คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 730/2538หลักกฎหมาย: สิทธิเรียกร้องซึ่งมีกำหนดอายุความสิบปีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา168(เดิม)หมายถึงสิทธิเรียกร้องที่เกิดขึ้นโดยผลของคำพิพากษาชั้นที่สุดของศาลมิได้หมายถึงการฟ้องคดีเพื่อเอาคืนซึ่งการครอบครองซึ่งต้องฟ้องภายในหนึ่งปีนับแต่ถูกแย่งการครอบครองตามมาตรา1375 คดีก่อนที่ศาลตัดสินว่าโจทก์(จำเลยคดีนี้)ฟ้องคดีเพื่อเอาคืนการครอบครองที่พิพาทซึ่งเป็นที่ดินมือเปล่าเกินกว่าหนึ่งปีนับแต่เวลาถูกแย่งการครอบครองพิพากษายกฟ้องไม่ได้ก่อให้เกิดสิทธิเรียกร้องแก่โจทก์เมื่อโจทก์ถูกจำเลยแย่งการครอบครองโจทก์จะต้องฟ้องเอาคืนซึ่งการครอบครองภายในหนึ่งปีนับแต่เวลาถูกแย่งการครอบครองเมื่อโจทก์ฟ้องคดีเกินกำหนดเวลาดังกล่าวจึงไม่มีอำนาจฟ้องจำเลยจึงเป็นผู้มีสิทธิครอบครองที่พิพาทโจทก์ ฟ้อง ว่า โจทก์ เป็น เจ้าของ ผู้มีสิทธิ ครอบครอง ที่ดิน 1 แปลงเนื้อที่ 20 ไร่ เศษ โจทก์ ได้ สิทธิ มา ตาม คำพิพากษา ศาลชั้นต้นคดีแพ่ง หมายเลขแดง ที่ 436/2526 ซึ่ง ศาลอุทธรณ์ พิพากษายืนคดีถึงที่สุด แล้ว ต่อมา วันที่ 15-16 มกราคม 2533 จำเลย บุกรุก เข้า ไปใน ที่ดิน โจทก์ ดังกล่าว บางส่วน โจทก์ร่วม เป็น โจทก์ กับ พนักงานอัยการประจำศาล แขวง สุราษฎร์ธานี ฟ้อง จำเลย ข้อหา บุกรุก ตาม คดี หมายเลขแดงที่ 1355/2534 ศาลแขวง สุราษฎร์ธานี พิพากษายก ฟ้อง หลังจาก โจทก์ดำเนินคดี อาญา กับ จำเลย แล้ว จำเลย เข้า แย่ง การ ครอบครอง ทั้ง แปลงขอให้ ศาล พิพากษา ว่า จำเลย และ บริวาร บุกรุก เข้า ไป รบกวน การ ครอบครองของ โจทก์ ห้าม จำเลย และ บริวาร เกี่ยวข้อง ให้ จำเลย ใช้ ค่าเสียหายจำนวน 50,000 บาท พร้อม ดอกเบี้ย ร้อยละ 7.5 ต่อ ปี นับแต่ วันฟ้องเป็นต้น ไป จนกว่า ชำระ เสร็จจำเลย ให้การ ว่า หลังจาก ศาลอุทธรณ์ มี คำพิพากษา คดีถึงที่สุดโดย อ่าน คำพิพากษา ให้ ฟัง เมื่อ วันที่ 25 มีนาคม 2530 จำเลย ได้ แย่ง การครอบครอง ที่ดิน ของ โจทก์ ตลอดมา จำเลย มีสิทธิ ครอบครอง ที่ดินโจทก์ มา ฟ้อง เพื่อ เรียก เอา ที่พิพาท คืน เกินกว่า 1 ปี แล้ว ฟ้องโจทก์ขาดอายุความ ขอให้ ยกฟ้องโจทก์ จำเลย แถลงรับ ข้อเท็จจริง กัน ว่า โจทก์ เคย เป็น ผู้เสียหายและ เป็น โจทก์ร่วม ส่วน จำเลย เป็น จำเลย ที่ 1 ใน คดีอาญา หมายเลขแดงที่ 1355/2534 ของ ศาลแขวง สุราษฎร์ธานี ที่พิพาท ใน คดี นี้ เป็น ที่แปลง เดียว กับ ที่ดิน ใน คดีอาญา หมายเลขแดง ที่ 1355/2534 ของศาลแขวง สุราษฎร์ธานี และ เป็น ที่ แปลง เดียว กับ ที่ดิน ใน คดีแพ่งหมายเลขแดง ที่ 436/2526 ของ ศาลจังหวัด สุราษฎร์ธานี ซึ่ง ได้ อ่านคำพิพากษา ศาลอุทธรณ์ เมื่อ วันที่ 25 มีนาคม 2530 คดีถึงที่สุดให้ โจทก์ ชนะคดี กับ ยอมรับ ตาม สำนวน คดีอาญา หมายเลขแดง ที่ 1355/2534ของ ศาลแขวง สุราษฎร์ธานี ที่ โจทก์ จำเลย ไม่โต้แย้ง เพื่อ ให้ ศาล วินิจฉัยคดี นี้ โดย โจทก์ จำเลย ท้า กัน ใน ประเด็น เดียว ว่า ฟ้องโจทก์ ขาดอายุความหรือไม่ โจทก์ หรือ จำเลย มีสิทธิ ครอบครอง ที่พิพาทศาลชั้นต้น พิพากษายก ฟ้องโจทก์ อุทธรณ์ ต่อ ศาลฎีกา ตาม ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 223 ทวิศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "ปัญหา