คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4634/2539หลักกฎหมาย: ผู้ตายซึ่งเป็นลูกจ้างถึงแก่ความตายเนื่องจากการทำงานให้แก่นายจ้าง ก่อนตาย ผู้ตายเช่าซื้อรถยนต์ให้โจทก์ใช้สอยประกอบอาชีพและให้โจทก์เป็นผู้ค้ำประกันการเช่าซื้อเมื่อถึงแก่ความตายทำให้ผู้ตายไม่ได้ชำระค่าเช่าซื้อการที่โจทก์ต้องหาเงินไปชำระค่าเช่าซื้อ เป็นการปฏิบัติในฐานะเป็นผู้ค้ำประกัน ถือไม่ได้ว่าโจทก์ได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากผู้ตายตามพระราชบัญญัติเงินทดแทนพ.ศ. 2537 มาตรา 20 วรรคท้าย โจทก์จึงไม่มีสิทธิได้รับเงินทดแทนโจทก์ฟ้องว่า นายพรหม หมื่นสุดตา น้องชายของโจทก์ถึงแก่ความตายเนื่องจากการทำงานให้แก่นายจ้าง โจทก์ในฐานะผู้อยู่ในอุปการะของผู้ตายจึงยื่นคำร้องต่อจำเลยขอรับเงินทดแทนจำเลยวินิจฉัยว่าโจทก์ไม่มีสิทธิได้รับ โจทก์อุทธรณ์ แต่คณะกรรมการกองทุนเงินทดแทนวินิจฉัยยกอุทธรณ์ซึ่งไม่ถูกต้องขอให้เพิกถอนคำสั่งของสำนักงานประกันสังคม จังหวัดอุตรดิตถ์ที่ อต 0041/415 และคำวินิจฉัยของคณะกรรมการกองทุนเงินทดแทนตามหนังสือสำนักงานกองทุนเงินทดแทนที่ รส 0711/35657 กับให้จำเลยจ่ายเงินทดแทนจำนวน 208,166.40 บาท แก่โจทก์จำเลยให้การว่า โจทก์มิใช่เป็นผู้อยู่ในอุปการะของผู้ตายไม่มีสิทธิได้เงินทดแทน ขอให้ยกฟ้องศาลแรงงานกลางพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ต่อศาลฎีกาศาลฎีกาแผนกคดีแรงงานวินิจฉัยว่า "ที่โจทก์อุทธรณ์ว่าก่อนผู้ตายถึงแก่ความตาย ผู้ตายได้ให้ความอุปการะแก่โจทก์โดยผู้ตายเช่าซื้อรถยนต์ให้โจทก์ใช้สอยประกอบอาชีพ และให้โจทก์เป็นผู้ค้ำประกันการเช่าซื้อ เมื่อผู้ตายถึงแก่ความตายซึ่งเป็นเหตุให้ผู้ตายไม่ได้ชำระค่าเช่าซื้อ ผู้ให้เช่าซื้อได้ทวงถามโจทก์เป็นเหตุให้โจทก์ต้องหาเงินไปชำระค่าเช่าซื้อ โจทก์จึงเป็นผู้ที่ได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากผู้ตายนั้นพิเคราะห์แล้ว เห็นว่าการที่โจทก์ถูกทวงถามจากผู้ให้เช่าซื้อให้ชำระค่าเช่าซื้อรถยนต์เป็นกรณีที่ผู้ให้เช่าซื้อทวงถามโจทก์ให้ปฏิบัติตามสัญญาค้ำประกันในฐานะที่โจทก์เป็นผู้ค้ำประกันการเช่าซื้อดังกล่าว ดังนั้น แม้จะถือว่าโจทก์เป็นผู้อยู่ในอุปการะของผู้ตายและได้รับความเดือดร้อนจากการที่ถูกผู้ให้เช่าซื้อทวงถามจริง ก็เป็นกรณีที่โจทก์ได้รับความเดือดร้อนเพราะโจทก์ถูกบังคับตามสัญญาค้ำประกัน ถือไม่ได้ว่าโจทก์ได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากผู้ตาย ตามพระราชบัญญัติเงินทดแทน พ.