ระเบียบสำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตในภาครัฐระเบียบสำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตในภาครัฐว่าด้วยการเก็บรักษาของกลางพ.ศ. ๒๕๖๐ ในการดำเนินการไต่สวนข้อเท็จจริงคณะกรรมการ ป.ป.ท. มีอำนาจในการยึด อายัดหรือรับมาไว้ซึ่งเอกสาร ทรัพย์สินหรือพยานหลักฐานอื่นใดซึ่งเกี่ยวข้องกับเรื่องที่ไต่สวนข้อเท็จจริงตามมาตรา ๑๘ (๓)แห่งพระราชบัญญัติมาตรการของฝ่ายบริหารในการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พ.ศ. ๒๕๕๑ประกอบกับระเบียบคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตในภาครัฐว่าด้วยการไต่สวนข้อเท็จจริงกำหนดให้สำนักงานกำหนดระเบียบ ในการเก็บรักษาเอกสาร ทรัพย์สิน หรือพยานหลักฐานอื่นใดซึ่งได้จากการตรวจสอบค้น ยึด หรืออายัดในการไต่สวนข้อเท็จจริงเบื้องต้นจึงเป็นการสมควรกำหนดระเบียบเพื่อเป็นแนวทางปฏิบัติเกี่ยวกับการเก็บรักษาของกลางอาศัยอำนาจตามความในมาตรา๓๒ แห่งพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน พ.ศ. ๒๕๓๔ แก้ไขเพิ่มเติมตามความในมาตรา๑๒ แห่งพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน(ฉบับที่ ๕) พ.ศ. ๒๕๔๕ประกอบกับประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๑๓๒๗ ได้ให้อำนาจเจ้าพนักงานดำเนินการเกี่ยวกับทรัพย์สินที่มีไว้ได้ใช้หรือได้มาจากการกระทำความผิด และได้ส่งไว้ในความรักษาของหน่วยงานของรัฐและไม่มีเจ้าของหรือผู้มีกรรมสิทธิ์มารับของกลางคืนตามกำหนดระยะเวลาให้ทรัพย์สินนั้นตกเป็นของแผ่นดินสำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตในภาครัฐจึงออกระเบียบไว้ดังต่อไปนี้ข้อ๑ ระเบียบนี้เรียกว่า ระเบียบสำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตในภาครัฐว่าด้วยการเก็บรักษาของกลาง พ.ศ. ๒๕๖๐ข้อ ๒[๑] ระเบียบนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไปข้อ๓ ในระเบียบนี้ของกลาง หมายความว่า วัตถุ สิ่งของ เอกสาร บัตรอิเล็กทรอนิกส์หรือทรัพย์สินใด ๆ ในสภาพที่คณะกรรมการ ป.ป.ท. อนุกรรมการ พนักงาน ป.ป.ท.หรือเจ้าหน้าที่ ป.ป.ท. สามารถใช้อำนาจตามกฎหมายยึด หรืออายัดหรือรับมาไว้ในความครอบครองเพื่อใช้เป็นพยานหลักฐานในการไต่สวนข้อเท็จจริงและการดำเนินคดีการขายทอดตลาด หมายความว่าการนำทรัพย์ของกลางที่ยึด อายัด หรือรับไว้ออกขายโดยวิธีให้สู้ราคากันโดยเปิดเผยตามหลักเกณฑ์ และวิธีการในหมวด ๕ ของระเบียบนี้หน่วยเก็บรักษาของกลาง หมายความว่าสำนักปราบปรามการทุจริตในภาครัฐ สำนักงานป้องกันและปราบปรามการทุจริตในภาครัฐเขตพื้นที่ รวมถึงหน่วยงานภายในที่รับผิดชอบในการไต่สวนข้อเท็จจริงผู้เก็บรักษาของกลาง หมายความว่าผู้อำนวยการสำนักปราบปรามการทุจริตในภาครัฐผู้อำนวยการสำนักงานป้องกันและปราบปรามการทุจริตในภาครัฐเขตพื้นที่ รวมถึงผู้อำนวยการหน่วยงานภายในที่รับผิดชอบในการไต่สวนข้อเท็จจริงคณะกรรมการ ป.ป.ท. หมายความว่า คณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตในภาครัฐคณะอนุกรรมการ หมายความว่าคณะอนุกรรมการไต่สวนข้อเท็จจริงเลขาธิการ หมายความว่าเลขาธิการคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตในภาครัฐผู้อำนวยการสำนัก หมายความว่าผู้อำนวยการสำนักปราบปรามการทุจริตในภาครัฐ สำนักงานป้องกันและปราบปรามการทุจริตในภาครัฐเขตพื้นที่ รวมถึงหน่วยงานภายในที่รับผิดชอบในการไต่สวนข้อเท็จจริงพนักงาน ป.