คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2380/2522หลักกฎหมาย: ทรัพย์มรดกตามพินัยกรรมตกได้แก่บุตรผู้เยาว์ของจำเลยทั้งจำเลยมิใช่ผู้จัดการมรดก โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้องจำเลยในฐานะส่วนตัวเกี่ยวกับทรัพย์ตามพินัยกรรมนี้โจทก์รับว่าได้ลงลายมือชื่อในหนังสือสละสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนอง ตามเอกสารที่เป็นพยานเอกสารของจำเลย จำเลยเบิกความประกอบเอกสารนั้น โจทก์มิได้ปฏิเสธข้อที่ได้ทำหนังสือนี้ เอกสารนี้ชอบด้วยกฎหมายศาลฟังข้อเท็จจริงตามเอกสารนั้นศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้อง ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้ให้แบ่งมรดกที่ดินโฉนดที่ 304 ให้แก่โจทก์ 1 ใน 8 นอกนั้นพิพากษายืน โจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อกฎหมายว่า "คดียุติฟังได้ว่า ที่ดินโฉนดเลขที่ 304ตำบลบางบ่อ อำเภอบางบ่อ จังหวัดสมุทรปราการ เฉพาะส่วนที่นางถนอมเจ้ามรดกถือกรรมสิทธิ์อยู่นั้น โจทก์มีสิทธิได้รับมรดกที่ดินแปลงนี้ 1 ใน 8 ส่วน มีปัญหาต้องวินิจฉัยว่า โจทก์มีอำนาจฟ้องจำเลยเกี่ยวกับทรัพย์มรดกตามบัญชีทรัพย์หมายเลข 2 ท้ายฟ้องหรือไม่ ทรัพย์มรดกตามบัญชีทรัพย์นั้นได้แก่ที่ดินโฉนดเลขที่ 3636 ที่ดินโฉนดเลขที่ 2649 ที่ดินโฉนดเลขที่ 2197 ที่ดินโฉนดเลขที่ 2584กับบ้าน 3 หลังที่ปลูกอยู่ในที่ดินโฉนดเลขที่ 3636 ปรากฏว่านางถนอมทำพินัยกรรมเอกสารหมาย ล.16 ยกทรัพย์สินดังกล่าวให้แก่บุคคลอื่น เจ้าพนักงานที่ดินจดทะเบียนสิทธิโอนมรดกตามพินัยกรรมแก่ผู้รับทรัพย์ตามพินัยกรรมไปเรียบร้อยแล้วตามเอกสารหมาย จ.1 ถึง จ.4 โจทก์ทราบเรื่องดี โจทก์มีสิทธิรับมรดกประการใดก็ชอบที่จะฟ้องผู้รับทรัพย์ตามพินัยกรรมซึ่งเป็นผู้โต้แย้งสิทธิของโจทก์ จำเลยมิได้เป็นผู้รับทรัพย์ตามพินัยกรรม ทั้งมิได้เป็นผู้จัดการมรดกของนางถนอม ถึงแม้ว่าจำเลยจะเป็นบิดาผู้แทนโดยชอบธรรมของเด็กหญิงเฉลิมศรี พละสวัสดิ์ และเด็กชายอิศราพงษ์ พละสวัสดิ์ ผู้รับทรัพย์บางส่วนตามพินัยกรรม แต่จำเลยในฐานะส่วนตัวไม่มีส่วนเกี่ยวข้องกับทรัพย์เหล่านั้น โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้องจำเลยดังศาลอุทธรณ์วินิจฉัยส่วนเรื่องโจทก์มีสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนองหรือไม่นั้น จำเลยมีหนังสือสละสิทธิรับมรดกผู้รับจำนองเอกสารหมาย ล.18 เป็นพยานหลักฐานยืนยันว่าโจทก์สละสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนอง จำเลยเบิกความประกอบเอกสารนั้นโจทก์มิได้ปฏิเสธเรื่องโจทก์จำเลยและทายาทอื่น ๆ ได้ทำหนังสือสละสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนองตามเอกสารหมาย ล.18 แต่โจทก์กลับเบิกความยอมรับว่าโจทก์ได้ลงชื่อในหนังสือสละสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนองจริง เอกสารหมาย ล.18ชอบด้วยกฎหมาย โจทก์ไม่มีสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนอง คำพิพากษาศาลอุทธรณ์ชอบแล้ว ฎีกาโจทก์ฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2380/2522นางฟุ้ง หมอเมืองโจทก์นายเสริม พละสวัสดิ์จำเลย ป.