กฎกระทรวงกฎกระทรวงสถานที่เก็บรักษาก๊าซปิโตรเลียมเหลวประเภทโรงเก็บพ.ศ. ๒๕๖๐[๑] อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๕ วรรคหนึ่ง แห่งพระราชบัญญัติควบคุมน้ำมันเชื้อเพลิงพ.ศ. ๒๕๔๒ และมาตรา ๗ วรรคหนึ่ง (๑) (๒) (๓) (๕) และ (๗) และวรรคสาม แห่งพระราชบัญญัติควบคุมน้ำมันเชื้อเพลิงพ.ศ. ๒๕๔๒ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติควบคุมน้ำมันเชื้อเพลิง (ฉบับที่ ๒)พ.ศ. ๒๕๕๐ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงานออกกฎกระทรวงไว้ ดังต่อไปนี้ข้อ ๑ กฎกระทรวงนี้ให้ใช้บังคับเมื่อพ้นกำหนดหนึ่งร้อยแปดสิบวันนับแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไปข้อ ๒ ในกฎกระทรวงนี้โรงเก็บ หมายความว่าสถานที่เก็บรักษาก๊าซปิโตรเลียมเหลวประเภทโรงเก็บตามกฎกระทรวงว่าด้วยการกำหนดหลักเกณฑ์วิธีการ และเงื่อนไขเกี่ยวกับการแจ้งการอนุญาตและอัตราค่าธรรมเนียมเกี่ยวกับการประกอบกิจการน้ำมันเชื้อเพลิงเขตโรงเก็บ หมายความว่า แนวเขตพื้นที่โดยรอบของโรงเก็บตามที่กำหนดไว้ในแผนผังบริเวณถังก๊าซปิโตรเลียมเหลวหุงต้ม หมายความว่าถังก๊าซปิโตรเลียมเหลวหุงต้มตามกฎกระทรวงว่าด้วยการกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขเกี่ยวกับการแจ้ง การอนุญาตและอัตราค่าธรรมเนียมเกี่ยวกับการประกอบกิจการน้ำมันเชื้อเพลิงและให้หมายความรวมถึงถังก๊าซปิโตรเลียมเหลวสำหรับรถฟอร์คลิฟท์ (forklift)กระป๋องก๊าซปิโตรเลียมเหลว หมายความว่ากระป๋องก๊าซปิโตรเลียมเหลวตามกฎกระทรวงว่าด้วยการกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขเกี่ยวกับการแจ้ง การอนุญาต และอัตราค่าธรรมเนียมเกี่ยวกับการประกอบกิจการน้ำมันเชื้อเพลิงกำแพงกันไฟ หมายความว่า กำแพงทึบที่สร้างด้วยวัสดุถาวรและทนไฟ มีความหนาไม่น้อยกว่า๑๐ เซนติเมตร และไม่มีช่องให้ไฟผ่านได้หมวด ๑บททั่วไป ข้อ ๓ เพื่อประโยชน์ในการปฏิบัติตามกฎกระทรวงนี้การคิดปริมาณก๊าซปิโตรเลียมเหลวในถังก๊าซปิโตรเลียมเหลวหุงต้มหรือกระป๋องก๊าซปิโตรเลียมเหลวให้คิดคำนวณปริมาณ ๑ ลิตร เท่ากับ ๐.๕ กิโลกรัมข้อ ๔ โรงเก็บลักษณะที่สองต้องจัดให้มีพนักงานที่ผ่านการฝึกอบรมผู้ปฏิบัติงานตามกฎกระทรวงว่าด้วยคุณสมบัติและการฝึกอบรมผู้ปฏิบัติงานเกี่ยวกับการควบคุมน้ำมันเชื้อเพลิงโรงเก็บ ลักษณะที่สองต้องจัดให้มีป้ายรายชื่อพนักงานที่ผ่านการฝึกอบรมตามวรรคหนึ่งไว้ในที่ที่เห็นได้ชัดเจนหมวด ๒ที่ตั้ง ลักษณะและแผนผัง ข้อ ๕ โรงเก็บต้องตั้งอยู่ในอาคารเอกเทศไม่ตั้งอยู่ในตึกแถว ห้องแถว อาคารชุด อาคารสรรพสินค้าหรืออาคารแสดงสินค้าและต้องมีลักษณะ ดังต่อไปนี้(๑)บริเวณที่เก็บถังก๊าซปิโตรเลียมเหลวหุงต้มหรือกระป๋องก๊าซปิโตรเลียมเหลว ต้องอยู่ห่างจากแหล่งที่มีเปลวไฟประกายไฟ หรือวัสดุที่ติดไฟได้ง่ายไม่น้อยกว่า ๓.