คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1617/2539หลักกฎหมาย: ขณะที่ผู้ตายเดินไปที่หัวเรือเพื่อจะขึ้นท่าถูกจำเลยซึ่งยืนอยู่ที่ท่าชกถูกที่ใบหน้า1ทีจากนั้นทั้งผู้ตายและจำเลยตกลงไปในน้ำทั้งคู่และต่างได้ชกกันในน้ำต่อไปประมาณ4ถึง5นาทีจึงได้เลิกกันผู้ตายถูกกระแสน้ำพัดไปติดหลักไม้ไผ่ใกล้ที่เกิดเหตุมีคนช่วยนำผู้ตายขึ้นจากน้ำและหมดสติไปและถึงแก่ความตายเพราะขาดอากาศหายใจในเวลาต่อมาเห็นว่าถ้าหากจำเลยไม่ชกผู้ตายและเมื่อผู้ตายและจำเลยตกลงไปในน้ำแล้วไม่มีการทำร้ายกันต่อไปอีกผู้ตายคงไม่ถึงแก่ความตายเพราะขาดอากาศหายใจการตายของผู้ตายเป็นผลโดยตรงจากการกระทำของจำเลยจำเลยย่อมผิดฐานฆ่าคนโดยไม่เจตนาตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา290วรรคแรกโจทก์ฟ้องขอให้ลงโทษจำเลยตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 290จำเลย ให้การ ปฏิเสธศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาว่า จำเลยมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 290 จำคุก 3 ปีโจทก์ร่วม และ จำเลย อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 2 พิพากษาแก้เป็นว่า จำเลยมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 290 วรรคแรก นอกจากที่แก้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ข้อเท็จจริงฟังได้ว่า ขณะที่ผู้ตายเดินไปที่หัวเรือเพื่อจะขึ้นท่าถูกจำเลยซึ่งยืนอยู่ที่ท่าชกถูกที่ใบหน้า1 ที จากนั้นทั้งผู้ตายและจำเลยตกลงไปในน้ำทั้งคู่และต่างได้ชกกันในน้ำต่อไปประมาณ 4 ถึง 5 นาที จึงได้เลิกกันผู้ตายถูกกระแสน้ำพัดไปติดหลักไม้ไผ่ใกล้ที่เกิดเหตุมีคนช่วยนำผู้ตายขึ้นจากน้ำและหมดสติไปและถึงแก่ความตายเพราะขาดอากาศหายใจในเวลาต่อมา ข้อเท็จจริงและพฤติการณ์ดังกล่าว ศาลฎีกาเห็นว่าถ้าหากจำเลยไม่ชกผู้ตายและเมื่อผู้ตายและจำเลยตกลงไปในน้ำแล้วไม่มีการทำร้ายกันต่อไปอีก ผู้ตายคงไม่ถึงแก่ความตายเพราะขาดอากาศหายใจ การตายของผู้ตายเป็นผลโดยตรงจากการกระทำของจำเลยจำเลยย่อมผิดฐานฆ่าคนโดยไม่เจตนาตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 290 วรรคแรก ที่จำเลยฎีกาขอให้ลงโทษสถานเบาและรอการลงโทษจำเลยนั้น เห็นว่าศาลล่างทั้งสองลงโทษจำเลยเหมาะสมแก่พฤติการณ์แห่งรูปคดีและไม่มีเหตุที่ศาลฎีกาจะเปลี่ยนแปลงแก้ไข ฎีกาของจำเลยฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1617/2539พนักงานอัยการ จังหวัดสมุทรปราการโจทก์โจทก์ร่วมโจทก์นาง อ่อนแสง ถึกแปลกโจทก์นาย รักเกียรติ พิลภักดิ์จำเลย ป.