คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3431/2529หลักกฎหมาย: จำเลยยื่นคำขอระบุพยานเพิ่มเติม ภายหลังสืบพยานโจทก์ซึ่งมีหน้าที่นำสืบก่อนเสร็จเพื่อแสดงว่าเอกสารท้ายฟ้องที่แสดงรายละเอียดของรายการซ่อมรถยนต์ของโจทก์ ตลอดถึงราคาว่าซ่อมอะไรราคาเท่าไรนั้นเป็นเอกสารปลอม เมื่อจำเลยได้นำสืบบุคคลอื่นเป็นพยานแล้วว่าราคาตามรายการต่างๆ สูงเกินไป และค่าเสียหายในการซ่อมรถยนต์ของโจทก์นี้ แม้จำเลยไม่ได้นำสืบหักล้าง ศาลก็ต้องวินิจฉัยชี้ขาดและกำหนดให้ตามสมควรอยู่แล้วการที่จะนำสืบว่าลายมือชื่อในเอกสารดังกล่าวเป็นลายมือปลอม จึงไม่เป็นการอ้างพยานหลักฐานเพื่อให้การวินิจฉัยชี้ขาดข้อสำคัญแห่งประเด็นเป็นไปโดยเที่ยงธรรมและไม่จำเป็นต้องสืบพยานที่ขออ้างเพิ่มเติมนั้น ศาลชั้นต้นไม่อนุญาตให้จำเลยยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมชอบด้วยกฎหมายแล้ว ตามกรมธรรม์ประกันภัยมีเงื่อนไขยกเว้นไม่คุ้มครองความรับผิดอันเกิดจากการขับขี่โดยบุคคลที่ไม่ได้รับอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมายหรือเคยได้รับแต่ถูกตัดสิทธิตามกฎหมาย การมีเงื่อนไขดังกล่าวก็เพื่อป้องกันไม่ให้ผู้ที่ไม่มีความสามารถทำการขับรถยนต์ที่เอาประกันภัย เพราะจะเกิดอุบัติเหตุได้ง่ายอันจะทำให้จำเลยที่ 1 จะต้องเสี่ยงภัยมากขึ้นม.ลูกจ้างของจำเลยที่ 2 ที่ 3 ได้รับใบอนุญาตขับขี่รถยนต์ของกรมตำรวจย่อมมีความรู้ความสามารถในการขับรถยนต์ได้ ม. จึงเป็นผู้ที่ได้รับอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมาย ม. ขับรถยนต์บรรทุกที่จำเลยที่ 1 รับประกันไว้จากจำเลยที่ 2 ที่ 3 โดยประมาทเป็นเหตุให้ชนกับรถยนต์ของโจทก์ที่ 1 จึงไม่เป็นการผิดเงื่อนไขตามกรมธรรม์ดังกล่าวจำเลยที่ 1 ต้องร่วมรับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้โจทก์ทั้งสองโจทก์ฟ้องว่า โจทก์ที่ ๑ เป็นเจ้าของผู้ครอบครองรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๙๕๔๕ ซึ่งเช่าซื้อมาจากบริษัทฮั่งเชียงจั่น จำกัด โจทก์ที่ ๒ ได้รับประกันภัยรถยนต์คันดังกล่าวจากบริษัทฮั่วเชียงจั่น จำกัด จำเลยที่ ๑ เป็นผู้รับประกันภัยรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๗๒๘๓ ไว้จากจำเลยที่ ๒ ที่ ๓ และห้างหุ้นส่วนจำกัดอาภากรชลบุรี แบบชดใช้ความเสียหายให้กับบุคคลภายนอก จำเลยที่ ๓ เป็นหุ้นส่วนผู้จัดการของห้างหุ้นส่วนจำกัดจำเลยที่ ๒ จำเลยที่ ๒ ที่ ๓ นำรถยนต์คันดังกล่าวไปวิ่งร่วมหาประโยชน์ร่วมกับจำเลยที่ ๔ จำเลยที่ ๒ ที่ ๓ และที่ ๔ ร่วมกันเป็นนายจ้างของนายแม้น ถ้วยงาม คนขับรถ เมื่อวันที่ ๑๔ มกราคม ๒๕๒๒ นายแม้น ถ้วยงามได้ขับรถยนต์คันหมายเลขทะบียน ช.บ.-๔๗๒๘๓ ไปในทางการที่จ้างให้กับจำเลยที่ ๒ ที่ ๓ ที่ ๔ ด้วยความประมาทปราศจากความระมัดระวังชนรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๙๕๔๕ ซึ่งมีนายโสภณ สามารถลูกจ้างของโจทก์ที่ ๑ ขับ คนขับรถทั้งสองคันถึงแก่ความตาย รถคันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๙๕๔๕ ได้รับความเสียหาย โจทก์ที่ ๒ ได้จ่ายค่าซ่อมไปแทนผู้เอาประกันภัยจึงรับช่วงสิทธิมาฟ้องจำเลยทั้งสี่คดีนี้ โจทก์ที่ ๑ ยังได้รับความเสียหายในการขาดประโยชน์ในการใช้รถรับจ้างบรรทุกสินค้าและดอกเบี้ย จึงขอศาลพิพากษาบังคับให้จำเลยทั้งสี่ร่วมกันชำระค่าเสียหาย พร้อมทั้งดอกเบี้ยให้โจทก์ทั้งสอง จำเลยที่ ๑ ที่ ๓ ที่ ๔ ให้การต่อสู้หลายประการรวมทั้งว่ากรมธรรม์ประกันภัยมีเงื่อนไขว่าไม่คุ้มครองความรับผิดอันเกิดจากการขับขี่รถยนต์โดยบุคคลที่ไม่ได้รับใบอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมาย นายแม้น ถ้วยงาม ไม่มีใบอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมาย จำเลยที่ ๑ ไม่ต้องรับผิดตามฟ้องและตามกรมธรรม์ประกันภัย จำเลยที่ ๑ต้องรับผิดเพื่อความเสียหายของบุคคลภายนอกไม่เกิน ๑๐๐,๐๐๐ บาท ขอให้ยกฟ้อง จำเลยที่ ๒ ขาดนัดยื่นคำให้การ ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยที่ ๑ ที่ ๒ และที่ ๓ ร่วมกันชำระค่าเสียหายให้โจทก์ที่ ๑ เป็นเงิน ๑๐๐,๐๐๐ บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยในอัตราร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปีนับแต่วันที่๑๔ มกราคม ๒๕๒๒ ไปจนกว่าจะชำระเสร็จให้จำเลยที่ ๑ ที่ ๒ และที่ ๓ ร่วมกันชำระค่าเสียหายให้โจทก์ที่ ๒ เป็นเงิน ๗๖,๒๕๐ บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยในอัตราร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปีนับแต่วันที่ ๑๔ มกราคม ๒๕๒๒ ไปจนกว่าจะชำระเสร็จ ทั้งนี้ โดยให้จำเลยที่ ๑ร่วมรับผิดต่อโจทก์ที่ ๑ และที่ ๒ รวมกันเป็นเงินไม่เกิน ๑๐๐,๐๐๐ บาท ดอกเบี้ยในอัตราร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปีนับแต่วันละเมิดไปจนกว่าจะชำระเสร็จ จำเลยที่ ๑ ที่ ๒ และที่ ๓ อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยที่ ๑ ที่ ๒ และที่ ๓ ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ปัญหาที่จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ขอยื่นบัญชีพยานเพิ่มเติมเมื่อวันที่ ๒๑ มกราคม ๒๕๒๖ หลังจากสืบพยานโจทก์เสร็จสิ้นแล้ว ศาลชั้นต้นมีคำสั่งไม่อนุญาตนั้น ตามที่ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา ๘๘ บัญญัติไว้ จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ จะต้องยื่นบัญชีระบุพยานก่อนวันสืบพยานไม่น้อยกว่าสามวัน ถ้าจะยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมก็ต้องยื่นต่อศาลก่อนที่ได้เสร็จการสืบพยานหลักฐานของฝ่ายโจทก์ซึ่งมีหน้าที่นำสืบก่อน เมื่อระยะเวลาดังกล่าวได้สิ้นสุดลงแล้ว จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ มีเหตุอันสมควสรแสดงว่าตนไม่สามารถทราบได้ว่าต้องนำพยานหลักฐานบางอย่างมาสืบเพื่อประโยชน์ของตนหรือไม่ทราบว่าพยานหลักฐานบางอย่างได้มีอยู่หรือมีเหตุอันสมควรอื่นใดจำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ชอบที่จะยื่นคำร้องต่อศาลก่อนพิพากษาคดีขออนุญาตอ้างพยานหลักฐานเช่นว่านั้น ถ้าศาลเห็นว่าเพื่อให้การวินิจฉัยชี้ขาดข้อสำคัญแห่งประเด็นเป็นไปโดยเที่ยงธรรม จำเป็นจะต้องสืบพยานเช่นว่านั้น ก็ให้ศาลอนุญาตตามคำขอซึ่งจำเลยที่ ๒ และที่ ๓ โต้แย้งคำสั่งศาลชั้นต้นเฉพาะที่ไม่อนุญาตให้จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ระบุคำเบิกความเป็นพยานของนายปี๊ แซ่เตียว เพิ่มเติมเท่านั้นเห็นว่าจำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ได้อ้างว่าพยานหลักฐานที่ขอระบุเพิ่มเติมจะแสดงว่าเอกสารท้ายฟ้องหมายเลข ๗ (เอกสารหมาย จ.๔) เป็นเอกสารที่ลงลายมือชื่อปลอม เอกสารดังกล่าวแสดงรายละเอียดของรายการซ่อมรถยนต์ของโจทก์ที่ ๑ ตลอดถึงราคาว่าซ่อมอะไร ราคาเท่าไร ซึ่งจำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ก็นำสืบนายประเทือง กาญจนนางกุลภินทร์เป็นพยานว่าราคาตามรายการต่าง ๆ สูงเกินไปแล้ว และค่าเสียหายในการซ่อมรถยนต์ของโจทก์ที่ ๑ นี้แม้จำเลยไม่ได้นำสืบหักล้าง ศาลก็ต้องวินิจฉัยชี้ขาดและกำหนดให้ตามสมควรอยู่แล้ว การที่จะนำสืบว่าลายมือชื่อในเอกสารหมาย จ.๔ เป็นลายมือปลอมจึงไม่เป็นการขออ้างพยานหลักฐานเพื่อให้การวินิจฉัยชี้ขาดข้อสำคัญแห่งประเด็นเป็นไปโดยเที่ยงธรรม และไม่จำเป็นต้องสืบพนายที่ขออ้างเพิ่มเติมนั้นศาลชั้นต้นไม่อนุญาตให้จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมชอบด้วยกฎหมายแล้ว ศาลฎีกาฟังข้อเท็จจริงว่า นายโสภณ สามารถ ขับรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๙๕๔๕ ของโจทก์ที่ ๑ ชนกับรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๗๒๘๓ ของจำเลยที่ ๓ ซึ่งมีนายแม้น ถ้วยงามลูกจ้างของจำเลยที่ ๒ ที่ ๓ เป็นคนขับ ไปในทางการที่จ้างโดยเหตุเกิดเพราะความประมาทเลินเล่อของนายแม้นฝ่ายเดียว โจทก์ที่ ๒ ในฐานะผู้รับประกันภัยรถยนต์ของโจทก์ที่ ๑ ได้จ่ายค่าเสียหายในการซ่อมรถยนต์ไปแล้วจึงได้รับช่วงสิทธิของโจทก์ที่ ๑ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๒๒๖, ๘๘๐ จำเลยที่ ๑ เป็นผู้รับประกันภัยรถยนต์คันที่นายแม้น ถ้วยงามขับ และวินิจฉัยปัญหาข้อกฎหมายต่อไปว่า ตามกรมธรรม์ประกันภัยจำเลยที่ ๑ จะใช้ค่าสินไหมทดแทนในนามของจำเลยที่ ๓ ซึ่งจำเลยที่ ๓ ต้องรับผิดตามกฎหมายเพื่อความเสียหายต่อทรัพย์สินของบุคคลภายนอกเนื่องจากอุบัติเหตุอันเกิดจากการใช้รถยนต์ในระหว่างระยะเวลาประกันภัยโดยกำหนดจำนวนเงินไว้ ๑๐๐,๐๐๐ บาท อันเป็นการประกันภัยค้ำจุนตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๘๘๗ แต่ได้มีเงื่อนไขยกเว้นตามข้อ ๒.๑๑,๒.๑๑.๗ ไม่คุ้มครองความรับผิดอันเกิดจากการขับขี่โดยบุคคลที่ไม่ได้รับอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมายหรือเคยได้รับแต่ถูกตัดสิทธิตามกฎหมาย เห็นว่าการมีเงื่อนไขตามกรมธรรม์ประกันภัยดังกล่าวก็เพื่อป้องกันไม่ให้ผู้ที่ไม่มีความสามารถทำการขับขี่รถยนต์ที่เอาประกันภัย เพราะจะเกิดอุบัติเหตุได้ง่าย อันทำให้จำเลยที่ ๑ ต้องเสี่ยงภัยมากขึ้นแต่นายแม้น ถ้วยงาม ลูกจ้างขับรถยนต์ของจำเลยที่ ๒ ที่ ๓ ได้รับใบอนุญาตขับขี่รถยนต์ของกรมตำรวจ นายแม้นย่อมมีความรู้ความสามารถในการขับรถยนต์ได้ นายแม้นจึงเป็นผู้ที่ได้รับอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมายแล้วนายแม้นขับรถยนต์ที่จำเลยที่ ๑ รับประกันภัยไว้ โดยประมาทเป็นเหตุให้ชนกับรถยนต์ของโจทก์ที่ ๑ จึงไม่เป็นการผิดเงื่อนไขข้อ ๒.