คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 369/2530หลักกฎหมาย: การที่หญิงมีสามีรับมอบอำนาจมาฟ้องคดีแทนโจทก์นั้น มิได้เป็นการฟ้องคดีเกี่ยวกับสินสมรสและไม่ก่อให้เกิดภารติดพันซึ่งสินสมรสระหว่างผู้รับมอบอำนาจกับสามีแล้วแต่อย่างใด ย่อมไม่เป็นการจัดการสินสมรส ผู้รับมอบอำนาจจึงไม่ต้องได้รับความยินยอมจากสามี.โจทก์ฟ้องว่า ได้มอบอำนาจให้นางเพ็ญศรี มีกลิ่นหอม เป็นผู้ดำเนินคดีแทน โจทก์ได้รับโอนที่พิพาทจากมารดาโจทก์เมื่อวันที่3 พฤศจิกายน 2524 เมื่อวันที่ 18 พฤษภาคม 2524 นางสอิ้ง ภูมิสวัสดิ์มารดาจำเลยได้เช่าที่พิพาทมีกำหนด 1 ปี นางสอิ้งถึงแก่กรรมเมื่อวันที่ 20 สิงหาคม 2524 ทำให้สัญญาเช่าระงับ โจทก์ให้จำเลยและบริวารออกไปจากที่ดินพิพาท จำเลยเพิกเฉย ขอให้บังคับจำเลยและบริวารออกไปจากที่ดินพิพาทพร้อมเรียกค่าเสียหายจำเลยให้การว่า นางสอิ้ง ภูมิสวัสดิ์ มารดาจำเลยได้เช่าที่ดินพิพาทเพื่อทำบ่อเลี้ยงปลาและสวนมะพร้าวจากนางสายบัว มารดาโจทก์จริงแต่หลังจากที่ทำสัญญากันนางสอิ้งกับนางสายบัวได้ตกลงกันด้วยวาจาให้ขยายระยะเวลาเช่าไปเป็น 10 ปี นับแต่วันที่ 25 เมษายน 2524เป็นต้นไป โดยนางสอิ้งตกลงจะยกบ่อปลาและมะพร้าวทั้งหมดที่ทำขึ้นในระยะเวลาเช่าให้แก่นางสายบัว เมื่อนางสอิ้งมารดาจำเลยถึงแก่กรรมจำเลยในฐานะทายาทโดยธรรมได้เข้าสวมสิทธิการเช่าแทนนางสอิ้ง ได้ทำบ่อเลี้ยงปลาและสวนมะพร้าวต่อมา ทำให้บ่อปลาและสวนมะพร้าวเจริญงอกงามมีผลกว่าที่ลงทุนไป ทำให้นางสายบัวและโจทก์ต้องการบ่อปลาและมะพร้าวดังกล่าว จึงแกล้งโอนที่พิพาทให้โจทก์เพื่อให้โจทก์เรียกที่พิพาทคืน โจทก์มาฟ้องจึงเป็นการใช้สิทธิโดยไม่สุจริตค่าเสียหายโจทก์ไม่เป็นความจริง ที่พิพาทหากให้บุคคลภายนอกเช่าก็จะได้ค่าเช่าไม่เกินเดือนละ 1,500 บาท ฟ้องโจทก์ไม่สมบูรณ์ตามกฎหมายเพราะผู้รับมอบอำนาจโจทก์เป็นหญิงมีสามีแล้ว แต่โจทก์ไม่ได้แนบหนังสือให้ความยินยอมของสามีมาท้ายคำฟ้องโจทก์ไม่มีสิทธิฟ้องให้จำเลยออกไปจากที่พิพาทและเรียกค่าเสียหาย เพราะสัญญาที่มารดาโจทก์ได้ตกลงทำกับมารดาจำเลยยังไม่ครบกำหนดตามข้อตกลง ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยและบริวารออกไปจากที่พิพาทของโจทก์ให้จำเลยชำระค่าเสียหายให้โจทก์เดือนละ 1,500 บาท นับแต่วันฟ้องเป็นต้นไปจนกว่าจะออกจากที่พิพาท และชำระค่าฤชาธรรมเนียมแทนโจทก์โดยกำหนดค่าทนายความให้ 800 บาทจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนให้จำเลยใช้ค่าทนายความความชั้นอุทธรณ์1,000 บาทแก่โจทก์จำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "คดีมีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของจำเลย3 ข้อ คือ (1) นางเพ็ญศรีเป็นหญิงมีสามีรับมอบอำนาจจากโจทก์มาฟ้องคดี ต้องได้รับความยินยอมจากสามีก่อน เมื่อไม่ได้รับความยินยอมจากสามีการฟ้องคดีจึงไม่ชอบ (2) โจทก์มีภริยาแล้วฟ้องคดีโดยไม่ได้รับความยินยอมจากภริยา ฟ้องโจทก์จึงไม่ชอบด้วยกฎหมายและ (3)สัญญาเช่าระหว่างมารดาโจทก์กับมารดาจำเลยเป็นสัญญาต่างตอบแทนยิ่งกว่าสัญญาเช่าธรรมดา ปัญหาข้อแรกศาลฎีกาเห็นว่า การที่นางเพ็ญศรีรับมอบอำนาจจากโจทก์มาฟ้องคดีนี้มิได้ฟ้องคดีเกี่ยวกับสินสมรส และหาได้ก่อให้เกิดภารติดพันซึ่งสินสมรสระหว่างนางเพ็ญศรีกับสามีแต่อย่างใดไม่ ไม่เป็นการจัดการสินสมรส นางเพ็ญศรีจึงไม่ต้องได้รับความยินยอมจากสามี ส่วนฎีกาข้อที่สองนั้นเห็นว่าจำเลยมิได้ยกขึ้นต่อสู้ไว้ในคำให้การจึงเป็นข้อที่มิได้ว่ากันมาแล้วในศาลอุทธรณ์ และที่จำเลยฎีกาข้อสุดท้ายว่า มีสัญญาต่างตอบแทนยิ่งกว่าสัญญาเช่าธรรมดาระหว่างมารดาจำเลยกับมารดาโจทก์นั้นปรากฏว่าในชั้นอุทธรณ์จำเลยยกปัญหานี้ขึ้นอุทธรณ์โดยโต้เถียงข้อเท็จจริงผิดไปที่ศาลชั้นต้นฟังมา ซึ่งศาลอุทธรณ์มิได้วินิจฉัยให้เพราะคดีต้องห้ามอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริงฎีกาข้อนี้ของจำเลยจึงเป็นข้อที่มิได้ว่ากันมาแล้วในศาลอุทธรณ์เช่นเดียวกัน ศาลฏีกาไม่อาจวินิจฉัยฎีกาข้อ 2 และข้อ 3 ให้ได้ ศาลอุทธรณ์พิพากษาคดีชอบแล้ว ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย ฎีกาจำเลยฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน ให้จำเลยใช้ค่าทนายความชั้นฎีกา 1,000 บาทแทนโจทก์. ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 369/2530นาย สม โภชน์ มี กลิ่น หอมโจทก์นาย พินิจ ภูมิ สวัสดิ์จำเลย ป.พ.พ. ม. 1477 ป.วิ.พ. ม. 60การที่หญิงมีสามีรับมอบอำนาจมาฟ้องคดีแทนโจทก์นั้น มิได้เป็นการฟ้องคดีเกี่ยวกับสินสมรสและไม่ก่อให้เกิดภารติดพันซึ่งสินสมรสระหว่างผู้รับมอบอำนาจกับสามีแล้วแต่อย่างใด ย่อมไม่เป็นการจัดการสินสมรส ผู้รับมอบอำนาจจึงไม่ต้องได้รับความยินยอมจากสามี.โจทก์ฟ้องว่า ได้มอบอำนาจให้นางเพ็ญศรี มีกลิ่นหอม เป็นผู้ดำเนินคดีแทน โจทก์ได้รับโอนที่พิพาทจากมารดาโจทก์เมื่อวันที่3 พฤศจิกายน 2524 เมื่อวันที่ 18 พฤษภาคม 2524 นางสอิ้ง ภูมิสวัสดิ์มารดาจำเลยได้เช่าที่พิพาทมีกำหนด 1 ปี นางสอิ้งถึงแก่กรรมเมื่อวันที่ 20 สิงหาคม 2524 ทำให้สัญญาเช่าระงับ โจทก์ให้จำเลยและบริวารออกไปจากที่ดินพิพาท จำเลยเพิกเฉย ขอให้บังคับจำเลยและบริวารออกไปจากที่ดินพิพาทพร้อมเรียกค่าเสียหายจำเลยให้การว่า นางสอิ้ง ภูมิสวัสดิ์ มารดาจำเลยได้เช่าที่ดินพิพาทเพื่อทำบ่อเลี้ยงปลาและสวนมะพร้าวจากนางสายบัว มารดาโจทก์จริงแต่หลังจากที่ทำสัญญากันนางสอิ้งกับนางสายบัวได้ตกลงกันด้วยวาจาให้ขยายระยะเวลาเช่าไปเป็น 10 ปี นับแต่วันที่ 25 เมษายน 2524เป็นต้นไป โดยนางสอิ้งตกลงจะยกบ่อปลาและมะพร้าวทั้งหมดที่ทำขึ้นในระยะเวลาเช่าให้แก่นางสายบัว เมื่อนางสอิ้งมารดาจำเลยถึงแก่กรรมจำเลยในฐานะทายาทโดยธรรมได้เข้าสวมสิทธิการเช่าแทนนางสอิ้ง ได้ทำบ่อเลี้ยงปลาและสวนมะพร้าวต่อมา ทำให้บ่อปลาและสวนมะพร้าวเจริญงอกงามมีผลกว่าที่ลงทุนไป ทำให้นางสายบัวและโจทก์ต้องการบ่อปลาและมะพร้าวดังกล่าว จึงแกล้งโอนที่พิพาทให้โจทก์เพื่อให้โจทก์เรียกที่พิพาทคืน โจทก์มาฟ้องจึงเป็นการใช้สิทธิโดยไม่สุจริตค่าเสียหายโจทก์ไม่เป็นความจริง ที่พิพาทหากให้บุคคลภายนอกเช่าก็จะได้ค่าเช่าไม่เกินเดือนละ 1,500 บาท ฟ้องโจทก์ไม่สมบูรณ์ตามกฎหมายเพราะผู้รับมอบอำนาจโจทก์เป็นหญิงมีสามีแล้ว แต่โจทก์ไม่ได้แนบหนังสือให้ความยินยอมของสามีมาท้ายคำฟ้องโจทก์ไม่มีสิทธิฟ้องให้จำเลยออกไปจากที่พิพาทและเรียกค่าเสียหาย เพราะสัญญาที่มารดาโจทก์ได้ตกลงทำกับมารดาจำเลยยังไม่ครบกำหนดตามข้อตกลง ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยและบริวารออกไปจากที่พิพาทของโจทก์ให้จำเลยชำระค่าเสียหายให้โจทก์เดือนละ 1,500 บาท นับแต่วันฟ้องเป็นต้นไปจนกว่าจะออกจากที่พิพาท และชำระค่าฤชาธรรมเนียมแทนโจทก์โดยกำหนดค่าทนายความให้ 800 บาทจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนให้จำเลยใช้ค่าทนายความความชั้นอุทธรณ์1,000 บาทแก่โจทก์จำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "คดีมีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของจำเลย3 ข้อ คือ (1) นางเพ็ญศรีเป็นหญิงมีสามีรับมอบอำนาจจากโจทก์มาฟ้องคดี ต้องได้รับความยินยอมจากสามีก่อน เมื่อไม่ได้รับความยินยอมจากสามีการฟ้องคดีจึงไม่ชอบ (2) โจทก์มีภริยาแล้วฟ้องคดีโดยไม่ได้รับความยินยอมจากภริยา ฟ้องโจทก์จึงไม่ชอบด้วยกฎหมายและ (3)สัญญาเช่าระหว่างมารดาโจทก์กับมารดาจำเลยเป็นสัญญาต่างตอบแทนยิ่งกว่าสัญญาเช่าธรรมดา ปัญหาข้อแรกศาลฎีกาเห็นว่า การที่นางเพ็ญศรีรับมอบอำนาจจากโจทก์มาฟ้องคดีนี้มิได้ฟ้องคดีเกี่ยวกับสินสมรส และหาได้ก่อให้เกิดภารติดพันซึ่งสินสมรสระหว่างนางเพ็ญศรีกับสามีแต่อย่างใดไม่ ไม่เป็นการจัดการสินสมรส นางเพ็ญศรีจึงไม่ต้องได้รับความยินยอมจากสามี ส่วนฎีกาข้อที่สองนั้นเห็นว่าจำเลยมิได้ยกขึ้นต่อสู้ไว้ในคำให้การจึงเป็นข้อที่มิได้ว่ากันมาแล้วในศาลอุทธรณ์ และที่จำเลยฎีกาข้อสุดท้ายว่า มีสัญญาต่างตอบแทนยิ่งกว่าสัญญาเช่าธรรมดาระหว่างมารดาจำเลยกับมารดาโจทก์นั้นปรากฏว่าในชั้นอุทธรณ์จำเลยยกปัญหานี้ขึ้นอุทธรณ์โดยโต้เถียงข้อเท็จจริงผิดไปที่ศาลชั้นต้นฟังมา ซึ่งศาลอุทธรณ์มิได้วินิจฉัยให้เพราะคดีต้องห้ามอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริงฎีกาข้อนี้ของจำเลยจึงเป็นข้อที่มิได้ว่ากันมาแล้วในศาลอุทธรณ์เช่นเดียวกัน ศาลฏีกาไม่อาจวินิจฉัยฎีกาข้อ 2 และข้อ 3 ให้ได้ ศาลอุทธรณ์พิพากษาคดีชอบแล้ว ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย ฎีกาจำเลยฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน ให้จำเลยใช้ค่าทนายความชั้นฎีกา 1,000 บาทแทนโจทก์.(ถวิล ทองสว่างรัตน์-จุนท์ จันทรวงศ์-ปชา วรธรรมพินิจ)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุอำนาจฟ้องและต่อสู้คดีแพ่งของหญิงมีสามีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บรรพ 5 ที่ได้ตรวจชำระใหม่ ซึ่งมีผลใช้บังคับมาตั้งแต่วันที่ 16 ตุลาคม 2519 นั้น ย่อมเท่าเทียมกับอำนาจฟ้องและต่อสู้คดีแพ่งของชายมีภริยาทุกประการ กล่าวคือ ถ้าไม่มีสัญญาก่อนสมรสกำหนดไว้เป็นอย่างอื่น ฝ่ายภริยาหรือฝ่ายสามีจะฟ้องหรือต่อสู้คดีเกี่ยวกับสินสมรสตามลำพังไม่ได้ จะต้องฟ้องหรือต่อสู้คดีร่วมกันหรือไม่ก็จะต้องได้รับความยินยอมจากอีกฝ่ายหนึ่งด้วยการฟ้องหรือการต่อสู้คดีนั้นจึงจะชอบด้วยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 56 วรรคแรก ทั้งนี้เพราะการฟ้องหรือต่อสู้คดีเกี่ยวกับสินสมรสกฎหมายถือว่าเป็นอำนาจจัดการสินสมรสอย่างหนึ่งตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1477 ซึ่งมาตรา 1476 ให้สามีและภริยาเป็นผู้จัดการสินสมรสร่วมกัน เว้นแต่จะมีสัญญาก่อนสมรสกำหนดไว้เป็นอย่างอื่น การให้ความยินยอมให้ฟ้องหรือต่อสู้คดีเกี่ยวกับสินสมรสจะต้องทำเป็นหนังสือ (ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 56 วรรคแรกและประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1479) ถ้าสามีหรือภริยาฟ้องหรือต่อสู้คดีตามลำพังและโดยไม่ได้รับความยินยอมจากอีกฝ่ายหนึ่งศาลมีอำนาจสั่งให้แก้ไขข้อบกพร่องในเรื่องความสามารถนั้นให้บริบูรณ์ได้ภายในกำหนดเวลาที่ศาลเห็นสมควร(ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 56 วรรคสอง) คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3083/2523 หญิงมีสามีฟ้องคดีแพ่งเกี่ยวกับรถยนต์ซึ่งเป็นสินสมรส ต้องฟ้องร่วมกันหรือได้รับความยินยอมจากสามี ศาลชั้นต้นมิได้สั่งให้แก้ไขเรื่องความสามารถ แต่พิพากษายกฟ้องโดยไม่มีหลักฐานยินยอมของสามีเป็นหนังสือ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน โจทก์ฎีกาโดยส่งหนังสือยินยอมของสามีมาด้วยจำเลยแก้ฎีกาว่าหนังสือให้ความยินยอมดังกล่าวจะถูกต้องหรือไม่ จำเลยไม่รับรองดังนี้ต้องให้ศาลชั้นต้นไต่สวนเสียก่อนว่าหนังสือให้ความยินยอมของสามีโจทก์ให้ฟ้องคดีถูกต้องหรือไม่ หากถูกต้องก็ถือว่าโจทก์แก้ไขข้อบกพร่องในเรื่องความสามารถในการฟ้องคดีบริบูรณ์แล้วถ้าไม่ถูกต้องให้ศาลชั้นต้นมีคำสั่งกำหนดให้โจทก์แก้ไขข้อบกพร่องนั้นเสียให้บริบูรณ์ภายในกำหนดเวลาอันสมควรที่ศาลชั้นต้นจะสั่งแล้วดำเนินการต่อไป คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3083/2523 นี้ชี้ให้เห็นว่าแม้ข้อบกพร่องในเรื่องความสามารถนั้นจะปรากฏขึ้นในราคาสูง ศาลสูงก็สามารถแก้ไขข้อบกพร่องนั้นได้ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2952/2524 โจทก์เป็นหญิงมีสามีได้ยื่นฟ้องคดีเกี่ยวกับการจัดการสินสมรสโดยลำพัง แต่ปรากฏในสำนวนว่าสามีโจทก์มาเบิกความเป็นพยานต่อศาลว่าได้ให้ความยินยอมแก่โจทก์ในการฟ้องคดีนี้ตามกฎหมายแล้ว จึงถือได้ว่าสามีโจทก์อนุญาตหรือยินยอมให้โจทก์ฟ้องคดีโดยมีหลักฐานเป็นหนังสือในสำนวนความแล้ว และถือว่าเป็นการแก้ไขข้อบกพร่องในเรื่องความสามารถของโจทก์ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 56 แล้วด้วยโจทก์จึงมีอำนาจฟ้อง ส่วนการฟ้องหรือการต่อสู้คดีที่ไม่เกี่ยวกับสินสมรสนั้นหญิงมีสามีหรือชายมีภริยาย่อมมีอำนาจกระทำได้โดยลำพัง คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 102/2525 ทรัพย์ที่โจทก์ให้จำเลยเช่าเป็นของบุตรโจทก์ การฟ้องขับไล่จำเลยจึงไม่ใช่การจัดการสินสมรสของโจทก์กับสามีอันจะต้องกระทำร่วมกันตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1473 สำหรับการฟ้องคดีตามคำพิพากษาศาลฎีกาที่หมายเหตุนี้ หญิงมีสามีเป็นเพียงผู้รับมอบอำนาจจากโจทก์ให้ฟ้องคดีแทนโจทก์เท่านั้นหาใช่การฟ้องคดีเกี่ยวกับสินสมรสของผู้รับมอบอำนาจกับสามีแต่อย่างใดไม่ ทั้งไม่มีทางจะก่อให้เกิดภารติดพันซึ่งสินสมรสของคนทั้งสองได้เลย เพราะแม้จะมีความเสียหายอย่างใด ๆ เกิดขึ้นเนื่องจากผู้รับมอบอำนาจประมาทเลินเล่อก้ดี เพราะไม่ทำการตามที่โจทก์มอบหมายก็ดี หรือเพราะกระทำการโดยปราศจากอำนาจหรือนอกเหนืออำนาจก็ดี ซึ่งผู้รับมอบอำนาจจะต้องรับผิดตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 812 ผู้รับมอบอำนาจก็ต้องรับผิดเป็นส่วนตัว สามีของผู้รับมอบอำนาจหาต้องร่วมรับผิดด้วยไม่การรับมอบอำนาจฟ้องคดีแทนโจทก์จึงไม่ใช่การจัดการสินสมรส ผู้รับมอบจึงไม่ต้องได้รับความยินยอมจากสามี. ประดิษฐ์ เอกมณี.คำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า ได้มอบอำนาจให้นางเพ็ญศรี มีกลิ่นหอม เป็นผู้ดำเนินคดีแทน โจทก์ได้รับโอนที่พิพาทจากมารดาโจทก์เมื่อวันที่3 พฤศจิกายน 2524 เมื่อวันที่ 18 พฤษภาคม 2524 นางสอิ้ง ภูมิสวัสดิ์มารดาจำเลยได้เช่าที่พิพาทมีกำหนด 1 ปี นางสอิ้งถึงแก่กรรมเมื่อวันที่ 20 สิงหาคม 2524 ทำให้สัญญาเช่าระงับ โจทก์ให้จำเลยและบริวารออกไปจากที่ดินพิพาท จำเลยเพิกเฉย ขอให้บังคับจำเลยและบริวารออกไปจากที่ดินพิพาทพร้อมเรียกค่าเสียหายจำเลยให้การว่า นางสอิ้ง ภูมิสวัสดิ์ มารดาจำเลยได้เช่าที่ดินพิพาทเพื่อทำบ่อเลี้ยงปลาและสวนมะพร้าวจากนางสายบัว มารดาโจทก์จริงแต่หลังจากที่ทำสัญญากันนางสอิ้งกับนางสายบัวได้ตกลงกันด้วยวาจาให้ขยายระยะเวลาเช่าไปเป็น 10 ปี นับแต่วันที่ 25 เมษายน 2524เป็นต้นไป โดยนางสอิ้งตกลงจะยกบ่อปลาและมะพร้าวทั้งหมดที่ทำขึ้นในระยะเวลาเช่าให้แก่นางสายบัว เมื่อนางสอิ้งมารดาจำเลยถึงแก่กรรมจำเลยในฐานะทายาทโดยธรรมได้เข้าสวมสิทธิการเช่าแทนนางสอิ้ง ได้ทำบ่อเลี้ยงปลาและสวนมะพร้าวต่อมา ทำให้บ่อปลาและสวนมะพร้าวเจริญงอกงามมีผลกว่าที่ลงทุนไป ทำให้นางสายบัวและโจทก์ต้องการบ่อปลาและมะพร้าวดังกล่าว จึงแกล้งโอนที่พิพาทให้โจทก์เพื่อให้โจทก์เรียกที่พิพาทคืน โจทก์มาฟ้องจึงเป็นการใช้สิทธิโดยไม่สุจริตค่าเสียหายโจทก์ไม่เป็นความจริง ที่พิพาทหากให้บุคคลภายนอกเช่าก็จะได้ค่าเช่าไม่เกินเดือนละ 1,500 บาท ฟ้องโจทก์ไม่สมบูรณ์ตามกฎหมายเพราะผู้รับมอบอำนาจโจทก์เป็นหญิงมีสามีแล้ว แต่โจทก์ไม่ได้แนบหนังสือให้ความยินยอมของสามีมาท้ายคำฟ้องโจทก์ไม่มีสิทธิฟ้องให้จำเลยออกไปจากที่พิพาทและเรียกค่าเสียหาย เพราะสัญญาที่มารดาโจทก์ได้ตกลงทำกับมารดาจำเลยยังไม่ครบกำหนดตามข้อตกลง ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยและบริวารออกไปจากที่พิพาทของโจทก์ให้จำเลยชำระค่าเสียหายให้โจทก์เดือนละ 1,500 บาท นับแต่วันฟ้องเป็นต้นไปจนกว่าจะออกจากที่พิพาท และชำระค่าฤชาธรรมเนียมแทนโจทก์โดยกำหนดค่าทนายความให้ 800 บาทจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนให้จำเลยใช้ค่าทนายความความชั้นอุทธรณ์1,000 บาทแก่โจทก์จำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "คดีมีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของจำเลย3 ข้อ คือ (1) นางเพ็ญศรีเป็นหญิงมีสามีรับมอบอำนาจจากโจทก์มาฟ้องคดี ต้องได้รับความยินยอมจากสามีก่อน เมื่อไม่ได้รับความยินยอมจากสามีการฟ้องคดีจึงไม่ชอบ (2) โจทก์มีภริยาแล้วฟ้องคดีโดยไม่ได้รับความยินยอมจากภริยา ฟ้องโจทก์จึงไม่ชอบด้วยกฎหมายและ (3)สัญญาเช่าระหว่างมารดาโจทก์กับมารดาจำเลยเป็นสัญญาต่างตอบแทนยิ่งกว่าสัญญาเช่าธรรมดา ปัญหาข้อแรกศาลฎีกาเห็นว่า การที่นางเพ็ญศรีรับมอบอำนาจจากโจทก์มาฟ้องคดีนี้มิได้ฟ้องคดีเกี่ยวกับสินสมรส และหาได้ก่อให้เกิดภารติดพันซึ่งสินสมรสระหว่างนางเพ็ญศรีกับสามีแต่อย่างใดไม่ ไม่เป็นการจัดการสินสมรส นางเพ็ญศรีจึงไม่ต้องได้รับความยินยอมจากสามี