คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 21540หลักกฎหมาย: คำร้องคัดค้านการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรที่อ้างว่า บิดาของผู้ได้รับการเลือกตั้งเป็นคนต่างด้าวและผู้ได้รับการเลือกตั้งได้ถูกถอนสัญชาติไทยตามประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ 337 โดยระบุเหตุที่ถูกถอนสัญชาติไทย 3 ประการด้วยกันคือ (1) บิดามารดาเป็นคนต่างด้าวซึ่งได้รับการผ่อนผันให้พักอาศัยอยู่ในราชอาณาจักรไทยเป็นกรณีพิเศษเฉพาะราย หรือ (2) บิดามารดาเป็นคนต่างด้าวซึ่งได้รับอนุญาตให้เข้ามาอยู่ในราชอาณาจักรไทยเพียงชั่วคราวหรือ (3) บิดามารดาเป็นคนต่างด้าวซึ่งเข้ามาอยู่ในราชอาณาจักรไทยโดยไม่ได้รับอนุญาตตามกฎหมายว่าด้วยคนเข้าเมือง แต่ในคำร้องมิได้มีการยืนยันให้แน่นอนว่าบิดามารดาของผู้ได้รับการเลือกตั้งเป็นคนต่างด้าวประเภทใด เพราะคนต่างด้าวทั้งสามประเภทดังกล่าวไม่เหมือนกัน คำร้องของผู้ร้องจึงเป็นคำร้องที่มิได้แสดงโดยชัดแจ้งซึ่งสภาพแห่งข้อหาและข้ออ้างที่อาศัยเป็นหลักแห่งข้อหา ไม่ชอบด้วยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 172 วรรคสองเป็นคำร้องเคลือบคลุมผู้ร้องยื่นคำร้องคัดค้านการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรอ้างว่าผู้คัดค้านที่ 1 ซึ่งได้รับการเลือกตั้งเป็นผู้ที่ขาดคุณสมบัติ ไม่มีสิทธิสมัครรับเลือกตั้งเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรขอให้ศาลมีคำสั่งให้มีการเลือกตั้งใหม่แทนผู้คัดค้านที่ 1ผู้คัดค้านยื่นคำคัดค้านว่า ผู้คัดค้านที่ 1 มีคุณสมบัติครบถ้วนศาลชั้นต้นได้ดำเนินกระบวนพิจารณาสืบพยานผู้ร้องและผู้คัดค้านและทำความเห็นส่งสำนวนมายังศาลฎีกาว่า เห็นควรมีคำสั่งยกคำร้องของผู้ร้องทั้งสองศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ผู้ร้องที่ 1 อ้างว่าบิดาของผู้คัดค้านที่ 1 เป็นคนต่างด้าวและผู้คัดค้านที่ 1 ได้ถูกถอนสัญชาติไทยตามประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ 337 ผู้ร้องที่ 1กล่าวอ้างถึงเหตุที่ถูกถอนสัญชาติไทย 3 ประการด้วยกัน คือ(1) บิดามารดาของผู้คัดค้านที่ 1 เป็นคนต่างด้าวซึ่งได้รับการผ่อนผันให้พักอาศัยอยู่ในราชอาณาจักรไทยเป็นกรณีพิเศษเฉพาะรายหรือ (2) บิดามารดาของผู้คัดค้านที่ 1 เป็นคนต่างด้าวซึ่งได้รับอนุญาตให้เข้ามาอยู่ในราชอาณาจักรไทยเพียงชั่วคราว หรือ(3) บิดามารดาของผู้คัดค้านที่ 1 เป็นคนต่างด้าวซึ่งเข้ามาอยู่ในราชอาณาจักรไทยโดยไม่ได้รับอนุญาตตามกฎหมายว่าด้วยคนเข้าเมืองเช่นนี้ ศาลฎีกาเห็นว่า