คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2556/2538หลักกฎหมาย: ศาลชั้นต้นฟังข้อเท็จจริงว่าโจทก์ติดตั้งชุดมอเตอร์เกียร์ให้จำเลยไม่ตรงตามสัญญาจนต่อมาได้เสียหายทั้งชุดโจทก์ต้องรับผิดในความเสียหายส่วนนี้ตามฟ้องแย้งจำนวน80,000บาทโดยให้หักกับเงินจำนวน200,000บาทที่จำเลยค้างชำระแก่โจทก์ในงานงวดสุดท้ายและพิพากษาให้จำเลยใช้เงินแก่โจทก์จำนวน120,000บาทโจทก์และจำเลยมิได้อุทธรณ์เกี่ยวกับจำนวนความเสียหายตามฟ้องแย้งคำพิพากษาศาลชั้นต้นเกี่ยวกับจำนวนเงินตามฟ้องแย้งจึงยุติถึงที่สุดแล้วการที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่าจำเลยต้องเสียหายเป็นจำนวนเงิน150,000บาทตามฟ้องแย้งและนำมาหักกลบลบหนี้กับโจทก์จึงไม่ชอบโจทก์ ฟ้อง ขอ บังคับ ให้ จำเลย ชำระ เงิน จำนวน 200,000 บาทพร้อม ดอกเบี้ย ใน อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี นับแต่ วันที่ 8 มิถุนายน2532 จน ถึง วัน ชำระ เสร็จจำเลย ให้การ และ ฟ้องแย้ง และ แก้ไข คำให้การ และ ฟ้องแย้งขอให้ พิพากษายก ฟ้อง และ ขอให้ บังคับ โจทก์ ชำระ เงิน 150,000 บาท พร้อมด้วย ดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี ใน ต้นเงิน ดังกล่าว นับ จากวันฟ้อง แย้ง จนกว่า จะ ชำระ เสร็จ แก่ จำเลยโจทก์ ให้การ แก้ฟ้อง แย้ง ขอให้ ยกฟ้อง แย้งศาลชั้นต้น พิพากษา ให้ จำเลย ใช้ เงิน แก่ โจทก์ 120,000 บาท พร้อมดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี นับแต่ วันฟ้อง จนกว่า จำเลย จะชำระ เสร็จ แก่ โจทก์จำเลย อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ พิพากษาแก้ เป็น ว่า ให้ จำเลย ใช้ เงิน แก่ โจทก์ จำนวน50,000 บาท และ ยกฟ้อง แย้ง ของ จำเลย นอกจาก ที่ แก้ คง ให้ เป็น ไปตาม คำพิพากษา ศาลชั้นต้นโจทก์ ฎีกาศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "คง มี ปัญหา เฉพาะ ข้อกฎหมาย ตาม ฎีกา ของโจทก์ ว่า การ ที่ ศาลอุทธรณ์ นำ เอา ค่าเสียหาย ตาม ฟ้องแย้ง ของ จำเลยมา หักกลบลบหนี้ จาก จำนวน ที่ โจทก์ เรียกร้อง ตาม ฟ้อง โดย จำเลย มิได้อุทธรณ์ เกี่ยวกับ ฟ้องแย้ง ของ จำเลย นั้น ชอบ ด้วย วิธีพิจารณา ความ หรือไม่เห็นว่า ศาลชั้นต้น ฟัง ข้อเท็จจริง ว่า โจทก์ ติด ตั้ง ชุด มอเตอร์ เกียร์ให้ จำเลย ไม่ ตรง ตาม สัญญา จน ต่อมา ได้เสีย หาย ทั้ง ชุด โจทก์ ต้อง รับผิด ในความเสียหาย ส่วน นี้ ต่อ จำเลย ซึ่ง มี จำนวน 80,000 บาท โดย ให้ หักกับ เงิน จำนวน 200,000 บาท ที่ จำเลย ค้างชำระ แก่ โจทก์ ใน งานงวด สุดท้าย พิพากษา ให้ จำเลย ใช้ เงิน แก่ โจทก์ จำนวน 120,000 บาทพร้อม ด้วย ดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี นับแต่ วันฟ้อง จนกว่า จะชำระ เสร็จ แก่ โจทก์ จำเลย อุทธรณ์ เพียง ว่า เมื่อ โจทก์ ผิดสัญญางวด สุดท้าย คือ ไม่ ติด ตั้ง ชุด มอเตอร์ เกียร์ให้ จำเลย ให้ ถูกต้อง ตามสัญญา เช่นนี้ โจทก์ ย่อม ไม่มี สิทธิเรียกร้อง เอา ค่า สินจ้าง ใน งวดสุดท้าย จาก จำเลย จำเลย ไม่ต้อง รับผิด ต่อ โจทก์ ขอให้ ยกฟ้อง โจทก์ และจำเลย มิได้ อุทธรณ์ เกี่ยวกับ จำนวน ความเสียหาย ตาม ฟ้องแย้ง ของ จำเลยคำพิพากษา ศาลชั้นต้น เกี่ยวกับ ฟ้องแย้ง ของ จำเลย จึง ยุติ ถึงที่สุด แล้วและ ย่อม มีผล ผูกพัน คู่ความ ตาม ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 145 ศาลอุทธรณ์ จึง ไม่มี อำนาจ ไป วินิจฉัย เกี่ยวกับ ฟ้องแย้ง ของจำเลย อีก ดังนั้น ที่ ศาลอุทธรณ์ วินิจฉัย แล้ว ฟัง ว่า จำเลย ต้อง เสียหายไป เพราะ เหตุ ที่ โจทก์ ติด ตั้ง ชุด มอเตอร์ เกียร์ให้ จำเลย ไม่ ตรง ตามสัญญา เป็น จำนวนเงิน 150,000 บาท ตาม ฟ้องแย้ง ของ จำเลย และ นำ มาหักกลบลบหนี้ กับ โจทก์ นั้น จึง ไม่ชอบ ฎีกา ของ โจทก์ ฟังขึ้น "พิพากษาแก้ เป็น ว่า ให้ จำเลย ใช้ เงิน 120,000 บาท แก่ โจทก์พร้อม ด้วย ดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี นับแต่ วันฟ้อง จนกว่าจำเลย จะ ชำระ เสร็จ แก่ โจทก์ คำขอ ตาม ฟ้องแย้ง นอกจาก ที่ ได้ นำ มา หักกลบ ลบ หนี้ จำนวน 80,000 บาท และ ดอกเบี้ย ให้ยก เสีย นอกจาก ที่ แก้ให้ เป็น ไป ตาม คำพิพากษา ศาลอุทธรณ์ ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2556/2538บริษัท ไฮโดรเท็ค จำกัดโจทก์บริษัท สยามแคลเซียม จำกัดจำเลย ป.วิ.พ. ม. 145, ม. 240ศาลชั้นต้นฟังข้อเท็จจริงว่าโจทก์ติดตั้งชุดมอเตอร์เกียร์ให้จำเลยไม่ตรงตามสัญญาจนต่อมาได้เสียหายทั้งชุดโจทก์ต้องรับผิดในความเสียหายส่วนนี้ตามฟ้องแย้งจำนวน80,000บาทโดยให้หักกับเงินจำนวน200,000บาทที่จำเลยค้างชำระแก่โจทก์ในงานงวดสุดท้ายและพิพากษาให้จำเลยใช้เงินแก่โจทก์จำนวน120,000บาทโจทก์และจำเลยมิได้อุทธรณ์เกี่ยวกับจำนวนความเสียหายตามฟ้องแย้งคำพิพากษาศาลชั้นต้นเกี่ยวกับจำนวนเงินตามฟ้องแย้งจึงยุติถึงที่สุดแล้วการที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่าจำเลยต้องเสียหายเป็นจำนวนเงิน150,000บาทตามฟ้องแย้งและนำมาหักกลบลบหนี้กับโจทก์จึงไม่ชอบโจทก์ ฟ้อง ขอ บังคับ ให้ จำเลย ชำระ เงิน จำนวน 200,000 บาทพร้อม ดอกเบี้ย ใน อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี นับแต่ วันที่ 8 มิถุนายน2532 จน ถึง วัน ชำระ เสร็จจำเลย ให้การ และ ฟ้องแย้ง และ แก้ไข คำให้การ และ ฟ้องแย้งขอให้ พิพากษายก ฟ้อง และ ขอให้ บังคับ โจทก์ ชำระ เงิน 150,000 บาท พร้อมด้วย ดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี ใน