คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1083/2494หลักกฎหมาย: ลำรางน้ำในนาแปลงหนึ่งตกเป็นภาระจำยอมแก่นาข้างเคียงอยู่ก่อนแล้ว เมื่อมีผู้ซื้อนาที่มีลำรางน้ำนั้นในภายหลังผู้ซื้อถมลำรางนั้นเสียเมื่อรับโอนนาแปลงนั้น ย่อมแสดงว่า ผู้ซื้อมิได้กระทำโดยสุจริต ฉะนั้นจะอ้าง ป.ม.แพ่ง ฯ มาตรา 1299 หรือ 1300 มาใช้เป็นคุณแก่ผู้ซื้อไม่ได้ เจ้าของนาข้างเคียงย่อมฟ้องผู้ซื้อขุดเปิดให้เป็นทางน้ำคงคืนตามสภาพเดิมได้โจทก์ฟ้องหาว่า จำเลยปิดกั้นทางน้ำ ซึ่งได้ใช้ประโยชน์มาประมาณ ๒๐ ปีแล้ว ทำให้โจทก์ไม่สามารถรับประโยชน์จากทางน้ำนี้ จึงขอให้แสดงว่าที่นาของจำเลยเฉพาะที่เป็นทางน้ำตกอยู่ในภาระจำยอม ให้จำเลยขุดเปิดให้เป็นทางน้ำคงคืนตามสภาพเดิม ศาลแพ่งพิพากษาให้ทางน้ำรายพิพาทตกอยู่ในภาระจำยอม ให้จำเลยจัดการขุดเบิกให้เป็นทางน้ำคงคืนตามสภาพเดิม ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยฎีกาว่า ซื้อที่นาโดยสุจริตเสียค่าตอบแทนและได้จดทะเบียนสิทธิแล้ว โจทก์หรือใครอื่นจะยกสิทธิใด ๆ มาเป็นข้อต่อสู้กับจำเลยหาได้ไม่ ศาลฎีกาเห็นว่า การที่จำเลยเพิ่งมาถมคูเพื่อรับโอนที่แปลงนี้ ย่อมแสดงอยู่ว่าจำเลยมิได้กระทำโดยสุจริตเพราะปรากฎว่าลำคูนี้มีมาก่อนจำเลยซื้อที่แล้ว ฉะนั้นจำเลยจะยก ป.ม.แพ่งฯ มาตรา ๑๒๙๙ หรือ ๑๓๐๐ มาใช้เป็นคุณแก่จำเลยมิได้ พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1083/2494นางสาระภี โสภาพฤกษ์โจทก์นายบุตร หนูชูเชื้อที่ 1, นางแหวน หนูชูเชื้อที่ 2จำเลย ป.พ.พ. ม. 1299, ม. 1300, ม. 1336, ม. 1387, ม. 1390ลำรางน้ำในนาแปลงหนึ่งตกเป็นภาระจำยอมแก่นาข้างเคียงอยู่ก่อนแล้ว เมื่อมีผู้ซื้อนาที่มีลำรางน้ำนั้นในภายหลังผู้ซื้อถมลำรางนั้นเสียเมื่อรับโอนนาแปลงนั้น ย่อมแสดงว่า ผู้ซื้อมิได้กระทำโดยสุจริต ฉะนั้นจะอ้าง ป.ม.แพ่ง ฯ มาตรา 1299 หรือ 1300 มาใช้เป็นคุณแก่ผู้ซื้อไม่ได้ เจ้าของนาข้างเคียงย่อมฟ้องผู้ซื้อขุดเปิดให้เป็นทางน้ำคงคืนตามสภาพเดิมได้โจทก์ฟ้องหาว่า จำเลยปิดกั้นทางน้ำ ซึ่งได้ใช้ประโยชน์มาประมาณ ๒๐ ปีแล้ว ทำให้โจทก์ไม่สามารถรับประโยชน์จากทางน้ำนี้ จึงขอให้แสดงว่าที่นาของจำเลยเฉพาะที่เป็นทางน้ำตกอยู่ในภาระจำยอม ให้จำเลยขุดเปิดให้เป็นทางน้ำคงคืนตามสภาพเดิม ศาลแพ่งพิพากษาให้ทางน้ำรายพิพาทตกอยู่ในภาระจำยอม ให้จำเลยจัดการขุดเบิกให้เป็นทางน้ำคงคืนตามสภาพเดิม ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยฎีกาว่า ซื้อที่นาโดยสุจริตเสียค่าตอบแทนและได้จดทะเบียนสิทธิแล้ว โจทก์หรือใครอื่นจะยกสิทธิใด ๆ มาเป็นข้อต่อสู้กับจำเลยหาได้ไม่ ศาลฎีกาเห็นว่า การที่จำเลยเพิ่งมาถมคูเพื่อรับโอนที่แปลงนี้ ย่อมแสดงอยู่ว่าจำเลยมิได้กระทำโดยสุจริตเพราะปรากฎว่าลำคูนี้มีมาก่อนจำเลยซื้อที่แล้ว ฉะนั้นจำเลยจะยก ป.