คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3528/2536หลักกฎหมาย: เมื่อสืบพยานโจทก์เสร็จสิ้นแล้ว ในระหว่างสืบพยานจำเลยทนายจำเลยแถลงขอให้ศาลส่งลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ตามที่ปรากฏในตั๋วสัญญาใช้เงินไปให้ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจตรวจพิสูจน์ โดยเปรียบเทียบกับลายมือชื่ออันแท้จริงของจำเลยที่ 2 ในเอกสารหมาย จ.8 และ จ.34 ศาลชั้นต้นอนุญาตและให้จำเลยที่ 2 ลงลายมือชื่อต่อหน้าศาลส่งไปตรวจพิสูจน์ด้วยโจทก์ไม่คัดค้าน ต่อมาศาลชั้นต้นได้ส่งเอกสารที่มีลายมือชื่ออันแท้จริงของจำเลยที่ 2 ไปให้กองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจเพิ่มเติมตามที่ขอมา ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจ ได้แจ้งผลการตรวจพิสูจน์มายังศาลชั้นต้นว่า ลายมือชื่อจำเลยที่ 2 ในตั๋วสัญญาใช้เงินกับลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ในเอกสารตัวอย่างไม่ใช่ลายมือชื่อของบุคคลเดียวกัน แม้ต่อมาโจทก์จะยื่นคำแถลงคัดค้านว่าจำเลยที่ 2 มิได้จัดหาต้นฉบับอันแท้จริงของเอกสารหมาย จ.8 และ จ.34และมิได้ลงลายมือชื่อต่อหน้าศาลเพื่อส่งไปให้ตรวจพิสูจน์เพิ่มเติมในครั้งหลังก็ตามก็เป็นเรื่องสืบพยานของจำเลยที่ 2 มิใช่ของโจทก์เพราะโจทก์ก็ได้นำสืบพยานหลักฐานเสร็จสิ้นไปก่อนแล้ว โจทก์จะขอให้ศาลเพิกถอนกระบวนพิจารณาและผลการตรวจพิสูจน์ของผู้เชี่ยวชาญดังกล่าว และขอให้มีการตรวจพิสูจน์ใหม่หลังจากจำเลยที่ 2 ได้ขอให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจพิสูจน์เสร็จสิ้นไปแล้วไม่ได้ เป็นการไม่ชอบด้วยกระบวนพิจารณาโจทก์ฟ้องขอให้บังคับจำเลยทั้งสองร่วมกันชำระเงินต้นจำนวน6,777,916.67 บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยแก่โจทก์จำเลยที่ 1 ขอให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 ให้การว่าจำเลยที่ 2 ไม่ได้ลงลายมือชื่ออาวัลตั๋วสัญญาใช้เงินตามฟ้อง ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยที่ 1 ชำระเงินจำนวน 5,000,000 บาทพร้อมดอกเบี้ยแก่โจทก์ ส่วนจำเลยที่ 2 ฟังไม่ได้ว่าเป็นผู้รับอาวัลตั๋วสัญญาใช้เงินตามฟ้อง พิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ ขอให้จำเลยที่ 2 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1ตามฟ้องศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้ว ที่โจทก์ฎีกาขอให้ศาลฎีกาสั่งให้มีการตรวจพิสูจน์ลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ใหม่ โดยผู้เชี่ยวชาญของศาลซึ่งขึ้นทะเบียนไว้และไม่ใช่เจ้าหน้าที่กองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจนั้น ศาลฎีกาเห็นว่าคดีนี้เมื่อสืบพยานโจทก์เสร็จแล้วโจทก์แถลงหมดพยาน ในระหว่างสืบพยานจำเลย ทนายจำเลยแถลงขอให้ศาลส่งลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ตามที่ปรากฏในตั๋วสัญญาใช้เงินเอกสารหมาย จ.13 