ป.ท. หมายความว่า เลขาธิการ รองเลขาธิการและผู้ซึ่งคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตในภาครัฐแต่งตั้งจากข้าราชการพลเรือนซึ่งดำรงตำแหน่งในระดับไม่ต่ำกว่าหัวหน้างานหรือเทียบเท่าให้ปฏิบัติการตามพระราชบัญญัติมาตรการของฝ่ายบริหารในการป้องกันและปราบปรามการทุจริตพ.ศ. ๒๕๕๑เจ้าหน้าที่ ป.ป.ท. หมายความว่าผู้ซึ่งคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตในภาครัฐแต่งตั้งจากข้าราชการพลเรือนหรือพนักงานราชการให้ปฏิบัติการตามพระราชบัญญัติมาตรการของฝ่ายบริหารในการป้องกันและปราบปรามการทุจริตพ.ศ. ๒๕๕๑ข้อ๔ ให้เลขาธิการเป็นผู้รักษาการตามระเบียบนี้และมีอำนาจออกประกาศกำหนดรายละเอียดเกี่ยวกับหลักเกณฑ์ วิธีการเพื่อปฏิบัติการตามระเบียบนี้ในกรณีที่มีปัญหาเกี่ยวกับการปฏิบัติตามระเบียบนี้ให้เลขาธิการเป็นผู้วินิจฉัยชี้ขาดหมวด ๑การมอบหมายและหน้าที่เก็บรักษาของกลาง ข้อ๕ กรณีคณะกรรมการ ป.ป.ท. อนุกรรมการพนักงาน ป.ป.ท. หรือเจ้าหน้าที่ ป.ป.ท. ได้ยึด อายัด หรือรับของกลางมาไว้ในความครอบครอง ให้แจ้งผู้เก็บรักษาของกลางหรือผู้ที่ได้รับมอบหมายทำการบันทึกลงสมุดบัญชียึดทรัพย์ของกลางของแต่ละสำนักให้เป็นไปด้วยความเรียบร้อยข้อ๖ ในกรณีที่มีการยึด อายัดหรือรับของกลาง ให้นำของกลางนั้นรวมไว้ในสำนวน เว้นแต่ของกลางนั้นไม่สามารถรวมไว้ในสำนวนได้ ให้ส่งมอบให้หน่วยเก็บรักษาของกลางที่รับผิดชอบเก็บรักษาไว้ตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่กำหนดในระเบียบนี้ข้อ๗ ผู้เก็บรักษาของกลางอาจมีคำสั่งมอบหมายพนักงาน ป.ป.ท. หรือเจ้าหน้าที่ ป.ป.ท. ในสำนักมีหน้าที่เก็บรักษาและดูแลของกลางแทนก็ได้ข้อ๘ ให้ผู้เก็บรักษาของกลางหรือผู้ที่ได้รับมอบหมายตามข้อ ๗ มีหน้าที่ ดังต่อไปนี้(๑) ตรวจสอบความถูกต้องและสภาพของกลางก่อนที่จะเก็บรักษา(๒) จัดทำบัญชีของกลางที่เก็บรักษา(๓) จัดทำหลักฐานการรับและส่งมอบของกลาง(๔) ตรวจสอบสภาพของกลางทุกระยะ ๖ เดือน หรือตามสภาพของกลางและบันทึกรายงานผลการตรวจสอบให้เลขาธิการทราบ(๕) เก็บรักษาและดูแลของกลางที่ได้รับมอบไว้ในที่ปลอดภัย(๖) เก็บรักษากุญแจหรือรหัสของสถานที่เก็บรักษาของกลาง(๗)ส่งมอบของกลางแก่บุคคลที่ร้องขอตามที่เลขาธิการหรือผู้อำนวยการสำนักมีคำสั่ง แล้วแต่กรณีหมวด ๒วิธีการเก็บรักษาและการเบิกของกลาง ข้อ๙ ในการเก็บรักษาของกลาง ให้ปฏิบัติดังต่อไปนี้(๑) จัดทำ แผ่นป้ายมีเลขคดี ชื่อของกลาง ชื่อผู้กล่าวหา ชื่อผู้ถูกกล่าวหาข้อหา และเลขหมายของกลาง (ถ้ามี) ติดไว้กับของกลางนั้นตามบัญชีของกลางที่เก็บรักษา(๒) เก็บรักษาของกลางตามประเภท สภาพ และขนาดของกลางในสถานที่หรือห้องที่มั่นคงแข็งแรงและปลอดภัยและหมั่นตรวจตราดูแลให้อยู่ในสภาพเรียบร้อยเสมอข้อ๑๐ เมื่อพนักงาน ป.ป.ท.หรือเจ้าหน้าที่ ป.ป.ท.ได้ยึดหรืออายัดของกลางซึ่งเป็นอสังหาริมทรัพย์หรือสังหาริมทรัพย์ที่ไม่สะดวกต่อการขนย้ายหรือไม่อาจเคลื่อนย้ายได้ในขณะที่ยึดหรืออายัดให้พนักงาน ป.ป.ท. หรือเจ้าหน้าที่ ป.ป.ท. ผู้ที่ยึดหรืออายัดของกลางเป็นผู้รับผิดชอบในการจัดการ ดูแล หรือเก็บรักษาในเบื้องต้นโดยอาจประสานความร่วมมือกับส่วนราชการอื่นเพื่อเก็บรักษาหรือมอบหมายให้หน่วยงานเอกชน หรือบุคคลอื่นเป็นผู้เก็บรักษาของกลางระหว่างการดำเนินคดีหรือให้เจ้าของหรือผู้ครอบครองของกลางดูแลทรัพย์สินต่อไปได้ ถ้าเจ้าของหรือผู้ครอบครองทรัพย์สินนั้นยินยอม แล้วแต่กรณีโดยให้คำนึงถึงวิธีการและความเหมาะสมในการเก็บของกลางให้เป็นไปด้วยความเรียบร้อยและไม่เกิดความเสียหายแก่ทางราชการ แล้วรายงานให้ผู้อำนวยการสำนักทราบข้อ๑๑ ของกลางที่ยึดเป็นเงินสดให้ดำเนินการ ดังต่อไปนี้(๑) กรณีเป็นเงินของรัฐบาลไทยและไม่มีความจำเป็นต้องใช้เป็นพยานหลักฐานประกอบการดำเนินคดีให้รีบนำเข้าฝากธนาคารของรัฐในบัญชีของหน่วยเก็บรักษาของกลาง ในวันที่รับทรัพย์สินโดยไม่ชักช้าหากไม่สามารถนำเข้าฝากได้ทันเนื่องจากธนาคารของรัฐปิดทำการแล้ว ให้เก็บรักษาไว้ในที่ปลอดภัยและนำเข้าฝากในโอกาสแรกที่ธนาคารของรัฐเปิดทำการ(๒) กรณีเป็นเงินของรัฐบาลไทยที่มีความจำเป็นต้องใช้เป็นพยานหลักฐานประกอบการดำเนินคดีเช่น เงินล่อซื้อ เงินที่ต้องตรวจพิสูจน์ทางนิติวิทยาศาสตร์ เป็นต้นให้นำส่งหน่วยเก็บรักษาของกลางเป็นผู้เก็บรักษา(๓) กรณีเป็นเงินของรัฐบาลต่างประเทศ หรือธนาคารกลางในรัฐบาลต่างประเทศให้นำส่งหน่วยเก็บรักษาของกลางเป็นผู้เก็บรักษาและเมื่อคดีถึงที่สุดโดยศาลได้มีคำพิพากษาให้ริบให้ตกเป็นของแผ่นดินให้แลกเปลี่ยนเป็นเงินไทยและส่งเป็นรายได้แผ่นดินเว้นแต่เป็นกรณีที่ไม่สามารถแลกเปลี่ยนเป็นเงินไทยได้ให้แปรสภาพหรือทำลายข้อ๑๒ ถ้าของกลางที่ต้องเก็บรักษาเป็นอัญมณีเครื่องทองรูปพรรณ หรือของมีค่าอื่นทำนองเดียวกันรวมทั้งเงินของรัฐบาลต่างประเทศ หรือธนาคารกลางในรัฐบาลต่างประเทศตามข้อ ๑๑(๓) ที่มีจำนวนมากให้หน่วยเก็บรักษาของกลางเก็บรักษาทรัพย์สินไว้ในที่ปลอดภัยตามที่เห็นสมควรโดยทำบัญชีของกลางที่เก็บรักษาตามข้อ ๘ (๒)ให้มีรายละเอียดเกี่ยวกับของกลางนั้นตามสมควรด้วยข้อ๑๓ ให้ผู้เก็บรักษาของกลางรายงานต่อเลขาธิการโดยเร็วเพื่อพิจารณาสั่งตามที่เห็นสมควรเมื่อปรากฏว่า(๑) ของกลางนั้นมีสภาพเป็นของสด ของเสียง่ายหรือถ้าหน่วงช้าไว้จะเป็นการเสี่ยงต่อความเสียหายหรือค่าใช้จ่ายจะเกินส่วนกับค่าของกลางนั้น(๒) ของกลางนั้นมีลักษณะที่อาจทำให้สกปรกเลอะเทอะ หรือมีกลิ่น หรืออาจรบกวน หรือก่อความรำคาญ(๓) ของกลางนั้นมีสภาพที่อาจก่อให้เกิดอันตรายได้ง่าย เช่น สารเคมีหรือสิ่งที่เป็นเชื้อเพลิงข้อ ๑๔ ในระหว่างการไต่สวนข้อเท็จจริงหากเลขาธิการเห็นว่าของกลางตามข้อ ๑๓ ไม่เหมาะสมที่จะเก็บรักษาหรือเก็บรักษาไว้จะเป็นภาระแก่ทางราชการเลขาธิการมีอำนาจสั่งให้นำของกลางออกขายทอดตลาดหรือนำไปใช้ประโยชน์ของทางราชการ หรือนำไปทำลาย แล้วแต่กรณีข้อ๑๕ การเบิกของกลางให้ทำเป็นหนังสือและได้รับอนุญาตจากเลขาธิการหรือผู้อำนวยการสำนักการขออนุญาตเบิกของกลางตามวรรคหนึ่งให้เป็นไปตามแบบที่สำนักงานป.ป.ท. กำหนดโดยจะต้องมีรายการดังนี้(๑) เลขที่คดี เลขยึดทรัพย์ของกลาง และเลขคำสั่งแต่งตั้งอนุกรรมการหรือมอบหมายพนักงาน ป.ป.ท.