าหากัน ไม่สามารถซ่อมแซมให้กลับดีดังเดิมได้ ดังนี้กรณีจึงถือได้ว่า เหตุที่รถชนกันเกิดจากความประมาทเลินเล่อของผู้ตายและจำเลยที่ 1 ไม่ยิ่งหย่อนกว่ากัน ถึงแม้ผู้ตายและจำเลยที่ 1 จะต่างคนต่างประมาทเลินเล่อก็ตาม แต่เนื่องจากความประมาทเลินเล่อของผู้ตายและจำเลยที่ 1 ไม่ยิ่งหย่อนกว่ากันดังกล่าวแล้ว จำเลยที่ 1 จึงต้องร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 2ต่อโจทก์เต็มตามจำนวนค่าเสียหายอย่างลูกหนี้ร่วม หาใช่รับผิดเป็นอัตราร้อยละ 30 ของค่าเสียหายไม่ ฎีกาข้อนี้ของโจทก์ฟังขึ้น"พิพากษาแก้เป็นว่า ให้จำเลยที่ 1 และที่ 2 ร่วมกันชำระค่าเสียหายจำนวน 359,100 บาท แก่โจทก์ พร้อมด้วยดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปี ในต้นเงินดังกล่าว นับตั้งแต่วันทำละเมิดคือวันที่ 29 พฤษภาคม 2530 จนกว่าจะชำระเสร็จ นอกจากที่แก้คงให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ภาค 3 ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4712/2539กรมศิลปากรโจทก์นาย ปรีชา จันทร์นาม กับพวกจำเลย ป.พ.พ. ม. 301, ม. 420, ม. 438เหตุที่รถชนกันเกิดจากความประมาทเลินเล่อของจำเลยที่1และผู้ตายซึ่งเป็นลูกจ้างของจำเลยที่2ไม่ยิ่งหย่อนกว่ากันถึงแม้จำเลยที่1และผู้ตายจะต่างคนต่างประมาทเลินเล่อก็ตามแต่เนื่องจากความประมาทเลินเล่อของจำเลยที่1และผู้ตายไม่ยิ่งหย่อนกว่ากันดังกล่าวแล้วจำเลยที่1จึงต้องร่วมรับผิดกับจำเลยที่2ต่อโจทก์เต็มตามจำนวนค่าเสียหายอย่างลูกหนี้ร่วมโจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 ได้ขับรถยนต์ด้วยความเร็วสูงเกินกว่าอัตราที่กฎหมายกำหนดจะแซงรถยนต์ตู้ของโจทก์ ขณะเดียวกันนายสมบูรณ์ หอมกรุ่นผู้ตายขับรถยนต์บรรทุกสิบล้อในทางการที่จ้างของจำเลยที่ 2 และที่ 3 แล่นสวนทางมาด้วยความเร็วสูงเกินกว่าอัตราที่กฎหมายกำหนดเช่นกัน และไม่ชะลอความเร็วหรือหยุดรถชิดขอบทางด้านซ้ายเมื่อเห็นจำเลยที่ 1 ขับรถยนต์ดังกล่าวแซงสวนทางมาเป็นเหตุให้รถเฉี่ยวชนกันและรถยนต์ตู้ของโจทก์ได้รับความเสียหาย ขอให้จำเลยทั้งสามร่วมกันชำระค่าเสียหายจำนวน 386,400.43 บาท พร้อมดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปีของต้นเงิน 359,100 บาท นับแต่วันถัดจากวันฟ้องจนกว่าจะชำระเสร็จแก่โจทก์จำเลยที่ 1 ให้การว่า ในขณะเกิดเหตุ จำเลยที่1 ไม่ได้เป็นผู้ขับรถยนต์กระบะตามฟ้อง เหตุเกิดจากความประมาทเลินเล่อของนายสมบูรณ์ผู้ตาย ค่าเสียหายที่โจทก์เรียกร้องสูงเกินความจริงหากจำเลยที่ 1 จะต้องรับผิดก็ควรแยกความรับผิดออกจากความรับผิดของจำเลยที่ 2 และที่ 3 ขอให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 ขาดนัดยื่นคำให้การและขาดนัดพิจารณาจำเลยที่ 3 ให้การว่า นายสมบูรณ์ไม่ใช่ลูกจ้างของจำเลยที่ 