ที่ ต้อง วินิจฉัย มี ว่า โจทก์ ฟ้องคดีเพื่อ เอาคืน ซึ่ง การ ครอบครอง ที่พิพาท เกินกว่า หนึ่ง ปี หรือไม่ โจทก์หรือ จำเลย เป็น ผู้มีสิทธิ ครอบครอง ที่พิพาท เห็นว่า ตาม ประมวล กฎหมายแพ่ง และ พาณิชย์ มาตรา 168 (เดิม ) ซึ่ง บัญญัติ ว่า สิทธิเรียกร้องอัน ตั้ง หลักฐาน ขึ้น โดย คำพิพากษา ชั้น ที่สุด ของ ศาล ให้ มี กำหนด อายุความสิบ ปี นั้น หมายถึง สิทธิเรียกร้อง เท่านั้น ที่ เกิดขึ้น โดย ผล ของคำพิพากษา ชั้น ที่สุด ของ ศาล มิได้ หมายถึง การ ฟ้องคดี เพื่อ เอาคืนซึ่ง การ ครอบครอง ซึ่ง ต้อง ฟ้อง ภายใน หนึ่ง ปี นับแต่ ถูก แย่ง การ ครอบครองตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1375 วรรคสอง สำหรับคำพิพากษา คดีแพ่ง หมายเลขแดง ที่ 436/2526 ของ ศาลชั้นต้น ที่ ตัดสิน ว่าโจทก์ (จำเลย คดี นี้ ) ฟ้องคดี เพื่อ เอาคืน การ ครอบครอง ที่พิพาท เกินกว่าหนึ่ง ปี นับแต่ เวลา ถูก แย่ง การ ครอบครอง พิพากษายก ฟ้อง ไม่ได้ ก่อ ให้เกิด สิทธิเรียกร้อง แก่ โจทก์ กรณี ไม่ต้อง ด้วย ประมวล กฎหมายแพ่ง และ พาณิชย์ มาตรา 168 (เดิม ) ที่พิพาท เป็น ที่ดิน ไม่มี หนังสือสำคัญ สำหรับ ที่ หรือ เป็น ที่ดิน มือเปล่า โจทก์ ถูก จำเลย แย่ง การ ครอบครองโจทก์ จะ ต้อง ฟ้อง เอาคืน ซึ่ง การ ครอบครอง ภายใน หนึ่ง ปี นับแต่ เวลาถูก แย่ง การ ครอบครอง เมื่อ โจทก์ ฟ้องคดี เกิน กำหนด เวลา ดังกล่าวโจทก์ จึง ไม่มี อำนาจฟ้อง จำเลย จึง เป็น ผู้มีสิทธิ ครอบครอง ที่พิพาทคำพิพากษา ศาลฎีกา ที่ 2263/2528 ที่ โจทก์ อ้าง มา นั้น ข้อเท็จจริงไม่ ตรง กับ คดี นี้ ที่ ศาลชั้นต้น พิพากษา มา นั้น ศาลฎีกา เห็นพ้อง ด้วยอุทธรณ์ ของ โจทก์ ฟังไม่ขึ้น "พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 730/2538นาย สม ศรีสวัสดิ์โจทก์นาง บุญเนียบ ศรีเสนจำเลย ป.พ.พ. ม. 193/32, ม. 1367, ม. 1375สิทธิเรียกร้องซึ่งมีกำหนดอายุความสิบปีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา168(เดิม)หมายถึงสิทธิเรียกร้องที่เกิดขึ้นโดยผลของคำพิพากษาชั้นที่สุดของศาลมิได้หมายถึงการฟ้องคดีเพื่อเอาคืนซึ่งการครอบครองซึ่งต้องฟ้องภายในหนึ่งปีนับแต่ถูกแย่งการครอบครองตามมาตรา1375 คดีก่อนที่ศาลตัดสินว่าโจทก์(จำเลยคดีนี้)ฟ้องคดีเพื่อเอาคืนการครอบครองที่พิพาทซึ่งเป็นที่ดินมือเปล่าเกินกว่าหนึ่งปีนับแต่เวลาถูกแย่งการครอบครองพิพากษายกฟ้องไม่ได้ก่อให้เกิดสิทธิเรียกร้องแก่โจทก์เมื่อโจทก์ถูกจำเลยแย่งการครอบครองโจทก์จะต้องฟ้องเอาคืนซึ่งการครอบครองภายในหนึ่งปีนับแต่เวลาถูกแย่งการครอบครองเมื่อโจทก์ฟ้องคดีเกินกำหนดเวลาดังกล่าวจึงไม่มีอำนาจฟ้องจำเลยจึงเป็นผู้มีสิทธิครอบครองที่พิพาทโจทก์ ฟ้อง ว่า โจทก์ เป็น เจ้าของ ผู้มีสิทธิ ครอบครอง ที่ดิน 1 แปลงเนื้อที่ 20 ไร่ เศษ โจทก์ ได้ สิทธิ มา ตาม คำพิพากษา ศาลชั้นต้นคดีแพ่ง หมายเลขแดง ที่ 436/2526 ซึ่ง ศาลอุทธรณ์ พิพากษายืนคดีถึงที่สุด แล้ว ต่อมา วันที่ 15-16 มกราคม 2533 จำเลย บุกรุก เข้า ไปใน ที่ดิน โจทก์ ดังกล่าว บางส่วน โจทก์ร่วม เป็น โจทก์ กับ พนักงานอัยการประจำศาล แขวง สุราษฎร์ธานี ฟ้อง จำเลย ข้อหา บุกรุก ตาม คดี หมายเลขแดงที่ 1355/2534 ศาลแขวง สุราษฎร์ธานี พิพากษายก ฟ้อง