อ. ม. 59 วรรคสองขณะที่ผู้ตายเดินไปที่หัวเรือเพื่อจะขึ้นท่าถูกจำเลยซึ่งยืนอยู่ที่ท่าชกถูกที่ใบหน้า1ทีจากนั้นทั้งผู้ตายและจำเลยตกลงไปในน้ำทั้งคู่และต่างได้ชกกันในน้ำต่อไปประมาณ4ถึง5นาทีจึงได้เลิกกันผู้ตายถูกกระแสน้ำพัดไปติดหลักไม้ไผ่ใกล้ที่เกิดเหตุมีคนช่วยนำผู้ตายขึ้นจากน้ำและหมดสติไปและถึงแก่ความตายเพราะขาดอากาศหายใจในเวลาต่อมาเห็นว่าถ้าหากจำเลยไม่ชกผู้ตายและเมื่อผู้ตายและจำเลยตกลงไปในน้ำแล้วไม่มีการทำร้ายกันต่อไปอีกผู้ตายคงไม่ถึงแก่ความตายเพราะขาดอากาศหายใจการตายของผู้ตายเป็นผลโดยตรงจากการกระทำของจำเลยจำเลยย่อมผิดฐานฆ่าคนโดยไม่เจตนาตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา290วรรคแรกโจทก์ฟ้องขอให้ลงโทษจำเลยตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 290จำเลย ให้การ ปฏิเสธศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาว่า จำเลยมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 290 จำคุก 3 ปีโจทก์ร่วม และ จำเลย อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 2 พิพากษาแก้เป็นว่า จำเลยมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 290 วรรคแรก นอกจากที่แก้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ข้อเท็จจริงฟังได้ว่า ขณะที่ผู้ตายเดินไปที่หัวเรือเพื่อจะขึ้นท่าถูกจำเลยซึ่งยืนอยู่ที่ท่าชกถูกที่ใบหน้า1 ที จากนั้นทั้งผู้ตายและจำเลยตกลงไปในน้ำทั้งคู่และต่างได้ชกกันในน้ำต่อไปประมาณ 4 ถึง 5 นาที จึงได้เลิกกันผู้ตายถูกกระแสน้ำพัดไปติดหลักไม้ไผ่ใกล้ที่เกิดเหตุมีคนช่วยนำผู้ตายขึ้นจากน้ำและหมดสติไปและถึงแก่ความตายเพราะขาดอากาศหายใจในเวลาต่อมา ข้อเท็จจริงและพฤติการณ์ดังกล่าว ศาลฎีกาเห็นว่าถ้าหากจำเลยไม่ชกผู้ตายและเมื่อผู้ตายและจำเลยตกลงไปในน้ำแล้วไม่มีการทำร้ายกันต่อไปอีก ผู้ตายคงไม่ถึงแก่ความตายเพราะขาดอากาศหายใจ การตายของผู้ตายเป็นผลโดยตรงจากการกระทำของจำเลยจำเลยย่อมผิดฐานฆ่าคนโดยไม่เจตนาตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 290 วรรคแรก ที่จำเลยฎีกาขอให้ลงโทษสถานเบาและรอการลงโทษจำเลยนั้น เห็นว่าศาลล่างทั้งสองลงโทษจำเลยเหมาะสมแก่พฤติการณ์แห่งรูปคดีและไม่มีเหตุที่ศาลฎีกาจะเปลี่ยนแปลงแก้ไข ฎีกาของจำเลยฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน(สมาน