(๒) ชื่อ สกุล และตำแหน่งของผู้เบิก(๓) เหตุผลและความจำเป็นของการเบิกของกลาง(๔) วัน เวลา ที่ส่งคืนหมวด ๓การขอรับของกลางระหว่างการไต่สวนข้อเท็จจริงไปดูแลรักษาหรือใช้ประโยชน์ ข้อ๑๖ ในระหว่างการไต่สวนข้อเท็จจริงบุคคลดังต่อไปนี้มีสิทธิยื่นคำร้องขอรับของกลางเพื่อไปดูแลรักษาหรือใช้ประโยชน์ได้(๑) เจ้าของหรือผู้มีกรรมสิทธิ์(๒) ผู้ซึ่งมีสิทธิในการใช้ ครอบครอง ยึดหน่วง หรือสิทธิเรียกร้องอื่นตามที่กฎหมายรับรองรวมถึงผู้เช่าซื้อทายาทผู้มีสิทธิรับมรดก หรือผู้จัดการมรดกผู้ยื่นคำร้องจะต้องแสดงหลักฐานแห่งการเป็นเจ้าของหรือเอกสารหรือหลักฐานใด ๆ เพื่อแสดงถึงสิทธิที่ตนมีอยู่เหนือของกลางนั้นในกรณีผู้ยื่นคำร้องมีสิทธิในของกลางซึ่งมีเจ้าของกรรมสิทธิ์หลายรายรวมกันจะต้องแสดงเอกสารหลักฐานแสดงความยินยอมในการร้องขอคืนของกลางจากเจ้าของกรรมสิทธิ์ทุกรายข้อ๑๗ คำร้องขอรับของกลางต้องมีรายละเอียดอย่างน้อยดังต่อไปนี้(๑) ของกลางที่ประสงค์จะขอรับไปดูแลรักษาหรือใช้ประโยชน์(๒) เหตุผล ความจำเป็น และความเร่งด่วนที่ร้องขอรับของกลางไปดูแลรักษาหรือใช้ประโยชน์(๓) ระยะเวลาที่ประสงค์จะนำของกลางไปดูแลรักษาหรือใช้ประโยชน์(๔) ผู้ที่จะดูแลรักษาหรือใช้ประโยชน์จากของกลาง(๕) สถานที่ที่นำของกลางไปดูแลรักษาหรือใช้ประโยชน์(๖) หลักฐานในการแสดงสิทธิตามข้อ ๑๖(๗) หลักประกัน (ถ้ามี)ทั้งนี้เป็นไปตามแบบที่เลขาธิการกำหนดข้อ๑๘ เมื่อได้รับคำร้องขอรับของกลางแล้วให้พนักงาน ป.ป.ท. หรือเจ้าหน้าที่ ป.ป.ท. จัดทำความเห็นเสนอเลขาธิการหรือผู้อำนวยการสำนักแล้วแต่กรณี พิจารณาคำร้องและมีคำสั่งโดยไม่ชักช้าให้พนักงานป.ป.ท. หรือเจ้าหน้าที่ ป.ป.ท. แล้วแต่กรณี แจ้งให้ผู้มีสิทธิยื่นคำร้องตามข้อ ๑๖ วรรคหนึ่ง ผู้ถูกกล่าวหา หรือผู้กล่าวหาทราบถึงการยื่นคำร้องขอรับของกลางเท่าที่จะทำได้ในการพิจารณาคำร้อง ให้เลขาธิการหรือผู้อำนวยการสำนักแล้วแต่กรณี คำนึงถึงเหตุ ดังต่อไปนี้(๑) เหตุผล ความจำเป็นและความเร่งด่วนที่ต้องนำของกลางไปดูแลรักษาหรือใช้ประโยชน์(๒) ความเสี่ยงภัยหรือเสี่ยงต่อความเสียหาย สูญหาย ถูกทำลาย ปลอม หรือแก้ไขเปลี่ยนแปลง ที่อาจเกิดกับของกลางที่จะนำไปดูแลรักษาหรือใช้ประโยชน์(๓) ความน่าเชื่อถือของหลักประกัน(๔) ความน่าเชื่อถือของผู้ที่จะนำของกลางไปดูแลรักษาหรือใช้ประโยชน์(๕) ระยะเวลาที่จะนำของกลางไปดูแลรักษาหรือใช้ประโยชน์(๖) คำคัดค้านของผู้มีสิทธิยื่นคำร้องตามข้อ ๑๖ วรรคหนึ่งคำคัดค้านของผู้ถูกกล่าวหา หรือคำคัดค้านของผู้กล่าวหา(๗) พฤติการณ์ต่าง ๆ แห่งคดี(๘) ต้องไม่กระทบถึงการใช้ของกลางเพื่อเป็นพยานหลักฐานในการพิสูจน์ข้อเท็จจริงในภายหลังข้อ๑๙ เลขาธิการหรือผู้อำนวยการสำนักแล้วแต่กรณีอาจมีคำสั่งให้มอบของกลางแก่ผู้ยื่นคำร้องไปดูแลรักษาหรือใช้ประโยชน์โดยไม่มีประกันมีประกัน มีประกันและหลักประกันหรือกำหนดเงื่อนไขให้ผู้ยื่นคำร้องปฏิบัติเพื่อให้ได้ของกลางนั้นมาใช้เป็นพยานหลักฐานในการดำเนินคดีก็ได้ข้อ๒๐ ในระหว่างการไต่สวนข้อเท็จจริงให้ยื่นคำร้องขอรับของกลางไปดูแลรักษาหรือใช้ประโยชน์ต่อพนักงาน ป.ป.ท.หรือเจ้าหน้าที่ ป.ป.ท. แต่หากการไต่สวนข้อเท็จจริงได้สิ้นสุดลงและสำนักงาน ป.ป.ท.ได้จัดส่งสำนวนการไต่สวนข้อเท็จจริงไปยังพนักงานอัยการแล้ว ให้ยื่นคำร้องขอรับของกลางต่อพนักงานอัยการและให้ผู้เก็บรักษาของกลางดำเนินการตามคำสั่งของพนักงานอัยการข้อ๒๑ ให้เลขาธิการหรือผู้อำนวยการสำนักมอบหมายให้พนักงาน ป.