หลังจาก โจทก์ดำเนินคดี อาญา กับ จำเลย แล้ว จำเลย เข้า แย่ง การ ครอบครอง ทั้ง แปลงขอให้ ศาล พิพากษา ว่า จำเลย และ บริวาร บุกรุก เข้า ไป รบกวน การ ครอบครองของ โจทก์ ห้าม จำเลย และ บริวาร เกี่ยวข้อง ให้ จำเลย ใช้ ค่าเสียหายจำนวน 50,000 บาท พร้อม ดอกเบี้ย ร้อยละ 7.5 ต่อ ปี นับแต่ วันฟ้องเป็นต้น ไป จนกว่า ชำระ เสร็จจำเลย ให้การ ว่า หลังจาก ศาลอุทธรณ์ มี คำพิพากษา คดีถึงที่สุดโดย อ่าน คำพิพากษา ให้ ฟัง เมื่อ วันที่ 25 มีนาคม 2530 จำเลย ได้ แย่ง การครอบครอง ที่ดิน ของ โจทก์ ตลอดมา จำเลย มีสิทธิ ครอบครอง ที่ดินโจทก์ มา ฟ้อง เพื่อ เรียก เอา ที่พิพาท คืน เกินกว่า 1 ปี แล้ว ฟ้องโจทก์ขาดอายุความ ขอให้ ยกฟ้องโจทก์ จำเลย แถลงรับ ข้อเท็จจริง กัน ว่า โจทก์ เคย เป็น ผู้เสียหายและ เป็น โจทก์ร่วม ส่วน จำเลย เป็น จำเลย ที่ 1 ใน คดีอาญา หมายเลขแดงที่ 1355/2534 ของ ศาลแขวง สุราษฎร์ธานี ที่พิพาท ใน คดี นี้ เป็น ที่แปลง เดียว กับ ที่ดิน ใน คดีอาญา หมายเลขแดง ที่ 1355/2534 ของศาลแขวง สุราษฎร์ธานี และ เป็น ที่ แปลง เดียว กับ ที่ดิน ใน คดีแพ่งหมายเลขแดง ที่ 436/2526 ของ ศาลจังหวัด สุราษฎร์ธานี ซึ่ง ได้ อ่านคำพิพากษา ศาลอุทธรณ์ เมื่อ วันที่ 25 มีนาคม 2530 คดีถึงที่สุดให้ โจทก์ ชนะคดี กับ ยอมรับ ตาม สำนวน คดีอาญา หมายเลขแดง ที่ 1355/2534ของ ศาลแขวง สุราษฎร์ธานี ที่ โจทก์ จำเลย ไม่โต้แย้ง เพื่อ ให้ ศาล วินิจฉัยคดี นี้ โดย โจทก์ จำเลย ท้า กัน ใน ประเด็น เดียว ว่า ฟ้องโจทก์ ขาดอายุความหรือไม่ โจทก์ หรือ จำเลย มีสิทธิ ครอบครอง ที่พิพาทศาลชั้นต้น พิพากษายก ฟ้องโจทก์ อุทธรณ์ ต่อ ศาลฎีกา ตาม ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 223 ทวิศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "ปัญหา ที่ ต้อง วินิจฉัย มี ว่า โจทก์ ฟ้องคดีเพื่อ เอาคืน ซึ่ง การ ครอบครอง ที่พิพาท เกินกว่า หนึ่ง ปี หรือไม่ โจทก์หรือ จำเลย เป็น ผู้มีสิทธิ ครอบครอง ที่พิพาท เห็นว่า ตาม ประมวล กฎหมายแพ่ง และ พาณิชย์ มาตรา 168 (เดิม ) ซึ่ง บัญญัติ ว่า สิทธิเรียกร้องอัน ตั้ง หลักฐาน ขึ้น โดย คำพิพากษา ชั้น ที่สุด ของ ศาล ให้ มี กำหนด อายุความสิบ ปี นั้น หมายถึง สิทธิเรียกร้อง เท่านั้น ที่ เกิดขึ้น โดย ผล ของคำพิพากษา ชั้น ที่สุด ของ ศาล มิได้ หมายถึง การ ฟ้องคดี เพื่อ เอาคืนซึ่ง การ ครอบครอง ซึ่ง ต้อง ฟ้อง ภายใน หนึ่ง ปี นับแต่ ถูก แย่ง การ ครอบครองตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1375 วรรคสอง สำหรับคำพิพากษา คดีแพ่ง หมายเลขแดง ที่ 436/2526 ของ ศาลชั้นต้น ที่ ตัดสิน ว่าโจทก์ (จำเลย คดี นี้ ) ฟ้องคดี เพื่อ เอาคืน การ ครอบครอง ที่พิพาท เกินกว่าหนึ่ง ปี นับแต่ เวลา ถูก แย่ง การ ครอบครอง พิพากษายก ฟ้อง ไม่ได้ ก่อ ให้เกิด สิทธิเรียกร้อง แก่ โจทก์ กรณี ไม่ต้อง ด้วย ประมวล กฎหมายแพ่ง และ พาณิชย์ มาตรา 168 (เดิม ) ที่พิพาท เป็น ที่ดิน ไม่มี หนังสือสำคัญ สำหรับ ที่ หรือ เป็น ที่ดิน มือเปล่า โจทก์ ถูก จำเลย แย่ง การ ครอบครองโจทก์ จะ ต้อง ฟ้อง เอาคืน ซึ่ง การ ครอบครอง ภายใน หนึ่ง ปี นับแต่ เวลาถูก แย่ง การ ครอบครอง เมื่อ โจทก์ ฟ้องคดี เกิน กำหนด เวลา ดังกล่าวโจทก์ จึง ไม่มี