คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 847/2527หลักกฎหมาย: จำเลยเสพสุราจนเมามากครองสติไม่ได้ ไม่มีเหตุทะเลาะวิวาทกับผู้เสียหายหรือผู้ใดในบริเวณที่เกิดเหตุเมื่อเดินออกมาที่ลานบ้านผู้เสียหายจำเลยกดไกปืน ทำให้ปืนลั่นโดยมิได้เจตนาจะยิงทำร้ายผู้ใดแต่เนื่องจากปืนของกลางเป็นปืนยิงเร็วและยิงกระสุนเป็นชุด จำเลยไม่สามารถบังคับทิศทางของกระสุนปืนได้ กระสุนปืนบางนัดจึงถูกบ้านผู้เสียหายหาใช่เจตนายิงใส่บ้านผู้เสียหายไม่ จำเลยจึงไม่มีความผิดฐานพยายามฆ่าผู้เสียหายกับพวกที่อยู่ในบ้านศาลชั้นต้นพิพากษาว่า จำเลยมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 288, 80 จำคุก 10 ปี ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับ ให้ยกฟ้อง คืนของกลางแก่สถานีตำรวจภูธรอำเภอสวรรคโลก โจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อกฎหมายว่า "ข้อเท็จจริงฟังได้ว่า ในวันเกิดเหตุจำเลยกับจ่าสิบตำรวจสมศักดิ์ นามธง ได้ดื่มสุราที่บ้านนางน้อยตั้งแต่เวลาประมาณ 9 นาฬิกา จนถึงเวลาประมาณ 15 นาฬิกา จึงพากันมาดื่มต่อที่บ้านนายฟองและนางประไพรผู้เสียหาย โดยนายฟองได้มาร่วมดื่มสุราด้วย ต่อมานายฟองและจ่าสิบตำรวจสมศักดิ์เมาและนอนหลับอยู่ที่แคร่ใต้ถุนบ้าน จำเลยนั่งดื่มอยู่คนเดียวครั้นเวลาประมาณ 20 นาฬิกาเศษนางประไพรได้มาปลุกนายฟองและจ่าสิบตำรวจสมศักดิ์ขึ้นไปนอน หลังจากนั้นประมาณครึ่งชั่วโมง จำเลยออกมาที่ลานบ้านผู้เสียหายแล้วยิงปืนประมาณ 20 นัด กระสุนปืนบางนัดถูกฝาบ้านนางประไพรและถูกเพดานบ้านนางอัมพร สีทอง ผู้เสียหาย ไม่มีผู้ใดได้รับบาดเจ็บจากกระสุนปืนที่จำเลยยิง ก่อนเกิดเหตุจำเลยไม่มีเรื่องทะเลาะวิวาทกับผู้เสียหายหรือผู้หนึ่งผู้ใดในบริเวณเกิดเหตุเลย หลังเกิดเหตุแล้ว พันตำรวจตรีประทิน การะเกษ กับพวกไปพบจำเลยนั่งอยู่ที่ร้านวางของขายริมถนนพร้อมปืนของกลางห่างที่เกิดเหตุประมาณ 100 เมตร จ่าสิบตำรวจสมศักดิ์เบิกความว่าสอบถามจำเลย จำเลยพูดจาไม่รู้เรื่อง นำไปสถานีตำรวจก็ไม่รู้เรื่องและร้อยตำรวจตรีธนยินทร์ เทพรักษา เบิกความว่า ขณะจับกุมจำเลยเมามาก ไม่ได้สอบถามรายละเอียด แสดงให้เห็นว่าขณะเกิดเหตุ จำเลยเมาสุรามากจนครองสติไม่ได้ จึงน่าเชื่อว่าระหว่างที่จำเลยถือปืนของกลางออกจากใต้ถุนบ้านผู้เสียหายเพื่อเดินไปที่ถนนนั้นเนื่องจากจำเลยไม่สามารถครองสติได้ เมื่อมาถึงลานบ้านผู้เสียหาย จำเลยได้กดไกปืน ทำให้ปืนลั่นขึ้นโดยจำเลยมิได้เจตนาจะยิงทำร้ายผู้ใด แต่เนื่องด้วยจำเลยเมามากและปืนของกลางเป็นปืนยิงกระสุนเป็นชุด จำเลยไม่สามารถบังคับทิศทางของกระสุนปืนได้ กระสุนปืนบางนัดจึงถูกบ้านผู้เสียหาย และหลังจากนั้นด้วยความมึนเมาครองสติไม่ได้ดังกล่าว จำเลยไม่ทราบว่าจะไปไหน จึงได้นั่งพักอยู่ที่ร้านวางของขายริมถนนดังกลาวจนกระทั่งพันตำรวจตรีประทินกับพวกไปพบเข้าและทำการจับกุม นอกจากนี้ตามบันทึกการจับกุมเอกสารหมาย จ.3 ซึ่งพันตำรวจตรีประทินทำขึ้นที่สถานีตำรวจภูธรอำเภอสวรรคโลกในวันรุ่งขึ้น ก็ปรากฏว่าพันตำรวจตรีประทินแจ้งข้อหาจำเลยว่าเสพสุรามึนเมายิงปืนในหมู่บ้านโดยมีเหตุผลอันไม่สมควรและทำให้ทรัพย์สินของนางประไพร เกิดลาภ นางสมจิตร นามธง และนางอัมพร สีทอง ผู้เสียหายเท่านั้น ไม่มีข้อหาว่าจำเลยพยายามฆ่าบุคคลดังกล่าวเลย ตามพฤติการณ์แห่งคดีมีเหตุผลน่าเชื่อว่า จำเลยยิงปืนในขณะมึนเมาสุราจนครองสติไม่ได้ โดยไม่มีเจตนาฆ่าพวกผู้เสียหายแต่อย่างใดกระสุนบางนัดถูกบ้านของผู้เสียหายโดยบังเอิญ หาใช่จำเลยเจตนายิงใส่บ้านผู้เสียหายแต่ประการใดไม่ จึงฟังไม่ได้ว่าจำเลยพยายามฆ่าผู้เสียหายกับพวกที่อยู่ในบ้านศาลอุทธรณ์พิพากษาชอบแล้ว ฎีกาโจทก์ฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 847/2527อัยการสวรรคโลกโจทก์ส.ต.ต.ไชยพร ทองรัตน์จำเลย ป.อ. ม. 59, ม. 80, ม. 288จำเลยเสพสุราจนเมามากครองสติไม่ได้ ไม่มีเหตุทะเลาะวิวาทกับผู้เสียหายหรือผู้ใดในบริเวณที่เกิดเหตุเมื่อเดินออกมาที่ลานบ้านผู้เสียหายจำเลยกดไกปืน ทำให้ปืนลั่นโดยมิได้เจตนาจะยิงทำร้ายผู้ใดแต่เนื่องจากปืนของกลางเป็นปืนยิงเร็วและยิงกระสุนเป็นชุด จำเลยไม่สามารถบังคับทิศทางของกระสุนปืนได้ กระสุนปืนบางนัดจึงถูกบ้านผู้เสียหายหาใช่เจตนายิงใส่บ้านผู้เสียหายไม่ จำเลยจึงไม่มีความผิดฐานพยายามฆ่าผู้เสียหายกับพวกที่อยู่ในบ้านศาลชั้นต้นพิพากษาว่า จำเลยมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 288, 80 จำคุก 10 ปี ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับ ให้ยกฟ้อง คืนของกลางแก่สถานีตำรวจภูธรอำเภอสวรรคโลก โจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อกฎหมายว่า "ข้อเท็จจริงฟังได้ว่า ในวันเกิดเหตุจำเลยกับจ่าสิบตำรวจสมศักดิ์ นามธง ได้ดื่มสุราที่บ้านนางน้อยตั้งแต่เวลาประมาณ 9 นาฬิกา จนถึงเวลาประมาณ 15 นาฬิกา จึงพากันมาดื่มต่อที่บ้านนายฟองและนางประไพรผู้เสียหาย โดยนายฟองได้มาร่วมดื่มสุราด้วย ต่อมานายฟองและจ่าสิบตำรวจสมศักดิ์เมาและนอนหลับอยู่ที่แคร่ใต้ถุนบ้าน จำเลยนั่งดื่มอยู่คนเดียวครั้นเวลาประมาณ 20 นาฬิกาเศษนางประไพรได้มาปลุกนายฟองและจ่าสิบตำรวจสมศักดิ์ขึ้นไปนอน หลังจากนั้นประมาณครึ่งชั่วโมง จำเลยออกมาที่ลานบ้านผู้เสียหายแล้วยิงปืนประมาณ 20 นัด กระสุนปืนบางนัดถูกฝาบ้านนางประไพรและถูกเพดานบ้านนางอัมพร สีทอง ผู้เสียหาย ไม่มีผู้ใดได้รับบาดเจ็บจากกระสุนปืนที่จำเลยยิง ก่อนเกิดเหตุจำเลยไม่มีเรื่องทะเลาะวิวาทกับผู้เสียหายหรือผู้หนึ่งผู้ใดในบริเวณเกิดเหตุเลย หลังเกิดเหตุแล้ว พันตำรวจตรีประทิน การะเกษ กับพวกไปพบจำเลยนั่งอยู่ที่ร้านวางของขายริมถนนพร้อมปืนของกลางห่างที่เกิดเหตุประมาณ 100 เมตร จ่าสิบตำรวจสมศักดิ์เบิกความว่าสอบถามจำเลย จำเลยพูดจาไม่รู้เรื่อง นำไปสถานีตำรวจก็ไม่รู้เรื่องและร้อยตำรวจตรีธนยินทร์ เทพรักษา เบิกความว่า ขณะจับกุมจำเลยเมามาก ไม่ได้สอบถามรายละเอียด แสดงให้เห็นว่าขณะเกิดเหตุ จำเลยเมาสุรามากจนครองสติไม่ได้ จึงน่าเชื่อว่าระหว่างที่จำเลยถือปืนของกลางออกจากใต้ถุนบ้านผู้เสียหายเพื่อเดินไปที่ถนนนั้นเนื่องจากจำเลยไม่สามารถครองสติได้ เมื่อมาถึงลานบ้านผู้เสียหาย จำเลยได้กดไกปืน ทำให้ปืนลั่นขึ้นโดยจำเลยมิได้เจตนาจะยิงทำร้ายผู้ใด แต่เนื่องด้วยจำเลยเมามากและปืนของกลางเป็นปืนยิงกระสุนเป็นชุด จำเลยไม่สามารถบังคับทิศทางของกระสุนปืนได้ กระสุนปืนบางนัดจึงถูกบ้านผู้เสียหาย และหลังจากนั้นด้วยความมึนเมาครองสติไม่ได้ดังกล่าว จำเลยไม่ทราบว่าจะไปไหน จึงได้นั่งพักอยู่ที่ร้านวางของขายริมถนนดังกลาวจนกระทั่งพันตำรวจตรีประทินกับพวกไปพบเข้าและทำการจับกุม นอกจากนี้ตามบันทึกการจับกุมเอกสารหมาย จ.3 ซึ่งพันตำรวจตรีประทินทำขึ้นที่สถานีตำรวจภูธรอำเภอสวรรคโลกในวันรุ่งขึ้น ก็ปรากฏว่าพันตำรวจตรีประทินแจ้งข้อหาจำเลยว่าเสพสุรามึนเมายิงปืนในหมู่บ้านโดยมีเหตุผลอันไม่สมควรและทำให้ทรัพย์สินของนางประไพร เกิดลาภ นางสมจิตร นามธง และนางอัมพร สีทอง ผู้เสียหายเท่านั้น ไม่มีข้อหาว่าจำเลยพยายามฆ่าบุคคลดังกล่าวเลย ตามพฤติการณ์แห่งคดีมีเหตุผลน่าเชื่อว่า จำเลยยิงปืนในขณะมึนเมาสุราจนครองสติไม่ได้ โดยไม่มีเจตนาฆ่าพวกผู้เสียหายแต่อย่างใดกระสุนบางนัดถูกบ้านของผู้เสียหายโดยบังเอิญ หาใช่จำเลยเจตนายิงใส่บ้านผู้เสียหายแต่ประการใดไม่ จึงฟังไม่ได้ว่าจำเลยพยายามฆ่าผู้เสียหายกับพวกที่อยู่ในบ้านศาลอุทธรณ์พิพากษาชอบแล้ว ฎีกาโจทก์ฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน(พิชัย วุฒิจำนงค์-สนิท อังศุสิงห์-สำเนียง ด้วงมหาสอน)แหล่งที่มาเนติบัณฑิตยสภาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุข้อเท็จจริงที่ศาลฟังในคดีนี้คือจำเลยเมาสุราครองสติไม่ได้จำเลยกดไกปืนคาไบน์ ปืนลั่นขึ้น 20 นัดตามปกติวิสัย บางนัดถูกฝาและเพดานบ้านคน ศาลฟังว่าจำเลยไม่มีเจตนายิงใส่บ้านคน แต่ถูกบ้านคนโดยบังเอิญ ไม่เป็นพยายามฆ่าคน การกระทำในส่วนการเคลื่อนไหวโดยรู้สำนึก คือจิตใจรู้และบังคับการเคลื่อนไหวนั้นได้ ข้อเท็จจริงประกอบการเคลื่อนไหวร่างกายผู้กระทำต้องรู้ เช่นรู้ว่ากดไกปืนชนิดยิงเร็วมีบ้านคนปืนหันไปทางบ้านคนนั้น ผลของการกระทำในกรณีเจตนา ผู้กระทำต้องประสงค์ต่อผลหรือย่อมเล็งเห็นผลนั้นได้ ในข้อเคลื่อนไหวร่างกายโดยรู้สำนึก ศาลฟังว่าจำเลยกดไกปืน แสดงว่ากระทำโดยจิตใจบังคับการเคลื่อนไหว คงไม่มีปัญหาในส่วนนี้ ในส่วนข้อเท็จจริงประกอบการเคลื่อนไหวร่างกายซึ่งประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 59 วรรคสาม เรียกรู้ข้อเท็จจริงอันเป็นองค์ประกอบของความผิดนั้น ศาลฟังว่าจำเลยไม่เจตนาจะยิงทำร้ายผู้ใด เจตนาหรือไม่ต้องพิจารณาข้อกฎหมายด้วย แต่ในส่วนข้อเท็จจริงคือไม่ประสงค์ให้เกิดอันตรายแก่ร่างกายผู้ใดและที่ว่าบังคับทิศทางของกระสุนปืนไม่ได้ คงหมายความว่าแม้จำเลยรู้ว่าเป็นปืนเร็วเป็นชุด แต่ไม่ได้ความว่าจำเลยประสงค์ยิงไปทางบ้านคน ที่บางนัดไปถูกบ้านคนโดยบังเอิญเป็นเพราะจำเลยไม่สามารถบังคับวิถีกระสุนได้ รวมความก็คือไม่ได้ความว่าจำเลยรู้ว่าปืนหันไปในระดับบ้านคน ข้อนี้เห็นจะต้องกล่าวว่า ถ้ากระสุนปืนไปถูกคนเกิดเป็นอันตรายถึงตายเข้า ก็อาจต้องฟังข้อเท็จจริงว่าจำเลยกดไกปืนและหันปืนไปในระดับและทิศทางที่มีบ้านและมีคนในบ้าน จำเลยย่อมเล็งเห็นผลว่าจะถูกคนถึงตายได้ แต่เมื่อไม่รู้ข้อเท็จจริงว่าปืนอยู่ในระดับบ้านคนเสียแล้วปัญหาว่าประสงค์ต่อผลหรือย่อมเล็งเห็นผลที่จะถูกคนถึงตายก็ไม่เกิดขึ้น ในเรื่องรู้สำนักบังคับการเคลื่อนไหวร่างกาย และเรื่องรู้ข้อเท็จจริงแห่งองค์ประกอบความผิด เป็นเรื่องที่ต้องพิจารณาจากข้อเท็จจริงตรง ๆ ว่ามีความรู้สำนึกควบคุมการเคลื่อนไหวร่างกายได้จริงหรือไม่ ได้รู้ข้อเท็จจริงที่ต้องรู้จริงหรือไม่ซึ่งศาลต้องพิจารณาดุลข้อเท็จจริงอื่น ๆ ว่าได้มีเหตุการณ์หรือข้อเท็จจริงนั้น ๆ เกิดขึ้นจริงหรือไม่ ในส่วนเจตนาที่ประสงค์ต่อผลก็ต้องเป็นข้อเท็จจริงที่ผู้กระทำประสงค์จริง ๆ เหมือนกัน แต่ในส่วนย่อมก็เล็งเห็นผลนั้น ต้องพิจารณาเปรียบเทียบกับความรู้ของคนทั่วไป จำเลยจะเล็งเห็นจริง ๆ เช่นนั้นหรือไม่ ไม่สำคัญ แต่คนทั่วไปที่ว่านี้ต้องมีสภาพเช่นเดียวกับ ผู้กระทำ เช่นในเรื่องนี้จำเลยเมา แต่รู้ว่าเป็นปืน รู้ว่าลั่นไกปืน แต่เมาจนไม่รู้ว่าปืนอยู่ในระดับไหน ทิศทางไหน และบังคับไม่ได้เป็นต้น ซึ่งคนอื่น ๆ ที่เมาขนาดนี้ก็คงมีสภาพอย่างนี้เช่นเดียวกัน ความเมาไม่เป็นข้อแก้ตัวตามมาตรา 66 โดยเฉพาะอ้างเป็นข้อแก้ตัวไม่ได้ว่าไม่รู้ผิดชอบและยับยั้งไม่ได้ตามมาตรา 65 สำหรับคนวิกลจริต แต่ข้อเท็จจริงว่าจำเลยมีเจตนาอย่างไร คือรู้สำนึกหรือไม่รู้ข้อเท็จจริงอะไรบ้าง ประสงค์หรือย่อมเล็งเห็นผลอย่างไรเหล่านี้ อยู่นอกเหนือ มาตรา 65, 66 ซึ่งจะต้องผ่านเรื่องเจตนาตามมาตรา 59มาแล้ว และเป็นปัญหาว่ารู้ผิดชอบและยับยั้งได้หรือไม่อีกส่วนหนึ่ง ควรสังเกตคำพิพากษาฎีกาเกี่ยวกับเรื่องทำนองนี้คือเมาสุรายิงในระดับต่ำถูกขา ถือว่าไม่มีเจตนาฆ่า (ฎีกาที่ 903/25132513 ฎ.1242)ถ้ามีข้อเท็จจริงให้เห็นว่ามีเจตนาฆ่า การยิงถูกขาคงเป็นเหตุให้อ้างได้ว่าเพราะเมาจึงไม่ถูกที่สำคัญที่ตั้งใจยิง แต่พลาดไปถูกขา เช่นเรื่องยิงเข้าไปในรถไฟโดยสาร แม้ไม่ถูกใครเลยก็ถือเป็นเจตนาฆ่าคน ฎีกาที่929/24689ธ.