คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1800/2511หลักกฎหมาย: สัญญาเช่าซื้อต้องทำเป็นหนังสือลงลายมือชื่อคู่สัญญาทั้งสองฝ่าย ถ้าหากทำเป็นหนังสือลงลายมือชื่อผู้เช่าซื้อฝ่ายเดียวย่อมเป็นโมฆะ เจ้าของทรัพย์สินที่ให้เช่าซื้อจะฟ้องผู้เช่าซื้อให้รับผิดตามสัญญาหาได้ไม่ทำสัญญาค้ำประกันการเช่าซื้อซึ่งสัญญาเป็นโมฆะ ผู้ค้ำประกันไม่ต้องรับผิด เพราะการค้ำประกันจะมีได้แต่เฉพาะเพื่อหนี้อันสมบูรณ์โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 ได้ทำสัญญาเช่าซื้อเครื่องขยายเสียงเครื่องเล่นจานเสียง และลำโพงจากโจทก์โดยจำเลยที่ 2 เป็นผู้ค้ำประกัน จำเลยที่ 1 ผิดสัญญา ค้างชำระค่าเช่าซื้อ 5,107.50 บาท โจทก์ทวงถามจำเลยไม่ชำระ ขอให้บังคับจำเลยชำระเงินค่าเช่าซื้อที่ค้างชำระพร้อมดอกเบี้ยจำเลยต่อสู้ว่า สัญญาเช่าซื้อและค้ำประกันทำขึ้นฝ่ายเดียวโจทก์มิได้สนองรับเป็นโมฆะ จำเลยที่ 1 ยังไม่ได้รับเครื่องขยายเสียงที่เช่าซื้อ ไม่มีมูลหนี้ที่จำเลยจะต้องรับผิดทั้งจำเลยไม่ได้รับการบอกกล่าว และฟ้องก็เคลือบคลุมศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยชำระเงินค่าเช่าซื้อที่ค้างชำระพร้อมดอกเบี้ยแก่โจทก์ตามฟ้องจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า สัญญาเช่าซื้อทำไม่ถูกต้องตามกฎหมายเป็นโมฆะ โจทก์จะเรียกร้องให้จำเลยทั้งสองรับผิดไม่ได้ พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 572วรรคสอง บัญญัติว่า สัญญาเช่าซื้อนั้นถ้าไม่ทำเป็นหนังสือ ท่านว่าเป็นโมฆะสัญญาต้องประกอบด้วยสารสำคัญประการหนึ่ง คือต้องมีบุคคลสองฝ่ายเป็นคู่สัญญา การที่มาตรา 572 วรรคสองบัญญัติให้สัญญาเช่าซื้อต้องทำเป็นหนังสือ มิใช่เพียงให้มีหลักฐานเป็นหนังสือลงลายมือชื่อฝ่ายที่ต้องรับผิดสัญญาสำคัญเท่านั้น จึงมีความหมายว่า คู่สัญญาต้องได้ทำสัญญาเช่าซื้อกันเป็นหนังสือโดยลงลายมือชื่อคู่สัญญาทั้งสองฝ่าย ถ้าฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งมิได้ลงลายมือชื่อในสัญญาย่อมจะถือว่าฝ่ายนั้นทำหนังสือสัญญาดังกล่าวด้วยไม่ได้ จึงขาดสารสำคัญในอันที่จะต้องมีบุคคลสองฝ่ายเป็นคู่สัญญาตามแบบที่กฎหมายต้องการและเป็นโมฆะหนังสือสัญญาเช่าซื้อที่โจทก์ฟ้องลงลายมือชื่อจำเลยที่ 1 ในฐานะผู้เช่าแต่ผู้เดียว โจทก์หาได้ลงลายมือชื่อในฐานะผู้ให้เช่าด้วยไม่ สัญญาเช่าซื้อรายนี้จึงเป็นโมฆะตามมาตรา 572 วรรคสอง ดังวินิจฉัยแล้ว โจทก์จะฟ้องให้จำเลยที่ 1 รับผิดตามสัญญาไม่ได้แม้ว่าจำเลยที่ 1 จะรับทรัพย์ที่เช่าซื้อไปแล้วหรือไม่ หรือชำระค่าเช่าซื้อแล้วบางส่วนดังโจทก์กล่าวในฎีกาหรือไม่ก็ตามเมื่อสัญญาเช่าซื้อเป็นโมฆะ สัญญาค้ำประกันระหว่างโจทก์กับจำเลยที่ 2 จึงไม่อาจมีขึ้นได้ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 681 จำเลยที่ 2 ย่อมไม่ต้องรับผิดต่อโจทก์พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1800/2511บริษัทเซ็นทรัลเทรดดิ้ง จำกัดโจทก์นายสุนัย รัตนวิจัย ที่ 1 นางนวลน้อย รัตนวิจัย ที่ 2จำเลย ป.