อำนาจฟ้อง จำเลย จึง เป็น ผู้มีสิทธิ ครอบครอง ที่พิพาทคำพิพากษา ศาลฎีกา ที่ 2263/2528 ที่ โจทก์ อ้าง มา นั้น ข้อเท็จจริงไม่ ตรง กับ คดี นี้ ที่ ศาลชั้นต้น พิพากษา มา นั้น ศาลฎีกา เห็นพ้อง ด้วยอุทธรณ์ ของ โจทก์ ฟังไม่ขึ้น "พิพากษายืน(สมปอง เสนเนียม-พิมล สมานิตย์-ผล อนุวัตรนิติการ)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุสิทธิเรียกร้องที่เกิดขึ้นโดยคำพิพากษาของศาลที่ถึงที่สุดตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา193/32นั้นจะเกิดขึ้นได้ต่อเมื่อโจทก์ได้ยื่นฟ้องคดีเพื่อตั้งหลักฐานสิทธิเรียกร้องตามมาตรา193/14(2)ซึ่งการฟ้องคดีดังกล่าวทำให้อายุความสะดุดหยุดลงแสดงให้เห็นว่าจะต้องเป็นการฟ้องภายในอายุความดังนั้นหากโจทก์ยื่นฟ้องคดีเมื่อขาดอายุความแล้วแต่จำเลยมิได้ให้การต่อสู้คดีในเรื่องอายุความไว้แม้ศาลจะพิพากษาให้โจทก์ชนะคดีสิทธิเรียกร้องที่เกิดขึ้นโดยคำพิพากษาของศาลที่ถึงที่สุดก็มิได้มีอายุความสิบปีตามมาตรา193/32 อย่างไรก็ตามมีข้อน่าพิจารณาตามมาตรา193/32ว่าเมื่อศาลมีคำพิพากษาถึงที่สุดแล้วเหตุไฉนจึงกำหนดอายุความสิบปีไว้อีกทั้งนี้เพราะอายุความนั้นกำหนดขึ้นเพื่อให้คู่กรณีบังคับตามสิทธิเรียกร้องกล่าวคือฟ้องร้องบังคับคดีภายในอายุความแต่เมื่อคดีใดศาลได้มีคำพิพากษาถึงที่สุดแล้วฝ่ายชนะคดีสามารถบังคับคดีได้ภายในกำหนดสิบปีนับแต่วันมีคำพิพากษาหรือคำสั่งตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา271การที่มาตรา193/32กำหนดอายุความสิบปีขึ้นไว้อีกเพื่อให้นำคดีมาฟ้องร้องภายในกำหนดระยะเวลาดังกล่าวอีกนั้นไม่น่าจะกระทำได้เพราะจะเป็นการฟ้องซ้ำตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา148ตามแนวคำพิพากษาศาลฎีกาที่ผ่านมาแล้วก็ไม่ปรากฏว่าเมื่อศาลมีคำพิพากษาถึงที่สุดแล้วมีการฟ้องร้องในเรื่องเดิมอีกหากแต่มีฟ้องในเรื่องใหม่ซึ่งแบ่งได้เป็นสองกรณีคือ 1.นำมูลหนี้ตามคำพิพากษาในคดีแพ่งมาฟ้องจำเลยเป็นคดีล้มละลาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่2764/2536โจทก์เป็นเจ้าหนี้จำเลยตามคำพิพากษาศาลแพ่งมีคำพิพากษาให้จำเลยชำระหนี้แก่โจทก์เมื่อวันที่25มีนาคม2524โจทก์ฟ้องจำเลยเป็นคดีล้มละลายวันที่2พฤศจิกายน2533ยังไม่เกินกำหนดเวลาสิบปีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา168(เดิม)และประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา271ฟ้องโจทก์จึงไม่ขาดอายุความ 2.คดีแพ่งที่เกี่ยวเนื่องกับคดีอาญาได้มีการฟ้องคดีอาญาไว้แล้วและศาลพิพากษาลงโทษจำเลยจนคดีเสร็จเด็ดขาดภายหลังโจทก์จึงมาฟ้องคดีแพ่งต้องฟ้องภายในสิบปีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา193/32(168เดิม)(คำพิพากษาศาลฎีกาที่1898/2522,2615/2523) สำหรับข้อเท็จจริงในคดีที่หมายเหตุนี้คดีก่อนจำเลยเป็นโจทก์ยื่นฟ้องโจทก์ในคดีนี้เป็นจำเลยเพื่อเอาคืนการครอบครองที่ดินมือเปล่าศาลได้มีคำพิพากษาว่าโจทก์ฟ้องเอาคืนการครอบครองที่ดินมือเปล่าเกินกว่าหนึ่งปีนับแต่เวลาถูกแย่งการครอบครองจึงยกฟ้องโจทก์จะเห็นได้ว่าจำเลยในคดีนี้เป็นฝ่ายยื่นฟ้องโดยโจทก์ในคดีนี้ซึ่งเป็นจำเลยในคดีก่อนมิได้ฟ้องแย้งให้จำเลยในคดีนี้ปฏิบัติการชำระหนี้อย่างหนึ่งอย่างใดดังนั้นโจทก์ในคดีนี้จึงมิได้ฟ้องคดีเพื่อตั้งหลักฐานสิทธิเรียกร้องตามมาตรา193/14(2)จึงไม่ก่อให้เกิดสิทธิเรียกร้องขึ้นตามมาตรา193/32แต่ถ้าหากข้อเท็จจริงในคดีก่อนเปลี่ยนไปเป็นว่าโจทก์ฟ้องคดีเพื่อเอาคืนการครอบครองภายในหนึ่งปีศาลมีคำพิพากษาให้ขับไล่โจทก์(จำเลยในคดีก่อน)จำเลย(โจทก์ในคดีก่อน)ย่อมเกิดสิทธิเรียกร้องโดยคำพิพากษาของศาลที่ถึงที่สุดตามมาตรา193/32 