คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5422/2536หลักกฎหมาย: เงินได้ตามมาตรา 40 แห่งประมวลรัษฎากรจะเป็นเงินได้ประเภทใดนั้น ต้องพิจารณาถึงรายจ่ายและลักษณะของงานที่ทำประกอบด้วย เงินได้ตามมาตรา 40(2) แห่งประมวลรัษฎากรซึ่งเป็นเงินได้เนื่องจากหน้าที่หรือตำแหน่งงานที่ทำหรือจากการรับทำงานให้ลักษณะงานที่ทำมีค่าใช้จ่ายไม่มาก ประมวลรัษฎากรจึงกำหนดให้หักค่าใช้จ่ายได้น้อยและหักค่าใช้จ่ายเท่ากัน ส่วนเงินได้ตามมาตรา 40(8) เป็นเงินได้จากการธุรกิจ การพาณิชย์ อันเป็นงานที่ต้องมีค่าใช้จ่ายสูง ประมวลรัษฎากรจึงยอมให้หักค่าใช้จ่ายได้มากกว่าเงินได้ตามมาตรา 40(2) เมื่องานแปลข้อมูลทางธรณีวิทยาเกี่ยวกับแหล่งน้ำมันที่บริษัท ค. แห่งประเทศสหรัฐอเมริการับทำให้โจทก์เป็นงานที่มีค่าใช้จ่ายสูง เงินค่าตอบแทนที่โจทก์จ่ายให้บริษัท ค. จึงมิใช่เงินได้จากการรับทำงานให้ตามมาตรา 40(2)แต่เป็นเงินได้จากการธุรกิจตามมาตรา 40(8) โจทก์จึงไม่ต้องหักภาษี ณ ที่จ่ายตามมาตรา 70 แห่งประมวลรัษฎากรโจทก์ฟ้องว่า เจ้าพนักงานประเมินของจำเลยได้ประเมินภาษีเงินได้นิติบุคคลของโจทก์อ้างว่าในปี 2523 และปี 2524โจทก์ส่งเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(2) แห่งประมวลรัษฎากรไปให้แก่บริษัท ดิจิคอล จำกัด ในประเทศสหรัฐอเมริกา และเมื่อวันที่ 23 กุมภาพันธ์ 2531 เจ้าพนักงานประเมินของจำเลยได้ประเมินภาษีเงินได้นิติบุคคลของโจทก์สำหรับปี 2525 อ้างว่าในปี 2525โจทก์ส่งเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(2) แห่งประมวลรัษฎากรไปให้แก่บริษัท ดิจิคอล จำกัด ในประเทศสหรัฐอเมริกา ทั้งนี้โดยโจทก์ไม่หักภาษี ณ ที่จ่ายนำส่งตามมาตรา 70(1) แห่งประมวลรัษฎากรโจทก์ไม่เห็นพ้องด้วยกับการประเมิน จึงอุทธรณ์การประเมินเมื่อวันที่ 3 ตุลาคม 2527 และวันที่ 30 มีนาคม 2531 ตามลำดับต่อมาเมื่อวันที่ 28 กรกฎาคม 2532 โจทก์ได้รับคำวินิจฉัยของคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์เลขที่ 637/2532/2 และ 638/2532/2ลงวันที่ 2 พฤษภาคม 2532 รวม 2 ฉบับ (ตามเอกสารท้ายฟ้องหมายเลข 8)วินิจฉัยว่าการประเมินของเจ้าพนักงานประเมินถูกต้องและชอบด้วยกฎหมายแล้ว ให้โจทก์นำเงินภาษีและเงินเพิ่มไปชำระเป็นเงินทั้งสิ้น3,366,461.84 บาท พร้อมทั้งเงินเพิ่มตามกฎหมาย โจทก์เห็นว่าการประเมินของเจ้าพนักงานประเมินและคำวินิจฉัยอุทธรณ์ของคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์ของจำเลยไม่ชอบด้วยเหตุผลทั้งในข้อกฎหมายและข้อเท็จจริง ขอให้พิพากษาเพิกถอนคำวินิจฉัยอุทธรณ์เลขที่ 637/2532/2 และเลขที่ 638/2532/2 ลงวันที่ 2 พฤษภาคม 2532และการประเมินของจำเลยตามหนังสือแจ้งภาษีเงินได้นิติบุคคลตามสำเนาเอกสารท้ายฟ้องหมายเลข 3 ถึง 5 กับงดหรือลดเงินเพิ่มแก่โจทก์จำเลยให้การว่า โจทก์เป็นผู้จ่ายเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(2) แห่งประมวลรัษฎากรให้แก่บริษัท ดิจิคอล จำกัดซึ่งตั้งขึ้นตามกฎหมายของต่างประเทศมิได้ประกอบกิจการในประเทศไทยโจทก์จึงมีหน้าที่หักภาษี ณ ที่จ่าย และนำส่งตามมาตรา 70(1)แห่งประมวลรัษฎากร การประเมินและคำวินิจฉัยอุทธรณ์ชอบแล้วขอให้พิพากษายกฟ้องศาลภาษีอากรกลางพิจารณาแล้ว พิพากษาให้เพิกถอนการประเมินของเจ้าพนักงานประเมินและเพิกถอนคำวินิจฉัยอุทธรณ์ของคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์ ตามหนังสือแจ้งให้นำส่งภาษีเงินได้นิติบุคคลที่ ต.4/1048/2/03270, ต.4/1048/2/03271 และที่ ต.7/1048/2/04297กับคำวินิจฉัยอุทธรณ์เลขที่ 637/2532/2 และเลขที่ 638/2532/2 เสียจำเลยอุทธรณ์ต่อศาลฎีกาศาลฎีกาแผนกคดีภาษีอากรวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้ว เห็นว่ากิจการของบริษัท ดิจิคอล จำกัด ซึ่งรับทำการแปลข้อมูลทางธรณีวิทยาจากผู้ว่าจ้างทั่วไปถือเป็นธุรกิจประเภทหนึ่ง และธุรกิจในการรับแปลข้อมูลถือเป็นการรับทำงานให้ด้วยจึงต้องพิจารณาว่าเงินได้จากกิจการดังกล่าวจะถือว่าเป็นเงินได้จากการรับทำงานให้ตามมาตรา 40(2)หรือเงินได้จากการธุรกิจตามมาตรา 40(8) แห่งประมวลรัษฎากร ซึ่งในประมวลรัษฎากร มาตรา 40 แบ่งเงินได้ไว้ 8 ประเภท เงินได้ประเภทที่ 2เป็นเงินได้เนื่องจากหน้าที่หรือตำแหน่งงานที่ทำ หรือจากการรับทำงานให้ ฯลฯ ส่วนประเภทที่ 8 เป็นเงินได้จากการธุรกิจ การพาณิชย์ ฯลฯในการคำนวณภาษีเงินได้ประเภทต่าง ๆ กฎหมายยอมให้หักค่าใช้จ่ายไม่เหมือนกันเฉพาะเงินได้ประเภทที่ 2 กฎหมายที่ใช้ในขณะนั้นยอมให้หักค่าใช้จ่ายเป็นการเหมาจ่ายร้อยละ 30 แต่ไม่เกิน 30,000 บาทแต่ปัจจุบันยอมให้หักค่าใช้จ่ายเป็นการเหมาจ่ายร้อยละ 40 แต่ไม่เกิน60,000 บาท ตามมาตรา 42 ทวิ แห่งประมวลรัษฎากร ส่วนเงินได้ประเภทที่ 8 มาตรา 46 แห่งประมวลรัษฎากรยอมให้หักค่าใช้จ่ายได้ตามที่กำหนดโดยพระราชกฤษฎีกา และในพระราชกฤษฎีกาออกตามความในประมวลรัษฎากร ว่าด้วยการกำหนดค่าใช้จ่ายที่ยอมให้หักจากเงินได้พึงประเมิน (ฉบับที่ 11) พ.ศ. 2502 มาตรา 8 ระบุกิจการต่าง ๆไว้หลายประเภท โดยยอมให้หักค่าใช้จ่ายเป็นการเหมาจ่ายตั้งแต่ร้อยละ 60 จนถึง 85 และในมาตรา 8 ทวิ ระบุว่า เงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(8) แห่งประมวลรัษฎากร ที่มิได้ระบุไว้ในมาตรา 8ให้หักค่าใช้จ่ายได้ตามความจำเป็นและสมควร จึงเห็นได้ว่า เงินได้ตามมาตรา 40 แห่งประมวลรัษฎากร จะเป็นเงินได้ประเภทใดนั้นต้องพิจารณาถึงรายจ่ายและลักษณะของการงานที่ทำประกอบด้วย สำหรับรายจ่ายของบริษัทดิจิคอล จำกัด ในการรับแปลข้อมูลให้โจทก์นั้นนายจักรกฤษณ์ ลลิตกุล นายบัณฑิต อัตถากร นายบัณฑิต เจริญทรัพย์และนายไมเคิล จู พยานโจทก์เบิกความตรงกันว่า ในการทำงานแปลข้อมูลของบริษัท ดิจิคอล จำกัด จะต้องกระทำหลายขั้นตอน นับแต่จัดหมวดหมู่ของสัญญาณ ปรับระดับข้อมูลเข้าสู่แนวระดับมาตรฐานปรับคลื่นเสียงให้อยู่ในระดับเดียวกัน ปรับตำแหน่งสัญญาณให้ถูกต้องมีการกรองความถี่ให้อยู่ในช่วงที่เห็นชัดเจนและกำจัดความสับสนแล้วจึงจะแสดงออกมาเป็นภาพพิมพ์ ในการดำเนินงานต้องใช้เครื่องมือทางวิทยาศาสตร์ที่มีเทคโนโลยีสูง เครื่องคอมพิวเตอร์และโปรแกรมซับซ้อน บุคลากรต้องให้ผู้เชี่ยวชาญด้านคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์เป็นจำนวนมากต้องเสียค่าใช้จ่ายสูงถึงร้อยละ 70 ของรายได้ ส่วนจำเลยมิได้นำสืบให้เห็นว่าการทำงานดังกล่าวมีค่าใช้จ่ายไม่มาก เพียงแต่นายอนันต์ สิริแสงทักษิณ พยานจำเลยเบิกความว่า บริษัท ดิจิคอลจำกัด ได้รับค่าจ้างจากโจทก์เป็นเงินถึง 506,182 เหรียญสหรัฐแต่บริษัท ดิจิคอล จำกัด ได้ว่าจ้างต่อให้บริษัทเอิรท์เสริทโปรเซสซิ่งอิงค์ จำกัด แห่งประเทศสิงคโปร์แปลข้อมูลโดยจ่ายค่าจ้างเป็นเงินปีละ 1,240,650 บาท พยานเห็นว่า บริษัทดิจิคอล จำกัด ว่าจ้างต่อโดยจ่ายค่าจ้างต่ำมาก แสดงว่าค่าใช้จ่ายของบริษัท ดิจิคอล จำกัด น้อยมากเมื่อเทียบกับค่าจ้างที่บริษัทดิจิคอล จำกัด ได้รับจากโจทก์ ศาลฎีกาเห็นว่า การที่บริษัท ดิจิคอล จำกัด ว่าจ้างต่อและจ่ายค่าจ้างต่ำไม่เป็นพยานหลักฐานแน่นอนที่จะชี้ว่าการดำเนินธุรกิจในการแปลข้อมูลจะมีค่าใช้จ่ายน้อยอย่างที่พยานจำเลยเข้าใจ เพราะบริษัทเอิร์ทเสริท โปรเซสซิ่งอิงค์ จำกัด จะดำเนินการให้โจทก์ทุกขั้นตอนหรือเพียงบางขั้นตอนก็ไม่อาจทราบได้ พยานหลักฐานโจทก์มีน้ำหนักดีกว่าพยานหลักฐานจำเลย ข้อเท็จจริงรับฟังได้ว่า การดำเนินการดังกล่าวมีค่าใช้จ่ายสูง นอกจากนี้เงินได้ ตามมาตรา 40(2)แห่งประมวลรัษฎากรซึ่งเป็นเงินได้เนื่องจากหน้าที่หรือตำแหน่งงานที่ทำหรือจากการรับทำงานให้ ฯลฯ เงินได้ประเภทนี้ควรอยู่ในลักษณะเดียวกันหรือใกล้เคียงกัน คือ ลักษณะงานที่ทำมีค่าใช้จ่ายไม่มาก ประมวลรัษฎากร จึงยอมให้หักค่าใช้จ่ายน้อยและหักค่าใช้จ่ายเท่ากัน ส่วนเงินได้ตามมาตรา 40(8) แห่งประมวลรัษฎากร เป็นเงินได้จากการธุรกิจ การพาณิชย์ ฯลฯ เป็นงานที่ต้องมีค่าใช้จ่ายสูงประมวลรัษฎากรจึงยอมให้หักค่าใช้จ่ายมากกว่าเงินได้ตามมาตรา 40(2)แห่งประมวลรัษฎากร เมื่องานที่บริษัท ดิจิคอล จำกัด รับทำให้โจทก์เป็นงานที่มีค่าใช้จ่ายสูง เงินได้ที่โจทก์จ่ายให้บริษัทดิจิคอล จำกัด จึงมิใช่เงินได้จากการรับทำงานให้ตามมาตรา 40(2)แห่งประมวลรัษฎากร แต่เป็นเงินได้จากการธุรกิจ ตามมาตรา 40(8)แห่งประมวลรัษฎากร โจทก์ไม่ต้องหักภาษี ณ ที่จ่ายไว้ ที่ศาลภาษีอากรกลางพิพากษามานั้นชอบแล้ว อุทธรณ์จำเลยฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5422/2536บริษัท ไทย เชลล์เอ็กซ์พลอเรชั่นแอนด์โปรดักชั่น จำกัดโจทก์กรมสรรพากรจำเลย ป.รัษฎากร ม. 40 (2), ม. 40 (8), ม. 70เงินได้ตามมาตรา 40 แห่งประมวลรัษฎากรจะเป็นเงินได้ประเภทใดนั้น ต้องพิจารณาถึงรายจ่ายและลักษณะของงานที่ทำประกอบด้วย เงินได้ตามมาตรา 40(2) แห่งประมวลรัษฎากรซึ่งเป็นเงินได้เนื่องจากหน้าที่หรือตำแหน่งงานที่ทำหรือจากการรับทำงานให้ลักษณะงานที่ทำมีค่าใช้จ่ายไม่มาก ประมวลรัษฎากรจึงกำหนดให้หักค่าใช้จ่ายได้น้อยและหักค่าใช้จ่ายเท่ากัน ส่วนเงินได้ตามมาตรา 40(8) เป็นเงินได้จากการธุรกิจ การพาณิชย์ อันเป็นงานที่ต้องมีค่าใช้จ่ายสูง ประมวลรัษฎากรจึงยอมให้หักค่าใช้จ่ายได้มากกว่าเงินได้ตามมาตรา 40(2) เมื่องานแปลข้อมูลทางธรณีวิทยาเกี่ยวกับแหล่งน้ำมันที่บริษัท ค. แห่งประเทศสหรัฐอเมริการับทำให้โจทก์เป็นงานที่มีค่าใช้จ่ายสูง เงินค่าตอบแทนที่โจทก์จ่ายให้บริษัท ค. จึงมิใช่เงินได้จากการรับทำงานให้ตามมาตรา 40(2)แต่เป็นเงินได้จากการธุรกิจตามมาตรา 40(8) โจทก์จึงไม่ต้องหักภาษี ณ ที่จ่ายตามมาตรา 70 แห่งประมวลรัษฎากรโจทก์ฟ้องว่า เจ้าพนักงานประเมินของจำเลยได้ประเมินภาษีเงินได้นิติบุคคลของโจทก์อ้างว่าในปี 2523 และปี 2524โจทก์ส่งเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(2) แห่งประมวลรัษฎากรไปให้แก่บริษัท ดิจิคอล จำกัด ในประเทศสหรัฐอเมริกา และเมื่อวันที่ 23 กุมภาพันธ์ 2531 เจ้าพนักงานประเมินของจำเลยได้ประเมินภาษีเงินได้นิติบุคคลของโจทก์สำหรับปี 2525 อ้างว่าในปี 2525โจทก์ส่งเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(2) แห่งประมวลรัษฎากรไปให้แก่บริษัท ดิจิคอล จำกัด ในประเทศสหรัฐอเมริกา ทั้งนี้โดยโจทก์ไม่หักภาษี ณ ที่จ่ายนำส่งตามมาตรา 70(1) แห่งประมวลรัษฎากรโจทก์ไม่เห็นพ้องด้วยกับการประเมิน จึงอุทธรณ์การประเมินเมื่อวันที่ 3 ตุลาคม 2527 และวันที่ 30 มีนาคม 2531 ตามลำดับต่อมาเมื่อวันที่ 28 กรกฎาคม 2532 โจทก์ได้รับคำวินิจฉัยของคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์เลขที่ 637/2532/2 และ 638/2532/2ลงวันที่ 2 พฤษภาคม 2532 รวม 2 ฉบับ (ตามเอกสารท้ายฟ้องหมายเลข 8)วินิจฉัยว่าการประเมินของเจ้าพนักงานประเมินถูกต้องและชอบด้วยกฎหมายแล้ว ให้โจทก์นำเงินภาษีและเงินเพิ่มไปชำระเป็นเงินทั้งสิ้น3,366,461.84 บาท พร้อมทั้งเงินเพิ่มตามกฎหมาย โจทก์เห็นว่าการประเมินของเจ้าพนักงานประเมินและคำวินิจฉัยอุทธรณ์ของคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์ของจำเลยไม่ชอบด้วยเหตุผลทั้งในข้อกฎหมายและข้อเท็จจริง ขอให้พิพากษาเพิกถอนคำวินิจฉัยอุทธรณ์เลขที่ 637/2532/2 และเลขที่ 638/2532/2 ลงวันที่ 2 พฤษภาคม 2532และการประเมินของจำเลยตามหนังสือแจ้งภาษีเงินได้นิติบุคคลตามสำเนาเอกสารท้ายฟ้องหมายเลข 3 ถึง 5 กับงดหรือลดเงินเพิ่มแก่โจทก์จำเลยให้การว่า โจทก์เป็นผู้จ่ายเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(2) แห่งประมวลรัษฎากรให้แก่บริษัท ดิจิคอล จำกัดซึ่งตั้งขึ้นตามกฎหมายของต่างประเทศมิได้ประกอบกิจการในประเทศไทยโจทก์จึงมีหน้าที่หักภาษี ณ ที่จ่าย และนำส่งตามมาตรา 70(1)แห่งประมวลรัษฎากร การประเมินและคำวินิจฉัยอุทธรณ์ชอบแล้วขอให้พิพากษายกฟ้องศาลภาษีอากรกลางพิจารณาแล้ว พิพากษาให้เพิกถอนการประเมินของเจ้าพนักงานประเมินและเพิกถอนคำวินิจฉัยอุทธรณ์ของคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์ ตามหนังสือแจ้งให้นำส่งภาษีเงินได้นิติบุคคลที่ ต.4/1048/2/03270, ต.4/1048/2/03271 และที่ ต.7/1048/2/04297กับคำวินิจฉัยอุทธรณ์เลขที่ 637/2532/2 และเลขที่ 638/2532/2 เสียจำเลยอุทธรณ์ต่อศาลฎีกาศาลฎีกาแผนกคดีภาษีอากรวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้ว เห็นว่ากิจการของบริษัท ดิจิคอล จำกัด ซึ่งรับทำการแปลข้อมูลทางธรณีวิทยาจากผู้ว่าจ้างทั่วไปถือเป็นธุรกิจประเภทหนึ่ง และธุรกิจในการรับแปลข้อมูลถือเป็นการรับทำงานให้ด้วยจึงต้องพิจารณาว่าเงินได้จากกิจการดังกล่าวจะถือว่าเป็นเงินได้จากการรับทำงานให้ตามมาตรา 40(2)หรือเงินได้จากการธุรกิจตามมาตรา 40(8) แห่งประมวลรัษฎากร ซึ่งในประมวลรัษฎากร มาตรา 40 แบ่งเงินได้ไว้ 8 ประเภท เงินได้ประเภทที่ 2เป็นเงินได้เนื่องจากหน้าที่หรือตำแหน่งงานที่ทำ หรือจากการรับทำงานให้ ฯลฯ ส่วนประเภทที่ 8 เป็นเงินได้จากการธุรกิจ การพาณิชย์ ฯลฯในการคำนวณภาษีเงินได้ประเภทต่าง ๆ กฎหมายยอมให้หักค่าใช้จ่ายไม่เหมือนกันเฉพาะเงินได้ประเภทที่ 2 กฎหมายที่ใช้ในขณะนั้นยอมให้หักค่าใช้จ่ายเป็นการเหมาจ่ายร้อยละ 30 แต่ไม่เกิน 30,000 บาทแต่ปัจจุบันยอมให้หักค่าใช้จ่ายเป็นการเหมาจ่ายร้อยละ 40 แต่ไม่เกิน60,000 บาท ตามมาตรา 42 ทวิ แห่งประมวลรัษฎากร ส่วนเงินได้ประเภทที่ 8 มาตรา 46 แห่งประมวลรัษฎากรยอมให้หักค่าใช้จ่ายได้ตามที่กำหนดโดยพระราชกฤษฎีกา และในพระราชกฤษฎีกาออกตามความในประมวลรัษฎากร ว่าด้วยการกำหนดค่าใช้จ่ายที่ยอมให้หักจากเงินได้พึงประเมิน (ฉบับที่ 11) พ.