ศ. 2537 มาตรา 20 วรรคท้าย โจทก์จึงไม่มีสิทธิได้รับเงินทดแทน"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4634/2539นาง ศิริ นครเนียมโจทก์สำนักงาน ประกัน สังคมจำเลย พ.ร.บ.เงินทดแทน พ.ศ.2537 ม. 20ผู้ตายซึ่งเป็นลูกจ้างถึงแก่ความตายเนื่องจากการทำงานให้แก่นายจ้าง ก่อนตาย ผู้ตายเช่าซื้อรถยนต์ให้โจทก์ใช้สอยประกอบอาชีพและให้โจทก์เป็นผู้ค้ำประกันการเช่าซื้อเมื่อถึงแก่ความตายทำให้ผู้ตายไม่ได้ชำระค่าเช่าซื้อการที่โจทก์ต้องหาเงินไปชำระค่าเช่าซื้อ เป็นการปฏิบัติในฐานะเป็นผู้ค้ำประกัน ถือไม่ได้ว่าโจทก์ได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากผู้ตายตามพระราชบัญญัติเงินทดแทนพ.ศ. 2537 มาตรา 20 วรรคท้าย โจทก์จึงไม่มีสิทธิได้รับเงินทดแทนโจทก์ฟ้องว่า นายพรหม หมื่นสุดตา น้องชายของโจทก์ถึงแก่ความตายเนื่องจากการทำงานให้แก่นายจ้าง โจทก์ในฐานะผู้อยู่ในอุปการะของผู้ตายจึงยื่นคำร้องต่อจำเลยขอรับเงินทดแทนจำเลยวินิจฉัยว่าโจทก์ไม่มีสิทธิได้รับ โจทก์อุทธรณ์ แต่คณะกรรมการกองทุนเงินทดแทนวินิจฉัยยกอุทธรณ์ซึ่งไม่ถูกต้องขอให้เพิกถอนคำสั่งของสำนักงานประกันสังคม จังหวัดอุตรดิตถ์ที่ อต 0041/415 และคำวินิจฉัยของคณะกรรมการกองทุนเงินทดแทนตามหนังสือสำนักงานกองทุนเงินทดแทนที่ รส 0711/35657 กับให้จำเลยจ่ายเงินทดแทนจำนวน 208,166.40 บาท แก่โจทก์จำเลยให้การว่า โจทก์มิใช่เป็นผู้อยู่ในอุปการะของผู้ตายไม่มีสิทธิได้เงินทดแทน ขอให้ยกฟ้องศาลแรงงานกลางพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ต่อศาลฎีกาศาลฎีกาแผนกคดีแรงงานวินิจฉัยว่า "ที่โจทก์อุทธรณ์ว่าก่อนผู้ตายถึงแก่ความตาย ผู้ตายได้ให้ความอุปการะแก่โจทก์โดยผู้ตายเช่าซื้อรถยนต์ให้โจทก์ใช้สอยประกอบอาชีพ และให้โจทก์เป็นผู้ค้ำประกันการเช่าซื้อ เมื่อผู้ตายถึงแก่ความตายซึ่งเป็นเหตุให้ผู้ตายไม่ได้ชำระค่าเช่าซื้อ ผู้ให้เช่าซื้อได้ทวงถามโจทก์เป็นเหตุให้โจทก์ต้องหาเงินไปชำระค่าเช่าซื้อ โจทก์จึงเป็นผู้ที่ได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากผู้ตายนั้นพิเคราะห์แล้ว