ศิริชัย วัฒนโยธินคำพิพากษา: โจทก์ ฟ้อง ว่า โจทก์ เป็น เจ้าของ ผู้มีสิทธิ ครอบครอง ที่ดิน 1 แปลงเนื้อที่ 20 ไร่ เศษ โจทก์ ได้ สิทธิ มา ตาม คำพิพากษา ศาลชั้นต้นคดีแพ่ง หมายเลขแดง ที่ 436/2526 ซึ่ง ศาลอุทธรณ์ พิพากษายืนคดีถึงที่สุด แล้ว ต่อมา วันที่ 15-16 มกราคม 2533 จำเลย บุกรุก เข้า ไปใน ที่ดิน โจทก์ ดังกล่าว บางส่วน โจทก์ร่วม เป็น โจทก์ กับ พนักงานอัยการประจำศาล แขวง สุราษฎร์ธานี ฟ้อง จำเลย ข้อหา บุกรุก ตาม คดี หมายเลขแดงที่ 1355/2534 ศาลแขวง สุราษฎร์ธานี พิพากษายก ฟ้อง หลังจาก โจทก์ดำเนินคดี อาญา กับ จำเลย แล้ว จำเลย เข้า แย่ง การ ครอบครอง ทั้ง แปลงขอให้ ศาล พิพากษา ว่า จำเลย และ บริวาร บุกรุก เข้า ไป รบกวน การ ครอบครองของ โจทก์ ห้าม จำเลย และ บริวาร เกี่ยวข้อง ให้ จำเลย ใช้ ค่าเสียหายจำนวน 50,000 บาท พร้อม ดอกเบี้ย ร้อยละ 7.5 ต่อ ปี นับแต่ วันฟ้องเป็นต้น ไป จนกว่า ชำระ เสร็จจำเลย ให้การ ว่า หลังจาก ศาลอุทธรณ์ มี คำพิพากษา คดีถึงที่สุดโดย อ่าน คำพิพากษา ให้ ฟัง เมื่อ วันที่ 25 มีนาคม 2530 จำเลย ได้ แย่ง การครอบครอง ที่ดิน ของ โจทก์ ตลอดมา จำเลย มีสิทธิ ครอบครอง ที่ดินโจทก์ มา ฟ้อง เพื่อ เรียก เอา ที่พิพาท คืน เกินกว่า 1 ปี แล้ว ฟ้องโจทก์ขาดอายุความ ขอให้ ยกฟ้องโจทก์ จำเลย แถลงรับ ข้อเท็จจริง กัน ว่า โจทก์ เคย เป็น ผู้เสียหายและ เป็น โจทก์ร่วม ส่วน จำเลย เป็น จำเลย ที่ 1 ใน คดีอาญา หมายเลขแดงที่ 1355/2534 ของ ศาลแขวง สุราษฎร์ธานี ที่พิพาท ใน คดี นี้ เป็น ที่แปลง เดียว กับ ที่ดิน ใน คดีอาญา หมายเลขแดง ที่ 1355/2534 ของศาลแขวง สุราษฎร์ธานี และ เป็น ที่ แปลง เดียว กับ ที่ดิน ใน คดีแพ่งหมายเลขแดง ที่ 436/2526 ของ ศาลจังหวัด สุราษฎร์ธานี ซึ่ง ได้ อ่านคำพิพากษา ศาลอุทธรณ์ เมื่อ วันที่ 25 มีนาคม 2530 คดีถึงที่สุดให้ โจทก์ ชนะคดี กับ ยอมรับ ตาม สำนวน คดีอาญา หมายเลขแดง ที่ 1355/2534ของ ศาลแขวง สุราษฎร์ธานี ที่ โจทก์ จำเลย ไม่โต้แย้ง เพื่อ ให้ ศาล วินิจฉัยคดี นี้ โดย โจทก์ จำเลย ท้า กัน ใน ประเด็น เดียว ว่า ฟ้องโจทก์ ขาดอายุความหรือไม่ โจทก์ หรือ จำเลย มีสิทธิ ครอบครอง ที่พิพาทศาลชั้นต้น พิพากษายก ฟ้องโจทก์ อุทธรณ์ ต่อ ศาลฎีกา ตาม ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 223 ทวิศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "ปัญหา ที่ ต้อง วินิจฉัย มี ว่า โจทก์ ฟ้องคดีเพื่อ เอาคืน ซึ่ง การ ครอบครอง ที่พิพาท เกินกว่า หนึ่ง ปี หรือไม่ โจทก์หรือ จำเลย เป็น ผู้มีสิทธิ ครอบครอง ที่พิพาท เห็นว่า ตาม ประมวล กฎหมายแพ่ง และ พาณิชย์ มาตรา 168 (เดิม ) ซึ่ง บัญญัติ ว่า สิทธิเรียกร้องอัน ตั้ง หลักฐาน ขึ้น โดย คำพิพากษา ชั้น ที่สุด ของ ศาล ให้ มี กำหนด อายุความสิบ ปี นั้น หมายถึง สิทธิเรียกร้อง เท่านั้น ที่ เกิดขึ้น โดย ผล ของคำพิพากษา ชั้น ที่สุด ของ ศาล มิได้ หมายถึง การ ฟ้องคดี เพื่อ เอาคืนซึ่ง การ ครอบครอง ซึ่ง ต้อง ฟ้อง ภายใน หนึ่ง ปี นับแต่ ถูก แย่ง การ ครอบครองตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1375 วรรคสอง สำหรับคำพิพากษา คดีแพ่ง หมายเลขแดง ที่ 436/2526 ของ ศาลชั้นต้น ที่ ตัดสิน ว่าโจทก์ (จำเลย คดี นี้ ) ฟ้องคดี เพื่อ เอาคืน การ ครอบครอง ที่พิพาท เกินกว่าหนึ่ง ปี นับแต่ เวลา ถูก แย่ง การ ครอบครอง พิพากษายก ฟ้อง ไม่ได้ ก่อ ให้เกิด สิทธิเรียกร้อง แก่ โจทก์ กรณี ไม่ต้อง ด้วย ประมวล กฎหมายแพ่ง และ พาณิชย์ มาตรา 168 (เดิม ) ที่พิพาท เป็น ที่ดิน ไม่มี หนังสือสำคัญ สำหรับ ที่ หรือ เป็น ที่ดิน มือเปล่า โจทก์ ถูก จำเลย แย่ง การ ครอบครองโจทก์ จะ ต้อง ฟ้อง เอาคืน ซึ่ง การ ครอบครอง ภายใน หนึ่ง ปี นับแต่ เวลาถูก แย่ง การ ครอบครอง เมื่อ โจทก์ ฟ้องคดี เกิน กำหนด เวลา ดังกล่าวโจทก์ จึง ไม่มี อำนาจฟ้อง จำเลย จึง เป็น ผู้มีสิทธิ ครอบครอง ที่พิพาทคำพิพากษา ศาลฎีกา ที่ 2263/2528 ที่ โจทก์ อ้าง มา นั้น ข้อเท็จจริงไม่ ตรง กับ คดี นี้ ที่ ศาลชั้นต้น พิพากษา มา นั้น ศาลฎีกา เห็นพ้อง ด้วยอุทธรณ์ ของ โจทก์ ฟังไม่ขึ้น "พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 730/2538นาย สม ศรีสวัสดิ์โจทก์นาง บุญเนียบ ศรีเสนจำเลย ป.พ.พ. ม. 193/32, ม. 1367, ม. 1375สิทธิเรียกร้องซึ่งมีกำหนดอายุความสิบปีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา168(เดิม)หมายถึงสิทธิเรียกร้องที่เกิดขึ้นโดยผลของคำพิพากษาชั้นที่สุดของศาลมิได้หมายถึงการฟ้องคดีเพื่อเอาคืนซึ่งการครอบครองซึ่งต้องฟ้องภายในหนึ่งปีนับแต่ถูกแย่งการครอบครองตามมาตรา1375 คดีก่อนที่ศาลตัดสินว่าโจทก์(จำเลยคดีนี้)ฟ้องคดีเพื่อเอาคืนการครอบครองที่พิพาทซึ่งเป็นที่ดินมือเปล่าเกินกว่าหนึ่งปีนับแต่เวลาถูกแย่งการครอบครองพิพากษายกฟ้องไม่ได้ก่อให้เกิดสิทธิเรียกร้องแก่โจทก์เมื่อโจทก์ถูกจำเลยแย่งการครอบครองโจทก์จะต้องฟ้องเอาคืนซึ่งการครอบครองภายในหนึ่งปีนับแต่เวลาถูกแย่งการครอบครองเมื่อโจทก์ฟ้องคดีเกินกำหนดเวลาดังกล่าวจึงไม่มีอำนาจฟ้องจำเลยจึงเป็นผู้มีสิทธิครอบครองที่พิพาทโจทก์ ฟ้อง ว่า โจทก์ เป็น เจ้าของ ผู้มีสิทธิ ครอบครอง ที่ดิน 1 แปลงเนื้อที่ 20 ไร่ เศษ โจทก์ ได้ สิทธิ มา ตาม คำพิพากษา ศาลชั้นต้นคดีแพ่ง หมายเลขแดง ที่ 436/2526 ซึ่ง ศาลอุทธรณ์ พิพากษายืนคดีถึงที่สุด แล้ว ต่อมา วันที่ 15-16 มกราคม 2533 จำเลย บุกรุก เข้า ไปใน ที่ดิน โจทก์ ดังกล่าว บางส่วน โจทก์ร่วม เป็น โจทก์ กับ พนักงานอัยการประจำศาล แขวง สุราษฎร์ธานี ฟ้อง จำเลย ข้อหา บุกรุก ตาม คดี หมายเลขแดงที่ 1355/2534 ศาลแขวง สุราษฎร์ธานี พิพากษายก ฟ้อง หลังจาก โจทก์ดำเนินคดี อาญา กับ จำเลย แล้ว จำเลย เข้า แย่ง การ ครอบครอง ทั้ง แปลงขอให้ ศาล พิพากษา ว่า จำเลย และ บริวาร บุกรุก เข้า ไป รบกวน การ ครอบครองของ โจทก์ ห้าม จำเลย และ บริวาร เกี่ยวข้อง ให้ จำเลย ใช้ ค่าเสียหายจำนวน 50,000 บาท พร้อม ดอกเบี้ย ร้อยละ 7.5 ต่อ ปี นับแต่ วันฟ้องเป็นต้น ไป จนกว่า ชำระ เสร็จจำเลย ให้การ ว่า หลังจาก ศาลอุทธรณ์ มี คำพิพากษา