วิ.พ. ม. 55, ม. 122ทรัพย์มรดกตามพินัยกรรมตกได้แก่บุตรผู้เยาว์ของจำเลยทั้งจำเลยมิใช่ผู้จัดการมรดก โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้องจำเลยในฐานะส่วนตัวเกี่ยวกับทรัพย์ตามพินัยกรรมนี้โจทก์รับว่าได้ลงลายมือชื่อในหนังสือสละสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนอง ตามเอกสารที่เป็นพยานเอกสารของจำเลย จำเลยเบิกความประกอบเอกสารนั้น โจทก์มิได้ปฏิเสธข้อที่ได้ทำหนังสือนี้ เอกสารนี้ชอบด้วยกฎหมายศาลฟังข้อเท็จจริงตามเอกสารนั้นศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้อง ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้ให้แบ่งมรดกที่ดินโฉนดที่ 304 ให้แก่โจทก์ 1 ใน 8 นอกนั้นพิพากษายืน โจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อกฎหมายว่า "คดียุติฟังได้ว่า ที่ดินโฉนดเลขที่ 304ตำบลบางบ่อ อำเภอบางบ่อ จังหวัดสมุทรปราการ เฉพาะส่วนที่นางถนอมเจ้ามรดกถือกรรมสิทธิ์อยู่นั้น โจทก์มีสิทธิได้รับมรดกที่ดินแปลงนี้ 1 ใน 8 ส่วน มีปัญหาต้องวินิจฉัยว่า โจทก์มีอำนาจฟ้องจำเลยเกี่ยวกับทรัพย์มรดกตามบัญชีทรัพย์หมายเลข 2 ท้ายฟ้องหรือไม่ ทรัพย์มรดกตามบัญชีทรัพย์นั้นได้แก่ที่ดินโฉนดเลขที่ 3636 ที่ดินโฉนดเลขที่ 2649 ที่ดินโฉนดเลขที่ 2197 ที่ดินโฉนดเลขที่ 2584กับบ้าน 3 หลังที่ปลูกอยู่ในที่ดินโฉนดเลขที่ 3636 ปรากฏว่านางถนอมทำพินัยกรรมเอกสารหมาย ล.16 ยกทรัพย์สินดังกล่าวให้แก่บุคคลอื่น เจ้าพนักงานที่ดินจดทะเบียนสิทธิโอนมรดกตามพินัยกรรมแก่ผู้รับทรัพย์ตามพินัยกรรมไปเรียบร้อยแล้วตามเอกสารหมาย จ.1 ถึง จ.4 โจทก์ทราบเรื่องดี โจทก์มีสิทธิรับมรดกประการใดก็ชอบที่จะฟ้องผู้รับทรัพย์ตามพินัยกรรมซึ่งเป็นผู้โต้แย้งสิทธิของโจทก์ จำเลยมิได้เป็นผู้รับทรัพย์ตามพินัยกรรม ทั้งมิได้เป็นผู้จัดการมรดกของนางถนอม ถึงแม้ว่าจำเลยจะเป็นบิดาผู้แทนโดยชอบธรรมของเด็กหญิงเฉลิมศรี พละสวัสดิ์ และเด็กชายอิศราพงษ์ พละสวัสดิ์ ผู้รับทรัพย์บางส่วนตามพินัยกรรม แต่จำเลยในฐานะส่วนตัวไม่มีส่วนเกี่ยวข้องกับทรัพย์เหล่านั้น โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้องจำเลยดังศาลอุทธรณ์วินิจฉัยส่วนเรื่องโจทก์มีสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนองหรือไม่นั้น จำเลยมีหนังสือสละสิทธิรับมรดกผู้รับจำนองเอกสารหมาย ล.18 