เวทวินิจ-สมิทธิ์ วราอุบล-บรรเทิง มุลพรม)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุบุคคลจะต้องรับผิดทางอาญาต่อเมื่อผลเกิดขึ้นจากการกระทำตามหลักของความสัมพันธ์ระหว่างการกระทำและผล ซึ่งมีการวางทฤษฎีในเรื่องนี้ไว้เป็นสองทฤษฎีคือ 1. ทฤษฎีเงื่อนไข ซึ่งมีหลักว่า ถ้าไม่มีการกระทำเช่นนั้นผลที่เป็นความผิดก็จะไม่เกิดขึ้น ถึงแม้ว่าการจะเกิดผลเช่นนั้นจำต้องมีเหตุอื่นประกอบด้วยก็ตาม ซึ่งมักจะเรียกว่าผลโดยตรงหากผลเกิดขึ้นจากการกระทำแล้วจะถือว่ามีเจตนากระทำความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 59 วรรคสอง 2. ทฤษฎีเหตุที่เหมาะสม ซึ่งมีหลักว่า เหตุนั้นเหมาะสมเพียงพอตามปกติที่จะเกิดผลอันเป็นความผิดขึ้นหรือไม่ ทฤษฎีนี้จึงจำกัดผลตามทฤษฎีเงื่อนไขอันเป็นผลตามที่เป็นจริงตามธรรมชาติให้แคบลงกว่าที่เป็นอยู่ตามความเป็นจริง ซึ่งจะตรงกับความในมาตรา 63 ซึ่งบัญญัติว่า "ถ้าผลของการกระทำความผิดใดทำให้ผู้กระทำต้องรับโทษหนักขึ้น ผลของการกระทำความผิดนั้นต้องเป็นผลที่ตามธรรมดาย่อมเกิดขึ้นได้" ซึ่งมักจะเรียกว่าผลธรรมดา ก่อนที่จะพิจารณาว่าเป็นผลธรรมดาย่อมเกิดขึ้นได้หรือไม่นั้น จะต้องพิจารณาเสียก่อนว่าผลนั้นเกิดจากการกระทำตามหลักผลโดยตรงหรือไม่หากผลมิได้เกิดจากการกระทำนั้นตามหลักผลโดยตรง ผู้กระทำก็ไม่ต้องรับผิดเพราะไม่มีเจตนากระทำความผิดตามมาตรา 59 วรรคสอง โดยไม่ต้องพิจารณาถึงผลธรรมดาตามมาตรา 63 ถ้าหากเป็นผลโดยตรงก็ต้องมาพิจารณาต่อว่าผลนั้นเป็นผลธรรมดาย่อมเกิดขึ้นได้หรือไม่ หากไม่เป็นผลธรรมดาก็ไม่ต้องรับผิดตามมาตรา 63 แต่ถ้าเป็นผลธรรมดาก็ต้องรับผิด เช่นความผิดตามมาตรา 224, 238, 277 ทวิ, 277 ตรี, 280, 297, 302 วรรคสองและวรรคสาม, 303 วรรคสองและวรรคสาม, 308, 310 วรรคสอง,311 วรรคสอง, 313 วรรคสองและวรรคสาม, 336 วรรคสองถึงวรรคสี่,339 วรรคสามถึงวรรคห้า, 339 ทวิวรรคสามถึงวรรคห้า, 340 วรรคสามถึงวรรคห้า, 340 ทวิ วรรคสี่ถึงวรรคหกเป็นต้น ผลธรรมดาตามมาตรา 63 จะใช้บังคับเฉพาะกรณีผลของการกระทำความผิดทำให้ผู้กระทำต้องรับโทษหนักขึ้น มีปัญหาว่าความผิดตามมาตรา 290 วรรคแรก จะนำมาตรา 63 มาใช้บังคับได้หรือไม่ซึ่งก็มีความคิดเห็นของนักกฎหมายแตกต่างกันอยู่กล่าวคือ ฝ่ายแรกมีความเห็นว่า ความผิดตามมาตรา 290 วรรคแรกเป็นความผิดบทเบาของความผิดฐานฆ่าคนตายโดยเจตนาตามมาตรา 288 โดยที่ความตายตามมาตรา 290 