ป.ท. หรือเจ้าหน้าที่ ป.ป.ท. แล้วแต่กรณีแจ้งให้ผู้ได้รับอนุญาตส่งคืนของกลาง เมื่อปรากฏข้อเท็จจริง ดังต่อไปนี้(๑) มีเหตุจำเป็นต้องใช้ของกลางนั้นในการสอบสวนหรือแสดงเป็นพยานหลักฐานในการพิจารณาคดี(๒)ผู้ได้รับอนุญาตผิดสัญญารับมอบของกลางไปดูแลรักษาหรือใช้ประโยชน์ หรือผิดสัญญาประกัน(๓) คดีถึงที่สุดหรือคดีเสร็จเด็ดขาดและศาลมีคำพิพากษาหรือคำสั่งให้ริบหรือให้คืนแก่บุคคลอื่น(๔) มีการนำของกลางไปใช้ในการกระทำความผิดอีก(๕) ต้องคืนของกลางให้แก่เจ้าของหรือผู้มีสิทธิเหนือของกลางดีกว่า(๖) ครบกำหนดระยะเวลาที่ได้รับอนุญาต(๗) มีเหตุจำเป็นอย่างอื่นเพื่อป้องกันไม่ให้ของกลางเสียหาย สูญหายถูกทำลาย ปลอมหรือแก้ไขเปลี่ยนแปลงข้อ๒๒ ในกรณีที่ระเบียบนี้ไม่ได้กำหนดไว้ให้นำกฎกระทรวงว่าด้วยการกำหนดวิธีการขอคืนสิ่งของที่เจ้าพนักงานยึดไว้ไปดูแลรักษาหรือใช้ประโยชน์ซึ่งออกตามความในมาตรา ๘๕/๑ แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาในส่วนที่เกี่ยวกับการพิจารณาคืนสิ่งของโดยไม่มีประกันมีประกันมีประกันและหลักประกัน มาบังคับใช้กับการจัดการของกลางในหมวดนี้ โดยอนุโลมหมวด ๔การคืนของกลาง ข้อ๒๓ ภายใต้บังคับการขอรับของกลางระหว่างการไต่สวนข้อเท็จจริงไปดูแลรักษาหรือใช้ประโยชน์ตามหมวด๓ ให้เก็บรักษาของกลางไว้จนกว่าคดีจะถึงที่สุดเว้นแต่พนักงานอัยการมีคำสั่งให้จัดการของกลาง ตามมาตรา ๘๕แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา หรือหมดความจำเป็นที่จะยึดไว้หากของกลางที่ยึดไว้มิใช่ทรัพย์สินที่กฎหมายบัญญัติไว้ว่าผู้ใดทำหรือมีไว้เป็นความผิดหรือศาลมีคำสั่งเป็นอย่างอื่นให้คืนแก่เจ้าของหรือผู้มีกรรมสิทธิ์ ทั้งนี้ ให้พนักงาน ป.ป.ท. หรือเจ้าหน้าที่ป.ป.ท. ดำเนินการแจ้งเจ้าของหรือผู้มีกรรมสิทธิ์หรือประกาศกรณีไม่ทราบเจ้าของหรือผู้มีกรรมสิทธิ์ภายใน ๓๐วันนับแต่วันที่มีเหตุให้คืนของกลางเพื่อให้เจ้าของหรือผู้มีกรรมสิทธิ์มายื่นคำร้องขอรับของกลางคืนต่อผู้อำนวยการสำนักในกรณีที่เจ้าของหรือผู้มีกรรมสิทธิ์ไม่มารับของกลางคืนภายในระยะเวลาหนึ่งปีนับแต่วันที่แจ้งหรือถ้าได้มีการฟ้องคดีต่อศาลแล้วนับแต่วันที่คำพิพากษาถึงที่สุดหากไม่ทราบเจ้าของหรือผู้มีกรรมสิทธิ์ให้ผ่อนเวลาออกไปเป็นห้าปีนับแต่วันที่ประกาศของกลางดังกล่าวย่อมตกเป็นของแผ่นดินตามมาตรา ๑๓๒๗ วรรคหนึ่งแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ แล้วแต่กรณี ทั้งนี้ เมื่อครบกำหนดเวลาดังกล่าวให้เลขาธิการมีอำนาจสั่งให้นำของกลางออกขายทอดตลาด หรือนำไปใช้ประโยชน์ของทางราชการในกรณีมีผู้รับของกลางคืนให้ผู้รับของกลางลงลายมือชื่อ พร้อมทั้งวัน เดือน ปีที่รับของกลางไว้ในใบรับของกลาง แล้วติดไว้กับสำนวนคดีและบัญชีของกลางนั้นด้วยหมวด ๕การขายทอดตลาดหรือนำไปใช้ประโยชน์ของทางราชการ ข้อ๒๔ ในการขายทอดตลาดของกลางให้เลขาธิการแต่งตั้งข้าราชการในสำนักงาน ป.ป.