เป็นพยานหลักฐานยืนยันว่าโจทก์สละสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนอง จำเลยเบิกความประกอบเอกสารนั้นโจทก์มิได้ปฏิเสธเรื่องโจทก์จำเลยและทายาทอื่น ๆ ได้ทำหนังสือสละสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนองตามเอกสารหมาย ล.18 แต่โจทก์กลับเบิกความยอมรับว่าโจทก์ได้ลงชื่อในหนังสือสละสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนองจริง เอกสารหมาย ล.18ชอบด้วยกฎหมาย โจทก์ไม่มีสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนอง คำพิพากษาศาลอุทธรณ์ชอบแล้ว ฎีกาโจทก์ฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน(สมชัย ทรัพยวณิช-ชุบ วีระเวคิน-แต่ง ทองภักดี)แหล่งที่มาเนติบัณฑิตยสภาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุเกี่ยวกับพยานเอกสารที่ว่าเอกสารหมาย ล.18 คือหนังสือสละสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนองเป็นเอกสารชอบด้วยกฎหมาย ในแง่พยานเอกสารปัญหาเรื่องรับเป็นพยานหลักฐานได้ตามกฎหมายได้หรือไม่ (admissibility)กับเป็นจริงตามความในเอกสารหรือไม่ (truth) เป็นปัญหาคนละอัน ในข้อแรกเมื่อเป็นต้นฉบับก็รับฟังเป็นพยานเอกสารได้ โดยปฏิบัติตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 90 เช่น ส่งสำเนาตามที่กำหนด ถ้าไม่คัดค้านตาม มาตรา 125 ก็รับเป็นพยานได้โดยอีกฝ่ายหนึ่งคัดค้านภายหลังไม่ได้ แต่ความจริงเป็นดังนั้นหรือไม่เป็นอีกปัญหาหนึ่ง ซึ่งคู่ความอาจต้องนำสืบพยานอื่นประกอบ เช่นคดีนี้จำเลยเบิกความประกอบเอกสาร คือยืนยันข้อเท็จจริงตามเอกสารนั้น ทั้งโจทก์แทนที่จะคัดค้านเป็นอย่างอื่น ยังยอมรับข้อที่ได้ลงชื่อทำเอกสารจริงด้วย จึงฟังความจริงเป็นตรงที่ปรากฏในเอกสารได้ จิตติคำพิพากษา: ศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้อง ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้ให้แบ่งมรดกที่ดินโฉนดที่ 304 ให้แก่โจทก์ 1 ใน 8 นอกนั้นพิพากษายืน โจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อกฎหมายว่า "คดียุติฟังได้ว่า ที่ดินโฉนดเลขที่ 304ตำบลบางบ่อ อำเภอบางบ่อ จังหวัดสมุทรปราการ เฉพาะส่วนที่นางถนอมเจ้ามรดกถือกรรมสิทธิ์อยู่นั้น โจทก์มีสิทธิได้รับมรดกที่ดินแปลงนี้ 1 ใน 8 ส่วน มีปัญหาต้องวินิจฉัยว่า โจทก์มีอำนาจฟ้องจำเลยเกี่ยวกับทรัพย์มรดกตามบัญชีทรัพย์หมายเลข 2 ท้ายฟ้องหรือไม่ ทรัพย์มรดกตามบัญชีทรัพย์นั้นได้แก่ที่ดินโฉนดเลขที่ 3636 ที่ดินโฉนดเลขที่ 2649 ที่ดินโฉนดเลขที่ 2197 ที่ดินโฉนดเลขที่ 2584กับบ้าน 3 หลังที่ปลูกอยู่ในที่ดินโฉนดเลขที่ 3636 ปรากฏว่านางถนอมทำพินัยกรรมเอกสารหมาย ล.16 ยกทรัพย์สินดังกล่าวให้แก่บุคคลอื่น เจ้าพนักงานที่ดินจดทะเบียนสิทธิโอนมรดกตามพินัยกรรมแก่ผู้รับทรัพย์ตามพินัยกรรมไปเรียบร้อยแล้วตามเอกสารหมาย