พระราชกฤษฎีกาพระราชกฤษฎีกากำหนดเครื่องหมายสำหรับประดับแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์และที่ใช้เป็นดุมเสื้อพ.ศ. ๒๔๙๘ ภูมิพลอดุลยเดช ป.ร.ให้ไว้ ณ วันที่ ๑๒ ตุลาคมพ.ศ. ๒๔๙๘เป็นปีที่ ๑๐ในรัชกาลปัจจุบันพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชมีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้ประกาศว่าโดยที่เป็นการสมควรกำหนดเครื่องหมายสำหรับประดับแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์และที่ใช้เป็นดุมเสื้ออาศัยอำนาจตามความในมาตรา๙๕ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๔๗๕ แก้ไขเพิ่มเติม พุทธศักราช๒๔๙๕ จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ตราพระราชกฤษฎีกาขึ้นไว้ ดังต่อไปนี้มาตรา๑ พระราชกฤษฎีกานี้เรียกว่า พระราชกฤษฎีกากำหนดเครื่องหมายสำหรับประดับแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์และที่ใช้เป็นดุมเสื้อพ.ศ. ๒๔๙๘มาตรา๒[๑]พระราชกฤษฎีกานี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไปมาตรา๓เครื่องราชอิสริยาภรณ์ที่ให้มีเครื่องหมายสำหรับประดับแพรแถบและใช้เป็นดุมเสื้อในเวลาแต่งเครื่องสากลคือ(๑)มหาจักรีบรมราชวงศ์(๒)นพรัตนราชวราภรณ์(๓)จุลจอมเกล้า ตั้งแต่ตติยจุลจอมเกล้าขึ้นไป(๔)ช้างเผือก ตั้งแต่เบญจมาภรณ์ขึ้นไป(๕)มงกุฎไทย ตั้งแต่เบญจมาภรณ์ขึ้นไป(๖)[๒]รามาธิบดี ตั้งแต่อัศวินขึ้นไป(๗)[๓]ราชมิตราภรณ์มาตรา๔เครื่องหมายสำหรับประดับแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์ตามที่บัญญัติไว้ในมาตรา๓ มีรูปเป็นดังนี้(๑)มหาจักรีบรมราชวงศ์ เป็นรูปปทุมอุณณาโลมเพชรสร่งเงิน(๒)นพรัตนราชวราภรณ์ เป็นรูปดอกประจำยาม ๘ ดอก ลงยาสีทับทิม ๑ สีมรกต ๑ สีบุศราคำ ๑สีโกเมน ๑ สีนิล ๑ สีมุกดา ๑ สีเพทาย ๑ สีไพฑูรย์ ๑ ใจกลางเป็นเพชรสร่งเงิน(๓)จุลจอมเกล้าก.ปฐมจุลจอมเกล้าวิเศษ เป็นรูป จ.จ.จ. เพชรสร่งเงินกับจุลมงกุฎทองลงยาข.ปฐมจุลจอมเกล้า เป็นรูป จ.จ.จ. ทองลงยาสีชมพูกับจุลมงกุฎทองลงยาค.ทุติยจุลจอมเกล้าวิเศษ เป็นรูป จ.จ.จ. กับจุลมลกุฎทองฆ.ทุติยจุลจอมเกล้า เป็นรูป จ.จ.จ. กับจุลมงกุฎเงินง.ตติยจุลจอมเกล้าวิเศษ เป็นรูป จ.จ.จ. ทองจ.ตติยจุลจอมเกล้า เป็นรูป จ.จ.จ. เงิน(๔)ช้างเผือกก.มหาปรมากรณ์ช้างเผือก เป็นรูปช้างไอราพตลงยาสีขาวข.ประถมาภรณ์ช้างเผือกเป็นรูปช้างเผือกทรงเครื่องยืนแท่นอยู่ในดอกบัวบานกลีบลงยาสีแดงสลับเขียว เกสรเงินค.ทวีติยาภรณ์ช้างเผือก เป็นรูปช้างทรงเครื่องยืนแท่นอยู่ในดอกบัวบานทอง เกสรเงินฆ.