๑๑.๗ ตามกรมธรรม์ดังกล่าว จำเลยที่ ๑ ต้องร่วมรับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้โจทก์ทั้งสอง พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3431/2529นายวรพรต ตุลารัตนพงษ์ กับพวกโจทก์บริษัทพิพัทธ์ประกันภัย จำกัด กับพวกจำเลย ป.พ.พ. ม. 867, ม. 887 ป.วิ.พ. ม. 88จำเลยยื่นคำขอระบุพยานเพิ่มเติม ภายหลังสืบพยานโจทก์ซึ่งมีหน้าที่นำสืบก่อนเสร็จเพื่อแสดงว่าเอกสารท้ายฟ้องที่แสดงรายละเอียดของรายการซ่อมรถยนต์ของโจทก์ ตลอดถึงราคาว่าซ่อมอะไรราคาเท่าไรนั้นเป็นเอกสารปลอม เมื่อจำเลยได้นำสืบบุคคลอื่นเป็นพยานแล้วว่าราคาตามรายการต่างๆ สูงเกินไป และค่าเสียหายในการซ่อมรถยนต์ของโจทก์นี้ แม้จำเลยไม่ได้นำสืบหักล้าง ศาลก็ต้องวินิจฉัยชี้ขาดและกำหนดให้ตามสมควรอยู่แล้วการที่จะนำสืบว่าลายมือชื่อในเอกสารดังกล่าวเป็นลายมือปลอม จึงไม่เป็นการอ้างพยานหลักฐานเพื่อให้การวินิจฉัยชี้ขาดข้อสำคัญแห่งประเด็นเป็นไปโดยเที่ยงธรรมและไม่จำเป็นต้องสืบพยานที่ขออ้างเพิ่มเติมนั้น ศาลชั้นต้นไม่อนุญาตให้จำเลยยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมชอบด้วยกฎหมายแล้ว ตามกรมธรรม์ประกันภัยมีเงื่อนไขยกเว้นไม่คุ้มครองความรับผิดอันเกิดจากการขับขี่โดยบุคคลที่ไม่ได้รับอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมายหรือเคยได้รับแต่ถูกตัดสิทธิตามกฎหมาย การมีเงื่อนไขดังกล่าวก็เพื่อป้องกันไม่ให้ผู้ที่ไม่มีความสามารถทำการขับรถยนต์ที่เอาประกันภัย เพราะจะเกิดอุบัติเหตุได้ง่ายอันจะทำให้จำเลยที่ 1 จะต้องเสี่ยงภัยมากขึ้นม.ลูกจ้างของจำเลยที่ 2 ที่ 3 ได้รับใบอนุญาตขับขี่รถยนต์ของกรมตำรวจย่อมมีความรู้ความสามารถในการขับรถยนต์ได้ ม. จึงเป็นผู้ที่ได้รับอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมาย ม. ขับรถยนต์บรรทุกที่จำเลยที่ 1 รับประกันไว้จากจำเลยที่ 2 ที่ 3 โดยประมาทเป็นเหตุให้ชนกับรถยนต์ของโจทก์ที่ 1 จึงไม่เป็นการผิดเงื่อนไขตามกรมธรรม์ดังกล่าวจำเลยที่ 1 ต้องร่วมรับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้โจทก์ทั้งสองโจทก์ฟ้องว่า โจทก์ที่ ๑ เป็นเจ้าของผู้ครอบครองรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๙๕๔๕ ซึ่งเช่าซื้อมาจากบริษัทฮั่งเชียงจั่น จำกัด โจทก์ที่ ๒ ได้รับประกันภัยรถยนต์คันดังกล่าวจากบริษัทฮั่วเชียงจั่น จำกัด จำเลยที่ ๑ เป็นผู้รับประกันภัยรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๗๒๘๓ ไว้จากจำเลยที่ ๒ ที่ ๓ และห้างหุ้นส่วนจำกัดอาภากรชลบุรี แบบชดใช้ความเสียหายให้กับบุคคลภายนอก จำเลยที่ ๓ เป็นหุ้นส่วนผู้จัดการของห้างหุ้นส่วนจำกัดจำเลยที่ ๒ จำเลยที่ ๒ ที่ ๓ นำรถยนต์คันดังกล่าวไปวิ่งร่วมหาประโยชน์ร่วมกับจำเลยที่ ๔ จำเลยที่ ๒ ที่ ๓ และที่ ๔ ร่วมกันเป็นนายจ้างของนายแม้น ถ้วยงาม คนขับรถ เมื่อวันที่ ๑๔ มกราคม ๒๕๒๒ นายแม้น ถ้วยงามได้ขับรถยนต์คันหมายเลขทะบียน ช.บ.-๔๗๒๘๓ ไปในทางการที่จ้างให้กับจำเลยที่ ๒ ที่ ๓ ที่ ๔ ด้วยความประมาทปราศจากความระมัดระวังชนรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๙๕๔๕ ซึ่งมีนายโสภณ สามารถลูกจ้างของโจทก์ที่ ๑ ขับ คนขับรถทั้งสองคันถึงแก่ความตาย รถคันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๙๕๔๕ ได้รับความเสียหาย โจทก์ที่ ๒ ได้จ่ายค่าซ่อมไปแทนผู้เอาประกันภัยจึงรับช่วงสิทธิมาฟ้องจำเลยทั้งสี่คดีนี้ โจทก์ที่ ๑ ยังได้รับความเสียหายในการขาดประโยชน์ในการใช้รถรับจ้างบรรทุกสินค้าและดอกเบี้ย จึงขอศาลพิพากษาบังคับให้จำเลยทั้งสี่ร่วมกันชำระค่าเสียหาย พร้อมทั้งดอกเบี้ยให้โจทก์ทั้งสอง จำเลยที่ ๑ ที่ ๓ ที่ ๔ ให้การต่อสู้หลายประการรวมทั้งว่ากรมธรรม์ประกันภัยมีเงื่อนไขว่าไม่คุ้มครองความรับผิดอันเกิดจากการขับขี่รถยนต์โดยบุคคลที่ไม่ได้รับใบอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมาย นายแม้น ถ้วยงาม ไม่มีใบอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมาย จำเลยที่ ๑ ไม่ต้องรับผิดตามฟ้องและตามกรมธรรม์ประกันภัย จำเลยที่ ๑ต้องรับผิดเพื่อความเสียหายของบุคคลภายนอกไม่เกิน ๑๐๐,๐๐๐ บาท ขอให้ยกฟ้อง จำเลยที่ ๒ ขาดนัดยื่นคำให้การ ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยที่ ๑ ที่ ๒ และที่ ๓ ร่วมกันชำระค่าเสียหายให้โจทก์ที่ ๑ เป็นเงิน ๑๐๐,๐๐๐ บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยในอัตราร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปีนับแต่วันที่๑๔ มกราคม ๒๕๒๒ ไปจนกว่าจะชำระเสร็จให้จำเลยที่ ๑ ที่ ๒ และที่ ๓ ร่วมกันชำระค่าเสียหายให้โจทก์ที่ ๒ เป็นเงิน ๗๖,๒๕๐ บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยในอัตราร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปีนับแต่วันที่ ๑๔ มกราคม ๒๕๒๒ ไปจนกว่าจะชำระเสร็จ ทั้งนี้ โดยให้จำเลยที่ ๑ร่วมรับผิดต่อโจทก์ที่ ๑ และที่ ๒ รวมกันเป็นเงินไม่เกิน ๑๐๐,๐๐๐ บาท ดอกเบี้ยในอัตราร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปีนับแต่วันละเมิดไปจนกว่าจะชำระเสร็จ จำเลยที่ ๑ ที่ ๒ และที่ ๓ อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยที่ ๑ ที่ ๒ และที่ ๓ ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ปัญหาที่จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ขอยื่นบัญชีพยานเพิ่มเติมเมื่อวันที่ ๒๑ มกราคม ๒๕๒๖ หลังจากสืบพยานโจทก์เสร็จสิ้นแล้ว ศาลชั้นต้นมีคำสั่งไม่อนุญาตนั้น ตามที่ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา ๘๘ บัญญัติไว้ จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ จะต้องยื่นบัญชีระบุพยานก่อนวันสืบพยานไม่น้อยกว่าสามวัน ถ้าจะยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมก็ต้องยื่นต่อศาลก่อนที่ได้เสร็จการสืบพยานหลักฐานของฝ่ายโจทก์ซึ่งมีหน้าที่นำสืบก่อน เมื่อระยะเวลาดังกล่าวได้สิ้นสุดลงแล้ว จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ มีเหตุอันสมควสรแสดงว่าตนไม่สามารถทราบได้ว่าต้องนำพยานหลักฐานบางอย่างมาสืบเพื่อประโยชน์ของตนหรือไม่ทราบว่าพยานหลักฐานบางอย่างได้มีอยู่หรือมีเหตุอันสมควรอื่นใดจำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ชอบที่จะยื่นคำร้องต่อศาลก่อนพิพากษาคดีขออนุญาตอ้างพยานหลักฐานเช่นว่านั้น ถ้าศาลเห็นว่าเพื่อให้การวินิจฉัยชี้ขาดข้อสำคัญแห่งประเด็นเป็นไปโดยเที่ยงธรรม จำเป็นจะต้องสืบพยานเช่นว่านั้น ก็ให้ศาลอนุญาตตามคำขอซึ่งจำเลยที่ ๒ และที่ ๓ โต้แย้งคำสั่งศาลชั้นต้นเฉพาะที่ไม่อนุญาตให้จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ระบุคำเบิกความเป็นพยานของนายปี๊ แซ่เตียว เพิ่มเติมเท่านั้นเห็นว่าจำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ได้อ้างว่าพยานหลักฐานที่ขอระบุเพิ่มเติมจะแสดงว่าเอกสารท้ายฟ้องหมายเลข ๗ (เอกสารหมาย จ.๔) เป็นเอกสารที่ลงลายมือชื่อปลอม เอกสารดังกล่าวแสดงรายละเอียดของรายการซ่อมรถยนต์ของโจทก์ที่ ๑ ตลอดถึงราคาว่าซ่อมอะไร ราคาเท่าไร ซึ่งจำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ก็นำสืบนายประเทือง กาญจนนางกุลภินทร์เป็นพยานว่าราคาตามรายการต่าง ๆ สูงเกินไปแล้ว และค่าเสียหายในการซ่อมรถยนต์ของโจทก์ที่ ๑ นี้แม้จำเลยไม่ได้นำสืบหักล้าง ศาลก็ต้องวินิจฉัยชี้ขาดและกำหนดให้ตามสมควรอยู่แล้ว การที่จะนำสืบว่าลายมือชื่อในเอกสารหมาย จ.๔ เป็นลายมือปลอมจึงไม่เป็นการขออ้างพยานหลักฐานเพื่อให้การวินิจฉัยชี้ขาดข้อสำคัญแห่งประเด็นเป็นไปโดยเที่ยงธรรม และไม่จำเป็นต้องสืบพนายที่ขออ้างเพิ่มเติมนั้นศาลชั้นต้นไม่อนุญาตให้จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมชอบด้วยกฎหมายแล้ว ศาลฎีกาฟังข้อเท็จจริงว่า นายโสภณ สามารถ ขับรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๙๕๔๕ ของโจทก์ที่ ๑ ชนกับรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๗๒๘๓ ของจำเลยที่ ๓ ซึ่งมีนายแม้น ถ้วยงามลูกจ้างของจำเลยที่ ๒ ที่ ๓ เป็นคนขับ ไปในทางการที่จ้างโดยเหตุเกิดเพราะความประมาทเลินเล่อของนายแม้นฝ่ายเดียว โจทก์ที่ ๒ ในฐานะผู้รับประกันภัยรถยนต์ของโจทก์ที่ ๑ ได้จ่ายค่าเสียหายในการซ่อมรถยนต์ไปแล้วจึงได้รับช่วงสิทธิของโจทก์ที่ ๑ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๒๒๖, ๘๘๐ จำเลยที่ ๑ เป็นผู้รับประกันภัยรถยนต์คันที่นายแม้น ถ้วยงามขับ และวินิจฉัยปัญหาข้อกฎหมายต่อไปว่า ตามกรมธรรม์ประกันภัยจำเลยที่ ๑ จะใช้ค่าสินไหมทดแทนในนามของจำเลยที่ ๓ ซึ่งจำเลยที่ ๓ ต้องรับผิดตามกฎหมายเพื่อความเสียหายต่อทรัพย์สินของบุคคลภายนอกเนื่องจากอุบัติเหตุอันเกิดจากการใช้รถยนต์ในระหว่างระยะเวลาประกันภัยโดยกำหนดจำนวนเงินไว้ ๑๐๐,๐๐๐ บาท อันเป็นการประกันภัยค้ำจุนตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๘๘๗ แต่ได้มีเงื่อนไขยกเว้นตามข้อ ๒.๑๑,๒.๑๑.