คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 668/2499หลักกฎหมาย: คดีมรดกต้องฟ้องภายใน 1 ปี นับแต่วันเจ้ามรดกตายหรือนับแต่เมื่อทายาทโดยธรรมได้รู้หรือควรจะได้รู้ถึงความตายของเจ้ามรดกตามมาตรา1754 โจทก์เป็นสามีผู้ตายเจ้ามรดก. เวลาเจ้ามรดกตายโจทก์ก็รู้และนับแต่วันตายมาถึงวันฟ้องเป็นเวลาเกิน 1 ปีแล้วทั้งมรดกที่พิพาทกันโจทก์ก็มิได้เป็นผู้ครอบครองร่วมกับจำเลย(มารดาผู้ตาย)เช่นนี้ โจทก์จะอ้างว่าโจทก์ถูกปิดบังทรัพย์โจทก์เพียงทราบว่าผู้ตายมีทรัพย์มรดกอยู่เมื่อระยะภายใน 1 ปีนี้เองอายุความตาม มาตรา 1754 ไม่บังคับถึงนั้นไม่ได้โจทก์ฟ้องว่าที่ดินโฉนดที่ 2773 พร้อมด้วยสิ่งปลูกสร้างเป็นของนางเลื่อนภรรยาโจทก์มีกรรมสิทธิ์ร่วมกับจำเลยที่ 2 และ น.ส.สอาดน.ส.เป้า นางทองสุข บัดนี้นางเลื่อนตายแล้วแบ่งเป็นมรดกของนางเลื่อนควรได้เนื้อที่ 36วาพร้อมด้วยสิ่งปลูกสร้างคิดเป็นเงิน 29,000 บาท ซึ่งจำเลยทั้งสองเป็นผู้เก็บรักษาโฉนดไว้มิได้แบ่งให้โจทก์ ทั้งได้ปกปิดมิได้แจ้งให้โจทก์ทราบว่ามีทรัพย์นี้อยู่ โดยจำเลยสมคบกันไปยื่นคำร้องขอรับมรดกของนางเลื่อนซึ่งโจทก์ไม่อาจทราบได้ ขอให้พิพากษาทำลายการโอนรับมรดกที่พิพาทพร้อมด้วยสิ่งปลูกสร้างเฉพาะส่วนของนางเลื่อนโดยให้โจทก์มีสิทธิรับมรดกจำเลยทั้งสองต่อสู้ว่าที่พิพาทไม่ได้ยกให้ใครจำเลยมิได้ปิดบังทรัพย์พิพาทมีทะเบียนอันเป็นเอกสารมหาชนใคร ๆ ขอตรวจดูได้อนึ่งการปิดบังมรดกจะยกขึ้นกล่าวหากันได้ก็เฉพาะเรื่องตัดสิทธิมรดกเท่านั้นที่โจทก์ฟ้องหาใช่กรณีเช่นนี้ไม่ และตัดฟ้องว่าฟ้องโจทก์ขาดอายุความมรดกแล้ว นอกจากนี้จำเลยยังต่อสู้อื่น ๆ อีกหลายประการคู่ความแถลงรับกันว่าที่โจทก์ว่าจำเลยเคยแบ่งทรัพย์มรดกนางเลื่อนให้แก่โจทก์นั้นหาได้ทำสัญญาตกลงเป็นลายลักษณ์อักษรไม่ศาลแพ่งเห็นว่าคดีโจทก์ขาดอายุความตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1754 แล้ว ฯลฯ พิพากษายกฟ้องโจทก์จำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์จำเลยฎีกาศาลฎีกาเห็นว่าข้อที่โจทก์ว่าโจทก์ไม่รู้ว่านางเลื่อนมีชื่อถือกรรมสิทธิ์ในที่พิพาทและสิ่งปลูกสร้าง จำเลยจะยกเอาอายุความมรดก 1 ปี ขึ้นต่อสู้ตัดฟ้องโจทก์ไม่ได้นั้น เห็นว่าที่พิพาทและสิ่งปลูกสร้างโจทก์มิได้ครอบครองร่วมกับจำเลย โจทก์จึงต้องฟ้องคดีมรดกภายใน 1 ปีนับแต่วันเจ้ามรดกตายหรือนับแต่เมื่อทายาทโดยธรรมได้รู้หรือควรจะได้รู้ถึงความตายของเจ้ามรดกตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1754 เมื่อได้ความว่าโจทก์ได้รู้ถึงความตายของเจ้ามรดก (นางเลื่อน) นับมาถึงวันฟ้องเป็นเวลาเกิน 1 ปี แล้วคดีโจทก์จึงขาดอายุความพิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 668/2499นายวรพงษ์ โอลานสมบัติโจทก์พระยาประสาทพิธีการ ที่ 1 คุณหญิงสมบุญ เหมะทัต ที่ 2จำเลย ป.