ส.635) และอีกหลายเรื่องต่อมา ถ้ายิงโดยไม่ปรากฏว่ายิงไปทางไหนก็ถือว่าไม่มีเจตนาฆ่า (ฎีกาที่ 475/247313 ธส.526,ที่822/24601ธส.524) ซึ่งเป็นเรื่องทำนองเดียวกับคดีปัจจุบันนี้ จิตติตังศภัทิย์คำพิพากษา: ศาลชั้นต้นพิพากษาว่า จำเลยมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 288, 80 จำคุก 10 ปี ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับ ให้ยกฟ้อง คืนของกลางแก่สถานีตำรวจภูธรอำเภอสวรรคโลก โจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อกฎหมายว่า "ข้อเท็จจริงฟังได้ว่า ในวันเกิดเหตุจำเลยกับจ่าสิบตำรวจสมศักดิ์ นามธง ได้ดื่มสุราที่บ้านนางน้อยตั้งแต่เวลาประมาณ 9 นาฬิกา จนถึงเวลาประมาณ 15 นาฬิกา จึงพากันมาดื่มต่อที่บ้านนายฟองและนางประไพรผู้เสียหาย โดยนายฟองได้มาร่วมดื่มสุราด้วย ต่อมานายฟองและจ่าสิบตำรวจสมศักดิ์เมาและนอนหลับอยู่ที่แคร่ใต้ถุนบ้าน จำเลยนั่งดื่มอยู่คนเดียวครั้นเวลาประมาณ 20 นาฬิกาเศษนางประไพรได้มาปลุกนายฟองและจ่าสิบตำรวจสมศักดิ์ขึ้นไปนอน หลังจากนั้นประมาณครึ่งชั่วโมง จำเลยออกมาที่ลานบ้านผู้เสียหายแล้วยิงปืนประมาณ 20 นัด กระสุนปืนบางนัดถูกฝาบ้านนางประไพรและถูกเพดานบ้านนางอัมพร สีทอง ผู้เสียหาย ไม่มีผู้ใดได้รับบาดเจ็บจากกระสุนปืนที่จำเลยยิง ก่อนเกิดเหตุจำเลยไม่มีเรื่องทะเลาะวิวาทกับผู้เสียหายหรือผู้หนึ่งผู้ใดในบริเวณเกิดเหตุเลย หลังเกิดเหตุแล้ว พันตำรวจตรีประทิน การะเกษ กับพวกไปพบจำเลยนั่งอยู่ที่ร้านวางของขายริมถนนพร้อมปืนของกลางห่างที่เกิดเหตุประมาณ 100 เมตร จ่าสิบตำรวจสมศักดิ์เบิกความว่าสอบถามจำเลย จำเลยพูดจาไม่รู้เรื่อง นำไปสถานีตำรวจก็ไม่รู้เรื่องและร้อยตำรวจตรีธนยินทร์ เทพรักษา เบิกความว่า ขณะจับกุมจำเลยเมามาก ไม่ได้สอบถามรายละเอียด แสดงให้เห็นว่าขณะเกิดเหตุ จำเลยเมาสุรามากจนครองสติไม่ได้ จึงน่าเชื่อว่าระหว่างที่จำเลยถือปืนของกลางออกจากใต้ถุนบ้านผู้เสียหายเพื่อเดินไปที่ถนนนั้นเนื่องจากจำเลยไม่สามารถครองสติได้ เมื่อมาถึงลานบ้านผู้เสียหาย จำเลยได้กดไกปืน ทำให้ปืนลั่นขึ้นโดยจำเลยมิได้เจตนาจะยิงทำร้ายผู้ใด แต่เนื่องด้วยจำเลยเมามากและปืนของกลางเป็นปืนยิงกระสุนเป็นชุด จำเลยไม่สามารถบังคับทิศทางของกระสุนปืนได้ กระสุนปืนบางนัดจึงถูกบ้านผู้เสียหาย และหลังจากนั้นด้วยความมึนเมาครองสติไม่ได้ดังกล่าว จำเลยไม่ทราบว่าจะไปไหน จึงได้นั่งพักอยู่ที่ร้านวางของขายริมถนนดังกลาวจนกระทั่งพันตำรวจตรีประทินกับพวกไปพบเข้าและทำการจับกุม นอกจากนี้ตามบันทึกการจับกุมเอกสารหมาย จ.3 ซึ่งพันตำรวจตรีประทินทำขึ้นที่สถานีตำรวจภูธรอำเภอสวรรคโลกในวันรุ่งขึ้น