ศ. 2502 มาตรา 8 ระบุกิจการต่าง ๆไว้หลายประเภท โดยยอมให้หักค่าใช้จ่ายเป็นการเหมาจ่ายตั้งแต่ร้อยละ 60 จนถึง 85 และในมาตรา 8 ทวิ ระบุว่า เงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(8) แห่งประมวลรัษฎากร ที่มิได้ระบุไว้ในมาตรา 8ให้หักค่าใช้จ่ายได้ตามความจำเป็นและสมควร จึงเห็นได้ว่า เงินได้ตามมาตรา 40 แห่งประมวลรัษฎากร จะเป็นเงินได้ประเภทใดนั้นต้องพิจารณาถึงรายจ่ายและลักษณะของการงานที่ทำประกอบด้วย สำหรับรายจ่ายของบริษัทดิจิคอล จำกัด ในการรับแปลข้อมูลให้โจทก์นั้นนายจักรกฤษณ์ ลลิตกุล นายบัณฑิต อัตถากร นายบัณฑิต เจริญทรัพย์และนายไมเคิล จู พยานโจทก์เบิกความตรงกันว่า ในการทำงานแปลข้อมูลของบริษัท ดิจิคอล จำกัด จะต้องกระทำหลายขั้นตอน นับแต่จัดหมวดหมู่ของสัญญาณ ปรับระดับข้อมูลเข้าสู่แนวระดับมาตรฐานปรับคลื่นเสียงให้อยู่ในระดับเดียวกัน ปรับตำแหน่งสัญญาณให้ถูกต้องมีการกรองความถี่ให้อยู่ในช่วงที่เห็นชัดเจนและกำจัดความสับสนแล้วจึงจะแสดงออกมาเป็นภาพพิมพ์ ในการดำเนินงานต้องใช้เครื่องมือทางวิทยาศาสตร์ที่มีเทคโนโลยีสูง เครื่องคอมพิวเตอร์และโปรแกรมซับซ้อน บุคลากรต้องให้ผู้เชี่ยวชาญด้านคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์เป็นจำนวนมากต้องเสียค่าใช้จ่ายสูงถึงร้อยละ 70 ของรายได้ ส่วนจำเลยมิได้นำสืบให้เห็นว่าการทำงานดังกล่าวมีค่าใช้จ่ายไม่มาก เพียงแต่นายอนันต์ สิริแสงทักษิณ พยานจำเลยเบิกความว่า บริษัท ดิจิคอลจำกัด ได้รับค่าจ้างจากโจทก์เป็นเงินถึง 506,182 เหรียญสหรัฐแต่บริษัท ดิจิคอล จำกัด ได้ว่าจ้างต่อให้บริษัทเอิรท์เสริทโปรเซสซิ่งอิงค์ จำกัด แห่งประเทศสิงคโปร์แปลข้อมูลโดยจ่ายค่าจ้างเป็นเงินปีละ 1,240,650 บาท พยานเห็นว่า บริษัทดิจิคอล จำกัด ว่าจ้างต่อโดยจ่ายค่าจ้างต่ำมาก แสดงว่าค่าใช้จ่ายของบริษัท ดิจิคอล จำกัด น้อยมากเมื่อเทียบกับค่าจ้างที่บริษัทดิจิคอล จำกัด ได้รับจากโจทก์ ศาลฎีกาเห็นว่า การที่บริษัท ดิจิคอล จำกัด ว่าจ้างต่อและจ่ายค่าจ้างต่ำไม่เป็นพยานหลักฐานแน่นอนที่จะชี้ว่าการดำเนินธุรกิจในการแปลข้อมูลจะมีค่าใช้จ่ายน้อยอย่างที่พยานจำเลยเข้าใจ เพราะบริษัทเอิร์ทเสริท โปรเซสซิ่งอิงค์ จำกัด จะดำเนินการให้โจทก์ทุกขั้นตอนหรือเพียงบางขั้นตอนก็ไม่อาจทราบได้ พยานหลักฐานโจทก์มีน้ำหนักดีกว่าพยานหลักฐานจำเลย ข้อเท็จจริงรับฟังได้ว่า การดำเนินการดังกล่าวมีค่าใช้จ่ายสูง นอกจากนี้เงินได้ ตามมาตรา 40(2)แห่งประมวลรัษฎากรซึ่งเป็นเงินได้เนื่องจากหน้าที่หรือตำแหน่งงานที่ทำหรือจากการรับทำงานให้ ฯลฯ เงินได้ประเภทนี้ควรอยู่ในลักษณะเดียวกันหรือใกล้เคียงกัน คือ ลักษณะงานที่ทำมีค่าใช้จ่ายไม่มาก ประมวลรัษฎากร จึงยอมให้หักค่าใช้จ่ายน้อยและหักค่าใช้จ่ายเท่ากัน ส่วนเงินได้ตามมาตรา 40(8) แห่งประมวลรัษฎากร เป็นเงินได้จากการธุรกิจ การพาณิชย์ ฯลฯ เป็นงานที่ต้องมีค่าใช้จ่ายสูงประมวลรัษฎากรจึงยอมให้หักค่าใช้จ่ายมากกว่าเงินได้ตามมาตรา 40(2)แห่งประมวลรัษฎากร เมื่องานที่บริษัท ดิจิคอล จำกัด รับทำให้โจทก์เป็นงานที่มีค่าใช้จ่ายสูง เงินได้ที่โจทก์จ่ายให้บริษัทดิจิคอล จำกัด จึงมิใช่เงินได้จากการรับทำงานให้ตามมาตรา 40(2)แห่งประมวลรัษฎากร แต่เป็นเงินได้จากการธุรกิจ ตามมาตรา 40(8)แห่งประมวลรัษฎากร โจทก์ไม่ต้องหักภาษี ณ ที่จ่ายไว้ ที่ศาลภาษีอากรกลางพิพากษามานั้นชอบแล้ว อุทธรณ์จำเลยฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน(ก้าน อันนานนท์-เจริญ นิลเอสงฆ์-สุนพ กีรติยุติ)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ1. การที่รัฐจะเก็บภาษีเงินได้จากบุคคลใดนั้นหลักเบื้องต้นมีอยู่ว่าบุคคลนั้นจะต้องมีความสัมพันธ์กับรัฐนั้นเป็นการสำคัญความสัมพันธ์ซึ่งเป็นที่ยอมรับกันทั่วไปก็คือ ความสัมพันธ์เกี่ยวกับถิ่นที่อยู่หรือหลักถิ่นที่อยู่ (ResidentRule หรือ ResidentPrinciple) ความสัมพันธ์เกี่ยวกับแหล่งเงินได้หรือหลักแหล่งเงินได้(SourceRule หรือ SourcePrinciple) และความสัมพันธ์เกี่ยวกับสัญชาติหรือหลักสัญชาติ (NationalityRule หรือ NationalityPrinciple) หลักถิ่นที่อยู่หมายความว่าผู้มีถิ่นที่อยู่ในประเทศใดต้องเสียภาษีให้แก่ประเทศนั้น ไม่ว่าผู้นั้นจะมีเงินได้จากแหล่งในประเทศใดหรือเป็นคนสัญชาติของประเทศนั้นหรือไม่ หลักแหล่งเงินได้หมายความว่าผู้มีเงินได้จากแหล่งเงินได้ในประเทศใดต้องเสียภาษีให้แก่ประเทศนั้น ไม่ว่าผู้นั้นจะมีสัญชาติใดหรือมีถิ่นที่อยู่ในประเทศนั้นหรือไม่ หลักสัญชาติหมายความว่าผู้ถือสัญชาติของประเทศใดต้องเสียภาษีให้แก่ประเทศนั้น ไม่ว่าผู้นั้นจะมีถิ่นที่อยู่ในประเทศนั้นหรือไม่ ประเทศสหรัฐอเมริกา ฟิลิปปินส์ และเม็กซิโก ใช้หลักนี้ ประเทศไทยเราใช้ทั้งหลักแหล่งเงินได้และหลักถิ่นที่อยู่ในการเก็บภาษีเงินได้ไม่ว่าจะเป็นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาหรือนิติบุคคลโดยหลักถิ่นที่อยู่นั้นถ้าเป็นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา จะถือเอาการที่ผู้มีเงินได้อยู่ในประเทศไทยชั่วระยะเวลาหนึ่งหรือหลายระยะเวลารวมกันถึง 180 วัน เป็นข้อยุติว่าผู้นั้นเป็นผู้อยู่ในประเทศไทยต้องเสียภาษีเงินได้ให้แก่ประเทศไทยไม่ว่าเป็นเงินได้ที่ผู้นั้นได้รับจะมีที่มาจากแหล่งในหรือนอกประเทศไทย อย่างไรก็ดีเงินได้ที่มีที่มาจากแหล่งนอกประเทศ ผู้มีเงินได้จะต้องนำเข้ามาในประเทศไทยจึงจะต้องเสียภาษี (ประมวลรัษฎากร มาตรา 41 วรรคสองและวรรคสาม) แต่การนำเข้ามานั้นก็ไม่จำเป็นที่ผู้มีเงินได้จะต้องเป็นผู้นำเข้ามาเอง ถ้ากระทำการใด ๆ แล้วทำให้เงินได้ที่ได้รับนั้นเข้ามาในประเทศไทยหรือได้รับในประเทศไทยแล้ว ก็ถือว่าผู้มีเงินได้ได้นำเงินได้นั้นเข้ามาในประเทศไทยแล้ว เช่น ในปี 2536บริษัท เอ. ในประเทศอังกฤษได้ว่าจ้าง ก. จากประเทศไทยไปทำงานในประเทศอังกฤษโดยให้เงินเดือน ในปีนั้น ก. ทำงานอยู่ในประเทศอังกฤษเป็นเวลา 5 เดือน นอกนั้นอยู่ในประเทศไทยดังนั้น แม้ ก. จะส่งเงินเดือนมาให้ภริยาในประเทศไทยโดยวิธีซื้อตั๋วแลกเงินส่งมาให้หรือโอนเงินผ่านธนาคารมาให้ หรือโดยวิธีขอให้บริษัท เอ. สั่งสำนักงานในประเทศไทยจ่ายให้กับภริยาของก. ในประเทศไทย ก็ถือว่า ก. ได้นำเงินเดือนเข้ามาในประเทศไทยแล้ว ส่วนกรณีภาษีเงินได้นิติบุคคลนั้นถ้าบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลจดทะเบียนจัดตั้งขึ้นในประเทศไทยก็ถือเป็นบริษัทไทยและต้องเสียภาษีให้แก่ประเทศไทยตามหลักถิ่นที่อยู่ จึงต้องนำเงินได้ทั้งที่เกิดขึ้นในและนอกประเทศไทยมาเสียภาษี (GlabalIncomeBasis)ทั้งนี้โดยไม่คำนึงว่าเงินได้ที่เกิดขึ้นนอกประเทศนั้นจะมีการนำเข้ามาในประเทศไทยหรือไม่ (ประมวลรัษฎากร มาตรา 66) กรณีจึงต่างกับหลักถิ่นที่อยู่ที่ใช้กับการจัดเก็บภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาที่จะต้องมีการนำเงินได้ที่เกิดนอกประเทศเข้ามาในประเทศไทยจึงจะต้องเสียภาษี ส่วนหลักแหล่งเงินได้ไม่ว่าจะเป็นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาหรือภาษีเงินได้นิติบุคคลถือเอาการมีเงินได้จากแหล่งในประเทศไทยเป็นข้อยุติว่าผู้มีเงินได้จะต้องเสียภาษีให้แก่ประเทศไทย(ประมวลรัษฎากร มาตรา 41 วรรคแรก 66 วรรคสอง 76 ทวิ และ 70)แต่ภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาก็เก็บภาษีตามหลักนี้โดยไม่คำนึงว่าผู้มีเงินได้มีสัญชาติไทยหรือไม่ จึงต่างกับภาษีเงินได้นิติบุคคลที่เก็บโดยคำนึงว่าบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลนั้นจดทะเบียนจัดตั้งขึ้นในประเทศไทยหรือไม่ ถ้าจดทะเบียนจัดตั้งขึ้นในประเทศไทยก็ถือเป็นบริษัทไทย ต้องเสียภาษีตามหลักถิ่นที่อยู่ดังกล่าวมาแล้วแต่ถ้ามิได้จดทะเบียนจัดตั้งขึ้นในประเทศไทยก็ถือเป็นบริษัทต่างประเทศต้องเสียภาษีตามหลักแหล่งเงินได้ซึ่งจะจำกัดเฉพาะเงินได้ที่เกิดจากแหล่งในประเทศไทยเท่านั้น ไม่ต้องนำเงินได้จากแหล่งนอกประเทศมาเสียภาษี จึงต่างกับบริษัทไทยที่ต้องเสียภาษีทั้งเงินได้ที่เกิดจากแหล่งในและนอกประเทศไทย การเสียภาษีเงินได้นิติบุคคลของบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่มิได้จดทะเบียนจัดตั้งขึ้นในประเทศไทยหรือบริษัทต่างประเทศตามหลักแหล่งเงินได้นั้น มีทั้งกรณีที่ประกอบกิจการในประเทศไทยและมิได้ประกอบกิจการในประเทศไทย กรณีประกอบกิจการในประเทศไทยนั้นไม่จำเป็นต้องถึงขั้นเข้ามาเปิดสาขาในประเทศไทยตามประมวลรัษฎากร มาตรา 66 วรรคสอง เพียงแต่เข้ามามีเงินได้โดยผ่านลูกจ้างหรือผู้ทำแทนหรือผู้ทำการติดต่อในประเทศไทยก็ถือเป็นการประกอบกิจการในประเทศไทยต้องเสียภาษีให้แก่ประเทศไทย โดยลูกจ้างหรือผู้ทำการแทนหรือผู้ทำการติดต่อในประเทศไทยเป็นผู้มีหน้าที่และความรับผิดในการยื่นรายการและชำระภาษีที่จะต้องเสียนั้น(ประมวลรัษฎากร มาตรา 76 ทวิ) ส่วนกรณีมิได้ประกอบกิจการในประเทศไทยนั้นบริษัทต่างประเทศจะต้องเสียภาษีเฉพาะกรณีที่มีเงินได้พึงประเมินตามประมวลรัษฎากร มาตรา 40(2)(3)(4)(5) หรือ (6)ที่จ่ายจากหรือในประเทศไทยเท่านั้น (ประมวลรัษฎากร มาตรา 70)ส่วนเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(7) และ (8) ไม่ต้องเสียภาษีแม้จะได้รับไปจากแหล่งในประเทศไทยก็ตาม จึงต่างกับกรณีประกอบกิจการในประเทศไทยที่ต้องเสียภาษีโดยไม่คำนึงว่าเงินได้ที่ได้รับนั้นเป็นเงินได้พึงประเมินประเภทใด ข้อแตกต่างอีกข้อหนึ่งก็คือในเรื่องวิธีการเสียภาษี หากเป็นกรณีประกอบกิจการในประเทศไทยแล้วต้องชำระโดยวิธีประเมินตนเอง(Self-assessment) และวิธีหักภาษี ณ ที่จ่าย (WithholdingTaxหรือ DeductionatSource) กล่าวคือ บริษัทต่างประเทศที่ประกอบกิจการในประเทศไทยมีหน้าที่ยื่นแบบแสดงรายการและชำระภาษีรอบระยะเวลาบัญชีละ 2 ครั้ง ครั้งแรกให้กระทำภายใน 2 เดือน นับแต่วันครบ6 เดือนแรกของรอบระยะเวลาบัญชีตามประมวลรัษฎากร มาตรา 67 ทวิส่วนครั้งที่สองให้กระทำภายใน 150 วัน นับแต่วันสุดท้ายของรอบระยะเวลาบัญชีตามประมวลรัษฎากร มาตรา 68 และ 69 แต่ละครั้งให้นำภาษีที่ถูกหัก ณ ที่จ่ายมาเครดิตออกและคงชำระแต่ภาษีที่ยังขาดอยู่นั้น และภาษีที่ชำระในครั้งแรกให้ถือเป็นเครดิตในการคำนวณภาษีที่จะต้องชำระในครั้งที่สองด้วย แต่ถ้าเป็นกรณีบริษัทต่างประเทศที่มิได้ประกอบกิจการในประเทศไทย จะต้องเสียภาษีโดยวิธีหักภาษี ณ ที่จ่ายวิธีเดียว กล่าวคือ ผู้จ่ายเงินได้ให้บริษัทต่างประเทศที่มิได้ประกอบกิจการในประเทศไทยมีหน้าที่หักภาษีณ ที่จ่ายในอัตราร้อยละ 15(เว้นแต่การจ่ายเงินปันผลให้หักในอัตราร้อยละ 10) แล้วนำส่งอำเภอหรือเขตท้องที่พร้อมกับยื่นรายการตามแบบที่อธิบดีกรมสรรพากรกำหนด (แบบ ภ.ง.ด. 54) ภายใน 7 วันนับแต่วันสิ้นเดือนของเดือนที่มีการจ่ายเงินได้พึงประเมินนั้นมิฉะนั้น ผู้จ่ายเงินได้จะต้องร่วมรับผิดในการเสียภาษีตามจำนวนเงินภาษีที่มิได้หักและนำส่งหรือตามจำนวนที่ขาดไป แล้วแต่กรณี 2. คดีนี้ค่าตอบแทนที่บริษัท ดิจิคอลอิงค์ จำกัด แห่งประเทศสหรัฐอเมริกาซึ่งเป็นบริษัทต่างประเทศที่มิได้ประกอบกิจการในประเทศไทยได้รับจากโจทก์มีปัญหาว่าเป็นเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(2) หรือ (8) หากเป็นเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(8)โจทก์ก็ไม่ต้องหักภาษี ณ ที่จ่ายตามมาตรา 70 ปรากฏว่างานที่บริษัทดังกล่าวรับทำให้โจทก์เป็นงานแปลข้อมูลเกี่ยวกับคลื่นเสียงความสั่นสะเทือนของชั้นหินและดินในบริเวณที่โจทก์ทำการสำรวจหาแหล่งขุดเจาะน้ำมัน เพื่อที่โจทก์จะได้ใช้เป็นข้อมูลในการสำรวจขุดเจาะน้ำมันต่อไป เป็นงานที่ต้องกระทำหลายขั้นตอนนับแต่การจัดหมวดหมู่ของสัญญาณ ปรับระดับข้อมูลเข้าสู่แนวระดับมาตรฐานปรับคลื่นเสียงให้อยู่ในระดับเดียวกัน ปรับตำแหน่งสัญญาณให้ถูกต้องมีการกรองความถี่ให้อยู่ในช่วงที่เห็นชัดเจนและกำจัดความสับสนแล้วจึงจะแสดงออกมาเป็นภาพพิมพ์ ในการดำเนินงานต้องใช้เครื่องมือทางวิทยาศาสตร์ที่มีเทคโนโลยีสูง เครื่องคอมพิวเตอร์และโปรแกรมซับซ้อน