คำสั่งนายกรัฐมนตรีคำสั่งนายกรัฐมนตรีที่ สลร.๔/๒๕๑๗เรื่องการใช้มาตรการเพื่อแก้ไขและป้องกันการขาดแคลนน้ำมันเชื้อเพลิง[๑] เพื่อประโยชน์ในการแก้ไขและป้องกันการขาดแคลนน้ำมันเชื้อเพลิงอาศัยอำนาจตามมาตรา ๓แห่งพระราชกำหนดแก้ไขและป้องกันภาวะการขาดแคลนน้ำมันเชื้อเพลิง พ.ศ. ๒๕๑๖นายกรัฐมนตรีออกคำสั่งกำหนดมาตรการ ดังต่อไปนี้ข้อ๑ ในคำสั่งนี้น้ำมันเชื้อเพลิง หมายความว่า น้ำมันปิโตรเลียมดิบน้ำมันเบนซิน น้ำมันเชื้อเพลิงสำหรับเครื่องบิน น้ำมันก๊าด น้ำมันดีเซลและน้ำมันเตาผู้ประกอบอุตสาหกรรมกลั่นน้ำมัน หมายความว่าผู้ทำหรือผลิตน้ำมันเชื้อเพลิงจากน้ำมันปิโตรเลียมดิบหรือจากวัสดุใด ๆผู้ค้าน้ำมัน หมายความว่าผู้ค้าน้ำมันเชื้อเพลิงโดยซื้อหรือได้มาจากผู้ประกอบการอุตสาหกรรมกลั่นน้ำมันและหรือโดยซื้อหรือนำเข้ามาในราชอาณาจักรเพื่อขายมีปริมาณการค้าแต่ละชนิดหรือรวมกันทุกชนิดไม่ต่ำกว่าปีละหนึ่งแสนเมตริกตันและให้หมายความรวมถึงผู้ประกอบอุตสาหกรรมกลั่นน้ำมันและองค์การเชื้อเพลิงด้วยผู้จำหน่ายน้ำมัน หมายความว่าสถานีบริการหรือร้านค้าน้ำมันเชื้อเพลิงโดยซื้อหรือได้มาจากผู้ค้าน้ำมันหรือผู้อื่นใดเพื่อขายผู้ใช้น้ำมัน หมายความว่า บุคคลหรือนิติบุคคลใดผู้ซึ่งได้น้ำมันเชื้อเพลิงมาโดยการซื้อหรือวิธีอื่นจากผู้ค้าน้ำมันหรือผู้จำหน่ายน้ำมันใบสั่งจ่ายน้ำมัน หมายความว่าใบรับสินค้าที่ผู้ค้าน้ำมันคนหนึ่งออกให้แก่ผู้ค้าน้ำมันอีกคนหนึ่งหรือผู้จำหน่ายน้ำมันหรือผู้ใช้น้ำมันเพื่อไปรับน้ำมันเชื้อเพลิงที่คลังน้ำมันคณะกรรมการ หมายความว่าคณะกรรมการปฏิบัติการแทนนายกรัฐมนตรีที่แต่งตั้งเพื่อปฏิบัติการตามพระราชกำหนดแก้ไขและป้องกันภาวการณ์ขาดแคลนน้ำมันเชื้อเพลิงพ.ศ. ๒๕๑๖พนักงานเจ้าหน้าที่ หมายความว่าพนักงานเจ้าหน้าที่ซึ่งได้รับการแต่งตั้งตามมาตรา ๕แห่งพระราชกำหนดแก้ไขและป้องกันภาวการณ์ขาดแคลนน้ำมันเชื้อเพลิง พ.ศ. ๒๕๑๖ข้อ๒ห้ามบุคคลหนึ่งบุคคลใดที่ไม่มีเหตุต้องใช้หรือที่ไม่มีใบอนุญาตให้เก็บรักษาน้ำมันเชื้อเพลิงมีน้ำมันเชื้อเพลิงไว้ในครอบครองหรือรับฝากจากบุคคลอื่นสำหรับบุคคลที่ไม่มีใบอนุญาตให้เก็บรักษาน้ำมันเชื้อเพลิงแต่มีเหตุต้องใช้และมีความจำเป็นต้องเก็บรักษาน้ำมันเชื้อเพลิงไว้ไม่เกินปริมาณที่กฎหมายว่าด้วยการเก็บรักษาน้ำมันเชื้อเพลิงกำหนดให้ต้องขอรับใบอนุญาตให้มีและเก็บรักษาไว้ใช้ได้[๒]ส่วนบุคคลที่ไม่มีเหตุต้องใช้หรือที่ไม่มีใบอนุญาตให้เก็บรักษาน้ำมันเชื้อเพลิงนอกจากที่ระบุไว้ในวรรคสองถ้ามีน้ำมันเชื้อเพลิงไว้ในครอบครองหรือรับฝากจากบุคคลอื่นอยู่แล้วในวันที่คำสั่งนี้ใช้บังคับให้แจ้งชนิด ปริมาณ และสถานที่เก็บ ต่อกองอุตสาหกรรมน้ำมันกระทรวงอุตสาหกรรมสำหรับบุคคลที่มีน้ำมันเชื้อเพลิงไว้ในครอบครองหรือรับฝากจากบุคคลอื่นในเขตกรุงเทพมหานครหรือต่อผู้ว่าราชการจังหวัดหรือผู้ทำการแทน หรือนายอำเภอแห่งท้องที่ของผู้มีน้ำมันเชื้อเพลิงอยู่ในความครอบครองหรือรับฝากไว้ภายใน 30 วัน นับแต่วันที่คำสั่งนี้ใช้บังคับ และให้เก็บรักษาไว้จนกว่าคณะกรรมการหรือพนักงานเจ้าหน้าที่มีคำสั่งในการนี้ให้คณะกรรมการหรือพนักงานเจ้าหน้าที่มีอำนาจสั่งเป็นหนังสือให้บุคคลนั้นจำหน่ายให้แก่ผู้ใดก็ได้ในราคาที่ทางราชการกำหนดในท้องที่นั้นในวันที่คำสั่งนี้ใช้บังคับโดยไม้คำนึงถึงว่าน้ำมันเชื้อเพลิงนั้นจะเป็นของบุคคลนั้นหรือไม่[๓]ข้อ๓ ห้ามบุคคลหนึ่งบุคคลใดที่มีใบอนุญาตให้เก็บรักษาน้ำมันเชื้อเพลิงมีน้ำมันเชื้อเพลิงเกินกว่าชนิดและปริมาณที่กำหนดไว้ในใบอนุญาตข้อ ๔[๔] ให้ผู้ที่มีเหตุต้องใช้น้ำมันเชื้อเพลิงซึ่งมีน้ำมันเชื้อเพลิงเกินกว่าที่กฎหมายว่าด้วยการเก็บรักษาน้ำมันเชื้อเพลิงกำหนดหรือผู้รับใบอนุญาตเก็บรักษาน้ำมันเชื้อเพลิงซึ่งมีเหตุต้องมีน้ำมันเชื้อเพลิงเกินกว่าชนิดและปริมาณที่กำหนดไว้ในใบอนุญาตยื่นขอรับใบอนุญาตเก็บรักษาน้ำมันเชื้อเพลิงหรือขออนุญาตเพิ่มชนิดและปริมาณน้ำมันเชื้อเพลิงแล้วแต่กรณีภายใน ๓๐ วัน นับแต่วันที่คำสั่งนี้ใช้บังคับโดยปฏิบัติตามกฎหมายว่าด้วยการเก็บรักษานำมันเชื้อเพลิงในระหว่างที่รอรับใบอนุญาตให้ผู้ที่มีเหตุต้องใช้น้ำมันเพลิงหรือผู้รับใบอนุญาตเก็บรักษาน้ำมันเชื้อเพลิงตามวรรคหนึ่งมีและเก็บรักษาน้ำมันเชื้อเพลิงไว้ใช้เกินกว่าที่กฎหมายว่าด้วยการเก็บรักษาน้ำมันเชื้อเพลิงกำหนดหรือเกินกว่าชนิดและปริมาณที่กำหนดไว้ในใบอนุญาตเป็นการชั่วคราวได้ แต่ทั้งนี้ต้องไม่เกินชนิดและปริมาณที่ยื่นขอรับใบอนุญาตหรือขออนุญาตเพิ่มแล้วแต่กรณีและมิให้นำข้อ ๓ มาใช้บังคับข้อ๕ ผู้ใดนอกจากผู้ค้าน้ำมันมีน้ำมันเชื้อเพลิงไว้ในครอบครองเกิน ๒๐๐ ลิตร สำหรับน้ำมันเบนซิน น้ำมันก๊าดหรือน้ำมันดีเซล หรือ ๑,๐๐๐ ลิตร สำหรับน้ำมันเตาให้แจ้งชนิดและปริมาณและสถานที่เก็บต่อกองอุตสาหกรรมน้ำมัน กระทรวงอุตสาหกรรมสำหรับผู้ที่มีน้ำมันเชื้อเพลิงอยู่ในครอบครองในเขตกรุงเทพมหานครหรือต่อผู้ว่าราชการจังหวัดหรือผู้ทำการแทน หรือนายอำเภอแห่งท้องที่ของผู้มีน้ำมันเชื้อเพลิงอยู่ในความครอบครองพร้อมด้วยเหตุผลการมีไว้ในครอบครองเป็นประจำทุกสัปดาห์ภายในวันพุธของสัปดาห์ถัดไปในกรณีที่คณะกรรมการพิจารณาเห็นว่าบุคคลใดมีน้ำมันเชื้อเพลิงดังกล่าวไว้ในครอบครองมากเกินสมควรให้คณะกรรมการมีอำนาจสั่งเป็นหนังสือให้บุคคลนั้นจำหน่ายให้แก่ผู้ใดก็ได้ในราคาที่ทางราชการกำหนดในท้องที่นั้นในวันที่คำสั่งนี้ใช้บังคับ[๕]ข้อ๖ให้ผู้ค้าน้ำมันแจ้งชนิดและปริมาณของน้ำมันเชื้อเพลิงที่รับหรือได้มาและจัดส่งหรือจำหน่ายเป็นประจำทุกสัปดาห์ ภายในวันพุธของสัปดาห์ถัดไปต่อกองอุตสาหกรรมน้ำมันกระทรวงอุตสาหกรรมตามแบบที่คณะกรรมการกำหนดข้อ๗ให้ผู้จำหน่ายน้ำมันทำบัญชีแสดงชนิดและปริมาณน้ำมันเชื้อเพลิงที่ได้รับหรือได้มาและจัดส่งหรือจำหน่ายประจำวันตามแบบที่คณะกรรมการกำหนดและพร้อมที่จะให้พนักงานเจ้าหน้าที่ตรวจสอบได้ทุกเวลาให้ผู้ใช้น้ำมันลงลายมือชื่อเป็นหลักฐานในเอกสารที่ผู้จำหน่ายน้ำมันจัดทำไว้ทุกครั้งที่ซื้อหรือได้รับน้ำมันไปข้อ๘ ให้ผู้จำหน่ายน้ำมันส่งบัญชีตามข้อ๗ ต่อกองอุตสาหกรรมน้ำมัน กระทรวงอุตสาหกรรม สำหรับผู้ที่อยู่ในเขตกรุงเทพมหานครหรือต่อผู้ว่าราชการจังหวัดหรือผู้ทำการแทน หรือนายอำเภอแห่งท้องที่ของตนเป็นประจำทุกสัปดาห์ในวันพุธของสัปดาห์ถัดไปข้อ๙ในการออกใบสั่งจ่ายน้ำมันของผู้ค้าน้ำมันจะต้องมีรายการอย่างน้อยดังต่อไปนี้(๑)ชื่อผู้ค้าน้ำมันและวันที่ออกใบสั่งจ่ายน้ำมัน(๒)ชื่อและที่อยู่ของผู้ซื้อ(๓)ชนิดและปริมาณของน้ำมันเชื้อเพลิงที่สั่งจ่าย(๔)ชื่อและที่อยู่ของผู้จำหน่ายน้ำมันหรือผู้ใช้น้ำมันซึ่งจะเป็นผู้รับน้ำมันเชื้อเพลิงปลายทาง(๕)พาหนะที่ใช้ในการขนส่งน้ำมันเชื้อเพลิงข้อ๑๐ ใบสั่งจ่ายน้ำมันให้มีอายุ ๓วันนับแต่วันที่ออก