คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 42/2497หลักกฎหมาย: สัญญามีว่า โจทก์ยอมออกจากที่เช่าภายใน 31 สิงหาคมจำเลยยอมจ่ายเงินให้โจทก์ 50,000 บาท โจทก์ออกจากที่เช่าช้ากว่า 31 สิงหาคม ดังนี้ ไม่เป็นเหตุให้จำเลยงดไม่จ่ายเงินตามสัญญาการออกจากที่เช่าผิดกำหนดอาจเป็นผิดสัญญาที่จะต้องยกขึ้นเป็นข้ออ้างอีกส่วนหนึ่งถ้าไม่มีประเด็นไปถึงข้อนี้ จำเลยต้องจ่ายเงินให้โจทก์ตามสัญญาโจทก์ฟ้องว่า โจทก์จำเลยมีสัญญาต่อกันให้โจทก์ออกจากที่เช่าให้จำเลยจ่ายเงินห้าหมื่นบาทแก่โจทก์ บัดนี้โจทก์ออกจากที่เช่าแล้วแต่จำเลยจ่ายเงินให้โจทก์ยังขาดสองหมื่นบาท โจทก์จึงฟ้องเรียกเงินจำนวนนี้และดอกเบี้ยจำเลยให้การว่า โจทก์รับเงินสามหมื่นบาทไปแล้วเพื่อเลิกการเช่า จำเลยให้การต่อไปใช้ถ้อยคำว่า "โจทก์ได้เสนอระยะเวลาต่อจำเลยว่าถ้าโจทก์ออกจากสถานที่เช่าภายในกำหนดวันที่ 31 สิงหาคม 2491 ขอให้จำเลยจ่ายเงินให้แก่โจทก์อีกสองหมื่นบาท แต่แล้วโจทก์ไม่สามารถรื้อถอนและขนย้ายอาคารรวมทั้งบริวารของโจทก์ออกภายในกำหนดได้ คำให้การอย่างอื่นยังมีอีกจะไม่กล่าวศาลแพ่งวินิจฉัยว่า โจทก์ออกจากที่เช่าไม่ใช่ภายในวันที่ 31 สิงหาคม 2491 โจทก์เป็นผู้ผิดสัญญา จึงไม่มีสิทธิเรียกเงินสองหมื่นบาท พิพากษายกฟ้องจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ฟังข้อเท็จจริงว่า จำเลยยอมยืดระยะเวลาให้โจทก์พิพากษากลับให้จำเลยจ่ายเงินสองหมื่นบาทกับดอกเบี้ยแก่โจทก์ โจทก์ฎีกาศาลฎีกาปรึกษาคดีแล้ว โจทก์ฟ้องระบุถึงสัญญา จำเลยให้การต่อสู้คดีส่วนที่เกี่ยวกับสัญญาจะรับหรือปฏิเสธความไม่ชัดข้อเท็จจริงในส่วนนี้ต้องฟังว่าสัญญาระหว่างโจทก์กับจำเลยนั้น คือโจทก์ยอมออกจากที่เช่าภายในวันที่ 31 สิงหาคม 2491 ฝ่ายจำเลยยอมจ่ายเงินแก่โจทก์ห้าหมื่นบาท จำเลยจ่ายแล้วสามหมื่นบาทยังค้างสองหมื่นบาทจำเลยเถียงว่า โจทก์ออกจากที่เช่าไม่ใช่ภายในวันที่ 31 สิงหาคม 2491 จำเลยจึงไม่จ่ายเงินสองหมื่นบาทตามข้อเถียงของจำเลยนั้น ข้อที่ว่าโจทก์ออกจากที่เช่าไม่ใช่ภายในวันที่ 31 สิงหาคม 2491 เป็นความจริง แต่ที่จำเลยถือเอาข้อนี้เป็นเหตุงดไม่จ่ายเงินนั้นหาชอบไม่ ข้อสัญญาไม่ได้ว่าให้งดไม่จ่ายเงิน ตามข้อสัญญาเมื่อโจทก์ออกจากที่เช่าไปแล้ว ก็เป็นหน้าที่ของจำเลยต้องจ่ายเงิน ส่วนการออกจากที่เช่าผิดกำหนดเวลาเป็นอีกเรื่องหนึ่ง