บุคลากรต้องใช้ผู้เชี่ยวชาญด้านคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์เป็นจำนวนมาก ต้องเสียค่าใช้จ่ายสูงถึงร้อยละ 70 ของรายได้ค่าตอบแทนที่โจทก์จ่ายให้โจทก์จึงไม่ถือเป็นเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(2) ซึ่งเสียค่าใช้จ่ายในการได้มาซึ่งเงินได้น้อยแต่ถือเป็นเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(8) ซึ่งเสียค่าใช้จ่ายในการได้มาซึ่งเงินได้มาก ดังนั้น โจทก์จึงไม่ต้องหักภาษี ณที่จ่ายตามมาตรา 70 ชัยสิทธิ์ ตราชูธรรมคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า เจ้าพนักงานประเมินของจำเลยได้ประเมินภาษีเงินได้นิติบุคคลของโจทก์อ้างว่าในปี 2523 และปี 2524โจทก์ส่งเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(2) แห่งประมวลรัษฎากรไปให้แก่บริษัท ดิจิคอล จำกัด ในประเทศสหรัฐอเมริกา และเมื่อวันที่ 23 กุมภาพันธ์ 2531 เจ้าพนักงานประเมินของจำเลยได้ประเมินภาษีเงินได้นิติบุคคลของโจทก์สำหรับปี 2525 อ้างว่าในปี 2525โจทก์ส่งเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(2) แห่งประมวลรัษฎากรไปให้แก่บริษัท ดิจิคอล จำกัด ในประเทศสหรัฐอเมริกา ทั้งนี้โดยโจทก์ไม่หักภาษี ณ ที่จ่ายนำส่งตามมาตรา 70(1) แห่งประมวลรัษฎากรโจทก์ไม่เห็นพ้องด้วยกับการประเมิน จึงอุทธรณ์การประเมินเมื่อวันที่ 3 ตุลาคม 2527 และวันที่ 30 มีนาคม 2531 ตามลำดับต่อมาเมื่อวันที่ 28 กรกฎาคม 2532 โจทก์ได้รับคำวินิจฉัยของคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์เลขที่ 637/2532/2 และ 638/2532/2ลงวันที่ 2 พฤษภาคม 2532 รวม 2 ฉบับ (ตามเอกสารท้ายฟ้องหมายเลข 8)วินิจฉัยว่าการประเมินของเจ้าพนักงานประเมินถูกต้องและชอบด้วยกฎหมายแล้ว ให้โจทก์นำเงินภาษีและเงินเพิ่มไปชำระเป็นเงินทั้งสิ้น3,366,461.84 บาท พร้อมทั้งเงินเพิ่มตามกฎหมาย โจทก์เห็นว่าการประเมินของเจ้าพนักงานประเมินและคำวินิจฉัยอุทธรณ์ของคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์ของจำเลยไม่ชอบด้วยเหตุผลทั้งในข้อกฎหมายและข้อเท็จจริง ขอให้พิพากษาเพิกถอนคำวินิจฉัยอุทธรณ์เลขที่ 637/2532/2 และเลขที่ 638/2532/2 ลงวันที่ 2 พฤษภาคม 2532และการประเมินของจำเลยตามหนังสือแจ้งภาษีเงินได้นิติบุคคลตามสำเนาเอกสารท้ายฟ้องหมายเลข 3 ถึง 5 กับงดหรือลดเงินเพิ่มแก่โจทก์จำเลยให้การว่า โจทก์เป็นผู้จ่ายเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(2) แห่งประมวลรัษฎากรให้แก่บริษัท ดิจิคอล จำกัดซึ่งตั้งขึ้นตามกฎหมายของต่างประเทศมิได้ประกอบกิจการในประเทศไทยโจทก์จึงมีหน้าที่หักภาษี ณ ที่จ่าย และนำส่งตามมาตรา 70(1)แห่งประมวลรัษฎากร การประเมินและคำวินิจฉัยอุทธรณ์ชอบแล้วขอให้พิพากษายกฟ้องศาลภาษีอากรกลางพิจารณาแล้ว พิพากษาให้เพิกถอนการประเมินของเจ้าพนักงานประเมินและเพิกถอนคำวินิจฉัยอุทธรณ์ของคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์ ตามหนังสือแจ้งให้นำส่งภาษีเงินได้นิติบุคคลที่ ต.4/1048/2/03270, ต.4/1048/2/03271 และที่ ต.7/1048/2/04297กับคำวินิจฉัยอุทธรณ์เลขที่ 637/2532/2 และเลขที่ 638/2532/2 เสียจำเลยอุทธรณ์ต่อศาลฎีกาศาลฎีกาแผนกคดีภาษีอากรวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้ว เห็นว่ากิจการของบริษัท ดิจิคอล จำกัด ซึ่งรับทำการแปลข้อมูลทางธรณีวิทยาจากผู้ว่าจ้างทั่วไปถือเป็นธุรกิจประเภทหนึ่ง และธุรกิจในการรับแปลข้อมูลถือเป็นการรับทำงานให้ด้วยจึงต้องพิจารณาว่าเงินได้จากกิจการดังกล่าวจะถือว่าเป็นเงินได้จากการรับทำงานให้ตามมาตรา 40(2)หรือเงินได้จากการธุรกิจตามมาตรา 40(8) แห่งประมวลรัษฎากร ซึ่งในประมวลรัษฎากร มาตรา 40 แบ่งเงินได้ไว้ 8 ประเภท เงินได้ประเภทที่ 2เป็นเงินได้เนื่องจากหน้าที่หรือตำแหน่งงานที่ทำ หรือจากการรับทำงานให้ ฯลฯ ส่วนประเภทที่ 8 เป็นเงินได้จากการธุรกิจ การพาณิชย์ ฯลฯในการคำนวณภาษีเงินได้ประเภทต่าง ๆ กฎหมายยอมให้หักค่าใช้จ่ายไม่เหมือนกันเฉพาะเงินได้ประเภทที่ 2 กฎหมายที่ใช้ในขณะนั้นยอมให้หักค่าใช้จ่ายเป็นการเหมาจ่ายร้อยละ 30 แต่ไม่เกิน 30,000 บาทแต่ปัจจุบันยอมให้หักค่าใช้จ่ายเป็นการเหมาจ่ายร้อยละ 40 แต่ไม่เกิน60,000 บาท ตามมาตรา 42 ทวิ แห่งประมวลรัษฎากร ส่วนเงินได้ประเภทที่ 8 มาตรา 46 แห่งประมวลรัษฎากรยอมให้หักค่าใช้จ่ายได้ตามที่กำหนดโดยพระราชกฤษฎีกา และในพระราชกฤษฎีกาออกตามความในประมวลรัษฎากร ว่าด้วยการกำหนดค่าใช้จ่ายที่ยอมให้หักจากเงินได้พึงประเมิน (ฉบับที่ 11) พ.ศ. 2502 มาตรา 8 ระบุกิจการต่าง ๆไว้หลายประเภท โดยยอมให้หักค่าใช้จ่ายเป็นการเหมาจ่ายตั้งแต่ร้อยละ 60 จนถึง 85 และในมาตรา 8 ทวิ ระบุว่า เงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(8) แห่งประมวลรัษฎากร ที่มิได้ระบุไว้ในมาตรา 8ให้หักค่าใช้จ่ายได้ตามความจำเป็นและสมควร จึงเห็นได้ว่า เงินได้ตามมาตรา 40 แห่งประมวลรัษฎากร จะเป็นเงินได้ประเภทใดนั้นต้องพิจารณาถึงรายจ่ายและลักษณะของการงานที่ทำประกอบด้วย สำหรับรายจ่ายของบริษัทดิจิคอล จำกัด ในการรับแปลข้อมูลให้โจทก์นั้นนายจักรกฤษณ์ ลลิตกุล นายบัณฑิต อัตถากร นายบัณฑิต เจริญทรัพย์และนายไมเคิล จู พยานโจทก์เบิกความตรงกันว่า ในการทำงานแปลข้อมูลของบริษัท ดิจิคอล จำกัด จะต้องกระทำหลายขั้นตอน นับแต่จัดหมวดหมู่ของสัญญาณ ปรับระดับข้อมูลเข้าสู่แนวระดับมาตรฐานปรับคลื่นเสียงให้อยู่ในระดับเดียวกัน ปรับตำแหน่งสัญญาณให้ถูกต้องมีการกรองความถี่ให้อยู่ในช่วงที่เห็นชัดเจนและกำจัดความสับสนแล้วจึงจะแสดงออกมาเป็นภาพพิมพ์ ในการดำเนินงานต้องใช้เครื่องมือทางวิทยาศาสตร์ที่มีเทคโนโลยีสูง เครื่องคอมพิวเตอร์และโปรแกรมซับซ้อน บุคลากรต้องให้ผู้เชี่ยวชาญด้านคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์เป็นจำนวนมากต้องเสียค่าใช้จ่ายสูงถึงร้อยละ 70 ของรายได้ ส่วนจำเลยมิได้นำสืบให้เห็นว่าการทำงานดังกล่าวมีค่าใช้จ่ายไม่มาก เพียงแต่นายอนันต์ สิริแสงทักษิณ พยานจำเลยเบิกความว่า บริษัท ดิจิคอลจำกัด ได้รับค่าจ้างจากโจทก์เป็นเงินถึง 506,182 เหรียญสหรัฐแต่บริษัท ดิจิคอล จำกัด ได้ว่าจ้างต่อให้บริษัทเอิรท์เสริทโปรเซสซิ่งอิงค์ จำกัด แห่งประเทศสิงคโปร์แปลข้อมูลโดยจ่ายค่าจ้างเป็นเงินปีละ 1,240,650 บาท พยานเห็นว่า บริษัทดิจิคอล จำกัด ว่าจ้างต่อโดยจ่ายค่าจ้างต่ำมาก