คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 83/2536หลักกฎหมาย: โจทก์ขายรถขุดซึ่งโจทก์เช่าซื้อจากบริษัทอ. ให้แก่จำเลยโดยจำเลยต้องชำระเงินแก่โจทก์จำนวนหนึ่งและต้องชำระค่าเช่าซื้อแก่ผู้ให้เช่าซื้อต่อไป โจทก์ส่งมอบรถขุดแก่จำเลย จำเลยชำระเงินสดและเช็คพิพาทลงวันที่ 17 พฤษภาคม 2533 แก่โจทก์เป็นการชำระหนี้ตามสัญญาซื้อขาย แต่สัญญาเช่าซื้อยังไม่เปลี่ยนเป็นชื่อจำเลยจำเลยขาดส่งค่าเช่าซื้อแก่ผู้ให้เช่าซื้อ วันที่ 19 มิถุนายน 2533โจทก์กับพวกยึดรถขุดในความครอบครองของจำเลยไป ถือว่าโจทก์เลิกสัญญาซื้อขายกับจำเลยแล้ว ดังนี้ แม้เช็คพิพาทจำเลยจะได้สั่งจ่ายไว้ก่อนสัญญาซื้อขายเลิกกัน โจทก์ก็ไม่ใช่ผู้เสียหายที่จะนำคดีมาฟ้องเกี่ยวกับเช็คพิพาทที่ถูกธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงินภายหลังที่สัญญาซื้อขายเลิกกันแล้วได้โจทก์ฟ้องขอให้ลงโทษจำเลยตามพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ. 2497 มาตรา 3ศาลชั้นต้นไต่สวนมูลฟ้องแล้ว เห็นว่าคดีมีมูล ให้ประทับฟ้องจำเลยให้การปฏิเสธศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 1 พิพากษากลับว่า จำเลยมีความผิดตามพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ. 2497มาตรา 3 ให้ลงโทษจำคุกจำเลยมีกำหนด 6 เดือน ไม่ปรากฏว่าจำเลยได้รับโทษจำคุกมาก่อน เมื่อพิเคราะห์ตามพฤติการณ์แห่งคดีแล้วให้รอการลงโทษจำเลยไว้ 1 ปีจำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า โจทก์ขายรถขุดแม็คโครให้จำเลยราคา722,500 บาท จำเลยจะต้องชำระค่าเช่าซื้อให้ผู้ให้เช่าซื้ออีกงวดละ 112,500 บาท ต่อมาวันที่ 26 มกราคม 2533 โจทก์ได้ส่งมอบรถขุดแม็คโครให้จำเลย จำเลยได้ชำระเงินสดให้โจทก์50,000 บาท นอกจากนี้จำเลยยังได้สั่งจ่ายเช็คธนาคารทหารไทย จำกัดสาขาขอนแก่น 3 ฉบับ ให้โจทก์ จำเลยได้นำเงินสดไปแลกเช็คฉบับที่ 1 และฉบับที่ 2 ส่วนเช็คฉบับที่ 3 ได้เปลี่ยนเช็คใหม่เป็นเช็คธนาคารกรุงไทย จำกัด สาขาถนนมะลิวัลย์ ลงวันที่ 17พฤษภาคม 2533 จำนวนเงิน 300,000 บาท ซึ่งเป็นเช็คพิพาทสัญญาเช่าซื้อรถขุดแม็คโครระหว่างบริษัทอริยะอีควิปเม้นท์ จำกัดผู้ให้เช่าซื้อกับโจทก์ผู้เช่าซื้อยังไม่เปลี่ยนเป็นชื่อจำเลยจำเลยขาดส่งค่าเช่าซื้อให้แก่ผู้ให้เช่าซื้อ วันที่ 19 มิถุนายน2533 โจทก์กับพวกได้ยึดรถขุดแม็คโครที่อยู่ในความครอบครองของจำเลยไป วันที่ 20 มิถุนายน 2533 โจทก์ได้นำเช็คเอกสารหมายจ.1 ไปเข้าบัญชีเงินฝากของโจทก์เพื่อให้เรียกเก็บเงิน ธนาคารตามเช็คได้ปฏิเสธการจ่ายเงิน เห็นว่า การที่โจทก์ยึดรถขุดแม็คโครคืนจากจำเลย ถือว่าโจทก์เลิกสัญญาซื้อขายกับจำเลยแล้วโจทก์จึงไม่มีสิทธิที่จะได้รับชำระราคาตามเช็คเอกสารหมาย จ.1แม้เช็คนั้นจำเลยจะได้สั่งจ่ายไว้ก่อนสัญญาซื้อขายเลิกกัน โจทก์ไม่ใช่ผู้เสียหายที่จะนำคดีมาฟ้องจำเลยได้พิพากษากลับ ให้ยกฟ้อง ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 83/2536นาง วันเพ็ญ แก่ น สารโจทก์นาย ดำริ เตียว สินเธาว์จำเลย พ.ร.บ.ว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ.2497 ม. 3 ป.วิ.อ. ม. 2 (4)โจทก์ขายรถขุดซึ่งโจทก์เช่าซื้อจากบริษัทอ. ให้แก่จำเลยโดยจำเลยต้องชำระเงินแก่โจทก์จำนวนหนึ่งและต้องชำระค่าเช่าซื้อแก่ผู้ให้เช่าซื้อต่อไป โจทก์ส่งมอบรถขุดแก่จำเลย จำเลยชำระเงินสดและเช็คพิพาทลงวันที่ 17 พฤษภาคม 2533 แก่โจทก์เป็นการชำระหนี้ตามสัญญาซื้อขาย แต่สัญญาเช่าซื้อยังไม่เปลี่ยนเป็นชื่อจำเลยจำเลยขาดส่งค่าเช่าซื้อแก่ผู้ให้เช่าซื้อ วันที่ 19 มิถุนายน 2533โจทก์กับพวกยึดรถขุดในความครอบครองของจำเลยไป ถือว่าโจทก์เลิกสัญญาซื้อขายกับจำเลยแล้ว ดังนี้ แม้เช็คพิพาทจำเลยจะได้สั่งจ่ายไว้ก่อนสัญญาซื้อขายเลิกกัน โจทก์ก็ไม่ใช่ผู้เสียหายที่จะนำคดีมาฟ้องเกี่ยวกับเช็คพิพาทที่ถูกธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงินภายหลังที่สัญญาซื้อขายเลิกกันแล้วได้โจทก์ฟ้องขอให้ลงโทษจำเลยตามพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ. 2497 มาตรา 3ศาลชั้นต้นไต่สวนมูลฟ้องแล้ว เห็นว่าคดีมีมูล ให้ประทับฟ้องจำเลยให้การปฏิเสธศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 1 พิพากษากลับว่า จำเลยมีความผิดตามพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ. 2497มาตรา 3 ให้ลงโทษจำคุกจำเลยมีกำหนด 6 เดือน ไม่ปรากฏว่าจำเลยได้รับโทษจำคุกมาก่อน เมื่อพิเคราะห์ตามพฤติการณ์แห่งคดีแล้วให้รอการลงโทษจำเลยไว้ 1 ปีจำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า โจทก์ขายรถขุดแม็คโครให้จำเลยราคา722,500 บาท จำเลยจะต้องชำระค่าเช่าซื้อให้ผู้ให้เช่าซื้ออีกงวดละ 112,500 บาท ต่อมาวันที่ 26 มกราคม 2533 โจทก์ได้ส่งมอบรถขุดแม็คโครให้จำเลย จำเลยได้ชำระเงินสดให้โจทก์50,000 บาท นอกจากนี้จำเลยยังได้สั่งจ่ายเช็คธนาคารทหารไทย จำกัดสาขาขอนแก่น 3 ฉบับ ให้โจทก์ จำเลยได้นำเงินสดไปแลกเช็คฉบับที่ 1 และฉบับที่ 2 ส่วนเช็คฉบับที่ 3 ได้เปลี่ยนเช็คใหม่เป็นเช็คธนาคารกรุงไทย จำกัด สาขาถนนมะลิวัลย์ ลงวันที่ 17พฤษภาคม 2533 จำนวนเงิน 300,000 บาท ซึ่งเป็นเช็คพิพาทสัญญาเช่าซื้อรถขุดแม็คโครระหว่างบริษัทอริยะอีควิปเม้นท์ จำกัดผู้ให้เช่าซื้อกับโจทก์ผู้เช่าซื้อยังไม่เปลี่ยนเป็นชื่อจำเลยจำเลยขาดส่งค่าเช่าซื้อให้แก่ผู้ให้เช่าซื้อ วันที่ 19 มิถุนายน2533 โจทก์กับพวกได้ยึดรถขุดแม็คโครที่อยู่ในความครอบครองของจำเลยไป วันที่ 20 มิถุนายน 2533 โจทก์ได้นำเช็คเอกสารหมายจ.1 ไปเข้าบัญชีเงินฝากของโจทก์เพื่อให้เรียกเก็บเงิน ธนาคารตามเช็คได้ปฏิเสธการจ่ายเงิน