หากไม่ไปรับน้ำมันเชื้อเพลิงภายในกำหนดเวลาดังกล่าวให้ถือว่าเอกสารใบสั่งจ่ายน้ำมันนั้นเป็นอันยกเลิกในการรับและขนส่งน้ำมันจะต้องดำเนินการให้เป็นไปตามที่ระบุไว้ในใบสั่งจ่ายน้ำมันเท่านั้นและให้ทำสำเนาใบสั่งจ่ายน้ำมันหรือหลักฐานการจ่ายน้ำมันเชื้อเพลิงติดไปกับการขนส่งด้วยสำหรับใบสั่งจ่ายน้ำมันที่ออกก่อนวันที่คำสั่งนี้ใช้บังคับถ้ามีกำหนดเวลาสิ้นอายุในวันใดวันหนึ่งภายใน ๓๐ วันนับแต่วันที่คำสั่งนี้ใช้บังคับก็ให้สิ้นอายุในวันนั้นแต่ถ้ามีกำหนดเวลาสิ้นอายุภายหลังกำหนดเวลาดังกล่าว หรือไม่มีกำหนดเวลาสิ้นอายุให้มีอายุไม่เกิน ๓๐ วัน นับแต่วันที่คำสั่งนี้ใช้บังคับ และให้นำวรรคหนึ่งมาใช้บังคับโดยอนุโลม[๖]ข้อ๑๑ในการจ่ายน้ำมันเชื้อเพลิงประจำวันให้ผู้รับผิดชอบคลังน้ำมันของผู้ค้าน้ำมันส่งหลักฐานการจ่ายตามแบบและวิธีการที่คณะกรรมการกำหนดต่อกองอุตสาหกรรมน้ำมันกระทรวงอุตสาหกรรม สำหรับผู้รับน้ำมันเชื้อเพลิงปลายทางที่อยู่ในเขตกรุงเทพมหานครหรือต่อผู้ว่าราชการจังหวัดหรือผู้ทำการแทนหรือนายอำเภอแห่งท้องที่ของผู้รับน้ำมันเชื้อเพลิงปลายทาง ทั้งนี้ ให้จัดส่งภายใน ๒ วันนับจากวันที่จ่ายน้ำมันเชื้อเพลิงออกจากคลังน้ำมันข้อ๑๒ ห้ามมิให้ผู้ครอบครองยานพาหนะที่ใช้บรรทุกน้ำมันไปส่งแก่ผู้จำหน่ายน้ำมันทำการสูบหรือถ่ายน้ำมันออกจากสถานที่เก็บน้ำมันของผู้จำหน่ายน้ำมันข้อ๑๓คณะกรรมการหรือพนักงานเจ้าหน้าที่มีอำนาจสั่งเป็นหนังสือให้ผู้ค้าน้ำมันหรือผู้จำหน่ายน้ำมันจัดส่งหรือจำหน่ายน้ำมันเชื้อเพลิงให้แก่ผู้ใด โดยจะกำหนดชนิดและปริมาณของน้ำมันเชื้อเพลิงระยะเวลาหรือเงื่อนไขอย่างใดก็ได้ข้อ๑๕ ภายใต้บังคับข้อ ๑๓ และข้อ ๑๔ห้ามผู้จำหน่ายน้ำมันปฏิเสธการจำหน่ายน้ำมันเชื้อเพลิงแก่ผู้ใดในขณะเปิดดำเนินการโดยไม่มีเหตุผลอันสมควรข้อ๑๖ห้ามผู้จำหน่ายน้ำมันจำหน่ายน้ำมันเชื้อเพลิงเกินราคาที่ทางราชการกำหนดข้อ๑๗[๗]ห้ามมิให้ผู้ใดส่งหรือนำน้ำมันเชื้อเพลิงไม่ว่าจะเป็นชนิดใดหรือปริมาณเท่าใดออกนอกราชอาณาจักร เว้นแต่จะได้รับอนุญาตจากกระทรวงพาณิชย์ความในวรรคหนึ่งมิให้ใช้บังคับแก่(๑) ผู้ควบคุมยานพาหนะซึ่งนำ น้ำมันเชื้อเพลิงติดไปกับยานพาหนะนั้นตามชนิดและปริมาณที่เหมาะสมและเพียงพอสำหรับการเดินทาง(๒) ผู้ประกอบอุตสาหกรรมกลั่นน้ำมันหรือผู้ค้าน้ำมันซึ่งส่งน้ำมันเชื้อเพลิงไปบรรจุไว้ในสถานที่เก็บน้ำมันเชื้อเพลิงสำหรับใช้กับเครื่องบินหรือเรือที่บรรทุกสินค้าไปต่างประเทศ(๓) ผู้ประกอบอุตสาหกรรมกลั่นน้ำมัน