คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2177/2526หลักกฎหมาย: คำฟ้องของโจทก์ได้บรรยายไว้ด้วยว่า จำเลยที่ 1 เป็นบุตรอยู่ในความปกครองของจำเลยที่ 2 ที่ 3 บิดามารดาผู้แทนโดยชอบธรรม เป็นคำฟ้องที่ได้แสดงโดยแจ้งชัดซึ่งสภาพแห่งข้อหาที่จะขอให้จำเลยที่ 2 และที่ 3 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 ในฐานะเป็นบิดามารดาของจำเลยที่1 ซึ่งเป็นผู้เยาว์ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 429 แม้จะมิได้บรรยายว่าจำเลยที่ 2 ที่ 3 มิได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามสมควรแก่หน้าที่ก็ตามเพราะการใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามควรแก่หน้าที่นั้น เป็นเรื่องที่จำเลยที่ 2 ที่ 3 จะต้องพิสูจน์ (อ้างคำพิพากษาฎีกาที่ 648/2519)โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 เป็นบุตรอยู่ในความปกครองของจำเลยที่ 2 ที่ 3 ผู้เป็นบิดามารดาผู้แทนโดยชอบธรรม จำเลยที่ 1ขับรถยนต์ในกิจการหรือได้รับมอบหมายให้กระทำการในกิจการอันเป็นผลประโยชน์ร่วมกันของจำเลยที่ 2 ที่ 3 ไปตามถนนสุรวงศ์ด้วยความประมาทเลินเล่อ เป็นเหตุให้รถยนต์ที่จำเลยที่ 1 ขับชนโจทก์ได้รับอันตรายสาหัสการกระทำของจำเลยที่ 1 ทำให้โจทก์ได้รับความเสียหายรวมเป็นเงิน 388,293 บาท ขอให้ศาลพิพากษาให้จำเลยทั้งสามร่วมกันรับผิดใช้ค่าสินไหมทดแทนในจำนวนเงินดังกล่าวพร้อมด้วยดอกเบี้ยจำเลยทั้งสามให้การว่า จำเลยที่ 1 มิได้ขับรถประมาท จำเลยที่ 2 ที่ 3 ไม่เคยยินยอมหรืออนุญาตให้จำเลยที่ 1 ขับรถ จำเลยที่ 2 มิใช่บิดาโดยชอบด้วยกฎหมายของจำเลยที่ 1 อย่างไรก็ตามจำเลยที่ 2 ที่ 3 ได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 อย่างดีตามหน้าที่ จึงไม่ต้องร่วมรับผิด ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยที่ 1 และที่ 3 ร่วมกันใช้ค่าสินไหมทดแทน185,793 บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ย และให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 โจทก์ จำเลยที่ 1 และที่ 3 อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ พิพากษาแก้เป็นว่า ให้ยกฟ้องจำเลยที่ 3 ด้วยโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยปัญหาข้อกฎหมายว่า โจทก์บรรยายฟ้องว่าจำเลยที่ 1 เป็นบุตรอยู่ในความปกครองของจำเลยที่ 2 และที่ 3 ผู้เป็นบิดามารดาผู้แทนโดยชอบธรรมจำเลยทั้งสามให้การว่าจำเลยที่ 2 มิใช่บิดาโดยชอบด้วยกฎหมายของจำเลยที่ 1 อย่างไรก็ตามจำเลยที่ 2 และที่ 3 ก็ได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 เป็นอย่างดีตามหน้าที่แล้วแสดงว่าโจทก์และจำเลยทั้งสามได้กล่าวอ้างและโต้แย้งกันในประเด็นว่าจำเลยที่ 2 และที่ 3 เป็นบิดามารดาโดยชอบด้วยกฎหมายของจำเลยที่ 1หรือไม่ และจำเลยที่ 2 และที่ 3 ได้ดูแลบุตรในความปกครองเป็นอย่างดีตามหน้าที่หรือไม่ ที่ศาลชั้นต้นกำหนดประเด็นข้อพิพาทข้อ 2 ว่าจำเลยที่ 2 