ส่วนฎีกาข้อที่สองนั้นเห็นว่าจำเลยมิได้ยกขึ้นต่อสู้ไว้ในคำให้การจึงเป็นข้อที่มิได้ว่ากันมาแล้วในศาลอุทธรณ์ และที่จำเลยฎีกาข้อสุดท้ายว่า มีสัญญาต่างตอบแทนยิ่งกว่าสัญญาเช่าธรรมดาระหว่างมารดาจำเลยกับมารดาโจทก์นั้นปรากฏว่าในชั้นอุทธรณ์จำเลยยกปัญหานี้ขึ้นอุทธรณ์โดยโต้เถียงข้อเท็จจริงผิดไปที่ศาลชั้นต้นฟังมา ซึ่งศาลอุทธรณ์มิได้วินิจฉัยให้เพราะคดีต้องห้ามอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริงฎีกาข้อนี้ของจำเลยจึงเป็นข้อที่มิได้ว่ากันมาแล้วในศาลอุทธรณ์เช่นเดียวกัน ศาลฏีกาไม่อาจวินิจฉัยฎีกาข้อ 2 และข้อ 3 ให้ได้ ศาลอุทธรณ์พิพากษาคดีชอบแล้ว ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย ฎีกาจำเลยฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน ให้จำเลยใช้ค่าทนายความชั้นฎีกา 1,000 บาทแทนโจทก์. ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 369/2530นาย สม โภชน์ มี กลิ่น หอมโจทก์นาย พินิจ ภูมิ สวัสดิ์จำเลย ป.พ.พ. ม. 1477 ป.วิ.พ. ม. 60การที่หญิงมีสามีรับมอบอำนาจมาฟ้องคดีแทนโจทก์นั้น มิได้เป็นการฟ้องคดีเกี่ยวกับสินสมรสและไม่ก่อให้เกิดภารติดพันซึ่งสินสมรสระหว่างผู้รับมอบอำนาจกับสามีแล้วแต่อย่างใด ย่อมไม่เป็นการจัดการสินสมรส ผู้รับมอบอำนาจจึงไม่ต้องได้รับความยินยอมจากสามี.โจทก์ฟ้องว่า ได้มอบอำนาจให้นางเพ็ญศรี มีกลิ่นหอม เป็นผู้ดำเนินคดีแทน โจทก์ได้รับโอนที่พิพาทจากมารดาโจทก์เมื่อวันที่3 พฤศจิกายน 2524 เมื่อวันที่ 18 พฤษภาคม 2524 นางสอิ้ง ภูมิสวัสดิ์มารดาจำเลยได้เช่าที่พิพาทมีกำหนด 1 ปี นางสอิ้งถึงแก่กรรมเมื่อวันที่ 20 สิงหาคม 2524 ทำให้สัญญาเช่าระงับ โจทก์ให้จำเลยและบริวารออกไปจากที่ดินพิพาท จำเลยเพิกเฉย ขอให้บังคับจำเลยและบริวารออกไปจากที่ดินพิพาทพร้อมเรียกค่าเสียหายจำเลยให้การว่า นางสอิ้ง ภูมิสวัสดิ์ มารดาจำเลยได้เช่าที่ดินพิพาทเพื่อทำบ่อเลี้ยงปลาและสวนมะพร้าวจากนางสายบัว มารดาโจทก์จริงแต่หลังจากที่ทำสัญญากันนางสอิ้งกับนางสายบัวได้ตกลงกันด้วยวาจาให้ขยายระยะเวลาเช่าไปเป็น 10 ปี นับแต่วันที่ 25 เมษายน 2524เป็นต้นไป โดยนางสอิ้งตกลงจะยกบ่อปลาและมะพร้าวทั้งหมดที่ทำขึ้นในระยะเวลาเช่าให้แก่นางสายบัว เมื่อนางสอิ้งมารดาจำเลยถึงแก่กรรมจำเลยในฐานะทายาทโดยธรรมได้เข้าสวมสิทธิการเช่าแทนนางสอิ้ง ได้ทำบ่อเลี้ยงปลาและสวนมะพร้าวต่อมา ทำให้บ่อปลาและสวนมะพร้าวเจริญงอกงามมีผลกว่าที่ลงทุนไป ทำให้นางสายบัวและโจทก์ต้องการบ่อปลาและมะพร้าวดังกล่าว จึงแกล้งโอนที่พิพาทให้โจทก์เพื่อให้โจทก์เรียกที่พิพาทคืน โจทก์มาฟ้องจึงเป็นการใช้สิทธิโดยไม่สุจริตค่าเสียหายโจทก์ไม่เป็นความจริง ที่พิพาทหากให้บุคคลภายนอกเช่าก็จะได้ค่าเช่าไม่เกินเดือนละ 1,500 บาท ฟ้องโจทก์ไม่สมบูรณ์ตามกฎหมายเพราะผู้รับมอบอำนาจโจทก์เป็นหญิงมีสามีแล้ว แต่โจทก์ไม่ได้แนบหนังสือให้ความยินยอมของสามีมาท้ายคำฟ้องโจทก์ไม่มีสิทธิฟ้องให้จำเลยออกไปจากที่พิพาทและเรียกค่าเสียหาย เพราะสัญญาที่มารดาโจทก์ได้ตกลงทำกับมารดาจำเลยยังไม่ครบกำหนดตามข้อตกลง ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยและบริวารออกไปจากที่พิพาทของโจทก์ให้จำเลยชำระค่าเสียหายให้โจทก์เดือนละ 1,500 บาท นับแต่วันฟ้องเป็นต้นไปจนกว่าจะออกจากที่พิพาท