ประกาศกรมการขนส่งทางบกเรื่องเอกสารการขนส่งที่ต้องจัดให้มีไว้ประจำรถที่ใช้ในการขนส่งวัตถุอันตรายพ.ศ. ๒๕๕๙ โดยที่กฎกระทรวงความปลอดภัยในการขนส่งวัตถุอันตรายทางถนนพ.ศ. ๒๕๕๘ กำหนดให้ผู้ได้รับใบอนุญาตประกอบการขนส่งด้วยรถที่ใช้ในการขนส่งสัตว์หรือสิ่งของที่นำไปใช้ในการขนส่งวัตถุอันตรายต้องจัดให้มีเอกสารการขนส่งและต้องมีเอกสารดังกล่าวอยู่ในรถตลอดการขนส่งเพื่อให้การขนส่งวัตถุอันตรายทางถนน เป็นไปตามความตกลงระหว่างประเทศด้านการขนส่งสินค้าอันตรายที่ประเทศไทยเป็นภาคีได้แก่ กรอบความตกลงอาเซียนว่าด้วยการอำนวยความสะดวกในการขนส่งสินค้าผ่านแดน (ASEAN Framework Agreement on the Facilitation of Goods Transit) กรอบความตกลงอาเซียนว่าด้วยการอำนวยความสะดวกในการขนส่งข้ามแดน (ASEAN Framework Agreement on the Facilitation of Inter - State Transport) และความตกลงว่าด้วยการขนส่งข้ามพรมแดนในอนุภูมิภาคลุ่มแม่น้ำโขง(GMS Cross - Border Transport Agreement)ซึ่งสอดคล้องกับความตกลงว่าด้วยการขนส่งสินค้าอันตรายระหว่างประเทศทางถนนของคณะกรรมาธิการเศรษฐกิจยุโรปแห่งสหประชาชาติ (European Agreement Concerning the International Carriage of Dangerous Goods by Road (ADR)) อาศัยอำนาจตามความในข้อ ๓ (๓)ของกฎกระทรวงความปลอดภัยในการขนส่งวัตถุอันตรายทางถนน พ.ศ. ๒๕๕๘อธิบดีกรมการขนส่งทางบกออกประกาศไว้ ดังต่อไปนี้ข้อ๑ ในประกาศนี้ผู้ได้รับใบอนุญาตประกอบการขนส่ง หมายถึงผู้ซึ่งได้รับใบอนุญาตประกอบการขนส่งประเภทการขนส่งไม่ประจำทางหรือการขนส่งส่วนบุคคลด้วยรถที่ใช้ในการขนส่งสัตว์หรือสิ่งของที่นำไปใช้ในการขนส่งวัตถุอันตรายทั้งการขนส่งภายในประเทศและระหว่างประเทศวัตถุอันตราย หมายถึงวัตถุอันตรายตามประเภทที่กำหนดไว้ในประกาศกรมการขนส่งทางบก เรื่อง กำหนดประเภทหรือชนิดและลักษณะการบรรทุกวัตถุอันตรายที่ผู้ขับรถต้องได้รับใบอนุญาตเป็นผู้ขับรถชนิดที่ ๔ตารางบัญชีรายชื่อวัตถุอันตราย หมายถึง รายชื่อวัตถุอันตรายตามประกาศกรมการขนส่งทางบก เรื่อง รายชื่อวัตถุอันตราย พ.