ตามข้ออ้างของผู้ร้องดังกล่าว ผู้ร้องที่ 1มิได้ยืนยันในคำร้องให้แน่นอนว่าบิดามารดาของผู้คัดค้านที่ 1เป็นคนต่างด้าวประเภทใด เพราะคนต่างด้าวทั้งสามประเภทตามที่ผู้ร้องที่ 1 ยกขึ้นอ้างนั้น แต่ละประเภทไม่เหมือนกัน คำร้องของผู้ร้องที่ 1 ในข้อนี้ จึงเป็นคำร้องที่มิได้แสดงโดยชัดแจ้งซึ่งสภาพแห่งข้อหาและข้ออ้างที่อาศัยเป็นหลักแห่งข้อหา ไม่ชอบด้วยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 172 วรรคสองคำร้องข้อนี้จึงเคลือบคลุม"มีคำสั่งให้ยกคำร้องของผู้ร้อง ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1039 - 1040/2532นาย จเร ไข แสง กับพวกผู้ร้องนาย อดิศักดิ์ โภคกุลกานนท์ กับพวกผู้คัดค้าน ป.วิ.พ. ม. 172 วรรคสองคำร้องคัดค้านการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรที่อ้างว่า บิดาของผู้ได้รับการเลือกตั้งเป็นคนต่างด้าวและผู้ได้รับการเลือกตั้งได้ถูกถอนสัญชาติไทยตามประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ 337 โดยระบุเหตุที่ถูกถอนสัญชาติไทย 3 ประการด้วยกันคือ (1) บิดามารดาเป็นคนต่างด้าวซึ่งได้รับการผ่อนผันให้พักอาศัยอยู่ในราชอาณาจักรไทยเป็นกรณีพิเศษเฉพาะราย หรือ (2) บิดามารดาเป็นคนต่างด้าวซึ่งได้รับอนุญาตให้เข้ามาอยู่ในราชอาณาจักรไทยเพียงชั่วคราวหรือ (3) บิดามารดาเป็นคนต่างด้าวซึ่งเข้ามาอยู่ในราชอาณาจักรไทยโดยไม่ได้รับอนุญาตตามกฎหมายว่าด้วยคนเข้าเมือง แต่ในคำร้องมิได้มีการยืนยันให้แน่นอนว่าบิดามารดาของผู้ได้รับการเลือกตั้งเป็นคนต่างด้าวประเภทใด เพราะคนต่างด้าวทั้งสามประเภทดังกล่าวไม่เหมือนกัน คำร้องของผู้ร้องจึงเป็นคำร้องที่มิได้แสดงโดยชัดแจ้งซึ่งสภาพแห่งข้อหาและข้ออ้างที่อาศัยเป็นหลักแห่งข้อหา ไม่ชอบด้วยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 172 วรรคสองเป็นคำร้องเคลือบคลุมผู้ร้องยื่นคำร้องคัดค้านการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรอ้างว่าผู้คัดค้านที่ 1 ซึ่งได้รับการเลือกตั้งเป็นผู้ที่ขาดคุณสมบัติ ไม่มีสิทธิสมัครรับเลือกตั้งเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรขอให้ศาลมีคำสั่งให้มีการเลือกตั้งใหม่แทนผู้คัดค้านที่ 1ผู้คัดค้านยื่นคำคัดค้านว่า ผู้คัดค้านที่ 1 มีคุณสมบัติครบถ้วนศาลชั้นต้นได้ดำเนินกระบวนพิจารณาสืบพยานผู้ร้องและผู้คัดค้านและทำความเห็นส่งสำนวนมายังศาลฎีกาว่า เห็นควรมีคำสั่งยกคำร้องของผู้ร้องทั้งสองศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ผู้ร้องที่ 1 อ้างว่าบิดาของผู้คัดค้านที่ 1 เป็นคนต่างด้าวและผู้คัดค้านที่ 