๗ ไม่คุ้มครองความรับผิดอันเกิดจากการขับขี่โดยบุคคลที่ไม่ได้รับอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมายหรือเคยได้รับแต่ถูกตัดสิทธิตามกฎหมาย เห็นว่าการมีเงื่อนไขตามกรมธรรม์ประกันภัยดังกล่าวก็เพื่อป้องกันไม่ให้ผู้ที่ไม่มีความสามารถทำการขับขี่รถยนต์ที่เอาประกันภัย เพราะจะเกิดอุบัติเหตุได้ง่าย อันทำให้จำเลยที่ ๑ ต้องเสี่ยงภัยมากขึ้นแต่นายแม้น ถ้วยงาม ลูกจ้างขับรถยนต์ของจำเลยที่ ๒ ที่ ๓ ได้รับใบอนุญาตขับขี่รถยนต์ของกรมตำรวจ นายแม้นย่อมมีความรู้ความสามารถในการขับรถยนต์ได้ นายแม้นจึงเป็นผู้ที่ได้รับอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมายแล้วนายแม้นขับรถยนต์ที่จำเลยที่ ๑ รับประกันภัยไว้ โดยประมาทเป็นเหตุให้ชนกับรถยนต์ของโจทก์ที่ ๑ จึงไม่เป็นการผิดเงื่อนไขข้อ ๒.๑๑.๗ ตามกรมธรรม์ดังกล่าว จำเลยที่ ๑ ต้องร่วมรับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้โจทก์ทั้งสอง พิพากษายืน(ประพันธ์ ผลฉาย-ประการ กาญจนศูนย์-พลจิตต์ ดียืน)ศาลแพ่ง - นายอากาศ บำรุงชีพศาลอุทธรณ์ - นายเฉลิม การปลื้มจิตต์แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า โจทก์ที่ ๑ เป็นเจ้าของผู้ครอบครองรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๙๕๔๕ ซึ่งเช่าซื้อมาจากบริษัทฮั่งเชียงจั่น จำกัด โจทก์ที่ ๒ ได้รับประกันภัยรถยนต์คันดังกล่าวจากบริษัทฮั่วเชียงจั่น จำกัด จำเลยที่ ๑ เป็นผู้รับประกันภัยรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๗๒๘๓ ไว้จากจำเลยที่ ๒ ที่ ๓ และห้างหุ้นส่วนจำกัดอาภากรชลบุรี แบบชดใช้ความเสียหายให้กับบุคคลภายนอก จำเลยที่ ๓ เป็นหุ้นส่วนผู้จัดการของห้างหุ้นส่วนจำกัดจำเลยที่ ๒ จำเลยที่ ๒ ที่ ๓ นำรถยนต์คันดังกล่าวไปวิ่งร่วมหาประโยชน์ร่วมกับจำเลยที่ ๔ จำเลยที่ ๒ ที่ ๓ และที่ ๔ ร่วมกันเป็นนายจ้างของนายแม้น ถ้วยงาม คนขับรถ เมื่อวันที่ ๑๔ มกราคม ๒๕๒๒ นายแม้น ถ้วยงามได้ขับรถยนต์คันหมายเลขทะบียน ช.บ.-๔๗๒๘๓ ไปในทางการที่จ้างให้กับจำเลยที่ ๒ ที่ ๓ ที่ ๔ ด้วยความประมาทปราศจากความระมัดระวังชนรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๙๕๔๕ ซึ่งมีนายโสภณ สามารถลูกจ้างของโจทก์ที่ ๑ ขับ คนขับรถทั้งสองคันถึงแก่ความตาย รถคันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๙๕๔๕ ได้รับความเสียหาย โจทก์ที่ ๒ ได้จ่ายค่าซ่อมไปแทนผู้เอาประกันภัยจึงรับช่วงสิทธิมาฟ้องจำเลยทั้งสี่คดีนี้ โจทก์ที่ ๑ ยังได้รับความเสียหายในการขาดประโยชน์ในการใช้รถรับจ้างบรรทุกสินค้าและดอกเบี้ย จึงขอศาลพิพากษาบังคับให้จำเลยทั้งสี่ร่วมกันชำระค่าเสียหาย พร้อมทั้งดอกเบี้ยให้โจทก์ทั้งสอง จำเลยที่ ๑ ที่ ๓ ที่ ๔ ให้การต่อสู้หลายประการรวมทั้งว่ากรมธรรม์ประกันภัยมีเงื่อนไขว่าไม่คุ้มครองความรับผิดอันเกิดจากการขับขี่รถยนต์โดยบุคคลที่ไม่ได้รับใบอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมาย นายแม้น ถ้วยงาม ไม่มีใบอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมาย จำเลยที่ ๑ ไม่ต้องรับผิดตามฟ้องและตามกรมธรรม์ประกันภัย จำเลยที่ ๑ต้องรับผิดเพื่อความเสียหายของบุคคลภายนอกไม่เกิน ๑๐๐,๐๐๐ บาท ขอให้ยกฟ้อง จำเลยที่ ๒ ขาดนัดยื่นคำให้การ ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยที่ ๑ ที่ ๒ และที่ ๓ ร่วมกันชำระค่าเสียหายให้โจทก์ที่ ๑ เป็นเงิน ๑๐๐,๐๐๐ บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยในอัตราร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปีนับแต่วันที่๑๔ มกราคม ๒๕๒๒ ไปจนกว่าจะชำระเสร็จให้จำเลยที่ ๑ ที่ ๒ และที่ ๓ ร่วมกันชำระค่าเสียหายให้โจทก์ที่ ๒ เป็นเงิน ๗๖,๒๕๐ บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยในอัตราร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปีนับแต่วันที่ ๑๔ มกราคม ๒๕๒๒ ไปจนกว่าจะชำระเสร็จ ทั้งนี้ โดยให้จำเลยที่ ๑ร่วมรับผิดต่อโจทก์ที่ ๑ และที่ ๒ รวมกันเป็นเงินไม่เกิน ๑๐๐,๐๐๐ บาท ดอกเบี้ยในอัตราร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปีนับแต่วันละเมิดไปจนกว่าจะชำระเสร็จ จำเลยที่ ๑ ที่ ๒ และที่ ๓ อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยที่ ๑ ที่ ๒ และที่ ๓ ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ปัญหาที่จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ขอยื่นบัญชีพยานเพิ่มเติมเมื่อวันที่ ๒๑ มกราคม ๒๕๒๖ หลังจากสืบพยานโจทก์เสร็จสิ้นแล้ว ศาลชั้นต้นมีคำสั่งไม่อนุญาตนั้น ตามที่ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา ๘๘ บัญญัติไว้ จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ จะต้องยื่นบัญชีระบุพยานก่อนวันสืบพยานไม่น้อยกว่าสามวัน