ศ. ๒๕๕๙บรรจุภัณฑ์ที่ใช้กอบกู้ หมายถึง บรรจุภัณฑ์พิเศษที่นำไปใช้บรรจุหีบห่อของวัตถุอันตรายที่ชำรุดบกพร่องหรือมีการรั่วไหล หรือบรรจุวัตถุอันตรายที่หกหรือรั่วไหล เพื่อใช้ในการขนส่งวัตถุอันตรายไปกำจัดทิ้งข้อ๒เอกสารการขนส่งที่ต้องจัดให้มีขณะทำการขนส่งวัตถุอันตรายมี ดังต่อไปนี้(๑)เอกสารกำกับการขนส่งหรือเอกสารอื่นที่ให้ข้อมูลรายละเอียดของวัตถุอันตรายที่ขนส่งครบถ้วนตามประกาศนี้(๒)เอกสารข้อแนะนำเป็นลายลักษณ์อักษรที่แสดงข้อปฏิบัติในกรณีเกิดอุบัติเหตุหรือเหตุฉุกเฉินลักษณะความเป็นอันตรายของวัตถุอันตรายแต่ละประเภทและข้อปฏิบัติเบื้องต้น และรายการอุปกรณ์เครื่องมือเครื่องใช้ที่จำเป็นหรือที่ใช้สำหรับป้องกันอันตรายเมื่อมีอุบัติเหตุหรือเหตุฉุกเฉินเกิดขึ้น(๓)หนังสือรับรองการให้ความเห็นชอบรถที่ใช้ในการขนส่งวัตถุอันตราย ทั้งนี้ เฉพาะกรณีการใช้รถตามข้อ ๗เว้นแต่กรณีการขนส่งในลักษณะหรือปริมาณที่อาจก่อให้เกิดอันตรายน้อยตามประกาศกรมการขนส่งทางบก เรื่องข้อยกเว้นสำหรับการขนส่งวัตถุอันตรายในลักษณะหรือปริมาณที่อาจก่อให้เกิดอันตรายน้อยพ.ศ. ๒๕๕๙ ให้ได้รับยกเว้น(๔)หนังสือรับรองผ่านการอบรมหลักสูตรการขับรถที่ใช้ในการขนส่งวัตถุอันตรายของผู้ขับรถ(๕)เอกสารระบุตัวตนของผู้ขับรถที่ทางราชการออกให้ข้อ๓ ในการขนส่งวัตถุอันตรายภายในประเทศผู้ได้รับใบอนุญาตประกอบการขนส่งต้องจัดทำเอกสารการขนส่งเป็นภาษาไทย เว้นแต่เป็นรายละเอียดข้อมูลจำเพาะที่ต้องระบุเป็นภาษาอังกฤษให้ใช้ภาษาอังกฤษแทนได้ ทั้งนี้ หากเป็นการขนส่งระหว่างประเทศต้องจัดทำเอกสารการขนส่งเป็นภาษาอังกฤษด้วย โดยจะจัดทำเพิ่มเติมเป็นอีกหนึ่งฉบับหรือจะจัดทำเป็นสองภาษาในฉบับเดียวกันก็ได้ข้อ๔ ผู้ได้รับใบอนุญาตประกอบการขนส่งต้องจัดให้มีเอกสารกำกับการขนส่งหรือเอกสารอื่นที่ให้ข้อมูลรายละเอียดของวัตถุอันตรายที่ขนส่งไว้ประจำรถซึ่งมีรายละเอียดและการแสดงข้อมูลของวัตถุอันตรายที่ขนส่ง ดังต่อไปนี้(๑)รายละเอียดข้อมูล(ก)หมายเลขสหประชาชาติของวัตถุอันตราย (UN Number) โดยมีตัวอักษรภาษาอังกฤษคำว่า UN นำหน้า(ข)ชื่อที่ถูกต้องในการขนส่งของวัตถุอันตราย และในกรณีวัตถุอันตรายนั้นมีข้อกำหนดพิเศษหมายเลข๒๗๔ ปรากฏในคอลัมน์ (๖) ของตารางบัญชีรายชื่อวัตถุอันตรายให้ใส่ชื่อทางเทคนิคหรือชื่อทางเคมีด้วย(ค) หมายเลขรูปแบบฉลากหรือป้ายของวัตถุอันตรายที่เป็นความเสี่ยงหลักและความเสี่ยงรองในวงเล็บ(ถ้ามี) ตามที่ปรากฏในคอลัมน์ (๕) ของตารางบัญชีรายชื่อวัตถุอันตราย(ง) กลุ่มการบรรจุของวัตถุอันตราย (ถ้ามี)ตามที่ปรากฏในคอลัมน์ (๔) ของตารางบัญชีรายชื่อวัตถุอันตราย(จ)รหัสการขับรถผ่านอุโมงค์ (กรณีเส้นทางที่ใช้ทำการขนส่งมีการขับรถผ่านอุโมงค์)(ฉ)ชนิดและจำนวนของภาชนะบรรจุ(ช)ปริมาณรวมของวัตถุอันตรายแต่ละหมายเลขสหประชาชาติ(เป็นปริมาตรหรือน้ำหนักรวมหรือน้ำหนักสุทธิ แล้วแต่กรณี)(ซ)ชื่อและที่อยู่ของผู้ส่ง(ฌ)ชื่อและที่อยู่ของผู้รับ(๒)การแสดงข้อมูลตาม (๑) ให้เรียงตามลำดับข้อเว้นแต่ (ฉ) (ช) (ซ) และ (ฌ) ให้สลับตำแหน่งกันได้(๓)การขนส่งของเสียอันตราย ให้เพิ่มคำว่า ของเสีย (WASTE)ระหว่างหมายเลขสหประชาชาติกับชื่อที่ถูกต้องในการขนส่งของวัตถุอันตราย(๔)ภาชนะบรรจุที่ผ่านการใช้งานหรือถ่ายสารออกแล้ว แต่ยังไม่ได้ล้างทำความสะอาด ให้เพิ่มคำว่า ภาชนะเปล่ายังไม่ได้ทำความสะอาด (EMPTY UNCLEANED) หรือ มีสารเดิมตกค้างอยู่(RESIDUE LAST CONTAINED) ก่อนหมายเลขสหประชาชาติของวัตถุอันตรายหรือต่อท้ายรหัสการขับรถผ่านอุโมงค์(๕)การขนส่งวัตถุอันตรายที่เป็นอันตรายต่อสิ่งแวดล้อม ให้เพิ่มคำว่า อันตรายต่อสิ่งแวดล้อม (ENVIRONMENTALLY HAZARDOUS)ต่อท้ายรหัสการขับรถผ่านอุโมงค์(๖)การใช้บรรจุภัณฑ์ที่ใช้กอบกู้ ให้เพิ่มคำว่า บรรจุภัณฑ์ที่ใช้กอบกู้ (SALVAGE PACKAGING)ต่อท้ายรหัสการขับรถผ่านอุโมงค์(๗)การขนส่งของเหลวในแท็งก์(แท็งก์ติดตรึงกับตัวรถหรือแท็งก์คอนเทนเนอร์) ที่มีอุณหภูมิสูงกว่า ๑๐๐ องศาเซลเซียส หรือของแข็งในแท็งก์(แท็งก์ติดตรึงกับตัวรถหรือแท็งก์คอนเทนเนอร์) ที่มีอุณหภูมิสูงกว่า ๒๔๐องศาเซลเซียส ให้เพิ่มคำว่า อุณหภูมิสูง (ELEVATED TEMPERATURE) หรือ หลอมละลาย (MOLTEN) หรือ ร้อน (HOT)ก่อนชื่อที่ถูกต้องในการขนส่งของวัตถุอันตรายหากไม่ปรากฏ คำดังกล่าวในชื่อที่ถูกต้องในการขนส่งตัวอย่างการแสดงข้อมูลวัตถุอันตรายในเอกสารกำกับการขนส่งตามข้อ๔ข้อย่อย(ก)(ข)(ค)(ง)(จ)ข้อกำหนดพิเศษ(๒)(๓)(๔)(๕)(๖)(๗)UN 2924UN 1193UN 1098UN 1133UN 1203UN 3257FLAMMABLE LIQUID, CORROSIVE, N.O.S. (ethanol/acetic acid)WASTE FLAMMABLE LIQUID, N.O.S. (toluene and ethyl alcohol)ALLYL ALCOHOLADHESIVESGASOLINEELEVATED TEMPERATURELIQUID, N.O.S.