กฎกระทรวงกฎกระทรวงฉบับที่ ๙ (พ.ศ. ๒๕๐๙)ออกตามความในพระราชบัญญัติการชลประทานหลวงพุทธศักราช ๒๔๘๕[๑] อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๑๔แห่งพระราชบัญญัติการชลประทานหลวง พุทธศักราช ๒๔๘๕ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติการชลประทานหลวง (ฉบับที่ ๓) พ.ศ. ๒๕๐๗และมาตรา ๔๒ แห่งพระราชบัญญัติการชลประทานหลวง พุทธศักราช ๒๔๘๕ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพัฒนาการแห่งชาติออกกฎกระทรวงไว้ดังต่อไปนี้ข้อ ๑ให้ยกเลิกกฎกระทรวง ฉบับที่ ๔ (พ.ศ. ๒๔๙๐) ออกตามความ ในพระราชบัญญัติการชลประทานหลวงพุทธศักราช ๒๔๘๕ข้อ ๒ผู้ใดมีความจำเป็นจะต้องเดินเรือยนต์หรือเรือกลไฟในทางน้ำชลประทานประเภท ๑ให้ยื่นคำขอรับหนังสืออนุญาตตามแบบ ผ.ย.๖ ท้ายกฎกระทรวงนี้ต่อเจ้าพนักงาน ณที่ทำการแผนกโครงการชลประทานหลวงในเขตที่เรือจะเดินหรือต่อเจ้าพนักงานซึ่งได้แต่งตั้งขึ้นเพื่อการออกหนังสืออนุญาตข้อ ๓เจ้าพนักงานมีอำนาจที่จะอนุญาตตามคำขอใน ข้อ ๒ หรือไม่ก็ได้หรือจะอนุญาตโดยมีเงื่อนไขเพื่อมิให้เกิดการเสียหายแก่ทางน้ำชลประทานก็ได้ข้อ ๔หนังสืออนุญาตให้เดินเรือยนต์หรือเรือกลไฟในทางน้ำชลประทานประเภท ๑ให้ใช้แบบ ผ.ย.๗ ท้ายกฎกระทรวงนี้ข้อ ๕ห้ามผู้ควบคุมเรือยนต์หรือเรือกลไฟที่ได้รับในอนุญาตให้เดินรับจ้างขนส่งคนโดยสารหรือสินค้าในทางน้ำชลประทานประเภท๒ จอดรับหรือส่งคนโดยสารหรือสินค้า ณ ที่ใด ๆที่ไม่มีท่าสำหรับขึ้นลงทอดห่างจากตลิ่งข้อ ๖ห้ามผู้ควบคุมเรือยนต์หรือเรือกลไฟที่มีขนาดกว้างเกินกว่า ๑.๕๐ เมตรเดินเรือในทางน้ำชลประทานประเภท๒ เร็วกว่าชั่วโมงละ ๘ กิโลเมตร และผู้ควบคุมเรือยนต์หรือเรือกลไฟไม่ว่าจะมีขนาดกว้างเท่าใดต้องระวังมิให้คลื่นซึ่งเกิดจากเรือนั้นก่อให้เกิดอันตรายแก่ทรัพย์สินใดๆการลากจูงเรือโดยปกติต้องลากจูงเรียงลำแต่ถ้าจะลากจูงเรือซ้อนลำกันหรือลากจูงแพเรือที่ถูกลากจูงแต่ละตับหรือแพที่ถูกลากจูงนั้นต้องมีความกว้างไม่เกิน๔ เมตร และทุกกรณีความยาวของพวงนับจากท้ายเรือที่ลากจูงถึงท้ายสุดของพวกต้องไม่เกินกำหนดตามตารางท้ายกฎกระทรวงนี้ข้อ ๗ห้ามใช้ก่อ แจว หรือสิ่งหนึ่งสิ่งใดค้ำยัน หรือดึงบานประตูน้ำ หรือ สิ่งก่อสร้างอันเกี่ยวเนื่องกับประตูน้ำข้อ ๘ผู้ควบคุมเรือที่ผ่านเข้าออกประตูน้ำจะต้องทำการผ่านทีละลำ ห้ามแซงกันเว้นแต่เรือที่มีขนาดกว้างไม่เกิน ๑.