เช่นบางกรณีจำเลยมีสิทธิบอกเลิกสัญญาเป็นต้นทั้งนี้เกี่ยวกับข้อเท็จจริงต่าง ๆ กัน แต่ประเด็นที่จะคืบหน้าไปถึงข้อเท็จจริงเช่นนั้นหามีไม่ คดีนี้มีประเด็นดังที่วินิจฉัยมาแล้ว ฎีกาจำเลยฟังไม่ขึ้นศาลนี้พิพากษายืน ให้จำเลยเสียค่าทนายแก่โจทก์ 500 บาท ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 42/2497นางมณี พุกกะพันธ์โจทก์หอการค้ากรุงเทพฯจำเลย ป.พ.พ. สัญญามีว่า โจทก์ยอมออกจากที่เช่าภายใน 31 สิงหาคมจำเลยยอมจ่ายเงินให้โจทก์ 50,000 บาท โจทก์ออกจากที่เช่าช้ากว่า 31 สิงหาคม ดังนี้ ไม่เป็นเหตุให้จำเลยงดไม่จ่ายเงินตามสัญญาการออกจากที่เช่าผิดกำหนดอาจเป็นผิดสัญญาที่จะต้องยกขึ้นเป็นข้ออ้างอีกส่วนหนึ่งถ้าไม่มีประเด็นไปถึงข้อนี้ จำเลยต้องจ่ายเงินให้โจทก์ตามสัญญาโจทก์ฟ้องว่า โจทก์จำเลยมีสัญญาต่อกันให้โจทก์ออกจากที่เช่าให้จำเลยจ่ายเงินห้าหมื่นบาทแก่โจทก์ บัดนี้โจทก์ออกจากที่เช่าแล้วแต่จำเลยจ่ายเงินให้โจทก์ยังขาดสองหมื่นบาท โจทก์จึงฟ้องเรียกเงินจำนวนนี้และดอกเบี้ยจำเลยให้การว่า โจทก์รับเงินสามหมื่นบาทไปแล้วเพื่อเลิกการเช่า จำเลยให้การต่อไปใช้ถ้อยคำว่า "โจทก์ได้เสนอระยะเวลาต่อจำเลยว่าถ้าโจทก์ออกจากสถานที่เช่าภายในกำหนดวันที่ 31 สิงหาคม 2491 ขอให้จำเลยจ่ายเงินให้แก่โจทก์อีกสองหมื่นบาท แต่แล้วโจทก์ไม่สามารถรื้อถอนและขนย้ายอาคารรวมทั้งบริวารของโจทก์ออกภายในกำหนดได้ คำให้การอย่างอื่นยังมีอีกจะไม่กล่าวศาลแพ่งวินิจฉัยว่า โจทก์ออกจากที่เช่าไม่ใช่ภายในวันที่ 31 สิงหาคม 2491 โจทก์เป็นผู้ผิดสัญญา จึงไม่มีสิทธิเรียกเงินสองหมื่นบาท พิพากษายกฟ้องจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ฟังข้อเท็จจริงว่า จำเลยยอมยืดระยะเวลาให้โจทก์พิพากษากลับให้จำเลยจ่ายเงินสองหมื่นบาทกับดอกเบี้ยแก่โจทก์ โจทก์ฎีกาศาลฎีกาปรึกษาคดีแล้ว โจทก์ฟ้องระบุถึงสัญญา จำเลยให้การต่อสู้คดีส่วนที่เกี่ยวกับสัญญาจะรับหรือปฏิเสธความไม่ชัดข้อเท็จจริงในส่วนนี้ต้องฟังว่าสัญญาระหว่างโจทก์กับจำเลยนั้น คือโจทก์ยอมออกจากที่เช่าภายในวันที่ 31 สิงหาคม 2491 ฝ่ายจำเลยยอมจ่ายเงินแก่โจทก์ห้าหมื่นบาท จำเลยจ่ายแล้วสามหมื่นบาทยังค้างสองหมื่นบาทจำเลยเถียงว่า โจทก์ออกจากที่เช่าไม่ใช่ภายในวันที่ 31 สิงหาคม 2491 จำเลยจึงไม่จ่ายเงินสองหมื่นบาทตามข้อเถียงของจำเลยนั้น ข้อที่ว่าโจทก์ออกจากที่เช่าไม่ใช่ภายในวันที่ 31 สิงหาคม 