จ.1 ถึง จ.4 โจทก์ทราบเรื่องดี โจทก์มีสิทธิรับมรดกประการใดก็ชอบที่จะฟ้องผู้รับทรัพย์ตามพินัยกรรมซึ่งเป็นผู้โต้แย้งสิทธิของโจทก์ จำเลยมิได้เป็นผู้รับทรัพย์ตามพินัยกรรม ทั้งมิได้เป็นผู้จัดการมรดกของนางถนอม ถึงแม้ว่าจำเลยจะเป็นบิดาผู้แทนโดยชอบธรรมของเด็กหญิงเฉลิมศรี พละสวัสดิ์ และเด็กชายอิศราพงษ์ พละสวัสดิ์ ผู้รับทรัพย์บางส่วนตามพินัยกรรม แต่จำเลยในฐานะส่วนตัวไม่มีส่วนเกี่ยวข้องกับทรัพย์เหล่านั้น โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้องจำเลยดังศาลอุทธรณ์วินิจฉัยส่วนเรื่องโจทก์มีสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนองหรือไม่นั้น จำเลยมีหนังสือสละสิทธิรับมรดกผู้รับจำนองเอกสารหมาย ล.18 เป็นพยานหลักฐานยืนยันว่าโจทก์สละสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนอง จำเลยเบิกความประกอบเอกสารนั้นโจทก์มิได้ปฏิเสธเรื่องโจทก์จำเลยและทายาทอื่น ๆ ได้ทำหนังสือสละสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนองตามเอกสารหมาย ล.18 แต่โจทก์กลับเบิกความยอมรับว่าโจทก์ได้ลงชื่อในหนังสือสละสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนองจริง เอกสารหมาย ล.18ชอบด้วยกฎหมาย โจทก์ไม่มีสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนอง คำพิพากษาศาลอุทธรณ์ชอบแล้ว ฎีกาโจทก์ฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2380/2522นางฟุ้ง หมอเมืองโจทก์นายเสริม พละสวัสดิ์จำเลย ป.วิ.พ. ม. 55, ม. 122ทรัพย์มรดกตามพินัยกรรมตกได้แก่บุตรผู้เยาว์ของจำเลยทั้งจำเลยมิใช่ผู้จัดการมรดก โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้องจำเลยในฐานะส่วนตัวเกี่ยวกับทรัพย์ตามพินัยกรรมนี้โจทก์รับว่าได้ลงลายมือชื่อในหนังสือสละสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนอง ตามเอกสารที่เป็นพยานเอกสารของจำเลย จำเลยเบิกความประกอบเอกสารนั้น โจทก์มิได้ปฏิเสธข้อที่ได้ทำหนังสือนี้ เอกสารนี้ชอบด้วยกฎหมายศาลฟังข้อเท็จจริงตามเอกสารนั้นศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้อง ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้ให้แบ่งมรดกที่ดินโฉนดที่ 304 ให้แก่โจทก์ 1 ใน 8 นอกนั้นพิพากษายืน โจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อกฎหมายว่า "คดียุติฟังได้ว่า ที่ดินโฉนดเลขที่ 304ตำบลบางบ่อ อำเภอบางบ่อ จังหวัดสมุทรปราการ เฉพาะส่วนที่นางถนอมเจ้ามรดกถือกรรมสิทธิ์อยู่นั้น โจทก์มีสิทธิได้รับมรดกที่ดินแปลงนี้ 1 ใน 8 ส่วน มีปัญหาต้องวินิจฉัยว่า โจทก์มีอำนาจฟ้องจำเลยเกี่ยวกับทรัพย์มรดกตามบัญชีทรัพย์หมายเลข 2 ท้ายฟ้องหรือไม่ ทรัพย์มรดกตามบัญชีทรัพย์นั้นได้แก่ที่ดินโฉนดเลขที่ 3636 ที่ดินโฉนดเลขที่ 2649 ที่ดินโฉนดเลขที่ 