ประกาศกรมการขนส่งทางบกประกาศกรมการขนส่งทางบกเรื่อง แบบ ขนาดและมาตรฐานเครื่องตรวจสภาพรถและอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพรถ[๑] อาศัยอำนาจตามความในข้อ๓ (๒) และข้อ ๔ (๔) แห่งกฎกระทรวงฉบับที่ ๓๗ (พ.ศ. ๒๕๓๕)ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ กรมการขนส่งทางบกกำหนดแบบ ขนาดและมาตรฐานของเครื่องตรวจสภาพรถและอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพรถไว้ ดังต่อไปนี้ข้อ๑สถานตรวจสภาพรถที่ประสงค์จะตรวจสภาพรถเพื่อออกใบรับรองการตรวจสภาพสำหรับรถตามกฎหมายว่าด้วยการขนส่งทางบกและกฎหมายว่าด้วยรถยนต์ ต้องจัดให้มีเครื่องตรวจสภาพรถและอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพรถไว้ประจำสถานตรวจสภาพรถตามแบบ ขนาด และมาตรฐาน ดังต่อไปนี้(๑)เครื่องทดสอบห้ามล้อ เป็นแบบติดตั้งถาวรกับพื้น สามารถแสดงค่าของแรงห้ามล้อที่ล้อหน้าซ้าย ล้อหน้าขวา ล้อหลังซ้ายและล้อหลังขวาได้โดยอิสระและความแตกต่างระหว่างค่าของแรงห้ามล้อที่แสดงแต่ละค่า (GRADUATION หรือMINIMUM SCALE) ต้องไม่เกิน ๒๐กิโลกรัม หรือหน่วยอื่นที่เทียบเท่าสถานตรวจสภาพรถใดไม่ประสงค์จะตรวจสภาพรถเพื่อออกใบรับรองการตรวจสภาพสำหรับรถที่มีน้ำหนักรถเกิน๑,๖๐๐ กิโลกรัม จะจัดให้มีเครื่องทดสอบห้ามล้อหรือไม่ก็ได้(๒)เครื่องทดสอบศูนย์ล้อ สามารถแสดงค่าการลื่นไถลทางด้านข้าง (SIDE SLIP) ของล้อหน้าทั้งซ้ายและขวาได้ไม่น้อยกว่าข้างละ ๑๐ เมตรต่อระยะทางที่รถเคลื่อนไป ๑ กิโลเมตรหรือหน่วยอื่นที่เทียบเท่าและความแตกต่างระหว่างค่าการลื่นไถลที่แสดงแต่ละค่าต้องไม่เกิน ๑ เมตร ต่อระยะทางที่รถเคลื่อนไป ๑ กิโลเมตร(๓)เครื่องทดสอบโคมไฟหน้า สามารถแสดงค่าการเบี่ยงเบนของศูนย์รวมแสง (จุดโฟกัส)ของโคมไฟหน้ารถ ไปทางซ้ายและขวา สูงและต่ำ เป็นเซนติเมตร ต่อระยะห่างไปทางหน้ารถ๑๐ เมตร หรือเป็นนิ้วต่อระยะห่างไปทางหน้ารถ ๒๕ ฟุต หรือเป็นค่าองศาของมุมก็ได้กรณีที่สถานตรวจสภาพรถใดไม่มีเครื่องทดสอบโคมไฟหน้าจะใช้อุปกรณ์หรือวัสดุอื่นใดเป็นฉากรับแสงสำหรับทดสอบการเบี่ยงเบนของศูนย์รวมแสงของโคมไฟหน้ารถแทนก็ได้แต่ผลการทดสอบต้องอ่านค่าการเบี่ยงเบนของศูนย์รวมแสงของโคมไฟหน้ารถได้เช่นเดียวกับเครื่องทดสอบโคมไฟหน้าตามวรรคหนึ่ง(๔)เครื่องวัดควันดำเป็นเครื่องวัดที่สามารถวัดค่าควันดำที่ระบายจากท่อไอเสียของรถยนต์ตามมาตรฐานที่กระทรวงวิทยาศาสตร์เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อมประกาศกำหนดสถานตรวจสภาพรถใดไม่ประสงค์จะตรวจสภาพรถเพื่อออกใบรับรองการตรวจสภาพสำหรับรถที่ใช้เครื่องยนต์ดีเซลไม่ต้องจัดให้มีเครื่องวัดควันดำ(๕)เครื่องวิเคราะห์ก๊าซ เป็นเครื่องที่สามารถวัดปริมาณก๊าซคาร์บอนมอน๊อคไซด์หรือก๊าซไฮโดรคาร์บอนที่ระบายจากท่อไอเสียของรถยนต์ตามมาตรฐานที่กระทรวงวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อมประกาศกำหนดสถานตรวจสภาพรถใดไม่ประสงค์จะตรวจสภาพรถเพื่อออกใบรับรองการตรวจสภาพสำหรับรถที่ใช้เครื่องยนต์แก๊สโซลีนไม่ต้องจัดให้มีเครื่องวิเคราะห์ก๊าซ(๖)เครื่องวัดระดับเสียงและเครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์(ก)เครื่องวัดระดับเสียง เป็นเครื่องที่สามารถวัดระดับเสียงของรถยนต์ตามมาตรฐานที่กระทรวงวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อมประกาศกำหนด(ข)เครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์ สามารถใช้วัดความเร็วรอบเครื่องยนต์ (เบนซิน)ในการตรวจสอบระดับเสียงของรถยนต์ ตามมาตรฐานที่กระทรวงวิทยาศาสตร์เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อมประกาศกำหนดสถานตรวจสภาพรถที่ไม่ประสงค์จะตรวจสภาพรถเพื่อออกใบรับรองการตรวจสภาพสำหรับรถที่ใช้เครื่องยนต์แก๊สโซลีนไม่ต้องจัดให้มีเครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์(๗)เครื่องตรวจสอบก๊าซรั่วสำหรับใช้ตรวจสอบการรั่วของก๊าซที่ใช้เป็นเชื้อเพลิงสำหรับรถยนต์ เช่นก๊าซธรรมชาติ (LPG) และก๊าซธรรมชาติอัด (CNG) เป็นต้นสามารถตรวจสอบการรั่วของก๊าซที่มีประมาณตั้งแต่ ๕๐ ppm.