กฎกระทรวงกฎกระทรวงระบบไฟฟ้าและระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าของสถานที่ประกอบกิจการน้ำมันพ.ศ. ๒๕๕๖ อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๕ วรรคหนึ่งแห่งพระราชบัญญัติควบคุมน้ำมันเชื้อเพลิง พ.ศ. ๒๕๔๒ และมาตรา ๗ (๑) (๒) (๕) และ(๗) และวรรคสาม แห่งพระราชบัญญัติควบคุมน้ำมันเชื้อเพลิง พ.ศ. ๒๕๔๒ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติควบคุมน้ำมันเชื้อเพลิง (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๕๐อันเป็นกฎหมายที่มีบทบัญญัติบางประการเกี่ยวกับการจำกัดสิทธิและเสรีภาพของบุคคล ซึ่งมาตรา๒๙ ประกอบกับมาตรา ๓๓ มาตรา ๔๑ และมาตรา ๔๓ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย บัญญัติให้กระทำได้โดยอาศัยอำนาจตามบทบัญญัติแห่งกฎหมายรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงาน ออกกฎกระทรวงไว้ ดังต่อไปนี้ข้อ ๑[๑] กฎกระทรวงนี้ให้ใช้บังคับเมื่อพ้นกำหนดหนึ่งร้อยแปดสิบวันนับแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไปข้อ ๒ ในกฎกระทรวงนี้น้ำมัน หมายความว่าน้ำมันตามกฎกระทรวงว่าด้วยการกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขเกี่ยวกับการแจ้งการอนุญาต และอัตราค่าธรรมเนียมเกี่ยวกับการประกอบกิจการน้ำมันเชื้อเพลิงสถานที่ประกอบกิจการน้ำมัน หมายความว่าสถานีบริการน้ำมัน สถานที่เก็บรักษาน้ำมัน คลังน้ำมัน และสถานที่ที่มีการรับหรือจ่ายน้ำมันโดยระบบการขนส่งน้ำมันทางท่อตามกฎกระทรวงว่าด้วยการกำหนดหลักเกณฑ์วิธีการ และเงื่อนไขเกี่ยวกับการแจ้ง การอนุญาตและอัตราค่าธรรมเนียมเกี่ยวกับการประกอบกิจการน้ำมันเชื้อเพลิงระบบไฟฟ้า หมายความว่าองค์ประกอบต่าง ๆ ของอุปกรณ์ เครื่องใช้ไฟฟ้าและบริภัณฑ์ที่ใช้ต่อเข้ากับการติดตั้งทางไฟฟ้า ไม่ว่าจะเป็นระบบแจ้งเหตุเพลิงไหม้ระบบเตือนภัย ระบบควบคุมระยะไกล ระบบสื่อสาร และระบบสูบจ่ายน้ำมันอุปกรณ์ (device) หมายความว่าส่วนประกอบหน่วยหนึ่งของระบบไฟฟ้าที่มุ่งหมายให้เป็นทางผ่านของกระแสไฟฟ้าแต่ไม่ใช้พลังงานไฟฟ้าเช่น สวิตช์ เต้ารับ เซอร์กิต เบรกเกอร์เครื่องใช้ไฟฟ้า (appliance) หมายความว่า เครื่องใช้ที่ทำงานโดยใช้พลังงานไฟฟ้าโดยมีรูปแบบและขนาดตามมาตรฐานซึ่งประกอบเข้าเป็นหน่วยเดียวเพื่อทำงานหน้าที่เดียวหรือหลายหน้าที่ เช่นตู้จ่ายน้ำมัน เครื่องเติมลมไฟฟ้า กล้องวงจรปิด เครื่องควบคุมการจ่ายน้ำมัน ไฟฉายอุปกรณ์สื่อสาร แต่ไม่หมายความรวมถึงเครื่องจักรในทางอุตสาหกรรมบริภัณฑ์ (equipment) หมายความว่า สิ่งที่รวมทั้งวัสดุ เครื่องประกอบ อุปกรณ์เครื่องใช้ไฟฟ้าดวงโคม และสิ่งอื่น ๆ ที่คล้ายกัน ใช้เป็นส่วนประกอบในการติดตั้งระบบไฟฟ้าหรือต่อเข้ากับระบบไฟฟ้า เช่น ตู้แผงสวิตซ์ ตู้แผงเซอร์กิตเบรกเกอร์กล่องต่อสายไฟฟ้าระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่า หมายความว่าระบบอิสระที่ประกอบด้วยตัวนำล่อฟ้า ตัวนำลงดิน รากสายดินและอุปกรณ์ที่ใช้ในการต่อหรือการจับยึด เพื่อทำหน้าที่ป้องกันอันตรายที่เกิดจากฟ้าผ่าและให้หมายความรวมถึงตัวนำประสาน ในกรณีที่มีการติดตั้งตัวนำดังกล่าวตัวนำล่อฟ้า (air terminal) หมายความว่าส่วนของระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าที่ใช้รับกระแสฟ้าผ่าตัวนำลงดิน (down conductor) หมายความว่า ส่วนของระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าที่ใช้นำกระแสฟ้าผ่าจากตัวนำล่อฟ้าลงสู่รากสายดินตัวนำประสาน (bonding conductor) หมายความว่าตัวนำสำหรับทำให้ศักย์ไฟฟ้าจากกระแสฟ้าผ่าเท่ากันรากสายดิน (earth terminal) หมายความว่าส่วนของระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าที่ต่อจากปลายตัวนำลงดินและฝังไว้ในดินหมวด ๑บททั่วไป ข้อ ๓ ระบบไฟฟ้าตามกฎกระทรวงนี้ครอบคลุมเฉพาะระบบไฟฟ้าที่อยู่ภายในบริเวณอันตรายของสถานที่ประกอบกิจการน้ำมันระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าตามกฎกระทรวงนี้ครอบคลุมเฉพาะระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าที่อยู่ในเขตสถานที่ประกอบกิจการน้ำมันข้อ ๔ การเดินสายไฟฟ้าการติดตั้งระบบไฟฟ้าและการติดตั้งระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าให้ออกแบบและควบคุมโดยวิศวกรไฟฟ้าซึ่งเป็นผู้ได้รับใบอนุญาตประกอบวิชาชีพวิศวกรรมควบคุมตามกฎหมายว่าด้วยวิศวกรข้อ ๕ การออกแบบการเดินสายไฟฟ้า การติดตั้งระบบไฟฟ้า และการติดตั้งระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าให้เป็นไปตามมาตรฐานการติดตั้งทางไฟฟ้าและมาตรฐานการป้องกันฟ้าผ่าสำหรับสิ่งปลูกสร้างของสมาคมวิศวกรรมสถานแห่งประเทศไทยในพระบรมราชูปถัมภ์ (วสท.) มาตรฐานของ National Fire Protection Association (NFPA) มาตรฐานของ International Electrotechnical Commission (IEC) หรือมาตรฐานอื่นที่อธิบดีกรมธุรกิจพลังงานประกาศกำหนดข้อ ๖ บริเวณที่มีการถ่ายเทน้ำมันภายในสถานที่ประกอบกิจการน้ำมันต้องทำการป้องกันการสะสมของประจุไฟฟ้าสถิตโดยให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์ที่รัฐมนตรีประกาศกำหนดในราชกิจจานุเบกษาหมวด ๒แบบระบบไฟฟ้าและระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่า ข้อ ๗ แบบระบบไฟฟ้าต้องแสดงรายละเอียดอย่างน้อยดังต่อไปนี้(๑) แบบแผนผังแสดงการแบ่งขอบเขตพื้นที่บริเวณอันตราย(๒) แบบแผนผังแสดงการติดตั้งอุปกรณ์ เครื่องใช้ไฟฟ้าและบริภัณฑ์ภายในบริเวณอันตรายและส่วนต่อเนื่องที่จำเป็น(๓) แบบแผนผังแสดงการติดตั้งเดินสายไฟฟ้า สายควบคุม สายสื่อสารการปิดผนึก และการต่อลงดินภายในบริเวณอันตรายและส่วนต่อเนื่องที่จำเป็น(๔) แบบแสดงแผนภาพเส้นเดียว (single line diagram)(๕) แบบแสดงรายการคำนวณโหลดไฟฟ้า (load schedule)ข้อ ๘ แบบระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าต้องแสดงรายละเอียดอย่างน้อยดังต่อไปนี้(๑) แบบแผนผังแสดงบริเวณป้องกัน(๒) แบบแสดงการติดตั้งตัวนำล่อฟ้า(๓) แบบแสดงการติดตั้งตัวนำลงดินพร้อมจุดต่อทดสอบ(๔) แบบแสดงการติดตั้งรากสายดินหมวด ๓บริเวณอันตรายของสถานที่ประกอบกิจการน้ำมัน ข้อ ๙ บริเวณอันตรายของสถานที่ประกอบกิจการน้ำมันแบ่งออกเป็นสองแบบได้แก่(๑) บริเวณอันตรายแบบที่ ๑ หมายถึง บริเวณที่มีลักษณะดังต่อไปนี้(ก)บริเวณที่ในภาวะการทำงานปกติมีก๊าซหรือไอที่มีความเข้มข้นพอที่จะติดไฟได้(ข) บริเวณที่อาจมีก๊าซหรือไอที่มีความเข้มข้นพอที่จะติดไฟได้อยู่บ่อยๆ เนื่องจากการซ่อมแซม บำรุงรักษา หรือรั่ว(ค) บริเวณที่เมื่อบริภัณฑ์เกิดความเสียหายหรือทำงานผิดพลาดอาจทำให้เกิดก๊าซหรือไอที่มีความเข้มข้นพอที่จะติดไฟได้และอาจทำให้บริภัณฑ์ขัดข้องและกลายเป็นแหล่งกำเนิดประกายไฟได้(๒) บริเวณอันตรายแบบที่ ๒ หมายถึง บริเวณที่มีลักษณะดังต่อไปนี้(ก) บริเวณที่ใช้เก็บของเหลวติดไฟซึ่งระเหยง่ายหรือก๊าซที่ติดไฟได้ซึ่งโดยปกติของเหลว ไอ หรือก๊าซจะถูกเก็บไว้ในภาชนะหรือระบบที่ปิดและอาจรั่วออกมาได้เฉพาะในกรณีที่บริภัณฑ์ทำงานผิดปกติ(ข) บริเวณที่มีการป้องกันการติดไฟเนื่องจากก๊าซหรือไอที่มีความเข้มข้นเพียงพอโดยใช้ระบบระบายอากาศซึ่งทำงานโดยเครื่องจักรกลและอาจเกิดอันตรายได้หากระบบระบายอากาศขัดข้องหรือทำงานผิดปกติ(ค) บริเวณที่อยู่ใกล้กับบริเวณอันตรายแบบที่ ๑และอาจได้รับการถ่ายเทก๊าซหรือไอที่มีความเข้มข้นพอที่จะติดไฟได้ในบางครั้งถ้าไม่มีการป้องกันโดยการทำให้ความดันภายในห้องสูงกว่าความดันบรรยากาศโดยการดูดอากาศสะอาดเข้ามาภายในห้องและมีระบบตรวจสอบด้านความปลอดภัยที่มีประสิทธิผลหากระบบการอัดและระบายอากาศขัดข้องหรือทำงานผิดปกติข้อ ๑๐ บริเวณใดที่กำหนดให้เป็นบริเวณอันตรายแบบที่๑ หรือแบบที่ ๒ ต้องเลือกใช้อุปกรณ์ เครื่องใช้ไฟฟ้าและบริภัณฑ์ที่ได้มาตรฐานเหมาะสมกับบริเวณนั้นข้อ ๑๑ บริเวณอันตรายภายในเขตสถานีบริการน้ำมันประเภทก ประเภท ข ประเภท ค ประเภท ง และประเภท จ สำหรับน้ำมันชนิดไวไฟมากให้เป็นไปตามตารางดังต่อไปนี้ตำแหน่งพื้นที่และขอบเขตระยะห่างบริเวณอันตรายแบบที่ก. ถังเก็บน้ำมันใต้พื้นดินในบริเวณต่อไปนี้(๑) หัวท่อรับน้ำมัน(๑.๑) ภายในหลุมหรือบ่อที่อยู่ต่ำกว่าระดับพื้นภายในบริเวณอันตรายแบบที่ ๑ หรือแบบที่ ๒(๑.๒) ภายในระยะไม่เกิน ๓ เมตร ในแนวราบโดยรอบหัวท่อรับน้ำมันและในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๐.๕๐ เมตร สำหรับหัวท่อรับน้ำมันชนิด Loose Fill Connection(๑.๓) ภายในระยะไม่เกิน ๑.๕๐ เมตร ในแนวราบโดยรอบหัวท่อรับน้ำมันและในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๐.๕๐ เมตร สำหรับหัวท่อรับน้ำมันชนิด Tight Fill Connectionทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๒๒(๒) ปลายท่อระบายไอน้ำมัน(๒.๑) ภายในระยะไม่เกิน ๑ เมตร ทุกทิศทางจากจุดเปิดปลายท่อระบายไอน้ำมัน(๒.๒) ตั้งแต่ระยะเกิน ๑ เมตร ถึงระยะไม่เกิน ๑.๕๐ เมตร ทุกทิศทาง จากจุดเปิดปลายท่อระบายไอน้ำมันทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๒ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๒ข. ตู้จ่ายน้ำมัน(๑) ตู้จ่ายน้ำมันชนิดตั้งพื้น(๑.๑) ภายในหลุมหรือบ่อที่อยู่ต่ำกว่าระดับพื้นภายในบริเวณอันตรายแบบที่ ๑ หรือแบบที่ ๒(๑.๒) ภายในตู้จ่ายน้ำมัน(๑.๓) ภายในระยะไม่เกิน ๐.๕๐ เมตร ในแนวราบโดยรอบตู้จ่ายน้ำมัน(๑.๔) ภายในระยะไม่เกิน ๖ เมตร ในแนวราบโดยรอบตู้จ่ายน้ำมันและในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๐.