คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 42234หลักกฎหมาย: คูพิพาทเป็นเขตระหว่างที่ของโจทก์และจำเลย จึงต้องด้วยข้อสันนิษฐานตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1344 ว่าเจ้าของที่ดินทั้งสองข้างเป็นเจ้าของรวมกันเมื่อจำเลยอ้างว่าคูซึ่งเป็นเขตระหว่างที่โจทก์และจำเลยเป็นของจำเลยแต่ผู้เดียวจำเลยจึงมีหน้าที่นำสืบหักล้างข้อสันนิษฐานของกฎหมายคดีสองสำนวนนี้พิจารณารวมกัน โดยโจทก์ทั้งสองสำนวนฟ้องจำเลยคนเดียวกันว่า บุกรุกลำคูน้ำเข้ามาปักเสาและทำรั้วบนคันนาของโจทก์และทำรั้วอ้อมคูระบายน้ำเป็นการกีดขวางสิทธิการใช้น้ำของโจทก์ทำให้โจทก์ได้รับความเสียหาย ขอให้ศาลบังคับให้จำเลยถอนรั้วและทำคันนาของโจทก์ให้เป็นไปตามเดิมจำเลยต่อสู้ว่า คูน้ำสาธารณะไม่มี มีแต่คูเล็ก ๆ ของจำเลยขุดจำเลยปักเสากั้นรั้วในที่ดินของจำเลย ไม่ได้ละเมิดสิทธิโจทก์ ศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาว่า คดีโจทก์ฟังไม่ได้ว่าคูพิพาทเป็นคูน้ำสาธารณะคันนาพิพาทเป็นของจำเลย ให้ยกฟ้องโจทก์ โจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า คูพิพาทเป็นเขตระหว่างนาโจทก์กับจำเลย คูพิพาทจึงเป็นหมายเขตที่ดินของทั้งสองฝ่าย จึงต้องด้วยข้อสันนิษฐานไว้ก่อนว่า เจ้าของที่ดินทั้งสองข้างเป็นเจ้าของรวมกันตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1344 เมื่อจำเลยอ้างว่าเป็นคูที่จำเลยขุดในเขตนาของจำเลย เพื่อประโยชน์ของจำเลยแต่ผู้เดียว จำเลยจึงมีหน้าที่พิสูจน์ว่าเป็นความจริงดังที่จำเลยกล่าวอ้าง แต่ข้อนำสืบของจำเลยไม่สามารถหักล้างข้อสันนิษฐานของกฎหมายได้ คดีจึงฟังได้ว่าโจทก์ทั้งสองกับจำเลยเป็นเจ้าของคูพิพาทรวมกันคันคูทั้งสองฝั่งจึงต่างเป็นคันนาของแต่ละฝ่าย คันคูฝั่งข้างนาโจทก์จึงเป็นคันนาของโจทก์ทั้งสอง จำเลยไม่มีอำนาจที่จะปิดกั้นล้อมรั้วรุกล้ำลำคูและคันนาของโจทก์ จึงพิพากษากลับคำพิพากษาของศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ ให้จำเลยรื้อถอนรั้วออกไปจากลำคูและคันนาของโจทก์ทั้งสอง ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 313 - 314/2508นางเสน ขุนรินโจทก์นายโม้น ไทยเสนจำเลยนายขำ ทองสุขโจทก์นายโม้น ไทยเสนจำเลย ป.พ.พ. ม. 1344 ป.วิ.พ. ม. 84 คูพิพาทเป็นเขตระหว่างที่ของโจทก์และจำเลย จึงต้องด้วยข้อสันนิษฐานตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1344 ว่าเจ้าของที่ดินทั้งสองข้างเป็นเจ้าของรวมกันเมื่อจำเลยอ้างว่าคูซึ่งเป็นเขตระหว่างที่โจทก์และจำเลยเป็นของจำเลยแต่ผู้เดียวจำเลยจึงมีหน้าที่นำสืบหักล้างข้อสันนิษฐานของกฎหมายคดีสองสำนวนนี้พิจารณารวมกัน โดยโจทก์ทั้งสองสำนวนฟ้องจำเลยคนเดียวกันว่า