ก็ปรากฏว่าพันตำรวจตรีประทินแจ้งข้อหาจำเลยว่าเสพสุรามึนเมายิงปืนในหมู่บ้านโดยมีเหตุผลอันไม่สมควรและทำให้ทรัพย์สินของนางประไพร เกิดลาภ นางสมจิตร นามธง และนางอัมพร สีทอง ผู้เสียหายเท่านั้น ไม่มีข้อหาว่าจำเลยพยายามฆ่าบุคคลดังกล่าวเลย ตามพฤติการณ์แห่งคดีมีเหตุผลน่าเชื่อว่า จำเลยยิงปืนในขณะมึนเมาสุราจนครองสติไม่ได้ โดยไม่มีเจตนาฆ่าพวกผู้เสียหายแต่อย่างใดกระสุนบางนัดถูกบ้านของผู้เสียหายโดยบังเอิญ หาใช่จำเลยเจตนายิงใส่บ้านผู้เสียหายแต่ประการใดไม่ จึงฟังไม่ได้ว่าจำเลยพยายามฆ่าผู้เสียหายกับพวกที่อยู่ในบ้านศาลอุทธรณ์พิพากษาชอบแล้ว ฎีกาโจทก์ฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 847/2527อัยการสวรรคโลกโจทก์ส.ต.ต.ไชยพร ทองรัตน์จำเลย ป.อ. ม. 59, ม. 80, ม. 288จำเลยเสพสุราจนเมามากครองสติไม่ได้ ไม่มีเหตุทะเลาะวิวาทกับผู้เสียหายหรือผู้ใดในบริเวณที่เกิดเหตุเมื่อเดินออกมาที่ลานบ้านผู้เสียหายจำเลยกดไกปืน ทำให้ปืนลั่นโดยมิได้เจตนาจะยิงทำร้ายผู้ใดแต่เนื่องจากปืนของกลางเป็นปืนยิงเร็วและยิงกระสุนเป็นชุด จำเลยไม่สามารถบังคับทิศทางของกระสุนปืนได้ กระสุนปืนบางนัดจึงถูกบ้านผู้เสียหายหาใช่เจตนายิงใส่บ้านผู้เสียหายไม่ จำเลยจึงไม่มีความผิดฐานพยายามฆ่าผู้เสียหายกับพวกที่อยู่ในบ้านศาลชั้นต้นพิพากษาว่า จำเลยมีความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 288, 80 จำคุก 10 ปี ศาลอุทธรณ์พิพากษากลับ ให้ยกฟ้อง คืนของกลางแก่สถานีตำรวจภูธรอำเภอสวรรคโลก โจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อกฎหมายว่า "ข้อเท็จจริงฟังได้ว่า ในวันเกิดเหตุจำเลยกับจ่าสิบตำรวจสมศักดิ์ นามธง ได้ดื่มสุราที่บ้านนางน้อยตั้งแต่เวลาประมาณ 9 นาฬิกา จนถึงเวลาประมาณ 15 นาฬิกา จึงพากันมาดื่มต่อที่บ้านนายฟองและนางประไพรผู้เสียหาย โดยนายฟองได้มาร่วมดื่มสุราด้วย ต่อมานายฟองและจ่าสิบตำรวจสมศักดิ์เมาและนอนหลับอยู่ที่แคร่ใต้ถุนบ้าน จำเลยนั่งดื่มอยู่คนเดียวครั้นเวลาประมาณ 20 นาฬิกาเศษนางประไพรได้มาปลุกนายฟองและจ่าสิบตำรวจสมศักดิ์ขึ้นไปนอน หลังจากนั้นประมาณครึ่งชั่วโมง จำเลยออกมาที่ลานบ้านผู้เสียหายแล้วยิงปืนประมาณ 20 นัด กระสุนปืนบางนัดถูกฝาบ้านนางประไพรและถูกเพดานบ้านนางอัมพร สีทอง ผู้เสียหาย ไม่มีผู้ใดได้รับบาดเจ็บจากกระสุนปืนที่จำเลยยิง ก่อนเกิดเหตุจำเลยไม่มีเรื่องทะเลาะวิวาทกับผู้เสียหายหรือผู้หนึ่งผู้ใดในบริเวณเกิดเหตุเลย หลังเกิดเหตุแล้ว พันตำรวจตรีประทิน การะเกษ กับพวกไปพบจำเลยนั่งอยู่ที่ร้านวางของขายริมถนนพร้อมปืนของกลางห่างที่เกิดเหตุประมาณ 100 เมตร จ่าสิบตำรวจสมศักดิ์เบิกความว่าสอบถามจำเลย จำเลยพูดจาไม่รู้เรื่อง นำไปสถานีตำรวจก็ไม่รู้เรื่องและร้อยตำรวจตรีธนยินทร์ เทพรักษา เบิกความว่า ขณะจับกุมจำเลยเมามาก