ต้นเงิน ดังกล่าว นับ จากวันฟ้อง แย้ง จนกว่า จะ ชำระ เสร็จ แก่ จำเลยโจทก์ ให้การ แก้ฟ้อง แย้ง ขอให้ ยกฟ้อง แย้งศาลชั้นต้น พิพากษา ให้ จำเลย ใช้ เงิน แก่ โจทก์ 120,000 บาท พร้อมดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี นับแต่ วันฟ้อง จนกว่า จำเลย จะชำระ เสร็จ แก่ โจทก์จำเลย อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ พิพากษาแก้ เป็น ว่า ให้ จำเลย ใช้ เงิน แก่ โจทก์ จำนวน50,000 บาท และ ยกฟ้อง แย้ง ของ จำเลย นอกจาก ที่ แก้ คง ให้ เป็น ไปตาม คำพิพากษา ศาลชั้นต้นโจทก์ ฎีกาศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "คง มี ปัญหา เฉพาะ ข้อกฎหมาย ตาม ฎีกา ของโจทก์ ว่า การ ที่ ศาลอุทธรณ์ นำ เอา ค่าเสียหาย ตาม ฟ้องแย้ง ของ จำเลยมา หักกลบลบหนี้ จาก จำนวน ที่ โจทก์ เรียกร้อง ตาม ฟ้อง โดย จำเลย มิได้อุทธรณ์ เกี่ยวกับ ฟ้องแย้ง ของ จำเลย นั้น ชอบ ด้วย วิธีพิจารณา ความ หรือไม่เห็นว่า ศาลชั้นต้น ฟัง ข้อเท็จจริง ว่า โจทก์ ติด ตั้ง ชุด มอเตอร์ เกียร์ให้ จำเลย ไม่ ตรง ตาม สัญญา จน ต่อมา ได้เสีย หาย ทั้ง ชุด โจทก์ ต้อง รับผิด ในความเสียหาย ส่วน นี้ ต่อ จำเลย ซึ่ง มี จำนวน 80,000 บาท โดย ให้ หักกับ เงิน จำนวน 200,000 บาท ที่ จำเลย ค้างชำระ แก่ โจทก์ ใน งานงวด สุดท้าย พิพากษา ให้ จำเลย ใช้ เงิน แก่ โจทก์ จำนวน 120,000 บาทพร้อม ด้วย ดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี นับแต่ วันฟ้อง จนกว่า จะชำระ เสร็จ แก่ โจทก์ จำเลย อุทธรณ์ เพียง ว่า เมื่อ โจทก์ ผิดสัญญางวด สุดท้าย คือ ไม่ ติด ตั้ง ชุด มอเตอร์ เกียร์ให้ จำเลย ให้ ถูกต้อง ตามสัญญา เช่นนี้ โจทก์ ย่อม ไม่มี สิทธิเรียกร้อง เอา ค่า สินจ้าง ใน งวดสุดท้าย จาก จำเลย จำเลย ไม่ต้อง รับผิด ต่อ โจทก์ ขอให้ ยกฟ้อง โจทก์ และจำเลย มิได้ อุทธรณ์ เกี่ยวกับ จำนวน ความเสียหาย ตาม ฟ้องแย้ง ของ จำเลยคำพิพากษา ศาลชั้นต้น เกี่ยวกับ ฟ้องแย้ง ของ จำเลย จึง ยุติ ถึงที่สุด แล้วและ ย่อม มีผล ผูกพัน คู่ความ ตาม ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 145 ศาลอุทธรณ์ จึง ไม่มี อำนาจ ไป วินิจฉัย เกี่ยวกับ ฟ้องแย้ง ของจำเลย อีก ดังนั้น ที่ ศาลอุทธรณ์ วินิจฉัย แล้ว ฟัง ว่า จำเลย ต้อง เสียหายไป เพราะ เหตุ ที่ โจทก์ ติด ตั้ง ชุด มอเตอร์ เกียร์ให้ จำเลย ไม่ ตรง ตามสัญญา เป็น จำนวนเงิน 150,000 บาท ตาม ฟ้องแย้ง ของ จำเลย และ นำ มาหักกลบลบหนี้ กับ โจทก์ นั้น จึง ไม่ชอบ ฎีกา ของ โจทก์ ฟังขึ้น "พิพากษาแก้ เป็น ว่า ให้ จำเลย ใช้ เงิน 120,000 บาท แก่ โจทก์พร้อม ด้วย ดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี นับแต่ วันฟ้อง จนกว่าจำเลย จะ ชำระ เสร็จ แก่ โจทก์ คำขอ ตาม ฟ้องแย้ง นอกจาก ที่ ได้ นำ มา หักกลบ ลบ หนี้ จำนวน 80,000 บาท และ ดอกเบี้ย ให้ยก เสีย นอกจาก ที่ แก้ให้ เป็น ไป ตาม คำพิพากษา ศาลอุทธรณ์(อุดม มั่งมีดี-สันติ ทักราล-สวรรค์ ศักดารักษ์)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุการหักกลบลบหนี้สามารถกระทำได้โดยการฟ้องแย้งขอหักกลบลบหนี้ซึ่งต้องอยู่ในบังคับของประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา179กล่าวคือคำฟ้องแย้งต้องเกี่ยวกับฟ้องเดิมพอที่จะรวมพิจารณาและชี้ขาดตัดสินคดีเข้าด้วยกันได้ส่วนใหญ่จึงพบบ่อยในกรณีสัญญาต่างตอบแทนเพราะคู่กรณีต่างมีหนี้ต่างตอบแทนกันอยู่ดังเช่นคำพิพากษาศาลฎีกาที่หมายเหตุนี้อย่างไรก็ตามการหักกลบลบหนี้นั้นไม่จำเป็นต้องฟ้องแย้งเข้ามาในคดีเดิมเสมอไปหากโจทก์ยอมรับว่าเป็นหนี้จริงหรือมิได้โต้แย้งในหนี้ที่ฝ่ายขอหักกลบและหนี้ที่ขอหักกลบนั้นเป็นหนี้ที่สามารถหักกลบลบหนี้กันได้ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา341-348แต่ถ้ามีการปฏิเสธหนี้ดังกล่าวแล้วก็ไม่สามารถหักกลบลบหนี้กันได้ต้องใช้วิธีการฟ้องแย้งเพื่อพิสูจน์หนี้กันก่อนหรืออาจฟ้องเป็นคดีใหม่แล้วขอหักกลบลบหนี้ในชั้นบังคับคดีตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา293ดังนั้นกรณีเช่นว่านี้ศาลจึงไม่จำต้องวินิจฉัยว่าหนี้ที่ขอหักกลบนั้นมีอยู่จริงหรือไม่(คำพิพากษาศาลฎีกาที่1812/2511644/2522)นอกจากนี้ในกรณีที่คู่ความตกลงกันย่อมให้มีการหักกลบลบหนี้กันได้ก็สามารถกระทำได้โดยไม่จำต้องพิจารณาว่าหนี้ดังกล่าวเกี่ยวข้องกับหนี้ตามฟ้องเดิมหรือไม่และไม่จำต้องฟ้องแย้งด้วยเช่นกัน(คำพิพากษาศาลฎีกาที่2108/2518) ?ทนงศักดิ์ดุลยกาญจน์?คำพิพากษา: โจทก์ ฟ้อง ขอ บังคับ ให้ จำเลย ชำระ เงิน จำนวน 200,000 บาทพร้อม ดอกเบี้ย ใน อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี นับแต่ วันที่ 8 มิถุนายน2532 จน ถึง วัน ชำระ เสร็จจำเลย ให้การ และ ฟ้องแย้ง และ แก้ไข คำให้การ และ ฟ้องแย้งขอให้ พิพากษายก ฟ้อง และ ขอให้ บังคับ โจทก์ ชำระ เงิน 150,000 บาท พร้อมด้วย ดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี ใน ต้นเงิน ดังกล่าว นับ จากวันฟ้อง แย้ง จนกว่า จะ ชำระ เสร็จ แก่ จำเลยโจทก์ ให้การ แก้ฟ้อง แย้ง ขอให้ ยกฟ้อง แย้งศาลชั้นต้น พิพากษา ให้ จำเลย ใช้ เงิน แก่ โจทก์ 120,000 บาท พร้อมดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี นับแต่ วันฟ้อง จนกว่า จำเลย จะชำระ เสร็จ แก่ โจทก์จำเลย อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ พิพากษาแก้ เป็น ว่า ให้ จำเลย ใช้ เงิน แก่ โจทก์ จำนวน50,000 บาท และ ยกฟ้อง