บุกรุกลำคูน้ำเข้ามาปักเสาและทำรั้วบนคันนาของโจทก์และทำรั้วอ้อมคูระบายน้ำเป็นการกีดขวางสิทธิการใช้น้ำของโจทก์ทำให้โจทก์ได้รับความเสียหาย ขอให้ศาลบังคับให้จำเลยถอนรั้วและทำคันนาของโจทก์ให้เป็นไปตามเดิมจำเลยต่อสู้ว่า คูน้ำสาธารณะไม่มี มีแต่คูเล็ก ๆ ของจำเลยขุดจำเลยปักเสากั้นรั้วในที่ดินของจำเลย ไม่ได้ละเมิดสิทธิโจทก์ ศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาว่า คดีโจทก์ฟังไม่ได้ว่าคูพิพาทเป็นคูน้ำสาธารณะคันนาพิพาทเป็นของจำเลย ให้ยกฟ้องโจทก์ โจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า คูพิพาทเป็นเขตระหว่างนาโจทก์กับจำเลย คูพิพาทจึงเป็นหมายเขตที่ดินของทั้งสองฝ่าย จึงต้องด้วยข้อสันนิษฐานไว้ก่อนว่า เจ้าของที่ดินทั้งสองข้างเป็นเจ้าของรวมกันตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1344 เมื่อจำเลยอ้างว่าเป็นคูที่จำเลยขุดในเขตนาของจำเลย เพื่อประโยชน์ของจำเลยแต่ผู้เดียว จำเลยจึงมีหน้าที่พิสูจน์ว่าเป็นความจริงดังที่จำเลยกล่าวอ้าง แต่ข้อนำสืบของจำเลยไม่สามารถหักล้างข้อสันนิษฐานของกฎหมายได้ คดีจึงฟังได้ว่าโจทก์ทั้งสองกับจำเลยเป็นเจ้าของคูพิพาทรวมกันคันคูทั้งสองฝั่งจึงต่างเป็นคันนาของแต่ละฝ่าย คันคูฝั่งข้างนาโจทก์จึงเป็นคันนาของโจทก์ทั้งสอง จำเลยไม่มีอำนาจที่จะปิดกั้นล้อมรั้วรุกล้ำลำคูและคันนาของโจทก์ จึงพิพากษากลับคำพิพากษาของศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ ให้จำเลยรื้อถอนรั้วออกไปจากลำคูและคันนาของโจทก์ทั้งสอง(กิตติ สีหนนทน์-ประกอบ หุตะสิงห์-พร สุขารมณ์)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: คดีสองสำนวนนี้พิจารณารวมกัน โดยโจทก์ทั้งสองสำนวนฟ้องจำเลยคนเดียวกันว่า บุกรุกลำคูน้ำเข้ามาปักเสาและทำรั้วบนคันนาของโจทก์และทำรั้วอ้อมคูระบายน้ำเป็นการกีดขวางสิทธิการใช้น้ำของโจทก์ทำให้โจทก์ได้รับความเสียหาย ขอให้ศาลบังคับให้จำเลยถอนรั้วและทำคันนาของโจทก์ให้เป็นไปตามเดิมจำเลยต่อสู้ว่า คูน้ำสาธารณะไม่มี มีแต่คูเล็ก ๆ ของจำเลยขุดจำเลยปักเสากั้นรั้วในที่ดินของจำเลย ไม่ได้ละเมิดสิทธิโจทก์ ศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาว่า คดีโจทก์ฟังไม่ได้ว่าคูพิพาทเป็นคูน้ำสาธารณะคันนาพิพาทเป็นของจำเลย ให้ยกฟ้องโจทก์ โจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า คูพิพาทเป็นเขตระหว่างนาโจทก์กับจำเลย คูพิพาทจึงเป็นหมายเขตที่ดินของทั้งสองฝ่าย จึงต้องด้วยข้อสันนิษฐานไว้ก่อนว่า เจ้าของที่ดินทั้งสองข้างเป็นเจ้าของรวมกันตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1344 เมื่อจำเลยอ้างว่าเป็นคูที่จำเลยขุดในเขตนาของจำเลย เพื่อประโยชน์ของจำเลยแต่ผู้เดียว จำเลยจึงมีหน้าที่พิสูจน์ว่าเป็นความจริงดังที่จำเลยกล่าวอ้าง