และที่ 3 จำต้องร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 หรือไม่เป็นการกำหนดประเด็นรวมในเรื่องความรับผิดในฐานะบิดามารดาซึ่งมีหน้าที่ดูแลบุตรผู้เยาว์ และในเรื่องความรับผิดในฐานะนายจ้างหรือในฐานะตัวการตัวแทนด้วย ที่ศาลชั้นต้นพิพากษาว่าจำเลยที่ 3 ในฐานะมารดาจะต้องใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ไม่ให้ก่อความเสียหายแก่บุคคลอื่นเป็นการพิพากษาในประเด็นแห่งคดีและข้อเท็จจริงก็ฟังได้ว่าจำเลยที่ 3 มิได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามควรแก่หน้าที่ นั้น ปรากฏว่าคำฟ้องของโจทก์นอกจากจะบรรยายถึงการกระทำของจำเลยที่ 1 ที่อ้างว่าเป็นการทำละเมิดต่อโจทก์และขณะทำละเมิดจำเลยที่ 1 ขับรถในกิจการหรือได้รับมอบหมายให้กระทำการในกิจการอันมีผลประโยชน์ร่วมกันของจำเลยที่ 2 และที่ 3 แล้วโจทก์ยังบรรยายด้วยว่า"จำเลยที่ 1 เป็นบุตรอยู่ในความปกครองของจำเลยที่ 2 ที่ 3บิดามารดาผู้แทนโดยชอบธรรม" ศาลฎีกาเห็นว่า ที่โจทก์ขอให้จำเลยที่ 2 และที่ 3 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 ผู้ทำละเมิด นั้นนอกจากโจทก์จะอาศัยเหตุที่ว่า จำเลยที่ 1 ทำละเมิดในกิจการหรือได้รับมอบหมายให้ทำการในกิจการอันเป็นผลประโยชน์ร่วมกันของจำเลยที่ 2 และที่ 3 แล้ว โจทก์ยังขอให้จำเลยที่ 2และที่ 3 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 ในฐานะเป็นบิดามารดาของจำเลยที่ 1 ซึ่งเป็นผู้เยาว์ด้วย และคำฟ้องของโจทก์ก็ถือได้ว่าได้แสดงโดยชัดแจ้งซึ่งสภาพแห่งข้อหาที่จะขอให้จำเลยที่ 2และที่ 3 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 ในฐานะเป็นบิดามารดาของจำเลยที่ 1 ซึ่งเป็นผู้เยาว์ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 429 แม้จะมิได้บรรยายว่าจำเลยที่ 2 และที่ 3 มิได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามสมควรแก่หน้าที่ก็ตามเพราะการใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามควรแก่หน้าที่นั้น เป็นเรื่องที่จำเลยที่ 2 และที่ 3 จะต้องพิสูจน์ เทียบได้ตามนัยแห่งคำพิพากษาฎีกาที่ 468/2519 ระหว่างนางอุดมรัตน์ ชาตบุตรในฐานะส่วนตัวและผู้แทนโดยชอบธรรมของเด็กหญิงธันศญาชาตบุตร กับพวก โจทก์ นายอุดม จงกมานนท์ กับพวก จำเลยพิพากษาแก้เป็นว่า ให้บังคับคดีตามคำพิพากษาของศาลชั้นต้น ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2177/2526นายชัยยันต์ ผลประเสริฐกุลโจทก์นายไมตรี โอภาสไกรศรี กับพวกจำเลย ป.พ.พ. ม. 429 ป.วิ.