ตริตาภรณ์ช้างเผือก เป็นรูปช้างทรงเครื่องยืนแท่นอยู่ในดอกบัวบานเงิน เกสรเงินง.จัตุรถาภรณ์ช้างเผือก เป็นรูปช้างทรงเครื่องยืนแท่นทองจ.เบญจมภรณ์ช้างเผือก เป็นรูปช้างทรงเครื่องยืนแท่นเงิน(๕)มงกุฎไทยก.มหาวชิรมงกุฎ เป็นรูป ร.ร. ๖ เพชรสร่งเงินกับพระมหามงกุฎทองข.ประถมาภรณ์มงกุฎไทย เป็นรูปพระมหามงกุฎอยู่ในลายหว่านล้อมทองพื้นลงยาสีน้ำเงินสีแดงค.ทวีติยาภรณ์มงกุฎไทย เป็นรูปพระมหามงกุฎอยู่ในลายหว่านล้อมทองฆ.ตริตาภรณ์มงกุฎไทย เป็นรูปพระมหามงกุฎอยู่ในลายหว่านล้อมเงินง.จัตุรถาภรณ์มงกุฎไทย เป็นรูปพระมหามงกุฎทองจ.เบญจมาภรณ์มงกุฎไทย เป็นรูปพระมหามงกุฎเงิน(๖)[๔]รามาธิบดีก.เสนางคะบดีเป็นรูปพระปรศุรามาวตราปราบพญาการตวีรยะอยู่ในวงรูปไข่พื้นลงยาสีลูกหว้าอ่อนทำด้วยทอง มีลายแหลมออกสี่ทิศข.มหาโยธิน เป็นรูปพระปรศุรามาวตารปราบพญาการตวีรยะอยู่ในวงรูปไข่ ทำด้วยทองมีลายแหลมออกสี่ทิศค.โยธิน เป็นรูปพระปรศุรามาวตารปราบพญาการตวีรยะอยู่ในวงรูปไข่ ทำด้วยเงินมีลายแหลมออกสี่ทิศง.อัศวิน เป็นรูปพระปรศุรามาวตารปราบพญาการตวีรยะอยู่ในวงรูปไข่ ทำด้วยเงิน(๗)[๕]ราชมิตราภรณ์ เป็นรูปนารายณ์ทรงครุฑทองอยู่ในวงกลมบนพื้นลงยาสีขาบมาตรา๕เครื่องหมายตามที่บัญญัติไว้ในมาตรา ๔ ให้ประดับไว้กลางแพรแถบของเครื่องราชอิสริยาภรณ์มาตรา๖เครื่องหมายที่ใช้เป็นดุมเสื้อมีรูปเป็นรูปดอกไม้จีบด้วยแพรแถบของเครื่องราชอิสริยาภรณ์ตามที่บัญญัติไว้ในมาตรา๓ และติดรูปเครื่องหมายตามที่บัญญัติไว้ในมาตรา ๔ กลางดอกไม้จีบมาตรา๗ เครื่องหมายที่ใช้เป็นดุมเสื้อในเวลาแต่งเครื่องสากลให้ประดับที่รังดุมคอพับของเสื้อชั้นนอกเบื้องซ้ายผู้ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์หลายชนิดให้ประดับชนิดที่มีลำดับสูงชนิดเดียวมาตรา๘ให้นายกรัฐมนตรีรักษาการตามพระราชกฤษฎีกานี้ผู้รับสนองพระบรมราชโองการจอมพล ป. พิบูลสงครามนายกรัฐมนตรีหมายเหตุ :-เหตุผลในการประกาศใช้พระราชกฤษฎีกาฉบับนี้ คือโดยที่การประดับแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์ในเวลาแต่งเครื่องแบบขณะนี้ยังไม่มีเครื่องหมายแสดงให้ทราบว่าเป็นเครื่องราชอิสริยาภรณ์ชั้นใด เป็นการสมควรที่จะให้มีเครื่องหมายสำหรับประดับแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์ในเวลาแต่งเครื่องแบบเพื่อแสดงชั้นของเครื่องราชอิสริยาภรณ์ที่ได้รับพระราชทานดังเช่นที่นิยมกันในนานาประเทศนอกจากนี้ยังควรจะได้มีเครื่องหมายใช้เป็นดุมเสื้อในเวลาแต่งเครื่องสากลเพื่อแสดงชั้นของเครื่องราชอิสริยาภรณ์ที่ได้รับพระราชทานดังเช่นที่นิยมกันในนานาประเทศอีกด้วยตัวอย่างรูปเครื่องหมายขอดูได้ที่กองประกาศิต