ระเบียบกรมการขนส่งทางบกระเบียบกรมการขนส่งทางบกว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการให้ความเห็นชอบมาตรค่าโดยสารสำหรับรถยนต์รับจ้าง(TAXI METER)พ.ศ. ๒๕๕๙[๑] ตามที่ได้มีระเบียบกรมการขนส่งทางบกว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการให้ความเห็นชอบมาตรค่าโดยสาร(TAXI METER) พ.ศ. ๒๕๕๒ ลงวันที่ ๑๙ ตุลาคม พ.ศ. ๒๕๕๒ไว้แล้ว นั้นโดยที่ปัจจุบันมาตรค่าโดยสารสำหรับรถยนต์รับจ้างได้มีการพัฒนาขึ้นตามความก้าวหน้าของเทคโนโลยีแต่ระเบียบดังกล่าวยังไม่มีการปรับปรุงให้สอดคล้องหรือเอื้อต่อการนำเทคโนโลยีใหม่ๆ มาใช้กับมาตรค่าโดยสาร ดังนั้นเพื่อให้การรับรองมาตรค่าโดยสารเป็นไปด้วยความถูกต้องเหมาะสมและเกิดประโยชน์ต่อการพัฒนาคุณภาพการให้บริการของรถยนต์รับจ้างอาศัยอำนาจตามความในข้อ ๘ แห่งกฎกระทรวงว่าด้วยรถยนต์รับจ้างบรรทุกคนโดยสารไม่เกินเจ็ดคนที่จดทะเบียนในเขตกรุงเทพมหานครพ.ศ. ๒๕๕๐ และข้อ ๘ แห่งกฎกระทรวงว่าด้วยรถยนต์รับจ้างบรรทุกคนโดยสารไม่เกินเจ็ดคนที่จดทะเบียนในจังหวัดอื่นนอกจากกรุงเทพมหานครพ.ศ. ๒๕๕๘อธิบดีกรมการขนส่งทางบกออกระเบียบกำหนดหลักเกณฑ์และวิธีการให้ความเห็นชอบมาตรค่าโดยสารสำหรับรถยนต์รับจ้าง(TAXI METER) ไว้ ดังต่อไปนี้ข้อ๑ ระเบียบนี้เรียกว่า ระเบียบกรมการขนส่งทางบกว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการให้ความเห็นชอบมาตรค่าโดยสารสำหรับรถยนต์รับจ้าง(TAXI METER) พ.ศ. ๒๕๕๙ข้อ๒ ระเบียบนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่บัดนี้เป็นต้นไปข้อ๓ ให้ยกเลิกระเบียบกรมการขนส่งทางบกว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการให้ความเห็นชอบมาตรค่าโดยสาร(TAXI METER) พ.ศ. ๒๕๕๒ข้อ๔ บรรดาระเบียบ ข้อบังคับหรือคำสั่งอื่นใดในส่วนที่กำหนดไว้แล้วในระเบียบนี้หรือซึ่งขัดหรือแย้งกับที่กำหนดไว้ในระเบียบนี้ ให้ใช้ระเบียบนี้แทนข้อ๕ ผู้ใดประสงค์จะขอรับความเห็นชอบมาตรค่าโดยสารจากกรมการขนส่งทางบกให้ยื่นคำขอณ ส่วนตรวจสภาพรถ สำนักงานขนส่งกรุงเทพมหานครพื้นที่ ๕พร้อมด้วยมาตรค่าโดยสารต้นแบบและเครื่องทดสอบความเที่ยงตรงของมาตรค่าโดยสารอย่างละ๒ ชุด และเอกสารหลักฐานดังนี้(๑)กรณีผู้ขอเป็นห้างหุ้นส่วนสามัญจดทะเบียน ห้างหุ้นส่วนจำกัด บริษัทจำกัดหรือบริษัท