เห็นว่า การที่โจทก์ยึดรถขุดแม็คโครคืนจากจำเลย ถือว่าโจทก์เลิกสัญญาซื้อขายกับจำเลยแล้วโจทก์จึงไม่มีสิทธิที่จะได้รับชำระราคาตามเช็คเอกสารหมาย จ.1แม้เช็คนั้นจำเลยจะได้สั่งจ่ายไว้ก่อนสัญญาซื้อขายเลิกกัน โจทก์ไม่ใช่ผู้เสียหายที่จะนำคดีมาฟ้องจำเลยได้พิพากษากลับ ให้ยกฟ้อง(สมปอง เสนเนียม-อัมพร เดชศิริ-วิฑูรย์ สุทธิประภา)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องขอให้ลงโทษจำเลยตามพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ. 2497 มาตรา 3ศาลชั้นต้นไต่สวนมูลฟ้องแล้ว เห็นว่าคดีมีมูล ให้ประทับฟ้องจำเลยให้การปฏิเสธศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 1 พิพากษากลับว่า จำเลยมีความผิดตามพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ. 2497มาตรา 3 ให้ลงโทษจำคุกจำเลยมีกำหนด 6 เดือน ไม่ปรากฏว่าจำเลยได้รับโทษจำคุกมาก่อน เมื่อพิเคราะห์ตามพฤติการณ์แห่งคดีแล้วให้รอการลงโทษจำเลยไว้ 1 ปีจำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า โจทก์ขายรถขุดแม็คโครให้จำเลยราคา722,500 บาท จำเลยจะต้องชำระค่าเช่าซื้อให้ผู้ให้เช่าซื้ออีกงวดละ 112,500 บาท ต่อมาวันที่ 26 มกราคม 2533 โจทก์ได้ส่งมอบรถขุดแม็คโครให้จำเลย จำเลยได้ชำระเงินสดให้โจทก์50,000 บาท นอกจากนี้จำเลยยังได้สั่งจ่ายเช็คธนาคารทหารไทย จำกัดสาขาขอนแก่น 3 ฉบับ ให้โจทก์ จำเลยได้นำเงินสดไปแลกเช็คฉบับที่ 1 และฉบับที่ 2 ส่วนเช็คฉบับที่ 3 ได้เปลี่ยนเช็คใหม่เป็นเช็คธนาคารกรุงไทย จำกัด สาขาถนนมะลิวัลย์ ลงวันที่ 17พฤษภาคม 2533 จำนวนเงิน 300,000 บาท ซึ่งเป็นเช็คพิพาทสัญญาเช่าซื้อรถขุดแม็คโครระหว่างบริษัทอริยะอีควิปเม้นท์ จำกัดผู้ให้เช่าซื้อกับโจทก์ผู้เช่าซื้อยังไม่เปลี่ยนเป็นชื่อจำเลยจำเลยขาดส่งค่าเช่าซื้อให้แก่ผู้ให้เช่าซื้อ วันที่ 19 มิถุนายน2533 โจทก์กับพวกได้ยึดรถขุดแม็คโครที่อยู่ในความครอบครองของจำเลยไป วันที่ 20 มิถุนายน 2533 โจทก์ได้นำเช็คเอกสารหมายจ.1 ไปเข้าบัญชีเงินฝากของโจทก์เพื่อให้เรียกเก็บเงิน ธนาคารตามเช็คได้ปฏิเสธการจ่ายเงิน เห็นว่า การที่โจทก์ยึดรถขุดแม็คโครคืนจากจำเลย ถือว่าโจทก์เลิกสัญญาซื้อขายกับจำเลยแล้วโจทก์จึงไม่มีสิทธิที่จะได้รับชำระราคาตามเช็คเอกสารหมาย จ.1แม้เช็คนั้นจำเลยจะได้สั่งจ่ายไว้ก่อนสัญญาซื้อขายเลิกกัน โจทก์ไม่ใช่ผู้เสียหายที่จะนำคดีมาฟ้องจำเลยได้พิพากษากลับ ให้ยกฟ้อง ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 83/2536นาง วันเพ็ญ แก่ น สารโจทก์นาย ดำริ เตียว สินเธาว์จำเลย พ.ร.บ.ว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ.2497 ม. 3 ป.วิ.