พระราชบัญญัติสุขาภิบาล (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2528พระราชบัญญัติ สุขาภิบาล (ฉบับที่ ๓) พ.ศ. ๒๕๒๘ภูมิพลอดุลยเดช ป.ร. ให้ไว้ ณ วันที่ ๑๔ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๒๘ เป็นปีที่ ๔๐ ในรัชกาลปัจจุบันพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้ประกาศว่า โดยที่เป็นการสมควรแก้ไขเพิ่มเติมกฎหมายว่าด้วยสุขาภิบาล จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ตราพระราชบัญญัติขึ้นไว้โดยคำแนะนำและยินยอมของรัฐสภา ดังต่อไปนี้มาตรา 1 มาตรา ๑ พระราชบัญญัตินี้เรียกว่า "พระราชบัญญัติสุขาภิบาล (ฉบับที่ ๓) พ.ศ. ๒๕๒๘"มาตรา 2 มาตรา ๒ พระราชบัญญัตินี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไปมาตรา 3 มาตรา ๓ ให้ยกเลิกความในมาตรา ๗ แห่งพระราชบัญญัติสุขาภิบาล พ.ศ. ๒๔๙๕ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน "มาตรา ๗ ให้มีคณะกรรมการสุขาภิบาลประกอบด้วย (๑) นายอำเภอหรือปลัดอำเภอผู้เป็นหัวหน้าประจำกิ่งอำเภอแห่งท้องที่ที่สุขาภิบาลนั้นตั้งอยู่ แล้วแต่กรณี (๒) ปลัดอำเภอแห่งอำเภอหรือกิ่งอำเภอที่สุขาภิบาลนั้นตั้งอยู่มาตรา 3 แล้วแต่กรณี ซึ่งผู้ว่าราชการจังหวัดแต่งตั้งขึ้นจำนวนหนึ่งคน (๓) กำนันแห่งตำบลซึ่งมีพื้นที่ส่วนหนึ่งส่วนใดหรือทั้งหมดของตำบลนั้นตั้งอยู่ในเขตสุขาภิบาล (๔) ผู้มีคุณสมบัติและไม่มีลักษณะต้องห้ามสำหรับผู้สมัครรับเลือกตั้งตามกฎหมายว่าด้วยการเลือกตั้งสมาชิกสภาเทศบาลมาตรา 3 ซึ่งราษฎรในเขตสุขาภิบาลนั้นเลือกตั้งขึ้นเก้าคน การเลือกตั้งกรรมการสุขาภิบาลตามความใน (๔) ให้ใช้วิธีการเลือกตั้งสมาชิกสภาเทศบาลตามกฎหมายว่าด้วยการเลือกตั้งสมาชิกสภาเทศบาลโดยอนุโลม"มาตรา 4 มาตรา ๔ ให้ยกเลิกความในมาตรา ๘ แห่งพระราชบัญญัติสุขาภิบาล พ.ศ. ๒๔๙๕ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน "มาตรา ๘ ให้นายอำเภอหรือปลัดอำเภอผู้เป็นหัวหน้าประจำกิ่งอำเภอแห่งท้องที่ที่สุขาภิบาลนั้นตั้งอยู่ แล้วแต่กรณี เป็นประธานกรรมการสุขาภิบาลโดยตำแหน่ง และให้มีรองประธานกรรมการสุขาภิบาลหนึ่งคนมาตรา 4 ซึ่งคณะกรรมการสุขาภิบาลได้ประชุมกันเลือกจากกรรมการตามมาตรา ๗ (๔) รองประธานกรรมการให้อยู่ในตำแหน่งได้คราวละหนึ่งปี นับแต่วันที่ได้รับเลือก"มาตรา 5 มาตรา ๕ ให้เพิ่มความต่อไปนี้เป็นมาตรา ๘ ทวิ แห่งพระราชบัญญัติสุขาภิบาล พ.