คดีถึงที่สุดโดย อ่าน คำพิพากษา ให้ ฟัง เมื่อ วันที่ 25 มีนาคม 2530 จำเลย ได้ แย่ง การครอบครอง ที่ดิน ของ โจทก์ ตลอดมา จำเลย มีสิทธิ ครอบครอง ที่ดินโจทก์ มา ฟ้อง เพื่อ เรียก เอา ที่พิพาท คืน เกินกว่า 1 ปี แล้ว ฟ้องโจทก์ขาดอายุความ ขอให้ ยกฟ้องโจทก์ จำเลย แถลงรับ ข้อเท็จจริง กัน ว่า โจทก์ เคย เป็น ผู้เสียหายและ เป็น โจทก์ร่วม ส่วน จำเลย เป็น จำเลย ที่ 1 ใน คดีอาญา หมายเลขแดงที่ 1355/2534 ของ ศาลแขวง สุราษฎร์ธานี ที่พิพาท ใน คดี นี้ เป็น ที่แปลง เดียว กับ ที่ดิน ใน คดีอาญา หมายเลขแดง ที่ 1355/2534 ของศาลแขวง สุราษฎร์ธานี และ เป็น ที่ แปลง เดียว กับ ที่ดิน ใน คดีแพ่งหมายเลขแดง ที่ 436/2526 ของ ศาลจังหวัด สุราษฎร์ธานี ซึ่ง ได้ อ่านคำพิพากษา ศาลอุทธรณ์ เมื่อ วันที่ 25 มีนาคม 2530 คดีถึงที่สุดให้ โจทก์ ชนะคดี กับ ยอมรับ ตาม สำนวน คดีอาญา หมายเลขแดง ที่ 1355/2534ของ ศาลแขวง สุราษฎร์ธานี ที่ โจทก์ จำเลย ไม่โต้แย้ง เพื่อ ให้ ศาล วินิจฉัยคดี นี้ โดย โจทก์ จำเลย ท้า กัน ใน ประเด็น เดียว ว่า ฟ้องโจทก์ ขาดอายุความหรือไม่ โจทก์ หรือ จำเลย มีสิทธิ ครอบครอง ที่พิพาทศาลชั้นต้น พิพากษายก ฟ้องโจทก์ อุทธรณ์ ต่อ ศาลฎีกา ตาม ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 223 ทวิศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "ปัญหา ที่ ต้อง วินิจฉัย มี ว่า โจทก์ ฟ้องคดีเพื่อ เอาคืน ซึ่ง การ ครอบครอง ที่พิพาท เกินกว่า หนึ่ง ปี หรือไม่ โจทก์หรือ จำเลย เป็น ผู้มีสิทธิ ครอบครอง ที่พิพาท เห็นว่า ตาม ประมวล กฎหมายแพ่ง และ พาณิชย์ มาตรา 168 (เดิม ) ซึ่ง บัญญัติ ว่า สิทธิเรียกร้องอัน ตั้ง หลักฐาน ขึ้น โดย คำพิพากษา ชั้น ที่สุด ของ ศาล ให้ มี กำหนด อายุความสิบ ปี นั้น หมายถึง สิทธิเรียกร้อง เท่านั้น ที่ เกิดขึ้น โดย ผล ของคำพิพากษา ชั้น ที่สุด ของ ศาล มิได้ หมายถึง การ ฟ้องคดี เพื่อ เอาคืนซึ่ง การ ครอบครอง ซึ่ง ต้อง ฟ้อง ภายใน หนึ่ง ปี นับแต่ ถูก แย่ง การ ครอบครองตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1375 วรรคสอง สำหรับคำพิพากษา คดีแพ่ง หมายเลขแดง ที่ 436/2526 ของ ศาลชั้นต้น ที่ ตัดสิน ว่าโจทก์ (จำเลย คดี นี้ ) ฟ้องคดี เพื่อ เอาคืน การ ครอบครอง ที่พิพาท เกินกว่าหนึ่ง ปี นับแต่ เวลา ถูก แย่ง การ ครอบครอง พิพากษายก ฟ้อง ไม่ได้ ก่อ ให้เกิด สิทธิเรียกร้อง แก่ โจทก์ กรณี ไม่ต้อง ด้วย ประมวล กฎหมายแพ่ง และ พาณิชย์ มาตรา 168 (เดิม ) ที่พิพาท เป็น ที่ดิน ไม่มี หนังสือสำคัญ สำหรับ ที่ หรือ เป็น ที่ดิน มือเปล่า โจทก์ ถูก จำเลย แย่ง การ ครอบครองโจทก์ จะ ต้อง ฟ้อง เอาคืน ซึ่ง การ ครอบครอง ภายใน หนึ่ง ปี นับแต่ เวลาถูก แย่ง การ ครอบครอง เมื่อ โจทก์ ฟ้องคดี เกิน กำหนด เวลา ดังกล่าวโจทก์ จึง ไม่มี อำนาจฟ้อง จำเลย จึง เป็น ผู้มีสิทธิ ครอบครอง ที่พิพาทคำพิพากษา ศาลฎีกา ที่ 2263/2528 ที่ โจทก์ อ้าง มา นั้น ข้อเท็จจริงไม่ ตรง กับ คดี นี้ ที่ ศาลชั้นต้น พิพากษา มา นั้น ศาลฎีกา เห็นพ้อง ด้วยอุทธรณ์ ของ โจทก์ ฟังไม่ขึ้น "พิพากษายืน(สมปอง เสนเนียม-พิมล สมานิตย์-ผล