ม.แพ่งฯ มาตรา ๑๒๙๙ หรือ ๑๓๐๐ มาใช้เป็นคุณแก่จำเลยมิได้ พิพากษายืน(ธรรมบัณฑิต-นนทปัญญา-นนทปัญญา)ศาลแพ่ง - นายเชื้อ คงคากุลศาลอุทธรณ์ - หลวงสารรักษ์ประนาทแหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องหาว่า จำเลยปิดกั้นทางน้ำ ซึ่งได้ใช้ประโยชน์มาประมาณ ๒๐ ปีแล้ว ทำให้โจทก์ไม่สามารถรับประโยชน์จากทางน้ำนี้ จึงขอให้แสดงว่าที่นาของจำเลยเฉพาะที่เป็นทางน้ำตกอยู่ในภาระจำยอม ให้จำเลยขุดเปิดให้เป็นทางน้ำคงคืนตามสภาพเดิม ศาลแพ่งพิพากษาให้ทางน้ำรายพิพาทตกอยู่ในภาระจำยอม ให้จำเลยจัดการขุดเบิกให้เป็นทางน้ำคงคืนตามสภาพเดิม ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยฎีกาว่า ซื้อที่นาโดยสุจริตเสียค่าตอบแทนและได้จดทะเบียนสิทธิแล้ว โจทก์หรือใครอื่นจะยกสิทธิใด ๆ มาเป็นข้อต่อสู้กับจำเลยหาได้ไม่ ศาลฎีกาเห็นว่า การที่จำเลยเพิ่งมาถมคูเพื่อรับโอนที่แปลงนี้ ย่อมแสดงอยู่ว่าจำเลยมิได้กระทำโดยสุจริตเพราะปรากฎว่าลำคูนี้มีมาก่อนจำเลยซื้อที่แล้ว ฉะนั้นจำเลยจะยก ป.ม.แพ่งฯ มาตรา ๑๒๙๙ หรือ ๑๓๐๐ มาใช้เป็นคุณแก่จำเลยมิได้ พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1083/2494นางสาระภี โสภาพฤกษ์โจทก์นายบุตร หนูชูเชื้อที่ 1, นางแหวน หนูชูเชื้อที่ 2จำเลย ป.พ.พ. ม. 1299, ม. 1300, ม. 1336, ม. 1387, ม. 1390ลำรางน้ำในนาแปลงหนึ่งตกเป็นภาระจำยอมแก่นาข้างเคียงอยู่ก่อนแล้ว เมื่อมีผู้ซื้อนาที่มีลำรางน้ำนั้นในภายหลังผู้ซื้อถมลำรางนั้นเสียเมื่อรับโอนนาแปลงนั้น ย่อมแสดงว่า ผู้ซื้อมิได้กระทำโดยสุจริต ฉะนั้นจะอ้าง ป.ม.แพ่ง ฯ มาตรา 1299 หรือ 1300 มาใช้เป็นคุณแก่ผู้ซื้อไม่ได้ เจ้าของนาข้างเคียงย่อมฟ้องผู้ซื้อขุดเปิดให้เป็นทางน้ำคงคืนตามสภาพเดิมได้โจทก์ฟ้องหาว่า จำเลยปิดกั้นทางน้ำ ซึ่งได้ใช้ประโยชน์มาประมาณ ๒๐ ปีแล้ว ทำให้โจทก์ไม่สามารถรับประโยชน์จากทางน้ำนี้ จึงขอให้แสดงว่าที่นาของจำเลยเฉพาะที่เป็นทางน้ำตกอยู่ในภาระจำยอม ให้จำเลยขุดเปิดให้เป็นทางน้ำคงคืนตามสภาพเดิม ศาลแพ่งพิพากษาให้ทางน้ำรายพิพาทตกอยู่ในภาระจำยอม ให้จำเลยจัดการขุดเบิกให้เป็นทางน้ำคงคืนตามสภาพเดิม ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยฎีกาว่า ซื้อที่นาโดยสุจริตเสียค่าตอบแทนและได้จดทะเบียนสิทธิแล้ว โจทก์หรือใครอื่นจะยกสิทธิใด ๆ มาเป็นข้อต่อสู้กับจำเลยหาได้ไม่ ศาลฎีกาเห็นว่า การที่จำเลยเพิ่งมาถมคูเพื่อรับโอนที่แปลงนี้ ย่อมแสดงอยู่ว่าจำเลยมิได้กระทำโดยสุจริตเพราะปรากฎว่าลำคูนี้มีมาก่อนจำเลยซื้อที่แล้ว ฉะนั้นจำเลยจะยก ป.ม.แพ่งฯ มาตรา ๑๒๙๙ หรือ ๑๓๐๐ มาใช้เป็นคุณแก่จำเลยมิได้ พิพากษายืน(ธรรมบัณฑิต-นนทปัญญา-นนทปัญญา)ศาลแพ่ง - นายเชื้อ คงคากุลศาลอุทธรณ์ - หลวงสารรักษ์ประนาทแหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