๕๐ เมตร เหนือระดับพื้นทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๓ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๑๒๒(๒) ตู้จ่ายน้ำมันชนิดแขวนหรือชนิดติดตั้งเหนือศีรษะ(๒.๑) ภายในตู้จ่ายน้ำมัน(๒.๒) ภายในระยะไม่เกิน ๐.๕๐ เมตร ในแนวราบโดยรอบจากตู้จ่ายน้ำมันถึงระดับพื้น(๒.๓) ภายในระยะไม่เกิน ๖ เมตร ในแนวราบโดยรอบตู้จ่ายน้ำมัน และในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๐.๕๐ เมตร เหนือระดับพื้นทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๔ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๒๒(๓) ตู้จ่ายน้ำมันชนิดตั้งพื้นพร้อมถังน้ำมันอยู่ภายใน ทำงานโดยหยอดเหรียญหรือธนบัตร(๓.๑) ภายในหลุมหรือบ่อที่อยู่ต่ำกว่าระดับพื้นภายในบริเวณอันตรายแบบที่ ๑ หรือแบบที่ ๒(๓.๒) ภายในตู้จ่ายน้ำมันเฉพาะในส่วนที่บรรจุถังน้ำมันและอุปกรณ์ที่เกี่ยวข้องกับน้ำมัน(๓.๓) ภายในระยะไม่เกิน ๑ เมตร ทุกทิศทางจากจุดเปิดระบายไอหรือจุดบรรจุน้ำมัน(๓.๔) ตั้งแต่ระยะเกิน ๑ เมตร ถึงระยะไม่เกิน ๑.๕๐ เมตร ทุกทิศทางจากจุดเปิดระบายไอหรือจุดบรรจุน้ำมัน(๓.๕) ภายในระยะไม่เกิน ๖ เมตร ในแนวราบโดยรอบตู้จ่ายน้ำมัน และในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๐.๕๐ เมตร เหนือระดับพื้นทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๕ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๑๑๒๒ค. เครื่องสูบน้ำมัน(๑) ติดตั้งภายในอาคาร(๑.๑) ภายในหลุมหรือบ่อทั้งหมดที่อยู่ในห้องเดียวกันกับที่ติดตั้งเครื่องสูบน้ำมัน(๑.๒) ภายในระยะไม่เกิน ๑.๕๐ เมตร ทุกทิศทางจากขอบเครื่องสูบน้ำมัน และภายในระยะไม่เกิน ๗.๕๐ เมตร ในแนวราบโดยรอบจากขอบเครื่องสูบน้ำมัน รวมทั้งในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๑ เมตร เหนือระดับพื้นทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๖ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๒(๒) ติดตั้งภายนอกอาคาร(๒.๑) ภายในหลุมหรือบ่อที่อยู่ต่ำกว่าระดับพื้น ภายในระยะไม่เกิน ๓ เมตร ในแนวราบโดยรอบจากขอบเครื่องสูบน้ำมัน(๒.๒) ภายในระยะไม่เกิน ๑ เมตร ทุกทิศทางจากขอบเครื่องสูบน้ำมัน และภายในระยะไม่เกิน ๓ เมตร ในแนวราบโดยรอบจากขอบเครื่องสูบน้ำมัน รวมทั้งในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๐.๕๐ เมตร เหนือระดับพื้นทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๖ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๒ข้อ ๑๒ บริเวณอันตรายภายในสถานีบริการน้ำมันประเภทฉ คลังน้ำมัน และสถานที่ที่มีการรับหรือจ่ายน้ำมันโดยระบบการขนส่งน้ำมันทางท่อ สำหรับน้ำมันดิบน้ำมันเบนซิน น้ำมันสำหรับเครื่องบิน น้ำมันก๊าด น้ำมันดีเซล น้ำมันเตาหรือน้ำมันอื่นตามที่อธิบดีกรมธุรกิจพลังงานประกาศกำหนดให้เป็นไปตามตารางดังต่อไปนี้ตำแหน่งพื้นที่และขอบเขตระยะห่างบริเวณอันตรายแบบที่ก. ถังเก็บน้ำมันเหนือพื้นดิน ในบริเวณต่อไปนี้(๑) ภายในเขื่อนหรือกำแพง(๑.๑) ภายในเขื่อนหรือกำแพงที่เขื่อนหรือกำแพงมีความสูงมากกว่าระยะทางจากผนังถังไปยังเขื่อนหรือกำแพงเกินกว่าร้อยละ ๕๐ ของเส้นรอบวงถัง(๑.๒) ภายในระยะไม่เกิน ๓ เมตร จากขอบผนังหรือหลังคาของถังและพื้นที่ภายในเขื่อนหรือกำแพงถึงระดับสูงสุดของเขื่อนหรือกำแพงทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๗ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๒(๒) ปลายท่อระบายไอน้ำมัน(๒.๑) ภายในระยะไม่เกิน ๑.๕๐ เมตร ทุกทิศทางจากจุดเปิดปลายท่อระบายไอน้ำมัน(๒.๒) ตั้งแต่ระยะเกิน ๑.๕๐ เมตร ถึงระยะไม่เกิน ๓ เมตร ทุกทิศทางจากจุดเปิดปลายท่อระบายไอน้ำมันทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๘ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๒(๓) ภายในหลังคาลอยพื้นที่เหนือหลังคาลอยภายในถังดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๘ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑ข. ถังเก็บน้ำมันใต้พื้นดินในบริเวณต่อไปนี้(๑) หัวท่อรับน้ำมัน(๑.๑) ภายในหลุมหรือบ่อที่อยู่ต่ำกว่าระดับพื้นภายในบริเวณอันตรายแบบที่ ๑ หรือแบบที่ ๒(๑.๒) ภายในระยะไม่เกิน ๓ เมตร ในแนวราบโดยรอบหัวท่อรับน้ำมันและในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๐.๕๐ เมตร สำหรับหัวท่อรับน้ำมันชนิด loose fill connection(๑.๓) ภายในระยะไม่เกิน ๑.๕๐ เมตร ในแนวราบโดยรอบหัวท่อรับน้ำมันและในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๐.