วรรคแรกมิใช่เป็นผลของการกระทำความผิดซึ่งทำให้ผู้กระทำต้องรับโทษหนักขึ้นจากการทำร้ายร่างกายตามมาตรา 295 ประกอบกับความผิดตามมาตรา 290 วรรคแรกบัญญัติอยู่ในหมวด 1 ความผิดต่อชีวิต ส่วนความผิดตามมาตรา 295บัญญัติอยู่ในหมวด 2 ความผิดต่อร่างกาย จึงไม่อาจนำผลธรรมดาตามมาตรา 63 มาใช้บังคับได้ ดังนั้น การพิจารณาความสัมพันธ์ระหว่างการกระทำและผลในความผิดดังกล่าวจึงพิจารณาแต่เพียงผลโดยตรงตามมาตรา 59 วรรคสองเท่านั้น ส่วนอีกความเห็นหนึ่งนั้นเห็นว่า ความตายตามมาตรา 290 วรรคแรก เป็นผลของการกระทำความผิดซึ่งทำให้ผู้กระทำต้องรับโทษหนักขึ้นจากการทำร้ายร่างกายตามมาตรา 295 ดังนั้นจึงต้องพิจารณาถึงผลธรรมดาตามมาตรา 63 ด้วย คดีนี้ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ถ้าหากจำเลยไม่ชกผู้ตายและเมื่อผู้ตายและจำเลยตกลงไปในน้ำแล้วไม่มีการทำร้ายกันต่อไปอีกผู้ตายคงไม่ถึงแก่ความตาย เพราะขาดอากาศหายใจ การตายของผู้ตายเป็นผลโดยตรงจากการกระทำของจำเลย" ซึ่งเป็นการวินิจฉัยเฉพาะผลโดยตรงตามทฤษฎีเงื่อนไขเท่านั้น โดยศาลฎีกามิได้วินิจฉัยถึงผลธรรมดาตามมาตรา 63 ประกอบกับหากสังเกตการใช้ถ้อยคำที่ศาลฎีกาที่ใช้คำว่า "จำเลยย่อมผิดฐานฆ่าคนโดยไม่เจตนาตามมาตรา 290 วรรคแรก" จึงน่าจะถือได้ว่า ศาลฎีกาเห็นด้วยกับความเห็นของฝ่ายแรกที่ว่า ความผิดตามมาตรา 290 วรรคแรก เป็นบทเบาของความผิดฐานฆ่าคนตายโดยเจตนาตามมาตรา 288 โดยที่ความตายตามมาตรา 290 วรรคแรก มิใช่เป็นผลของการกระทำความผิดซึ่งทำให้ผู้กระทำต้องรับโทษหนักขึ้นจากการทำร้ายร่างกายตามมาตรา 295จึงไม่อาจนำผลธรรมดาตามมาตรา 63 มาใช้บังคับได้ สมชาย พงษ์พัฒนาศิลป์คำพิพากษา: โจทก์ฟ้องขอให้ลงโทษจำเลยตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 290จำเลย ให้การ ปฏิเสธศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาว่า จำเลยมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 290 จำคุก 3 ปีโจทก์ร่วม และ จำเลย อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 2 พิพากษาแก้เป็นว่า จำเลยมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 290 วรรคแรก นอกจากที่แก้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ข้อเท็จจริงฟังได้ว่า ขณะที่ผู้ตายเดินไปที่หัวเรือเพื่อจะขึ้นท่าถูกจำเลยซึ่งยืนอยู่ที่ท่าชกถูกที่ใบหน้า1 ที จากนั้นทั้งผู้ตายและจำเลยตกลงไปในน้ำทั้งคู่และต่างได้ชกกันในน้ำต่อไปประมาณ 4 ถึง 5 นาที