ไม่ได้สอบถามรายละเอียด แสดงให้เห็นว่าขณะเกิดเหตุ จำเลยเมาสุรามากจนครองสติไม่ได้ จึงน่าเชื่อว่าระหว่างที่จำเลยถือปืนของกลางออกจากใต้ถุนบ้านผู้เสียหายเพื่อเดินไปที่ถนนนั้นเนื่องจากจำเลยไม่สามารถครองสติได้ เมื่อมาถึงลานบ้านผู้เสียหาย จำเลยได้กดไกปืน ทำให้ปืนลั่นขึ้นโดยจำเลยมิได้เจตนาจะยิงทำร้ายผู้ใด แต่เนื่องด้วยจำเลยเมามากและปืนของกลางเป็นปืนยิงกระสุนเป็นชุด จำเลยไม่สามารถบังคับทิศทางของกระสุนปืนได้ กระสุนปืนบางนัดจึงถูกบ้านผู้เสียหาย และหลังจากนั้นด้วยความมึนเมาครองสติไม่ได้ดังกล่าว จำเลยไม่ทราบว่าจะไปไหน จึงได้นั่งพักอยู่ที่ร้านวางของขายริมถนนดังกลาวจนกระทั่งพันตำรวจตรีประทินกับพวกไปพบเข้าและทำการจับกุม นอกจากนี้ตามบันทึกการจับกุมเอกสารหมาย จ.3 ซึ่งพันตำรวจตรีประทินทำขึ้นที่สถานีตำรวจภูธรอำเภอสวรรคโลกในวันรุ่งขึ้น ก็ปรากฏว่าพันตำรวจตรีประทินแจ้งข้อหาจำเลยว่าเสพสุรามึนเมายิงปืนในหมู่บ้านโดยมีเหตุผลอันไม่สมควรและทำให้ทรัพย์สินของนางประไพร เกิดลาภ นางสมจิตร นามธง และนางอัมพร สีทอง ผู้เสียหายเท่านั้น ไม่มีข้อหาว่าจำเลยพยายามฆ่าบุคคลดังกล่าวเลย ตามพฤติการณ์แห่งคดีมีเหตุผลน่าเชื่อว่า จำเลยยิงปืนในขณะมึนเมาสุราจนครองสติไม่ได้ โดยไม่มีเจตนาฆ่าพวกผู้เสียหายแต่อย่างใดกระสุนบางนัดถูกบ้านของผู้เสียหายโดยบังเอิญ หาใช่จำเลยเจตนายิงใส่บ้านผู้เสียหายแต่ประการใดไม่ จึงฟังไม่ได้ว่าจำเลยพยายามฆ่าผู้เสียหายกับพวกที่อยู่ในบ้านศาลอุทธรณ์พิพากษาชอบแล้ว ฎีกาโจทก์ฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน(พิชัย วุฒิจำนงค์-สนิท อังศุสิงห์-สำเนียง ด้วงมหาสอน)แหล่งที่มาเนติบัณฑิตยสภาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุข้อเท็จจริงที่ศาลฟังในคดีนี้คือจำเลยเมาสุราครองสติไม่ได้จำเลยกดไกปืนคาไบน์ ปืนลั่นขึ้น 20 นัดตามปกติวิสัย บางนัดถูกฝาและเพดานบ้านคน ศาลฟังว่าจำเลยไม่มีเจตนายิงใส่บ้านคน แต่ถูกบ้านคนโดยบังเอิญ ไม่เป็นพยายามฆ่าคน การกระทำในส่วนการเคลื่อนไหวโดยรู้สำนึก คือจิตใจรู้และบังคับการเคลื่อนไหวนั้นได้ ข้อเท็จจริงประกอบการเคลื่อนไหวร่างกายผู้กระทำต้องรู้ เช่นรู้ว่ากดไกปืนชนิดยิงเร็วมีบ้านคนปืนหันไปทางบ้านคนนั้น ผลของการกระทำในกรณีเจตนา ผู้กระทำต้องประสงค์ต่อผลหรือย่อมเล็งเห็นผลนั้นได้ ในข้อเคลื่อนไหวร่างกายโดยรู้สำนึก ศาลฟังว่าจำเลยกดไกปืน แสดงว่ากระทำโดยจิตใจบังคับการเคลื่อนไหว คงไม่มีปัญหาในส่วนนี้ ในส่วนข้อเท็จจริงประกอบการเคลื่อนไหวร่างกายซึ่งประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 59 วรรคสาม เรียกรู้ข้อเท็จจริงอันเป็นองค์ประกอบของความผิดนั้น ศาลฟังว่าจำเลยไม่เจตนาจะยิงทำร้ายผู้ใด เจตนาหรือไม่ต้องพิจารณาข้อกฎหมายด้วย