1 ได้ถูกถอนสัญชาติไทยตามประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ 337 ผู้ร้องที่ 1กล่าวอ้างถึงเหตุที่ถูกถอนสัญชาติไทย 3 ประการด้วยกัน คือ(1) บิดามารดาของผู้คัดค้านที่ 1 เป็นคนต่างด้าวซึ่งได้รับการผ่อนผันให้พักอาศัยอยู่ในราชอาณาจักรไทยเป็นกรณีพิเศษเฉพาะรายหรือ (2) บิดามารดาของผู้คัดค้านที่ 1 เป็นคนต่างด้าวซึ่งได้รับอนุญาตให้เข้ามาอยู่ในราชอาณาจักรไทยเพียงชั่วคราว หรือ(3) บิดามารดาของผู้คัดค้านที่ 1 เป็นคนต่างด้าวซึ่งเข้ามาอยู่ในราชอาณาจักรไทยโดยไม่ได้รับอนุญาตตามกฎหมายว่าด้วยคนเข้าเมืองเช่นนี้ ศาลฎีกาเห็นว่า ตามข้ออ้างของผู้ร้องดังกล่าว ผู้ร้องที่ 1มิได้ยืนยันในคำร้องให้แน่นอนว่าบิดามารดาของผู้คัดค้านที่ 1เป็นคนต่างด้าวประเภทใด เพราะคนต่างด้าวทั้งสามประเภทตามที่ผู้ร้องที่ 1 ยกขึ้นอ้างนั้น แต่ละประเภทไม่เหมือนกัน คำร้องของผู้ร้องที่ 1 ในข้อนี้ จึงเป็นคำร้องที่มิได้แสดงโดยชัดแจ้งซึ่งสภาพแห่งข้อหาและข้ออ้างที่อาศัยเป็นหลักแห่งข้อหา ไม่ชอบด้วยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 172 วรรคสองคำร้องข้อนี้จึงเคลือบคลุม"มีคำสั่งให้ยกคำร้องของผู้ร้อง(สหัส สิงหวิริยะ-มงคล เปาอินทร์-ถาวร ตันตราภรณ์)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุเรื่องนี้มีข้อน่าสงสัยคือ คำร้องคัดค้านการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรตามมาตรา 78 แห่งพระราชบัญญัติการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2522 เมื่อศาลจังหวัดหรือศาลแพ่งได้รับคำร้องคัดค้านแล้ว ศาลต้องดำเนินการพิจารณาโดยไม่ชักช้าและให้นำประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาใช้บังคับโดยอนุโลมและเมื่อพิจารณาเสร็จแล้ว ศาลชั้นต้นดังกล่าวมีอำนาจเพียงทำความเห็นว่าควรมีคำสั่งให้มีการเลือกตั้งใหม่ตามคำร้องคัดค้านนั้นหรือควรมีคำสั่งให้ยกคำร้องคัดค้านด้วยเหตุผลอย่างใดอย่างหนึ่งเท่านั้น และต้องส่งสำนวนไปยังศาลฎีกาเพื่อวินิจฉัยและมีคำสั่งศาลชั้นต้นจะมีคำสั่งเสียเองไม่ได้ ฉะนั้น คดีร้องคัดค้านการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจะไม่ผ่านการพิจารณาของศาลอุทธรณ์ และคดีขึ้นสู่ศาลฎีกาโดยคู่ความไม่ต้องอุทธรณ์เป็นอำนาจเฉพาะของศาลฎีกาที่มีอยู่ตามกฎหมาย (พระราชบัญญัติการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2522 มาตรา 79) คดีนี้มีสองสำนวนซึ่งศาลจังหวัดอุบลราชธานีให้รวมพิจารณาสำนวนแรกศาลฎีกาวินิจฉัยว่าคำร้องของผู้คัดค้านที่ 1 เคลือบคลุมส่วนสำนวนที่สองศาลฎีกาวินิจฉัยว่าคำร้องของผู้ร้องคัดค้านที่ 2ไม่เคลือบคลุม แต่กรณีฟังไม่ได้ว่าผู้คัดค้านที่ 1 ขาดคุณสมบัติทางการศึกษาตามพระราชบัญญัติการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรพ.ศ. 2522 มาตรา 19 จึงมีคำสั่งให้ยกคำร้องของผู้ร้องทั้งสองซึ่งอาจทำให้สงสัยว่า หากคำร้องทั้งสองสำนวนเคลือบคลุม ศาลชั้นต้นจะมีอำนาจสั่งงดสืบพยานผู้ร้องและผู้คัดค้านทั้งสองสำนวนเพราะเห็นว่าปัญหาดังกล่าวเป็นปัญหาข้อกฎหมายแล้ววินิจฉัยว่าคำร้องดังกล่าวเคลือบคลุม และสั่งยกคำร้องของผู้ร้องคัดค้านโดยอาศัยบทบัญญัติ มาตรา 172 แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งโดยไม่ส่งสำนวนไปยังศาลฎีกาเพื่อวินิจฉัยและสั่งจะได้หรือไม่ถ้าพิจารณาว่าศาลชั้นต้นสั่งยกคำร้องดังกล่าวมิใช่เป็นการสั่งอย่างหนึ่งอย่างใดตามที่บัญญัติไว้ในมาตรา 79 แห่งพระราชบัญญัติการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2522 กล่าวคือ ไม่ใช่คำสั่งให้มีการเลือกตั้งใหม่ในเขตเลือกตั้งนั้น หรือไม่ใช่คำสั่งยกคำร้องเพราะเหตุว่าการเลือกตั้งเป็นไปโดยชอบซึ่งเป็นการสั่งในเนื้อหาคำร้องคัดค้านแล้ว อาจทำให้เข้าใจไปได้ว่า ศาลชั้นต้นมีอำนาจสั่งได้ แต่แท้ที่จริงแล้วการที่ศาลชั้นต้นสั่งยกคำร้องเพราะเหตุคำร้องเคลือบคลุม ก็เป็นการสั่งตามมาตรา 79 แห่งพระราชบัญญัติดังกล่าวซึ่งให้อำนาจไว้เฉพาะแก่ศาลฎีกานั่นเองเพราะเป็นการสั่งเกี่ยวกับคำร้องคัดค้านการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ซึ่งกฎหมายให้ศาลชั้นต้นมีอำนาจเพียงทำความเห็นเท่านั้น ประกอบกับกฎหมายให้นำประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาใช้บังคับโดยอนุโลมเฉพาะการพิจารณาเท่านั้น ไม่รวมถึงการมีคำสั่งด้วย ฉะนั้นคดีดังกล่าวศาลชั้นต้นจึงมีอำนาจเพียงสั่งงดสืบพยานผู้ร้องและผู้คัดค้าน และทำความเห็นว่าควรมีคำสั่งยกคำร้องของผู้ร้องทั้งสองและส่งสำนวนไปยังศาลฎีกาเท่านั้นจะสั่งยกคำร้องเสียเองไม่ได้ ซึ่งหากเป็นกรณีที่ศาลฎีกาเห็นว่าคำร้องของผู้ร้องคัดค้านทั้งสองไม่เคลือบคลุม ศาลฎีกาก็มีอำนาจสั่งให้ศาลชั้นต้นดำเนินกระบวนพิจารณาสืบพยานผู้ร้องและผู้คัดค้านแล้วทำความเห็นและส่งสำนวนไปยังศาลฎีกาเพื่อวินิจฉัยอีกได้ ข้อที่น่าสังเกตอีกประการหนึ่งก็คือ เรื่องการคัดค้านการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ศาลฎีกาจะต้องทำเป็นในรูปของคำสั่งเท่านั้น จะทำเป็นคำพิพากษามิได้ เพราะมิใช่การมีคำพิพากษาหรือคำสั่งตามที่บัญญัติไว้ในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งหรือประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา หากแต่เป็นคำสั่งตามกฎหมายพิเศษเฉพาะ คือตามพระราชบัญญัติการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรฯ แต่อย่างไรก็ดี คำสั่งศาลฎีกาเช่นนี้ก็มีสถานะเท่าเทียมกันกับคำพิพากษาศาลฎีกาทุกประการ ซึ่งแม้แต่เลขของคำสั่งศาลฎีกาที่ 1039-1040/2532 ในคดีนี้ ก็เป็นเลขคดีแดงของศาลฎีกานั่นเอง ฉะนั้นในปี พ.ศ. 2532 จะไม่พบคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1039-1040/2532 ซึ่งเป็นเลขเดียวกันซ้อนขึ้นมาอีก ปริญญาดีผดุงคำพิพากษา: ผู้ร้องยื่นคำร้องคัดค้านการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรอ้างว่าผู้คัดค้านที่ 1 ซึ่งได้รับการเลือกตั้งเป็นผู้ที่ขาดคุณสมบัติ ไม่มีสิทธิสมัครรับเลือกตั้งเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรขอให้ศาลมีคำสั่งให้มีการเลือกตั้งใหม่แทนผู้คัดค้านที่ 1ผู้คัดค้านยื่นคำคัดค้านว่า ผู้คัดค้านที่ 1 มีคุณสมบัติครบถ้วนศาลชั้นต้นได้ดำเนินกระบวนพิจารณาสืบพยานผู้ร้องและผู้คัดค้านและทำความเห็นส่งสำนวนมายังศาลฎีกาว่า เห็นควรมีคำสั่งยกคำร้องของผู้ร้องทั้งสองศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ผู้ร้องที่ 1 อ้างว่าบิดาของผู้คัดค้านที่ 1 เป็นคนต่างด้าวและผู้คัดค้านที่ 1 ได้ถูกถอนสัญชาติไทยตามประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ 337 ผู้ร้องที่ 1กล่าวอ้างถึงเหตุที่ถูกถอนสัญชาติไทย 3 ประการด้วยกัน คือ(1) บิดามารดาของผู้คัดค้านที่ 1 เป็นคนต่างด้าวซึ่งได้รับการผ่อนผันให้พักอาศัยอยู่ในราชอาณาจักรไทยเป็นกรณีพิเศษเฉพาะรายหรือ (2) บิดามารดาของผู้คัดค้านที่ 1 เป็นคนต่างด้าวซึ่งได้รับอนุญาตให้เข้ามาอยู่ในราชอาณาจักรไทยเพียงชั่วคราว หรือ(3) บิดามารดาของผู้คัดค้านที่ 1 เป็นคนต่างด้าวซึ่งเข้ามาอยู่ในราชอาณาจักรไทยโดยไม่ได้รับอนุญาตตามกฎหมายว่าด้วยคนเข้าเมืองเช่นนี้ ศาลฎีกาเห็นว่า ตามข้ออ้างของผู้ร้องดังกล่าว ผู้ร้องที่ 1มิได้ยืนยันในคำร้องให้แน่นอนว่าบิดามารดาของผู้คัดค้านที่ 1เป็นคนต่างด้าวประเภทใด เพราะคนต่างด้าวทั้งสามประเภทตามที่ผู้ร้องที่ 1 ยกขึ้นอ้างนั้น แต่ละประเภทไม่เหมือนกัน คำร้องของผู้ร้องที่ 1 ในข้อนี้ จึงเป็นคำร้องที่มิได้แสดงโดยชัดแจ้งซึ่งสภาพแห่งข้อหาและข้ออ้างที่อาศัยเป็นหลักแห่งข้อหา ไม่ชอบด้วยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 172 วรรคสองคำร้องข้อนี้จึงเคลือบคลุม"มีคำสั่งให้ยกคำร้องของผู้ร้อง ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1039 - 1040/2532นาย จเร ไข แสง กับพวกผู้ร้องนาย อดิศักดิ์ โภคกุลกานนท์ กับพวกผู้คัดค้าน ป.