แย้ง ของ จำเลย นอกจาก ที่ แก้ คง ให้ เป็น ไปตาม คำพิพากษา ศาลชั้นต้นโจทก์ ฎีกาศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "คง มี ปัญหา เฉพาะ ข้อกฎหมาย ตาม ฎีกา ของโจทก์ ว่า การ ที่ ศาลอุทธรณ์ นำ เอา ค่าเสียหาย ตาม ฟ้องแย้ง ของ จำเลยมา หักกลบลบหนี้ จาก จำนวน ที่ โจทก์ เรียกร้อง ตาม ฟ้อง โดย จำเลย มิได้อุทธรณ์ เกี่ยวกับ ฟ้องแย้ง ของ จำเลย นั้น ชอบ ด้วย วิธีพิจารณา ความ หรือไม่เห็นว่า ศาลชั้นต้น ฟัง ข้อเท็จจริง ว่า โจทก์ ติด ตั้ง ชุด มอเตอร์ เกียร์ให้ จำเลย ไม่ ตรง ตาม สัญญา จน ต่อมา ได้เสีย หาย ทั้ง ชุด โจทก์ ต้อง รับผิด ในความเสียหาย ส่วน นี้ ต่อ จำเลย ซึ่ง มี จำนวน 80,000 บาท โดย ให้ หักกับ เงิน จำนวน 200,000 บาท ที่ จำเลย ค้างชำระ แก่ โจทก์ ใน งานงวด สุดท้าย พิพากษา ให้ จำเลย ใช้ เงิน แก่ โจทก์ จำนวน 120,000 บาทพร้อม ด้วย ดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี นับแต่ วันฟ้อง จนกว่า จะชำระ เสร็จ แก่ โจทก์ จำเลย อุทธรณ์ เพียง ว่า เมื่อ โจทก์ ผิดสัญญางวด สุดท้าย คือ ไม่ ติด ตั้ง ชุด มอเตอร์ เกียร์ให้ จำเลย ให้ ถูกต้อง ตามสัญญา เช่นนี้ โจทก์ ย่อม ไม่มี สิทธิเรียกร้อง เอา ค่า สินจ้าง ใน งวดสุดท้าย จาก จำเลย จำเลย ไม่ต้อง รับผิด ต่อ โจทก์ ขอให้ ยกฟ้อง โจทก์ และจำเลย มิได้ อุทธรณ์ เกี่ยวกับ จำนวน ความเสียหาย ตาม ฟ้องแย้ง ของ จำเลยคำพิพากษา ศาลชั้นต้น เกี่ยวกับ ฟ้องแย้ง ของ จำเลย จึง ยุติ ถึงที่สุด แล้วและ ย่อม มีผล ผูกพัน คู่ความ ตาม ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 145 ศาลอุทธรณ์ จึง ไม่มี อำนาจ ไป วินิจฉัย เกี่ยวกับ ฟ้องแย้ง ของจำเลย อีก ดังนั้น ที่ ศาลอุทธรณ์ วินิจฉัย แล้ว ฟัง ว่า จำเลย ต้อง เสียหายไป เพราะ เหตุ ที่ โจทก์ ติด ตั้ง ชุด มอเตอร์ เกียร์ให้ จำเลย ไม่ ตรง ตามสัญญา เป็น จำนวนเงิน 150,000 บาท ตาม ฟ้องแย้ง ของ จำเลย และ นำ มาหักกลบลบหนี้ กับ โจทก์ นั้น จึง ไม่ชอบ ฎีกา ของ โจทก์ ฟังขึ้น "พิพากษาแก้ เป็น ว่า ให้ จำเลย ใช้ เงิน 120,000 บาท แก่ โจทก์พร้อม ด้วย ดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี นับแต่ วันฟ้อง จนกว่าจำเลย จะ ชำระ เสร็จ แก่ โจทก์ คำขอ ตาม ฟ้องแย้ง นอกจาก ที่ ได้ นำ มา หักกลบ ลบ หนี้ จำนวน 80,000 บาท และ ดอกเบี้ย ให้ยก เสีย นอกจาก ที่ แก้ให้ เป็น ไป ตาม คำพิพากษา ศาลอุทธรณ์ ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2556/2538บริษัท ไฮโดรเท็ค จำกัดโจทก์บริษัท สยามแคลเซียม จำกัดจำเลย ป.วิ.