แสดงว่าค่าใช้จ่ายของบริษัท ดิจิคอล จำกัด น้อยมากเมื่อเทียบกับค่าจ้างที่บริษัทดิจิคอล จำกัด ได้รับจากโจทก์ ศาลฎีกาเห็นว่า การที่บริษัท ดิจิคอล จำกัด ว่าจ้างต่อและจ่ายค่าจ้างต่ำไม่เป็นพยานหลักฐานแน่นอนที่จะชี้ว่าการดำเนินธุรกิจในการแปลข้อมูลจะมีค่าใช้จ่ายน้อยอย่างที่พยานจำเลยเข้าใจ เพราะบริษัทเอิร์ทเสริท โปรเซสซิ่งอิงค์ จำกัด จะดำเนินการให้โจทก์ทุกขั้นตอนหรือเพียงบางขั้นตอนก็ไม่อาจทราบได้ พยานหลักฐานโจทก์มีน้ำหนักดีกว่าพยานหลักฐานจำเลย ข้อเท็จจริงรับฟังได้ว่า การดำเนินการดังกล่าวมีค่าใช้จ่ายสูง นอกจากนี้เงินได้ ตามมาตรา 40(2)แห่งประมวลรัษฎากรซึ่งเป็นเงินได้เนื่องจากหน้าที่หรือตำแหน่งงานที่ทำหรือจากการรับทำงานให้ ฯลฯ เงินได้ประเภทนี้ควรอยู่ในลักษณะเดียวกันหรือใกล้เคียงกัน คือ ลักษณะงานที่ทำมีค่าใช้จ่ายไม่มาก ประมวลรัษฎากร จึงยอมให้หักค่าใช้จ่ายน้อยและหักค่าใช้จ่ายเท่ากัน ส่วนเงินได้ตามมาตรา 40(8) แห่งประมวลรัษฎากร เป็นเงินได้จากการธุรกิจ การพาณิชย์ ฯลฯ เป็นงานที่ต้องมีค่าใช้จ่ายสูงประมวลรัษฎากรจึงยอมให้หักค่าใช้จ่ายมากกว่าเงินได้ตามมาตรา 40(2)แห่งประมวลรัษฎากร เมื่องานที่บริษัท ดิจิคอล จำกัด รับทำให้โจทก์เป็นงานที่มีค่าใช้จ่ายสูง เงินได้ที่โจทก์จ่ายให้บริษัทดิจิคอล จำกัด จึงมิใช่เงินได้จากการรับทำงานให้ตามมาตรา 40(2)แห่งประมวลรัษฎากร แต่เป็นเงินได้จากการธุรกิจ ตามมาตรา 40(8)แห่งประมวลรัษฎากร โจทก์ไม่ต้องหักภาษี ณ ที่จ่ายไว้ ที่ศาลภาษีอากรกลางพิพากษามานั้นชอบแล้ว อุทธรณ์จำเลยฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5422/2536บริษัท ไทย เชลล์เอ็กซ์พลอเรชั่นแอนด์โปรดักชั่น จำกัดโจทก์กรมสรรพากรจำเลย ป.รัษฎากร ม. 40 (2), ม. 40 (8), ม. 70เงินได้ตามมาตรา 40 แห่งประมวลรัษฎากรจะเป็นเงินได้ประเภทใดนั้น ต้องพิจารณาถึงรายจ่ายและลักษณะของงานที่ทำประกอบด้วย เงินได้ตามมาตรา 40(2) แห่งประมวลรัษฎากรซึ่งเป็นเงินได้เนื่องจากหน้าที่หรือตำแหน่งงานที่ทำหรือจากการรับทำงานให้ลักษณะงานที่ทำมีค่าใช้จ่ายไม่มาก ประมวลรัษฎากรจึงกำหนดให้หักค่าใช้จ่ายได้น้อยและหักค่าใช้จ่ายเท่ากัน ส่วนเงินได้ตามมาตรา 40(8) เป็นเงินได้จากการธุรกิจ การพาณิชย์ อันเป็นงานที่ต้องมีค่าใช้จ่ายสูง ประมวลรัษฎากรจึงยอมให้หักค่าใช้จ่ายได้มากกว่าเงินได้ตามมาตรา 40(2) เมื่องานแปลข้อมูลทางธรณีวิทยาเกี่ยวกับแหล่งน้ำมันที่บริษัท ค. แห่งประเทศสหรัฐอเมริการับทำให้โจทก์เป็นงานที่มีค่าใช้จ่ายสูง เงินค่าตอบแทนที่โจทก์จ่ายให้บริษัท ค. จึงมิใช่เงินได้จากการรับทำงานให้ตามมาตรา 40(2)แต่เป็นเงินได้จากการธุรกิจตามมาตรา 40(8) โจทก์จึงไม่ต้องหักภาษี ณ ที่จ่ายตามมาตรา 70 แห่งประมวลรัษฎากรโจทก์ฟ้องว่า เจ้าพนักงานประเมินของจำเลยได้ประเมินภาษีเงินได้นิติบุคคลของโจทก์อ้างว่าในปี 2523 และปี 2524โจทก์ส่งเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(2) แห่งประมวลรัษฎากรไปให้แก่บริษัท ดิจิคอล จำกัด ในประเทศสหรัฐอเมริกา และเมื่อวันที่ 23 กุมภาพันธ์ 2531 เจ้าพนักงานประเมินของจำเลยได้ประเมินภาษีเงินได้นิติบุคคลของโจทก์สำหรับปี 2525 อ้างว่าในปี 2525โจทก์ส่งเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(2) แห่งประมวลรัษฎากรไปให้แก่บริษัท ดิจิคอล จำกัด ในประเทศสหรัฐอเมริกา ทั้งนี้โดยโจทก์ไม่หักภาษี ณ ที่จ่ายนำส่งตามมาตรา 70(1) แห่งประมวลรัษฎากรโจทก์ไม่เห็นพ้องด้วยกับการประเมิน จึงอุทธรณ์การประเมินเมื่อวันที่ 3 ตุลาคม 2527 และวันที่ 30 มีนาคม 2531 ตามลำดับต่อมาเมื่อวันที่ 28 กรกฎาคม 2532 โจทก์ได้รับคำวินิจฉัยของคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์เลขที่ 637/2532/2 และ 638/2532/2ลงวันที่ 2 พฤษภาคม 2532 รวม 2 ฉบับ (ตามเอกสารท้ายฟ้องหมายเลข 8)วินิจฉัยว่าการประเมินของเจ้าพนักงานประเมินถูกต้องและชอบด้วยกฎหมายแล้ว ให้โจทก์นำเงินภาษีและเงินเพิ่มไปชำระเป็นเงินทั้งสิ้น3,366,461.84 บาท พร้อมทั้งเงินเพิ่มตามกฎหมาย โจทก์เห็นว่าการประเมินของเจ้าพนักงานประเมินและคำวินิจฉัยอุทธรณ์ของคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์ของจำเลยไม่ชอบด้วยเหตุผลทั้งในข้อกฎหมายและข้อเท็จจริง ขอให้พิพากษาเพิกถอนคำวินิจฉัยอุทธรณ์เลขที่ 637/2532/2 และเลขที่ 638/2532/2 ลงวันที่ 2 พฤษภาคม 2532และการประเมินของจำเลยตามหนังสือแจ้งภาษีเงินได้นิติบุคคลตามสำเนาเอกสารท้ายฟ้องหมายเลข 3 ถึง 5 กับงดหรือลดเงินเพิ่มแก่โจทก์จำเลยให้การว่า โจทก์เป็นผู้จ่ายเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(2) แห่งประมวลรัษฎากรให้แก่บริษัท ดิจิคอล จำกัดซึ่งตั้งขึ้นตามกฎหมายของต่างประเทศมิได้ประกอบกิจการในประเทศไทยโจทก์จึงมีหน้าที่หักภาษี ณ ที่จ่าย และนำส่งตามมาตรา 70(1)แห่งประมวลรัษฎากร การประเมินและคำวินิจฉัยอุทธรณ์ชอบแล้วขอให้พิพากษายกฟ้องศาลภาษีอากรกลางพิจารณาแล้ว พิพากษาให้เพิกถอนการประเมินของเจ้าพนักงานประเมินและเพิกถอนคำวินิจฉัยอุทธรณ์ของคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์ ตามหนังสือแจ้งให้นำส่งภาษีเงินได้นิติบุคคลที่ ต.4/1048/2/03270, ต.4/1048/2/03271 และที่ ต.7/1048/2/04297กับคำวินิจฉัยอุทธรณ์เลขที่ 637/2532/2 และเลขที่ 638/2532/2 เสียจำเลยอุทธรณ์ต่อศาลฎีกาศาลฎีกาแผนกคดีภาษีอากรวินิจฉัยว่า "พิเคราะห์แล้ว เห็นว่ากิจการของบริษัท ดิจิคอล จำกัด ซึ่งรับทำการแปลข้อมูลทางธรณีวิทยาจากผู้ว่าจ้างทั่วไปถือเป็นธุรกิจประเภทหนึ่ง และธุรกิจในการรับแปลข้อมูลถือเป็นการรับทำงานให้ด้วยจึงต้องพิจารณาว่าเงินได้จากกิจการดังกล่าวจะถือว่าเป็นเงินได้จากการรับทำงานให้ตามมาตรา 40(2)หรือเงินได้จากการธุรกิจตามมาตรา 40(8) แห่งประมวลรัษฎากร ซึ่งในประมวลรัษฎากร มาตรา 40 แบ่งเงินได้ไว้ 8 ประเภท เงินได้ประเภทที่ 2เป็นเงินได้เนื่องจากหน้าที่หรือตำแหน่งงานที่ทำ หรือจากการรับทำงานให้ ฯลฯ ส่วนประเภทที่ 8 เป็นเงินได้จากการธุรกิจ การพาณิชย์ ฯลฯในการคำนวณภาษีเงินได้ประเภทต่าง ๆ กฎหมายยอมให้หักค่าใช้จ่ายไม่เหมือนกันเฉพาะเงินได้ประเภทที่ 2 กฎหมายที่ใช้ในขณะนั้นยอมให้หักค่าใช้จ่ายเป็นการเหมาจ่ายร้อยละ 30 แต่ไม่เกิน 30,000 บาทแต่ปัจจุบันยอมให้หักค่าใช้จ่ายเป็นการเหมาจ่ายร้อยละ 40 แต่ไม่เกิน60,000 บาท ตามมาตรา 42 ทวิ แห่งประมวลรัษฎากร ส่วนเงินได้ประเภทที่ 8 มาตรา 46 แห่งประมวลรัษฎากรยอมให้หักค่าใช้จ่ายได้ตามที่กำหนดโดยพระราชกฤษฎีกา และในพระราชกฤษฎีกาออกตามความในประมวลรัษฎากร ว่าด้วยการกำหนดค่าใช้จ่ายที่ยอมให้หักจากเงินได้พึงประเมิน (ฉบับที่ 11) พ.