หรือผู้ค้าน้ำมันซึ่งส่งน้ำมันเชื้อเพลิงออกนอกราชอาณาจักร เพื่อการวิเคราะห์คุณภาพแต่ละชนิดมีปริมาณครั้งละไม่เกินครั้งละ 20 ลิตรข้อ๑๘ผู้ใดสั่งหรือนำเข้ามาในราชอาณาจักรซึ่งน้ำมันเชื้อเพลิงให้แจ้งชนิด ปริมาณและราคาต่อกองอุตสาหกรรมน้ำมัน กระทรวงอุตสาหกรรม ภายใน ๓ วันนับแต่วันที่น้ำมันเชื้อเพลิงเข้ามาในราชอาณาจักรความในวรรคหนึ่งมิให้ใช้บังคับแก่ผู้ควบคุมยานพาหนะซึ่งนำน้ำมันเชื้อเพลิงติดมากับยานพาหนะนั้นตามชนิดและปริมาณที่เหมาะสมและเพียงพอสำหรับการเดินทางข้อ๑๙ คำสั่งนี้ไม่ใช้บังคับแก่หน่วยราชการและรัฐวิสาหกิจที่จำเป็นแก่การสาธารณูปโภคข้อ๒๐ให้ปฏิบัติตามคำสั่งนี้ทั่วพระราชอาณาจักรข้อ๒๑คำสั่งนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันที่ ๑๗ มกราคม พ.ศ. ๒๕๑๗ เป็นต้นไปสั่ง ณ วันที่ ๑๕มกราคม ๒๕๑๗สัญญา ธรรมศักดิ์นายกรัฐมนตรีคำสั่งนายกรัฐมนตรีที่ สลร. ๑๗/๒๕๑๗ เรื่องการใช้มาตรการเพื่อแก้ไขและป้องกันการขาดแคลนน้ำมันเชื้อเพลิง[๘]อภิญญา/ปรับปรุง๘ กันยายน ๒๕๕๗[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๙๑/ตอนที่ ๗/ฉบับพิเศษ หน้า ๑/๑๖ มกราคม ๒๕๑๗[๒] ข้อ ๒วรรคสอง เพิ่มโดยราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๙๑/ตอน ๒๑/ฉบับพิเศษ หน้า ๑/๕ กุมภาพันธ์๒๕๑๗[๓] ข้อ ๒ วรรคสามเพิ่มโดยราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๙๑/ตอน ๒๑/ฉบับพิเศษ หน้า ๑/๕ กุมภาพันธ์ ๒๕๑๗[๔] ข้อ ๔แก้ไขเพิ่มเติมโดยราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๙๑/ตอน ๒๑/ฉบับพิเศษ หน้า ๑/๕ กุมภาพันธ์๒๕๑๗[๕] ข้อ ๒ วรรคสองเพิ่มโดยราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๙๑/ตอน ๒๑/ฉบับพิเศษ หน้า ๑/๕ กุมภาพันธ์ ๒๕๑๗[๖] ข้อ ๑๐วรรคสาม เพิ่มโดยราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๙๑/ตอน ๒๑/ฉบับพิเศษ หน้า ๑/๕ กุมภาพันธ์๒๕๑๗[๗] ข้อ ๑๗วรรคสอง แก้ไขเพิ่มเติมโดยราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๙๑/ตอน ๒๑/ฉบับพิเศษ หน้า ๑/๕กุมภาพันธ์ ๒๕๑๗[๘] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๙๑/ตอน ๒๑/ฉบับพิเศษ หน้า ๑/๕ กุมภาพันธ์ ๒๕๑๗