ท. เป็นคณะกรรมการขายทอดตลาดขึ้นคณะหนึ่งมีจำนวนไม่น้อยกว่าสามคนโดยมีข้าราชการตั้งแต่ระดับชำนาญการเป็นประธานมีหน้าที่ดำเนินการขายทอดตลาดตามที่เลขาธิการมีคำสั่งข้อ๒๕ ในกรณีที่เห็นสมควร เลขาธิการอาจจัดจ้างหรือมอบหมายหน่วยงานราชการหรือบริษัทเอกชนเป็นผู้ดำเนินการขายทอดตลาดแทนก็ได้โดยให้คณะกรรมการขายทอดตลาดตามวรรคหนึ่งดำเนินการประกวดราคา พิจารณา ควบคุมกำกับดูแลการขายทอดตลาดทรัพย์สินของหน่วยงานราชการหรือบริษัทเอกชนนั้นรวมทั้งกำหนดราคาขั้นต่ำของทรัพย์สินที่จะขายทอดตลาดกรณีจัดจ้างหรือมอบหมายหน่วยงานราชการหรือบริษัทเอกชนมาดำเนินการขายทอดตลาดค่าใช้จ่ายในการขายทอดตลาดจะต้องไม่สูงกว่าร้อยละ๒๕ ของราคาขั้นต่ำของทรัพย์สินนั้นข้อ๒๖ ให้ผู้เก็บรักษาของกลางเสนอรายงานขออนุมัติขายทอดตลาดของกลางต่อเลขาธิการโดยแสดงเหตุผลความจำเป็นในการขายทอดตลาดและแนบเอกสารที่เกี่ยวข้อง เช่น รายงานการตรวจสอบของกลาง บัญชีของกลาง เป็นต้นพร้อมทั้งเสนอรายชื่อผู้ที่จะเป็นคณะกรรมการขายทอดตลาดข้อ๒๗ ให้คณะกรรมการขายทอดตลาดดำเนินการดังนี้(๑) จัดทำประกาศขายทอดตลาดตามแบบที่กำหนดโดยเร็ว(๒) ขายทอดตลาดโดยเปิดเผยตามหลักเกณฑ์และวิธีการขายทอดตลาดนี้ให้แล้วเสร็จภายใน ๓ เดือน นับตั้งแต่วันที่เลขาธิการมีคำสั่งแต่งตั้งในกรณีที่ไม่อาจดำเนินการให้แล้วเสร็จตามกำหนดให้รายงานขออนุมัติขยายระยะเวลาดำเนินการต่อเลขาธิการเพื่อพิจารณาโดยเร็ว(๓) ของกลางตามข้อ ๑๓ ให้เลขาธิการมีคำสั่งขายทอดตลาดโดยทันทีข้อ๒๘ เมื่อเลขาธิการมีคำสั่งให้ขายทอดตลาดและแต่งตั้งคณะกรรมการขายทอดตลาดแล้วให้ประธานกรรมการลงนามในประกาศขายทอดตลาดแล้วจัดส่งประกาศให้ผู้มีส่วนได้เสียหรือผู้เกี่ยวข้อง และปิดประกาศไว้โดยเปิดเผยณ สถานที่ที่จะขายของกลางนั้น หรือสถานที่ที่ของกลางตั้งอยู่หรือสถานที่ราชการอันเห็นสมควร ก่อนกำหนดวันขายทอดตลาดไม่น้อยกว่า ๓๐ วันกรณีประธานกรรมการขายทอดตลาดเห็นสมควรจะลงประกาศโฆษณาการขายทอดตลาดในหนังสือพิมพ์รายวันหรือทางวิทยุกระจายเสียง หรือทางโทรทัศน์ หรือทางสื่ออิเล็กทรอนิกส์ก่อนกำหนดวันขายทอดตลาดไม่น้อยกว่า๓๐ วันก็ได้ข้อ๒๙ ประกาศขายทอดตลาดตามข้อ ๒๗ (๑)อย่างน้อยให้แสดงรายละเอียดเกี่ยวกับของกลาง ที่จะขายดังต่อไปนี้(๑) ผู้สั่งให้ขายทอดตลาด(๒) วัน เวลา สถานที่ที่จะขาย(๓) จำนวนและรายละเอียดเกี่ยวกับของกลาง เช่น ชื่อเจ้าของ ประเภท ลักษณะขนาด น้ำหนัก หรือภาระติดพัน เป็นต้น(๔)เงื่อนเวลาการชำระเงินตามที่กำหนดไว้ในระเบียบนี้และเงื่อนไขอื่นที่เกี่ยวข้องข้อ๓๐ ให้คณะกรรมการขายทอดตลาดกำหนดราคาเริ่มต้นของทรัพย์สินที่นำออกขายทอดตลาดโดยให้คำนึงถึงหลักเกณฑ์ ดังต่อไปนี้(๑) ราคาประเมินทรัพย์สินในขณะที่ทำการยึดหรืออายัดไว้(๒) สภาพและลักษณะของทรัพย์สินในขณะที่จะขายทอดตลาด(๓) ราคาของทรัพย์สินในท้องตลาดในขณะที่จะขายทอดตลาด(๔) ราคาประเมินของทรัพย์สินของทางราชการที่ใช้ในการเรียกเก็บค่าธรรมเนียม(๕) ราคาทรัพย์สินที่ผู้เชี่ยวชาญ ผู้ชำนาญการผู้ประกอบวิชาชีพเฉพาะหรือสมาคมวิชาชีพเฉพาะประเมินตามที่คณะกรรมการขายทอดตลาดขอความร่วมมือข้อ๓๑ ขั้นตอนและวิธีการขายทอดตลาดทรัพย์สิน(๑)ก่อนการขายทอดตลาดของกลางให้คณะกรรมการขายทอดตลาดของกลางจัดให้มีการลงทะเบียนผู้เข้าสู้ราคาและแจ้งให้บรรดาผู้เข้าสู้ราคาซึ่งเข้าสู้ราคาในนามของบุคคลอื่นแสดงใบมอบอำนาจก่อนเข้าสู้ราคาและแจ้งด้วยว่าถ้าผู้สู้ราคาผู้ใดเข้าสู้ราคาแทนบุคคลอื่นโดยมิได้แสดงหนังสือมอบอำนาจก่อนจะถือว่าผู้สู้ราคานั้นกระทำการในนามตนเอง(๒) ให้คณะกรรมการขายทอดตลาดอ่านประกาศขายทอดตลาดทรัพย์สิน