ไปให้ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจตรวจพิสูจน์โดยเปรียบเทียบกับลายมือชื่ออันแท้จริงของจำเลยที่ 2 ในเอกสารหมาย จ.8 และ จ.34 ศาลชั้นต้นอนุญาตและให้จำเลยที่ 2 ลงชื่อในกระดาษเบอร์ 40 จำนวน 2 แผ่น ต่อหน้าศาลส่งไปตรวจพิสูจน์ด้วย โจทก์ไม่คัดค้าน ดังปรากฏตามรายงานกระบวนพิจารณา ลงวันที่ 13 สิงหาคม 2530 ต่อมาศาลชั้นต้นได้ส่งเอกสารที่มีลายมือชื่ออันแท้จริงของจำเลยที่ 2 ไปให้กองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจเพิ่มเติมตามที่ขอมา ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจได้แจ้งผลการตรวจพิสูจน์มายังศาลชั้นต้นว่าลายมือชื่อจำเลยที่ 2 ในตั๋วสัญญาใช้เงินเอกสารหมาย จ.13 กับลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ในเอกสารตัวอย่างไม่ใช่ลายมือชื่อของบุคคลคนเดียวกัน ตามเอกสารหมาย ล.2 ศาลชั้นต้นได้แจ้งให้คู่ความทราบแล้ว ตามรายงานกระบวนพิจารณาลงวันที่ 4 มีนาคม 2531แม้ต่อมาโจทก์จะยื่นคำแถลงลงวันที่ 3 มิถุนายน 2531 คัดค้านว่าจำเลยที่ 2 มิได้จัดหาต้นฉบับอันแท้จริงของเอกสารหมาย จ.8 และจ.34 และจำเลยที่ 2 มิได้ลงลายมือชื่อในกระดาษต่อหน้าศาลเพื่อให้ศาลชั้นต้นส่งไปตรวจพิสูจน์เพิ่มเติมในครั้งหลังก็ตาม ก็เป็นเรื่องการสืบพยานจำเลยที่ 2 มิใช่ของโจทก์ เพราะโจทก์ได้นำสืบพยานหลักฐานเสร็จสิ้นไปก่อนแล้ว โจทก์จะขอให้ศาลเพิกถอนกระบวนพิจารณาและผลการตรวจพิสูจน์ของผู้เชี่ยวชาญดังกล่าว และขอให้มีการตรวจพิสูจน์ใหม่หลังจากจำเลยที่ 2 ได้ขอให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจพิสูจน์เสร็จสิ้นไปแล้วไม่ได้เป็นการไม่ชอบด้วยกระบวนพิจารณา"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3528/2536บริษัท เงินทุน สหไฟแนนซ์ จำกัดโจทก์บริษัท ยู.พี.เอส . จำกัด กับพวกจำเลย ป.วิ.พ. ม. 27, ม. 99เมื่อสืบพยานโจทก์เสร็จสิ้นแล้ว ในระหว่างสืบพยานจำเลยทนายจำเลยแถลงขอให้ศาลส่งลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ตามที่ปรากฏในตั๋วสัญญาใช้เงินไปให้ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจตรวจพิสูจน์ โดยเปรียบเทียบกับลายมือชื่ออันแท้จริงของจำเลยที่ 2 ในเอกสารหมาย จ.8 และ จ.34 ศาลชั้นต้นอนุญาตและให้จำเลยที่ 2 ลงลายมือชื่อต่อหน้าศาลส่งไปตรวจพิสูจน์ด้วยโจทก์ไม่คัดค้าน ต่อมาศาลชั้นต้นได้ส่งเอกสารที่มีลายมือชื่ออันแท้จริงของจำเลยที่ 2 ไปให้กองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจเพิ่มเติมตามที่ขอมา ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจ ได้แจ้งผลการตรวจพิสูจน์มายังศาลชั้นต้นว่า ลายมือชื่อจำเลยที่ 2 ในตั๋วสัญญาใช้เงินกับลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ในเอกสารตัวอย่างไม่ใช่ลายมือชื่อของบุคคลเดียวกัน แม้ต่อมาโจทก์จะยื่นคำแถลงคัดค้านว่าจำเลยที่ 2 มิได้จัดหาต้นฉบับอันแท้จริงของเอกสารหมาย จ.8 และ จ.34และมิได้ลงลายมือชื่อต่อหน้าศาลเพื่อส่งไปให้ตรวจพิสูจน์เพิ่มเติมในครั้งหลังก็ตามก็เป็นเรื่องสืบพยานของจำเลยที่ 2 มิใช่ของโจทก์เพราะโจทก์ก็ได้นำสืบพยานหลักฐานเสร็จสิ้นไปก่อนแล้ว โจทก์จะขอให้ศาลเพิกถอนกระบวนพิจารณาและผลการตรวจพิสูจน์ของผู้เชี่ยวชาญดังกล่าว และขอให้มีการตรวจพิสูจน์ใหม่หลังจากจำเลยที่ 2 ได้ขอให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจพิสูจน์เสร็จสิ้นไปแล้วไม่ได้ เป็นการไม่ชอบด้วยกระบวนพิจารณาโจทก์ฟ้องขอให้บังคับจำเลยทั้งสองร่วมกันชำระเงินต้นจำนวน6,777,916.67 บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยแก่โจทก์จำเลยที่ 1 ขอให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 ให้การว่าจำเลยที่ 2 ไม่ได้ลงลายมือชื่ออาวัลตั๋วสัญญาใช้เงินตามฟ้อง ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยที่ 1 ชำระเงินจำนวน 5,000,000 บาทพร้อมดอกเบี้ยแก่โจทก์ ส่วนจำเลยที่ 2 ฟังไม่ได้ว่าเป็นผู้รับอาวัลตั๋วสัญญาใช้เงินตามฟ้อง พิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ ขอให้จำเลยที่ 2 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1ตามฟ้องศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้ว ที่โจทก์ฎีกาขอให้ศาลฎีกาสั่งให้มีการตรวจพิสูจน์ลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ใหม่ โดยผู้เชี่ยวชาญของศาลซึ่งขึ้นทะเบียนไว้และไม่ใช่เจ้าหน้าที่กองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจนั้น ศาลฎีกาเห็นว่าคดีนี้เมื่อสืบพยานโจทก์เสร็จแล้วโจทก์แถลงหมดพยาน ในระหว่างสืบพยานจำเลย ทนายจำเลยแถลงขอให้ศาลส่งลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ตามที่ปรากฏในตั๋วสัญญาใช้เงินเอกสารหมาย จ.13 ไปให้ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจตรวจพิสูจน์โดยเปรียบเทียบกับลายมือชื่ออันแท้จริงของจำเลยที่ 2 ในเอกสารหมาย จ.8 และ จ.34 ศาลชั้นต้นอนุญาตและให้จำเลยที่ 2 ลงชื่อในกระดาษเบอร์ 40 จำนวน 2 แผ่น ต่อหน้าศาลส่งไปตรวจพิสูจน์ด้วย โจทก์ไม่คัดค้าน ดังปรากฏตามรายงานกระบวนพิจารณา ลงวันที่ 13 สิงหาคม 2530 ต่อมาศาลชั้นต้นได้ส่งเอกสารที่มีลายมือชื่ออันแท้จริงของจำเลยที่ 2 ไปให้กองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจเพิ่มเติมตามที่ขอมา ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจได้แจ้งผลการตรวจพิสูจน์มายังศาลชั้นต้นว่าลายมือชื่อจำเลยที่ 2 ในตั๋วสัญญาใช้เงินเอกสารหมาย จ.13 กับลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ในเอกสารตัวอย่างไม่ใช่ลายมือชื่อของบุคคลคนเดียวกัน ตามเอกสารหมาย ล.2 ศาลชั้นต้นได้แจ้งให้คู่ความทราบแล้ว ตามรายงานกระบวนพิจารณาลงวันที่ 4 มีนาคม 2531แม้ต่อมาโจทก์จะยื่นคำแถลงลงวันที่ 3 มิถุนายน 2531 คัดค้านว่าจำเลยที่ 2 มิได้จัดหาต้นฉบับอันแท้จริงของเอกสารหมาย จ.8 และจ.34 และจำเลยที่ 2 มิได้ลงลายมือชื่อในกระดาษต่อหน้าศาลเพื่อให้ศาลชั้นต้นส่งไปตรวจพิสูจน์เพิ่มเติมในครั้งหลังก็ตาม