๕๐ เมตร สำหรับหัวท่อรับน้ำมันชนิด tight fill connectionทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๙ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๒๒(๒) ปลายท่อระบายไอน้ำมัน(๒.๑) ภายในระยะไม่เกิน ๑ เมตร ทุกทิศทางจากจุดเปิดปลายท่อระบายไอน้ำมัน(๒.๒) ตั้งแต่ระยะเกิน ๑ เมตร ถึงระยะไม่เกิน ๑.๕๐ เมตร ทุกทิศทางจากจุดเปิดปลายท่อระบายไอน้ำมันทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๐ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๒ค. จุดที่มีการบรรจุน้ำมันลงถังหรือภาชนะบรรจุน้ำมันภายในอาคารหรือภายนอกอาคาร(๑) ภายในระยะไม่เกิน ๑ เมตร ทุกทิศทางจากจุดเปิดระบายไอหรือจุดบรรจุน้ำมัน(๒) ตั้งแต่ระยะเกิน ๑ เมตร ถึงระยะไม่เกิน ๑.๕๐ เมตร ทุกทิศทางจากจุดเปิดระบายไอหรือจุดบรรจุน้ำมัน(๓) ภายในระยะไม่เกิน ๓ เมตร ในแนวราบโดยรอบจุดเปิดระบายไอหรือจุดบรรจุน้ำมัน รวมทั้งในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๐.๕๐ เมตร เหนือระดับพื้นทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๑ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๒๒ง. เครื่องสูบน้ำมันอุปกรณ์รีดอากาศ(bleeders) ข้อต่อมาตรวัด และอุปกรณ์อื่นที่คล้ายกัน(๑) ติดตั้งภายในอาคารภายในระยะไม่เกิน ๑.๕๐ เมตร ทุกทิศทางจากขอบอุปกรณ์แต่ละตัวดังกล่าว และภายในระยะไม่เกิน ๗.๕๐ เมตรในแนวราบโดยรอบอุปกรณ์แต่ละตัวดังกล่าว รวมทั้งในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๑ เมตร เหนือระดับพื้นดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๒ ท้ายกฎกระทรวงนี้๒(๒) ติดตั้งภายนอกอาคารภายในระยะไม่เกิน ๑ เมตร ทุกทิศทางจากขอบอุปกรณ์แต่ละตัวดังกล่าว และภายในระยะไม่เกิน ๓ เมตร ในแนวราบโดยรอบอุปกรณ์แต่ละตัวดังกล่าว รวมทั้งในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๐.๕๐ เมตร เหนือระดับพื้นดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๒ ท้ายกฎกระทรวงนี้๒จ. เครื่องผสมอากาศกับไอน้ำมัน (vapor-airmixtures)(๑) ติดตั้งภายในอาคาร(๑.๑) ภายในระยะไม่เกิน ๑.๕๐ เมตร ทุกทิศทางจากขอบเครื่องผสมอากาศกับไอน้ำมัน(๑.๒) ตั้งแต่ระยะเกิน ๑.๕๐ เมตร ถึงระยะไม่เกิน ๒.๕๐ เมตร ทุกทิศทางจากขอบเครื่องผสมอากาศกับไอน้ำมันและตั้งแต่ระยะเกิน ๑.๕๐ เมตร ถึงระยะไม่เกิน ๗.๕๐ เมตร ในแนวราบโดยรอบจากขอบเครื่องผสมอากาศกับไอน้ำมัน รวมทั้งในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๑ เมตร เหนือระดับพื้นทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๓ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๒(๒) ติดตั้งภายนอกอาคาร(๒.๑) ภายในระยะไม่เกิน ๑ เมตร ทุกทิศทางจากขอบเครื่องผสมอากาศกับไอน้ำมัน(๒.๒) ตั้งแต่ระยะเกิน ๑ เมตร ถึงระยะไม่เกิน ๒.๕๐ เมตร ทุกทิศทางจากขอบเครื่องผสมอากาศกับไอน้ำมันและตั้งแต่ระยะเกิน ๑ เมตร ถึงระยะไม่เกิน ๓ เมตร ในแนวราบโดยรอบจากขอบเครื่องผสมอากาศกับไอน้ำมัน รวมทั้งในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๑ เมตร เหนือระดับพื้นทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๓ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๒ฉ. หลุม ร่อง หรือบ่อ(๑) ไม่มีอุปกรณ์ระบายอากาศภายในหลุม ร่อง หรือบ่อที่มีส่วนหนึ่งส่วนใดอยู่ภายในบริเวณอันตรายแบบที่ ๑ หรือแบบที่ ๒ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๔ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑(๒) มีการระบายอากาศทางกลภายในหลุม ร่อง หรือบ่อที่มีส่วนหนึ่งส่วนใดอยู่ภายในบริเวณอันตรายแบบที่ ๑ หรือแบบที่ ๒ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๔ ท้ายกฎกระทรวงนี้๒(๓) ภายในมีวาล์วข้อต่อท่อหรือระบบท่อที่ไม่อยู่ภายในบริเวณอันตรายแบบที่ ๑ หรือแบบที่ ๒ภายในหลุม ร่อง หรือบ่อดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๔ ท้ายกฎกระทรวงนี้๒ช. ท่อระบายหรือบ่อแยกน้ำปนเปื้อนน้ำมัน(๑) ติดตั้งภายในอาคารตามที่กำหนดใน ฉ.ตามที่กำหนดในฉ.(๒) ติดตั้งภายนอกอาคารภายในระยะไม่เกิน ๔.๕๐ เมตร ในแนวราบโดยรอบท่อระบายหรือบ่อแยกน้ำปนเปื้อนน้ำมันและในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๐.๕๐ เมตร เหนือระดับพื้นทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๕ ท้ายกฎกระทรวงนี้๒ซ. จุดที่มีการรับหรือจ่ายน้ำมันกับยานพาหนะขนส่งน้ำมัน(๑) กรณีเติมหลังถังแบบเปิดฝาถัง(๑.๑) ภายในระยะไม่เกิน ๑ เมตร ทุกทิศทางจากขอบฝาถัง(๑.๒) ตั้งแต่ระยะเกิน ๑ เมตร ถึงระยะไม่เกิน ๔.๕๐ เมตร ทุกทิศทางจากขอบฝาถังทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๖ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๒(๒) กรณีเติมหลังถังแบบปิดฝาถังมีการระบายไอน้ำมันออกสู่บรรยากาศ(๒.