พ.พ. ม. 572, ม. 680, ม. 681, ม. 115สัญญาเช่าซื้อต้องทำเป็นหนังสือลงลายมือชื่อคู่สัญญาทั้งสองฝ่าย ถ้าหากทำเป็นหนังสือลงลายมือชื่อผู้เช่าซื้อฝ่ายเดียวย่อมเป็นโมฆะ เจ้าของทรัพย์สินที่ให้เช่าซื้อจะฟ้องผู้เช่าซื้อให้รับผิดตามสัญญาหาได้ไม่ทำสัญญาค้ำประกันการเช่าซื้อซึ่งสัญญาเป็นโมฆะ ผู้ค้ำประกันไม่ต้องรับผิด เพราะการค้ำประกันจะมีได้แต่เฉพาะเพื่อหนี้อันสมบูรณ์โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 ได้ทำสัญญาเช่าซื้อเครื่องขยายเสียงเครื่องเล่นจานเสียง และลำโพงจากโจทก์โดยจำเลยที่ 2 เป็นผู้ค้ำประกัน จำเลยที่ 1 ผิดสัญญา ค้างชำระค่าเช่าซื้อ 5,107.50 บาท โจทก์ทวงถามจำเลยไม่ชำระ ขอให้บังคับจำเลยชำระเงินค่าเช่าซื้อที่ค้างชำระพร้อมดอกเบี้ยจำเลยต่อสู้ว่า สัญญาเช่าซื้อและค้ำประกันทำขึ้นฝ่ายเดียวโจทก์มิได้สนองรับเป็นโมฆะ จำเลยที่ 1 ยังไม่ได้รับเครื่องขยายเสียงที่เช่าซื้อ ไม่มีมูลหนี้ที่จำเลยจะต้องรับผิดทั้งจำเลยไม่ได้รับการบอกกล่าว และฟ้องก็เคลือบคลุมศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยชำระเงินค่าเช่าซื้อที่ค้างชำระพร้อมดอกเบี้ยแก่โจทก์ตามฟ้องจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า สัญญาเช่าซื้อทำไม่ถูกต้องตามกฎหมายเป็นโมฆะ โจทก์จะเรียกร้องให้จำเลยทั้งสองรับผิดไม่ได้ พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 572วรรคสอง บัญญัติว่า สัญญาเช่าซื้อนั้นถ้าไม่ทำเป็นหนังสือ ท่านว่าเป็นโมฆะสัญญาต้องประกอบด้วยสารสำคัญประการหนึ่ง คือต้องมีบุคคลสองฝ่ายเป็นคู่สัญญา การที่มาตรา 572 วรรคสองบัญญัติให้สัญญาเช่าซื้อต้องทำเป็นหนังสือ มิใช่เพียงให้มีหลักฐานเป็นหนังสือลงลายมือชื่อฝ่ายที่ต้องรับผิดสัญญาสำคัญเท่านั้น จึงมีความหมายว่า คู่สัญญาต้องได้ทำสัญญาเช่าซื้อกันเป็นหนังสือโดยลงลายมือชื่อคู่สัญญาทั้งสองฝ่าย ถ้าฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งมิได้ลงลายมือชื่อในสัญญาย่อมจะถือว่าฝ่ายนั้นทำหนังสือสัญญาดังกล่าวด้วยไม่ได้ จึงขาดสารสำคัญในอันที่จะต้องมีบุคคลสองฝ่ายเป็นคู่สัญญาตามแบบที่กฎหมายต้องการและเป็นโมฆะหนังสือสัญญาเช่าซื้อที่โจทก์ฟ้องลงลายมือชื่อจำเลยที่ 1 ในฐานะผู้เช่าแต่ผู้เดียว โจทก์หาได้ลงลายมือชื่อในฐานะผู้ให้เช่าด้วยไม่ สัญญาเช่าซื้อรายนี้จึงเป็นโมฆะตามมาตรา 572 วรรคสอง ดังวินิจฉัยแล้ว โจทก์จะฟ้องให้จำเลยที่ 1 รับผิดตามสัญญาไม่ได้แม้ว่าจำเลยที่ 1 จะรับทรัพย์ที่เช่าซื้อไปแล้วหรือไม่ หรือชำระค่าเช่าซื้อแล้วบางส่วนดังโจทก์กล่าวในฎีกาหรือไม่ก็ตามเมื่อสัญญาเช่าซื้อเป็นโมฆะ สัญญาค้ำประกันระหว่างโจทก์กับจำเลยที่ 2 จึงไม่อาจมีขึ้นได้ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 681 จำเลยที่ 2 ย่อมไม่ต้องรับผิดต่อโจทก์พิพากษายืน(โชค จารุจินดา-ชิต บุณยประภัศร-แถม สิริสาลี)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 ได้ทำสัญญาเช่าซื้อเครื่องขยายเสียงเครื่องเล่นจานเสียง และลำโพงจากโจทก์โดยจำเลยที่ 2 เป็นผู้ค้ำประกัน จำเลยที่ 1 ผิดสัญญา ค้างชำระค่าเช่าซื้อ 5,107.50 บาท โจทก์ทวงถามจำเลยไม่ชำระ ขอให้บังคับจำเลยชำระเงินค่าเช่าซื้อที่ค้างชำระพร้อมดอกเบี้ยจำเลยต่อสู้ว่า สัญญาเช่าซื้อและค้ำประกันทำขึ้นฝ่ายเดียวโจทก์มิได้สนองรับเป็นโมฆะ จำเลยที่ 1 ยังไม่ได้รับเครื่องขยายเสียงที่เช่าซื้อ ไม่มีมูลหนี้ที่จำเลยจะต้องรับผิดทั้งจำเลยไม่ได้รับการบอกกล่าว และฟ้องก็เคลือบคลุมศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยชำระเงินค่าเช่าซื้อที่ค้างชำระพร้อมดอกเบี้ยแก่โจทก์ตามฟ้องจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า สัญญาเช่าซื้อทำไม่ถูกต้องตามกฎหมายเป็นโมฆะ โจทก์จะเรียกร้องให้จำเลยทั้งสองรับผิดไม่ได้ พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 572วรรคสอง บัญญัติว่า สัญญาเช่าซื้อนั้นถ้าไม่ทำเป็นหนังสือ ท่านว่าเป็นโมฆะสัญญาต้องประกอบด้วยสารสำคัญประการหนึ่ง คือต้องมีบุคคลสองฝ่ายเป็นคู่สัญญา การที่มาตรา 572 วรรคสองบัญญัติให้สัญญาเช่าซื้อต้องทำเป็นหนังสือ มิใช่เพียงให้มีหลักฐานเป็นหนังสือลงลายมือชื่อฝ่ายที่ต้องรับผิดสัญญาสำคัญเท่านั้น จึงมีความหมายว่า คู่สัญญาต้องได้ทำสัญญาเช่าซื้อกันเป็นหนังสือโดยลงลายมือชื่อคู่สัญญาทั้งสองฝ่าย ถ้าฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งมิได้ลงลายมือชื่อในสัญญาย่อมจะถือว่าฝ่ายนั้นทำหนังสือสัญญาดังกล่าวด้วยไม่ได้ จึงขาดสารสำคัญในอันที่จะต้องมีบุคคลสองฝ่ายเป็นคู่สัญญาตามแบบที่กฎหมายต้องการและเป็นโมฆะหนังสือสัญญาเช่าซื้อที่โจทก์ฟ้องลงลายมือชื่อจำเลยที่ 1 ในฐานะผู้เช่าแต่ผู้เดียว โจทก์หาได้ลงลายมือชื่อในฐานะผู้ให้เช่าด้วยไม่ สัญญาเช่าซื้อรายนี้จึงเป็นโมฆะตามมาตรา 572 วรรคสอง ดังวินิจฉัยแล้ว โจทก์จะฟ้องให้จำเลยที่ 1 รับผิดตามสัญญาไม่ได้แม้ว่าจำเลยที่ 1 จะรับทรัพย์ที่เช่าซื้อไปแล้วหรือไม่ หรือชำระค่าเช่าซื้อแล้วบางส่วนดังโจทก์กล่าวในฎีกาหรือไม่ก็ตามเมื่อสัญญาเช่าซื้อเป็นโมฆะ สัญญาค้ำประกันระหว่างโจทก์กับจำเลยที่ 2 จึงไม่อาจมีขึ้นได้ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 681 จำเลยที่ 2 ย่อมไม่ต้องรับผิดต่อโจทก์พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1800/2511บริษัทเซ็นทรัลเทรดดิ้ง จำกัดโจทก์นายสุนัย รัตนวิจัย ที่ 1 นางนวลน้อย รัตนวิจัย ที่ 2จำเลย ป.พ.