พ.พ. ม. 1754คดีมรดกต้องฟ้องภายใน 1 ปี นับแต่วันเจ้ามรดกตายหรือนับแต่เมื่อทายาทโดยธรรมได้รู้หรือควรจะได้รู้ถึงความตายของเจ้ามรดกตามมาตรา1754 โจทก์เป็นสามีผู้ตายเจ้ามรดก. เวลาเจ้ามรดกตายโจทก์ก็รู้และนับแต่วันตายมาถึงวันฟ้องเป็นเวลาเกิน 1 ปีแล้วทั้งมรดกที่พิพาทกันโจทก์ก็มิได้เป็นผู้ครอบครองร่วมกับจำเลย(มารดาผู้ตาย)เช่นนี้ โจทก์จะอ้างว่าโจทก์ถูกปิดบังทรัพย์โจทก์เพียงทราบว่าผู้ตายมีทรัพย์มรดกอยู่เมื่อระยะภายใน 1 ปีนี้เองอายุความตาม มาตรา 1754 ไม่บังคับถึงนั้นไม่ได้โจทก์ฟ้องว่าที่ดินโฉนดที่ 2773 พร้อมด้วยสิ่งปลูกสร้างเป็นของนางเลื่อนภรรยาโจทก์มีกรรมสิทธิ์ร่วมกับจำเลยที่ 2 และ น.ส.สอาดน.ส.เป้า นางทองสุข บัดนี้นางเลื่อนตายแล้วแบ่งเป็นมรดกของนางเลื่อนควรได้เนื้อที่ 36วาพร้อมด้วยสิ่งปลูกสร้างคิดเป็นเงิน 29,000 บาท ซึ่งจำเลยทั้งสองเป็นผู้เก็บรักษาโฉนดไว้มิได้แบ่งให้โจทก์ ทั้งได้ปกปิดมิได้แจ้งให้โจทก์ทราบว่ามีทรัพย์นี้อยู่ โดยจำเลยสมคบกันไปยื่นคำร้องขอรับมรดกของนางเลื่อนซึ่งโจทก์ไม่อาจทราบได้ ขอให้พิพากษาทำลายการโอนรับมรดกที่พิพาทพร้อมด้วยสิ่งปลูกสร้างเฉพาะส่วนของนางเลื่อนโดยให้โจทก์มีสิทธิรับมรดกจำเลยทั้งสองต่อสู้ว่าที่พิพาทไม่ได้ยกให้ใครจำเลยมิได้ปิดบังทรัพย์พิพาทมีทะเบียนอันเป็นเอกสารมหาชนใคร ๆ ขอตรวจดูได้อนึ่งการปิดบังมรดกจะยกขึ้นกล่าวหากันได้ก็เฉพาะเรื่องตัดสิทธิมรดกเท่านั้นที่โจทก์ฟ้องหาใช่กรณีเช่นนี้ไม่ และตัดฟ้องว่าฟ้องโจทก์ขาดอายุความมรดกแล้ว นอกจากนี้จำเลยยังต่อสู้อื่น ๆ อีกหลายประการคู่ความแถลงรับกันว่าที่โจทก์ว่าจำเลยเคยแบ่งทรัพย์มรดกนางเลื่อนให้แก่โจทก์นั้นหาได้ทำสัญญาตกลงเป็นลายลักษณ์อักษรไม่ศาลแพ่งเห็นว่าคดีโจทก์ขาดอายุความตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1754 แล้ว ฯลฯ พิพากษายกฟ้องโจทก์จำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์จำเลยฎีกาศาลฎีกาเห็นว่าข้อที่โจทก์ว่าโจทก์ไม่รู้ว่านางเลื่อนมีชื่อถือกรรมสิทธิ์ในที่พิพาทและสิ่งปลูกสร้าง จำเลยจะยกเอาอายุความมรดก 1 ปี ขึ้นต่อสู้ตัดฟ้องโจทก์ไม่ได้นั้น เห็นว่าที่พิพาทและสิ่งปลูกสร้างโจทก์มิได้ครอบครองร่วมกับจำเลย โจทก์จึงต้องฟ้องคดีมรดกภายใน 1 ปีนับแต่วันเจ้ามรดกตายหรือนับแต่เมื่อทายาทโดยธรรมได้รู้หรือควรจะได้รู้ถึงความตายของเจ้ามรดกตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1754 