อ. ม. 2 (4)โจทก์ขายรถขุดซึ่งโจทก์เช่าซื้อจากบริษัทอ. ให้แก่จำเลยโดยจำเลยต้องชำระเงินแก่โจทก์จำนวนหนึ่งและต้องชำระค่าเช่าซื้อแก่ผู้ให้เช่าซื้อต่อไป โจทก์ส่งมอบรถขุดแก่จำเลย จำเลยชำระเงินสดและเช็คพิพาทลงวันที่ 17 พฤษภาคม 2533 แก่โจทก์เป็นการชำระหนี้ตามสัญญาซื้อขาย แต่สัญญาเช่าซื้อยังไม่เปลี่ยนเป็นชื่อจำเลยจำเลยขาดส่งค่าเช่าซื้อแก่ผู้ให้เช่าซื้อ วันที่ 19 มิถุนายน 2533โจทก์กับพวกยึดรถขุดในความครอบครองของจำเลยไป ถือว่าโจทก์เลิกสัญญาซื้อขายกับจำเลยแล้ว ดังนี้ แม้เช็คพิพาทจำเลยจะได้สั่งจ่ายไว้ก่อนสัญญาซื้อขายเลิกกัน โจทก์ก็ไม่ใช่ผู้เสียหายที่จะนำคดีมาฟ้องเกี่ยวกับเช็คพิพาทที่ถูกธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงินภายหลังที่สัญญาซื้อขายเลิกกันแล้วได้โจทก์ฟ้องขอให้ลงโทษจำเลยตามพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ. 2497 มาตรา 3ศาลชั้นต้นไต่สวนมูลฟ้องแล้ว เห็นว่าคดีมีมูล ให้ประทับฟ้องจำเลยให้การปฏิเสธศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 1 พิพากษากลับว่า จำเลยมีความผิดตามพระราชบัญญัติว่าด้วยความผิดอันเกิดจากการใช้เช็ค พ.ศ. 2497มาตรา 3 ให้ลงโทษจำคุกจำเลยมีกำหนด 6 เดือน ไม่ปรากฏว่าจำเลยได้รับโทษจำคุกมาก่อน เมื่อพิเคราะห์ตามพฤติการณ์แห่งคดีแล้วให้รอการลงโทษจำเลยไว้ 1 ปีจำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า โจทก์ขายรถขุดแม็คโครให้จำเลยราคา722,500 บาท จำเลยจะต้องชำระค่าเช่าซื้อให้ผู้ให้เช่าซื้ออีกงวดละ 112,500 บาท ต่อมาวันที่ 26 มกราคม 2533 โจทก์ได้ส่งมอบรถขุดแม็คโครให้จำเลย จำเลยได้ชำระเงินสดให้โจทก์50,000 บาท นอกจากนี้จำเลยยังได้สั่งจ่ายเช็คธนาคารทหารไทย จำกัดสาขาขอนแก่น 3 ฉบับ ให้โจทก์ จำเลยได้นำเงินสดไปแลกเช็คฉบับที่ 1 และฉบับที่ 2 ส่วนเช็คฉบับที่ 3 ได้เปลี่ยนเช็คใหม่เป็นเช็คธนาคารกรุงไทย จำกัด สาขาถนนมะลิวัลย์ ลงวันที่ 17พฤษภาคม 2533 จำนวนเงิน 300,000 บาท ซึ่งเป็นเช็คพิพาทสัญญาเช่าซื้อรถขุดแม็คโครระหว่างบริษัทอริยะอีควิปเม้นท์ จำกัดผู้ให้เช่าซื้อกับโจทก์ผู้เช่าซื้อยังไม่เปลี่ยนเป็นชื่อจำเลยจำเลยขาดส่งค่าเช่าซื้อให้แก่ผู้ให้เช่าซื้อ วันที่ 19 มิถุนายน2533 โจทก์กับพวกได้ยึดรถขุดแม็คโครที่อยู่ในความครอบครองของจำเลยไป วันที่ 20 มิถุนายน 2533 โจทก์ได้นำเช็คเอกสารหมายจ.1 ไปเข้าบัญชีเงินฝากของโจทก์เพื่อให้เรียกเก็บเงิน ธนาคารตามเช็คได้ปฏิเสธการจ่ายเงิน เห็นว่า การที่โจทก์ยึดรถขุดแม็คโครคืนจากจำเลย ถือว่าโจทก์เลิกสัญญาซื้อขายกับจำเลยแล้วโจทก์จึงไม่มีสิทธิที่จะได้รับชำระราคาตามเช็คเอกสารหมาย จ.1แม้เช็คนั้นจำเลยจะได้สั่งจ่ายไว้ก่อนสัญญาซื้อขายเลิกกัน โจทก์ไม่ใช่ผู้เสียหายที่จะนำคดีมาฟ้องจำเลยได้พิพากษากลับ ให้ยกฟ้อง(สมปอง เสนเนียม-อัมพร เดชศิริ-วิฑูรย์ สุทธิประภา)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