(Asphalt, oxidised)3(8)36.1(3)339IIIIIIIIIIII(D/E)(D/E)(C/D)(D/E)(D/E)(D)EMPTY, UNCLEANEDENVIRONMENTALLYHAZARDOUSSALVAGE PACKAGINGภาชนะบรรจุที่ผ่านการใช้งานหรือถ่ายสารออกแล้วแต่ยังไม่ได้ล้างทำความสะอาดต้องมีเอกสารกำกับการขนส่งตามวรรคหนึ่งไว้ประจำรถด้วยเอกสารกำกับการขนส่งให้เป็นไปตามแบบที่กำหนดไว้ท้ายประกาศหรือแบบอื่นที่มีข้อมูลและการแสดงข้อมูลตามวรรคหนึ่งข้อ๕ ผู้ได้รับใบอนุญาตประกอบการขนส่งต้องเก็บสำเนาเอกสารกำกับการขนส่งไว้อย่างน้อย ๓ เดือนโดยหากจัดเก็บไว้ในระบบคอมพิวเตอร์ต้องสามารถพิมพ์ออกมาเป็นเอกสารได้ทันทีเมื่อมีการเรียกตรวจจากเจ้าหน้าที่ข้อ๖ ผู้ได้รับใบอนุญาตประกอบการขนส่งต้องจัดให้มีเอกสารข้อแนะนำเป็นลายลักษณ์อักษรไว้ประจำรถซึ่งมีรายละเอียดตามที่กำหนดไว้ท้ายประกาศข้อ๗ ผู้ได้รับใบอนุญาตประกอบการขนส่งซึ่งใช้รถตามลักษณะดังต่อไปนี้ต้องแนบหนังสือรับรองการให้ความเห็นชอบรถตามแบบที่กรมการขนส่งทางบกกำหนด(๑)รถขนส่งของเหลวไวไฟที่มีจุดวาบไฟไม่เกินกว่า ๖๐ องศาเซลเซียส หรือขนส่งก๊าซไวไฟ (Flammable : FL) ดังนี้(ก)รถที่ติดตั้งแท็งก์ติดตรึง รถที่ติดตั้งแท็งก์ยึดติดไม่ถาวร (Demountable Tanks) และรถที่ติดตั้งภาชนะบรรจุก๊าซแบบแบตเตอรี่(Battery Vehicle) ที่มีความจุเกินกว่า๑,๐๐๐ ลิตร(ข)รถที่บรรทุกแท็งก์คอนเทนเนอร์ รถที่บรรทุกแท็งก์ที่ยกและเคลื่อนย้ายได้ และรถที่บรรทุกภาชนะบรรจุก๊าซแบบกลุ่ม(Multiple Element Gas Container : MEGC) ที่มีความจุเกินกว่า๓,๐๐๐ ลิตร(๒)รถขนส่งไฮโดรเจนเปอร์ออกไซด์ (Oxidizing : OX) ซึ่งเป็นรถที่ขนส่งวัตถุอันตรายประเภทย่อยที่๕.๑ หมายเลขสหประชาชาติ ๒๐๑๕ ด้วยแท็งก์ติดตรึงกับตัวรถ หรือแท็งก์ที่ยึดติดไม่ถาวรที่มีความจุเกินกว่า ๑,๐๐๐ ลิตรและรถที่บรรทุกแท็งก์คอนเทนเนอร์หรือรถที่บรรทุกแท็งก์ที่ยกและเคลื่อนย้ายได้ที่มีความจุเกินกว่า ๓,๐๐๐ ลิตร(๓)รถขนส่งวัตถุอันตรายประเภทอื่น ๆ (AT)ซึ่งรถที่ใช้ในการขนส่งและภาชนะบรรจุเป็นไปตามที่กำหนดไว้ใน (๑) และ (๒)(๔)รถที่ใช้ในการขนส่งวัตถุระเบิดดังนี้(ก)รถขนส่งวัตถุระเบิดที่มีความเป็นอันตรายสูง (EX/II)(ข)รถขนส่งวัตถุระเบิดที่มีความเป็นอันตรายสูงมาก (EX/III)(ค) รถที่ติดตั้งหน่วยผลิตวัตถุระเบิดเคลื่อนที่ (Mobile Explosive Manufacturing Unit : MEMU)หนังสือรับรองการให้ความเห็นชอบรถตามวรรคหนึ่งให้มีอายุไม่เกิน๑ ปี นับแต่วันออกหนังสือรับรองโดยให้ต่ออายุหนังสือรับรองได้ล่วงหน้าไม่เกิน ๑ เดือนหรือหลังจากหนังสือรับรองสิ้นอายุไม่เกิน ๑ เดือนข้อ๘ผู้ขับรถต้องมีหนังสือรับรองผ่านการอบรมหลักสูตรการขับรถที่ใช้ในการขนส่งวัตถุอันตรายจากกรมการขนส่งทางบกซึ่งตรงกับลักษณะรถหรือประเภทวัตถุอันตรายที่ทำการขนส่งอยู่กับตัวตลอดเวลาที่ทำการขนส่งข้อ๙ ผู้ขับรถต้องมีเอกสารระบุตัวตนที่มีรูปถ่ายที่ทางราชการออกให้ไว้อยู่กับตัวตลอดเวลาที่ทำการขนส่งเช่น ใบอนุญาตเป็นผู้ขับรถ บัตรประจำตัวประชาชน หนังสือเดินทางและพร้อมแสดงเอกสารดังกล่าวเมื่อมีการเรียกตรวจจากเจ้าหน้าที่ข้อ๑๐ผู้ขับรถต้องศึกษาและทำความเข้าใจในเอกสารข้อแนะนำเป็นลายลักษณ์อักษร และต้องจัดเก็บเอกสารดังกล่าวไว้ในที่ที่สามารถนำมาใช้งานได้โดยสะดวกข้อ๑๑[๑] ประกาศนี้ให้ใช้บังคับเมื่อพ้นกำหนดเก้าสิบวันนับแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไปเว้นแต่กรณี ดังต่อไปนี้(๑)การจัดให้มีเอกสารกำกับการขนส่งตามข้อ ๔ให้ใช้บังคับเมื่อพ้นกำหนดหนึ่งร้อยแปดสิบวันนับแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป(๒)[๒]การจัดให้มีหนังสือรับรองการให้ความเห็นชอบรถตามข้อ ๗ ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันที่ ๑มกราคม ๒๕๖๔ เป็นต้นไป(๓)[๓]การจัดให้มีหนังสือรับรองผ่านการอบรมหลักสูตรการขับรถที่ใช้ในการขนส่งวัตถุอันตรายตามข้อ๘ ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันที่ ๑ พฤษภาคม ๒๕๖๒ เป็นต้นไปประกาศณ วันที่ ๘ สิงหาคม พ.ศ. ๒๕๕๙สนิท พรหมวงษ์อธิบดีกรมการขนส่งทางบก[เอกสารแนบท้าย]๑. แบบเอกสารกำกับการขนส่ง๒.รายละเอียดของเอกสารข้อแนะนำเป็นลายลักษณ์อักษร๓.หนังสือรับรองการให้ความเห็นชอบรถสำหรับรถที่ใช้ในการขนส่งสัตว์หรือสิ่งของที่นำไปใช้ในการขนส่งวัตถุอันตราย(ดูข้อมูลจากภาพกฎหมาย)ประกาศกรมการขนส่งทางบกเรื่อง เอกสารการขนส่งที่ต้องจัดให้มีไว้ประจำรถที่ใช้ในการขนส่งวัตถุอันตราย(ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๖๑[๔]ปุณิกา/เพิ่มเติม๓๐เมษายน ๒๕๖๒นุสรา/ตรวจ๑พฤษภาคม ๒๕๖๒[๑]ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๑๓๓/ตอนพิเศษ ๒๐๙ ง/หน้า ๓๙/๑๙ กันยายน ๒๕๕๙[๒] ข้อ๑๑ (๒) แก้ไขเพิ่มเติมโดยประกาศกรมการขนส่งทางบก เรื่องเอกสารการขนส่งที่ต้องจัดให้มีไว้ประจำรถที่ใช้ในการขนส่งวัตถุอันตราย (ฉบับที่ ๒)พ.ศ. ๒๕๖๑[๓] ข้อ๑๑ (๓) เพิ่มโดยประกาศกรมการขนส่งทางบก เรื่องเอกสารการขนส่งที่ต้องจัดให้มีไว้ประจำรถที่ใช้ในการขนส่งวัตถุอันตราย (ฉบับที่ ๒)พ.ศ. ๒๕๖๑[๔]ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๑๓๕/ตอนพิเศษ ๒๒๘ ง/หน้า ๑๒/๑๘ กันยายม ๒๕๖๑