พ. ม. 172, ม. 183คำฟ้องของโจทก์ได้บรรยายไว้ด้วยว่า จำเลยที่ 1 เป็นบุตรอยู่ในความปกครองของจำเลยที่ 2 ที่ 3 บิดามารดาผู้แทนโดยชอบธรรม เป็นคำฟ้องที่ได้แสดงโดยแจ้งชัดซึ่งสภาพแห่งข้อหาที่จะขอให้จำเลยที่ 2 และที่ 3 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 ในฐานะเป็นบิดามารดาของจำเลยที่1 ซึ่งเป็นผู้เยาว์ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 429 แม้จะมิได้บรรยายว่าจำเลยที่ 2 ที่ 3 มิได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามสมควรแก่หน้าที่ก็ตามเพราะการใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามควรแก่หน้าที่นั้น เป็นเรื่องที่จำเลยที่ 2 ที่ 3 จะต้องพิสูจน์ (อ้างคำพิพากษาฎีกาที่ 648/2519)โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 เป็นบุตรอยู่ในความปกครองของจำเลยที่ 2 ที่ 3 ผู้เป็นบิดามารดาผู้แทนโดยชอบธรรม จำเลยที่ 1ขับรถยนต์ในกิจการหรือได้รับมอบหมายให้กระทำการในกิจการอันเป็นผลประโยชน์ร่วมกันของจำเลยที่ 2 ที่ 3 ไปตามถนนสุรวงศ์ด้วยความประมาทเลินเล่อ เป็นเหตุให้รถยนต์ที่จำเลยที่ 1 ขับชนโจทก์ได้รับอันตรายสาหัสการกระทำของจำเลยที่ 1 ทำให้โจทก์ได้รับความเสียหายรวมเป็นเงิน 388,293 บาท ขอให้ศาลพิพากษาให้จำเลยทั้งสามร่วมกันรับผิดใช้ค่าสินไหมทดแทนในจำนวนเงินดังกล่าวพร้อมด้วยดอกเบี้ยจำเลยทั้งสามให้การว่า จำเลยที่ 1 มิได้ขับรถประมาท จำเลยที่ 2 ที่ 3 ไม่เคยยินยอมหรืออนุญาตให้จำเลยที่ 1 ขับรถ จำเลยที่ 2 มิใช่บิดาโดยชอบด้วยกฎหมายของจำเลยที่ 1 อย่างไรก็ตามจำเลยที่ 2 ที่ 3 ได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 อย่างดีตามหน้าที่ จึงไม่ต้องร่วมรับผิด ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยที่ 1 และที่ 3 ร่วมกันใช้ค่าสินไหมทดแทน185,793 บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ย และให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 โจทก์ จำเลยที่ 1 และที่ 3 อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ พิพากษาแก้เป็นว่า ให้ยกฟ้องจำเลยที่ 3 ด้วยโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยปัญหาข้อกฎหมายว่า โจทก์บรรยายฟ้องว่าจำเลยที่ 1 เป็นบุตรอยู่ในความปกครองของจำเลยที่ 2 และที่ 3 ผู้เป็นบิดามารดาผู้แทนโดยชอบธรรมจำเลยทั้งสามให้การว่าจำเลยที่ 2 มิใช่บิดาโดยชอบด้วยกฎหมายของจำเลยที่ 1 อย่างไรก็ตามจำเลยที่ 2 และที่ 3 ก็ได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 เป็นอย่างดีตามหน้าที่แล้วแสดงว่าโจทก์และจำเลยทั้งสามได้กล่าวอ้างและโต้แย้งกันในประเด็นว่าจำเลยที่ 2 และที่ 3 เป็นบิดามารดาโดยชอบด้วยกฎหมายของจำเลยที่ 1หรือไม่ และจำเลยที่ 2 และที่ 3 ได้ดูแลบุตรในความปกครองเป็นอย่างดีตามหน้าที่หรือไม่ ที่ศาลชั้นต้นกำหนดประเด็นข้อพิพาทข้อ 2 ว่าจำเลยที่ 2 และที่ 3 จำต้องร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 หรือไม่เป็นการกำหนดประเด็นรวมในเรื่องความรับผิดในฐานะบิดามารดาซึ่งมีหน้าที่ดูแลบุตรผู้เยาว์ และในเรื่องความรับผิดในฐานะนายจ้างหรือในฐานะตัวการตัวแทนด้วย ที่ศาลชั้นต้นพิพากษาว่าจำเลยที่ 3 ในฐานะมารดาจะต้องใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ไม่ให้ก่อความเสียหายแก่บุคคลอื่นเป็นการพิพากษาในประเด็นแห่งคดีและข้อเท็จจริงก็ฟังได้ว่าจำเลยที่ 