๕๐ เมตร และห้ามลากจูงเรือลำอื่น เว้นแต่จะได้รับอนุญาตเป็นหนังสือจากเจ้าพนักงานผู้ควบคุมเรือยนต์หรือเรือกลไฟในระยะ ๑๐๐ เมตรก่อนถึงหรือเลยบานประตูน้ำ ต้องเดินเรือให้ช้าที่สุดและต้องระวังมิให้คลื่นซึ่งเกินจากเรือนั้นก่อให้เกิดอันตรายแก่ทรัพย์สินใด ๆข้อ ๙ผู้ควบคุมเรือหรือแพในการผ่านประตูน้ำ จะต้องปฏิบัติตามคำสั่งของเจ้าพนักงานในการจอดและการเคลื่อนที่ในเขตประตูน้ำข้อ ๑๐ในทางน้ำชลประทานประเภท ๑ และประเภท ๒ เครื่องมือและวิธีการจัดสัตว์น้ำดังต่อไปนี้จะใช้มิได้คือ๑๐.๑ ปักซั้ง ตั้งสุก ตั้งกะบัง ตั้งจิบ ตั้งลี่เทียบหญ้ากล่ำใช้เฝือกหรืออวนชนิดต่าง ๆ๑๐.๒ ใช้ยอยันช่อหรือเครื่องมือจับสัตว์น้ำประจำที่ชนิดอื่น ซึ่งยื่นหรือล้ำจากแนวตลิ่งเกินกว่า ๑ใน ๔ ของความกว้างของทางน้ำส่วนนั้น๑๐.๓ ใช้เครื่องมือจับสัตว์น้ำเคลื่อนที่ เช่น แห่ สวิงช้อน สุ่ม ยอ โดยรวมหมู่ หรือโดยวิธีประดา ตั้งแต่ ๒ เครื่องมือขึ้นไปข้อ ๑๑ให้กำหนดเขตห้ามจับสัตว์น้ำในทางน้ำชลประทานประเภท ๑ประเภท ๒ และประเภท ๔ไว้ ดังต่อไปนี้๑๑.๑ ตามทางน้ำวัดจากเขื่อนระบายหรือทำนบแต่ละด้าน ๑,๐๐๐ เมตร๑๑.๒ ตามทางน้ำวัดจากประตูน้ำ ฝาย ประตูระบาย ท่อเชื่อมหรือปูมแต่ละด้าน๓๐๐ เมตร๑๑.๓ ตามทางน้ำวัดจากท่อน้ำแต่ละด้าน ๑๐๐เมตรให้กรมชลประทานปักป้ายประกาศห้ามจับสัตว์น้ำไว้แต่ละแห่ง และจะกำหนดเขตห้ามจับสัตว์น้ำตามป้ายนั้นน้อยกว่าที่กำหนดไว้ใน๑๑.๑ ๑๑.๒ หรือ ๑๑.๓ ก็ได้ข้อ ๑๒อธิบดีอาจอนุญาตเป็นหนังสือให้ทำการจับสัตว์น้ำเพื่อประโยชน์ในการบำรุงพันธุ์สัตว์น้ำหรือการวิจัยทางวิชาการในเขตห้ามจัดสัตว์น้ำได้ให้ไว้ ณ วันที่ ๑๗ พฤศจิกายน ๒๕๐๙พจน์ สารสินรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพัฒนาการแห่งชาติหมายเหตุ :-เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ ตามพระราชบัญญัติการชลประทานหลวงพุทธศักราช ๒๔๘๕ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติการประทานทานหลวง (ฉบับที่ ๓)พ.ศ. ๒๕๐๗ ให้รัฐมนตรีมีอำนาจออกกฎกระทรวงเพื่อกำหนดเงื่อนไขการใช้เรือ แพในทางน้ำชลประทานประเภท ๑ และประเภท ๒ วางระเบียบการขอและการอนุญาตเดินเรือยนต์หรือเรือกลไฟ ในทางชลประทานประเภท ๑และกำหนดเครื่องมือและวิธีที่จะใช้ในการจับสัตว์น้ำ ตลอดจนกำหนดเขตหวงห้ามจับสัตว์น้ำในทางน้ำชลประทานเพื่อป้องกันความเสียหายแก่การชลประทานจึงเห็นสมควรออกกฎกระทรวงขึ้น เพื่อให้เป็นไปตามพระราชบัญญัติที่แก้ไขเพิ่มเติม[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๘๓/ตอนที่ ๑๐๕/ฉบับพิเศษ หน้า ๑/๒๔ พฤศจิกายน ๒๕๐๙