แต่ในส่วนข้อเท็จจริงคือไม่ประสงค์ให้เกิดอันตรายแก่ร่างกายผู้ใดและที่ว่าบังคับทิศทางของกระสุนปืนไม่ได้ คงหมายความว่าแม้จำเลยรู้ว่าเป็นปืนเร็วเป็นชุด แต่ไม่ได้ความว่าจำเลยประสงค์ยิงไปทางบ้านคน ที่บางนัดไปถูกบ้านคนโดยบังเอิญเป็นเพราะจำเลยไม่สามารถบังคับวิถีกระสุนได้ รวมความก็คือไม่ได้ความว่าจำเลยรู้ว่าปืนหันไปในระดับบ้านคน ข้อนี้เห็นจะต้องกล่าวว่า ถ้ากระสุนปืนไปถูกคนเกิดเป็นอันตรายถึงตายเข้า ก็อาจต้องฟังข้อเท็จจริงว่าจำเลยกดไกปืนและหันปืนไปในระดับและทิศทางที่มีบ้านและมีคนในบ้าน จำเลยย่อมเล็งเห็นผลว่าจะถูกคนถึงตายได้ แต่เมื่อไม่รู้ข้อเท็จจริงว่าปืนอยู่ในระดับบ้านคนเสียแล้วปัญหาว่าประสงค์ต่อผลหรือย่อมเล็งเห็นผลที่จะถูกคนถึงตายก็ไม่เกิดขึ้น ในเรื่องรู้สำนักบังคับการเคลื่อนไหวร่างกาย และเรื่องรู้ข้อเท็จจริงแห่งองค์ประกอบความผิด เป็นเรื่องที่ต้องพิจารณาจากข้อเท็จจริงตรง ๆ ว่ามีความรู้สำนึกควบคุมการเคลื่อนไหวร่างกายได้จริงหรือไม่ ได้รู้ข้อเท็จจริงที่ต้องรู้จริงหรือไม่ซึ่งศาลต้องพิจารณาดุลข้อเท็จจริงอื่น ๆ ว่าได้มีเหตุการณ์หรือข้อเท็จจริงนั้น ๆ เกิดขึ้นจริงหรือไม่ ในส่วนเจตนาที่ประสงค์ต่อผลก็ต้องเป็นข้อเท็จจริงที่ผู้กระทำประสงค์จริง ๆ เหมือนกัน แต่ในส่วนย่อมก็เล็งเห็นผลนั้น ต้องพิจารณาเปรียบเทียบกับความรู้ของคนทั่วไป จำเลยจะเล็งเห็นจริง ๆ เช่นนั้นหรือไม่ ไม่สำคัญ แต่คนทั่วไปที่ว่านี้ต้องมีสภาพเช่นเดียวกับ ผู้กระทำ เช่นในเรื่องนี้จำเลยเมา แต่รู้ว่าเป็นปืน รู้ว่าลั่นไกปืน แต่เมาจนไม่รู้ว่าปืนอยู่ในระดับไหน ทิศทางไหน และบังคับไม่ได้เป็นต้น ซึ่งคนอื่น ๆ ที่เมาขนาดนี้ก็คงมีสภาพอย่างนี้เช่นเดียวกัน ความเมาไม่เป็นข้อแก้ตัวตามมาตรา 66 โดยเฉพาะอ้างเป็นข้อแก้ตัวไม่ได้ว่าไม่รู้ผิดชอบและยับยั้งไม่ได้ตามมาตรา 65 สำหรับคนวิกลจริต แต่ข้อเท็จจริงว่าจำเลยมีเจตนาอย่างไร คือรู้สำนึกหรือไม่รู้ข้อเท็จจริงอะไรบ้าง ประสงค์หรือย่อมเล็งเห็นผลอย่างไรเหล่านี้ อยู่นอกเหนือ มาตรา 65, 66 ซึ่งจะต้องผ่านเรื่องเจตนาตามมาตรา 59มาแล้ว และเป็นปัญหาว่ารู้ผิดชอบและยับยั้งได้หรือไม่อีกส่วนหนึ่ง ควรสังเกตคำพิพากษาฎีกาเกี่ยวกับเรื่องทำนองนี้คือเมาสุรายิงในระดับต่ำถูกขา ถือว่าไม่มีเจตนาฆ่า (ฎีกาที่ 903/25132513 ฎ.1242)ถ้ามีข้อเท็จจริงให้เห็นว่ามีเจตนาฆ่า การยิงถูกขาคงเป็นเหตุให้อ้างได้ว่าเพราะเมาจึงไม่ถูกที่สำคัญที่ตั้งใจยิง แต่พลาดไปถูกขา เช่นเรื่องยิงเข้าไปในรถไฟโดยสาร แม้ไม่ถูกใครเลยก็ถือเป็นเจตนาฆ่าคน ฎีกาที่929/24689ธ.ส.635) และอีกหลายเรื่องต่อมา ถ้ายิงโดยไม่ปรากฏว่ายิงไปทางไหนก็ถือว่าไม่มีเจตนาฆ่า (ฎีกาที่ 475/247313 ธส.526,ที่822/24601ธส.524) ซึ่งเป็นเรื่องทำนองเดียวกับคดีปัจจุบันนี้ จิตติตังศภัทิย์