มหาชนจำกัด(ก)หนังสือรับรองการจดทะเบียนนิติบุคคลและวัตถุประสงค์ของห้างหรือของบริษัทซึ่งนายทะเบียนรับรองไว้ไม่เกินหกเดือน(ข)ภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชนของผู้มีอำนาจลงนามในกรณีผู้มีอำนาจลงนามเป็นคนต่างด้าวตามกฎหมายว่าด้วยคนเข้าเมืองให้ยื่นใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวพร้อมหลักฐานแสดงที่พักอาศัยในราชอาณาจักรที่ทางราชการหรือหน่วยงานของรัฐบาลต่างประเทศหรือองค์กรระหว่างประเทศออกให้(ค)หนังสือมอบอำนาจในกรณีมีการมอบอำนาจพร้อมภาพถ่ายบัตรประจำตัวประชาชนของผู้มอบอำนาจและผู้รับมอบอำนาจ(๒)หนังสือให้ความยินยอมให้กรมการขนส่งทางบกดำเนินการแก้ไขเปลี่ยนแปลงชุดคำสั่ง (Program) สำหรับใช้ในการแก้ไขปรับปรุงอัตราค่าโดยสารหรือค่าบริการอื่นให้เป็นไปตามที่กระทรวงคมนาคมประกาศกำหนดวงจรไฟฟ้าของมาตรค่าโดยสาร(Circuit Diagram) พร้อมเอกสารของชุดคำสั่ง(Program) ชุดคำสั่งการเปลี่ยนแปลงอัตราค่าโดยสารและค่าบริการอื่นสำหรับผู้ควบคุมดูแลระบบการใช้ชุดคำสั่งดังกล่าวและบันทึกลงในแผ่นบันทึกข้อมูลจำนวนอย่างละ ๑ ชุด มอบให้กรมการขนส่งทางบกมาตรค่าโดยสารต้นแบบและเครื่องทดสอบความเที่ยงตรงของมาตรค่าโดยสารให้เป็นกรรมสิทธิ์ของกรมการขนส่งทางบกข้อ๖ ผู้ยื่นขอรับความเห็นชอบมาตรค่าโดยสารตามข้อ๕ จะต้องไม่เป็นผู้ที่เคยฝ่าฝืนและไม่ปฏิบัติตามข้อ ๑๔ข้อ๗ ให้อธิบดีกรมการขนส่งทางบกแต่งตั้งคณะกรรมการพิจารณาให้ความเห็นชอบมาตรค่าโดยสารสำหรับรถยนต์รับจ้าง(TAXI METER) ขึ้นคณะหนึ่งทำหน้าที่พิจารณาตรวจสอบคุณลักษณะและคุณสมบัติของมาตรค่าโดยสารที่ขอรับความเห็นชอบหากเห็นว่ามาตรค่าโดยสารชนิดหรือแบบใดมีคุณสมบัติและคุณลักษณะเป็นไปตามประกาศนี้และมีประสิทธิภาพการใช้งานได้ดีให้คณะกรรมการเสนออธิบดีกรมการขนส่งทางบกเพื่อให้ความเห็นชอบต่อไปในการตรวจสอบคุณลักษณะและคุณสมบัติของมาตรค่าโดยสารที่ขอรับความเห็นชอบตามวรรคหนึ่งคณะกรรมการอาจมอบหมายให้สถาบันการศึกษาหรือหน่วยงานที่มีบุคลากรที่มีความรู้ความเชี่ยวชาญด้านเครื่องกล คอมพิวเตอร์ และอิเล็กทรอนิกส์เป็นผู้พิจารณาตรวจสอบและนำเสนอข้อมูลให้คณะกรรมการพิจารณาก่อนนำเสนออธิบดีกรมการขนส่งทางบกให้ความเห็นชอบได้ในกรณีคณะกรรมการมอบหมายให้สถาบันการศึกษาหรือหน่วยงานตามวรรคหนึ่งตรวจสอบคุณลักษณะและคุณสมบัติของมาตรค่าโดยสารหากมีค่าใช้จ่ายในการดำเนินการผู้ยื่นขอรับความเห็นชอบมาตรค่าโดยสารต้องเป็นผู้รับผิดชอบทั้งนี้ตามอัตราที่คณะกรรมการเห็นชอบข้อ๘ มาตรค่าโดยสารที่จะขอรับความเห็นชอบจากกรมการขนส่งทางบกจะต้องมีส่วนประกอบและคุณสมบัติอย่างน้อยดังนี้(๑)มาตรค่าโดยสารที่บรรจุวงจรอิเล็กทรอนิกส์ทำงานด้วยไมโครคอมพิวเตอร์มีหน่วยความจำสำหรับจัดเก็บโปรแกรมควบคุมการทำงานที่เขียนซ้ำใหม่ได้หลายครั้งหรือสามารถปรับปรุงโปรแกรมการทำงาน สามารถคำนวณและแสดงข้อมูลต่าง ๆให้ผู้โดยสารทราบดังนี้(ก)ระยะทางในการโดยสารมีหน่วยเป็นกิโลเมตร มีทศนิยมหนึ่งตำแหน่ง (๑๐๐ เมตร) แสดงเป็นตัวเลขขนาดความสูงไม่น้อยกว่า๐.