จึงได้เลิกกันผู้ตายถูกกระแสน้ำพัดไปติดหลักไม้ไผ่ใกล้ที่เกิดเหตุมีคนช่วยนำผู้ตายขึ้นจากน้ำและหมดสติไปและถึงแก่ความตายเพราะขาดอากาศหายใจในเวลาต่อมา ข้อเท็จจริงและพฤติการณ์ดังกล่าว ศาลฎีกาเห็นว่าถ้าหากจำเลยไม่ชกผู้ตายและเมื่อผู้ตายและจำเลยตกลงไปในน้ำแล้วไม่มีการทำร้ายกันต่อไปอีก ผู้ตายคงไม่ถึงแก่ความตายเพราะขาดอากาศหายใจ การตายของผู้ตายเป็นผลโดยตรงจากการกระทำของจำเลยจำเลยย่อมผิดฐานฆ่าคนโดยไม่เจตนาตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 290 วรรคแรก ที่จำเลยฎีกาขอให้ลงโทษสถานเบาและรอการลงโทษจำเลยนั้น เห็นว่าศาลล่างทั้งสองลงโทษจำเลยเหมาะสมแก่พฤติการณ์แห่งรูปคดีและไม่มีเหตุที่ศาลฎีกาจะเปลี่ยนแปลงแก้ไข ฎีกาของจำเลยฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1617/2539พนักงานอัยการ จังหวัดสมุทรปราการโจทก์โจทก์ร่วมโจทก์นาง อ่อนแสง ถึกแปลกโจทก์นาย รักเกียรติ พิลภักดิ์จำเลย ป.อ. ม. 59 วรรคสองขณะที่ผู้ตายเดินไปที่หัวเรือเพื่อจะขึ้นท่าถูกจำเลยซึ่งยืนอยู่ที่ท่าชกถูกที่ใบหน้า1ทีจากนั้นทั้งผู้ตายและจำเลยตกลงไปในน้ำทั้งคู่และต่างได้ชกกันในน้ำต่อไปประมาณ4ถึง5นาทีจึงได้เลิกกันผู้ตายถูกกระแสน้ำพัดไปติดหลักไม้ไผ่ใกล้ที่เกิดเหตุมีคนช่วยนำผู้ตายขึ้นจากน้ำและหมดสติไปและถึงแก่ความตายเพราะขาดอากาศหายใจในเวลาต่อมาเห็นว่าถ้าหากจำเลยไม่ชกผู้ตายและเมื่อผู้ตายและจำเลยตกลงไปในน้ำแล้วไม่มีการทำร้ายกันต่อไปอีกผู้ตายคงไม่ถึงแก่ความตายเพราะขาดอากาศหายใจการตายของผู้ตายเป็นผลโดยตรงจากการกระทำของจำเลยจำเลยย่อมผิดฐานฆ่าคนโดยไม่เจตนาตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา290วรรคแรกโจทก์ฟ้องขอให้ลงโทษจำเลยตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 290จำเลย ให้การ ปฏิเสธศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาว่า จำเลยมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 290 จำคุก 3 ปีโจทก์ร่วม และ จำเลย อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 2 พิพากษาแก้เป็นว่า จำเลยมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 290 วรรคแรก นอกจากที่แก้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ข้อเท็จจริงฟังได้ว่า ขณะที่ผู้ตายเดินไปที่หัวเรือเพื่อจะขึ้นท่าถูกจำเลยซึ่งยืนอยู่ที่ท่าชกถูกที่ใบหน้า1 ที จากนั้นทั้งผู้ตายและจำเลยตกลงไปในน้ำทั้งคู่และต่างได้ชกกันในน้ำต่อไปประมาณ 4 ถึง 