๐๐ เมตร(๒) พื้นของโรงเก็บต้องแข็งแรง เรียบ และผิวพื้นต้องเป็นวัสดุที่ทำให้เกิดประกายไฟจากการเสียดสีได้ยากเช่น ซีเมนต์ขัดมัน หินเกล็ดขัดมัน หรือกระเบื้องยางโดยระดับพื้นภายในของโรงเก็บต้องไม่ต่ำกว่าระดับพื้นภายนอก(๓) พื้นของโรงเก็บต้องไม่มีร่อง บ่อ หรือที่ต่ำซึ่งจะเป็นที่สะสมก๊าซปิโตรเลียมเหลวได้ ถ้าจำเป็นต้องมีร่อง บ่อหรือที่ต่ำอยู่ในโรงเก็บ ต้องทำท่อหรือรางระบายก๊าซปิโตรเลียมเหลวออกสู่ภายนอกอย่างเพียงพอโดยท่อหรือรางระบายก๊าซปิโตรเลียมเหลวต้องแยกจากท่อหรือทางระบายน้ำข้อ ๖ โรงเก็บที่มีปริมาณการเก็บก๊าซปิโตรเลียมเหลวเกิน๒,๔๐๐ ลิตรขึ้นไป ต้องปฏิบัติตามข้อ ๕ และต้องเป็นอาคารชั้นเดียวสร้างด้วยวัสดุถาวรและทนไฟอยู่ห่างจากอาคารอื่นหรือแนวเขตที่ดินของบุคคลอื่นไม่น้อยกว่า ๒๐.๐๐ เมตรหากมีผนัง ผนังทุกด้านต้องมีช่องระบายอากาศในระดับชิดพื้นในกรณีที่ไม่มีผนังตามวรรคหนึ่งต้องมีรั้วโปร่งทำด้วยวัสดุทนไฟสูงไม่น้อยกว่า ๑.๘๐ เมตร ห่างจากขอบโรงเก็บไม่น้อยกว่า๕.๐๐ เมตรและที่รั้วโปร่งต้องมีทางเข้าออกอย่างน้อยสองทางทางเข้าออกดังกล่าวต้องมีประตูโปร่งที่เปิดออกด้านนอกถ้าไม่อาจจัดให้โรงเก็บอยู่ห่างจากอาคารอื่นหรือแนวเขตที่ดินของบุคคลอื่นตามวรรคหนึ่งได้ต้องสร้างกำแพงกันไฟด้านนั้นสูงไม่น้อยกว่า๑.๘๐ เมตร และอยู่ห่างจากขอบโรงเก็บไม่น้อยกว่า ๕.๐๐ เมตรโดยไม่ต้องมีรั้วโปร่งด้านนั้นก็ได้ข้อ ๗ แผนผังและรูปแบบของโรงเก็บต้องแสดงรายละเอียดอย่างน้อยดังต่อไปนี้(๑)แผนผังโดยสังเขปแสดงตำแหน่งที่ตั้งของโรงเก็บ กำแพงกันไฟ พร้อมสิ่งปลูกสร้างต่างๆ ที่อยู่รอบเขตโรงเก็บ ภายในระยะไม่น้อยกว่า ๕๐.๐๐ เมตร(๒) แผนผังบริเวณแสดงตำแหน่งที่เก็บถังก๊าซปิโตรเลียมเหลวหุงต้มหรือกระป๋องก๊าซปิโตรเลียมเหลวอุปกรณ์ดับเพลิง และแผนผังระบบไฟฟ้า(๓) แบบก่อสร้างและรายการคำนวณความมั่นคงแข็งแรงของอาคารโรงเก็บและกำแพงกันไฟข้อ ๘ แบบก่อสร้างและรายการคำนวณความมั่นคงแข็งแรงของอาคารโรงเก็บและกำแพงกันไฟตามข้อ ๗ (๓)ที่ได้รับอนุญาตให้ก่อสร้างอาคารตามกฎหมายว่าด้วยการควบคุมอาคารจากเจ้าพนักงานท้องถิ่นผู้อนุญาตแล้วให้ได้รับยกเว้นไม่ต้องแสดงรายละเอียดตามที่ระบุไว้ แต่ให้ใช้แบบก่อสร้างและรายการคำนวณดังกล่าวมาแสดงแทนหมวด ๓การเก็บก๊าซปิโตรเลียมเหลว ข้อ ๙ การเก็บถังก๊าซปิโตรเลียมเหลวหุงต้มในบริเวณที่เก็บถังก๊าซปิโตรเลียมเหลวหุงต้มต้องปฏิบัติดังต่อไปนี้(๑) ตั้งถังก๊าซปิโตรเลียมเหลวหุงต้มให้ลิ้นปิดเปิดอยู่ข้างบนถ้าเป็นลิ้นปิดเปิดแบบที่มีฝาครอบต้องปิดฝาครอบตลอดเวลา(๒) ตั้งถังก๊าซปิโตรเลียมเหลวหุงต้มให้ห่างจากผนังไม่น้อยกว่า ๖๐เซนติเมตร และห่างจากเชิงบันไดหรือประตูภายในอาคารไม่น้อยกว่า ๑.