เห็นว่าการที่โจทก์ถูกทวงถามจากผู้ให้เช่าซื้อให้ชำระค่าเช่าซื้อรถยนต์เป็นกรณีที่ผู้ให้เช่าซื้อทวงถามโจทก์ให้ปฏิบัติตามสัญญาค้ำประกันในฐานะที่โจทก์เป็นผู้ค้ำประกันการเช่าซื้อดังกล่าว ดังนั้น แม้จะถือว่าโจทก์เป็นผู้อยู่ในอุปการะของผู้ตายและได้รับความเดือดร้อนจากการที่ถูกผู้ให้เช่าซื้อทวงถามจริง ก็เป็นกรณีที่โจทก์ได้รับความเดือดร้อนเพราะโจทก์ถูกบังคับตามสัญญาค้ำประกัน ถือไม่ได้ว่าโจทก์ได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากผู้ตาย ตามพระราชบัญญัติเงินทดแทน พ.ศ. 2537 มาตรา 20 วรรคท้าย โจทก์จึงไม่มีสิทธิได้รับเงินทดแทน"พิพากษายืน(พรชัย สมรรถเวช-สวรรค์ ศักดารักษ์-ชลอ บุณยเนตร)แหล่งที่มาเนติบัณฑิตยสภาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุเมื่อลูกจ้างประสบอันตรายหรือเจ็บป่วยจนถึงแก่ความตายผู้ที่จะได้รับเงินทดแทนจากนายจ้างมี 2 ประเภท ประเภทแรก ได้แก่ผู้มีสิทธิตามที่กฎหมายบัญญัติไว้ คือบิดามารดา สามีหรือภรรยา และบุตรที่มีอายุและลักษณะตามที่กำหนดในกฎหมาย ประเภทที่สอง ได้แก่ ผู้ซึ่งอยู่ในอุปการะของลูกจ้างก่อนลูกจ้างถึงแก่ความตาย แต่ผู้อยู่ในอุปการะดังกล่าวจะต้องได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากลูกจ้างที่ตายนั้น ผู้ที่จะได้รับเงินทดแทนประเภทที่สอง จะมีสิทธิก็ต่อเมื่อไม่มีผู้ที่จะได้รับเงินทดแทนประเภทที่หนึ่ง และจำต้องแสดงข้อเท็จจริงว่า ตนเป็นผู้อยู่ในอุปการะของลูกจ้างและได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากลูกจ้างนั้นด้วย คดีนี้โจทก์เป็นพี่สาวของลูกจ้างผู้ตาย ยื่นคำร้องขอรับเงินทดแทนในฐานะเป็นผู้อยู่ในอุปการะอ้างว่า ลูกจ้างผู้ตายให้ความอุปการะโดยเช่าซื้อรถยนต์ให้โจทก์ใช้สอยประกอบอาชีพและลูกจ้างผู้ตายเป็นผู้ชำระค่าเช่าซื้อให้เพียงเท่านี้ก็แสดงในเบื้องต้นว่า ลูกจ้างผู้ตายอุปการะโจทก์ (ในการประกอบอาชีพ)อยู่ด้วยการชำระค่าเช่าซื้อให้และเมื่อลูกจ้าง ก็ย่อมไม่อาจชำระค่าเช่าซื้อต่อไปได้ โจทก์ในคดีนี้จำต้องชำระค่าเช่าซื้อแทนมิฉะนั้นผู้ให้เช่าซื้ออาจเลิกสัญญา เรียกรถยนต์ที่เช่าซื้อคืนทำให้โจทก์ไม่มีรถยนต์ใช้ในการประกอบอาชีพ โจทก์จึงน่าจะเป็นผู้ได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากลูกจ้างผู้ตาย(ไม่มีการชำระค่าเช่าซื้อ) ทั้งกรณีที่ถูกเรียกรถยนต์ที่เช่าซื้อคืนหรือในกรณีที่ต้องหาเงินมาชำระค่าเช่าซื้อตามงวดเพื่อให้มีรถยนต์ใช้ประกอบอาชีพต่อไป