วิ.พ. ม. 172 วรรคสองคำร้องคัดค้านการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรที่อ้างว่า บิดาของผู้ได้รับการเลือกตั้งเป็นคนต่างด้าวและผู้ได้รับการเลือกตั้งได้ถูกถอนสัญชาติไทยตามประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ 337 โดยระบุเหตุที่ถูกถอนสัญชาติไทย 3 ประการด้วยกันคือ (1) บิดามารดาเป็นคนต่างด้าวซึ่งได้รับการผ่อนผันให้พักอาศัยอยู่ในราชอาณาจักรไทยเป็นกรณีพิเศษเฉพาะราย หรือ (2) บิดามารดาเป็นคนต่างด้าวซึ่งได้รับอนุญาตให้เข้ามาอยู่ในราชอาณาจักรไทยเพียงชั่วคราวหรือ (3) บิดามารดาเป็นคนต่างด้าวซึ่งเข้ามาอยู่ในราชอาณาจักรไทยโดยไม่ได้รับอนุญาตตามกฎหมายว่าด้วยคนเข้าเมือง แต่ในคำร้องมิได้มีการยืนยันให้แน่นอนว่าบิดามารดาของผู้ได้รับการเลือกตั้งเป็นคนต่างด้าวประเภทใด เพราะคนต่างด้าวทั้งสามประเภทดังกล่าวไม่เหมือนกัน คำร้องของผู้ร้องจึงเป็นคำร้องที่มิได้แสดงโดยชัดแจ้งซึ่งสภาพแห่งข้อหาและข้ออ้างที่อาศัยเป็นหลักแห่งข้อหา ไม่ชอบด้วยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 172 วรรคสองเป็นคำร้องเคลือบคลุมผู้ร้องยื่นคำร้องคัดค้านการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรอ้างว่าผู้คัดค้านที่ 1 ซึ่งได้รับการเลือกตั้งเป็นผู้ที่ขาดคุณสมบัติ ไม่มีสิทธิสมัครรับเลือกตั้งเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรขอให้ศาลมีคำสั่งให้มีการเลือกตั้งใหม่แทนผู้คัดค้านที่ 1ผู้คัดค้านยื่นคำคัดค้านว่า ผู้คัดค้านที่ 1 มีคุณสมบัติครบถ้วนศาลชั้นต้นได้ดำเนินกระบวนพิจารณาสืบพยานผู้ร้องและผู้คัดค้านและทำความเห็นส่งสำนวนมายังศาลฎีกาว่า เห็นควรมีคำสั่งยกคำร้องของผู้ร้องทั้งสองศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ผู้ร้องที่ 1 อ้างว่าบิดาของผู้คัดค้านที่ 1 เป็นคนต่างด้าวและผู้คัดค้านที่ 1 ได้ถูกถอนสัญชาติไทยตามประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ 337 ผู้ร้องที่ 1กล่าวอ้างถึงเหตุที่ถูกถอนสัญชาติไทย 3 ประการด้วยกัน คือ(1) บิดามารดาของผู้คัดค้านที่ 1 เป็นคนต่างด้าวซึ่งได้รับการผ่อนผันให้พักอาศัยอยู่ในราชอาณาจักรไทยเป็นกรณีพิเศษเฉพาะรายหรือ (2) บิดามารดาของผู้คัดค้านที่ 1 เป็นคนต่างด้าวซึ่งได้รับอนุญาตให้เข้ามาอยู่ในราชอาณาจักรไทยเพียงชั่วคราว หรือ(3) บิดามารดาของผู้คัดค้านที่ 1 เป็นคนต่างด้าวซึ่งเข้ามาอยู่ในราชอาณาจักรไทยโดยไม่ได้รับอนุญาตตามกฎหมายว่าด้วยคนเข้าเมืองเช่นนี้ ศาลฎีกาเห็นว่า ตามข้ออ้างของผู้ร้องดังกล่าว ผู้ร้องที่ 1มิได้ยืนยันในคำร้องให้แน่นอนว่าบิดามารดาของผู้คัดค้านที่ 1เป็นคนต่างด้าวประเภทใด เพราะคนต่างด้าวทั้งสามประเภทตามที่ผู้ร้องที่ 1 ยกขึ้นอ้างนั้น แต่ละประเภทไม่เหมือนกัน คำร้องของผู้ร้องที่ 1 ในข้อนี้ จึงเป็นคำร้องที่มิได้แสดงโดยชัดแจ้งซึ่งสภาพแห่งข้อหาและข้ออ้างที่อาศัยเป็นหลักแห่งข้อหา ไม่ชอบด้วยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 172 วรรคสองคำร้องข้อนี้จึงเคลือบคลุม"มีคำสั่งให้ยกคำร้องของผู้ร้อง(สหัส สิงหวิริยะ-มงคล เปาอินทร์-ถาวร ตันตราภรณ์)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุเรื่องนี้มีข้อน่าสงสัยคือ คำร้องคัดค้านการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรตามมาตรา 78 แห่งพระราชบัญญัติการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2522 เมื่อศาลจังหวัดหรือศาลแพ่งได้รับคำร้องคัดค้านแล้ว ศาลต้องดำเนินการพิจารณาโดยไม่ชักช้าและให้นำประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาใช้บังคับโดยอนุโลมและเมื่อพิจารณาเสร็จแล้ว ศาลชั้นต้นดังกล่าวมีอำนาจเพียงทำความเห็นว่าควรมีคำสั่งให้มีการเลือกตั้งใหม่ตามคำร้องคัดค้านนั้นหรือควรมีคำสั่งให้ยกคำร้องคัดค้านด้วยเหตุผลอย่างใดอย่างหนึ่งเท่านั้น และต้องส่งสำนวนไปยังศาลฎีกาเพื่อวินิจฉัยและมีคำสั่งศาลชั้นต้นจะมีคำสั่งเสียเองไม่ได้ ฉะนั้น คดีร้องคัดค้านการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจะไม่ผ่านการพิจารณาของศาลอุทธรณ์ และคดีขึ้นสู่ศาลฎีกาโดยคู่ความไม่ต้องอุทธรณ์เป็นอำนาจเฉพาะของศาลฎีกาที่มีอยู่ตามกฎหมาย (พระราชบัญญัติการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2522 มาตรา 79) คดีนี้มีสองสำนวนซึ่งศาลจังหวัดอุบลราชธานีให้รวมพิจารณาสำนวนแรกศาลฎีกาวินิจฉัยว่าคำร้องของผู้คัดค้านที่ 1 เคลือบคลุมส่วนสำนวนที่สองศาลฎีกาวินิจฉัยว่าคำร้องของผู้ร้องคัดค้านที่ 2ไม่เคลือบคลุม แต่กรณีฟังไม่ได้ว่าผู้คัดค้านที่ 1 ขาดคุณสมบัติทางการศึกษาตามพระราชบัญญัติการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรพ.ศ. 2522 มาตรา 19 จึงมีคำสั่งให้ยกคำร้องของผู้ร้องทั้งสองซึ่งอาจทำให้สงสัยว่า หากคำร้องทั้งสองสำนวนเคลือบคลุม ศาลชั้นต้นจะมีอำนาจสั่งงดสืบพยานผู้ร้องและผู้คัดค้านทั้งสองสำนวนเพราะเห็นว่าปัญหาดังกล่าวเป็นปัญหาข้อกฎหมายแล้ววินิจฉัยว่าคำร้องดังกล่าวเคลือบคลุม และสั่งยกคำร้องของผู้ร้องคัดค้านโดยอาศัยบทบัญญัติ มาตรา 172 แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งโดยไม่ส่งสำนวนไปยังศาลฎีกาเพื่อวินิจฉัยและสั่งจะได้หรือไม่ถ้าพิจารณาว่าศาลชั้นต้นสั่งยกคำร้องดังกล่าวมิใช่เป็นการสั่งอย่างหนึ่งอย่างใดตามที่บัญญัติไว้ในมาตรา 79 แห่งพระราชบัญญัติการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ. 2522 กล่าวคือ ไม่ใช่คำสั่งให้มีการเลือกตั้งใหม่ในเขตเลือกตั้งนั้น หรือไม่ใช่คำสั่งยกคำร้องเพราะเหตุว่าการเลือกตั้งเป็นไปโดยชอบซึ่งเป็นการสั่งในเนื้อหาคำร้องคัดค้านแล้ว อาจทำให้เข้าใจไปได้ว่า ศาลชั้นต้นมีอำนาจสั่งได้ แต่แท้ที่จริงแล้วการที่ศาลชั้นต้นสั่งยกคำร้องเพราะเหตุคำร้องเคลือบคลุม ก็เป็นการสั่งตามมาตรา 79 แห่งพระราชบัญญัติดังกล่าวซึ่งให้อำนาจไว้เฉพาะแก่ศาลฎีกานั่นเองเพราะเป็นการสั่งเกี่ยวกับคำร้องคัดค้านการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ซึ่งกฎหมายให้ศาลชั้นต้นมีอำนาจเพียงทำความเห็นเท่านั้น ประกอบกับกฎหมายให้นำประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาใช้บังคับโดยอนุโลมเฉพาะการพิจารณาเท่านั้น ไม่รวมถึงการมีคำสั่งด้วย ฉะนั้นคดีดังกล่าวศาลชั้นต้นจึงมีอำนาจเพียงสั่งงดสืบพยานผู้ร้องและผู้คัดค้าน และทำความเห็นว่าควรมีคำสั่งยกคำร้องของผู้ร้องทั้งสองและส่งสำนวนไปยังศาลฎีกาเท่านั้นจะสั่งยกคำร้องเสียเองไม่ได้ ซึ่งหากเป็นกรณีที่ศาลฎีกาเห็นว่าคำร้องของผู้ร้องคัดค้านทั้งสองไม่เคลือบคลุม ศาลฎีกาก็มีอำนาจสั่งให้ศาลชั้นต้นดำเนินกระบวนพิจารณาสืบพยานผู้ร้องและผู้คัดค้านแล้วทำความเห็นและส่งสำนวนไปยังศาลฎีกาเพื่อวินิจฉัยอีกได้ ข้อที่น่าสังเกตอีกประการหนึ่งก็คือ เรื่องการคัดค้านการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ศาลฎีกาจะต้องทำเป็นในรูปของคำสั่งเท่านั้น จะทำเป็นคำพิพากษามิได้ เพราะมิใช่การมีคำพิพากษาหรือคำสั่งตามที่บัญญัติไว้ในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งหรือประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา หากแต่เป็นคำสั่งตามกฎหมายพิเศษเฉพาะ คือตามพระราชบัญญัติการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรฯ แต่อย่างไรก็ดี คำสั่งศาลฎีกาเช่นนี้ก็มีสถานะเท่าเทียมกันกับคำพิพากษาศาลฎีกาทุกประการ ซึ่งแม้แต่เลขของคำสั่งศาลฎีกาที่ 1039-1040/2532 ในคดีนี้ ก็เป็นเลขคดีแดงของศาลฎีกานั่นเอง ฉะนั้นในปี พ.ศ. 2532 จะไม่พบคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1039-1040/2532 ซึ่งเป็นเลขเดียวกันซ้อนขึ้นมาอีก ปริญญาดีผดุง