ก็เป็นเรื่องการสืบพยานจำเลยที่ 2 มิใช่ของโจทก์ เพราะโจทก์ได้นำสืบพยานหลักฐานเสร็จสิ้นไปก่อนแล้ว โจทก์จะขอให้ศาลเพิกถอนกระบวนพิจารณาและผลการตรวจพิสูจน์ของผู้เชี่ยวชาญดังกล่าว และขอให้มีการตรวจพิสูจน์ใหม่หลังจากจำเลยที่ 2 ได้ขอให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจพิสูจน์เสร็จสิ้นไปแล้วไม่ได้เป็นการไม่ชอบด้วยกระบวนพิจารณา"พิพากษายืน(ปรีชา เฉลิมวณิชย์-เริงธรรม ลัดพลี-ปราโมทย์ ชพานนท์)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุการแต่งตั้งผู้เชี่ยวชาญ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 99 และมาตรา 129 นั้น เป็นดุลพินิจของศาลโดยเห็นสมควรเองหรือเมื่อคู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งร้องขอ ศาลก็จะพิจารณาว่าสมควรจะแต่งตั้งให้หรือไม่ หรืออาจจะเรียกคู่ความทั้งสองฝ่ายมาให้ตกลงกันกำหนดตัวผู้เชี่ยวชาญที่จะแต่งตั้งนั้นก็ได้ ตามมาตรา 129(1)ทั้งนี้ย่อมขึ้นอยู่กับพฤติการณ์แห่งคดีแล้วแต่กรณี (คำพิพากษาฎีกาที่ 2627/2525) กรณีข้อเท็จจริงในคดีนี้ การที่ทนายจำเลยแถลงขอให้ศาลส่งลายมือชื่อจำเลยที่ 2 ที่ปรากฏในเอกสารหมาย จ.13 ไปให้ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจตรวจพิสูจน์ โดยเปรียบเทียบกับลายมือชื่ออันแท้จริงของจำเลยที่ 2 ในเอกสารตัวอย่าง ศาลชั้นต้นอนุญาตและส่งเอกสารดังกล่าวไปตรวจพิสูจน์นั้น ถือว่าศาลได้ออกคำสั่งกำหนดการแต่งตั้งผู้เชี่ยวชาญตามที่จำเลยที่ 2 ขอมาตามมาตรา 99นั่นเอง (คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1192/2506) ส่วนการที่จะส่งเอกสารใดไปให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจพิสูจน์บ้างนั้น เป็นสิทธิของคู่ความไม่ใช่หน้าที่ของศาล (คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2029/2526) เมื่อผู้เชี่ยวชาญตรวจพิสูจน์แล้วก็อาจจะแสดงความเห็นด้วยวาจาหรือเป็นหนังสือก็ได้ตามมาตรา 130 สำหรับความเห็นของผู้เชี่ยวชาญศาลรับฟังประกอบการวินิจฉัยคดีหรือไม่ เพียงใดก็เป็นเรื่องการชั่งน้ำหนักพยาน ดังตัวอย่างในคำพิพากษาศาลฎีกาฉบับนี้ ที่ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "แต่ลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 มีลักษณะการเขียน และลายเส้นตัวอักษรจะแตกต่างกันมากบ้างน้อยบ้าง แสดงว่าจำเลยที่ 2ลงลายมือชื่อไว้ในเอกสารต่าง ๆ ไม่คงที่แน่นอน จึงไม่อาจรับฟังตามรายงานความเห็นของผู้เชี่ยวชาญเอกสารหมาย ล.2 แต่อย่างเดียว" ในทางปฏิบัติ การแต่งตั้งผู้เชี่ยวชาญย่อมเป็นเรื่องจำเป็นอย่างยิ่งสำหรับทนายความที่จะต้องพิจารณาและตรวจสอบว่าผู้เชี่ยวชาญที่คู่ความฝ่ายหนึ่งขอให้ศาลแต่งตั้งนั้น จะต้องเป็นบุคคลที่วางตัวเป็นกลางอย่างแท้จริง และมีคุณสมบัติความรู้ความชำนาญตลอดจนประสบการณ์เป็นที่น่าเชื่อถือได้ ทั้งการจัดส่งเอกสารหลักฐานต่าง ๆ ไปให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจพิสูจน์ก็จะต้องถูกต้องครบถ้วนตามมาตรฐานในการตรวจพิสูจน์ ทั้งนี้เพื่อจะได้มีโอกาสเสนอคำคัดค้านไว้ตั้งแต่ต้น อย่างไรก็ตามหากเห็นว่าผลการตรวจพิสูจน์ของผู้เชี่ยวชาญที่ศาลแต่งตั้งไม่น่าเชื่อถือด้วยประการใด ๆคู่ความอีกฝ่ายหนึ่งซึ่งมีสิทธิที่จะนำพยานมาสืบในภายหลัง อาจจะอ้างผู้มีความรู้เชี่ยวชาญมาเป็นพยานฝ่ายตนเพื่อให้ความเห็นหักล้างความเห็นของผู้เชี่ยวชาญที่ศาลแต่งตั้งได้ตามมาตรา 99 วรรคสองที่บัญญัติว่า "บทบัญญัติแห่งมาตรานี้ไม่ตัดสิทธิของคู่ความในอันที่จะเรียกบุคคลผู้มีความรู้เชี่ยวชาญมาเป็นพยานฝ่ายตนได้" ดังนี้การดำเนินกระบวนพิจารณาความของทนายความอย่างรอบคอบทุกขั้นตอนและสอดคล้องกับแนวทางตามที่กฎหมายกำหนดก็ย่อมแสดงให้เห็นถึงการรักษาผลประโยชน์ของคู่ความอย่างแท้จริง เจริญดวงสุวรรณ์คำพิพากษา: โจทก์ฟ้องขอให้บังคับจำเลยทั้งสองร่วมกันชำระเงินต้นจำนวน6,777,916.67 บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยแก่โจทก์จำเลยที่ 1 ขอให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 ให้การว่าจำเลยที่ 2 ไม่ได้ลงลายมือชื่ออาวัลตั๋วสัญญาใช้เงินตามฟ้อง ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยที่ 1 ชำระเงินจำนวน 5,000,000 บาทพร้อมดอกเบี้ยแก่โจทก์ ส่วนจำเลยที่ 2 ฟังไม่ได้ว่าเป็นผู้รับอาวัลตั๋วสัญญาใช้เงินตามฟ้อง พิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ ขอให้จำเลยที่ 2 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1ตามฟ้องศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้ว ที่โจทก์ฎีกาขอให้ศาลฎีกาสั่งให้มีการตรวจพิสูจน์ลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ใหม่ โดยผู้เชี่ยวชาญของศาลซึ่งขึ้นทะเบียนไว้และไม่ใช่เจ้าหน้าที่กองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจนั้น ศาลฎีกาเห็นว่าคดีนี้เมื่อสืบพยานโจทก์เสร็จแล้วโจทก์แถลงหมดพยาน ในระหว่างสืบพยานจำเลย ทนายจำเลยแถลงขอให้ศาลส่งลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ตามที่ปรากฏในตั๋วสัญญาใช้เงินเอกสารหมาย จ.13 ไปให้ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจตรวจพิสูจน์โดยเปรียบเทียบกับลายมือชื่ออันแท้จริงของจำเลยที่ 2 ในเอกสารหมาย จ.8 และ จ.34 ศาลชั้นต้นอนุญาตและให้จำเลยที่ 2 ลงชื่อในกระดาษเบอร์ 40 จำนวน 2 แผ่น ต่อหน้าศาลส่งไปตรวจพิสูจน์ด้วย โจทก์ไม่คัดค้าน ดังปรากฏตามรายงานกระบวนพิจารณา ลงวันที่ 13 สิงหาคม 2530 ต่อมาศาลชั้นต้นได้ส่งเอกสารที่มีลายมือชื่ออันแท้จริงของจำเลยที่ 2 ไปให้กองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจเพิ่มเติมตามที่ขอมา ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจได้แจ้งผลการตรวจพิสูจน์มายังศาลชั้นต้นว่าลายมือชื่อจำเลยที่ 2 ในตั๋วสัญญาใช้เงินเอกสารหมาย จ.13 กับลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ในเอกสารตัวอย่างไม่ใช่ลายมือชื่อของบุคคลคนเดียวกัน