พ. ม. 145, ม. 240ศาลชั้นต้นฟังข้อเท็จจริงว่าโจทก์ติดตั้งชุดมอเตอร์เกียร์ให้จำเลยไม่ตรงตามสัญญาจนต่อมาได้เสียหายทั้งชุดโจทก์ต้องรับผิดในความเสียหายส่วนนี้ตามฟ้องแย้งจำนวน80,000บาทโดยให้หักกับเงินจำนวน200,000บาทที่จำเลยค้างชำระแก่โจทก์ในงานงวดสุดท้ายและพิพากษาให้จำเลยใช้เงินแก่โจทก์จำนวน120,000บาทโจทก์และจำเลยมิได้อุทธรณ์เกี่ยวกับจำนวนความเสียหายตามฟ้องแย้งคำพิพากษาศาลชั้นต้นเกี่ยวกับจำนวนเงินตามฟ้องแย้งจึงยุติถึงที่สุดแล้วการที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่าจำเลยต้องเสียหายเป็นจำนวนเงิน150,000บาทตามฟ้องแย้งและนำมาหักกลบลบหนี้กับโจทก์จึงไม่ชอบโจทก์ ฟ้อง ขอ บังคับ ให้ จำเลย ชำระ เงิน จำนวน 200,000 บาทพร้อม ดอกเบี้ย ใน อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี นับแต่ วันที่ 8 มิถุนายน2532 จน ถึง วัน ชำระ เสร็จจำเลย ให้การ และ ฟ้องแย้ง และ แก้ไข คำให้การ และ ฟ้องแย้งขอให้ พิพากษายก ฟ้อง และ ขอให้ บังคับ โจทก์ ชำระ เงิน 150,000 บาท พร้อมด้วย ดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี ใน ต้นเงิน ดังกล่าว นับ จากวันฟ้อง แย้ง จนกว่า จะ ชำระ เสร็จ แก่ จำเลยโจทก์ ให้การ แก้ฟ้อง แย้ง ขอให้ ยกฟ้อง แย้งศาลชั้นต้น พิพากษา ให้ จำเลย ใช้ เงิน แก่ โจทก์ 120,000 บาท พร้อมดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี นับแต่ วันฟ้อง จนกว่า จำเลย จะชำระ เสร็จ แก่ โจทก์จำเลย อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ พิพากษาแก้ เป็น ว่า ให้ จำเลย ใช้ เงิน แก่ โจทก์ จำนวน50,000 บาท และ ยกฟ้อง แย้ง ของ จำเลย นอกจาก ที่ แก้ คง ให้ เป็น ไปตาม คำพิพากษา ศาลชั้นต้นโจทก์ ฎีกาศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "คง มี ปัญหา เฉพาะ ข้อกฎหมาย ตาม ฎีกา ของโจทก์ ว่า การ ที่ ศาลอุทธรณ์ นำ เอา ค่าเสียหาย ตาม ฟ้องแย้ง ของ จำเลยมา หักกลบลบหนี้ จาก จำนวน ที่ โจทก์ เรียกร้อง ตาม ฟ้อง โดย จำเลย มิได้อุทธรณ์ เกี่ยวกับ ฟ้องแย้ง ของ จำเลย นั้น ชอบ ด้วย วิธีพิจารณา ความ หรือไม่เห็นว่า ศาลชั้นต้น ฟัง ข้อเท็จจริง ว่า โจทก์ ติด ตั้ง ชุด มอเตอร์ เกียร์ให้ จำเลย ไม่ ตรง ตาม สัญญา จน ต่อมา ได้เสีย หาย ทั้ง ชุด โจทก์ ต้อง รับผิด ในความเสียหาย ส่วน นี้ ต่อ จำเลย ซึ่ง มี จำนวน 80,000 บาท โดย ให้ หักกับ เงิน จำนวน 200,000 บาท ที่ จำเลย ค้างชำระ แก่ โจทก์ ใน งานงวด สุดท้าย พิพากษา ให้ จำเลย ใช้ เงิน แก่ โจทก์ จำนวน 120,000 บาทพร้อม ด้วย ดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี นับแต่ วันฟ้อง จนกว่า จะชำระ เสร็จ แก่ โจทก์ จำเลย อุทธรณ์ เพียง ว่า เมื่อ โจทก์ ผิดสัญญางวด สุดท้าย คือ ไม่ ติด ตั้ง ชุด มอเตอร์ เกียร์ให้ จำเลย ให้ ถูกต้อง ตามสัญญา เช่นนี้ โจทก์ ย่อม ไม่มี สิทธิเรียกร้อง