ซึ่งทำให้โจทก์มีสิทธิได้รับเงินทดแทน แต่ปัญหาในคดีมุ่งไปในเรื่องความเดือดร้อนในกรณีที่โจทก์ถูกบังคับตามสัญญาค้ำประกันจากผู้ให้เช่าซื้อจึงทำให้เห็นว่ามิใช่ได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากลูกจ้างผู้ตาย เกษมสันต์ วิลาวรรณคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า นายพรหม หมื่นสุดตา น้องชายของโจทก์ถึงแก่ความตายเนื่องจากการทำงานให้แก่นายจ้าง โจทก์ในฐานะผู้อยู่ในอุปการะของผู้ตายจึงยื่นคำร้องต่อจำเลยขอรับเงินทดแทนจำเลยวินิจฉัยว่าโจทก์ไม่มีสิทธิได้รับ โจทก์อุทธรณ์ แต่คณะกรรมการกองทุนเงินทดแทนวินิจฉัยยกอุทธรณ์ซึ่งไม่ถูกต้องขอให้เพิกถอนคำสั่งของสำนักงานประกันสังคม จังหวัดอุตรดิตถ์ที่ อต 0041/415 และคำวินิจฉัยของคณะกรรมการกองทุนเงินทดแทนตามหนังสือสำนักงานกองทุนเงินทดแทนที่ รส 0711/35657 กับให้จำเลยจ่ายเงินทดแทนจำนวน 208,166.40 บาท แก่โจทก์จำเลยให้การว่า โจทก์มิใช่เป็นผู้อยู่ในอุปการะของผู้ตายไม่มีสิทธิได้เงินทดแทน ขอให้ยกฟ้องศาลแรงงานกลางพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ต่อศาลฎีกาศาลฎีกาแผนกคดีแรงงานวินิจฉัยว่า "ที่โจทก์อุทธรณ์ว่าก่อนผู้ตายถึงแก่ความตาย ผู้ตายได้ให้ความอุปการะแก่โจทก์โดยผู้ตายเช่าซื้อรถยนต์ให้โจทก์ใช้สอยประกอบอาชีพ และให้โจทก์เป็นผู้ค้ำประกันการเช่าซื้อ เมื่อผู้ตายถึงแก่ความตายซึ่งเป็นเหตุให้ผู้ตายไม่ได้ชำระค่าเช่าซื้อ ผู้ให้เช่าซื้อได้ทวงถามโจทก์เป็นเหตุให้โจทก์ต้องหาเงินไปชำระค่าเช่าซื้อ โจทก์จึงเป็นผู้ที่ได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากผู้ตายนั้นพิเคราะห์แล้ว เห็นว่าการที่โจทก์ถูกทวงถามจากผู้ให้เช่าซื้อให้ชำระค่าเช่าซื้อรถยนต์เป็นกรณีที่ผู้ให้เช่าซื้อทวงถามโจทก์ให้ปฏิบัติตามสัญญาค้ำประกันในฐานะที่โจทก์เป็นผู้ค้ำประกันการเช่าซื้อดังกล่าว ดังนั้น แม้จะถือว่าโจทก์เป็นผู้อยู่ในอุปการะของผู้ตายและได้รับความเดือดร้อนจากการที่ถูกผู้ให้เช่าซื้อทวงถามจริง ก็เป็นกรณีที่โจทก์ได้รับความเดือดร้อนเพราะโจทก์ถูกบังคับตามสัญญาค้ำประกัน ถือไม่ได้ว่าโจทก์ได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากผู้ตาย ตามพระราชบัญญัติเงินทดแทน พ.ศ. 2537 มาตรา 20 วรรคท้าย โจทก์จึงไม่มีสิทธิได้รับเงินทดแทน"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4634/2539นาง ศิริ นครเนียมโจทก์สำนักงาน ประกัน สังคมจำเลย พ.