กฎสำนักนายกรัฐมนตรีฉบับที่ ๖๔ (พ.ศ. ๒๕๑๔)ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบข้าราชการฝ่ายพลเรือนพุทธศักราช ๒๔๗๘[๑] อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๖ และมาตรา ๗แห่งพระราชบัญญัติเครื่องแบบข้าราชการฝ่ายพลเรือน พุทธศักราช ๒๔๗๘นายกรัฐมนตรีออกกฎสำนักนายกรัฐมนตรีไว้ ดังต่อไปนี้ให้ยกเลิกความในหมวดที่ ๔ ข้อ ๑๖ ถึงข้อ ๒๓ ของส่วนที่ ๒แห่งกฎสำนักนายกรัฐมนตรี ออกตามความในมาตรา ๖แห่งพระราชบัญญัติเครื่องแบบข้าราชการฝ่ายพลเรือน พุทธศักราช ๒๔๗๘ ลงวันที่ ๒๖ธันวาคม พ.ศ. ๒๔๗๘ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทนหมวดที่ ๔ ข้อ ๑๖ ให้ข้าราชการกรมเจ้าท่ามีสิทธิแต่งเครื่องแบบพิเศษตามหมวดนี้ข้อ ๑๗ เครื่องแบบข้าราชการชายกรมเจ้าท่า มี ๒ชนิด คือ(๑) เครื่องแบบสีขาว(๒) เครื่องแบบสีกากีข้อ ๑๘ เครื่องแบบสีขาว ประกอบด้วย(๑) หมวกทรงหม้อตาลสีขาว มีส่วนประกอบดังนี้(ก) กะบังหน้าทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีดำเว้นแต่ข้าราชการชั้นพิเศษ และชั้นเอก จะใช้กะบังหน้าทำด้วยสักหลาดสีดำก็ได้ข้าราชการชั้นพิเศษมีลายปักรูปใบชัยพฤกษ์สีทองที่ขอบล่างของกะบัง ๒ แถว ส่วนข้าราชการชั้นเอก มีลายปักรูปใบชัยพฤกษ์สีทองที่ขอบล่างของกะบัง๑ แถว(ข) ตราหน้าหมวกรูปพระมหามงกุฎ สมอและใบชัยพฤกษ์ สูง ๗.๓เซนติเมตร กว้าง ๖.๗ เซนติเมตรสำหรับข้าราชการตั้งแต่ชั้นตรีขึ้นไปตราหน้าหมวกทำด้วยหมอนสักหลาดสีดำพระมหามงกุฎปักด้วยดิ้นสีทอง สมอปักด้วยดิ้นสีเงิน ใบชัยพฤกษ์ปักด้วยดิ้นสีทอง ๒ข้าง ข้างละ ๔ ใบ ข้าราชการชั้นจัตวาตราหน้าหมวกทำด้วยโลหะสีทอง(ค) สายรัดคาง กว้าง ๑.๒ เซนติเมตรที่ปลายสายมีดุมโลหะสีทอง ข้างละ ๑ ดุม สำหรับข้าราชการตั้งแต่ชั้นตรีขึ้นไปสายรัดคางทำด้วยแถบไหมสีทอง ข้าราชการชั้นจัตวาทำด้วยหนังสีดำ(ง) ผ้าพันหมวกทำด้วยผ้าลายถักสีดำ กว้าง ๔ เซนติเมตร(๒) เสื้อคอพับสีขาวแขนยาวรัดข้อมือขัดดุมข้างละ ๑ ดุมหรือแขนสั้นเหนือศอกเล็กน้อยมีกระเป๋าที่อกเสื้อข้างละ ๑ กระเป๋ามีใบปกกระเป๋ารูปมนชาย ที่ปากกระเป๋าทั้งสองข้าง ติดดุมข้างละ ๑ ดุม สำหรับขัดกับใบปกกระเป๋าตัวเสื้อผ่าอกตลอดมีสาบกว้าง ๓.