ตามเอกสารหมาย ล.2 ศาลชั้นต้นได้แจ้งให้คู่ความทราบแล้ว ตามรายงานกระบวนพิจารณาลงวันที่ 4 มีนาคม 2531แม้ต่อมาโจทก์จะยื่นคำแถลงลงวันที่ 3 มิถุนายน 2531 คัดค้านว่าจำเลยที่ 2 มิได้จัดหาต้นฉบับอันแท้จริงของเอกสารหมาย จ.8 และจ.34 และจำเลยที่ 2 มิได้ลงลายมือชื่อในกระดาษต่อหน้าศาลเพื่อให้ศาลชั้นต้นส่งไปตรวจพิสูจน์เพิ่มเติมในครั้งหลังก็ตาม ก็เป็นเรื่องการสืบพยานจำเลยที่ 2 มิใช่ของโจทก์ เพราะโจทก์ได้นำสืบพยานหลักฐานเสร็จสิ้นไปก่อนแล้ว โจทก์จะขอให้ศาลเพิกถอนกระบวนพิจารณาและผลการตรวจพิสูจน์ของผู้เชี่ยวชาญดังกล่าว และขอให้มีการตรวจพิสูจน์ใหม่หลังจากจำเลยที่ 2 ได้ขอให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจพิสูจน์เสร็จสิ้นไปแล้วไม่ได้เป็นการไม่ชอบด้วยกระบวนพิจารณา"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3528/2536บริษัท เงินทุน สหไฟแนนซ์ จำกัดโจทก์บริษัท ยู.พี.เอส . จำกัด กับพวกจำเลย ป.วิ.พ. ม. 27, ม. 99เมื่อสืบพยานโจทก์เสร็จสิ้นแล้ว ในระหว่างสืบพยานจำเลยทนายจำเลยแถลงขอให้ศาลส่งลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ตามที่ปรากฏในตั๋วสัญญาใช้เงินไปให้ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจตรวจพิสูจน์ โดยเปรียบเทียบกับลายมือชื่ออันแท้จริงของจำเลยที่ 2 ในเอกสารหมาย จ.8 และ จ.34 ศาลชั้นต้นอนุญาตและให้จำเลยที่ 2 ลงลายมือชื่อต่อหน้าศาลส่งไปตรวจพิสูจน์ด้วยโจทก์ไม่คัดค้าน ต่อมาศาลชั้นต้นได้ส่งเอกสารที่มีลายมือชื่ออันแท้จริงของจำเลยที่ 2 ไปให้กองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจเพิ่มเติมตามที่ขอมา ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจ ได้แจ้งผลการตรวจพิสูจน์มายังศาลชั้นต้นว่า ลายมือชื่อจำเลยที่ 2 ในตั๋วสัญญาใช้เงินกับลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ในเอกสารตัวอย่างไม่ใช่ลายมือชื่อของบุคคลเดียวกัน แม้ต่อมาโจทก์จะยื่นคำแถลงคัดค้านว่าจำเลยที่ 2 มิได้จัดหาต้นฉบับอันแท้จริงของเอกสารหมาย จ.8 และ จ.34และมิได้ลงลายมือชื่อต่อหน้าศาลเพื่อส่งไปให้ตรวจพิสูจน์เพิ่มเติมในครั้งหลังก็ตามก็เป็นเรื่องสืบพยานของจำเลยที่ 2 มิใช่ของโจทก์เพราะโจทก์ก็ได้นำสืบพยานหลักฐานเสร็จสิ้นไปก่อนแล้ว โจทก์จะขอให้ศาลเพิกถอนกระบวนพิจารณาและผลการตรวจพิสูจน์ของผู้เชี่ยวชาญดังกล่าว และขอให้มีการตรวจพิสูจน์ใหม่หลังจากจำเลยที่ 2 ได้ขอให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจพิสูจน์เสร็จสิ้นไปแล้วไม่ได้ เป็นการไม่ชอบด้วยกระบวนพิจารณาโจทก์ฟ้องขอให้บังคับจำเลยทั้งสองร่วมกันชำระเงินต้นจำนวน6,777,916.67 บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยแก่โจทก์จำเลยที่ 1 ขอให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 ให้การว่าจำเลยที่ 2 ไม่ได้ลงลายมือชื่ออาวัลตั๋วสัญญาใช้เงินตามฟ้อง ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยที่ 1 ชำระเงินจำนวน 5,000,000 บาทพร้อมดอกเบี้ยแก่โจทก์ ส่วนจำเลยที่ 2 ฟังไม่ได้ว่าเป็นผู้รับอาวัลตั๋วสัญญาใช้เงินตามฟ้อง พิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ ขอให้จำเลยที่ 2 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1ตามฟ้องศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้ว ที่โจทก์ฎีกาขอให้ศาลฎีกาสั่งให้มีการตรวจพิสูจน์ลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ใหม่ โดยผู้เชี่ยวชาญของศาลซึ่งขึ้นทะเบียนไว้และไม่ใช่เจ้าหน้าที่กองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจนั้น ศาลฎีกาเห็นว่าคดีนี้เมื่อสืบพยานโจทก์เสร็จแล้วโจทก์แถลงหมดพยาน ในระหว่างสืบพยานจำเลย ทนายจำเลยแถลงขอให้ศาลส่งลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ตามที่ปรากฏในตั๋วสัญญาใช้เงินเอกสารหมาย จ.13 ไปให้ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจตรวจพิสูจน์โดยเปรียบเทียบกับลายมือชื่ออันแท้จริงของจำเลยที่ 2 ในเอกสารหมาย จ.8 และ จ.34 ศาลชั้นต้นอนุญาตและให้จำเลยที่ 2 ลงชื่อในกระดาษเบอร์ 40 จำนวน 2 แผ่น ต่อหน้าศาลส่งไปตรวจพิสูจน์ด้วย โจทก์ไม่คัดค้าน ดังปรากฏตามรายงานกระบวนพิจารณา ลงวันที่ 13 สิงหาคม 2530 ต่อมาศาลชั้นต้นได้ส่งเอกสารที่มีลายมือชื่ออันแท้จริงของจำเลยที่ 2 ไปให้กองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจเพิ่มเติมตามที่ขอมา ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจได้แจ้งผลการตรวจพิสูจน์มายังศาลชั้นต้นว่าลายมือชื่อจำเลยที่ 2 ในตั๋วสัญญาใช้เงินเอกสารหมาย จ.13 กับลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 ในเอกสารตัวอย่างไม่ใช่ลายมือชื่อของบุคคลคนเดียวกัน ตามเอกสารหมาย ล.2 ศาลชั้นต้นได้แจ้งให้คู่ความทราบแล้ว ตามรายงานกระบวนพิจารณาลงวันที่ 4 มีนาคม 2531แม้ต่อมาโจทก์จะยื่นคำแถลงลงวันที่ 3 มิถุนายน 2531 คัดค้านว่าจำเลยที่ 2 มิได้จัดหาต้นฉบับอันแท้จริงของเอกสารหมาย จ.8 และจ.34 และจำเลยที่ 2 มิได้ลงลายมือชื่อในกระดาษต่อหน้าศาลเพื่อให้ศาลชั้นต้นส่งไปตรวจพิสูจน์เพิ่มเติมในครั้งหลังก็ตาม ก็เป็นเรื่องการสืบพยานจำเลยที่ 2 มิใช่ของโจทก์ เพราะโจทก์ได้นำสืบพยานหลักฐานเสร็จสิ้นไปก่อนแล้ว โจทก์จะขอให้ศาลเพิกถอนกระบวนพิจารณาและผลการตรวจพิสูจน์ของผู้เชี่ยวชาญดังกล่าว และขอให้มีการตรวจพิสูจน์ใหม่หลังจากจำเลยที่ 2 ได้ขอให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจพิสูจน์เสร็จสิ้นไปแล้วไม่ได้เป็นการไม่ชอบด้วยกระบวนพิจารณา"พิพากษายืน(ปรีชา เฉลิมวณิชย์-เริงธรรม ลัดพลี-ปราโมทย์ ชพานนท์)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุการแต่งตั้งผู้เชี่ยวชาญ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 99 และมาตรา 129 นั้น เป็นดุลพินิจของศาลโดยเห็นสมควรเองหรือเมื่อคู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งร้องขอ ศาลก็จะพิจารณาว่าสมควรจะแต่งตั้งให้หรือไม่ หรืออาจจะเรียกคู่ความทั้งสองฝ่ายมาให้ตกลงกันกำหนดตัวผู้เชี่ยวชาญที่จะแต่งตั้งนั้นก็ได้ ตามมาตรา 129(1)ทั้งนี้ย่อมขึ้นอยู่กับพฤติการณ์แห่งคดีแล้วแต่กรณี (คำพิพากษาฎีกาที่ 2627/2525) กรณีข้อเท็จจริงในคดีนี้ การที่ทนายจำเลยแถลงขอให้ศาลส่งลายมือชื่อจำเลยที่ 2 ที่ปรากฏในเอกสารหมาย จ.13 ไปให้ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจตรวจพิสูจน์ โดยเปรียบเทียบกับลายมือชื่ออันแท้จริงของจำเลยที่ 2 ในเอกสารตัวอย่าง ศาลชั้นต้นอนุญาตและส่งเอกสารดังกล่าวไปตรวจพิสูจน์นั้น ถือว่าศาลได้ออกคำสั่งกำหนดการแต่งตั้งผู้เชี่ยวชาญตามที่จำเลยที่ 2 ขอมาตามมาตรา 99นั่นเอง (คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1192/2506) ส่วนการที่จะส่งเอกสารใดไปให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจพิสูจน์บ้างนั้น เป็นสิทธิของคู่ความไม่ใช่หน้าที่ของศาล (คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2029/2526) เมื่อผู้เชี่ยวชาญตรวจพิสูจน์แล้วก็อาจจะแสดงความเห็นด้วยวาจาหรือเป็นหนังสือก็ได้ตามมาตรา 130 สำหรับความเห็นของผู้เชี่ยวชาญศาลรับฟังประกอบการวินิจฉัยคดีหรือไม่ เพียงใดก็เป็นเรื่องการชั่งน้ำหนักพยาน ดังตัวอย่างในคำพิพากษาศาลฎีกาฉบับนี้ ที่ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "แต่ลายมือชื่อของจำเลยที่ 2 มีลักษณะการเขียน และลายเส้นตัวอักษรจะแตกต่างกันมากบ้างน้อยบ้าง แสดงว่าจำเลยที่ 2ลงลายมือชื่อไว้ในเอกสารต่าง ๆ ไม่คงที่แน่นอน จึงไม่อาจรับฟังตามรายงานความเห็นของผู้เชี่ยวชาญเอกสารหมาย ล.2 แต่อย่างเดียว" ในทางปฏิบัติ การแต่งตั้งผู้เชี่ยวชาญย่อมเป็นเรื่องจำเป็นอย่างยิ่งสำหรับทนายความที่จะต้องพิจารณาและตรวจสอบว่าผู้เชี่ยวชาญที่คู่ความฝ่ายหนึ่งขอให้ศาลแต่งตั้งนั้น จะต้องเป็นบุคคลที่วางตัวเป็นกลางอย่างแท้จริง และมีคุณสมบัติความรู้ความชำนาญตลอดจนประสบการณ์เป็นที่น่าเชื่อถือได้ ทั้งการจัดส่งเอกสารหลักฐานต่าง ๆ ไปให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจพิสูจน์ก็จะต้องถูกต้องครบถ้วนตามมาตรฐานในการตรวจพิสูจน์ ทั้งนี้เพื่อจะได้มีโอกาสเสนอคำคัดค้านไว้ตั้งแต่ต้น อย่างไรก็ตามหากเห็นว่าผลการตรวจพิสูจน์ของผู้เชี่ยวชาญที่ศาลแต่งตั้งไม่น่าเชื่อถือด้วยประการใด ๆคู่ความอีกฝ่ายหนึ่งซึ่งมีสิทธิที่จะนำพยานมาสืบในภายหลัง อาจจะอ้างผู้มีความรู้เชี่ยวชาญมาเป็นพยานฝ่ายตนเพื่อให้ความเห็นหักล้างความเห็นของผู้เชี่ยวชาญที่ศาลแต่งตั้งได้ตามมาตรา 99 วรรคสองที่บัญญัติว่า "บทบัญญัติแห่งมาตรานี้ไม่ตัดสิทธิของคู่ความในอันที่จะเรียกบุคคลผู้มีความรู้เชี่ยวชาญมาเป็นพยานฝ่ายตนได้" ดังนี้การดำเนินกระบวนพิจารณาความของทนายความอย่างรอบคอบทุกขั้นตอนและสอดคล้องกับแนวทางตามที่กฎหมายกำหนดก็ย่อมแสดงให้เห็นถึงการรักษาผลประโยชน์ของคู่ความอย่างแท้จริง เจริญดวงสุวรรณ์