2491 เป็นความจริง แต่ที่จำเลยถือเอาข้อนี้เป็นเหตุงดไม่จ่ายเงินนั้นหาชอบไม่ ข้อสัญญาไม่ได้ว่าให้งดไม่จ่ายเงิน ตามข้อสัญญาเมื่อโจทก์ออกจากที่เช่าไปแล้ว ก็เป็นหน้าที่ของจำเลยต้องจ่ายเงิน ส่วนการออกจากที่เช่าผิดกำหนดเวลาเป็นอีกเรื่องหนึ่ง เช่นบางกรณีจำเลยมีสิทธิบอกเลิกสัญญาเป็นต้นทั้งนี้เกี่ยวกับข้อเท็จจริงต่าง ๆ กัน แต่ประเด็นที่จะคืบหน้าไปถึงข้อเท็จจริงเช่นนั้นหามีไม่ คดีนี้มีประเด็นดังที่วินิจฉัยมาแล้ว ฎีกาจำเลยฟังไม่ขึ้นศาลนี้พิพากษายืน ให้จำเลยเสียค่าทนายแก่โจทก์ 500 บาท(ศิลปสิทธิวินิจฉัย-ประวัติ ปัตตพงศ์-นาถปริญญา)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคดีนี้เป็นตัวอย่างอันดีว่า การที่ฝ่ายหนึ่งผิดสัญญานั้นไม่เป็นเหตุให้สัญญาเลิกไปในตัว การที่โจทก์ผิดนัดไม่ชำระหนี้แต่ต่อมาโจทก์ได้ชำระหนี้โดยสัญญายังไม่เลิก คือออกจากห้องเช่าแล้ว หลังจากนั้นจำเลยก็ไม่มีสิทธิเลิกสัญญา ฉะนั้นจำเลยก็ต้องชำระหนี้ตอบแทนจำเลยจะไม่ต้องชำระหนี้ตอบแทนก็ต่อเมื่อโจทก์ไม่ชำระหนี้ของโจทก์ (มาตรา 369) ไม่ใช่แต่เพียงชำระหนี้ช้าไปส่วนการที่โจทก์ผิดสัญญาชำระหนี้ล่าช้าไปนั้น จำเลยเสียหายอย่างไร จำเลยอาจเรียกร้อง หรืออ้างขึ้นต่อสู้โจทก์ได้แต่จำเลยหาอ้างเช่นนั้นไม่ กลับปฏิเสธไม่ยอมชำระหนี้เสียเฉย ๆ ซึ่งไม่มีกฎหมายสนับสนุน จำเลยจึงไม่มีข้อแก้ตัว บรรณาธิการคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า โจทก์จำเลยมีสัญญาต่อกันให้โจทก์ออกจากที่เช่าให้จำเลยจ่ายเงินห้าหมื่นบาทแก่โจทก์ บัดนี้โจทก์ออกจากที่เช่าแล้วแต่จำเลยจ่ายเงินให้โจทก์ยังขาดสองหมื่นบาท โจทก์จึงฟ้องเรียกเงินจำนวนนี้และดอกเบี้ยจำเลยให้การว่า โจทก์รับเงินสามหมื่นบาทไปแล้วเพื่อเลิกการเช่า จำเลยให้การต่อไปใช้ถ้อยคำว่า "โจทก์ได้เสนอระยะเวลาต่อจำเลยว่าถ้าโจทก์ออกจากสถานที่เช่าภายในกำหนดวันที่ 31 สิงหาคม 2491 ขอให้จำเลยจ่ายเงินให้แก่โจทก์อีกสองหมื่นบาท แต่แล้วโจทก์ไม่สามารถรื้อถอนและขนย้ายอาคารรวมทั้งบริวารของโจทก์ออกภายในกำหนดได้ คำให้การอย่างอื่นยังมีอีกจะไม่กล่าวศาลแพ่งวินิจฉัยว่า โจทก์ออกจากที่เช่าไม่ใช่ภายในวันที่ 31 สิงหาคม 2491 โจทก์เป็นผู้ผิดสัญญา จึงไม่มีสิทธิเรียกเงินสองหมื่นบาท พิพากษายกฟ้องจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ฟังข้อเท็จจริงว่า