3 มิได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามควรแก่หน้าที่ นั้น ปรากฏว่าคำฟ้องของโจทก์นอกจากจะบรรยายถึงการกระทำของจำเลยที่ 1 ที่อ้างว่าเป็นการทำละเมิดต่อโจทก์และขณะทำละเมิดจำเลยที่ 1 ขับรถในกิจการหรือได้รับมอบหมายให้กระทำการในกิจการอันมีผลประโยชน์ร่วมกันของจำเลยที่ 2 และที่ 3 แล้วโจทก์ยังบรรยายด้วยว่า"จำเลยที่ 1 เป็นบุตรอยู่ในความปกครองของจำเลยที่ 2 ที่ 3บิดามารดาผู้แทนโดยชอบธรรม" ศาลฎีกาเห็นว่า ที่โจทก์ขอให้จำเลยที่ 2 และที่ 3 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 ผู้ทำละเมิด นั้นนอกจากโจทก์จะอาศัยเหตุที่ว่า จำเลยที่ 1 ทำละเมิดในกิจการหรือได้รับมอบหมายให้ทำการในกิจการอันเป็นผลประโยชน์ร่วมกันของจำเลยที่ 2 และที่ 3 แล้ว โจทก์ยังขอให้จำเลยที่ 2และที่ 3 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 ในฐานะเป็นบิดามารดาของจำเลยที่ 1 ซึ่งเป็นผู้เยาว์ด้วย และคำฟ้องของโจทก์ก็ถือได้ว่าได้แสดงโดยชัดแจ้งซึ่งสภาพแห่งข้อหาที่จะขอให้จำเลยที่ 2และที่ 3 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 ในฐานะเป็นบิดามารดาของจำเลยที่ 1 ซึ่งเป็นผู้เยาว์ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 429 แม้จะมิได้บรรยายว่าจำเลยที่ 2 และที่ 3 มิได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามสมควรแก่หน้าที่ก็ตามเพราะการใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามควรแก่หน้าที่นั้น เป็นเรื่องที่จำเลยที่ 2 และที่ 3 จะต้องพิสูจน์ เทียบได้ตามนัยแห่งคำพิพากษาฎีกาที่ 468/2519 ระหว่างนางอุดมรัตน์ ชาตบุตรในฐานะส่วนตัวและผู้แทนโดยชอบธรรมของเด็กหญิงธันศญาชาตบุตร กับพวก โจทก์ นายอุดม จงกมานนท์ กับพวก จำเลยพิพากษาแก้เป็นว่า ให้บังคับคดีตามคำพิพากษาของศาลชั้นต้น(บุญส่ง คล้ายแก้ว-ปรีชา พานิชวงศ์-ปรานอม มหรรณพ)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 เป็นบุตรอยู่ในความปกครองของจำเลยที่ 2 ที่ 3 ผู้เป็นบิดามารดาผู้แทนโดยชอบธรรม จำเลยที่ 1ขับรถยนต์ในกิจการหรือได้รับมอบหมายให้กระทำการในกิจการอันเป็นผลประโยชน์ร่วมกันของจำเลยที่ 2 ที่ 3 ไปตามถนนสุรวงศ์ด้วยความประมาทเลินเล่อ เป็นเหตุให้รถยนต์ที่จำเลยที่ 1 ขับชนโจทก์ได้รับอันตรายสาหัสการกระทำของจำเลยที่ 1 ทำให้โจทก์ได้รับความเสียหายรวมเป็นเงิน 388,293 บาท ขอให้ศาลพิพากษาให้จำเลยทั้งสามร่วมกันรับผิดใช้ค่าสินไหมทดแทนในจำนวนเงินดังกล่าวพร้อมด้วยดอกเบี้ยจำเลยทั้งสามให้การว่า จำเลยที่ 1 มิได้ขับรถประมาท จำเลยที่ 2 ที่ 3 ไม่เคยยินยอมหรืออนุญาตให้จำเลยที่ 1 ขับรถ จำเลยที่ 2 มิใช่บิดาโดยชอบด้วยกฎหมายของจำเลยที่ 1 อย่างไรก็ตามจำเลยที่ 2 ที่ 3 ได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 อย่างดีตามหน้าที่ จึงไม่ต้องร่วมรับผิด ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยที่ 1 และที่ 3 ร่วมกันใช้ค่าสินไหมทดแทน185,793 บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ย และให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 โจทก์ จำเลยที่ 1 และที่ 3 อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ พิพากษาแก้เป็นว่า ให้ยกฟ้องจำเลยที่ 3 ด้วยโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยปัญหาข้อกฎหมายว่า โจทก์บรรยายฟ้องว่าจำเลยที่ 1 เป็นบุตรอยู่ในความปกครองของจำเลยที่ 2 และที่ 3 ผู้เป็นบิดามารดาผู้แทนโดยชอบธรรมจำเลยทั้งสามให้การว่าจำเลยที่ 2 มิใช่บิดาโดยชอบด้วยกฎหมายของจำเลยที่ 1 อย่างไรก็ตามจำเลยที่ 2 และที่ 3 ก็ได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 เป็นอย่างดีตามหน้าที่แล้วแสดงว่าโจทก์และจำเลยทั้งสามได้กล่าวอ้างและโต้แย้งกันในประเด็นว่าจำเลยที่ 2 และที่ 3 เป็นบิดามารดาโดยชอบด้วยกฎหมายของจำเลยที่ 1หรือไม่ และจำเลยที่ 2 และที่ 3 ได้ดูแลบุตรในความปกครองเป็นอย่างดีตามหน้าที่หรือไม่ ที่ศาลชั้นต้นกำหนดประเด็นข้อพิพาทข้อ 2 ว่าจำเลยที่ 2 และที่ 3 จำต้องร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 หรือไม่เป็นการกำหนดประเด็นรวมในเรื่องความรับผิดในฐานะบิดามารดาซึ่งมีหน้าที่ดูแลบุตรผู้เยาว์ และในเรื่องความรับผิดในฐานะนายจ้างหรือในฐานะตัวการตัวแทนด้วย ที่ศาลชั้นต้นพิพากษาว่าจำเลยที่ 3 ในฐานะมารดาจะต้องใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ไม่ให้ก่อความเสียหายแก่บุคคลอื่นเป็นการพิพากษาในประเด็นแห่งคดีและข้อเท็จจริงก็ฟังได้ว่าจำเลยที่ 3 มิได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามควรแก่หน้าที่ นั้น ปรากฏว่าคำฟ้องของโจทก์นอกจากจะบรรยายถึงการกระทำของจำเลยที่ 1 ที่อ้างว่าเป็นการทำละเมิดต่อโจทก์และขณะทำละเมิดจำเลยที่ 1 ขับรถในกิจการหรือได้รับมอบหมายให้กระทำการในกิจการอันมีผลประโยชน์ร่วมกันของจำเลยที่ 2 และที่ 3 แล้วโจทก์ยังบรรยายด้วยว่า"จำเลยที่ 1 เป็นบุตรอยู่ในความปกครองของจำเลยที่ 2 ที่ 3บิดามารดาผู้แทนโดยชอบธรรม" ศาลฎีกาเห็นว่า ที่โจทก์ขอให้จำเลยที่ 2 และที่ 3 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 ผู้ทำละเมิด นั้นนอกจากโจทก์จะอาศัยเหตุที่ว่า จำเลยที่ 1 ทำละเมิดในกิจการหรือได้รับมอบหมายให้ทำการในกิจการอันเป็นผลประโยชน์ร่วมกันของจำเลยที่ 2 และที่ 3 แล้ว โจทก์ยังขอให้จำเลยที่ 2และที่ 3 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 ในฐานะเป็นบิดามารดาของจำเลยที่ 1 ซึ่งเป็นผู้เยาว์ด้วย และคำฟ้องของโจทก์ก็ถือได้ว่าได้แสดงโดยชัดแจ้งซึ่งสภาพแห่งข้อหาที่จะขอให้จำเลยที่ 2และที่ 3 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 ในฐานะเป็นบิดามารดาของจำเลยที่ 1 ซึ่งเป็นผู้เยาว์ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 429 แม้จะมิได้บรรยายว่าจำเลยที่ 2 และที่ 3 