3 คดีโจทก์ขาดอายุความเนื่องจากยื่นฟ้องเป็นเวลาเกินกว่า1 ปี นับแต่วันที่โจทก์รู้ถึงการละเมิด ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิจารณาแล้ว พิพากษาให้จำเลยทั้งสามร่วมกันชำระเงินจำนวน 200,000 บาท พร้อมดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 7.5ต่อปี ของต้นเงินดังกล่าว นับแต่วันที่ 29 พฤษภาคม 2530 จนกว่าจะชำระเสร็จจำเลยที่ 1 ที่ 3 และโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 3 พิพากษาแก้เป็นว่า ให้จำเลยที่ 1 และที่ 2ใช้ค่าเสียหายแก่โจทก์จำนวน 359,100 บาท พร้อมดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปีจากต้นเงินดังกล่าว นับตั้งแต่วันทำละเมิด(29 พฤษภาคม 2530) จนกว่าจำเลยทั้งสองจะชำระเสร็จ โดยให้จำเลยที่ 1 รับผิดเพียงร้อยละ 30 ของจำนวนค่าเสียหายและดอกเบี้ยดังกล่าว ส่วนอีกร้อยละ 70 ให้จำเลยที่ 2 เป็นผู้รับผิดโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้ว ข้อเท็จจริงเป็นอันยุติฟังได้ตามที่คู่ความรับและไม่โต้เถียงกันอีกทั้งไม่อุทธรณ์ฎีกาต่อมาว่า โจทก์เป็นเจ้าของผู้ครอบครองรถยนต์ตู้หมายเลขทะเบียนม-0201 กาฬสินธุ์ จำเลยที่ 1 เป็นผู้ขับและเป็นเจ้าของผู้ครอบครองรถยนต์กระบะหมายเลขทะเบียน น-9315 ประจวบคิรีขันธ์ จำเลยที่ 2เป็นเจ้าของผู้ครอบครองรถยนต์บรรทุกสิบล้อหมายเลขทะเบียน80-0420 ระนอง และเป็นนายจ้างของนายสมบูรณ์ หอมกรุ่น ผู้ตายจำเลยที่ 3 เป็นนิติบุคคลประเภทบริษัทจำกัด ประกอบกิจการค้าไม้แปรรูป เมื่อวันที่ 29 พฤษภาคม 2530 เวลาประมาณ 11 นาฬิกาขณะที่รถวิทยุของตำรวจทางหลวงกำลังแล่นนำขบวนรถยนต์ตู้หมายเลขทะเบียน ม-0201 กาฬสินธุ์ และรถยนต์โดยสารหมายเลขทะเบียน ม-0282 ร้อยเอ็ด ไปตามถนนเพชรเกษมมุ่งหน้าไปทางจังหวัดชุมพร ถึงระหว่างหลักกิโลเมตรที่ 446-448 ทันใดนั้นผู้ตายซึ่งขับรถยนต์บรรทุกสิบล้อ หมายเลขทะเบียน 80-0420 ระนองในทางการที่จ้างของจำเลยที่ 2 ลากจูงสาลี่พ่วงบรรทุกไม้แปรรูปแล่นสวนทางมา และจำเลยที่ 1 ซึ่งขับรถยนต์กระบะหมายเลขทะเบียนน-9315 ประจวบคิรีขันธ์ บรรทุกผลปาล์มแล่นตามรถขบวนได้แซงรถยนต์โดยสารในขบวนขึ้นไป โดยทั้งผู้ตายและจำเลยที่ 1ต่างก็ขับด้วยความประมาทเลินเล่อเป็นเหตุให้รถทั้งสองคันพุ่งเข้าชนทางด้านหน้าและทางด้านท้ายของรถยนต์ตู้คันดังกล่าวทำให้ผู้ตายและบุคคลอื่นซึ่งเดินทางมากับรถยนต์ตู้ถึงแก่ความตายรวมทั้งหมด 13 คน รถยนต์ตู้ได้รับความเสียหายคิดเป็นเงิน 359,100บาท จำเลยที่ 1 และจำเลยที่ 2 ซึ่งเป็นนายจ้างของผู้ตายต้องรับผิดชำระค่าเสียหายให้แก่โจทก์ คดีมีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของโจทก์ว่า จำเลยที่ 1 จะต้องร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 2 