พ. ม. 572, ม. 680, ม. 681, ม. 115สัญญาเช่าซื้อต้องทำเป็นหนังสือลงลายมือชื่อคู่สัญญาทั้งสองฝ่าย ถ้าหากทำเป็นหนังสือลงลายมือชื่อผู้เช่าซื้อฝ่ายเดียวย่อมเป็นโมฆะ เจ้าของทรัพย์สินที่ให้เช่าซื้อจะฟ้องผู้เช่าซื้อให้รับผิดตามสัญญาหาได้ไม่ทำสัญญาค้ำประกันการเช่าซื้อซึ่งสัญญาเป็นโมฆะ ผู้ค้ำประกันไม่ต้องรับผิด เพราะการค้ำประกันจะมีได้แต่เฉพาะเพื่อหนี้อันสมบูรณ์โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 ได้ทำสัญญาเช่าซื้อเครื่องขยายเสียงเครื่องเล่นจานเสียง และลำโพงจากโจทก์โดยจำเลยที่ 2 เป็นผู้ค้ำประกัน จำเลยที่ 1 ผิดสัญญา ค้างชำระค่าเช่าซื้อ 5,107.50 บาท โจทก์ทวงถามจำเลยไม่ชำระ ขอให้บังคับจำเลยชำระเงินค่าเช่าซื้อที่ค้างชำระพร้อมดอกเบี้ยจำเลยต่อสู้ว่า สัญญาเช่าซื้อและค้ำประกันทำขึ้นฝ่ายเดียวโจทก์มิได้สนองรับเป็นโมฆะ จำเลยที่ 1 ยังไม่ได้รับเครื่องขยายเสียงที่เช่าซื้อ ไม่มีมูลหนี้ที่จำเลยจะต้องรับผิดทั้งจำเลยไม่ได้รับการบอกกล่าว และฟ้องก็เคลือบคลุมศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยชำระเงินค่าเช่าซื้อที่ค้างชำระพร้อมดอกเบี้ยแก่โจทก์ตามฟ้องจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า สัญญาเช่าซื้อทำไม่ถูกต้องตามกฎหมายเป็นโมฆะ โจทก์จะเรียกร้องให้จำเลยทั้งสองรับผิดไม่ได้ พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 572วรรคสอง บัญญัติว่า สัญญาเช่าซื้อนั้นถ้าไม่ทำเป็นหนังสือ ท่านว่าเป็นโมฆะสัญญาต้องประกอบด้วยสารสำคัญประการหนึ่ง คือต้องมีบุคคลสองฝ่ายเป็นคู่สัญญา การที่มาตรา 572 วรรคสองบัญญัติให้สัญญาเช่าซื้อต้องทำเป็นหนังสือ มิใช่เพียงให้มีหลักฐานเป็นหนังสือลงลายมือชื่อฝ่ายที่ต้องรับผิดสัญญาสำคัญเท่านั้น จึงมีความหมายว่า คู่สัญญาต้องได้ทำสัญญาเช่าซื้อกันเป็นหนังสือโดยลงลายมือชื่อคู่สัญญาทั้งสองฝ่าย ถ้าฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งมิได้ลงลายมือชื่อในสัญญาย่อมจะถือว่าฝ่ายนั้นทำหนังสือสัญญาดังกล่าวด้วยไม่ได้ จึงขาดสารสำคัญในอันที่จะต้องมีบุคคลสองฝ่ายเป็นคู่สัญญาตามแบบที่กฎหมายต้องการและเป็นโมฆะหนังสือสัญญาเช่าซื้อที่โจทก์ฟ้องลงลายมือชื่อจำเลยที่ 1 ในฐานะผู้เช่าแต่ผู้เดียว โจทก์หาได้ลงลายมือชื่อในฐานะผู้ให้เช่าด้วยไม่ สัญญาเช่าซื้อรายนี้จึงเป็นโมฆะตามมาตรา 572 วรรคสอง ดังวินิจฉัยแล้ว โจทก์จะฟ้องให้จำเลยที่ 1 รับผิดตามสัญญาไม่ได้แม้ว่าจำเลยที่ 1 จะรับทรัพย์ที่เช่าซื้อไปแล้วหรือไม่ หรือชำระค่าเช่าซื้อแล้วบางส่วนดังโจทก์กล่าวในฎีกาหรือไม่ก็ตามเมื่อสัญญาเช่าซื้อเป็นโมฆะ สัญญาค้ำประกันระหว่างโจทก์กับจำเลยที่ 2 จึงไม่อาจมีขึ้นได้ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 681 จำเลยที่ 2 ย่อมไม่ต้องรับผิดต่อโจทก์พิพากษายืน(โชค จารุจินดา-ชิต บุณยประภัศร-แถม สิริสาลี)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