ร.บ.เงินทดแทน พ.ศ.2537 ม. 20ผู้ตายซึ่งเป็นลูกจ้างถึงแก่ความตายเนื่องจากการทำงานให้แก่นายจ้าง ก่อนตาย ผู้ตายเช่าซื้อรถยนต์ให้โจทก์ใช้สอยประกอบอาชีพและให้โจทก์เป็นผู้ค้ำประกันการเช่าซื้อเมื่อถึงแก่ความตายทำให้ผู้ตายไม่ได้ชำระค่าเช่าซื้อการที่โจทก์ต้องหาเงินไปชำระค่าเช่าซื้อ เป็นการปฏิบัติในฐานะเป็นผู้ค้ำประกัน ถือไม่ได้ว่าโจทก์ได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากผู้ตายตามพระราชบัญญัติเงินทดแทนพ.ศ. 2537 มาตรา 20 วรรคท้าย โจทก์จึงไม่มีสิทธิได้รับเงินทดแทนโจทก์ฟ้องว่า นายพรหม หมื่นสุดตา น้องชายของโจทก์ถึงแก่ความตายเนื่องจากการทำงานให้แก่นายจ้าง โจทก์ในฐานะผู้อยู่ในอุปการะของผู้ตายจึงยื่นคำร้องต่อจำเลยขอรับเงินทดแทนจำเลยวินิจฉัยว่าโจทก์ไม่มีสิทธิได้รับ โจทก์อุทธรณ์ แต่คณะกรรมการกองทุนเงินทดแทนวินิจฉัยยกอุทธรณ์ซึ่งไม่ถูกต้องขอให้เพิกถอนคำสั่งของสำนักงานประกันสังคม จังหวัดอุตรดิตถ์ที่ อต 0041/415 และคำวินิจฉัยของคณะกรรมการกองทุนเงินทดแทนตามหนังสือสำนักงานกองทุนเงินทดแทนที่ รส 0711/35657 กับให้จำเลยจ่ายเงินทดแทนจำนวน 208,166.40 บาท แก่โจทก์จำเลยให้การว่า โจทก์มิใช่เป็นผู้อยู่ในอุปการะของผู้ตายไม่มีสิทธิได้เงินทดแทน ขอให้ยกฟ้องศาลแรงงานกลางพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ต่อศาลฎีกาศาลฎีกาแผนกคดีแรงงานวินิจฉัยว่า "ที่โจทก์อุทธรณ์ว่าก่อนผู้ตายถึงแก่ความตาย ผู้ตายได้ให้ความอุปการะแก่โจทก์โดยผู้ตายเช่าซื้อรถยนต์ให้โจทก์ใช้สอยประกอบอาชีพ และให้โจทก์เป็นผู้ค้ำประกันการเช่าซื้อ เมื่อผู้ตายถึงแก่ความตายซึ่งเป็นเหตุให้ผู้ตายไม่ได้ชำระค่าเช่าซื้อ ผู้ให้เช่าซื้อได้ทวงถามโจทก์เป็นเหตุให้โจทก์ต้องหาเงินไปชำระค่าเช่าซื้อ โจทก์จึงเป็นผู้ที่ได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากผู้ตายนั้นพิเคราะห์แล้ว เห็นว่าการที่โจทก์ถูกทวงถามจากผู้ให้เช่าซื้อให้ชำระค่าเช่าซื้อรถยนต์เป็นกรณีที่ผู้ให้เช่าซื้อทวงถามโจทก์ให้ปฏิบัติตามสัญญาค้ำประกันในฐานะที่โจทก์เป็นผู้ค้ำประกันการเช่าซื้อดังกล่าว ดังนั้น แม้จะถือว่าโจทก์เป็นผู้อยู่ในอุปการะของผู้ตายและได้รับความเดือดร้อนจากการที่ถูกผู้ให้เช่าซื้อทวงถามจริง ก็เป็นกรณีที่โจทก์ได้รับความเดือดร้อนเพราะโจทก์ถูกบังคับตามสัญญาค้ำประกัน ถือไม่ได้ว่าโจทก์ได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากผู้ตาย ตามพระราชบัญญัติเงินทดแทน พ.