๕ เซนติเมตร ติดดุมตามแนวอกเสื้อ ๕ ดุม ระยะห่างกันพอสมควร ดุมที่กล่าวนี้มีลักษณะเป็นรูปกลมแบนทำด้วยวัตถุสีกลืนกับสีเสื้อเมื่อสวมเสื้อนี้ให้สอดชายเสื้อไว้ภายในกางเกงและถ้าสวมเสื้อแขนยาวจะใช้ผ้าผูกคอสีดำเงื่อนกะลาสีด้วยก็ได้โดยสอดชายผ้าผูกคอไว้ภายในเสื้อใต้ดุมเม็ดที่สอง(๓) อินทรธนูแข็ง ทำด้วยสักหลาดสีดำ เป็นแผ่นสี่เหลี่ยมกว้าง ๕ เซนติเมตร ยาว ๑๓ เซนติเมตร ปลายตัดมุมเป็นสามเหลี่ยมติดดุมโลหะสีทองขนาดเล็ก ๑ ดุม(๔) กางเกงขายาวสีขาว ไม่พับปลายขา ปลายขายาวปิดตาตุ่มกว้างไม่น้อยกว่า ๒๓ เซนติเมตร และไม่เกิน ๒๖ เซนติเมตร ที่ขอบเอวมีห่วงสำหรับสอดเข็มขัดทำด้วยผ้าสีเดียวกับกางเกงกว้างไม่เกิน ๑ เซนติเมตร ๕ ห่วง ที่แนวตะเข็บกางเกงด้านข้างมีกระเป๋าเจาะข้างละ ๑กระเป๋า และจะมีกระเป๋าหลังเป็นกระเป๋าเจาะไม่มีปกก็ได้(๕) เข็มขัดด้ายถักสีน้ำเงินดำ กว้าง ๔ เซนติเมตรหัวเข็มขัดทำด้วยโลหะสีทองเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าทางนอนปลายมนกว้าง ๓.๕ เซนติเมตร ยาว ๖ เซนติเมตร พื้นเกลี้ยง กึ่งกลางหัวเข็มขัดมีเครื่องหมายกรมเจ้าท่าดุนนูนไม่มีเข็มสำหรับสอดรู ปลายสายหุ้มด้วยโลหะสีทอง กว้าง ๑ เซนติเมตร(๖) รองเท้า ให้ใช้รองเท้าหุ้มส้นหรือหุ้มข้อหนังสีดำชนิดผูกเชือกหรือสายรัดไม่มีลวดลาย(๗) ถุงเท้า ให้ใช้ถุงเท้าสีดำข้อ ๑๙ เครื่องแบบสีกากีประกอบด้วย(๑) หมวกทรงหม้อตาลหรือหมวกแก๊ปทรงอ่อนสีกากีหมวกทรงหม้อตาลสีกากี มีลักษณะและส่วนประกอบเช่นเดียวกับหมวกทรงหม้อตาลสีขาวหมวกแก๊ปทรงอ่อนสีกากี มีลักษณะกลมเข้ารูปกับศีรษะตอนหน้ามีกะบัง(๒) เสื้อคอพับสีกากี มีลักษณะส่วนประกอบและการแต่งเช่นเดียวกับเสื้อคอพับสีขาว(๓) อินทรธนูแข็งมีลักษณะและส่วนประกอบเช่นเดียวกับอินทรธนูที่ใช้กับเครื่องแบบสีขาว(๔) กางเกงขายาวสีกากีมีลักษณะและส่วนประกอบเช่นเดียวกับกางเกงขายาวสีขาว(๕) เข็มขัด มีลักษณะและส่วนประกอบเช่นเดียวกับเข็มขัดที่ใช้กับเครื่องแบบสีขาว(๖) รองเท้า เช่นเดียวกับรองเท้าที่ใช้กับเครื่องแบบสีขาว(๗) ถุงเท้า เช่นเดียวกับถุงเท้าที่ใช้กับเครื่องแบบสีขาวข้อ ๒๐ เครื่องหมายบนอินทรธนูมีดังนี้แถบพิเศษ มีลักษณะเป็นแถบไหมสีทอง กว้าง ๕ เซนติเมตรแถบใหญ่ มีลักษณะเป็นแถบไหมสีทอง กว้าง ๑.๒ เซนติเมตรแถบเล็ก มีลักษณะเป็นแถบไหมสีทอง กว้าง ๐.๖ เซนติเมตร(๑) ข้าราชการชั้นพิเศษซึ่งดำรงตำแหน่ง อธิบดี และรองอธิบดีมีแถบพิเศษตรึงด้านบนเต็มแผ่นอินทรธนู และกึ่งกลางอินทรธนูทั้งสองข้างประดับรูปพระมหามงกุฎมีรัศมีอยู่เหนือสมอเดี่ยว โอบล้อมด้วยใบชัยพฤกษ์ทำด้วยโลหะสีเงิน(๒) ข้าราชการชั้นพิเศษซึ่งดำรงตำแหน่งอื่นนอกจาก (๑) มีแถบพิเศษตรึงด้านบนเต็มแผ่นอินทรธนูและกึ่งกลางอินทรธนูทั้งสองข้างประดับรูปพระมหามงกุฎ มีรัศมีอยู่เหนือสมอเดี่ยวทำด้วยโลหะสีเงิน(๓) ข้าราชการชั้นเอกซึ่งดำรงตำแหน่งหัวหน้ากอง มีแถบใหญ่ ๑แถบ และแถบพิเศษ ๑ แถบ ตรึงตามขวางบนอินทรธนูทั้งสองข้าง โดยให้แถบพิเศษอยู่ทางด้านไหล่(๔) ข้าราชการชั้นเอกซึ่งดำรงตำแหน่งอื่นนอกจาก (๓)มีแถบใหญ่ ๔ แถบ ตรึงตามขวางบนอินทรธนูทั้งสองข้าง(๕) ข้าราชการชั้นโทซึ่งดำรงตำแหน่งเจ้าพนักงานตรวจท่าชั้น๑ นายช่างตรวจเรือชั้น ๑ และหัวหน้าแผนก หรือเทียบเท่า มีแถบใหญ่ ๓ แถบ ตรึงตามขวางบนอินทรธนูทั้งสองข้าง(๖) ข้าราชการชั้นตรีซึ่งดำรงตำแหน่งประจำแผนกหรือเทียบเท่ามีแถบใหญ่ ๒ แถบ ตรึงตามขวางบนอินทรธนูทั้งสองข้าง(๗) ข้าราชการชั้นจัตวามีแถบตรึงตามขวางบนอินทรธนูทั้งสองข้าง ดังนี้ชั้นจัตวา อันดับ ๔ มีแถบใหญ่ ๑ แถบชั้นจัตวา อันดับ ๓ มีแถบเล็ก ๓ แถบชั้นจัตวา อันดับ ๒ มีแถบเล็ก ๒ แถบชั้นจัตวา อันดับ ๑ มีแถบเล็ก ๑ แถบข้อ ๒๑ เครื่องแบบข้าราชการชายกรมเจ้าท่าตามหมวดนี้แบบใดจะต้องแต่งในโอกาสใด ให้เป็นไปตามที่อธิบดีกรมเจ้าท่ากำหนดข้อ ๒๒ ข้าราชการชายกรมเจ้าท่าซึ่งได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์หรือได้รับพระราชทานพระบรมราชานุญาตให้ประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศให้ประดับแพรแถบเครื่องราชอิสริยาภรณ์ที่อกเสื้อเหนือกระเป๋าบนซ้ายเว้นแต่เครื่องราชอิสริยาภรณ์ใดซึ่งมีกฎหมายกำหนดให้ประดับที่อกเสื้อข้างขวาก็ให้ติดแพรแถบที่อกเสื้อเหนือกระเป๋าบนขวาในกรณีมีแพรแถบหลายแถบ ให้ติดเรียงกันเป็นแถวตามยาวแถวละไม่เกิน ๕ แถบข้อ ๒๓ ให้กรมเจ้าท่าสร้างหรือเขียนรูปเครื่องแบบตัวอย่างขึ้นไว้เป็นมาตรฐานและสอดส่องควบคุมการแต่งเครื่องแบบให้เป็นไปตามหมวดนี้ให้ไว้ ณ วันที่ ๗ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๑๔จอมพล ถ. กิตติขจรนายกรัฐมนตรีหมายเหตุ :-เหตุผลในการประกาศใช้กฎสำนักนายกรัฐมนตรีฉบับนี้ คือ เนื่องจากกฎสำนักนายกรัฐมนตรีออกตามความในมาตรา ๗ แห่งพระราชบัญญัติเครื่องแบบข้าราชการฝ่ายพลเรือน พุทธศักราช๒๔๗๘ ลงวันที่ ๒๖ ธันวาคม พ.ศ. ๒๔๗๘ ในหมวดที่ ๔ ว่าด้วยเครื่องแบบเจ้าพนักงานบางตำแหน่งในกรมเจ้าท่าได้ประกาศใช้มานานแล้ว สมควรปรับปรุงใหม่เพื่อให้เหมาะสมกับงานและสภาพของหน้าที่ที่ปฏิบัติอยู่ในปัจจุบันจึงจำเป็นต้องออกกฎสำนักนายกรัฐมนตรีฉบับนี้โชติกานต์/ปรับปรุง๑๗กุมภาพันธ์ ๒๕๖๓อรญา/ตรวจ๔ พฤษภาคม๒๕๖๓[๑] ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๘๘/ตอนที่ ๑๒๕/ฉบับพิเศษ หน้า ๑/๑๙พฤศจิกายน ๒๕๑๔