กรมสารบรรณคณะรัฐมนตรีฝ่ายบริหารพระราชกฤษฎีกากำหนดเครื่องหมายสำหรับประดับแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์และที่ใช้เป็นดุมเสื้อ(ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๐๓[๖]หมายเหตุ :-เหตุผลในการประกาศใช้พระราชกฤษฎีกาฉบับนี้ คือโดยที่เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีศักดิ์รามาธิบดีตามที่ได้กำหนดไว้ในพระราชบัญญัติเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีศักดิ์รามาธิบดีพ.ศ. ๒๕๐๓ยังมิได้กำหนดให้เป็นเครื่องราชอิสริยาภรณ์ที่ให้มีเครื่องหมายประดับแพรแถบและใช้เป็นดุมเสื้อในเวลาแต่งเครื่องสากล จึงสมควรตราพระราชกฤษฎีกาฉบับนี้ขึ้นพระราชกฤษฎีกากำหนดเครื่องหมายสำหรับประดับแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์และที่ใช้เป็นดุมเสื้อ(ฉบับที่ ๓) พ.ศ. ๒๕๐๕[๗]หมายเหตุ:- เหตุผลในการประกาศใช้พระราชกฤษฎีกาฉบับนี้ คือโดยที่ได้ประกาศใช้พระราชบัญญัติเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นมงคลยิ่งราชมิตราภรณ์พ.ศ. ๒๕๐๕แต่เครื่องราชอิสริยาภรณ์นี้ยังไม่ได้กำหนดเครื่องหมายสำหรับใช้กับแพรแถบและดุมเสื้อ จึงสมควรตราพระราชกฤษฎีกากำหนดขึ้นกวินทราดา/ผู้จัดทำ๒๘ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๔[๑] ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๗๒/ตอนที่ ๙๐/หน้า ๑๕๗๑/๒๒ พฤศจิกายน ๒๔๙๘[๒]มาตรา ๓ (๖)เพิ่มโดยพระราชกฤษฎีกากำหนดเครื่องหมายสำหรับประดับแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์และที่ใช้เป็นดุมเสื้อ(ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๐๓[๓]มาตรา ๓ (๗) เพิ่มโดยพระราชกฤษฎีกากำหนดเครื่องหมายสำหรับประดับแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์และที่ใช้เป็นดุมเสื้อ(ฉบับที่ ๓) พ.ศ. ๒๕๐๕[๔]มาตรา ๔ (๖)เพิ่มโดยพระราชกฤษฎีกากำหนดเครื่องหมายสำหรับประดับแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์และที่ใช้เป็นดุมเสื้อ(ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๐๓[๕]มาตรา ๔ (๗) เพิ่มโดยพระราชกฤษฎีกากำหนดเครื่องหมายสำหรับประดับแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์และที่ใช้เป็นดุมเสื้อ(ฉบับที่ ๓) พ.ศ. ๒๕๐๕[๖]ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๗๗/ตอนที่ ๖๙/หน้า ๖๘๓/๒๓ สิงหาคม ๒๕๐๓[๗]ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๗๙/ตอนที่ ๕๓/ฉบับพิเศษ หน้า ๑/๑๓ มิถุนายน๒๕๐๕