ต่อโจทก์เต็มตามจำนวนค่าเสียหายอย่างลูกหนี้ร่วม หรือรับผิดเป็นอัตราร้อยละ30 ของค่าเสียหาย ปัญหานี้เมื่อพิจารณาลักษณะความประมาทเลินเล่อของผู้ตายและจำเลยที่ 1 แล้วจะเห็นได้ว่า ก่อนที่รถซึ่งผู้ตายและจำเลยที่ 1 ขับจะพุ่งเข้าชนทางด้านหน้าและทางด้านท้ายของรถยนต์ตู้ ผู้ตายและจำเลยที่ 1 ต่างก็ขับรถด้วยความเร็วสูงเกินกว่าอัตราที่กฎหมายกำหนด อีกทั้งผู้ตายยังขับส่ายไปมาจนรถเสียหลักแล่นล้ำเข้ามาในช่องเดินรถของรถยนต์ตู้ และจำเลยที่ 1ขับแซงรถยนต์โดยสารซึ่งเป็นรถในขบวนที่รถวิทยุของตำรวจทางหลวงกำลังแล่นนำอยู่โดยไม่ได้ดูว่าทางข้างหน้าปลอดภัยหรือไม่แล้วขับหลบไปทางด้านซ้ายระหว่างรถยนต์โดยสารกับรถยนต์ตู้อย่างกระทันหัน เป็นเหตุให้รถคันที่ผู้ตายและจำเลยที่ 1 ขับพุ่งเข้าชนทางด้านหน้าและทางด้านท้ายของรถยนต์ตู้อย่างแรงทำให้รถยนต์ตู้ได้รับความเสียหายพังยับเยิน ด้านหัวและด้านท้ายยุบเข้าหากัน ไม่สามารถซ่อมแซมให้กลับดีดังเดิมได้ ดังนี้กรณีจึงถือได้ว่า เหตุที่รถชนกันเกิดจากความประมาทเลินเล่อของผู้ตายและจำเลยที่ 1 ไม่ยิ่งหย่อนกว่ากัน ถึงแม้ผู้ตายและจำเลยที่ 1 จะต่างคนต่างประมาทเลินเล่อก็ตาม แต่เนื่องจากความประมาทเลินเล่อของผู้ตายและจำเลยที่ 1 ไม่ยิ่งหย่อนกว่ากันดังกล่าวแล้ว จำเลยที่ 1 จึงต้องร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 2ต่อโจทก์เต็มตามจำนวนค่าเสียหายอย่างลูกหนี้ร่วม หาใช่รับผิดเป็นอัตราร้อยละ 30 ของค่าเสียหายไม่ ฎีกาข้อนี้ของโจทก์ฟังขึ้น"พิพากษาแก้เป็นว่า ให้จำเลยที่ 1 และที่ 2 ร่วมกันชำระค่าเสียหายจำนวน 359,100 บาท แก่โจทก์ พร้อมด้วยดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 7.5 ต่อปี ในต้นเงินดังกล่าว นับตั้งแต่วันทำละเมิดคือวันที่ 29 พฤษภาคม 2530 จนกว่าจะชำระเสร็จ นอกจากที่แก้คงให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ภาค 3(ปรีชา นาคพันธุ์-อำนวย สุขพรหม-ระพินทร บรรจงศิลป)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุถ้าบุคคลหลายคนก่อให้เกิดความเสียหายแก่บุคคลอื่นโดยร่วมกันทำละเมิดบุคคลเหล่านั้นจะต้องร่วมกันรับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทนเพื่อความเสียหายนั้นตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 432ผู้เสียหายซึ่งเป็นเจ้าหนี้จะเรียกชำระหนี้จากลูกหนี้แต่คนใดคนหนึ่งสิ้นเชิงหรือแต่โดยส่วนก็ได้ตามแต่จะเลือก (มาตรา 291)โดยไม่ต้องคำนึงถึงว่าผลนั้นเกิดจากการกระทำของผู้ใดเพียงใด(คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1188/2502, และคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 362/2522)ศาลจะแบ่งความรับผิดให้ลูกหนี้ร่วมบางคนใช้ค่าเสียหายแก่ผู้เสียหายบางส่วนไม่ได้ (คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1472/2506) การร่วมกันทำละเมิดนั้นจะต้องเป็นการกระทำที่มีเจตนาร่วมกันและนอกจากนี้ มาตรา 432 วรรคสอง ยังบัญญัติว่า "อนึ่งบุคคลผู้ยุยงส่งเสริมหรือช่วยเหลือในการทำละเมิดท่านให้ถือว่าเป็นผู้กระทำร่วมกันด้วย" การร่วมกันทำละเมิดจึงมีความหมายเทียบได้กับการเป็นตัวการ ผู้ใช้ และผู้สนับสนุนตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 83, 84 และ 86 นั่นเอง กรณีที่การก่อให้เกิดความเสียหายเกิดจากบุคคลหลายคนซึ่งมิใช่เป็นการร่วมกันทำละเมิด แต่เป็นกรณีต่างคนต่างกระทำ ถ้าความเสียหายที่เกิดขึ้นเป็นหนี้อันจะแบ่งกันชำระได้ไม่รวมเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันบุคคลเหล่านั้นก็ต้องรับผิดในผลที่แต่ละคนได้ก่อขึ้นเท่านั้น การกระทำโดยประมาทไม่มีการร่วมกันกระทำ แต่ถ้ามีบุคคลหลายคนก่อให้เกิดความเสียหายแก่บุคคลอื่นโดยประมาท จะถือว่าบุคคลทุกคนต่างฝ่ายต่างประมาทดังที่ศาลฎีกาได้วินิจฉัยในคดีนี้ว่า"การกระทำโดยประมาทของจำเลยที่ 1 และผู้ตายมิใช่เป็นการร่วมกันกระทำละเมิดตามมาตรา 432 แต่เป็นกรณีทีต่างฝ่ายต่างประมาทตามมาตรา 420" แต่เนื่องจากความประมาทของบุคคลเหล่านั้นก่อให้เกิดความเสียหายอันหนึ่งอันเดียวกันอันจะแบ่งกันชำระมิได้ บุคคลเหล่านั้นต้องรับผิดอย่างลูกหนี้ร่วมกันตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 301 ประกอบมาตรา 291ส่วนการที่ผู้ทำละเมิดแต่ละคนจะรับผิดในความเสียหายที่เกิดขึ้นมากน้อยเพียงใด เป็นเรื่องระหว่างผู้ทำละเมิดด้วยกันเอง(คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 534/2534) อย่างไรก็ดีคดีนี้ แม้ว่าศาลฎีกาจะได้วินิจฉัยไว้ว่า เป็นกรณีที่ต่างฝ่ายต่างกระทำละเมิด บุคคลเหล่านั้นต้องรับผิดอย่างลูกหนี้ร่วมกันต่อเจ้าหนี้ก็ตาม แต่ถ้าลูกหนี้ร่วมคนหนึ่งคนใดชำระหนี้ไปทั้งหมดแล้ว ลูกหนี้ผู้ชำระค่าเสียหายไปก็มีสิทธิไล่เบี้ยจากลูกหนี้ร่วมอีกฝ่ายหนึ่งตามมาตรา 296 สำหรับอัตราส่วนที่ลูกหนี้ร่วมแต่ละบุคคลต้องชำระนั้น ก็คงจะต้องนำมาตรา432 วรรคสามมาอนุโลมใช้ กล่าวคือ ในระหว่างบุคคลทั้งหลายซึ่งต้องรับผิดร่วมกันใช้ค่าสินไหมทดแทนนั้น ท่านว่าต่างต้องรับผิดเป็นส่วนเท่า ๆ กัน เว้นแต่โดยพฤติการณ์ศาลจะวินิจฉัยเป็นประการอื่นกล่าวคือ ในคดีที่ลูกหนี้ร่วมที่ชำระหนี้ไปฟ้องใช้สิทธิไล่เบี้ยจากลูกหนี้ร่วมอีกฝ่ายหนึ่ง หากศาลเห็นว่าฝ่ายใดมีส่วนประมาทมากกว่าศาลก็อาจจะกำหนดให้ชำระค่าเสียหายมากกว่าฝ่ายที่ประมาทน้อยกว่าก็ได้ แต่ก็เป็นเรื่องระหว่างผู้ทำละเมิดด้วยกันเองเท่านั้นไม่อาจยกขึ้นต่อสู้เจ้าหนี้ได้ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 301 ประกอบมาตรา 291 ดังที่กล่าวมาแล้ว สมชาย พงษ์พัฒนาศิลป์