๑) ภายในระยะไม่เกิน ๑ เมตร ทุกทิศทางจากจุดเปิดปลายท่อระบายไอที่มีการระบายไอน้ำมันออกสู่บรรยากาศ(๒.๒) ตั้งแต่ระยะเกิน ๑ เมตร ถึงระยะไม่เกิน ๔.๕๐ เมตร ทุกทิศทางจากจุดเปิดปลายท่อระบายไอที่มีการระบายไอน้ำมันออกสู่บรรยากาศ(๒.๓) ภายในระยะไม่เกิน ๑ เมตร ทุกทิศทางจากขอบฝาถังทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๖ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๒๒(๓) กรณีเติมหลังถังแบบปิดฝาถังมีการควบคุมไอน้ำมันออกสู่บรรยากาศภายในระยะไม่เกิน ๑ เมตร ทุกทิศทางจากจุดเชื่อมต่อหัวท่อรับหรือจ่ายน้ำมัน และปลายท่อระบายไอน้ำมันดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๗ ท้ายกฎกระทรวงนี้๒(๔) กรณีเติมใต้ถังมีการระบายไอน้ำมันออกสู่บรรยากาศ(๔.๑) ภายในระยะไม่เกิน ๑ เมตร ทุกทิศทางจากจุดที่มีการระบายไอน้ำมันออกสู่บรรยากาศ(๔.๒) ตั้งแต่ระยะเกิน ๑ เมตร ถึงระยะไม่เกิน ๔.๕๐ เมตร ทุกทิศทางจากจุดที่มีการระบายไอน้ำมันออกสู่บรรยากาศ(๔.๓) ภายในระยะไม่เกิน ๓ เมตร ในแนวราบโดยรอบหัวต่อท่อรับหรือจ่ายน้ำมัน และในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๐.๕๐ เมตร เหนือระดับพื้นทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๗ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๒๒(๕) กรณีเติมใต้ถังมีการควบคุมไอน้ำมันออกสู่บรรยากาศ(๕.๑) ภายในระยะไม่เกิน ๑ เมตร ทุกทิศทางจากจุดเชื่อมต่อหัวท่อรับหรือจ่ายน้ำมัน และปลายท่อระบายไอน้ำมัน(๕.๒) ภายในระยะไม่เกิน ๓ เมตร ในแนวราบโดยรอบจุดเชื่อมต่อหัวท่อรับหรือจ่ายน้ำมัน และในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๐.๕๐ เมตร เหนือระดับพื้นทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๘ ท้ายกฎกระทรวงนี้๒๒หมายเหตุ การระบายอากาศทางกล (artificial ventilation) ตาม ฉ. (๒) ต้องจัดให้มีการระบายอากาศ โดยใช้อุปกรณ์ที่สามารถระบายอากาศได้ไม่น้อยกว่าห้าเท่าของปริมาตรหลุม ร่อง หรือบ่อต่อชั่วโมง และต้องมีอุปกรณ์แจ้งเหตุฉุกเฉินที่มีเสียงดังชัดเจน ถ้าการระบายอากาศโดยเครื่องจักรกลขัดข้องหรือทำงานผิดปกติข้อ ๑๓ บริเวณอันตรายภายในสถานที่เก็บรักษาน้ำมันลักษณะที่สาม สำหรับน้ำมันชนิดไวไฟมาก ให้เป็นไปตามตารางดังต่อไปนี้ตำแหน่งพื้นที่และขอบเขตระยะห่างบริเวณอันตรายแบบที่ก. ตามที่กำหนดไว้ในตารางข้อ ๑๒ หัวข้อก. ข. ค. ง. จ. ฉ.ช. และ ซ.ตามที่กำหนดไว้ในตารางข้อ ๑๒ หัวข้อ ก. ข. ค. ง. จ. ฉ. ช.และ ซ.ตามที่กำหนดไว้ในตารางข้อ ๑๒ หัวข้อก. ข. ค. ง. จ.ฉ. ช. และ ซ.ข. ห้องเก็บน้ำมัน(๑) ภายในหลุมหรือบ่อที่อยู่ภายในห้องเก็บน้ำมัน(๒) ภายในระยะไม่เกิน ๑ เมตร ทุกทิศทางจากภาชนะบรรจุน้ำมัน(๓) ภายในระยะไม่เกิน ๓ เมตร ในแนวราบโดยรอบภาชนะบรรจุน้ำมัน และในแนวตั้งฉากจากระดับพื้นถึงระดับ ๑ เมตร เหนือระดับพื้นทั้งนี้ ดังตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๙ ท้ายกฎกระทรวงนี้๑๑๒ข้อ ๑๔ ภายในสถานที่ประกอบกิจการน้ำมันตามข้อ๑๑ ข้อ ๑๒ และข้อ ๑๓ หากมีตำแหน่งอื่นใดที่สมควรกำหนดให้เป็นบริเวณอันตรายแบบที่ ๑หรือแบบที่ ๒ เพิ่มเติม นอกจากที่กำหนดในกฎกระทรวงนี้ให้เป็นไปตามที่รัฐมนตรีประกาศกำหนดในราชกิจจานุเบกษาข้อ ๑๕ ภายในบริเวณอันตรายแบบที่ ๑ และแบบที่ ๒ ตามที่กำหนดไว้ในตารางข้อ๑๑ หัวข้อ ค. (๑) ข้อ ๑๒ หัวข้อ ง. (๑) หัวข้อ จ. (๑) และข้อ ๑๓ หัวข้อ ข.และตามที่รัฐมนตรีประกาศกำหนดเพิ่มเติมตามข้อ ๑๔ ในพื้นที่ลักษณะเดียวกันหากมีผนังกั้นไอน้ำมันที่ปิดกั้นถาวรและสูงจนถึงฝ้าเพดานสามารถกันไอน้ำมันไม่ให้ผ่านไปได้ ให้ถือว่าบริเวณอันตรายไม่รวมถึงบริเวณอีกด้านหนึ่งของผนังนั้นภายในบริเวณอันตรายแบบที่ ๑ และแบบที่ ๒ นอกจากพื้นที่ตามวรรคหนึ่งหากมีผนังกั้นไอน้ำมันที่ปิดกั้นถาวร และสามารถกันไอน้ำมันไม่ให้ผ่านไปได้ให้ถือว่าบริเวณอันตรายไม่รวมถึงบริเวณอีกด้านหนึ่งของผนังนั้นข้อ ๑๖ อุปกรณ์เครื่องใช้ไฟฟ้า และบริภัณฑ์ที่ยอมรับให้ใช้ในบริเวณอันตรายแบบที่ ๑ และแบบที่ ๒ต้องได้รับการรับรองจากองค์กรใดองค์กรหนึ่งดังต่อไปนี้(๑) สำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม(๒) Underwriters Laboratories , Inc. (UL)(๓) Electrical Equipment Certification Services (EECS)(๔) Physikalisch Technische Bundesanstalt (PTB)(๕) Laboratoire Central des Industries Electriques (LCIE)(๖) Centro Elettrotecnico Sperimentale Italiano (CESI)(๗) Canada Standard Association (CSA)(๘) Technology Institution of Industrial Safety (TIIS)(๙) องค์กรอื่นที่กรมธุรกิจพลังงานเห็นชอบหมวด ๔ระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่า ข้อ ๑๗ สิ่งปลูกสร้างที่มีความสูงมากกว่า ๑๕ เมตรและอยู่ห่างจากถังเก็บน้ำมันชนิดไวไฟมากในระยะ ๕๐ เมตรโดยวัดจากผนังถังที่ใกล้ที่สุด ภายในเขตสถานีบริการน้ำมันประเภท ก ประเภท ข ประเภทค และประเภท จ ต้องจัดให้มีระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าข้อ ๑๘ สิ่งปลูกสร้างภายในเขตสถานที่เก็บรักษาน้ำมันลักษณะที่สาม ที่มีการเก็บน้ำมันชนิดไวไฟมาก มีปริมาณเกิน ๔๕๔ ลิตรที่ต้องจัดให้มีระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่า ได้แก่(๑) ถังเก็บน้ำมันเหนือพื้นดินที่เก็บน้ำมันชนิดไวไฟมาก(๒)อาคารเก็บถังน้ำมันที่เก็บน้ำมันชนิดไวไฟมากหรือเก็บน้ำมันชนิดไวไฟมากอยู่ด้วย(๓) สิ่งปลูกสร้างที่มีความสูงมากกว่า ๑๕ เมตรและอยู่ห่างจากถังเก็บน้ำมันชนิดไวไฟมากในระยะ ๕๐ เมตร โดยวัดจากผนังถังที่ใกล้ที่สุดข้อ ๑๙ สิ่งปลูกสร้างภายในเขตสถานีบริการน้ำมันประเภทฉ และคลังน้ำมันที่ต้องจัดให้มีระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่า ได้แก่(๑) ถังเก็บน้ำมันเหนือพื้นดิน(๒) อาคารแท่นจ่ายน้ำมัน(๓)อาคารเก็บถังน้ำมันที่เก็บน้ำมันชนิดไวไฟมากหรือเก็บน้ำมันชนิดไวไฟมากอยู่ด้วย(๔) สิ่งปลูกสร้างที่มีความสูงมากกว่า ๑๕ เมตรและอยู่ห่างจากถังเก็บน้ำมันในระยะ ๕๐ เมตร โดยวัดจากผนังถังที่ใกล้ที่สุดข้อ ๒๐ ตัวนำล่อฟ้าภายในเขตสถานที่ประกอบกิจการน้ำมันต้องออกแบบและติดตั้งให้มีบริเวณป้องกันครอบคลุมสิ่งปลูกสร้างตามข้อ๑๗ ข้อ ๑๘ และข้อ ๑๙ ที่อาจได้รับอันตรายจากฟ้าผ่าข้อ ๒๑ วัสดุที่ใช้ในระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าต้องมีลักษณะดังต่อไปนี้(๑) ตัวนำล่อฟ้า ตัวนำลงดินและตัวนำประสานต้องเป็นทองแดงที่มีความต้านทานจำเพาะไม่เกิน ๐.๐๒โอห์มตารางมิลลิเมตรต่อเมตร หรืออะลูมิเนียมที่มีความต้านทานจำเพาะไม่เกิน ๐.๐๓โอห์มตารางมิลลิเมตรต่อเมตร เว้นแต่สถานที่ที่มีการผุกร่อนรุนแรงให้ใช้ทองแดงเท่านั้น(๒) รากสายดินต้องเป็นทองแดง เหล็กกล้าปลอดสนิม เหล็กชุบสังกะสี (hot dipped galvanized steel) หรือเหล็กหุ้มด้วยทองแดง (copper - clad steel) ที่มีทองแดงหุ้มแบบแนบสนิท และหนาไม่น้อยกว่า ๐.๒๕ มิลลิเมตรในกรณีที่เป็นแท่งกลมต้องมีขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางไม่น้อยกว่า ๑๒.๗๐ มิลลิเมตรและความยาวไม่น้อยกว่า ๒.๔๐ เมตร(๓) อุปกรณ์ที่ใช้ในการต่อตัวนำล่อฟ้า ตัวนำลงดิน ตัวนำประสานและรากสายดิน ให้ใช้ทองแดงหรืออะลูมิเนียมตามที่กำหนดไว้ใน (๑)ทองแดงเจือชนิดที่มีทองแดงไม่น้อยกว่าร้อยละหกสิบสองหรือวัสดุอื่นที่อธิบดีกรมธุรกิจพลังงานประกาศกำหนด(๔) อุปกรณ์ที่ใช้ในการจับยึดตัวนำล่อฟ้า ตัวนำลงดิน ตัวนำประสานและรากสายดิน ให้ใช้ทองแดงเจือ เหล็กกล้าปลอดสนิม เหล็กชุบสังกะสี (hot - dip galvanized steel) หรือโลหะอื่นที่ทนต่อการกัดกร่อนและการจับยึดต้องมั่นคงแข็งแรงข้อ ๒๒ ขนาดของวัสดุที่ใช้เป็นตัวนำล่อฟ้าตัวนำลงดิน และตัวนำประสาน ให้เป็นไปตามตารางดังต่อไปนี้ส่วนของระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าขนาดทองแดงอะลูมิเนียมตัวนำล่อฟ้า (แท่งตัน)เส้นผ่าศูนย์กลางไม่น้อยกว่า (มิลลิเมตร)ความยาวไม่น้อยกว่า (เมตร)๙.๕๐๐.๒๕๑๒.๗๐๐.๒๕ตัวนำล่อฟ้า (แท่งกลวง)เส้นผ่าศูนย์กลางไม่น้อยกว่า (มิลลิเมตร)ความหนาไม่น้อยกว่า (มิลลิเมตร)ความยาวไม่น้อยกว่า (เมตร)๑๕.๙๐๐.๘๐๐.๒๕๑๕.๙๐๑.๖๓๐.๒๕ตัวนำล่อฟ้า (ลวดตีเกลียว)เส้นผ่าศูนย์กลางต่ำสุดของลวดแต่ละเส้นที่ตีเกลียว (มิลลิเมตร)พื้นที่ภาคตัดขวางไม่น้อยกว่า (ตารางมิลลิเมตร)๑.๑๕๓๕๑.๖๓๕๐ตัวนำล่อฟ้า (แถบตัน)ความหนาไม่น้อยกว่า (มิลลิเมตร)ความกว้างไม่น้อยกว่า (มิลลิเมตร)๑.๓๐๒๕.๔๐๑.๖๓๒๕.๔๐ตัวนำลงดิน (ลวดตีเกลียว)เส้นผ่าศูนย์กลางต่ำสุดของลวดแต่ละเส้นที่ตีเกลียว (มิลลิเมตร)พื้นที่ภาคตัดขวางไม่น้อยกว่า (ตารางมิลลิเมตร)๑.๑๕๓๕๑.๖๓๕๐ตัวนำลงดิน (แถบตัน)ความหนาไม่น้อยกว่า (มิลลิเมตร)ความกว้างไม่น้อยกว่า (มิลลิเมตร)๑.๓๐๒๕.๔๐๑.๖๓๒๕.๔๐ตัวนำประสาน (ลวดตีเกลียว)เส้นผ่าศูนย์กลางต่ำสุดของลวดแต่ละเส้นที่ตีเกลียว (มิลลิเมตร)พื้นที่ภาคตัดขวางไม่น้อยกว่า (ตารางมิลลิเมตร)๑.๑๕๑๖๑.๖๓๒๕ตัวนำประสาน (แถบตัน)ความหนาไม่น้อยกว่า (มิลลิเมตร)ความกว้างไม่น้อยกว่า (มิลลิเมตร)๑.๓๐๑๒.๗๐๑.๖๓๑๒.๗๐ข้อ ๒๓ การใช้วัสดุต่างชนิดที่สัมผัสกันแล้วจะทำให้เกิดการผุกร่อนขึ้นเองต่อเข้าด้วยกันต้องมีการป้องกันการผุกร่อนข้อ ๒๔ การต่อตัวนำล่อฟ้า ตัวนำลงดิน ตัวนำประสานและรากสายดิน ให้ใช้วิธีเชื่อมแบบหลอมละลาย (exothermic weld) หรือวิธีจับยึดที่มีหมุดเกลียวขันยึดให้แน่นไม่น้อยกว่าสองตัวข้อ ๒๕ ตัวนำล่อฟ้าต้องติดตั้งที่ส่วนบนของสิ่งปลูกสร้างหรือติดตั้งบนเสาที่ใช้สำหรับติดตั้งตัวนำล่อฟ้าการติดตั้งตัวนำล่อฟ้าที่ถังเก็บน้ำมันให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์ที่รัฐมนตรีประกาศกำหนดในราชกิจจานุเบกษาข้อ ๒๖ ตัวนำลงดินต้องติดตั้ง ดังต่อไปนี้(๑)ปลายตัวนำลงดินด้านหนึ่งต้องต่อเข้ากับตัวนำล่อฟ้าและปลายตัวนำลงดินอีกด้านหนึ่งต้องต่อเข้ากับรากสายดินอย่างมั่นคงแข็งแรงและมีความต่อเนื่องทางไฟฟ้าโดยตลอดจนถึงรากสายดิน(๒) ตัวนำลงดินที่ติดตั้งกับสิ่งปลูกสร้างต้องมีไม่น้อยกว่าสองตัวนำและระยะห่างระหว่างตัวนำลงดินเมื่อวัดตามเส้นขอบโดยรอบสิ่งปลูกสร้างต้องไม่เกิน ๓๐เมตรในกรณีถังเก็บน้ำมันจำนวนและระยะห่างของตัวนำลงดินให้เป็นไปตามที่รัฐมนตรีประกาศกำหนดในราชกิจจานุเบกษา(๓) ตัวนำลงดินต้องเดินให้เป็นเส้นตรง หากจำเป็นต้องโค้งงอรัศมีความโค้งงอต้องไม่น้อยกว่า ๐.๒๐ เมตรและมุมของตัวนำลงดินที่โค้งงอแล้วนั้นต้องไม่น้อยกว่า ๙๐ องศา(๔) ตัวนำลงดินต้องจับยึดให้มั่นคงแข็งแรงทุกระยะไม่เกิน ๐.๙๐ เมตร(๕) ตัวนำลงดินส่วนที่ต่อกับรากสายดินในช่วง ๑.๘๐ เมตร จากพื้นดินต้องมีการป้องกันความเสียหายทางกายภาพ(๖)ตัวนำลงดินต้องมีจุดต่อทดสอบที่ออกแบบและติดตั้งให้ง่ายต่อการทดสอบและการวัดทางไฟฟ้าข้อ ๒๗ ตัวนำประสานต้องติดตั้งดังต่อไปนี้(๑) โลหะต่าง ๆ เช่น ท่อน้ำ ท่อลม ที่อยู่ห่างจากตัวนำลงดินไม่เกิน๑.๘๐ เมตร ต้องต่อตัวนำประสานเข้ากับตัวนำลงดิน โดยจับยึดให้มั่นคงแข็งแรงยกเว้นกรณีมีผนังคอนกรีตเสริมเหล็กปิดกั้น(๒) ระบบการต่อลงดินของระบบไฟฟ้า ระบบโทรศัพท์ ระบบเสาอากาศและระบบท่อโลหะของสิ่งปลูกสร้าง ต้องต่อตัวนำประสานเข้ากับตัวนำลงดินหรือรากสายดินโดยจับยึดให้มั่นคงแข็งแรงข้อ ๒๘ รากสายดินต้องติดตั้งดังต่อไปนี้(๑) รากสายดินต้องอยู่ห่างจากฐานรากของสิ่งปลูกสร้างไม่น้อยกว่า ๐.๖๐เมตร(๒) ความต้านทานระหว่างรากสายดินกับดินต้องไม่เกิน ๑๐ โอห์มในกรณีที่ต้องเพิ่มจำนวนรากสายดินเพื่อให้ได้ความต้านทานดังกล่าวรากสายดินแต่ละรากต้องอยู่ห่างกันไม่น้อยกว่า ๖ เมตรข้อ ๒๙ สิ่งปลูกสร้างที่มีโครงสร้างเป็นโลหะต่อถึงกันโดยตลอดอาจใช้ตัวโครงสร้างโลหะส่วนที่อยู่บนสุดหรือราวกันตกโลหะที่อยู่บนสุดของสิ่งปลูกสร้างและต่อเชื่อมกับโครงสร้างโลหะทำหน้าที่เป็นตัวนำล่อฟ้าและอาจใช้โครงสร้างโลหะส่วนที่เป็นเสาหรือผนังของสิ่งปลูกสร้างทำหน้าที่เป็นตัวนำลงดินในกรณีที่ไม่มีโครงสร้างโลหะหรือราวกันตกโลหะที่ส่วนบนสุดของสิ่งปลูกสร้างตามวรรคหนึ่งให้ติดตั้งตัวนำล่อฟ้าต่อเข้ากับโครงสร้างโลหะโดยตรงหรือต่อเข้ากับตัวนำลงดินเพื่อเชื่อมกับโครงสร้างโลหะทุกระยะไม่เกิน๑๘ เมตรการติดตั้งรากสายดินสำหรับสิ่งปลูกสร้างที่มีโครงสร้างเป็นโลหะให้ต่อรากสายดินเข้ากับตัวนำลงดินด้านหนึ่งและต่อตัวนำลงดินอีกด้านหนึ่งเข้ากับโคนเสาหรือผนังของโครงสร้างโลหะโดยตัวนำลงดินต้องมีไม่น้อยกว่าสองตัวนำ และระยะห่างกันไม่เกิน ๑๘ เมตรการต่อตัวนำล่อฟ้าเข้ากับโครงสร้างโลหะ การต่อตัวนำลงดินระหว่างตัวนำล่อฟ้ากับโครงสร้างโลหะและการต่อตัวนำลงดินระหว่างโคนเสาหรือผนังของโครงสร้างโลหะกับรากสายดินต้องใช้แผ่นประกับที่ทำด้วยทองแดงเจือชนิดที่มีทองแดงไม่น้อยกว่าร้อยละหกสิบสองลักษณะของแผ่นประกับด้านหนึ่งมีอุปกรณ์จับยึดสำหรับต่อตัวนำล่อฟ้าหรือตัวนำลงดินและอีกด้านหนึ่งของแผ่นประกับต้องมีพื้นที่สัมผัสโครงสร้างโลหะได้ไม่น้อยกว่า ๕,๒๐๐ ตารางมิลลิเมตรหมวด ๕การตรวจสอบและรับรองระบบไฟฟ้าและระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่า ข้อ ๓๐ สถานที่ประกอบกิจการน้ำมันต้องทำการตรวจสอบระบบไฟฟ้าและระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าก่อนเริ่มประกอบกิจการน้ำมันหรือเมื่อมีการเปลี่ยนแปลงในเขตสถานที่ประกอบกิจการน้ำมันที่มีผลต่อระบบไฟฟ้าและระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าโดยผู้ประกอบกิจการควบคุมต้องจัดให้มีการตรวจสอบระบบดังกล่าวโดยกรมธุรกิจพลังงานหรือผู้ทดสอบและตรวจสอบตามกฎกระทรวงว่าด้วยการกำหนดคุณสมบัติของผู้ทดสอบและตรวจสอบน้ำมันและผู้ปฏิบัติงานเกี่ยวกับการทดสอบและตรวจสอบน้ำมัน และหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขในการทดสอบและตรวจสอบน้ำมันในกรณีที่ผู้ทดสอบและตรวจสอบทำการตรวจสอบตามวรรคหนึ่งต้องออกหนังสือรับรองการตรวจสอบระบบไฟฟ้าและระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าด้วยบทเฉพาะกาล ข้อ ๓๑ สถานที่ประกอบกิจการน้ำมันที่มีอยู่ก่อนวันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับต้องปฏิบัติตามกฎกระทรวงนี้ภายในสามปีนับแต่วันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับ ในการนี้ให้ผู้ประกอบกิจการควบคุมยื่นแบบตามข้อ ๗ (๑) และ (๒) และข้อ ๘ต่อกรมธุรกิจพลังงาน สำนักงานพลังงานจังหวัด หรือองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นแล้วแต่กรณี ภายในสองปีนับแต่วันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับอุปกรณ์ เครื่องใช้ไฟฟ้าและบริภัณฑ์ที่นำมาใช้ในบริเวณอันตรายของระบบไฟฟ้าต้องมีเอกสารรับรองหรือได้รับการตรวจรับรองจากผู้ทดสอบและตรวจสอบตามกฎกระทรวงว่าด้วยการกำหนดคุณสมบัติของผู้ทดสอบและตรวจสอบน้ำมันและผู้ปฏิบัติงานเกี่ยวกับการทดสอบและตรวจสอบน้ำมันและหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขในการทดสอบและตรวจสอบน้ำมันให้ไว้ณ วันที่ ๑๘ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๕๖พงษ์ศักดิ์รักตพงศ์ไพศาลรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงาน[เอกสารแนบท้าย]๑. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑(หัวท่อรับน้ำมัน)๒. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๒(ปลายท่อระบายไอน้ำมัน)๓. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๓(ตู้จ่ายน้ำมันชนิดตั้งพื้น)๔. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๔(ตู้จ่ายน้ำมันชนิดแขวน หรือชนิดติดตั้งเหนือศีรษะ)๕. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๕(ตู้จ่ายน้ำมันชนิดตั้งพื้นพร้อมที่เก็บน้ำมันอยู่ภายใน ทำงานโดยหยอดเหรียญหรือธนบัตร)๖. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๖(เครื่องสูบน้ำมัน)๗. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๗(ถังเก็บน้ำมันเหนือพื้นดิน)๘. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๘(ปลายท่อระบายไอน้ำ และภายในหลังคาลอย)๙. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๙(หัวท่อรับน้ำมัน)๑๐. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๐(ปลายท่อระบายไอน้ำมัน)๑๑. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๑(จุดที่มีการบรรจุน้ำมันลงถัง หรือภาชนะบรรจุน้ำมัน)๑๒. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๒(เครื่องสูบน้ำมัน อุปกรณ์รีดอากาศ ข้อต่อ มาตรวัด และอุปกรณ์อื่นที่คล้ายกัน)๑๓. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๓(เครื่องผสมอากาศกับไอน้ำมัน)๑๔. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๔(หลุม ร่อง หรือบ่อ)๑๕. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๕(ท่อระบาย หรือบ่อแยกน้ำปนเปื้อนน้ำมัน)๑๖. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๖(จุดที่มีการรับหรือจ่ายน้ำมันกับยานพาหนะขนส่งน้ำมัน)๑๗. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๗(จุดที่มีการรับหรือจ่ายน้ำมันกับยานพาหนะขนส่งน้ำมัน)๑๘. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๘(จุดที่มีการรับหรือจ่ายน้ำมันกับยานพาหนะขนส่งน้ำมัน)๑๙. ตัวอย่างภาพประกอบที่ ๑๙(ห้องเก็บน้ำมัน)(ดูข้อมูลจากภาพกฎหมาย)หมายเหตุ:- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ โดยที่มาตรา ๗ (๑) (๒) (๕) และ (๗) แห่งพระราชบัญญัติควบคุมน้ำมันเชื้อเพลิงพ.ศ. ๒๕๔๒บัญญัติให้ออกกฎกระทรวงกำหนดวิธีการปฏิบัติงานและการจัดให้มีและบำรุงรักษาอุปกรณ์หรือเครื่องมืออื่นใดเพื่อประโยชน์ในการดำเนินการเก็บรักษา การขนส่ง การใช้ การจำหน่ายและการแบ่งบรรจุน้ำมันเชื้อเพลิงของสถานีบริการน้ำมันเชื้อเพลิงสถานที่เก็บรักษาน้ำมันเชื้อเพลิง และคลังน้ำมันเชื้อเพลิงรวมทั้งการควบคุมอื่นใดหรือกำหนดการอื่นใดอันจำเป็น โดยระบบไฟฟ้าและระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าเป็นมาตรการหนึ่งในการป้องกันอันตรายที่อาจเกิดขึ้นกับถังอุปกรณ์ หรือเครื่องมือของสถานที่ประกอบกิจการน้ำมันเชื้อเพลิงดังกล่าวประกอบกับกฎกระทรวงว่าด้วยการกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขเกี่ยวกับการแจ้งการอนุญาต และอัตราค่าธรรมเนียมเกี่ยวกับการประกอบกิจการน้ำมันเชื้อเพลิงได้แยกน้ำมันเชื้อเพลิงออกเป็นน้ำมันก๊าซปิโตรเลียมเหลว และก๊าซธรรมชาติและการประกอบกิจการควบคุมแต่ละประเภทก็ได้แยกเป็นสามลักษณะเช่นกัน ดังนั้นเพื่อให้เป็นไปตามพระราชบัญญัติและกฎกระทรวงดังกล่าว สมควรกำหนดระบบไฟฟ้าและระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าของสถานที่ประกอบกิจการน้ำมันจึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้ปริยานุช/ผู้จัดทำ๒๙ มีนาคม ๒๕๕๖ชาญ/ผู้ตรวจ๑๑ เมษายน ๒๕๕๖[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๑๓๐/ตอนที่ ๒๙ ก/หน้า ๔๙/๒๗ มีนาคม ๒๕๕๖