และชำระค่าฤชาธรรมเนียมแทนโจทก์โดยกำหนดค่าทนายความให้ 800 บาทจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนให้จำเลยใช้ค่าทนายความความชั้นอุทธรณ์1,000 บาทแก่โจทก์จำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "คดีมีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของจำเลย3 ข้อ คือ (1) นางเพ็ญศรีเป็นหญิงมีสามีรับมอบอำนาจจากโจทก์มาฟ้องคดี ต้องได้รับความยินยอมจากสามีก่อน เมื่อไม่ได้รับความยินยอมจากสามีการฟ้องคดีจึงไม่ชอบ (2) โจทก์มีภริยาแล้วฟ้องคดีโดยไม่ได้รับความยินยอมจากภริยา ฟ้องโจทก์จึงไม่ชอบด้วยกฎหมายและ (3)สัญญาเช่าระหว่างมารดาโจทก์กับมารดาจำเลยเป็นสัญญาต่างตอบแทนยิ่งกว่าสัญญาเช่าธรรมดา ปัญหาข้อแรกศาลฎีกาเห็นว่า การที่นางเพ็ญศรีรับมอบอำนาจจากโจทก์มาฟ้องคดีนี้มิได้ฟ้องคดีเกี่ยวกับสินสมรส และหาได้ก่อให้เกิดภารติดพันซึ่งสินสมรสระหว่างนางเพ็ญศรีกับสามีแต่อย่างใดไม่ ไม่เป็นการจัดการสินสมรส นางเพ็ญศรีจึงไม่ต้องได้รับความยินยอมจากสามี ส่วนฎีกาข้อที่สองนั้นเห็นว่าจำเลยมิได้ยกขึ้นต่อสู้ไว้ในคำให้การจึงเป็นข้อที่มิได้ว่ากันมาแล้วในศาลอุทธรณ์ และที่จำเลยฎีกาข้อสุดท้ายว่า มีสัญญาต่างตอบแทนยิ่งกว่าสัญญาเช่าธรรมดาระหว่างมารดาจำเลยกับมารดาโจทก์นั้นปรากฏว่าในชั้นอุทธรณ์จำเลยยกปัญหานี้ขึ้นอุทธรณ์โดยโต้เถียงข้อเท็จจริงผิดไปที่ศาลชั้นต้นฟังมา ซึ่งศาลอุทธรณ์มิได้วินิจฉัยให้เพราะคดีต้องห้ามอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริงฎีกาข้อนี้ของจำเลยจึงเป็นข้อที่มิได้ว่ากันมาแล้วในศาลอุทธรณ์เช่นเดียวกัน ศาลฏีกาไม่อาจวินิจฉัยฎีกาข้อ 2 และข้อ 3 ให้ได้ ศาลอุทธรณ์พิพากษาคดีชอบแล้ว ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย ฎีกาจำเลยฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน ให้จำเลยใช้ค่าทนายความชั้นฎีกา 1,000 บาทแทนโจทก์.(ถวิล ทองสว่างรัตน์-จุนท์ จันทรวงศ์-ปชา วรธรรมพินิจ)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุอำนาจฟ้องและต่อสู้คดีแพ่งของหญิงมีสามีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บรรพ 5 ที่ได้ตรวจชำระใหม่ ซึ่งมีผลใช้บังคับมาตั้งแต่วันที่ 16 ตุลาคม 2519 นั้น ย่อมเท่าเทียมกับอำนาจฟ้องและต่อสู้คดีแพ่งของชายมีภริยาทุกประการ กล่าวคือ ถ้าไม่มีสัญญาก่อนสมรสกำหนดไว้เป็นอย่างอื่น ฝ่ายภริยาหรือฝ่ายสามีจะฟ้องหรือต่อสู้คดีเกี่ยวกับสินสมรสตามลำพังไม่ได้ จะต้องฟ้องหรือต่อสู้คดีร่วมกันหรือไม่ก็จะต้องได้รับความยินยอมจากอีกฝ่ายหนึ่งด้วยการฟ้องหรือการต่อสู้คดีนั้นจึงจะชอบด้วยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 56 วรรคแรก ทั้งนี้เพราะการฟ้องหรือต่อสู้คดีเกี่ยวกับสินสมรสกฎหมายถือว่าเป็นอำนาจจัดการสินสมรสอย่างหนึ่งตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1477 ซึ่งมาตรา 1476 ให้สามีและภริยาเป็นผู้จัดการสินสมรสร่วมกัน เว้นแต่จะมีสัญญาก่อนสมรสกำหนดไว้เป็นอย่างอื่น การให้ความยินยอมให้ฟ้องหรือต่อสู้คดีเกี่ยวกับสินสมรสจะต้องทำเป็นหนังสือ (ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 56 วรรคแรกและประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1479) ถ้าสามีหรือภริยาฟ้องหรือต่อสู้คดีตามลำพังและโดยไม่ได้รับความยินยอมจากอีกฝ่ายหนึ่งศาลมีอำนาจสั่งให้แก้ไขข้อบกพร่องในเรื่องความสามารถนั้นให้บริบูรณ์ได้ภายในกำหนดเวลาที่ศาลเห็นสมควร(ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 56 วรรคสอง) คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3083/2523 หญิงมีสามีฟ้องคดีแพ่งเกี่ยวกับรถยนต์ซึ่งเป็นสินสมรส ต้องฟ้องร่วมกันหรือได้รับความยินยอมจากสามี ศาลชั้นต้นมิได้สั่งให้แก้ไขเรื่องความสามารถ แต่พิพากษายกฟ้องโดยไม่มีหลักฐานยินยอมของสามีเป็นหนังสือ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน โจทก์ฎีกาโดยส่งหนังสือยินยอมของสามีมาด้วยจำเลยแก้ฎีกาว่าหนังสือให้ความยินยอมดังกล่าวจะถูกต้องหรือไม่ จำเลยไม่รับรองดังนี้ต้องให้ศาลชั้นต้นไต่สวนเสียก่อนว่าหนังสือให้ความยินยอมของสามีโจทก์ให้ฟ้องคดีถูกต้องหรือไม่ หากถูกต้องก็ถือว่าโจทก์แก้ไขข้อบกพร่องในเรื่องความสามารถในการฟ้องคดีบริบูรณ์แล้วถ้าไม่ถูกต้องให้ศาลชั้นต้นมีคำสั่งกำหนดให้โจทก์แก้ไขข้อบกพร่องนั้นเสียให้บริบูรณ์ภายในกำหนดเวลาอันสมควรที่ศาลชั้นต้นจะสั่งแล้วดำเนินการต่อไป คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3083/2523 นี้ชี้ให้เห็นว่าแม้ข้อบกพร่องในเรื่องความสามารถนั้นจะปรากฏขึ้นในราคาสูง ศาลสูงก็สามารถแก้ไขข้อบกพร่องนั้นได้ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2952/2524 โจทก์เป็นหญิงมีสามีได้ยื่นฟ้องคดีเกี่ยวกับการจัดการสินสมรสโดยลำพัง แต่ปรากฏในสำนวนว่าสามีโจทก์มาเบิกความเป็นพยานต่อศาลว่าได้ให้ความยินยอมแก่โจทก์ในการฟ้องคดีนี้ตามกฎหมายแล้ว จึงถือได้ว่าสามีโจทก์อนุญาตหรือยินยอมให้โจทก์ฟ้องคดีโดยมีหลักฐานเป็นหนังสือในสำนวนความแล้ว และถือว่าเป็นการแก้ไขข้อบกพร่องในเรื่องความสามารถของโจทก์ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 56 แล้วด้วยโจทก์จึงมีอำนาจฟ้อง ส่วนการฟ้องหรือการต่อสู้คดีที่ไม่เกี่ยวกับสินสมรสนั้นหญิงมีสามีหรือชายมีภริยาย่อมมีอำนาจกระทำได้โดยลำพัง คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 102/2525 ทรัพย์ที่โจทก์ให้จำเลยเช่าเป็นของบุตรโจทก์ การฟ้องขับไล่จำเลยจึงไม่ใช่การจัดการสินสมรสของโจทก์กับสามีอันจะต้องกระทำร่วมกันตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1473 สำหรับการฟ้องคดีตามคำพิพากษาศาลฎีกาที่หมายเหตุนี้ หญิงมีสามีเป็นเพียงผู้รับมอบอำนาจจากโจทก์ให้ฟ้องคดีแทนโจทก์เท่านั้นหาใช่การฟ้องคดีเกี่ยวกับสินสมรสของผู้รับมอบอำนาจกับสามีแต่อย่างใดไม่ ทั้งไม่มีทางจะก่อให้เกิดภารติดพันซึ่งสินสมรสของคนทั้งสองได้เลย เพราะแม้จะมีความเสียหายอย่างใด ๆ เกิดขึ้นเนื่องจากผู้รับมอบอำนาจประมาทเลินเล่อก้ดี เพราะไม่ทำการตามที่โจทก์มอบหมายก็ดี หรือเพราะกระทำการโดยปราศจากอำนาจหรือนอกเหนืออำนาจก็ดี ซึ่งผู้รับมอบอำนาจจะต้องรับผิดตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 812 ผู้รับมอบอำนาจก็ต้องรับผิดเป็นส่วนตัว สามีของผู้รับมอบอำนาจหาต้องร่วมรับผิดด้วยไม่การรับมอบอำนาจฟ้องคดีแทนโจทก์จึงไม่ใช่การจัดการสินสมรส ผู้รับมอบจึงไม่ต้องได้รับความยินยอมจากสามี. ประดิษฐ์ เอกมณี.