เมื่อได้ความว่าโจทก์ได้รู้ถึงความตายของเจ้ามรดก (นางเลื่อน) นับมาถึงวันฟ้องเป็นเวลาเกิน 1 ปี แล้วคดีโจทก์จึงขาดอายุความพิพากษายืน(พิบูลย์ไอศวรรย์-มนูภันย์วิมลสาร-ประศาสน์วินิจฉัย)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่าที่ดินโฉนดที่ 2773 พร้อมด้วยสิ่งปลูกสร้างเป็นของนางเลื่อนภรรยาโจทก์มีกรรมสิทธิ์ร่วมกับจำเลยที่ 2 และ น.ส.สอาดน.ส.เป้า นางทองสุข บัดนี้นางเลื่อนตายแล้วแบ่งเป็นมรดกของนางเลื่อนควรได้เนื้อที่ 36วาพร้อมด้วยสิ่งปลูกสร้างคิดเป็นเงิน 29,000 บาท ซึ่งจำเลยทั้งสองเป็นผู้เก็บรักษาโฉนดไว้มิได้แบ่งให้โจทก์ ทั้งได้ปกปิดมิได้แจ้งให้โจทก์ทราบว่ามีทรัพย์นี้อยู่ โดยจำเลยสมคบกันไปยื่นคำร้องขอรับมรดกของนางเลื่อนซึ่งโจทก์ไม่อาจทราบได้ ขอให้พิพากษาทำลายการโอนรับมรดกที่พิพาทพร้อมด้วยสิ่งปลูกสร้างเฉพาะส่วนของนางเลื่อนโดยให้โจทก์มีสิทธิรับมรดกจำเลยทั้งสองต่อสู้ว่าที่พิพาทไม่ได้ยกให้ใครจำเลยมิได้ปิดบังทรัพย์พิพาทมีทะเบียนอันเป็นเอกสารมหาชนใคร ๆ ขอตรวจดูได้อนึ่งการปิดบังมรดกจะยกขึ้นกล่าวหากันได้ก็เฉพาะเรื่องตัดสิทธิมรดกเท่านั้นที่โจทก์ฟ้องหาใช่กรณีเช่นนี้ไม่ และตัดฟ้องว่าฟ้องโจทก์ขาดอายุความมรดกแล้ว นอกจากนี้จำเลยยังต่อสู้อื่น ๆ อีกหลายประการคู่ความแถลงรับกันว่าที่โจทก์ว่าจำเลยเคยแบ่งทรัพย์มรดกนางเลื่อนให้แก่โจทก์นั้นหาได้ทำสัญญาตกลงเป็นลายลักษณ์อักษรไม่ศาลแพ่งเห็นว่าคดีโจทก์ขาดอายุความตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1754 แล้ว ฯลฯ พิพากษายกฟ้องโจทก์จำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์จำเลยฎีกาศาลฎีกาเห็นว่าข้อที่โจทก์ว่าโจทก์ไม่รู้ว่านางเลื่อนมีชื่อถือกรรมสิทธิ์ในที่พิพาทและสิ่งปลูกสร้าง จำเลยจะยกเอาอายุความมรดก 1 ปี ขึ้นต่อสู้ตัดฟ้องโจทก์ไม่ได้นั้น เห็นว่าที่พิพาทและสิ่งปลูกสร้างโจทก์มิได้ครอบครองร่วมกับจำเลย โจทก์จึงต้องฟ้องคดีมรดกภายใน 1 ปีนับแต่วันเจ้ามรดกตายหรือนับแต่เมื่อทายาทโดยธรรมได้รู้หรือควรจะได้รู้ถึงความตายของเจ้ามรดกตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1754 เมื่อได้ความว่าโจทก์ได้รู้ถึงความตายของเจ้ามรดก (นางเลื่อน) นับมาถึงวันฟ้องเป็นเวลาเกิน 1 ปี แล้วคดีโจทก์จึงขาดอายุความพิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 668/2499นายวรพงษ์ โอลานสมบัติโจทก์พระยาประสาทพิธีการ ที่ 1 คุณหญิงสมบุญ เหมะทัต ที่ 2จำเลย ป.พ.