มิได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามสมควรแก่หน้าที่ก็ตามเพราะการใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามควรแก่หน้าที่นั้น เป็นเรื่องที่จำเลยที่ 2 และที่ 3 จะต้องพิสูจน์ เทียบได้ตามนัยแห่งคำพิพากษาฎีกาที่ 468/2519 ระหว่างนางอุดมรัตน์ ชาตบุตรในฐานะส่วนตัวและผู้แทนโดยชอบธรรมของเด็กหญิงธันศญาชาตบุตร กับพวก โจทก์ นายอุดม จงกมานนท์ กับพวก จำเลยพิพากษาแก้เป็นว่า ให้บังคับคดีตามคำพิพากษาของศาลชั้นต้น ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2177/2526นายชัยยันต์ ผลประเสริฐกุลโจทก์นายไมตรี โอภาสไกรศรี กับพวกจำเลย ป.พ.พ. ม. 429 ป.วิ.พ. ม. 172, ม. 183คำฟ้องของโจทก์ได้บรรยายไว้ด้วยว่า จำเลยที่ 1 เป็นบุตรอยู่ในความปกครองของจำเลยที่ 2 ที่ 3 บิดามารดาผู้แทนโดยชอบธรรม เป็นคำฟ้องที่ได้แสดงโดยแจ้งชัดซึ่งสภาพแห่งข้อหาที่จะขอให้จำเลยที่ 2 และที่ 3 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 ในฐานะเป็นบิดามารดาของจำเลยที่1 ซึ่งเป็นผู้เยาว์ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 429 แม้จะมิได้บรรยายว่าจำเลยที่ 2 ที่ 3 มิได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามสมควรแก่หน้าที่ก็ตามเพราะการใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามควรแก่หน้าที่นั้น เป็นเรื่องที่จำเลยที่ 2 ที่ 3 จะต้องพิสูจน์ (อ้างคำพิพากษาฎีกาที่ 648/2519)โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 เป็นบุตรอยู่ในความปกครองของจำเลยที่ 2 ที่ 3 ผู้เป็นบิดามารดาผู้แทนโดยชอบธรรม จำเลยที่ 1ขับรถยนต์ในกิจการหรือได้รับมอบหมายให้กระทำการในกิจการอันเป็นผลประโยชน์ร่วมกันของจำเลยที่ 2 ที่ 3 ไปตามถนนสุรวงศ์ด้วยความประมาทเลินเล่อ เป็นเหตุให้รถยนต์ที่จำเลยที่ 1 ขับชนโจทก์ได้รับอันตรายสาหัสการกระทำของจำเลยที่ 1 ทำให้โจทก์ได้รับความเสียหายรวมเป็นเงิน 388,293 บาท ขอให้ศาลพิพากษาให้จำเลยทั้งสามร่วมกันรับผิดใช้ค่าสินไหมทดแทนในจำนวนเงินดังกล่าวพร้อมด้วยดอกเบี้ยจำเลยทั้งสามให้การว่า จำเลยที่ 1 มิได้ขับรถประมาท จำเลยที่ 2 ที่ 3 ไม่เคยยินยอมหรืออนุญาตให้จำเลยที่ 1 ขับรถ จำเลยที่ 2 มิใช่บิดาโดยชอบด้วยกฎหมายของจำเลยที่ 1 อย่างไรก็ตามจำเลยที่ 2 ที่ 3 ได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 อย่างดีตามหน้าที่ จึงไม่ต้องร่วมรับผิด ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยที่ 1 และที่ 3 ร่วมกันใช้ค่าสินไหมทดแทน185,793 บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ย และให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 โจทก์ จำเลยที่ 1 และที่ 3 อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ พิพากษาแก้เป็นว่า ให้ยกฟ้องจำเลยที่ 3 ด้วยโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยปัญหาข้อกฎหมายว่า โจทก์บรรยายฟ้องว่าจำเลยที่ 1 เป็นบุตรอยู่ในความปกครองของจำเลยที่ 2 และที่ 3 