จำเลยยอมยืดระยะเวลาให้โจทก์พิพากษากลับให้จำเลยจ่ายเงินสองหมื่นบาทกับดอกเบี้ยแก่โจทก์ โจทก์ฎีกาศาลฎีกาปรึกษาคดีแล้ว โจทก์ฟ้องระบุถึงสัญญา จำเลยให้การต่อสู้คดีส่วนที่เกี่ยวกับสัญญาจะรับหรือปฏิเสธความไม่ชัดข้อเท็จจริงในส่วนนี้ต้องฟังว่าสัญญาระหว่างโจทก์กับจำเลยนั้น คือโจทก์ยอมออกจากที่เช่าภายในวันที่ 31 สิงหาคม 2491 ฝ่ายจำเลยยอมจ่ายเงินแก่โจทก์ห้าหมื่นบาท จำเลยจ่ายแล้วสามหมื่นบาทยังค้างสองหมื่นบาทจำเลยเถียงว่า โจทก์ออกจากที่เช่าไม่ใช่ภายในวันที่ 31 สิงหาคม 2491 จำเลยจึงไม่จ่ายเงินสองหมื่นบาทตามข้อเถียงของจำเลยนั้น ข้อที่ว่าโจทก์ออกจากที่เช่าไม่ใช่ภายในวันที่ 31 สิงหาคม 2491 เป็นความจริง แต่ที่จำเลยถือเอาข้อนี้เป็นเหตุงดไม่จ่ายเงินนั้นหาชอบไม่ ข้อสัญญาไม่ได้ว่าให้งดไม่จ่ายเงิน ตามข้อสัญญาเมื่อโจทก์ออกจากที่เช่าไปแล้ว ก็เป็นหน้าที่ของจำเลยต้องจ่ายเงิน ส่วนการออกจากที่เช่าผิดกำหนดเวลาเป็นอีกเรื่องหนึ่ง เช่นบางกรณีจำเลยมีสิทธิบอกเลิกสัญญาเป็นต้นทั้งนี้เกี่ยวกับข้อเท็จจริงต่าง ๆ กัน แต่ประเด็นที่จะคืบหน้าไปถึงข้อเท็จจริงเช่นนั้นหามีไม่ คดีนี้มีประเด็นดังที่วินิจฉัยมาแล้ว ฎีกาจำเลยฟังไม่ขึ้นศาลนี้พิพากษายืน ให้จำเลยเสียค่าทนายแก่โจทก์ 500 บาท ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 42/2497นางมณี พุกกะพันธ์โจทก์หอการค้ากรุงเทพฯจำเลย ป.พ.พ. สัญญามีว่า โจทก์ยอมออกจากที่เช่าภายใน 31 สิงหาคมจำเลยยอมจ่ายเงินให้โจทก์ 50,000 บาท โจทก์ออกจากที่เช่าช้ากว่า 31 สิงหาคม ดังนี้ ไม่เป็นเหตุให้จำเลยงดไม่จ่ายเงินตามสัญญาการออกจากที่เช่าผิดกำหนดอาจเป็นผิดสัญญาที่จะต้องยกขึ้นเป็นข้ออ้างอีกส่วนหนึ่งถ้าไม่มีประเด็นไปถึงข้อนี้ จำเลยต้องจ่ายเงินให้โจทก์ตามสัญญาโจทก์ฟ้องว่า โจทก์จำเลยมีสัญญาต่อกันให้โจทก์ออกจากที่เช่าให้จำเลยจ่ายเงินห้าหมื่นบาทแก่โจทก์ บัดนี้โจทก์ออกจากที่เช่าแล้วแต่จำเลยจ่ายเงินให้โจทก์ยังขาดสองหมื่นบาท โจทก์จึงฟ้องเรียกเงินจำนวนนี้และดอกเบี้ยจำเลยให้การว่า โจทก์รับเงินสามหมื่นบาทไปแล้วเพื่อเลิกการเช่า จำเลยให้การต่อไปใช้ถ้อยคำว่า "โจทก์ได้เสนอระยะเวลาต่อจำเลยว่าถ้าโจทก์ออกจากสถานที่เช่าภายในกำหนดวันที่ 31 สิงหาคม 2491 ขอให้จำเลยจ่ายเงินให้แก่โจทก์อีกสองหมื่นบาท แต่แล้วโจทก์ไม่สามารถรื้อถอนและขนย้ายอาคารรวมทั้งบริวารของโจทก์ออกภายในกำหนดได้ คำให้การอย่างอื่นยังมีอีกจะไม่กล่าวศาลแพ่งวินิจฉัยว่า โจทก์ออกจากที่เช่าไม่ใช่ภายในวันที่ 31 สิงหาคม 2491 โจทก์เป็นผู้ผิดสัญญา จึงไม่มีสิทธิเรียกเงินสองหมื่นบาท พิพากษายกฟ้องจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ฟังข้อเท็จจริงว่า จำเลยยอมยืดระยะเวลาให้โจทก์พิพากษากลับให้จำเลยจ่ายเงินสองหมื่นบาทกับดอกเบี้ยแก่โจทก์ โจทก์ฎีกาศาลฎีกาปรึกษาคดีแล้ว โจทก์ฟ้องระบุถึงสัญญา จำเลยให้การต่อสู้คดีส่วนที่เกี่ยวกับสัญญาจะรับหรือปฏิเสธความไม่ชัดข้อเท็จจริงในส่วนนี้ต้องฟังว่าสัญญาระหว่างโจทก์กับจำเลยนั้น คือโจทก์ยอมออกจากที่เช่าภายในวันที่ 31 สิงหาคม 2491 ฝ่ายจำเลยยอมจ่ายเงินแก่โจทก์ห้าหมื่นบาท จำเลยจ่ายแล้วสามหมื่นบาทยังค้างสองหมื่นบาทจำเลยเถียงว่า โจทก์ออกจากที่เช่าไม่ใช่ภายในวันที่ 31 สิงหาคม 2491 จำเลยจึงไม่จ่ายเงินสองหมื่นบาทตามข้อเถียงของจำเลยนั้น ข้อที่ว่าโจทก์ออกจากที่เช่าไม่ใช่ภายในวันที่ 31 สิงหาคม 2491 เป็นความจริง แต่ที่จำเลยถือเอาข้อนี้เป็นเหตุงดไม่จ่ายเงินนั้นหาชอบไม่ ข้อสัญญาไม่ได้ว่าให้งดไม่จ่ายเงิน ตามข้อสัญญาเมื่อโจทก์ออกจากที่เช่าไปแล้ว ก็เป็นหน้าที่ของจำเลยต้องจ่ายเงิน ส่วนการออกจากที่เช่าผิดกำหนดเวลาเป็นอีกเรื่องหนึ่ง เช่นบางกรณีจำเลยมีสิทธิบอกเลิกสัญญาเป็นต้นทั้งนี้เกี่ยวกับข้อเท็จจริงต่าง ๆ กัน แต่ประเด็นที่จะคืบหน้าไปถึงข้อเท็จจริงเช่นนั้นหามีไม่ คดีนี้มีประเด็นดังที่วินิจฉัยมาแล้ว ฎีกาจำเลยฟังไม่ขึ้นศาลนี้พิพากษายืน ให้จำเลยเสียค่าทนายแก่โจทก์ 500 บาท(ศิลปสิทธิวินิจฉัย-ประวัติ ปัตตพงศ์-นาถปริญญา)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคดีนี้เป็นตัวอย่างอันดีว่า การที่ฝ่ายหนึ่งผิดสัญญานั้นไม่เป็นเหตุให้สัญญาเลิกไปในตัว การที่โจทก์ผิดนัดไม่ชำระหนี้แต่ต่อมาโจทก์ได้ชำระหนี้โดยสัญญายังไม่เลิก คือออกจากห้องเช่าแล้ว หลังจากนั้นจำเลยก็ไม่มีสิทธิเลิกสัญญา ฉะนั้นจำเลยก็ต้องชำระหนี้ตอบแทนจำเลยจะไม่ต้องชำระหนี้ตอบแทนก็ต่อเมื่อโจทก์ไม่ชำระหนี้ของโจทก์ (มาตรา 369) ไม่ใช่แต่เพียงชำระหนี้ช้าไปส่วนการที่โจทก์ผิดสัญญาชำระหนี้ล่าช้าไปนั้น จำเลยเสียหายอย่างไร จำเลยอาจเรียกร้อง หรืออ้างขึ้นต่อสู้โจทก์ได้แต่จำเลยหาอ้างเช่นนั้นไม่ กลับปฏิเสธไม่ยอมชำระหนี้เสียเฉย ๆ ซึ่งไม่มีกฎหมายสนับสนุน จำเลยจึงไม่มีข้อแก้ตัว บรรณาธิการ