ณสถานที่ขายโดยเปิดเผย(๓) คณะกรรมการขายทอดตลาดจะเข้าสู้ราคาหรือใช้ผู้หนึ่งผู้ใดเข้าสู้ราคาในการขายทอดตลาดทรัพย์สินไม่ได้ข้อ๓๒ การเสนอสู้ราคาในการขายทอดตลาดให้เป็นไปตามอัตราเพิ่มราคาตามที่คณะกรรมการขายทอดตลาดกำหนดและให้คณะกรรมการขายทอดตลาดแจ้งให้ผู้เข้าสู้ราคาทราบก่อนการขายทอดตลาดให้คณะกรรมการขายทอดตลาดร้องขานจำนวนเงินที่มีผู้สู้ราคาครั้งที่หนึ่งไม่น้อยกว่า๓ หน ถ้าไม่มีผู้สู้ราคาสูงขึ้นให้เปลี่ยนร้องขานเป็นครั้งที่สองไม่น้อยกว่า๓ หน เมื่อไม่มีผู้สู้ราคาสูงกว่านั้นและได้ราคาพอสมควร ให้ลงคำสามพร้อมกับเคาะไม้แต่ถ้าก่อนเคาะไม้มีผู้สู้ราคาสูงขึ้นไปอีกก็ให้ร้องขานราคาตั้งต้นใหม่ตามลำดับดังกล่าวในกรณีที่มีเหตุสงสัยว่าผู้ใดจะไม่สู้ราคาโดยสุจริตหรือไม่สามารถจะชำระราคาได้คณะกรรมการขายทอดตลาดจะสอบถามผู้นั้นเสียก่อนจึงจะเคาะไม้ได้ข้อ๓๓ ถ้าผู้สู้ราคาถอนคำสู้ราคาของตนก่อนเคาะไม้ให้คณะกรรมการขายทอดตลาดร้องขายใหม่ ในราคาก่อนที่จะมีการถอนคำสู้ราคาข้อ๓๔ การขายทอดตลาดของกลางตามปกติเมื่อเคาะไม้ตกลงขายแล้วผู้ซื้อต้องชำระเงินทันทีเว้นแต่ของกลางซึ่งมีราคาตั้งแต่หนึ่งแสนบาทขึ้นไปอาจผ่อนผันให้ผู้ซื้อวางมัดจำไม่น้อยกว่าร้อยละ ๒๕ ของราคาซื้อและทำสัญญาโดยมีเงื่อนไขในการชำระเงินที่ค้างชำระภายในเวลาไม่เกิน ๑๕ วัน นับแต่วันขายเมื่อได้ชำระเงินทั้งหมดแล้วจึงส่งมอบของกลางและเอกสารที่เกี่ยวข้องนั้นให้แก่ผู้ซื้อในกรณีของกลางที่ขายมีราคาสูงมากหรือมีเหตุผลพิเศษประการอื่นคณะกรรมการขายทอดตลาดอาจกำหนดให้ผู้ซื้อวางเงินมัดจำและกำหนดเวลาชำระเงินได้ตามที่เห็นสมควรข้อ๓๕ เมื่อคณะกรรมการขายทอดตลาดเห็นว่าการขายทอดตลาดทรัพย์สินใดไม่มีผู้เข้าสู้ราคาหรือมีผู้เสนอราคาต่ำกว่าราคาที่กำหนดตามข้อ ๓๐ หรือกรณีที่เห็นว่าการสู้ราคาอาจไม่เป็นไปโดยสุจริตให้มีอำนาจถอนของกลางนั้นออกจากการขายทอดตลาดสั่งงดการขายทอดตลาดหรือเลื่อนการขายทอดตลาดออกไป แล้วรายงานให้เลขาธิการทราบข้อ๓๖ ให้คณะกรรมการขายทอดตลาดบันทึกเหตุการณ์ขายทอดตลาดไว้ทุกครั้งและรายงานต่อเลขาธิการ ภายใน ๗ วันทำการนับแต่วันที่มีการขายทอดตลาด โดยมีข้อความอย่างน้อยดังนี้(๑) จำนวนบุคคลผู้เข้าสู้ราคา(๒) การสู้ราคาทรัพย์สินชนิดใด ให้บันทึกชนิดของทรัพย์สินชื่อและราคาของผู้ให้ราคาสูงสุดรวมทั้งชื่อและราคาของผู้ให้ราคาตามลำดับรองลงมาด้วย(๓) คณะกรรมการขายทอดตลาดขายได้หรือไม่เพราะเหตุใด(๔) คณะกรรมการขายทอดตลาดต้องลงนาม วัน/เดือน/ปี กำกับไว้ด้วยข้อ๓๗ การขายทอดตลาดย่อมบริบูรณ์เมื่อผู้ทอดตลาดตกลงขายโดยวิธีเคาะไม้ หรือแสดงกิริยาอย่างใดอย่างหนึ่งตามจารีตประเพณีในการขายทอดตลาดแล้วให้ทำสัญญาขายทอดตลาดถ้าผู้ซื้อไม่ชำระเงินหรือไม่วางเงินมัดจำหรือวางเงินมัดจำไว้แล้วแต่ไม่ชำระเงินส่วนที่เหลือภายในกำหนดเวลาให้คณะกรรมการขายทอดตลาดริบเงินมัดจำ (ถ้ามี)และเอาทรัพย์สินนั้นออกขายทอดตลาดใหม่โดยแจ้งให้ผู้ซื้อเดิมทราบกำหนดวันและเวลาขายด้วยเมื่อขายได้เงินเท่าใดให้หักค่าธรรมเนียมค่าใช้จ่ายเหลือเงินสุทธิไม่คุ้มราคาขายทอดตลาดครั้งก่อนให้เรียกร้องผู้ซื้อเดิมชำระเงินส่วนที่ยังขาดนั้นข้อ๓๘ การขายทอดตลาดของกลางซึ่งผู้ซื้อจะต้องได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงานตามกฎหมายก่อนให้ผู้ซื้อวางเงินมัดจำไว้ไม่น้อยกว่าร้อยละ ๒๕ ของราคาซื้อ และให้นำใบอนุญาตมาแสดงต่อคณะกรรมการขายทอดตลาดภายใน๑ เดือนนับแต่วันที่การขายทอดตลาดเสร็จสิ้นบริบูรณ์พร้อมทั้งชำระเงินที่ค้างชำระให้ครบถ้วนถ้าพ้นกำหนดดังกล่าวไม่สามารถนำใบอนุญาตมาแสดงได้ให้ริบมัดจำและให้คณะกรรมการขายทอดตลาดดำเนินการขายทอดตลาดซ้ำอีกครั้งในกรณีที่ปรากฏว่าการที่ผู้ซื้อไม่อาจนำใบอนุญาตมาแสดงได้มิได้เกิดจากความผิดของผู้ซื้อหรือจากการที่ผู้ซื้อจงใจหรือประมาทเลินเล่อให้คณะกรรมการขายทอดตลาดขยายระยะเวลาออกไปตามที่เห็นสมควรแต่ไม่เกิน ๑ เดือนข้อ๓๙ ผู้มีส่วนได้เสียอาจคัดค้านการขายทอดตลาดของกลางที่ไม่ชอบด้วยระเบียบนี้โดยยื่นคำร้องต่อเลขาธิการขอให้สั่งเพิกถอนการขายทอดตลาดของกลางทรัพย์สินนั้นได้ แต่ต้องไม่ช้ากว่า ๑๕ วันนับแต่การขายทอดตลาดของกลางเสร็จสิ้นข้อ๔๐ ค่าใช้จ่ายในการโอนและส่งมอบของกลาง เช่นค่าภาษีอากร ค่าธรรมเนียม ค่าขนย้าย หรือค่าใช้จ่ายอื่นใดที่เกี่ยวข้องให้เป็นภาระของผู้ซื้อข้อ๔๑ การรับเงินจากการขายทอดตลาดของกลางเมื่อผู้ซื้อชำระเงินแล้วให้คณะกรรมการขายทอดตลาดออกใบรับเงินโดยมีสำเนา ๓ ฉบับต้นฉบับมอบให้ผู้ซื้อ ส่วนสำเนาส่งให้ผู้มีหน้าที่เก็บรักษาของกลาง ๑ ฉบับเก็บไว้ในสำนวนคดีอีก ๑ ฉบับ อีก ๑ ฉบับ เก็บไว้เป็นต้นขั้วข้อ๔๒ การรับเงินโดยปกติให้รับเป็นเงินสดของรัฐบาลไทยแต่ถ้าคณะกรรมการขายทอดตลาดเห็นสมควรอาจรับเป็นแคชเชียร์เช็คโดยให้จดเลขที่แคชเชียร์เช็คในใบรับเงินด้วยข้อ๔๓ เมื่อได้รับชำระเงินจากการขายทอดตลาดของกลางแล้วไม่ว่ารับชำระเงินเป็นเงินสดหรือแคชเชียร์เช็คให้คณะกรรมการขายทอดตลาดส่งมอบให้ผู้มีหน้าที่เก็บรักษาของกลางเพื่อดำเนินการต่อไปข้อ๔๔ การรับเงินเป็นแคชเชียร์เช็คหากเรียกเก็บเงินไม่ได้ให้ผู้มีหน้าที่เก็บรักษาของกลางแจ้งให้เลขาธิการทราบเพื่อดำเนินการเรียกร้องผู้ซื้อให้ชำระเงินนั้นหรือดำเนินการตามกฎหมายต่อไปข้อ๔๕ การรับเงิน การนำส่งเงินการเก็บรักษาเงิน และการเบิกจ่ายเงินจากการขายทอดตลาดของกลางให้ดำเนินการตามระเบียบที่กระทรวงการคลังกำหนดข้อ๔๖ การนำของกลางไปใช้ประโยชน์ให้เป็นไปตามระเบียบว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการนำของกลางไปใช้ประโยชน์ตามระเบียบที่กระทรวงการคลังกำหนดหมวด ๖เบ็ดเตล็ด ข้อ๔๗ ค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นจากการเก็บรักษาของกลางตามระเบียบนี้ให้เบิกจ่ายได้ตามมาตรา ๖๑แห่งพระราชบัญญัติมาตรการของฝ่ายบริหารในการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พ.ศ. ๒๕๕๑แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๕๙ข้อ๔๘ กรณีของกลางที่มีกฎหมาย ระเบียบข้อบังคับ หรือข้อตกลง กำหนดวิธีการเก็บรักษาไว้สำหรับส่วนราชการใดโดยเฉพาะ เช่นยาเสพติด ไม้ แร่ เป็นต้น ให้ถือปฏิบัติไปตามนั้นประกาศ ณ วันที่ ๑มีนาคม พ.ศ. ๒๕๖๐ประยงค์ ปรียาจิตต์เลขาธิการคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตในภาครัฐพรวิภา/ภวรรณตรี/จัดทำ๑๐ เมษายน ๒๕๖๐นุสรา/ตรวจ๒๔ พฤษภาคม๒๕๖๐[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๑๓๔/ตอนพิเศษ ๙๙ ง/หน้า ๑/๗ เมษายน ๒๕๖๐