ศ. 2502 มาตรา 8 ระบุกิจการต่าง ๆไว้หลายประเภท โดยยอมให้หักค่าใช้จ่ายเป็นการเหมาจ่ายตั้งแต่ร้อยละ 60 จนถึง 85 และในมาตรา 8 ทวิ ระบุว่า เงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(8) แห่งประมวลรัษฎากร ที่มิได้ระบุไว้ในมาตรา 8ให้หักค่าใช้จ่ายได้ตามความจำเป็นและสมควร จึงเห็นได้ว่า เงินได้ตามมาตรา 40 แห่งประมวลรัษฎากร จะเป็นเงินได้ประเภทใดนั้นต้องพิจารณาถึงรายจ่ายและลักษณะของการงานที่ทำประกอบด้วย สำหรับรายจ่ายของบริษัทดิจิคอล จำกัด ในการรับแปลข้อมูลให้โจทก์นั้นนายจักรกฤษณ์ ลลิตกุล นายบัณฑิต อัตถากร นายบัณฑิต เจริญทรัพย์และนายไมเคิล จู พยานโจทก์เบิกความตรงกันว่า ในการทำงานแปลข้อมูลของบริษัท ดิจิคอล จำกัด จะต้องกระทำหลายขั้นตอน นับแต่จัดหมวดหมู่ของสัญญาณ ปรับระดับข้อมูลเข้าสู่แนวระดับมาตรฐานปรับคลื่นเสียงให้อยู่ในระดับเดียวกัน ปรับตำแหน่งสัญญาณให้ถูกต้องมีการกรองความถี่ให้อยู่ในช่วงที่เห็นชัดเจนและกำจัดความสับสนแล้วจึงจะแสดงออกมาเป็นภาพพิมพ์ ในการดำเนินงานต้องใช้เครื่องมือทางวิทยาศาสตร์ที่มีเทคโนโลยีสูง เครื่องคอมพิวเตอร์และโปรแกรมซับซ้อน บุคลากรต้องให้ผู้เชี่ยวชาญด้านคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์เป็นจำนวนมากต้องเสียค่าใช้จ่ายสูงถึงร้อยละ 70 ของรายได้ ส่วนจำเลยมิได้นำสืบให้เห็นว่าการทำงานดังกล่าวมีค่าใช้จ่ายไม่มาก เพียงแต่นายอนันต์ สิริแสงทักษิณ พยานจำเลยเบิกความว่า บริษัท ดิจิคอลจำกัด ได้รับค่าจ้างจากโจทก์เป็นเงินถึง 506,182 เหรียญสหรัฐแต่บริษัท ดิจิคอล จำกัด ได้ว่าจ้างต่อให้บริษัทเอิรท์เสริทโปรเซสซิ่งอิงค์ จำกัด แห่งประเทศสิงคโปร์แปลข้อมูลโดยจ่ายค่าจ้างเป็นเงินปีละ 1,240,650 บาท พยานเห็นว่า บริษัทดิจิคอล จำกัด ว่าจ้างต่อโดยจ่ายค่าจ้างต่ำมาก แสดงว่าค่าใช้จ่ายของบริษัท ดิจิคอล จำกัด น้อยมากเมื่อเทียบกับค่าจ้างที่บริษัทดิจิคอล จำกัด ได้รับจากโจทก์ ศาลฎีกาเห็นว่า การที่บริษัท ดิจิคอล จำกัด ว่าจ้างต่อและจ่ายค่าจ้างต่ำไม่เป็นพยานหลักฐานแน่นอนที่จะชี้ว่าการดำเนินธุรกิจในการแปลข้อมูลจะมีค่าใช้จ่ายน้อยอย่างที่พยานจำเลยเข้าใจ เพราะบริษัทเอิร์ทเสริท โปรเซสซิ่งอิงค์ จำกัด จะดำเนินการให้โจทก์ทุกขั้นตอนหรือเพียงบางขั้นตอนก็ไม่อาจทราบได้ พยานหลักฐานโจทก์มีน้ำหนักดีกว่าพยานหลักฐานจำเลย ข้อเท็จจริงรับฟังได้ว่า การดำเนินการดังกล่าวมีค่าใช้จ่ายสูง นอกจากนี้เงินได้ ตามมาตรา 40(2)แห่งประมวลรัษฎากรซึ่งเป็นเงินได้เนื่องจากหน้าที่หรือตำแหน่งงานที่ทำหรือจากการรับทำงานให้ ฯลฯ เงินได้ประเภทนี้ควรอยู่ในลักษณะเดียวกันหรือใกล้เคียงกัน คือ ลักษณะงานที่ทำมีค่าใช้จ่ายไม่มาก ประมวลรัษฎากร จึงยอมให้หักค่าใช้จ่ายน้อยและหักค่าใช้จ่ายเท่ากัน ส่วนเงินได้ตามมาตรา 40(8) แห่งประมวลรัษฎากร เป็นเงินได้จากการธุรกิจ การพาณิชย์ ฯลฯ เป็นงานที่ต้องมีค่าใช้จ่ายสูงประมวลรัษฎากรจึงยอมให้หักค่าใช้จ่ายมากกว่าเงินได้ตามมาตรา 40(2)แห่งประมวลรัษฎากร เมื่องานที่บริษัท ดิจิคอล จำกัด รับทำให้โจทก์เป็นงานที่มีค่าใช้จ่ายสูง เงินได้ที่โจทก์จ่ายให้บริษัทดิจิคอล จำกัด จึงมิใช่เงินได้จากการรับทำงานให้ตามมาตรา 40(2)แห่งประมวลรัษฎากร แต่เป็นเงินได้จากการธุรกิจ ตามมาตรา 40(8)แห่งประมวลรัษฎากร โจทก์ไม่ต้องหักภาษี ณ ที่จ่ายไว้ ที่ศาลภาษีอากรกลางพิพากษามานั้นชอบแล้ว อุทธรณ์จำเลยฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน(ก้าน อันนานนท์-เจริญ นิลเอสงฆ์-สุนพ กีรติยุติ)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ1. การที่รัฐจะเก็บภาษีเงินได้จากบุคคลใดนั้นหลักเบื้องต้นมีอยู่ว่าบุคคลนั้นจะต้องมีความสัมพันธ์กับรัฐนั้นเป็นการสำคัญความสัมพันธ์ซึ่งเป็นที่ยอมรับกันทั่วไปก็คือ ความสัมพันธ์เกี่ยวกับถิ่นที่อยู่หรือหลักถิ่นที่อยู่ (ResidentRule หรือ ResidentPrinciple) ความสัมพันธ์เกี่ยวกับแหล่งเงินได้หรือหลักแหล่งเงินได้(SourceRule หรือ SourcePrinciple) และความสัมพันธ์เกี่ยวกับสัญชาติหรือหลักสัญชาติ (NationalityRule หรือ NationalityPrinciple) หลักถิ่นที่อยู่หมายความว่าผู้มีถิ่นที่อยู่ในประเทศใดต้องเสียภาษีให้แก่ประเทศนั้น ไม่ว่าผู้นั้นจะมีเงินได้จากแหล่งในประเทศใดหรือเป็นคนสัญชาติของประเทศนั้นหรือไม่ หลักแหล่งเงินได้หมายความว่าผู้มีเงินได้จากแหล่งเงินได้ในประเทศใดต้องเสียภาษีให้แก่ประเทศนั้น ไม่ว่าผู้นั้นจะมีสัญชาติใดหรือมีถิ่นที่อยู่ในประเทศนั้นหรือไม่ หลักสัญชาติหมายความว่าผู้ถือสัญชาติของประเทศใดต้องเสียภาษีให้แก่ประเทศนั้น ไม่ว่าผู้นั้นจะมีถิ่นที่อยู่ในประเทศนั้นหรือไม่ ประเทศสหรัฐอเมริกา ฟิลิปปินส์ และเม็กซิโก ใช้หลักนี้ ประเทศไทยเราใช้ทั้งหลักแหล่งเงินได้และหลักถิ่นที่อยู่ในการเก็บภาษีเงินได้ไม่ว่าจะเป็นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาหรือนิติบุคคลโดยหลักถิ่นที่อยู่นั้นถ้าเป็นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา จะถือเอาการที่ผู้มีเงินได้อยู่ในประเทศไทยชั่วระยะเวลาหนึ่งหรือหลายระยะเวลารวมกันถึง 180 วัน เป็นข้อยุติว่าผู้นั้นเป็นผู้อยู่ในประเทศไทยต้องเสียภาษีเงินได้ให้แก่ประเทศไทยไม่ว่าเป็นเงินได้ที่ผู้นั้นได้รับจะมีที่มาจากแหล่งในหรือนอกประเทศไทย อย่างไรก็ดีเงินได้ที่มีที่มาจากแหล่งนอกประเทศ ผู้มีเงินได้จะต้องนำเข้ามาในประเทศไทยจึงจะต้องเสียภาษี (ประมวลรัษฎากร มาตรา 41 วรรคสองและวรรคสาม) แต่การนำเข้ามานั้นก็ไม่จำเป็นที่ผู้มีเงินได้จะต้องเป็นผู้นำเข้ามาเอง ถ้ากระทำการใด ๆ แล้วทำให้เงินได้ที่ได้รับนั้นเข้ามาในประเทศไทยหรือได้รับในประเทศไทยแล้ว ก็ถือว่าผู้มีเงินได้ได้นำเงินได้นั้นเข้ามาในประเทศไทยแล้ว เช่น ในปี 2536บริษัท เอ. ในประเทศอังกฤษได้ว่าจ้าง ก. จากประเทศไทยไปทำงานในประเทศอังกฤษโดยให้เงินเดือน ในปีนั้น ก. ทำงานอยู่ในประเทศอังกฤษเป็นเวลา 5 เดือน นอกนั้นอยู่ในประเทศไทยดังนั้น แม้ ก. จะส่งเงินเดือนมาให้ภริยาในประเทศไทยโดยวิธีซื้อตั๋วแลกเงินส่งมาให้หรือโอนเงินผ่านธนาคารมาให้ หรือโดยวิธีขอให้บริษัท เอ. สั่งสำนักงานในประเทศไทยจ่ายให้กับภริยาของก. ในประเทศไทย ก็ถือว่า ก. ได้นำเงินเดือนเข้ามาในประเทศไทยแล้ว ส่วนกรณีภาษีเงินได้นิติบุคคลนั้นถ้าบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลจดทะเบียนจัดตั้งขึ้นในประเทศไทยก็ถือเป็นบริษัทไทยและต้องเสียภาษีให้แก่ประเทศไทยตามหลักถิ่นที่อยู่ จึงต้องนำเงินได้ทั้งที่เกิดขึ้นในและนอกประเทศไทยมาเสียภาษี (GlabalIncomeBasis)ทั้งนี้โดยไม่คำนึงว่าเงินได้ที่เกิดขึ้นนอกประเทศนั้นจะมีการนำเข้ามาในประเทศไทยหรือไม่ (ประมวลรัษฎากร มาตรา 66) กรณีจึงต่างกับหลักถิ่นที่อยู่ที่ใช้กับการจัดเก็บภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาที่จะต้องมีการนำเงินได้ที่เกิดนอกประเทศเข้ามาในประเทศไทยจึงจะต้องเสียภาษี ส่วนหลักแหล่งเงินได้ไม่ว่าจะเป็นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาหรือภาษีเงินได้นิติบุคคลถือเอาการมีเงินได้จากแหล่งในประเทศไทยเป็นข้อยุติว่าผู้มีเงินได้จะต้องเสียภาษีให้แก่ประเทศไทย(ประมวลรัษฎากร มาตรา 41 วรรคแรก 66 วรรคสอง 76 ทวิ และ 70)แต่ภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาก็เก็บภาษีตามหลักนี้โดยไม่คำนึงว่าผู้มีเงินได้มีสัญชาติไทยหรือไม่ จึงต่างกับภาษีเงินได้นิติบุคคลที่เก็บโดยคำนึงว่าบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลนั้นจดทะเบียนจัดตั้งขึ้นในประเทศไทยหรือไม่ ถ้าจดทะเบียนจัดตั้งขึ้นในประเทศไทยก็ถือเป็นบริษัทไทย ต้องเสียภาษีตามหลักถิ่นที่อยู่ดังกล่าวมาแล้วแต่ถ้ามิได้จดทะเบียนจัดตั้งขึ้นในประเทศไทยก็ถือเป็นบริษัทต่างประเทศต้องเสียภาษีตามหลักแหล่งเงินได้ซึ่งจะจำกัดเฉพาะเงินได้ที่เกิดจากแหล่งในประเทศไทยเท่านั้น ไม่ต้องนำเงินได้จากแหล่งนอกประเทศมาเสียภาษี จึงต่างกับบริษัทไทยที่ต้องเสียภาษีทั้งเงินได้ที่เกิดจากแหล่งในและนอกประเทศไทย การเสียภาษีเงินได้นิติบุคคลของบริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคลที่มิได้จดทะเบียนจัดตั้งขึ้นในประเทศไทยหรือบริษัทต่างประเทศตามหลักแหล่งเงินได้นั้น มีทั้งกรณีที่ประกอบกิจการในประเทศไทยและมิได้ประกอบกิจการในประเทศไทย กรณีประกอบกิจการในประเทศไทยนั้นไม่จำเป็นต้องถึงขั้นเข้ามาเปิดสาขาในประเทศไทยตามประมวลรัษฎากร มาตรา 66 วรรคสอง เพียงแต่เข้ามามีเงินได้โดยผ่านลูกจ้างหรือผู้ทำแทนหรือผู้ทำการติดต่อในประเทศไทยก็ถือเป็นการประกอบกิจการในประเทศไทยต้องเสียภาษีให้แก่ประเทศไทย โดยลูกจ้างหรือผู้ทำการแทนหรือผู้ทำการติดต่อในประเทศไทยเป็นผู้มีหน้าที่และความรับผิดในการยื่นรายการและชำระภาษีที่จะต้องเสียนั้น(ประมวลรัษฎากร มาตรา 76 ทวิ) ส่วนกรณีมิได้ประกอบกิจการในประเทศไทยนั้นบริษัทต่างประเทศจะต้องเสียภาษีเฉพาะกรณีที่มีเงินได้พึงประเมินตามประมวลรัษฎากร มาตรา 40(2)(3)(4)(5) หรือ (6)ที่จ่ายจากหรือในประเทศไทยเท่านั้น (ประมวลรัษฎากร มาตรา 70)ส่วนเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(7) และ (8) ไม่ต้องเสียภาษีแม้จะได้รับไปจากแหล่งในประเทศไทยก็ตาม จึงต่างกับกรณีประกอบกิจการในประเทศไทยที่ต้องเสียภาษีโดยไม่คำนึงว่าเงินได้ที่ได้รับนั้นเป็นเงินได้พึงประเมินประเภทใด ข้อแตกต่างอีกข้อหนึ่งก็คือในเรื่องวิธีการเสียภาษี หากเป็นกรณีประกอบกิจการในประเทศไทยแล้วต้องชำระโดยวิธีประเมินตนเอง(Self-assessment) และวิธีหักภาษี ณ ที่จ่าย (WithholdingTaxหรือ DeductionatSource) กล่าวคือ บริษัทต่างประเทศที่ประกอบกิจการในประเทศไทยมีหน้าที่ยื่นแบบแสดงรายการและชำระภาษีรอบระยะเวลาบัญชีละ 2 ครั้ง ครั้งแรกให้กระทำภายใน 2 เดือน นับแต่วันครบ6 เดือนแรกของรอบระยะเวลาบัญชีตามประมวลรัษฎากร มาตรา 67 ทวิส่วนครั้งที่สองให้กระทำภายใน 150 วัน นับแต่วันสุดท้ายของรอบระยะเวลาบัญชีตามประมวลรัษฎากร มาตรา 68 และ 69 แต่ละครั้งให้นำภาษีที่ถูกหัก ณ ที่จ่ายมาเครดิตออกและคงชำระแต่ภาษีที่ยังขาดอยู่นั้น และภาษีที่ชำระในครั้งแรกให้ถือเป็นเครดิตในการคำนวณภาษีที่จะต้องชำระในครั้งที่สองด้วย แต่ถ้าเป็นกรณีบริษัทต่างประเทศที่มิได้ประกอบกิจการในประเทศไทย จะต้องเสียภาษีโดยวิธีหักภาษี ณ ที่จ่ายวิธีเดียว กล่าวคือ ผู้จ่ายเงินได้ให้บริษัทต่างประเทศที่มิได้ประกอบกิจการในประเทศไทยมีหน้าที่หักภาษีณ ที่จ่ายในอัตราร้อยละ 15(เว้นแต่การจ่ายเงินปันผลให้หักในอัตราร้อยละ 10) แล้วนำส่งอำเภอหรือเขตท้องที่พร้อมกับยื่นรายการตามแบบที่อธิบดีกรมสรรพากรกำหนด (แบบ ภ.ง.ด. 54) ภายใน 7 วันนับแต่วันสิ้นเดือนของเดือนที่มีการจ่ายเงินได้พึงประเมินนั้นมิฉะนั้น ผู้จ่ายเงินได้จะต้องร่วมรับผิดในการเสียภาษีตามจำนวนเงินภาษีที่มิได้หักและนำส่งหรือตามจำนวนที่ขาดไป แล้วแต่กรณี 2. คดีนี้ค่าตอบแทนที่บริษัท ดิจิคอลอิงค์ จำกัด แห่งประเทศสหรัฐอเมริกาซึ่งเป็นบริษัทต่างประเทศที่มิได้ประกอบกิจการในประเทศไทยได้รับจากโจทก์มีปัญหาว่าเป็นเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(2) หรือ (8) หากเป็นเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(8)โจทก์ก็ไม่ต้องหักภาษี ณ ที่จ่ายตามมาตรา 70 ปรากฏว่างานที่บริษัทดังกล่าวรับทำให้โจทก์เป็นงานแปลข้อมูลเกี่ยวกับคลื่นเสียงความสั่นสะเทือนของชั้นหินและดินในบริเวณที่โจทก์ทำการสำรวจหาแหล่งขุดเจาะน้ำมัน เพื่อที่โจทก์จะได้ใช้เป็นข้อมูลในการสำรวจขุดเจาะน้ำมันต่อไป เป็นงานที่ต้องกระทำหลายขั้นตอนนับแต่การจัดหมวดหมู่ของสัญญาณ ปรับระดับข้อมูลเข้าสู่แนวระดับมาตรฐานปรับคลื่นเสียงให้อยู่ในระดับเดียวกัน ปรับตำแหน่งสัญญาณให้ถูกต้องมีการกรองความถี่ให้อยู่ในช่วงที่เห็นชัดเจนและกำจัดความสับสนแล้วจึงจะแสดงออกมาเป็นภาพพิมพ์ ในการดำเนินงานต้องใช้เครื่องมือทางวิทยาศาสตร์ที่มีเทคโนโลยีสูง เครื่องคอมพิวเตอร์และโปรแกรมซับซ้อน บุคลากรต้องใช้ผู้เชี่ยวชาญด้านคณิตศาสตร์และวิทยาศาสตร์เป็นจำนวนมาก ต้องเสียค่าใช้จ่ายสูงถึงร้อยละ 70 ของรายได้ค่าตอบแทนที่โจทก์จ่ายให้โจทก์จึงไม่ถือเป็นเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(2) ซึ่งเสียค่าใช้จ่ายในการได้มาซึ่งเงินได้น้อยแต่ถือเป็นเงินได้พึงประเมินตามมาตรา 40(8) ซึ่งเสียค่าใช้จ่ายในการได้มาซึ่งเงินได้มาก ดังนั้น โจทก์จึงไม่ต้องหักภาษี ณที่จ่ายตามมาตรา 70 ชัยสิทธิ์ ตราชูธรรม