ถ้าจะยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมก็ต้องยื่นต่อศาลก่อนที่ได้เสร็จการสืบพยานหลักฐานของฝ่ายโจทก์ซึ่งมีหน้าที่นำสืบก่อน เมื่อระยะเวลาดังกล่าวได้สิ้นสุดลงแล้ว จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ มีเหตุอันสมควสรแสดงว่าตนไม่สามารถทราบได้ว่าต้องนำพยานหลักฐานบางอย่างมาสืบเพื่อประโยชน์ของตนหรือไม่ทราบว่าพยานหลักฐานบางอย่างได้มีอยู่หรือมีเหตุอันสมควรอื่นใดจำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ชอบที่จะยื่นคำร้องต่อศาลก่อนพิพากษาคดีขออนุญาตอ้างพยานหลักฐานเช่นว่านั้น ถ้าศาลเห็นว่าเพื่อให้การวินิจฉัยชี้ขาดข้อสำคัญแห่งประเด็นเป็นไปโดยเที่ยงธรรม จำเป็นจะต้องสืบพยานเช่นว่านั้น ก็ให้ศาลอนุญาตตามคำขอซึ่งจำเลยที่ ๒ และที่ ๓ โต้แย้งคำสั่งศาลชั้นต้นเฉพาะที่ไม่อนุญาตให้จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ระบุคำเบิกความเป็นพยานของนายปี๊ แซ่เตียว เพิ่มเติมเท่านั้นเห็นว่าจำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ได้อ้างว่าพยานหลักฐานที่ขอระบุเพิ่มเติมจะแสดงว่าเอกสารท้ายฟ้องหมายเลข ๗ (เอกสารหมาย จ.๔) เป็นเอกสารที่ลงลายมือชื่อปลอม เอกสารดังกล่าวแสดงรายละเอียดของรายการซ่อมรถยนต์ของโจทก์ที่ ๑ ตลอดถึงราคาว่าซ่อมอะไร ราคาเท่าไร ซึ่งจำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ก็นำสืบนายประเทือง กาญจนนางกุลภินทร์เป็นพยานว่าราคาตามรายการต่าง ๆ สูงเกินไปแล้ว และค่าเสียหายในการซ่อมรถยนต์ของโจทก์ที่ ๑ นี้แม้จำเลยไม่ได้นำสืบหักล้าง ศาลก็ต้องวินิจฉัยชี้ขาดและกำหนดให้ตามสมควรอยู่แล้ว การที่จะนำสืบว่าลายมือชื่อในเอกสารหมาย จ.๔ เป็นลายมือปลอมจึงไม่เป็นการขออ้างพยานหลักฐานเพื่อให้การวินิจฉัยชี้ขาดข้อสำคัญแห่งประเด็นเป็นไปโดยเที่ยงธรรม และไม่จำเป็นต้องสืบพนายที่ขออ้างเพิ่มเติมนั้นศาลชั้นต้นไม่อนุญาตให้จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมชอบด้วยกฎหมายแล้ว ศาลฎีกาฟังข้อเท็จจริงว่า นายโสภณ สามารถ ขับรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๙๕๔๕ ของโจทก์ที่ ๑ ชนกับรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๗๒๘๓ ของจำเลยที่ ๓ ซึ่งมีนายแม้น ถ้วยงามลูกจ้างของจำเลยที่ ๒ ที่ ๓ เป็นคนขับ ไปในทางการที่จ้างโดยเหตุเกิดเพราะความประมาทเลินเล่อของนายแม้นฝ่ายเดียว โจทก์ที่ ๒ ในฐานะผู้รับประกันภัยรถยนต์ของโจทก์ที่ ๑ ได้จ่ายค่าเสียหายในการซ่อมรถยนต์ไปแล้วจึงได้รับช่วงสิทธิของโจทก์ที่ ๑ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๒๒๖, ๘๘๐ จำเลยที่ ๑ เป็นผู้รับประกันภัยรถยนต์คันที่นายแม้น ถ้วยงามขับ และวินิจฉัยปัญหาข้อกฎหมายต่อไปว่า ตามกรมธรรม์ประกันภัยจำเลยที่ ๑ จะใช้ค่าสินไหมทดแทนในนามของจำเลยที่ ๓ ซึ่งจำเลยที่ ๓ ต้องรับผิดตามกฎหมายเพื่อความเสียหายต่อทรัพย์สินของบุคคลภายนอกเนื่องจากอุบัติเหตุอันเกิดจากการใช้รถยนต์ในระหว่างระยะเวลาประกันภัยโดยกำหนดจำนวนเงินไว้ ๑๐๐,๐๐๐ บาท อันเป็นการประกันภัยค้ำจุนตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๘๘๗ แต่ได้มีเงื่อนไขยกเว้นตามข้อ ๒.๑๑,๒.๑๑.๗ ไม่คุ้มครองความรับผิดอันเกิดจากการขับขี่โดยบุคคลที่ไม่ได้รับอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมายหรือเคยได้รับแต่ถูกตัดสิทธิตามกฎหมาย เห็นว่าการมีเงื่อนไขตามกรมธรรม์ประกันภัยดังกล่าวก็เพื่อป้องกันไม่ให้ผู้ที่ไม่มีความสามารถทำการขับขี่รถยนต์ที่เอาประกันภัย เพราะจะเกิดอุบัติเหตุได้ง่าย อันทำให้จำเลยที่ ๑ ต้องเสี่ยงภัยมากขึ้นแต่นายแม้น ถ้วยงาม ลูกจ้างขับรถยนต์ของจำเลยที่ ๒ ที่ ๓ ได้รับใบอนุญาตขับขี่รถยนต์ของกรมตำรวจ นายแม้นย่อมมีความรู้ความสามารถในการขับรถยนต์ได้ นายแม้นจึงเป็นผู้ที่ได้รับอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมายแล้วนายแม้นขับรถยนต์ที่จำเลยที่ ๑ รับประกันภัยไว้ โดยประมาทเป็นเหตุให้ชนกับรถยนต์ของโจทก์ที่ ๑ จึงไม่เป็นการผิดเงื่อนไขข้อ ๒.๑๑.๗ ตามกรมธรรม์ดังกล่าว จำเลยที่ ๑ ต้องร่วมรับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้โจทก์ทั้งสอง พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3431/2529นายวรพรต ตุลารัตนพงษ์ กับพวกโจทก์บริษัทพิพัทธ์ประกันภัย จำกัด กับพวกจำเลย ป.พ.พ. ม. 867, ม. 887 ป.วิ.