พ. ม. 1754คดีมรดกต้องฟ้องภายใน 1 ปี นับแต่วันเจ้ามรดกตายหรือนับแต่เมื่อทายาทโดยธรรมได้รู้หรือควรจะได้รู้ถึงความตายของเจ้ามรดกตามมาตรา1754 โจทก์เป็นสามีผู้ตายเจ้ามรดก. เวลาเจ้ามรดกตายโจทก์ก็รู้และนับแต่วันตายมาถึงวันฟ้องเป็นเวลาเกิน 1 ปีแล้วทั้งมรดกที่พิพาทกันโจทก์ก็มิได้เป็นผู้ครอบครองร่วมกับจำเลย(มารดาผู้ตาย)เช่นนี้ โจทก์จะอ้างว่าโจทก์ถูกปิดบังทรัพย์โจทก์เพียงทราบว่าผู้ตายมีทรัพย์มรดกอยู่เมื่อระยะภายใน 1 ปีนี้เองอายุความตาม มาตรา 1754 ไม่บังคับถึงนั้นไม่ได้โจทก์ฟ้องว่าที่ดินโฉนดที่ 2773 พร้อมด้วยสิ่งปลูกสร้างเป็นของนางเลื่อนภรรยาโจทก์มีกรรมสิทธิ์ร่วมกับจำเลยที่ 2 และ น.ส.สอาดน.ส.เป้า นางทองสุข บัดนี้นางเลื่อนตายแล้วแบ่งเป็นมรดกของนางเลื่อนควรได้เนื้อที่ 36วาพร้อมด้วยสิ่งปลูกสร้างคิดเป็นเงิน 29,000 บาท ซึ่งจำเลยทั้งสองเป็นผู้เก็บรักษาโฉนดไว้มิได้แบ่งให้โจทก์ ทั้งได้ปกปิดมิได้แจ้งให้โจทก์ทราบว่ามีทรัพย์นี้อยู่ โดยจำเลยสมคบกันไปยื่นคำร้องขอรับมรดกของนางเลื่อนซึ่งโจทก์ไม่อาจทราบได้ ขอให้พิพากษาทำลายการโอนรับมรดกที่พิพาทพร้อมด้วยสิ่งปลูกสร้างเฉพาะส่วนของนางเลื่อนโดยให้โจทก์มีสิทธิรับมรดกจำเลยทั้งสองต่อสู้ว่าที่พิพาทไม่ได้ยกให้ใครจำเลยมิได้ปิดบังทรัพย์พิพาทมีทะเบียนอันเป็นเอกสารมหาชนใคร ๆ ขอตรวจดูได้อนึ่งการปิดบังมรดกจะยกขึ้นกล่าวหากันได้ก็เฉพาะเรื่องตัดสิทธิมรดกเท่านั้นที่โจทก์ฟ้องหาใช่กรณีเช่นนี้ไม่ และตัดฟ้องว่าฟ้องโจทก์ขาดอายุความมรดกแล้ว นอกจากนี้จำเลยยังต่อสู้อื่น ๆ อีกหลายประการคู่ความแถลงรับกันว่าที่โจทก์ว่าจำเลยเคยแบ่งทรัพย์มรดกนางเลื่อนให้แก่โจทก์นั้นหาได้ทำสัญญาตกลงเป็นลายลักษณ์อักษรไม่ศาลแพ่งเห็นว่าคดีโจทก์ขาดอายุความตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1754 แล้ว ฯลฯ พิพากษายกฟ้องโจทก์จำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์จำเลยฎีกาศาลฎีกาเห็นว่าข้อที่โจทก์ว่าโจทก์ไม่รู้ว่านางเลื่อนมีชื่อถือกรรมสิทธิ์ในที่พิพาทและสิ่งปลูกสร้าง จำเลยจะยกเอาอายุความมรดก 1 ปี ขึ้นต่อสู้ตัดฟ้องโจทก์ไม่ได้นั้น เห็นว่าที่พิพาทและสิ่งปลูกสร้างโจทก์มิได้ครอบครองร่วมกับจำเลย โจทก์จึงต้องฟ้องคดีมรดกภายใน 1 ปีนับแต่วันเจ้ามรดกตายหรือนับแต่เมื่อทายาทโดยธรรมได้รู้หรือควรจะได้รู้ถึงความตายของเจ้ามรดกตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1754 เมื่อได้ความว่าโจทก์ได้รู้ถึงความตายของเจ้ามรดก (นางเลื่อน) นับมาถึงวันฟ้องเป็นเวลาเกิน 1 ปี แล้วคดีโจทก์จึงขาดอายุความพิพากษายืน(พิบูลย์ไอศวรรย์-มนูภันย์วิมลสาร-ประศาสน์วินิจฉัย)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