ระเบียบคณะกรรมการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมระเบียบคณะกรรมการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมว่าด้วยการให้เกษตรกรและสถาบันเกษตรกรผู้ได้รับที่ดินจากการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมปฏิบัติเกี่ยวกับการเข้าทำประโยชน์ในที่ดิน(ฉบับที่ ๓) พ.ศ.๒๕๓๓อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๑๙ (๘)แห่งพระราชบัญญัติการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ.๒๕๑๘คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม ออกระเบียบไว้ดังต่อไปนี้ข้อ ๑ระเบียบนี้เรียกว่า ระเบียบคณะกรรมการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมว่าด้วยการให้เกษตรกรและสถาบันเกษตรกรผู้ได้รับที่ดินจากการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมปฏิบัติเกี่ยวกับการเข้าทำประโยชน์ในที่ดิน(ฉบับที่ ๓) พ.ศ.๒๕๓๓ข้อ ๒[๑] ระเบียบนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันที่ ๒๘พฤษภาคม พ.ศ.๒๕๓๓ เป็นต้นไปข้อ ๓ให้ยกเลิกระเบียบคณะกรรมการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมว่าด้วยการให้เกษตรกรและสถาบันเกษตรกรผู้ได้รับที่ดินจากการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมปฏิบัติเกี่ยวกับการเข้าทำประโยชน์ในที่ดิน (ฉบับที่ ๑) พ.ศ.๒๕๒๒ข้อ ๔ในระเบียบนี้เกษตรกร หมายความว่าเกษตรกรตามกฎหมายว่าด้วยการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมและเป็นผู้ได้รับที่ดินจากการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมสถาบันเกษตรกร หมายความว่า สถาบันเกษตรกรตามกฎหมายว่าด้วยการปฏิรูปที่ดินเพื่อการเกษตรกรรมและเป็นผู้ได้รับที่ดินจากการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมหนังสืออนุญาต หมายความว่า หนังสือที่สำนักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมออกให้เพื่ออนุญาตให้เกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรเข้าทำประโยชน์ในที่ดินในเขตปฏิรูปที่ดินการอนุรักษ์ดินและน้ำ หมายความว่า การจัดการและวิธีการใช้ที่ดินและน้ำซึ่งเป็นทรัพยากรธรรมชาติให้เกิดประสิทธิภาพสูงสุดและนานที่สุดโดยวิธีการป้องกันไม่ให้เกิดการสูญเสียหรือเสื่อมสภาพของดินและน้ำอันเกิดขึ้นตามธรรมชาติหรือจากการกระทำของมนุษย์คณะกรรมการ หมายความว่า คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมส.ป.ก. หมายความว่า สำนักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมเลขาธิการ หมายความว่า เลขาธิการสำนักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมพนักงานเจ้าหน้าที่ หมายความว่า พนักงานเจ้าหน้าที่ตามกฎหมายว่าด้วยการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมหมวด ๑การรับมอบที่ดิน ข้อ ๕ภายในสิบห้าวันนับแต่วันประกาศผลการคัดเลือกเกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรเข้าทำประโยชน์ในที่ดินตามระเบียบคณะกรรมการเกี่ยวกับการคัดเลือกเกษตรกรและสถาบันเกษตรให้ปฏิรูปที่ดินจังหวัดส่งหนังสือรับมอบที่ดินให้ผู้ได้รับการคัดเลือกลงลายมือชื่อตอบรับในหนังสือรับมอบที่ดินนั้นภายในระยะเวลาที่กำหนดหากเกษตรกรผู้ได้รับการคัดเลือกให้เข้าทำประโยชน์ไม่ลงลายมือชื่อตอบรับตามวรรคหนึ่งด้วยเหตุใดก็ดีให้ปฏิรูปที่ดินจังหวัดมีหนังสือเตือนเพื่อให้มีการลงลายมือชื่อตอบรับภายในสิบห้าวันนับแต่วันที่ได้รับหนังสือเตือนหากไม่ตอบรับภายในระยะเวลาดังกล่าวให้ผู้นั้นหมดสิทธิในการได้รับคัดเลือกเข้าทำประโยชน์ในที่ดินนั้นข้อ ๖ในกรณีที่ผู้ได้รับการคัดเลือกมิได้เป็นผู้ถือครองที่ดินแปลงที่ได้รับการจัดให้อยู่เดิมให้มีการนำชี้แนวเขตแปลงที่ดินและให้พนักงานเจ้าหน้าที่มีหนังสือแจ้งให้ผู้ได้รับการคัดเลือกทราบกำหนดเวลาชี้นำแนวเขตล่วงหน้าไม่น้อยกว่าสิบห้าวันเมื่อผู้ได้รับการคัดเลือกมาแสดงตนตามวันเวลาที่กำหนดให้พนักงานเจ้าหน้าที่ตรวจสอบหลักฐานว่า เป็นผู้ที่ได้รับการคัดเลือกจริงหรือไม่เมื่อเห็นว่าถูกต้องแล้วให้นำชี้แนวแปลงที่ดินที่จัดให้และให้ผู้ได้รับการคัดเลือกลงลายมือชื่อรับมอบที่ดินไว้เป็นหลักฐานถ้าผู้ได้รับการคัดเลือกไม่มาแสดงตนตามวันเวลาที่กำหนดโดยไม่มีเหตุอันสมควรและไม่แจ้งเหตุขัดข้องให้ปฏิรูปที่ดินจังหวัดทราบหรือมาแสดงตนแต่ไม่ยอมลงลายมือชื่อรับมอบที่ดินไว้เป็นหลักฐานให้ผู้นั้นหมดสิทธิในการได้รับคัดเลือกเข้าทำประโยชน์ในที่ดินนั้นและให้คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัดจัดที่ดินนั้นให้แก่ผู้ได้รับการคัดเลือกผู้อื่นต่อไปหมวด ๒การเข้าทำประโยชน์ในที่ดิน ข้อ ๗เมื่อผู้ได้รับการคัดเลือกลงลายมือชื่อรับมอบที่ดินไว้เป็นหลักฐานแล้วผู้นั้นต้องเข้าทำประโยชน์ในที่ดินที่ได้รับอนุญาตด้วยตนเองภายในระยะเวลาที่คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัดกำหนดและให้เลขาธิการหรือผู้ซึ่งเลขาธิการมอบหมายออกหนังสืออนุญาตตามแบบที่กำหนดท้ายระเบียบคณะกรรมการว่าด้วยการให้เกษตรกรและสถาบันเกษตรกรผู้ได้รับที่ดินจากการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมปฏิบัติเกี่ยวกับการเข้าทำประโยชน์ในที่ดิน(ฉบับที่ ๒) พ.ศ.๒๕๒๘ เว้นแต่เป็นที่ดินที่ได้มาจากการจัดซื้อหรือเวนคืนเพื่อการปฏิรูปที่ดินให้เลขาธิการหรือผู้ซึ่งเลขาธิการมอบหมายจัดทำสัญญาเช่าหรือสัญญาเช่าซื้อหรือสัญญาจัดให้โดยมีค่าชดเชยให้แก่เกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรภายในระยะเวลาที่คณะกรรมการหรือผู้ซึ่งคณะกรรมการมอบหมายกำหนดถ้าเกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรไม่เริ่มเข้าทำประโยชน์ภายในระยะเวลาที่กำหนดตามวรรคหนึ่งให้พนักงานเจ้าหน้าที่ดำเนินการสอบสวนข้อเท็จจริงโดยมิชักช้าหากปรากฏว่าการไม่เข้าทำประโยชน์มีเหตุอันสมควรให้ปฏิรูปที่ดินจังหวัดอนุญาตให้ขยายระยะเวลาเข้าทำประโยชน์ได้ตามควรแก่กรณีแต่ต้องไม่เกิน ๒ เดือนนับแต่วันที่อนุญาตแล้วรายงานให้คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัดเพื่อทราบแต่ถ้าปรากฏว่าการไม่เข้าทำประโยชน์ไม่มีเหตุผลอันสมควรหรือพ้นกำหนดระยะเวลาที่ปฏิรูปที่ดินจังหวัดขยายระยะเวลาเข้าทำประโยชน์ให้ปฏิรูปที่ดินจังหวัดออกหนังสือเตือนให้ผู้นั้นเข้าทำประโยชน์ในที่ดินภายในเวลาที่กำหนดซึ่งต้องไม่เกิน๑ เดือน นับแต่วันที่ได้รับคำเตือน เมื่อพ้นกำหนดเวลาดังกล่าวถ้าไม่ปฏิบัติตามคำเตือนให้คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัดมีคำสั่งให้เกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรหมดสิทธิการเข้าทำประโยชน์ในที่ดินนั้นและให้ปฏิรูปที่ดินจังหวัดมีหนังสือแจ้งคำสั่งดังกล่าวให้เกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรทราบและให้คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัดจัดที่ดินนั้นให้แก่ผู้ได้รับการคัดเลือกผู้อื่นต่อไปข้อ ๘ในปีแรกเกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรต้องทำประโยชน์ในที่ดินให้เสร็จตามจำนวนเนื้อที่ที่คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัดกำหนดและต้องทำให้แล้วเสร็จเต็มตามพื้นที่ที่ได้รับมอบหมายใน๓ ปีข้อ ๙ให้เกษตรกรผู้ได้รับอนุญาตให้เข้าทำประโยชน์ในที่ดินในเขตปฏิรูปที่ดินมาจัดทำสัญญากับส.ป.ก. ภายในระยะเวลาตามข้อ ๗และจะต้องเป็นสมาชิกของสหกรณ์การเกษตรเพื่อการปฏิรูปที่ดิน ตามที่ ส.ป.ก.จัดให้มีขึ้นข้อ ๑๐เกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรผู้ได้รับอนุญาตให้เข้าทำประโยชน์ในที่ดินต้องใช้ดินตามโครงการปฏิรูปที่ดินและตามแผนการผลิตและการจำหน่ายที่คณะกรรมการกำหนดแต่ถ้าแผนการผลิตและการจำหน่ายยังมิได้กำหนดก็ให้ปฏิบัติตามคำแนะนำของปฏิรูปที่ดินจังหวัดรวมทั้งให้มีหน้าที่ต้องปฏิบัติดังต่อไปนี้(๑) จัดให้มีแนวแสดงแนวเขตที่ดินซึ่งสามารถชี้แนวเขตได้แน่นอนและคงทนทั้งไม่เป็นการก่อให้เกิดหรือน่าจะเกิดความเสียหายแก่ผู้ครอบครองที่ดินข้างเคียง(๒)จัดให้มีการอนุรักษ์ดินและน้ำตามความเหมาะสมของสภาพพื้นที่(๓)จัดให้มีการปรับปรุงบำรุงดินตามคำแนะนำของพนักงานเจ้าหน้าที่(๔) ไม่กระทำการใด ๆ อันเป็นการทำให้ที่ดินเสื่อมสภาพความเหมาะสมแก่การประกอบเกษตรกรรม(๕) แจ้งให้พนักงานเจ้าหน้าที่ทราบโดยไม่ชักช้าเมื่อมีภัยใดๆ เกิดขึ้นอันก่อนให้เกิดความเสียหายแก่ที่ดินจนถึงขนาดทำให้ที่ดินเสื่อมสภาพความเหมาะสมที่จะใช้ในการประกอบเกษตรกรรม(๖) ทำการบำรุงรักษาสิ่งสาธารณูปโภคต่าง ๆในเขตปฏิรูปที่ดิน ตามระเบียบที่คณะกรรมการกำหนด(๗) ไม่ดำเนินการใด ๆ ในทางที่ก่อให้เกิดปัญหาหรืออุปสรรคหรือความเสียหายต่อการดำเนินงานตามโครงการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม(๘) ต้องทำประโยชน์ในที่ดินด้วยตนเองเต็มตามพื้นที่และไม่นำที่ดินนั้นไม่ว่าทั้งหมดหรือบางส่วนไปให้บุคคลอื่นๆ เข้าทำประโยชน์(๙) ปฏิบัติการอื่น ๆตามที่คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัดกำหนดข้อ ๑๑ให้เกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรที่ได้รับประโยชน์จากที่ดินหรือสิ่งสาธารณูปโภคต่างๆ ตามโครงการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมชำระค่าเช่า หรือค่าเช่าซื้อหรือค่าชดเชยหรือค่าตอบแทนหรือค่าบริการอื่นใดตามระเบียบที่คณะกรรมการกำหนดข้อ ๑๒เกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรต้องปฏิบัติตามคำแนะนำของพนักงานเจ้าหน้าที่เกี่ยวกับการประกอบเกษตรกรรมหรือกิจการอื่นตามโครงการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมหรือแผนการผลิตและการจำหน่ายผลิตผลเกษตรกรรมถ้าเกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรผู้ใดไม่ปฏิบัติตามคำแนะนำของพนักงานเจ้าหน้าที่ตามวรรคหนึ่งจนเป็นเหตุให้เกิดความเสียหายต่อบุคคลอื่นหรือกระทบกระเทือนแผนการผลิตและการจำหน่ายผลิตผลเกษตรกรรมอย่างร้ายแรงให้คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัดดำเนินการ ต่อไปตามความในข้อ ๑๔ข้อ ๑๓กรณีเกษตรหรือสถาบันเกษตรกรใดประสงค์จะสละสิทธิการเข้าทำประโยชน์ในที่ดินที่ได้รับอนุญาตให้ยื่นคำขอสละสิทธิพร้อมกับคำบอกเลิกสัญญาเช่าหรือสัญญาเช่าซื้อหรือสัญญาจัดให้โดยมีค่าชดเชย ณ สำนักงานการปฏิรูปที่ดินจังหวัดแห่งท้องที่ตามแบบที่กำหนดท้ายระเบียบนี้หมวดที่ ๓การสั่งให้ออกจากที่ดิน ข้อ ๑๔เกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรอาจถูกสั่งให้ออกจากที่ดินได้ในกรณี ดังต่อไปนี้(๑) กรณีไม่ปฏิบัติตามความในข้อ ๘ หรือข้อ ๙(๒) ไม่ชำระค่าเช่าหรือค่าเช่าซื้อ หรือค่าชดเชยหรือค่าตอบแทน หรือค่าบริการใด ๆ ตามระเบียบที่คณะกรรมการกำหนด(๓)ไม่ทำประโยชน์ในที่ดินที่จังหวัดให้จนเป็นเหตุให้กระทบกระเทือนต่อแผนการผลิตและการจำหน่ายผลิตผลเกษตรกรรม(๔) กระทำการฝ่าฝืนข้อ ๑๐ หรือข้อ ๑๒หรือฝ่าฝืนระเบียบข้อบังคับของคณะกรรมการ คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัด ส.ป.ก.หรือผิดสัญญาที่ทำกับ ส.ป.ก.หรือไม่ปฏิบัติตามพันธะกรณีที่มีอยู่กับสถาบันการเงินที่ให้กู้ยืมเพื่อสนับสนุนการดำเนินงานของส.ป.ก. โดยไม่มีเหตุอันควร หรือประพฤติปฏิบัติอย่างหนึ่งอย่างใดโดยประการที่แสดงให้เห็นว่าไม่สุจริตหรือแสดงตนเป็นอุปสรรคต่อการดำเนินงานปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมเมื่อปฏิรูปที่ดินจังหวัดเห็นว่ามีเหตุดังกล่าวข้างต้นเกิดขึ้นให้มีหนังสือเตือนให้เกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรปฏิบัติให้ถูกต้องภายในระยะเวลาที่กำหนดถ้าเกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรไม่ปฏิบัติตามให้คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัด มีคำสั่งให้เกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรพร้อมด้วยบริวารที่ดินภายในระยะเวลาที่กำหนดในคำสั่งเว้นแต่ข้อเท็จจริงปรากฏว่าเกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรได้โอนการทำประโยชน์ในที่ดินไปยังบุคคลอื่นหรือละทิ้งที่ดินไปโดยไม่สามารถหาตัวได้พบหรือปฏิบัติฝ่าฝืนระเบียบในเรื่องที่ได้มีหนังสือเตือนแล้วซ้ำอีกให้คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัดมีคำสั่งให้เกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรพร้อมด้วยบริวารออกจากที่ดินได้โดยไม่ต้องมีหนังสือเตือนและให้ปฏิรูปที่ดินจังหวัดแจ้งคำสั่งนั้นให้เกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรทราบในกรณีที่ไม่สามารถแจ้งคำสั่งตามวรรคสองให้เกษตรกรทราบได้ให้ปิดคำสั่งนั้นไว้ณ สำนักงานการปฏิรูปที่ดินจังหวัด ที่ว่าการอำเภอ หรือกิ่งอำเภอที่ทำการผู้ใหญ่บ้านและที่เปิดเผยเห็นได้ง่ายในหมู่บ้านแห่งท้องที่ที่ที่ดินนั้นตั้งอยู่แห่งละหนึ่งฉบับหากเกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรเห็นว่าคำสั่งให้ออกจากที่ดินนั้นไม่เป็นธรรมให้เกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรนั้นยื่นอุทธรณ์ต่อสำนักงานการปฏิรูปที่ดินจังหวัดแห่งท้องที่ภายในกำหนดสามสิบวันนับแต่วันที่ได้รับหนังสือแจ้งคำสั่งหรือวันที่ได้ปิดคำสั่งพร้อมทั้งแสดงหลักฐานอ้างอิงประกอบในระหว่างการพิจารณาคำอุทธรณ์ให้เกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรที่คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัดออกคำสั่งให้ออกจากที่ดินยังคงอยู่ทำประโยชน์ในที่ดินนั้นได้ต่อไปจนกว่าคณะกรรมการจะมีคำวินิจฉัยหมวด ๔การสิ้นสิทธิและผลของการสิ้นสิทธิการเข้าทำประโยชน์ในที่ดิน ข้อ ๑๕เกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรย่อมสิ้นสิทธิเข้าทำประโยชน์ในที่ดินเขตปฏิรูปที่ดินในกรณี ดังต่อไปนี้(๑) ตาย เลิกสถาบันเกษตรกร หรือสละสิทธิเว้นแต่จะมีการโอนไปยังบุคคลอื่นโดยชอบตามมาตรา ๓๐ วรรคหก หรือมาตรา ๓๙แห่งพระราชบัญญัติการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมพ.ศ.๒๕๑๘(๒) ขาดคุณสมบัติตามระเบียบคณะกรรมการเกี่ยวกับการคัดเลือกเกษตรกรและสถาบันเกษตรกรซึ่งจะมีสิทธิได้รับที่ดินจากการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมในสาระสำคัญดังต่อไปนี้(ก) สัญชาติไทย(ข) มีที่ดินทำกินเป็นของตนเองเพียงพอแก่การเลี้ยงชีพอยู่แล้วก่อนดำเนินการคัดเลือกเข้าทำประโยชน์ในที่ดิน(๓) สิ้นสิทธิไปตามระเบียบ ข้อบังคับ ข้อตกลงหรือข้อสัญญาในการกู้ยืมเงินจากส.ป.ก. หรือธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตรหรือสถาบันการเงินอื่นตามโครงการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรรม(๔) สิ้นสิทธิไปตามสัญญาเช่าหรือสัญญาเช่าซื้อที่ดินหรือสัญญาจัดให้โดยมีค่าชดเชยที่ทำกับ ส.ป.ก.(๕)ถูกสั่งให้ออกจากที่ดินที่ได้รับจากการปฏิรูปที่ดินตามความในข้อ ๑๔และไม่มีการอุทธรณ์ภายในระยะเวลาที่กำหนดหรือมีการอุทธรณ์แต่คณะกรรมการมีคำวินิจฉัยตามคำสั่งเดิมข้อ ๑๖ในกรณีเกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรใดสิ้นสิทธิเข้าทำประโยชน์ในที่ดินตามข้อ ๑๕ให้เลขาธิการหรือผู้ซึ่งเลขาธิการมอบหมายมีหนังสือเรียกสัญญาเช่าหรือสัญญาเช่าซื้อหรือสัญญาจัดให้โดยมีค่าชดเชยหรือหนังสืออนุญาตคืนให้แก่ส.