พ. ม. 88จำเลยยื่นคำขอระบุพยานเพิ่มเติม ภายหลังสืบพยานโจทก์ซึ่งมีหน้าที่นำสืบก่อนเสร็จเพื่อแสดงว่าเอกสารท้ายฟ้องที่แสดงรายละเอียดของรายการซ่อมรถยนต์ของโจทก์ ตลอดถึงราคาว่าซ่อมอะไรราคาเท่าไรนั้นเป็นเอกสารปลอม เมื่อจำเลยได้นำสืบบุคคลอื่นเป็นพยานแล้วว่าราคาตามรายการต่างๆ สูงเกินไป และค่าเสียหายในการซ่อมรถยนต์ของโจทก์นี้ แม้จำเลยไม่ได้นำสืบหักล้าง ศาลก็ต้องวินิจฉัยชี้ขาดและกำหนดให้ตามสมควรอยู่แล้วการที่จะนำสืบว่าลายมือชื่อในเอกสารดังกล่าวเป็นลายมือปลอม จึงไม่เป็นการอ้างพยานหลักฐานเพื่อให้การวินิจฉัยชี้ขาดข้อสำคัญแห่งประเด็นเป็นไปโดยเที่ยงธรรมและไม่จำเป็นต้องสืบพยานที่ขออ้างเพิ่มเติมนั้น ศาลชั้นต้นไม่อนุญาตให้จำเลยยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมชอบด้วยกฎหมายแล้ว ตามกรมธรรม์ประกันภัยมีเงื่อนไขยกเว้นไม่คุ้มครองความรับผิดอันเกิดจากการขับขี่โดยบุคคลที่ไม่ได้รับอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมายหรือเคยได้รับแต่ถูกตัดสิทธิตามกฎหมาย การมีเงื่อนไขดังกล่าวก็เพื่อป้องกันไม่ให้ผู้ที่ไม่มีความสามารถทำการขับรถยนต์ที่เอาประกันภัย เพราะจะเกิดอุบัติเหตุได้ง่ายอันจะทำให้จำเลยที่ 1 จะต้องเสี่ยงภัยมากขึ้นม.ลูกจ้างของจำเลยที่ 2 ที่ 3 ได้รับใบอนุญาตขับขี่รถยนต์ของกรมตำรวจย่อมมีความรู้ความสามารถในการขับรถยนต์ได้ ม. จึงเป็นผู้ที่ได้รับอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมาย ม. ขับรถยนต์บรรทุกที่จำเลยที่ 1 รับประกันไว้จากจำเลยที่ 2 ที่ 3 โดยประมาทเป็นเหตุให้ชนกับรถยนต์ของโจทก์ที่ 1 จึงไม่เป็นการผิดเงื่อนไขตามกรมธรรม์ดังกล่าวจำเลยที่ 1 ต้องร่วมรับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้โจทก์ทั้งสองโจทก์ฟ้องว่า โจทก์ที่ ๑ เป็นเจ้าของผู้ครอบครองรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๙๕๔๕ ซึ่งเช่าซื้อมาจากบริษัทฮั่งเชียงจั่น จำกัด โจทก์ที่ ๒ ได้รับประกันภัยรถยนต์คันดังกล่าวจากบริษัทฮั่วเชียงจั่น จำกัด จำเลยที่ ๑ เป็นผู้รับประกันภัยรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๗๒๘๓ ไว้จากจำเลยที่ ๒ ที่ ๓ และห้างหุ้นส่วนจำกัดอาภากรชลบุรี แบบชดใช้ความเสียหายให้กับบุคคลภายนอก จำเลยที่ ๓ เป็นหุ้นส่วนผู้จัดการของห้างหุ้นส่วนจำกัดจำเลยที่ ๒ จำเลยที่ ๒ ที่ ๓ นำรถยนต์คันดังกล่าวไปวิ่งร่วมหาประโยชน์ร่วมกับจำเลยที่ ๔ จำเลยที่ ๒ ที่ ๓ และที่ ๔ ร่วมกันเป็นนายจ้างของนายแม้น ถ้วยงาม คนขับรถ เมื่อวันที่ ๑๔ มกราคม ๒๕๒๒ นายแม้น ถ้วยงามได้ขับรถยนต์คันหมายเลขทะบียน ช.บ.-๔๗๒๘๓ ไปในทางการที่จ้างให้กับจำเลยที่ ๒ ที่ ๓ ที่ ๔ ด้วยความประมาทปราศจากความระมัดระวังชนรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๙๕๔๕ ซึ่งมีนายโสภณ สามารถลูกจ้างของโจทก์ที่ ๑ ขับ คนขับรถทั้งสองคันถึงแก่ความตาย รถคันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๙๕๔๕ ได้รับความเสียหาย โจทก์ที่ ๒ ได้จ่ายค่าซ่อมไปแทนผู้เอาประกันภัยจึงรับช่วงสิทธิมาฟ้องจำเลยทั้งสี่คดีนี้ โจทก์ที่ ๑ ยังได้รับความเสียหายในการขาดประโยชน์ในการใช้รถรับจ้างบรรทุกสินค้าและดอกเบี้ย จึงขอศาลพิพากษาบังคับให้จำเลยทั้งสี่ร่วมกันชำระค่าเสียหาย พร้อมทั้งดอกเบี้ยให้โจทก์ทั้งสอง จำเลยที่ ๑ ที่ ๓ ที่ ๔ ให้การต่อสู้หลายประการรวมทั้งว่ากรมธรรม์ประกันภัยมีเงื่อนไขว่าไม่คุ้มครองความรับผิดอันเกิดจากการขับขี่รถยนต์โดยบุคคลที่ไม่ได้รับใบอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมาย นายแม้น ถ้วยงาม ไม่มีใบอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมาย จำเลยที่ ๑ ไม่ต้องรับผิดตามฟ้องและตามกรมธรรม์ประกันภัย จำเลยที่ ๑ต้องรับผิดเพื่อความเสียหายของบุคคลภายนอกไม่เกิน ๑๐๐,๐๐๐ บาท ขอให้ยกฟ้อง จำเลยที่ ๒ ขาดนัดยื่นคำให้การ ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยที่ ๑ ที่ ๒ และที่ ๓ ร่วมกันชำระค่าเสียหายให้โจทก์ที่ ๑ เป็นเงิน ๑๐๐,๐๐๐ บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยในอัตราร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปีนับแต่วันที่๑๔ มกราคม ๒๕๒๒ ไปจนกว่าจะชำระเสร็จให้จำเลยที่ ๑ ที่ ๒ และที่ ๓ ร่วมกันชำระค่าเสียหายให้โจทก์ที่ ๒ เป็นเงิน ๗๖,๒๕๐ บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยในอัตราร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปีนับแต่วันที่ ๑๔ มกราคม ๒๕๒๒ ไปจนกว่าจะชำระเสร็จ ทั้งนี้ โดยให้จำเลยที่ ๑ร่วมรับผิดต่อโจทก์ที่ ๑ และที่ ๒ รวมกันเป็นเงินไม่เกิน ๑๐๐,๐๐๐ บาท ดอกเบี้ยในอัตราร้อยละเจ็ดครึ่งต่อปีนับแต่วันละเมิดไปจนกว่าจะชำระเสร็จ จำเลยที่ ๑ ที่ ๒ และที่ ๓ อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยที่ ๑ ที่ ๒ และที่ ๓ ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ปัญหาที่จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ขอยื่นบัญชีพยานเพิ่มเติมเมื่อวันที่ ๒๑ มกราคม ๒๕๒๖ หลังจากสืบพยานโจทก์เสร็จสิ้นแล้ว ศาลชั้นต้นมีคำสั่งไม่อนุญาตนั้น ตามที่ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา ๘๘ บัญญัติไว้ จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ จะต้องยื่นบัญชีระบุพยานก่อนวันสืบพยานไม่น้อยกว่าสามวัน ถ้าจะยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมก็ต้องยื่นต่อศาลก่อนที่ได้เสร็จการสืบพยานหลักฐานของฝ่ายโจทก์ซึ่งมีหน้าที่นำสืบก่อน เมื่อระยะเวลาดังกล่าวได้สิ้นสุดลงแล้ว จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ มีเหตุอันสมควสรแสดงว่าตนไม่สามารถทราบได้ว่าต้องนำพยานหลักฐานบางอย่างมาสืบเพื่อประโยชน์ของตนหรือไม่ทราบว่าพยานหลักฐานบางอย่างได้มีอยู่หรือมีเหตุอันสมควรอื่นใดจำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ชอบที่จะยื่นคำร้องต่อศาลก่อนพิพากษาคดีขออนุญาตอ้างพยานหลักฐานเช่นว่านั้น ถ้าศาลเห็นว่าเพื่อให้การวินิจฉัยชี้ขาดข้อสำคัญแห่งประเด็นเป็นไปโดยเที่ยงธรรม จำเป็นจะต้องสืบพยานเช่นว่านั้น ก็ให้ศาลอนุญาตตามคำขอซึ่งจำเลยที่ ๒ และที่ ๓ โต้แย้งคำสั่งศาลชั้นต้นเฉพาะที่ไม่อนุญาตให้จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ระบุคำเบิกความเป็นพยานของนายปี๊ แซ่เตียว เพิ่มเติมเท่านั้นเห็นว่าจำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ได้อ้างว่าพยานหลักฐานที่ขอระบุเพิ่มเติมจะแสดงว่าเอกสารท้ายฟ้องหมายเลข ๗ (เอกสารหมาย จ.๔) เป็นเอกสารที่ลงลายมือชื่อปลอม เอกสารดังกล่าวแสดงรายละเอียดของรายการซ่อมรถยนต์ของโจทก์ที่ ๑ ตลอดถึงราคาว่าซ่อมอะไร ราคาเท่าไร ซึ่งจำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ก็นำสืบนายประเทือง กาญจนนางกุลภินทร์เป็นพยานว่าราคาตามรายการต่าง ๆ สูงเกินไปแล้ว และค่าเสียหายในการซ่อมรถยนต์ของโจทก์ที่ ๑ นี้แม้จำเลยไม่ได้นำสืบหักล้าง ศาลก็ต้องวินิจฉัยชี้ขาดและกำหนดให้ตามสมควรอยู่แล้ว การที่จะนำสืบว่าลายมือชื่อในเอกสารหมาย จ.๔ เป็นลายมือปลอมจึงไม่เป็นการขออ้างพยานหลักฐานเพื่อให้การวินิจฉัยชี้ขาดข้อสำคัญแห่งประเด็นเป็นไปโดยเที่ยงธรรม และไม่จำเป็นต้องสืบพนายที่ขออ้างเพิ่มเติมนั้นศาลชั้นต้นไม่อนุญาตให้จำเลยที่ ๒ และที่ ๓ ยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมชอบด้วยกฎหมายแล้ว ศาลฎีกาฟังข้อเท็จจริงว่า นายโสภณ สามารถ ขับรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๙๕๔๕ ของโจทก์ที่ ๑ ชนกับรถยนต์คันหมายเลขทะเบียน ช.บ.-๔๗๒๘๓ ของจำเลยที่ ๓ ซึ่งมีนายแม้น ถ้วยงามลูกจ้างของจำเลยที่ ๒ ที่ ๓ เป็นคนขับ ไปในทางการที่จ้างโดยเหตุเกิดเพราะความประมาทเลินเล่อของนายแม้นฝ่ายเดียว โจทก์ที่ ๒ ในฐานะผู้รับประกันภัยรถยนต์ของโจทก์ที่ ๑ ได้จ่ายค่าเสียหายในการซ่อมรถยนต์ไปแล้วจึงได้รับช่วงสิทธิของโจทก์ที่ ๑ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๒๒๖, ๘๘๐ จำเลยที่ ๑ เป็นผู้รับประกันภัยรถยนต์คันที่นายแม้น ถ้วยงามขับ และวินิจฉัยปัญหาข้อกฎหมายต่อไปว่า ตามกรมธรรม์ประกันภัยจำเลยที่ ๑ จะใช้ค่าสินไหมทดแทนในนามของจำเลยที่ ๓ ซึ่งจำเลยที่ ๓ ต้องรับผิดตามกฎหมายเพื่อความเสียหายต่อทรัพย์สินของบุคคลภายนอกเนื่องจากอุบัติเหตุอันเกิดจากการใช้รถยนต์ในระหว่างระยะเวลาประกันภัยโดยกำหนดจำนวนเงินไว้ ๑๐๐,๐๐๐ บาท อันเป็นการประกันภัยค้ำจุนตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๘๘๗ แต่ได้มีเงื่อนไขยกเว้นตามข้อ ๒.๑๑,๒.๑๑.๗ ไม่คุ้มครองความรับผิดอันเกิดจากการขับขี่โดยบุคคลที่ไม่ได้รับอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมายหรือเคยได้รับแต่ถูกตัดสิทธิตามกฎหมาย เห็นว่าการมีเงื่อนไขตามกรมธรรม์ประกันภัยดังกล่าวก็เพื่อป้องกันไม่ให้ผู้ที่ไม่มีความสามารถทำการขับขี่รถยนต์ที่เอาประกันภัย เพราะจะเกิดอุบัติเหตุได้ง่าย อันทำให้จำเลยที่ ๑ ต้องเสี่ยงภัยมากขึ้นแต่นายแม้น ถ้วยงาม ลูกจ้างขับรถยนต์ของจำเลยที่ ๒ ที่ ๓ ได้รับใบอนุญาตขับขี่รถยนต์ของกรมตำรวจ นายแม้นย่อมมีความรู้ความสามารถในการขับรถยนต์ได้ นายแม้นจึงเป็นผู้ที่ได้รับอนุญาตให้ขับรถยนต์ตามกฎหมายแล้วนายแม้นขับรถยนต์ที่จำเลยที่ ๑ รับประกันภัยไว้ โดยประมาทเป็นเหตุให้ชนกับรถยนต์ของโจทก์ที่ ๑ จึงไม่เป็นการผิดเงื่อนไขข้อ ๒.๑๑.๗ ตามกรมธรรม์ดังกล่าว จำเลยที่ ๑ ต้องร่วมรับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้โจทก์ทั้งสอง พิพากษายืน(ประพันธ์ ผลฉาย-ประการ กาญจนศูนย์-พลจิตต์ ดียืน)ศาลแพ่ง - นายอากาศ บำรุงชีพศาลอุทธรณ์ - นายเฉลิม การปลื้มจิตต์แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