๐๐ เมตร(๓)ตั้งถังก๊าซปิโตรเลียมเหลวหุงต้มเป็นแถวเรียงชิดกันได้ไม่เกินสามแถว และสูงไม่เกิน ๒.๐๐เมตรข้อ ๑๐ การเก็บถังก๊าซปิโตรเลียมเหลวหุงต้มหรือกระป๋องก๊าซปิโตรเลียมเหลวต้องมีปริมาณไม่เกิน๒,๔๐๐ ลิตรต่อหนึ่งกลุ่ม และแต่ละกลุ่มต้องห่างกันไม่น้อยกว่า ๘๐ เซนติเมตรหมวด ๔การป้องกันและระงับอัคคีภัย ข้อ ๑๑ บริเวณอันตรายของโรงเก็บระบบไฟฟ้า เครื่องใช้ไฟฟ้า และอุปกรณ์ไฟฟ้า ต้องเป็นไปตามกฎกระทรวงว่าด้วยระบบไฟฟ้าและระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าของสถานที่ประกอบกิจการก๊าซปิโตรเลียมเหลวที่ออกตามมาตรา๗ข้อ ๑๒ เมื่อติดตั้งระบบไฟฟ้าเครื่องใช้ไฟฟ้า และอุปกรณ์ไฟฟ้าเสร็จแล้ว ให้ผู้ประสงค์จะประกอบกิจการโรงเก็บหรือผู้ประกอบกิจการควบคุมยื่นหนังสือขอรับการตรวจสอบและหนังสือรับรองการปฏิบัติตามข้อ๑๑จากผู้ทดสอบและตรวจสอบตามกฎกระทรวงว่าด้วยการกำหนดคุณสมบัติของผู้ทดสอบและตรวจสอบที่ออกตามมาตรา๗ และกฎกระทรวงว่าด้วยระบบไฟฟ้าและระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าของสถานที่ประกอบกิจการก๊าซปิโตรเลียมเหลวที่ออกตามมาตรา๗ในกรณีที่ยังไม่มีผู้ทดสอบและตรวจสอบตามวรรคหนึ่งให้ทำการตรวจสอบระบบไฟฟ้าโดยพนักงานเจ้าหน้าที่ข้อ ๑๓ โรงเก็บต้องติดตั้งเครื่องดับเพลิงชนิดผงเคมีแห้งหรือน้ำยาดับเพลิง หรือเครื่องดับเพลิงชนิดอื่นที่มิใช่เครื่องดับเพลิงชนิดฟองก๊าซขนาดบรรจุไม่น้อยกว่า ๖.๘ กิโลกรัม ตามมาตรฐานระบบป้องกันอัคคีภัยของสมาคมวิศวกรรมสถานแห่งประเทศไทยในพระบรมราชูปถัมภ์หรือมาตรฐานอื่นที่เทียบเท่าตามที่รัฐมนตรีประกาศกำหนดไว้ที่ประตูทางเข้าออกของบริเวณที่เก็บถังก๊าซปิโตรเลียมเหลวหุงต้มหรือกระป๋องก๊าซปิโตรเลียมเหลวอย่างน้อย๑ เครื่องและบริเวณที่เก็บถังก๊าซปิโตรเลียมเหลวหุงต้มหรือกระป๋องก๊าซปิโตรเลียมเหลวอย่างน้อย๑ เครื่องต่อปริมาณการเก็บก๊าซปิโตรเลียมเหลว ๑,๒๐๐ ลิตรโดยเศษของ ๑,๒๐๐ ลิตร ให้คิดเป็น ๑,๒๐๐ลิตรผู้ประกอบกิจการควบคุมต้องจัดให้มีการตรวจสอบและบำรุงรักษาเครื่องดับเพลิงอย่างน้อยทุกหกเดือนข้อ ๑๔ โรงเก็บต้องติดตั้งระบบป้องกันและระงับอัคคีภัยแบบหัวกระจายน้ำดับเพลิงหรือระบบป้องกันและระงับอัคคีภัยอื่นตามที่รัฐมนตรีประกาศกำหนดในราชกิจจานุเบกษาที่สามารถป้องกัน และระงับอัคคีภัยได้ครอบคลุมบริเวณที่เก็บถังก๊าซปิโตรเลียมเหลวหุงต้มหรือกระป๋องก๊าซปิโตรเลียมเหลวลักษณะ การติดตั้งรวมทั้งการทดสอบและตรวจสอบระบบป้องกันและระงับอัคคีภัยตามวรรคหนึ่งให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่อธิบดีกรมธุรกิจพลังงานประกาศกำหนดข้อ ๑๕ ให้ผู้ประกอบกิจการควบคุมมีหน้าที่ควบคุมดูแลไม่ให้มีการกระทำใดๆ ที่อาจทำให้เกิดเปลวไฟหรือประกายไฟในบริเวณโรงเก็บข้อ ๑๖ โรงเก็บต้องติดตั้งเครื่องส่งเสียงดังเมื่อก๊าซปิโตรเลียมเหลวรั่วไว้ที่บริเวณกลุ่มถังก๊าซปิโตรเลียมเหลวหุงต้มหรือกระป๋องก๊าซปิโตรเลียมเหลวอย่างน้อยกลุ่มละ๑ เครื่อง และต้องตรวจสอบให้เครื่องส่งเสียงดังเมื่อก๊าซปิโตรเลียมเหลวรั่วอยู่ในสภาพที่ใช้งานได้และเปิดใช้งานตลอดเวลาการติดตั้งเครื่องส่งเสียงดังเมื่อก๊าซปิโตรเลียมเหลวรั่วตามวรรคหนึ่งให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่อธิบดีกรมธุรกิจพลังงานประกาศกำหนดบทเฉพาะกาล ข้อ ๑๗ โรงเก็บที่ได้รับใบอนุญาตหรือได้รับใบรับแจ้งตามกฎหมายว่าด้วยการควบคุมน้ำมันเชื้อเพลิงอยู่ในวันก่อนวันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับต้องปฏิบัติให้ถูกต้องตามกฎกระทรวงนี้นับแต่วันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับเว้นแต่ข้อ ๔ วรรคสอง และข้อ ๑๔ต้องปฏิบัติให้ถูกต้องภายในหนึ่งปีนับแต่วันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับข้อ ๑๘ ในระหว่างที่ยังไม่มีกฎกระทรวงว่าด้วยระบบไฟฟ้าและระบบป้องกันอันตรายจากฟ้าผ่าของสถานที่ประกอบกิจการก๊าซปิโตรเลียมเหลวที่ออกตามมาตรา๗ ให้นำประกาศกระทรวงพลังงาน เรื่อง หลักเกณฑ์ และวิธีการในการเก็บรักษา การขนส่งการกำหนดบุคลากรที่รับผิดชอบและการยกเว้นไม่ต้องปฏิบัติตามพระราชบัญญัติวัตถุอันตรายพ.ศ. ๒๕๓๕ สำหรับการค้าปลีกวัตถุอันตรายก๊าซปิโตรเลียมเหลวที่กรมธุรกิจพลังงานรับผิดชอบพ.ศ. ๒๕๔๙ ลงวันที่ ๒๖ ธันวาคม พ.ศ. ๒๕๔๙ มาบังคับใช้โดยอนุโลมให้ไว้ณ วันที่ ๒๒ กันยายน พ.ศ. ๒๕๖๐พลเอกอนันตพร กาญจนรัตน์รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพลังงานหมายเหตุ:- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ โดยที่มาตรา ๗ วรรคหนึ่ง (๑) (๒) (๓)(๕) และ (๗) แห่งพระราชบัญญัติควบคุมน้ำมันเชื้อเพลิง พ.ศ. ๒๕๔๒บัญญัติให้ออกกฎกระทรวงกำหนดหลักเกณฑ์เกี่ยวกับที่ตั้ง แผนผัง รูปแบบและลักษณะของสถานที่เก็บรักษาก๊าซปิโตรเลียมเหลวประเภทโรงเก็บ การเก็บรักษาก๊าซปิโตรเลียมเหลวการกำหนดลักษณะของถังหรือภาชนะที่ใช้ในการบรรจุ วิธีการปฏิบัติงาน การจัดให้มีและบำรุงรักษาอุปกรณ์หรือเครื่องมืออื่นใดภายในสถานที่ดังกล่าวรวมทั้งกำหนดการอื่นใดอันจำเป็นเพื่อประโยชน์แก่การป้องกันหรือระงับเหตุเดือดร้อนรำคาญหรือความเสียหายหรืออันตรายที่จะมีผลกระทบต่อบุคคล สัตว์ พืช ทรัพย์หรือสิ่งแวดล้อม จากการประกอบกิจการสถานที่เก็บรักษาก๊าซปิโตรเลียมเหลวประเภทโรงเก็บจึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้พัชรภรณ์/อัญชลี/จัดทำ๙ ตุลาคม ๒๕๖๐ปริญสินีย์/ตรวจ๒๗ พฤศจิกายน๒๕๖๐[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๑๓๔/ตอนที่ ๑๐๓ ก/หน้า ๔๑/๕ ตุลาคม ๒๕๖๐