2197 ที่ดินโฉนดเลขที่ 2584กับบ้าน 3 หลังที่ปลูกอยู่ในที่ดินโฉนดเลขที่ 3636 ปรากฏว่านางถนอมทำพินัยกรรมเอกสารหมาย ล.16 ยกทรัพย์สินดังกล่าวให้แก่บุคคลอื่น เจ้าพนักงานที่ดินจดทะเบียนสิทธิโอนมรดกตามพินัยกรรมแก่ผู้รับทรัพย์ตามพินัยกรรมไปเรียบร้อยแล้วตามเอกสารหมาย จ.1 ถึง จ.4 โจทก์ทราบเรื่องดี โจทก์มีสิทธิรับมรดกประการใดก็ชอบที่จะฟ้องผู้รับทรัพย์ตามพินัยกรรมซึ่งเป็นผู้โต้แย้งสิทธิของโจทก์ จำเลยมิได้เป็นผู้รับทรัพย์ตามพินัยกรรม ทั้งมิได้เป็นผู้จัดการมรดกของนางถนอม ถึงแม้ว่าจำเลยจะเป็นบิดาผู้แทนโดยชอบธรรมของเด็กหญิงเฉลิมศรี พละสวัสดิ์ และเด็กชายอิศราพงษ์ พละสวัสดิ์ ผู้รับทรัพย์บางส่วนตามพินัยกรรม แต่จำเลยในฐานะส่วนตัวไม่มีส่วนเกี่ยวข้องกับทรัพย์เหล่านั้น โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้องจำเลยดังศาลอุทธรณ์วินิจฉัยส่วนเรื่องโจทก์มีสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนองหรือไม่นั้น จำเลยมีหนังสือสละสิทธิรับมรดกผู้รับจำนองเอกสารหมาย ล.18 เป็นพยานหลักฐานยืนยันว่าโจทก์สละสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนอง จำเลยเบิกความประกอบเอกสารนั้นโจทก์มิได้ปฏิเสธเรื่องโจทก์จำเลยและทายาทอื่น ๆ ได้ทำหนังสือสละสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนองตามเอกสารหมาย ล.18 แต่โจทก์กลับเบิกความยอมรับว่าโจทก์ได้ลงชื่อในหนังสือสละสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนองจริง เอกสารหมาย ล.18ชอบด้วยกฎหมาย โจทก์ไม่มีสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนอง คำพิพากษาศาลอุทธรณ์ชอบแล้ว ฎีกาโจทก์ฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน(สมชัย ทรัพยวณิช-ชุบ วีระเวคิน-แต่ง ทองภักดี)แหล่งที่มาเนติบัณฑิตยสภาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุเกี่ยวกับพยานเอกสารที่ว่าเอกสารหมาย ล.18 คือหนังสือสละสิทธิรับมรดกสิทธิรับจำนองเป็นเอกสารชอบด้วยกฎหมาย ในแง่พยานเอกสารปัญหาเรื่องรับเป็นพยานหลักฐานได้ตามกฎหมายได้หรือไม่ (admissibility)กับเป็นจริงตามความในเอกสารหรือไม่ (truth) เป็นปัญหาคนละอัน ในข้อแรกเมื่อเป็นต้นฉบับก็รับฟังเป็นพยานเอกสารได้ โดยปฏิบัติตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 90 เช่น ส่งสำเนาตามที่กำหนด ถ้าไม่คัดค้านตาม มาตรา 125 ก็รับเป็นพยานได้โดยอีกฝ่ายหนึ่งคัดค้านภายหลังไม่ได้ แต่ความจริงเป็นดังนั้นหรือไม่เป็นอีกปัญหาหนึ่ง ซึ่งคู่ความอาจต้องนำสืบพยานอื่นประกอบ เช่นคดีนี้จำเลยเบิกความประกอบเอกสาร คือยืนยันข้อเท็จจริงตามเอกสารนั้น ทั้งโจทก์แทนที่จะคัดค้านเป็นอย่างอื่น ยังยอมรับข้อที่ได้ลงชื่อทำเอกสารจริงด้วย จึงฟังความจริงเป็นตรงที่ปรากฏในเอกสารได้ จิตติ