5 นาที จึงได้เลิกกันผู้ตายถูกกระแสน้ำพัดไปติดหลักไม้ไผ่ใกล้ที่เกิดเหตุมีคนช่วยนำผู้ตายขึ้นจากน้ำและหมดสติไปและถึงแก่ความตายเพราะขาดอากาศหายใจในเวลาต่อมา ข้อเท็จจริงและพฤติการณ์ดังกล่าว ศาลฎีกาเห็นว่าถ้าหากจำเลยไม่ชกผู้ตายและเมื่อผู้ตายและจำเลยตกลงไปในน้ำแล้วไม่มีการทำร้ายกันต่อไปอีก ผู้ตายคงไม่ถึงแก่ความตายเพราะขาดอากาศหายใจ การตายของผู้ตายเป็นผลโดยตรงจากการกระทำของจำเลยจำเลยย่อมผิดฐานฆ่าคนโดยไม่เจตนาตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 290 วรรคแรก ที่จำเลยฎีกาขอให้ลงโทษสถานเบาและรอการลงโทษจำเลยนั้น เห็นว่าศาลล่างทั้งสองลงโทษจำเลยเหมาะสมแก่พฤติการณ์แห่งรูปคดีและไม่มีเหตุที่ศาลฎีกาจะเปลี่ยนแปลงแก้ไข ฎีกาของจำเลยฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน(สมาน เวทวินิจ-สมิทธิ์ วราอุบล-บรรเทิง มุลพรม)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุบุคคลจะต้องรับผิดทางอาญาต่อเมื่อผลเกิดขึ้นจากการกระทำตามหลักของความสัมพันธ์ระหว่างการกระทำและผล ซึ่งมีการวางทฤษฎีในเรื่องนี้ไว้เป็นสองทฤษฎีคือ 1. ทฤษฎีเงื่อนไข ซึ่งมีหลักว่า ถ้าไม่มีการกระทำเช่นนั้นผลที่เป็นความผิดก็จะไม่เกิดขึ้น ถึงแม้ว่าการจะเกิดผลเช่นนั้นจำต้องมีเหตุอื่นประกอบด้วยก็ตาม ซึ่งมักจะเรียกว่าผลโดยตรงหากผลเกิดขึ้นจากการกระทำแล้วจะถือว่ามีเจตนากระทำความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 59 วรรคสอง 2. ทฤษฎีเหตุที่เหมาะสม ซึ่งมีหลักว่า เหตุนั้นเหมาะสมเพียงพอตามปกติที่จะเกิดผลอันเป็นความผิดขึ้นหรือไม่ ทฤษฎีนี้จึงจำกัดผลตามทฤษฎีเงื่อนไขอันเป็นผลตามที่เป็นจริงตามธรรมชาติให้แคบลงกว่าที่เป็นอยู่ตามความเป็นจริง ซึ่งจะตรงกับความในมาตรา 63 ซึ่งบัญญัติว่า "ถ้าผลของการกระทำความผิดใดทำให้ผู้กระทำต้องรับโทษหนักขึ้น ผลของการกระทำความผิดนั้นต้องเป็นผลที่ตามธรรมดาย่อมเกิดขึ้นได้" ซึ่งมักจะเรียกว่าผลธรรมดา ก่อนที่จะพิจารณาว่าเป็นผลธรรมดาย่อมเกิดขึ้นได้หรือไม่นั้น จะต้องพิจารณาเสียก่อนว่าผลนั้นเกิดจากการกระทำตามหลักผลโดยตรงหรือไม่หากผลมิได้เกิดจากการกระทำนั้นตามหลักผลโดยตรง ผู้กระทำก็ไม่ต้องรับผิดเพราะไม่มีเจตนากระทำความผิดตามมาตรา 59 วรรคสอง โดยไม่ต้องพิจารณาถึงผลธรรมดาตามมาตรา 63 ถ้าหากเป็นผลโดยตรงก็ต้องมาพิจารณาต่อว่าผลนั้นเป็นผลธรรมดาย่อมเกิดขึ้นได้หรือไม่ หากไม่เป็นผลธรรมดาก็ไม่ต้องรับผิดตามมาตรา 63 