๓ นิ้ว ระยะทางในการโดยสารสูงสุดต้องแสดงได้อย่างน้อย ๙๙๙.๙ กิโลเมตร(ข)ระยะเวลาในการโดยสารมีหน่วยเป็นชั่วโมงและนาทีแสดงเป็นตัวเลขขนาดความสูงไม่น้อยกว่า ๐.๓ นิ้วระยะเวลาในการโดยสารสูงสุดต้องแสดงได้อย่างน้อย ๑๙ ชั่วโมง ๕๙ นาที(ค)ค่าโดยสารมีหน่วยเป็นบาท แสดงเป็นตัวเลขขนาดความสูงไม่น้อยกว่า ๐.๕ นิ้ว สามารถแสดงอัตราค่าโดยสารเริ่มต้นและการเปลี่ยนแปลงค่าโดยสารที่คำนวณจากระยะทางและระยะเวลาตามอัตราค่าโดยสารที่กระทรวงคมนาคมประกาศกำหนดตลอดเวลาของการโดยสารและเมื่อจำนวนค่าโดยสารครบ ๒ บาท ให้แสดงการเปลี่ยนแปลงทุกครั้งการแสดงผลตาม(ก) (ข) และ (ค) ต้องปรากฏให้เห็นตลอดเวลาของการโดยสารและตัวเลขที่แสดงผลต้องมีแสงสว่างสามารถมองเห็นได้อย่างชัดเจน(๒)มาตรค่าโดยสารต้องสามารถทำงานได้ตามปกติในทุกช่วงเวลาที่ทำการรับจ้างและในที่ซึ่งมีอุณหภูมิไม่น้อยกว่า ๘๐ องศาเซลเซียส (ทดสอบด้วยเครื่องทดสอบ)(๓)บริเวณด้านหน้าของมาตรค่าโดยสารต้องสามารถกดหรือสัมผัสสำหรับเริ่มต้นคิดค่าโดยสารเมื่อเริ่มการเดินทางและหยุดคิดค่าโดยสารเมื่อสิ้นสุดการเดินทาง(๔)ด้านหน้าของมาตรค่าโดยสารต้องมีข้อความระบุระยะทางระยะเวลาการเดินทางราคาค่าโดยสารหรือค่าบริการอื่น เป็นภาษาไทยและภาษาอังกฤษ(๕)มาตรค่าโดยสารต้องสามารถแสดงหมายเลขประจำเครื่องและจำนวนรอบหมุนของล้อต่อกิโลเมตรที่หน้าจอของมาตรค่าโดยสารแต่ละเครื่องเมื่อดำเนินการตรวจสอบ(๖)อุปกรณ์สำหรับต่อสายไฟจากมาตรค่าโดยสารไปยังเครื่องหมายแสดงสถานการณ์รับจ้าง เช่นคำว่า ว่าง หรือสัญลักษณ์แทนคำว่า ว่าง(๗)เครื่องพิมพ์ใบเสร็จรับเงินสำหรับออกให้แก่ผู้โดยสารอย่างน้อยจะต้องแสดงข้อมูลหมายเลขทะเบียนรถวัน เดือน ปี ที่โดยสาร เวลาเริ่มต้นการเดินทาง เวลาสิ้นสุดการเดินทางเวลาที่รถไม่สามารถเคลื่อนที่ได้เกินกว่าที่กระทรวงคมนาคมประกาศกำหนดเวลาในการโดยสารทั้งหมด ระยะทางในการโดยสาร จำนวนเงินค่าโดยสารเป็นภาษาไทยร่วมกับภาษาอังกฤษบนกระดาษที่มีขนาดความกว้างไม่น้อยกว่า ๕ เซนติเมตรโดยเครื่องพิมพ์ใบเสร็จรับเงินจะบรรจุอยู่ภายในหรือภายนอกมาตรค่าโดยสารก็ได้(๘)มาตรค่าโดยสารต้องมีระบบป้องกันการปรับแต่งหรือแก้ไขข้อมูลรายละเอียดและวงจรภายในระบบการป้องกันดังกล่าวจะต้องจำกัดสิทธิในการแก้ไขข้อมูลรายละเอียดและวงจรภายในโดยให้แก้ไขได้เฉพาะกรมการขนส่งทางบกหรือผู้ที่กรมการขนส่งทางบกให้ความเห็นชอบเท่านั้น(๙)มาตรค่าโดยสารที่กรมการขนส่งทางบกให้ความเห็นชอบไว้แล้วจะต้องจัดเก็บข้อมูลหมายเลขทะเบียนรถวัน เดือน ปี ที่โดยสาร เวลาเริ่มต้นการเดินทาง เวลาสิ้นสุดการเดินทางเวลาที่รถไม่สามารถเคลื่อนที่ได้เกินกว่าที่กระทรวงคมนาคมประกาศกำหนดเวลาในการโดยสารทั้งหมด ระยะทางในการโดยสาร จำนวนเงินค่าโดยสาร ตาม (๗)ได้ไม่น้อยกว่า ๒๐๐ เที่ยวข้อ๙ มาตรค่าโดยสารที่กรมการขนส่งทางบกให้ความเห็นชอบกรมการขนส่งทางบกจะติดเครื่องหมายแสดงการรับรองไว้ที่มาตรค่าโดยสารข้อ๑๐ มาตรค่าโดยสารที่กรมการขนส่งทางบกให้ความเห็นชอบไว้แล้วหากมีการแก้ไขเปลี่ยนแปลงวิธีการทำงานของชุดคำสั่ง (Program) และวงจรการทำงานตลอดจนคุณสมบัติตามข้อ ๘ ให้ผิดไปจากเดิมจะต้องยื่นขอรับความเห็นชอบจากกรมการขนส่งทางบกใหม่ข้อ๑๑ มาตรค่าโดยสารที่กรมการขนส่งทางบกได้ให้ความเห็นชอบไว้แล้วหากมีความบกพร่อง คลาดเคลื่อนหรือมีลักษณะและประสิทธิภาพการทำงานแตกต่างจากมาตรค่าโดยสารต้นแบบที่มอบไว้กับกรมการขนส่งทางบกให้คณะกรรมการตามข้อ ๗เสนออธิบดีกรมการขนส่งทางบกยกเลิกการให้ความเห็นชอบมาตรค่าโดยสารชนิดหรือแบบดังกล่าวข้อ๑๒ มาตรค่าโดยสารที่กรมการขนส่งทางบกได้ให้ความเห็นชอบไว้แล้วเมื่อนำไปติดตั้งกับรถยนต์รับจ้าง (TAXI METER) ให้มีอายุการใช้งานไม่เกินเก้าปีกรณียังไม่ครบอายุแต่มีการนำไปติดตั้งกับรถยนต์รับจ้างคันใหม่ต้องนำมาตรค่าโดยสารมาทดสอบพร้อมกับรถยนต์รับจ้างที่ติดตั้งใหม่ทุกครั้งข้อ๑๓ ภายใต้บังคับข้อ ๑๒มาตรค่าโดยสารที่กรมการขนส่งทางบกได้ให้ความเห็นชอบไว้แล้วก่อนวันที่ระเบียบนี้ใช้บังคับให้ใช้ต่อไปได้จนกว่าจะมีการแก้ไขเปลี่ยนแปลงวิธีการทำงานของชุดคำสั่ง (Program) และวงจรการทำงานให้ผิดไปจากที่ได้รับความเห็นชอบหรือถูกยกเลิกการให้ความเห็นชอบข้อ๑๔ ผู้ที่ได้รับความเห็นชอบมาตรค่าโดยสารจากกรมการขนส่งทางบกไว้แล้วหากประสงค์จะเลิกผลิตหรือจำหน่ายมาตรค่าโดยสาร ต้องแจ้งกรมการขนส่งทางบกทราบก่อนวันเลิกผลิตหรือจำหน่ายไม่น้อยกว่า๖๐ วันข้อ๑๕ ให้รองอธิบดี (ฝ่ายปฏิบัติการ)กรมการขนส่งทางบก รักษาการตามระเบียบนี้ประกาศ ณ วันที่ ๑๗มีนาคม พ.ศ. ๒๕๕๙สนิท พรหมวงษ์อธิบดีกรมการขนส่งทางบกวิศนี/ปริยานุช/จัดทำ๑๘ พฤษภาคม๒๕๕๙[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๑๓๓/ตอนพิเศษ ๙๒ ง/หน้า ๔/๒๑ เมษายน ๒๕๕๙