เอา ค่า สินจ้าง ใน งวดสุดท้าย จาก จำเลย จำเลย ไม่ต้อง รับผิด ต่อ โจทก์ ขอให้ ยกฟ้อง โจทก์ และจำเลย มิได้ อุทธรณ์ เกี่ยวกับ จำนวน ความเสียหาย ตาม ฟ้องแย้ง ของ จำเลยคำพิพากษา ศาลชั้นต้น เกี่ยวกับ ฟ้องแย้ง ของ จำเลย จึง ยุติ ถึงที่สุด แล้วและ ย่อม มีผล ผูกพัน คู่ความ ตาม ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 145 ศาลอุทธรณ์ จึง ไม่มี อำนาจ ไป วินิจฉัย เกี่ยวกับ ฟ้องแย้ง ของจำเลย อีก ดังนั้น ที่ ศาลอุทธรณ์ วินิจฉัย แล้ว ฟัง ว่า จำเลย ต้อง เสียหายไป เพราะ เหตุ ที่ โจทก์ ติด ตั้ง ชุด มอเตอร์ เกียร์ให้ จำเลย ไม่ ตรง ตามสัญญา เป็น จำนวนเงิน 150,000 บาท ตาม ฟ้องแย้ง ของ จำเลย และ นำ มาหักกลบลบหนี้ กับ โจทก์ นั้น จึง ไม่ชอบ ฎีกา ของ โจทก์ ฟังขึ้น "พิพากษาแก้ เป็น ว่า ให้ จำเลย ใช้ เงิน 120,000 บาท แก่ โจทก์พร้อม ด้วย ดอกเบี้ย อัตรา ร้อยละ เจ็ด ครึ่ง ต่อ ปี นับแต่ วันฟ้อง จนกว่าจำเลย จะ ชำระ เสร็จ แก่ โจทก์ คำขอ ตาม ฟ้องแย้ง นอกจาก ที่ ได้ นำ มา หักกลบ ลบ หนี้ จำนวน 80,000 บาท และ ดอกเบี้ย ให้ยก เสีย นอกจาก ที่ แก้ให้ เป็น ไป ตาม คำพิพากษา ศาลอุทธรณ์(อุดม มั่งมีดี-สันติ ทักราล-สวรรค์ ศักดารักษ์)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุการหักกลบลบหนี้สามารถกระทำได้โดยการฟ้องแย้งขอหักกลบลบหนี้ซึ่งต้องอยู่ในบังคับของประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา179กล่าวคือคำฟ้องแย้งต้องเกี่ยวกับฟ้องเดิมพอที่จะรวมพิจารณาและชี้ขาดตัดสินคดีเข้าด้วยกันได้ส่วนใหญ่จึงพบบ่อยในกรณีสัญญาต่างตอบแทนเพราะคู่กรณีต่างมีหนี้ต่างตอบแทนกันอยู่ดังเช่นคำพิพากษาศาลฎีกาที่หมายเหตุนี้อย่างไรก็ตามการหักกลบลบหนี้นั้นไม่จำเป็นต้องฟ้องแย้งเข้ามาในคดีเดิมเสมอไปหากโจทก์ยอมรับว่าเป็นหนี้จริงหรือมิได้โต้แย้งในหนี้ที่ฝ่ายขอหักกลบและหนี้ที่ขอหักกลบนั้นเป็นหนี้ที่สามารถหักกลบลบหนี้กันได้ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา341-348แต่ถ้ามีการปฏิเสธหนี้ดังกล่าวแล้วก็ไม่สามารถหักกลบลบหนี้กันได้ต้องใช้วิธีการฟ้องแย้งเพื่อพิสูจน์หนี้กันก่อนหรืออาจฟ้องเป็นคดีใหม่แล้วขอหักกลบลบหนี้ในชั้นบังคับคดีตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา293ดังนั้นกรณีเช่นว่านี้ศาลจึงไม่จำต้องวินิจฉัยว่าหนี้ที่ขอหักกลบนั้นมีอยู่จริงหรือไม่(คำพิพากษาศาลฎีกาที่1812/2511644/2522)นอกจากนี้ในกรณีที่คู่ความตกลงกันย่อมให้มีการหักกลบลบหนี้กันได้ก็สามารถกระทำได้โดยไม่จำต้องพิจารณาว่าหนี้ดังกล่าวเกี่ยวข้องกับหนี้ตามฟ้องเดิมหรือไม่และไม่จำต้องฟ้องแย้งด้วยเช่นกัน(คำพิพากษาศาลฎีกาที่2108/2518) ?ทนงศักดิ์ดุลยกาญจน์?