ศ. 2537 มาตรา 20 วรรคท้าย โจทก์จึงไม่มีสิทธิได้รับเงินทดแทน"พิพากษายืน(พรชัย สมรรถเวช-สวรรค์ ศักดารักษ์-ชลอ บุณยเนตร)แหล่งที่มาเนติบัณฑิตยสภาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุเมื่อลูกจ้างประสบอันตรายหรือเจ็บป่วยจนถึงแก่ความตายผู้ที่จะได้รับเงินทดแทนจากนายจ้างมี 2 ประเภท ประเภทแรก ได้แก่ผู้มีสิทธิตามที่กฎหมายบัญญัติไว้ คือบิดามารดา สามีหรือภรรยา และบุตรที่มีอายุและลักษณะตามที่กำหนดในกฎหมาย ประเภทที่สอง ได้แก่ ผู้ซึ่งอยู่ในอุปการะของลูกจ้างก่อนลูกจ้างถึงแก่ความตาย แต่ผู้อยู่ในอุปการะดังกล่าวจะต้องได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากลูกจ้างที่ตายนั้น ผู้ที่จะได้รับเงินทดแทนประเภทที่สอง จะมีสิทธิก็ต่อเมื่อไม่มีผู้ที่จะได้รับเงินทดแทนประเภทที่หนึ่ง และจำต้องแสดงข้อเท็จจริงว่า ตนเป็นผู้อยู่ในอุปการะของลูกจ้างและได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากลูกจ้างนั้นด้วย คดีนี้โจทก์เป็นพี่สาวของลูกจ้างผู้ตาย ยื่นคำร้องขอรับเงินทดแทนในฐานะเป็นผู้อยู่ในอุปการะอ้างว่า ลูกจ้างผู้ตายให้ความอุปการะโดยเช่าซื้อรถยนต์ให้โจทก์ใช้สอยประกอบอาชีพและลูกจ้างผู้ตายเป็นผู้ชำระค่าเช่าซื้อให้เพียงเท่านี้ก็แสดงในเบื้องต้นว่า ลูกจ้างผู้ตายอุปการะโจทก์ (ในการประกอบอาชีพ)อยู่ด้วยการชำระค่าเช่าซื้อให้และเมื่อลูกจ้าง ก็ย่อมไม่อาจชำระค่าเช่าซื้อต่อไปได้ โจทก์ในคดีนี้จำต้องชำระค่าเช่าซื้อแทนมิฉะนั้นผู้ให้เช่าซื้ออาจเลิกสัญญา เรียกรถยนต์ที่เช่าซื้อคืนทำให้โจทก์ไม่มีรถยนต์ใช้ในการประกอบอาชีพ โจทก์จึงน่าจะเป็นผู้ได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากลูกจ้างผู้ตาย(ไม่มีการชำระค่าเช่าซื้อ) ทั้งกรณีที่ถูกเรียกรถยนต์ที่เช่าซื้อคืนหรือในกรณีที่ต้องหาเงินมาชำระค่าเช่าซื้อตามงวดเพื่อให้มีรถยนต์ใช้ประกอบอาชีพต่อไป ซึ่งทำให้โจทก์มีสิทธิได้รับเงินทดแทน แต่ปัญหาในคดีมุ่งไปในเรื่องความเดือดร้อนในกรณีที่โจทก์ถูกบังคับตามสัญญาค้ำประกันจากผู้ให้เช่าซื้อจึงทำให้เห็นว่ามิใช่ได้รับความเดือดร้อนเพราะขาดอุปการะจากลูกจ้างผู้ตาย เกษมสันต์ วิลาวรรณ