คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 699331หลักกฎหมาย: คดีที่ผู้ฟ้องคดีเป็นเอกชนและเป็นผู้เช่าที่ดินราชพัสดุเพื่ออยู่อาศัยจากกรมธนารักษ์ยื่นฟ้องนายกเทศมนตรีเมืองเพชรบุรี ที่ ๑ คณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์ในเขตเทศบาลและเขตราชการส่วนท้องถิ่นอื่นในจังหวัดเพชรบุรี ตามพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. ๒๕๒๒ ที่ ๒ เจ้าพนักงานที่ดินจังหวัดเพชรบุรี ที่ ๓ ผู้ถูกฟ้องคดี กรมธนารักษ์ ผู้ร้องสอด ขอให้เพิกถอนคำสั่งของผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๑ และที่ ๒ กับให้ผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๓ ทำการรังวัดที่ดินใหม่บริเวณพื้นที่ที่มีการรุกล้ำเข้าไปในเขตที่ดินราชพัสดุ เมื่อคดีนี้ ผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๑ ในฐานะเจ้าพนักงานท้องถิ่น ซึ่งเป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐ ตามมาตรา ๓ แห่งพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. ๒๕๔๒ เห็นว่า ผู้ฟ้องคดีก่อสร้างบ้านโดยไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงานท้องถิ่นและรุกล้ำทางสาธารณประโยชน์ ผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๑ จึงมีคำสั่งให้ระงับการก่อสร้าง ห้ามผู้ฟ้องคดีใช้อาคารหรือยินยอมให้บุคคลใดใช้อาคารที่อาจเป็นภยันตราย และ ให้ผู้ฟ้องคดีดำเนินการแก้ไขโดยรื้อถอนอาคารส่วนที่รุกล้ำทางสาธารณะออกให้หมด และให้ยื่นคำขอรับใบอนุญาตก่อสร้างอาคาร ผู้ฟ้องคดีอุทธรณ์คำสั่งดังกล่าว ผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๒ ซึ่งเป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐ ตามมาตรา ๓ แห่งพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. ๒๕๔๒ ได้มีคำวินิจฉัยให้ยกอุทธรณ์ เมื่อคำสั่งของผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๑ และคำวินิจฉัยอุทธรณ์ของผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๒ เป็นการใช้อำนาจ ตามพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. ๒๕๒๒ มาตรา ๔๐ มาตรา ๔๑ มาตรา ๔๒ และมาตรา ๕๑ ของเจ้าหน้าที่ที่มีผลเป็นการสร้างนิติสัมพันธ์ขึ้นระหว่างบุคคล อันมีผลกระทบต่อสถานภาพของสิทธิหรือหน้าที่ของบุคคลจึงเป็น &quot;คำสั่งทางปกครอง&quot; ตามมาตรา ๕ แห่งพระราชบัญญัติวิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง พ.ศ. ๒๕๓๙ การที่ผู้ฟ้องคดีฟ้องขอให้ศาลมีคำพิพากษาเพิกถอนคำสั่งและคำวินิจฉัยอุทธรณ์ดังกล่าวจึงเป็นคดีพิพาทเกี่ยวกับการที่เจ้าหน้าที่ของรัฐกระทำการโดยไม่ชอบด้วยกฎหมายในการออกคำสั่งทางปกครองตามมาตรา ๙ วรรคหนึ่ง (๑) แห่งพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. ๒๕๔๒ ที่อยู่ในอำนาจพิจารณาพิพากษาของศาลปกครอง ส่วนที่ผู้ฟ้องคดีฟ้องขอให้ผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๓ รังวัดที่ดินบริเวณพิพาทใหม่ อ้างว่ารังวัดคลาดเคลื่อนไม่ถูกต้องทำให้อาคารที่อยู่อาศัยของผู้ฟ้องคดีรุกล้ำทางสาธารณะนั้น ก็เป็นประเด็นที่เกี่ยวพันกับการที่ผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๑ ออกคำสั่งพิพาทดังกล่าวข้อพิพาทในคดีนี้จึงอยู่ในอำนาจพิจารณาพิพากษาของศาลปกครอง ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำวินิจฉัยที่ 88/2566ศาลปกครองเพชรบุรีศาลผู้ส่งความเห็นศาลจังหวัดเพชรบุรีศาลผู้รับความเห็นนาง ร.ผู้ฟ้องคดีนายกเทศมนตรีเมืองเพชรบุรี ที่ 1 กับพวกรวม 3 คนผู้ถูกฟ้องคดีกรมธนารักษ์ผู้ร้องสอด พ.ร.บ.จัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ.2542 ป.