กฎกระทรวงฉบับที่ ๔(พ.ศ. ๒๕๒๒)ออกตามความในพระราชบัญญัติจราจรทางบกพ.ศ. ๒๕๒๒[๑] อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๕ และมาตรา๑๘ แห่งพระราชบัญญัติจราจรทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยออกกฎกระทรวงไว้ ดังต่อไปนี้ข้อ ๑รถโรงเรียน รถบรรทุก หรือรถบรรทุกคนโดยสาร บรรทุกของได้ตามหลักเกณฑ์ดังต่อไปนี้(๑) สำหรับส่วนกว้าง ไม่เกินส่วนกว้างของรถ(๒) สำหรับส่วนยาว(ก) ในกรณีที่เป็นรถยนต์ด้านหน้ายื่นไม่เกินหน้าหม้อหรือกันชน ด้านหลังยื่นพ้นตัวรถไม่เกิน ๒.๕๐ เมตร(ข) ในกรณีที่เป็นรถพ่วงรถยนต์ ด้านหลังยื่นพ้นตัวรถไม่เกิน๒.๕๐ เมตร(ค)ในกรณีที่เป็นรถม้าสี่ล้อบรรทุกของด้านหน้ายื่นไม่เกินหน้ารถด้านหลังยื่นพ้นตัวรถไม่เกิน ๒.๕๐ เมตร(ง) ในกรณีที่เป็นเกวียน ด้านหน้ายื่นไม่เกิน ๑.๐๐ เมตรวัดจากแอก ด้านหลังยื่นพ้นตัวถังไม่เกิน ๒.๕๐ เมตร(จ) ในกรณีนอกจากที่ระบุไว้ใน (ก) (ข) (ค) และ (ง)ด้านหน้ายื่นไม่เกินตัวถัง ด้านหลังยื่นพ้นตัวรถไม่เกิน ๐.๕๐ เมตร(๓) สำหรับส่วนสูง(ก)[๒] ในกรณีที่เป็นรถบรรทุกรถม้าสี่ล้อบรรทุกของ หรือเกวียน ให้บรรทุกสูงไม่เกิน ๓.๐๐ เมตร จากพื้นทางเว้นแต่รถบรรทุกที่มีความกว้างของรถเกิน ๒.๓๐ เมตร ให้บรรทุกสูงไม่เกิน ๔.๐๐ เมตร จากพื้นทาง(ข) ในกรณีที่เป็นรถอื่นนอกจากที่ระบุไว้ใน (ก)ให้บรรทุกสูงไม่เกิน ๑.๕๐ เมตร(ค) ในกรณีที่เป็นรถชนิดที่ผู้ขับขี่อยู่หลังตัวรถให้บรรทุกสูงไม่เกินระดับที่ผู้ขับขี่มองเห็นพื้นทางข้างหน้าได้ในระยะตั้งแต่ ๓.๐๐เมตร จากรถ หรือน้อยกว่า(ง)[๓] ในกรณีที่เป็นรถบรรทุกซึ่งบรรทุกตู้สำหรับบรรจุสิ่งของให้บรรทุกสูงได้ไม่เกิน ๔.๒๐ เมตร จากพื้นทางข้อ ๒สำหรับรถที่ประกอบตัวถังสำเร็จรูปจากต่างประเทศและได้รับการจดทะเบียนถูกต้องตามกฎหมายแล้ว ให้บรรทุกของไม่เกินส่วนกว้าง ส่วนยาวและส่วนสูงของตัวถังที่ใช้บรรทุกข้อ ๓ให้บรรทุกของหรือคนไม่รวมผู้ขับขี่ได้ไม่เกินอัตรา ดังต่อไปนี้(๑) รถจักรยานยนต์ ให้บรรทุกของไม่เกิน ๕๐ กิโลกรัมหรือบรรทุกคนไม่เกินจำนวนที่นั่ง แต่ให้นั่งซ้อนท้ายได้เพียงคนเดียว(๒) รถจักรยานยนต์ที่มีพ่วงข้าง ให้บรรทุกของไม่เกิน ๑๕๐ กิโลกรัมหรือบรรทุกคนไม่เกินจำนวนที่นั่ง(๓) รถจักรยานสองล้อ ให้บรรทุกของอย่างเดียวไม่เกิน ๓๐กิโลกรัม(๔)รถจักรยานตั้งแต่สามล้อขึ้นไปสำหรับบรรทุกของ ให้บรรทุกของอย่างเดียวไม่เกิน ๑๕๐ กิโลกรัม(๕)รถจักรยานตั้งแต่สามล้อขึ้นไปสำหรับบรรทุกคน ให้บรรทุกคนไม่เกินสองคน กับเด็กอายุไม่เกินสิบขวบอีกไม่เกินสองคน หรือของไม่เกิน๑๕๐ กิโลกรัม(๖) รถที่ใช้คนลากเข็นคนเดียว ให้บรรทุกของอย่างเดียวไม่เกิน๑๕๐ กิโลกรัม(๗) รถที่ใช้คนลากเข็นเกินหนึ่งคน ให้บรรทุกของอย่างเดียวไม่เกิน๓๐๐ กิโลกรัม(๘) รถม้าสองล้อ ให้บรรทุกของไม่เกิน๒๐๐ กิโลกรัม หรือบรรทุกคนไม่เกินสองคน(๙) รถม้าสี่ล้อ ให้บรรทุกของไม่เกิน ๔๐๐ กิโลกรัมหรือบรรทุกคนไม่เกินสี่คน(๑๐) เกวียนเทียมสัตว์ตัวเดียว ให้บรรทุกของไม่เกิน ๕๐๐ กิโลกรัมหรือบรรทุกคนไม่เกินสิบคน(๑๑) เกวียนเทียมสัตว์เกินหนึ่งตัว ให้บรรทุกของไม่เกิน ๘๐๐กิโลกรัม หรือบรรทุกคนไม่เกินสิบคนในกรณีที่เป็นรถตาม (๕) (๘) (๙) (๑๐) หรือ (๑๑)เมื่อบรรทุกคนแล้วจะบรรทุกของด้วยก็ได้ แต่ต้องไม่เกินน้ำหนักที่กำหนดโดยให้ถือว่าคนหรือเด็กอายุเกินสิบขวบคนหนึ่งหนัก ๕๐ กิโลกรัมและเด็กอายุไม่เกินสิบขวบคนหนึ่งหนัก ๒๕ กิโลกรัมให้ไว้ ณ วันที่ ๓๐ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๒๒พลเอก เล็กแนวมาลีรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือเนื่องจากพระราชบัญญัติจราจรทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ มาตรา ๑๘ บัญญัติว่ารถโรงเรียนรถบรรทุก หรือรถบรรทุกคนโดยสาร จะใช้บรรทุกคน สัตว์ หรือสิ่งของชนิดหรือประเภทใด ในลักษณะใดให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่กำหนดในกฎกระทรวง จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้กฎกระทรวง ฉบับที่ ๙ (พ.ศ. ๒๕๒๓) ออกตามความในพระราชบัญญัติจราจรทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒[๔]หมายเหตุ :-เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ เนื่องจากกฎกระทรวง ฉบับที่ ๔ (พ.ศ. ๒๕๒๒) ออกตามความในพระราชบัญญัติจราจรทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ได้กำหนดให้รถบรรทุกสามารถบรรทุกสูงได้ไม่เกิน ๓.๐๐ เมตร จากพื้นทางเป็นเหตุให้รถบรรทุกซึ่งบรรทุกตู้สำหรับบรรจุสิ่งของที่มีความสูง ๓.๘๐ เมตรเมื่อนำไปใช้บรรทุกสิ่งของจะต้องขออนุญาตเป็นหนังสือต่อเจ้าพนักงานจราจรเป็นราย ๆไป ทำให้ไม่สะดวกต่อการประกอบกิจการขนส่งจึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้กฎกระทรวงฉบับที่ ๑๒ (พ.ศ. ๒๕๒๗) ออกตามความในพระราชบัญญัติจราจรทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒[๕]หมายเหตุ :-เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ โดยที่กฎกระทรวง ฉบับที่ ๔ (พ.ศ. ๒๕๒๒)ออกตามความในพระราชบัญญัติจราจรทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ได้กำหนดส่วนสูงในการบรรทุกของของรถบรรทุกไว้ไม่เกิน ๓.๐๐ เมตร จากพื้นทาง ทั้งนี้ โดยไม่คำนึงถึงความกว้างของรถบรรทุกที่แตกต่างกันเป็นเหตุให้รถบรรทุกที่มีความกว้างของรถเกิน ๒.๓๐ เมตร ซึ่งสามารถบรรทุกของสูงเกิน๓.๐๐ เมตร จากพื้นทางได้อย่างปลอดภัย ไม่สามารถบรรทุกของเกินความสูงที่กำหนดไว้ได้ทำให้ต้องเสียค่าใช้จ่ายในการขนส่งเพิ่มขึ้นอันกระทบถึงเศรษฐกิจโดยส่วนรวม ดังนั้น สมควรแก้ไขเพิ่มเติมให้รถบรรทุกที่มีความกว้างของรถเกิน ๒.