หรือน้อยกว่า ถึง ๘๐๐ ppm. หรือมากกว่าสถานตรวจสภาพรถที่ไม่ประสงค์จะตรวจสภาพรถเพื่อออกใบรับรองการตรวจสภาพสำหรับรถที่ใช้ก๊าซเป็นเชื้อเพลิงไม่ต้องจัดให้มีเครื่องตรวจสอบก๊าซรั่ว(๘)สิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพใต้ท้องรถ จะเป็นเครื่องยกรถทั้งคันหรือสะพานหรือบ่อตรวจสภาพใต้ท้องรถอย่างใดอย่างหนึ่งก็ได้ ทั้งนี้ต้องมีสภาพมั่นคงแข็งแรงและเหมาะสมสำหรับตรวจสภาพใต้ท้องรถกรณีที่เครื่องตรวจสภาพรถและอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพรถไม่เป็นไปตามที่กล่าวมาแล้วข้างต้นหากสถานตรวจสภาพรถใดประสงค์จะนำมาใช้ต้องได้รับความเห็นชอบจากกรมการขนส่งทางบกก่อนข้อ๒สถานตรวจสภาพรถที่ประสงค์จะตรวจสภาพรถเพื่อออกใบรับรองการตรวจสภาพรถจักรยานยนต์ตามกฎหมายว่าด้วยรถยนต์ต้องจัดให้มีเครื่องตรวจสภาพรถและอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพรถไว้ประจำสถานตรวจสภาพรถตามแบบขนาด และมาตรฐาน ดังต่อไปนี้(๑)เครื่องทดสอบโคมไฟหน้า ตามข้อ ๑ (๓)(๒)เครื่องวิเคราะห์ก๊าซ ตามข้อ ๑ (๕)(๓)เครื่องวัดระดับเสียงและเครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์ ตามข้อ ๑ (๖)ข้อ๓เมื่อพ้นกำหนดเวลาสามปีนับแต่วันที่ประกาศนี้ใช้บังคับผู้ได้รับใบอนุญาตจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถและผู้อยู่ในเกณฑ์จะได้รับใบอนุญาตจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถรายใหม่อาจต้องจัดให้มีเครื่องตรวจสภาพรถดังต่อไปนี้เป็นการเพิ่มเติมตามที่กรมการขนส่งทางบกกำหนด(๑)กรณีสถานตรวจสภาพรถที่ตรวจสภาพรถเพื่อออกใบรับรองการตรวจสภาพสำหรับรถตามกฎหมายว่าด้วยการขนส่งทางบกและกฎหมายว่าด้วยรถยนต์ได้แก่(ก)เครื่องทดสอบห้ามล้อ ในกรณีที่สถานตรวจสภาพรถนั้นยังไม่มีเครื่องทดสอบห้ามล้อ(ข)เครื่องทดสอบเครื่องวัดความเร็วรถ(ค)เครื่องมืออื่น ๆ ตามที่กรมการขนส่งทางบกเห็นสมควร(๒)กรณีสถานตรวจสภาพรถที่ตรวจสภาพรถเพื่อออกใบรับรองการตรวจสภาพรถจักรยานยนต์ตามกฎหมายว่าด้วยรถยนต์ได้แก่(ก)เครื่องทดสอบห้ามล้อ(ข)เครื่องมืออื่น ๆ ตามที่กรมการขนส่งทางบกเห็นสมควรข้อ๔ ในกรณีที่กรมการขนส่งทางบกประกาศกำหนดให้การตรวจสภาพรถเพื่อออกใบรับรองการตรวจสภาพรถต้องมีการตรวจวัดค่าปริมาณก๊าซหรือสารมลพิษอื่นใดตามมาตรฐานที่กระทรวงวิทยาศาสตร์เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อม หรือกรมควบคุมมลพิษประกาศกำหนดผู้ได้รับใบอนุญาตจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถต้องจัดให้มีเครื่องวัดปริมาณก๊าซหรือสารมลพิษนั้นเป็นการเพิ่มเติมภายในระยะเวลาที่กรมการขนส่งทางบกกำหนดด้วยทั้งนี้ตั้งแต่บัดนี้เป็นต้นไปประกาศ ณ วันที่ ๑๙สิงหาคม ๒๕๓๖ศรีพร คำหมายอธิบดีกรมการขนส่งทางบกอัมภิญา/พิมพ์๑ พฤษภาคม ๒๕๕๑รัศม์วรรณวลัย/ตรวจ๒ พฤษภาคม ๒๕๕๑โชติกานต์/ปรับปรุง๑๘ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๘[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๑๑๐/ตอนที่ ๑๓๔/ฉบับพิเศษ หน้า ๑๔/๑๓ กันยายน ๒๕๓๖