แต่ถ้าเป็นผลธรรมดาก็ต้องรับผิด เช่นความผิดตามมาตรา 224, 238, 277 ทวิ, 277 ตรี, 280, 297, 302 วรรคสองและวรรคสาม, 303 วรรคสองและวรรคสาม, 308, 310 วรรคสอง,311 วรรคสอง, 313 วรรคสองและวรรคสาม, 336 วรรคสองถึงวรรคสี่,339 วรรคสามถึงวรรคห้า, 339 ทวิวรรคสามถึงวรรคห้า, 340 วรรคสามถึงวรรคห้า, 340 ทวิ วรรคสี่ถึงวรรคหกเป็นต้น ผลธรรมดาตามมาตรา 63 จะใช้บังคับเฉพาะกรณีผลของการกระทำความผิดทำให้ผู้กระทำต้องรับโทษหนักขึ้น มีปัญหาว่าความผิดตามมาตรา 290 วรรคแรก จะนำมาตรา 63 มาใช้บังคับได้หรือไม่ซึ่งก็มีความคิดเห็นของนักกฎหมายแตกต่างกันอยู่กล่าวคือ ฝ่ายแรกมีความเห็นว่า ความผิดตามมาตรา 290 วรรคแรกเป็นความผิดบทเบาของความผิดฐานฆ่าคนตายโดยเจตนาตามมาตรา 288 โดยที่ความตายตามมาตรา 290 วรรคแรกมิใช่เป็นผลของการกระทำความผิดซึ่งทำให้ผู้กระทำต้องรับโทษหนักขึ้นจากการทำร้ายร่างกายตามมาตรา 295 ประกอบกับความผิดตามมาตรา 290 วรรคแรกบัญญัติอยู่ในหมวด 1 ความผิดต่อชีวิต ส่วนความผิดตามมาตรา 295บัญญัติอยู่ในหมวด 2 ความผิดต่อร่างกาย จึงไม่อาจนำผลธรรมดาตามมาตรา 63 มาใช้บังคับได้ ดังนั้น การพิจารณาความสัมพันธ์ระหว่างการกระทำและผลในความผิดดังกล่าวจึงพิจารณาแต่เพียงผลโดยตรงตามมาตรา 59 วรรคสองเท่านั้น ส่วนอีกความเห็นหนึ่งนั้นเห็นว่า ความตายตามมาตรา 290 วรรคแรก เป็นผลของการกระทำความผิดซึ่งทำให้ผู้กระทำต้องรับโทษหนักขึ้นจากการทำร้ายร่างกายตามมาตรา 295 ดังนั้นจึงต้องพิจารณาถึงผลธรรมดาตามมาตรา 63 ด้วย คดีนี้ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ถ้าหากจำเลยไม่ชกผู้ตายและเมื่อผู้ตายและจำเลยตกลงไปในน้ำแล้วไม่มีการทำร้ายกันต่อไปอีกผู้ตายคงไม่ถึงแก่ความตาย เพราะขาดอากาศหายใจ การตายของผู้ตายเป็นผลโดยตรงจากการกระทำของจำเลย" ซึ่งเป็นการวินิจฉัยเฉพาะผลโดยตรงตามทฤษฎีเงื่อนไขเท่านั้น โดยศาลฎีกามิได้วินิจฉัยถึงผลธรรมดาตามมาตรา 63 ประกอบกับหากสังเกตการใช้ถ้อยคำที่ศาลฎีกาที่ใช้คำว่า "จำเลยย่อมผิดฐานฆ่าคนโดยไม่เจตนาตามมาตรา 290 วรรคแรก" จึงน่าจะถือได้ว่า ศาลฎีกาเห็นด้วยกับความเห็นของฝ่ายแรกที่ว่า ความผิดตามมาตรา 290 วรรคแรก เป็นบทเบาของความผิดฐานฆ่าคนตายโดยเจตนาตามมาตรา 288 โดยที่ความตายตามมาตรา 290 วรรคแรก มิใช่เป็นผลของการกระทำความผิดซึ่งทำให้ผู้กระทำต้องรับโทษหนักขึ้นจากการทำร้ายร่างกายตามมาตรา 295จึงไม่อาจนำผลธรรมดาตามมาตรา 63 มาใช้บังคับได้ สมชาย พงษ์พัฒนาศิลป์