ศ. ๒๔๙๕ "มาตรา ๘ ทวิ เมื่อสุขาภิบาลใดมีฐานะทางการคลังเพียงพอที่จะบริหารงานประจำของสุขาภิบาลได้ ให้กระทรวงมหาดไทยประกาศรายชื่อสุขาภิบาลนั้นในราชกิจจานุเบกษามาตรา 5 และให้นายอำเภอหรือปลัดอำเภอผู้เป็นหัวหน้าประจำกิ่งอำเภอพ้นจากตำแหน่งกรรมการสุขาภิบาลและประธานกรรมการสุขาภิบาลโดยให้ดำรงตำแหน่งที่ปรึกษาคณะกรรมการสุขาภิบาลแทนมาตรา 5 ให้นายอำเภอหรือปลัดอำเภอผู้เป็นหัวหน้าประจำกิ่งอำเภอดำเนินการให้คณะกรรมการสุขาภิบาลเลือกประธานกรรมการสุขาภิบาลหนึ่งคนจากกรรมการสุขาภิบาลตามมาตรา ๗ (๔) ให้แล้วเสร็จภายในสิบห้าวันนับแต่วันที่นายอำเภอหรือปลัดอำเภอผู้เป็นหัวหน้าประจำกิ่งอำเภอพ้นจากตำแหน่งมาตรา 5 ให้ประธานกรรมการสุขาภิบาลตามวรรคสองอยู่ในตำแหน่งได้เท่ากับวาระของกรรมการสุขาภิบาลตามมาตรา ๗ (๔) เหตุแห่งการพ้นจากตำแหน่งให้เป็นไปตามมาตรา ๑๐ โดยอนุโลม หลักเกณฑ์การพิจารณาฐานะการคลังของสุขาภิบาลตามวรรคหนึ่ง ให้เป็นไปตามระเบียบที่กระทรวงมหาดไทยกำหนด"มาตรา 6 มาตรา ๖ ให้ยกเลิกความในมาตรา ๙ แห่งพระราชบัญญัติสุขาภิบาล พ.ศ. ๒๔๙๕ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน "มาตรา ๙ กรรมการสุขาภิบาลตามความในมาตรา ๗ (๔) ให้อยู่ในตำแหน่งได้คราวละสี่ปี ถ้าตำแหน่งกรรมการดังกล่าวว่างลง เพราะเหตุอื่นนอกจากถึงคราวออกตามวาระ ให้เลือกตั้งกรรมการขึ้นแทนตำแหน่งที่ว่างภายในเก้าสิบวันมาตรา 6 แต่กรรมการที่เข้ามาแทนนั้นให้อยู่ในตำแหน่งได้เพียงเท่ากำหนดเวลาของผู้ซึ่งตนแทน ถ้าตำแหน่งกรรมการดังกล่าวในวรรคหนึ่งว่างลงก่อนถึงกำหนดออกตามวาระไม่เกินหนึ่งร้อยแปดสิบวันจะเลือกตั้งกรรมการขึ้นแทนตำแหน่งที่ว่างนั้นมิได้"มาตรา 7 มาตรา ๗ ให้ยกเลิกความในมาตรา ๑๐ แห่งพระราชบัญญัติสุขาภิบาล พ.ศ. ๒๔๙๕ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน "มาตรา ๑๐ กรรมการสุขาภิบาลตามความในมาตรา ๗ (๔) พ้นจากตำแหน่งเมื่อ (๑) ถึงคราวตามวาระ (๒) ตาย (๓) ลาออก โดยยื่นใบลาออกต่อผู้ว่าราชการจังหวัด (๔)มาตรา 7 ขาดคุณสมบัติหรือมีลักษณะต้องห้ามสำหรับผู้สมัครรับเลือกตั้งตามที่บัญญัติไว้ในกฎหมายว่าด้วยการเลือกตั้งสมาชิกสภาเทศบาล (๕) กรรมการสุขาภิบาลไม่น้อยกว่าสามในสี่ของจำนวนกรรมการทั้งหมดมีมติให้ออกโดยเห็นว่าเป็นผู้มีความประพฤติอันจะนำมาซึ่งความเสื่อมเสียแก่สุขาภิบาล ทั้งนี้ ให้มีผลตั้งแต่วันที่กรรมการมีมติมาตรา 7 หรือ (๖) ผู้ว่าราชการจังหวัดได้สอบสวนแล้วสั่งให้ออก โดยเห็นว่ามีความประพฤติในทางจะนำมาซึ่งความเสื่อมเสียเกียรติศักดิ์ของตำแหน่ง หรือเสื่อมเสียแก่สุขาภิบาล หรือราชการ ฝ่าฝืนต่อความสงบเรียบร้อย หรือสวัสดิภาพของประชาชนหรือไม่มาประชุมคณะกรรมการสุขาภิบาลสามครั้งติดต่อกัน โดยไม่มีเหตุผลอันสมควรมาตรา 7 การวินิจฉัยชี้ขาดตาม (๔) ให้ศาลแขวงหรือในกรณีที่ไม่มีศาลแขวง ก็ให้ศาลจังหวัดวินิจฉัยตามวิธีพิจารณาสำหรับศาลนั้น ๆ แต่การชี้ขาดของศาลดังกล่าวย่อมไม่กระทบกระทั่งการที่กรรมการนั้นได้ปฏิบัติหน้าที่ก่อนที่มีการชี้ขาด"มาตรา 8 มาตรา ๘ กรรมการสุขาภิบาลที่ได้รับเลือกตั้งจากราษฎรซึ่งอยู่ในตำแหน่งในวันที่พระราชบัญญัตินี้ประกาศในราชกิจจานุเบกษา ให้อยู่ในตำแหน่งต่อไปจนครบวาระมาตรา 9 มาตรา ๙ ให้เลือกตั้งกรรมการสุขาภิบาลเพิ่มให้ครบจำนวนตามที่บัญญัติไว้ในพระราชบัญญัตินี้ ภายในเก้าสิบวันนับแต่วันที่พระราชบัญญัตินี้ใช้บังคับ เว้นแต่ระยะเวลาของกรรมการสุขาภิบาลตามมาตรา ๘ เหลืออยู่ไม่ถึงหนึ่งร้อยแปดสิบวันมาตรา 9 ให้กรรมการสุขาภิบาลที่ได้รับเลือกตั้งตามวรรคหนึ่งอยู่ในตำแหน่งเพียงเท่ากำหนดเวลาที่เหลือของกรรมการสุขาภิบาลตามมาตรา ๘มาตรา 10 มาตรา ๑๐ ให้กระทรวงมหาดไทยออกระเบียบกำหนดหลักเกณฑ์การพิจารณาฐานะการคลังของสุขาภิบาลตามมาตรา ๘ ทวิ แห่งพระราชบัญญัติสุขาภิบาล พ.ศ. ๒๔๙๕ ภายในหนึ่งปีนับแต่วันที่พระราชบัญญัตินี้ใช้บังคับมาตรา 11 มาตรา ๑๑ ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยรักษาการตามพระราชบัญญัตินี้ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ พลเอก ประจวบ สุนทรางกูร รองนายกรัฐมนตรีหมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้พระราชบัญญัติฉบับนี้ คือ เนื่องจากเป็นการสมควรปรับปรุงโครงสร้างคณะกรรมการสุขาภิบาลตามพระราชบัญญัติสุขาภิบาล พ.ศ. ๒๔๙๕ โดยลดจำนวนข้าราชการประจำที่เป็นกรรมการสุขาภิบาลโดยตำแหน่งลงเหลือเท่าที่จำเป็น เพิ่มจำนวนกรรมการสุขาภิบาลที่ได้รับเลือกตั้งโดยตรงจากราษฎรให้มากขึ้นและเมื่อสุขาภิบาลใดมีฐานะการคลังซึ่งเพียงพอที่จะบริหารงานประจำของสุขาภิบาลได้ ให้มีการเลือกประธานกรรมการสุขาภิบาลจากกรรมการสุขาภิบาลที่มาจากการเลือกตั้ง ทั้งควรแก้ไขคุณสมบัติของผู้สมัครรับเลือกตั้งและวิธีการเลือกตั้งกรรมการสุขาภิบาลให้เหมาะสมกับสภาพการณ์ปัจจุบัน จึงจำเป็นต้องตราพระราชบัญญัตินี้ขึ้น