ป.ก. ภายในกำหนดสามสิบวันนับแต่วันได้รับหนังสือหากไม่สามารถเรียกเอกสารดังกล่าวคืนภายในระยะเวลาที่กำหนดไม่ว่าจะเป็นด้วยเหตุใดก็ตามให้จัดทำเป็นประกาศของทางราชการเพื่อแสดงให้ทราบว่าเอกสารดังกล่าวเป็นอันเลิกใช้ตั้งแต่วันที่เกษตรกรหรือสถาบันเกษตรกรสิ้นสิทธิการเข้าทำประโยชน์ในที่ดินนั้นโดยปิดประกาศดังกล่าวไว้ ณ สำนักงานการปฏิรูปที่ดินจังหวัดที่ว่าการอำเภอหรือกิ่งอำเภอ ที่ทำการผู้ใหญ่บ้านและที่เปิดเผยเห็นได้ง่ายในหมู่บ้านแห่งท้องที่ที่ที่ดินนั้นตั้งอยู่แห่งละหนึ่งฉบับมีกำหนดสามสิบวันเพื่อประโยชน์แห่งการนี้ให้เลขาธิการหรือผู้ซึ่งเลขาธิการมอบหมายดำเนินการเกี่ยวกับการจัดการทรัพย์สินหรือหนี้สินของเกษตรหรือสถาบันเกษตรกรอันเกี่ยวเนื่องกับกิจการที่ทางราชการได้ลงทุนไปหรือให้กู้ยืมตามสัญญาทั้งนี้ตามระเบียบที่คณะกรรมการกำหนดหมวดที่ ๕ ข้อ ๑๗การปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมในท้องที่ใดมีเหตุจำเป็นยังไม่อาจปฏิบัติตามระเบียบนี้ให้คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัดโดยความเห็นชอบของเลขาธิการมีอำนาจพิจารณาประกาศยกเว้นการใช้ระเบียบนี้ทั้งหมดหรือบางส่วนได้ภายในระยะเวลาที่กำหนดแล้วรายงานให้คณะกรรมการทราบโดยไม่ชักช้าเมื่อมีเหตุจำเป็นดังกล่าวในวรรคหนึ่งได้สิ้นสุดลงให้คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัดโดยความเห็นชอบของเลขาธิการนำความในระเบียบนี้มาใช้บังคับต่อไปข้อ ๑๘ในกรณีที่มีปัญหาเกี่ยวกับการดำเนินการตามระเบียบนี้หรือกรณีที่ผู้ถูกสั่งให้ออกจากที่ดินอุทธรณ์ตามข้อ ๑๔ วรรคสี่หรือกรณีที่คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัดมีปัญหาเกี่ยวกับการสิ้นสิทธิในการเข้าทำประโยชน์ในที่ดินตามความในข้อ๑๕ ให้คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัดดำเนินการสอบสวนข้อเท็จจริงโดยละเอียดแล้วรวบรวมเรื่องพร้อมเสนอความเห็นไปยัง ส.ป.ก. เพื่อพิจารณาและทำความเห็นเสนอคณะกรรมการพิจารณาวินิจฉัยต่อไปทั้งนี้ไม่ตัดสิทธิแก่ผู้อุทธรณ์ในการมาชี้แจงแสดงหลักฐานเพิ่มเติมแก่คณะกรรมการเพื่อใช้ประกอบการพิจารณาวินิจฉัยได้ภายในระยะเวลาที่คณะกรรมการจะกำหนดข้อ ๑๙ให้คณะกรรมการปฏิรูปที่ดินจังหวัดมีอำนาจกำหนดหลักเกณฑ์วิธีการและเงื่อนไขว่าด้วยการปฏิบัติเกี่ยวกับการเข้าทำประโยชน์ในที่ดินในรายละเอียดได้ทั้งนี้เท่าที่ไม่ขัดหรือแย้งกับระเบียบนี้ข้อ ๒๐ให้ปฏิรูปที่ดินจังหวัดรายงานผลการดำเนินการและความก้าวหน้าของงานตลอดทั้งปัญหาและอุปสรรคในการปฏิบัติงานตามหน้าที่ไปยังคณะกรรมเพื่อทราบทุกๆ ๔ เดือนประกาศ ณ วันที่ ๒๘ พฤษภาคม พ.ศ.๒๕๓๓พลตรี สนั่น ขจรประศาสน์รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๑๐๗/ตอนที่ ๑๑๕/หน้า ๑พ/๑ กรกฎาคม ๒๕๓๓