๓๐ เมตรสามารถบรรทุกของได้สูงเกิน๓.๐๐ เมตร แต่ไม่เกิน ๓.๘๐ เมตร จากพื้นทาง จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้กฎกระทรวงฉบับที่ ๑๙ (พ.ศ. ๒๕๕๐) ออกตามความในพระราชบัญญัติจราจรทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒[๖]หมายเหตุ:- เหตุผลในการประกาศใช้พระราชกฤษฎีกาฉบับนี้ คือ เนื่องจากประเทศไทยได้ลงนามในกรอบความตกลงอาเซียนว่าด้วยการอำนวยความสะดวกในการขนส่งสินค้าผ่านแดนและตามพิธีสารฉบับที่ ๔ของกรอบความตกลงดังกล่าวได้กำหนดความสูงของรถขนส่งเกินที่กำหนดในกฎกระทรวง ฉบับที่๔ (พ.ศ. ๒๕๒๒) ออกตามความในพระราชบัญญัติจราจรทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒สมควรแก้ไขความสูงของการบรรทุกของรถบรรทุกซึ่งบรรทุกตู้สำหรับบรรจุสิ่งของตามกฎกระทรวงดังกล่าวเสียใหม่จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้กฎกระทรวงฉบับที่ ๒๐ (พ.ศ. ๒๕๕๐) ออกตามความในพระราชบัญญัติจราจรทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒[๗]หมายเหตุ:- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือเนื่องจากความสูงของการบรรทุกของรถบรรทุกที่มีความกว้างของรถเกิน ๒.๓๐ เมตรที่กำหนดไว้ในกฎกระทรวง ฉบับที่ ๔ (พ.ศ. ๒๕๒๒)ออกตามความในพระราชบัญญัติจราจรทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ไม่เหมาะสมกับเทคโนโลยีด้านการผลิตรถยนต์และมาตรฐานยานยนต์สากลที่เปลี่ยนแปลงไปสมควรแก้ไขเพิ่มเติมความสูงของการบรรทุกของรถบรรทุกที่มีความกว้างของรถเกิน ๒.๓๐เมตร เสียใหม่เพื่อให้มีสมรรถนะในการบรรทุกเพิ่มขึ้นและสอดคล้องกับมาตรฐานยานยนต์สากล จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้วิภา/ปรับปรุง๑๑ กุมภาพันธ์๒๕๖๓อรญา/ตรวจ๑๓ กุมภาพันธ์๒๕๖๓[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๙๖/ตอนที่ ๙๕/ฉบับพิเศษ หน้า ๑๔/๑๔ มิถุนายน ๒๕๒๒[๒] มาตรา๑ (๓) (ก) แก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง ฉบับที่ ๒๐ (พ.ศ. ๒๕๕๐) ออกตามความในพระราชบัญญัติจราจรทางบกพ.ศ. ๒๕๒๒[๓] มาตรา๑ (๓) (ง) แก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง ฉบับที่ ๑๙ (พ.ศ. ๒๕๕๐) ออกตามความในพระราชบัญญัติจราจรทางบกพ.ศ. ๒๕๒๒[๔] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๙๗/ตอนที่ ๑๑๒/ฉบับพิเศษ หน้า ๗/๒๓ กรกฎาคม ๒๕๒๓[๕] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๑๐๑/ตอนที่ ๑๐๑/ฉบับพิเศษ หน้า ๘/๓ สิงหาคม ๒๕๒๗[๖] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๑๒๔/ตอนที่ ๑๓ ก/หน้า ๒๐/๒ มีนาคม ๒๕๕๐[๗] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๑๒๔/ตอนที่ ๓๒ ก/หน้า ๒๘/๙ กรกฎาคม ๒๕๕๐