อนุวัตรนิติการ)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุสิทธิเรียกร้องที่เกิดขึ้นโดยคำพิพากษาของศาลที่ถึงที่สุดตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา193/32นั้นจะเกิดขึ้นได้ต่อเมื่อโจทก์ได้ยื่นฟ้องคดีเพื่อตั้งหลักฐานสิทธิเรียกร้องตามมาตรา193/14(2)ซึ่งการฟ้องคดีดังกล่าวทำให้อายุความสะดุดหยุดลงแสดงให้เห็นว่าจะต้องเป็นการฟ้องภายในอายุความดังนั้นหากโจทก์ยื่นฟ้องคดีเมื่อขาดอายุความแล้วแต่จำเลยมิได้ให้การต่อสู้คดีในเรื่องอายุความไว้แม้ศาลจะพิพากษาให้โจทก์ชนะคดีสิทธิเรียกร้องที่เกิดขึ้นโดยคำพิพากษาของศาลที่ถึงที่สุดก็มิได้มีอายุความสิบปีตามมาตรา193/32 อย่างไรก็ตามมีข้อน่าพิจารณาตามมาตรา193/32ว่าเมื่อศาลมีคำพิพากษาถึงที่สุดแล้วเหตุไฉนจึงกำหนดอายุความสิบปีไว้อีกทั้งนี้เพราะอายุความนั้นกำหนดขึ้นเพื่อให้คู่กรณีบังคับตามสิทธิเรียกร้องกล่าวคือฟ้องร้องบังคับคดีภายในอายุความแต่เมื่อคดีใดศาลได้มีคำพิพากษาถึงที่สุดแล้วฝ่ายชนะคดีสามารถบังคับคดีได้ภายในกำหนดสิบปีนับแต่วันมีคำพิพากษาหรือคำสั่งตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา271การที่มาตรา193/32กำหนดอายุความสิบปีขึ้นไว้อีกเพื่อให้นำคดีมาฟ้องร้องภายในกำหนดระยะเวลาดังกล่าวอีกนั้นไม่น่าจะกระทำได้เพราะจะเป็นการฟ้องซ้ำตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา148ตามแนวคำพิพากษาศาลฎีกาที่ผ่านมาแล้วก็ไม่ปรากฏว่าเมื่อศาลมีคำพิพากษาถึงที่สุดแล้วมีการฟ้องร้องในเรื่องเดิมอีกหากแต่มีฟ้องในเรื่องใหม่ซึ่งแบ่งได้เป็นสองกรณีคือ 1.นำมูลหนี้ตามคำพิพากษาในคดีแพ่งมาฟ้องจำเลยเป็นคดีล้มละลาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่2764/2536โจทก์เป็นเจ้าหนี้จำเลยตามคำพิพากษาศาลแพ่งมีคำพิพากษาให้จำเลยชำระหนี้แก่โจทก์เมื่อวันที่25มีนาคม2524โจทก์ฟ้องจำเลยเป็นคดีล้มละลายวันที่2พฤศจิกายน2533ยังไม่เกินกำหนดเวลาสิบปีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา168(เดิม)และประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา271ฟ้องโจทก์จึงไม่ขาดอายุความ 2.คดีแพ่งที่เกี่ยวเนื่องกับคดีอาญาได้มีการฟ้องคดีอาญาไว้แล้วและศาลพิพากษาลงโทษจำเลยจนคดีเสร็จเด็ดขาดภายหลังโจทก์จึงมาฟ้องคดีแพ่งต้องฟ้องภายในสิบปีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา193/32(168เดิม)(คำพิพากษาศาลฎีกาที่1898/2522,2615/2523) สำหรับข้อเท็จจริงในคดีที่หมายเหตุนี้คดีก่อนจำเลยเป็นโจทก์ยื่นฟ้องโจทก์ในคดีนี้เป็นจำเลยเพื่อเอาคืนการครอบครองที่ดินมือเปล่าศาลได้มีคำพิพากษาว่าโจทก์ฟ้องเอาคืนการครอบครองที่ดินมือเปล่าเกินกว่าหนึ่งปีนับแต่เวลาถูกแย่งการครอบครองจึงยกฟ้องโจทก์จะเห็นได้ว่าจำเลยในคดีนี้เป็นฝ่ายยื่นฟ้องโดยโจทก์ในคดีนี้ซึ่งเป็นจำเลยในคดีก่อนมิได้ฟ้องแย้งให้จำเลยในคดีนี้ปฏิบัติการชำระหนี้อย่างหนึ่งอย่างใดดังนั้นโจทก์ในคดีนี้จึงมิได้ฟ้องคดีเพื่อตั้งหลักฐานสิทธิเรียกร้องตามมาตรา193/14(2)จึงไม่ก่อให้เกิดสิทธิเรียกร้องขึ้นตามมาตรา193/32แต่ถ้าหากข้อเท็จจริงในคดีก่อนเปลี่ยนไปเป็นว่าโจทก์ฟ้องคดีเพื่อเอาคืนการครอบครองภายในหนึ่งปีศาลมีคำพิพากษาให้ขับไล่โจทก์(จำเลยในคดีก่อน)จำเลย(โจทก์ในคดีก่อน)ย่อมเกิดสิทธิเรียกร้องโดยคำพิพากษาของศาลที่ถึงที่สุดตามมาตรา193/32 ศิริชัย วัฒนโยธิน