ผู้เป็นบิดามารดาผู้แทนโดยชอบธรรมจำเลยทั้งสามให้การว่าจำเลยที่ 2 มิใช่บิดาโดยชอบด้วยกฎหมายของจำเลยที่ 1 อย่างไรก็ตามจำเลยที่ 2 และที่ 3 ก็ได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 เป็นอย่างดีตามหน้าที่แล้วแสดงว่าโจทก์และจำเลยทั้งสามได้กล่าวอ้างและโต้แย้งกันในประเด็นว่าจำเลยที่ 2 และที่ 3 เป็นบิดามารดาโดยชอบด้วยกฎหมายของจำเลยที่ 1หรือไม่ และจำเลยที่ 2 และที่ 3 ได้ดูแลบุตรในความปกครองเป็นอย่างดีตามหน้าที่หรือไม่ ที่ศาลชั้นต้นกำหนดประเด็นข้อพิพาทข้อ 2 ว่าจำเลยที่ 2 และที่ 3 จำต้องร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 หรือไม่เป็นการกำหนดประเด็นรวมในเรื่องความรับผิดในฐานะบิดามารดาซึ่งมีหน้าที่ดูแลบุตรผู้เยาว์ และในเรื่องความรับผิดในฐานะนายจ้างหรือในฐานะตัวการตัวแทนด้วย ที่ศาลชั้นต้นพิพากษาว่าจำเลยที่ 3 ในฐานะมารดาจะต้องใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ไม่ให้ก่อความเสียหายแก่บุคคลอื่นเป็นการพิพากษาในประเด็นแห่งคดีและข้อเท็จจริงก็ฟังได้ว่าจำเลยที่ 3 มิได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามควรแก่หน้าที่ นั้น ปรากฏว่าคำฟ้องของโจทก์นอกจากจะบรรยายถึงการกระทำของจำเลยที่ 1 ที่อ้างว่าเป็นการทำละเมิดต่อโจทก์และขณะทำละเมิดจำเลยที่ 1 ขับรถในกิจการหรือได้รับมอบหมายให้กระทำการในกิจการอันมีผลประโยชน์ร่วมกันของจำเลยที่ 2 และที่ 3 แล้วโจทก์ยังบรรยายด้วยว่า"จำเลยที่ 1 เป็นบุตรอยู่ในความปกครองของจำเลยที่ 2 ที่ 3บิดามารดาผู้แทนโดยชอบธรรม" ศาลฎีกาเห็นว่า ที่โจทก์ขอให้จำเลยที่ 2 และที่ 3 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 ผู้ทำละเมิด นั้นนอกจากโจทก์จะอาศัยเหตุที่ว่า จำเลยที่ 1 ทำละเมิดในกิจการหรือได้รับมอบหมายให้ทำการในกิจการอันเป็นผลประโยชน์ร่วมกันของจำเลยที่ 2 และที่ 3 แล้ว โจทก์ยังขอให้จำเลยที่ 2และที่ 3 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 ในฐานะเป็นบิดามารดาของจำเลยที่ 1 ซึ่งเป็นผู้เยาว์ด้วย และคำฟ้องของโจทก์ก็ถือได้ว่าได้แสดงโดยชัดแจ้งซึ่งสภาพแห่งข้อหาที่จะขอให้จำเลยที่ 2และที่ 3 ร่วมรับผิดกับจำเลยที่ 1 ในฐานะเป็นบิดามารดาของจำเลยที่ 1 ซึ่งเป็นผู้เยาว์ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 429 แม้จะมิได้บรรยายว่าจำเลยที่ 2 และที่ 3 มิได้ใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามสมควรแก่หน้าที่ก็ตามเพราะการใช้ความระมัดระวังดูแลจำเลยที่ 1 ตามควรแก่หน้าที่นั้น เป็นเรื่องที่จำเลยที่ 2 และที่ 3 จะต้องพิสูจน์ เทียบได้ตามนัยแห่งคำพิพากษาฎีกาที่ 468/2519 ระหว่างนางอุดมรัตน์ ชาตบุตรในฐานะส่วนตัวและผู้แทนโดยชอบธรรมของเด็กหญิงธันศญาชาตบุตร กับพวก โจทก์ นายอุดม จงกมานนท์ กับพวก จำเลยพิพากษาแก้เป็นว่า ให้บังคับคดีตามคำพิพากษาของศาลชั้นต้น(บุญส่ง คล้ายแก้ว-ปรีชา พานิชวงศ์-ปรานอม มหรรณพ)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