พ.พ. ป.ที่ดิน พ.ร.บ.วิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง พ.ศ.2539 คดีที่ผู้ฟ้องคดีเป็นเอกชนและเป็นผู้เช่าที่ดินราชพัสดุเพื่ออยู่อาศัยจากกรมธนารักษ์ยื่นฟ้องนายกเทศมนตรีเมืองเพชรบุรี ที่ ๑ คณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์ในเขตเทศบาลและเขตราชการส่วนท้องถิ่นอื่นในจังหวัดเพชรบุรี ตามพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. ๒๕๒๒ ที่ ๒ เจ้าพนักงานที่ดินจังหวัดเพชรบุรี ที่ ๓ ผู้ถูกฟ้องคดี กรมธนารักษ์ ผู้ร้องสอด ขอให้เพิกถอนคำสั่งของผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๑ และที่ ๒ กับให้ผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๓ ทำการรังวัดที่ดินใหม่บริเวณพื้นที่ที่มีการรุกล้ำเข้าไปในเขตที่ดินราชพัสดุ เมื่อคดีนี้ ผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๑ ในฐานะเจ้าพนักงานท้องถิ่น ซึ่งเป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐ ตามมาตรา ๓ แห่งพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. ๒๕๔๒ เห็นว่า ผู้ฟ้องคดีก่อสร้างบ้านโดยไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงานท้องถิ่นและรุกล้ำทางสาธารณประโยชน์ ผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๑ จึงมีคำสั่งให้ระงับการก่อสร้าง ห้ามผู้ฟ้องคดีใช้อาคารหรือยินยอมให้บุคคลใดใช้อาคารที่อาจเป็นภยันตราย และ ให้ผู้ฟ้องคดีดำเนินการแก้ไขโดยรื้อถอนอาคารส่วนที่รุกล้ำทางสาธารณะออกให้หมด และให้ยื่นคำขอรับใบอนุญาตก่อสร้างอาคาร ผู้ฟ้องคดีอุทธรณ์คำสั่งดังกล่าว ผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๒ ซึ่งเป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐ ตามมาตรา ๓ แห่งพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. ๒๕๔๒ ได้มีคำวินิจฉัยให้ยกอุทธรณ์ เมื่อคำสั่งของผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๑ และคำวินิจฉัยอุทธรณ์ของผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๒ เป็นการใช้อำนาจ ตามพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. ๒๕๒๒ มาตรา ๔๐ มาตรา ๔๑ มาตรา ๔๒ และมาตรา ๕๑ ของเจ้าหน้าที่ที่มีผลเป็นการสร้างนิติสัมพันธ์ขึ้นระหว่างบุคคล อันมีผลกระทบต่อสถานภาพของสิทธิหรือหน้าที่ของบุคคลจึงเป็น &quot;คำสั่งทางปกครอง&quot; ตามมาตรา ๕ แห่งพระราชบัญญัติวิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง พ.ศ. ๒๕๓๙ การที่ผู้ฟ้องคดีฟ้องขอให้ศาลมีคำพิพากษาเพิกถอนคำสั่งและคำวินิจฉัยอุทธรณ์ดังกล่าวจึงเป็นคดีพิพาทเกี่ยวกับการที่เจ้าหน้าที่ของรัฐกระทำการโดยไม่ชอบด้วยกฎหมายในการออกคำสั่งทางปกครองตามมาตรา ๙ วรรคหนึ่ง (๑) แห่งพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. ๒๕๔๒ ที่อยู่ในอำนาจพิจารณาพิพากษาของศาลปกครอง ส่วนที่ผู้ฟ้องคดีฟ้องขอให้ผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๓ รังวัดที่ดินบริเวณพิพาทใหม่ อ้างว่ารังวัดคลาดเคลื่อนไม่ถูกต้องทำให้อาคารที่อยู่อาศัยของผู้ฟ้องคดีรุกล้ำทางสาธารณะนั้น ก็เป็นประเด็นที่เกี่ยวพันกับการที่ผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๑ ออกคำสั่งพิพาทดังกล่าวข้อพิพาทในคดีนี้จึงอยู่ในอำนาจพิจารณาพิพากษาของศาลปกครอง (ไม่มี -) - - แหล่งที่มาสำนักงานเลขานุการคณะกรรมการวินิจฉัยฯแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกา88/2566หมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ เขตอำนาจศาลเกี่ยวกับพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. 2542 มาตรา 9 วรรคหนึ่ง (1)