แต่ข้อนำสืบของจำเลยไม่สามารถหักล้างข้อสันนิษฐานของกฎหมายได้ คดีจึงฟังได้ว่าโจทก์ทั้งสองกับจำเลยเป็นเจ้าของคูพิพาทรวมกันคันคูทั้งสองฝั่งจึงต่างเป็นคันนาของแต่ละฝ่าย คันคูฝั่งข้างนาโจทก์จึงเป็นคันนาของโจทก์ทั้งสอง จำเลยไม่มีอำนาจที่จะปิดกั้นล้อมรั้วรุกล้ำลำคูและคันนาของโจทก์ จึงพิพากษากลับคำพิพากษาของศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ ให้จำเลยรื้อถอนรั้วออกไปจากลำคูและคันนาของโจทก์ทั้งสอง ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 313 - 314/2508นางเสน ขุนรินโจทก์นายโม้น ไทยเสนจำเลยนายขำ ทองสุขโจทก์นายโม้น ไทยเสนจำเลย ป.พ.พ. ม. 1344 ป.วิ.พ. ม. 84 คูพิพาทเป็นเขตระหว่างที่ของโจทก์และจำเลย จึงต้องด้วยข้อสันนิษฐานตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1344 ว่าเจ้าของที่ดินทั้งสองข้างเป็นเจ้าของรวมกันเมื่อจำเลยอ้างว่าคูซึ่งเป็นเขตระหว่างที่โจทก์และจำเลยเป็นของจำเลยแต่ผู้เดียวจำเลยจึงมีหน้าที่นำสืบหักล้างข้อสันนิษฐานของกฎหมายคดีสองสำนวนนี้พิจารณารวมกัน โดยโจทก์ทั้งสองสำนวนฟ้องจำเลยคนเดียวกันว่า บุกรุกลำคูน้ำเข้ามาปักเสาและทำรั้วบนคันนาของโจทก์และทำรั้วอ้อมคูระบายน้ำเป็นการกีดขวางสิทธิการใช้น้ำของโจทก์ทำให้โจทก์ได้รับความเสียหาย ขอให้ศาลบังคับให้จำเลยถอนรั้วและทำคันนาของโจทก์ให้เป็นไปตามเดิมจำเลยต่อสู้ว่า คูน้ำสาธารณะไม่มี มีแต่คูเล็ก ๆ ของจำเลยขุดจำเลยปักเสากั้นรั้วในที่ดินของจำเลย ไม่ได้ละเมิดสิทธิโจทก์ ศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาว่า คดีโจทก์ฟังไม่ได้ว่าคูพิพาทเป็นคูน้ำสาธารณะคันนาพิพาทเป็นของจำเลย ให้ยกฟ้องโจทก์ โจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า คูพิพาทเป็นเขตระหว่างนาโจทก์กับจำเลย คูพิพาทจึงเป็นหมายเขตที่ดินของทั้งสองฝ่าย จึงต้องด้วยข้อสันนิษฐานไว้ก่อนว่า เจ้าของที่ดินทั้งสองข้างเป็นเจ้าของรวมกันตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1344 เมื่อจำเลยอ้างว่าเป็นคูที่จำเลยขุดในเขตนาของจำเลย เพื่อประโยชน์ของจำเลยแต่ผู้เดียว จำเลยจึงมีหน้าที่พิสูจน์ว่าเป็นความจริงดังที่จำเลยกล่าวอ้าง แต่ข้อนำสืบของจำเลยไม่สามารถหักล้างข้อสันนิษฐานของกฎหมายได้ คดีจึงฟังได้ว่าโจทก์ทั้งสองกับจำเลยเป็นเจ้าของคูพิพาทรวมกันคันคูทั้งสองฝั่งจึงต่างเป็นคันนาของแต่ละฝ่าย คันคูฝั่งข้างนาโจทก์จึงเป็นคันนาของโจทก์ทั้งสอง จำเลยไม่มีอำนาจที่จะปิดกั้นล้อมรั้วรุกล้ำลำคูและคันนาของโจทก์ จึงพิพากษากลับคำพิพากษาของศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ ให้จำเลยรื้อถอนรั้วออกไปจากลำคูและคันนาของโจทก์ทั้งสอง(กิตติ สีหนนทน์-ประกอบ หุตะสิงห์-พร สุขารมณ์)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