คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 180/2522หลักกฎหมาย: การที่จำเลยขุดและล้อมรั้วปิดกั้นทางสาธารณะซึ่งอยู่ทางทิศเหนือของนาโจทก์ตามสำนวนคดีอาญา เฉพาะแต่รัฐเท่านั้นที่ฟ้องจำเลยได้ โจทก์มิใช่ผู้เสียหายในความผิดดังกล่าว การที่โจทก์จะฟ้องคดีแพ่งเรียกค่าสินไหมทดแทนได้เพียงไรหรือไม่ขึ้นอยู่กับโจทก์ได้รับความเสียหายเป็นพิเศษจากการที่จำเลยขุดและล้อมรั้วปิดกั้นทางสาธารณะเพียงไรหรือไม่การฟ้องคดีแพ่งจึงมิได้อาศัยผลแห่งคดีอาญาดังกล่าว จึงมิใช่คดีแพ่งที่เกี่ยวกับคดีอาญา ไม่อยู่ในบังคับแห่งอายุความตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 51 วรรคสาม และประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 168 เมื่อโจทก์ฟ้องคดีแพ่งเกินหนึ่งปีนับแต่วันทำละเมิด คดีของโจทก์จึงขาดอายุความตามมาตรา 448 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์โจทก์ฟ้องว่า เมื่อวันที่ 1 มกราคม 2517 ถึง 7 สิงหาคม 2517 จำเลยได้ขุดทางสาธารณประโยชน์ที่มีไว้สำหรับประชาชนและยานพาหนะสัญจรไปมาเป็นเนื้อที่ 4 ตารางวา แล้วล้อมรั้วปิดกั้นห้ามมิให้โจทก์เข้าไปทำนาได้ตามปกติ ศาลได้ลงโทษจำเลยฐานทำให้เสียทรัพย์และกีดขวางทางสาธารณะตามสำนวนคดีอาญาหมายเลขแดงที่ 908/2518 ของศาลชั้นต้นการกระทำของจำเลยเป็นเหตุให้โจทก์เข้าไปทำนาไม่ได้ 1 ปี 6 เดือน ขอให้บังคับจำเลยใช้ค่าเสียหายจำเลยให้การว่า ไม่ได้ขุดหรือปิดทาง หากแต่นางสำรวยเป็นผู้ขุดแต่ไม่เป็นอุปสรรคต่อการทำนาของโจทก์ โจทก์ทำนาไม่ได้เพราะไม่มีน้ำตามธรรมชาติ และเจ้าของนาข้างเคียงไม่ยอมให้โจทก์วิดน้ำผ่านนา โจทก์ฟ้องคดีเกินกว่าหนึ่งปี ขาดอายุความแล้วศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยใช้เงิน 11,250 บาทพร้อมด้วยดอกเบี้ยแก่โจทก์จำเลยอุทธรณ์ในปัญหาข้อกฎหมายศาลอุทธรณ์พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์โจทก์ฎีกาคดีคงมีปัญหามาสู่การวินิจฉัยของศาลฎีกาว่า คดีนี้เป็นคดีแพ่งที่เกี่ยวเนื่องกับคดีอาญาหมายเลขแดงที่ 908/2518 ของศาลชั้นต้นหรือไม่และคดีโจทก์ขาดอายุความแล้วหรือไม่ ซึ่งศาลฎีกาวินิจฉัยว่า การที่จำเลยขุดทางและล้อมรั้วปิดกั้นทางสาธารณะซึ่งอยู่ทางทิศเหนือของนาโจทก์ตามสำนวนคดีอาญาหมายเลขแดงที่ 908/2518 ของศาลชั้นต้นนั้น เฉพาะแต่รัฐเท่านั้นที่ฟ้องจำเลยได้ โจทก์มิใช่ผู้เสียหายในความผิดดังกล่าว การที่โจทก์จะฟ้องคดีนี้เรียกค่าสินไหมทดแทนได้เพียงใดหรือไม่ ขึ้นอยู่กับโจทก์ได้รับความเสียหายเป็นพิเศษจากการที่จำเลยขุดและล้อมรั้วปิดกั้นทางสาธารณะเพียงใดหรือไม่ การฟ้องคดีนี้จึงมิได้อาศัยผลแห่งคดีอาญาดังกล่าว ฉะนั้นคดีนี้จึงมิใช่คดีแพ่งที่เกี่ยวกับคดีอาญาหมายเลขแดงที่ 908/2518 ของศาลชั้นต้น จึงไม่อยู่ในบังคับแห่งอายุความตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 51 วรรคสาม และประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 168 ตามคำวินิจฉัยของศาลชั้นต้น เมื่อมาฟ้องทางแพ่งต้องนับอายุความตามหลักทั่วไปในเรื่องอายุความแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ โดยเฉพาะกรณีเรื่องนี้เป็นเรื่องละเมิดโจทก์ต้องฟ้องภายในหนึ่งปีนับแต่วันรู้ถึงการละเมิดหรือรู้ตัวผู้กระทำผิดเมื่อโจทก์มาฟ้องคดีนี้เกินหนึ่งปีนับแต่วันทำละเมิด คดีของโจทก์จึงขาดอายุความตามมาตรา 448 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์แล้วกรณีไม่จำต้องวินิจฉัยปัญหาข้อกฎหมายตามฎีกาของโจทก์ต่อไปพิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 180/2522นายเจ๊ก สุวรรณทองโจทก์นายเขียน มะกรูดอินทร์จำเลย ป.วิ.อ. ม. 2 (4), ม. 28, ม. 51 วรรคสาม ป.พ.พ. ม. 168, ม. 420, ม. 448การที่จำเลยขุดและล้อมรั้วปิดกั้นทางสาธารณะซึ่งอยู่ทางทิศเหนือของนาโจทก์ตามสำนวนคดีอาญา เฉพาะแต่รัฐเท่านั้นที่ฟ้องจำเลยได้ โจทก์มิใช่ผู้เสียหายในความผิดดังกล่าว การที่โจทก์จะฟ้องคดีแพ่งเรียกค่าสินไหมทดแทนได้เพียงไรหรือไม่ขึ้นอยู่กับโจทก์ได้รับความเสียหายเป็นพิเศษจากการที่จำเลยขุดและล้อมรั้วปิดกั้นทางสาธารณะเพียงไรหรือไม่การฟ้องคดีแพ่งจึงมิได้อาศัยผลแห่งคดีอาญาดังกล่าว จึงมิใช่คดีแพ่งที่เกี่ยวกับคดีอาญา ไม่อยู่ในบังคับแห่งอายุความตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 51 วรรคสาม และประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 168 เมื่อโจทก์ฟ้องคดีแพ่งเกินหนึ่งปีนับแต่วันทำละเมิด คดีของโจทก์จึงขาดอายุความตามมาตรา 448 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์โจทก์ฟ้องว่า เมื่อวันที่ 1 มกราคม 2517 ถึง 7 สิงหาคม 2517 จำเลยได้ขุดทางสาธารณประโยชน์ที่มีไว้สำหรับประชาชนและยานพาหนะสัญจรไปมาเป็นเนื้อที่ 4 ตารางวา แล้วล้อมรั้วปิดกั้นห้ามมิให้โจทก์เข้าไปทำนาได้ตามปกติ ศาลได้ลงโทษจำเลยฐานทำให้เสียทรัพย์และกีดขวางทางสาธารณะตามสำนวนคดีอาญาหมายเลขแดงที่ 908/2518 ของศาลชั้นต้นการกระทำของจำเลยเป็นเหตุให้โจทก์เข้าไปทำนาไม่ได้ 1 ปี 6 เดือน ขอให้บังคับจำเลยใช้ค่าเสียหายจำเลยให้การว่า ไม่ได้ขุดหรือปิดทาง หากแต่นางสำรวยเป็นผู้ขุดแต่ไม่เป็นอุปสรรคต่อการทำนาของโจทก์ โจทก์ทำนาไม่ได้เพราะไม่มีน้ำตามธรรมชาติ และเจ้าของนาข้างเคียงไม่ยอมให้โจทก์วิดน้ำผ่านนา โจทก์ฟ้องคดีเกินกว่าหนึ่งปี ขาดอายุความแล้วศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยใช้เงิน 11,250 บาทพร้อมด้วยดอกเบี้ยแก่โจทก์จำเลยอุทธรณ์ในปัญหาข้อกฎหมายศาลอุทธรณ์พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์โจทก์ฎีกาคดีคงมีปัญหามาสู่การวินิจฉัยของศาลฎีกาว่า คดีนี้เป็นคดีแพ่งที่เกี่ยวเนื่องกับคดีอาญาหมายเลขแดงที่ 908/2518 ของศาลชั้นต้นหรือไม่และคดีโจทก์ขาดอายุความแล้วหรือไม่ ซึ่งศาลฎีกาวินิจฉัยว่า การที่จำเลยขุดทางและล้อมรั้วปิดกั้นทางสาธารณะซึ่งอยู่ทางทิศเหนือของนาโจทก์ตามสำนวนคดีอาญาหมายเลขแดงที่ 908/2518 ของศาลชั้นต้นนั้น เฉพาะแต่รัฐเท่านั้นที่ฟ้องจำเลยได้ โจทก์มิใช่ผู้เสียหายในความผิดดังกล่าว การที่โจทก์จะฟ้องคดีนี้เรียกค่าสินไหมทดแทนได้เพียงใดหรือไม่ ขึ้นอยู่กับโจทก์ได้รับความเสียหายเป็นพิเศษจากการที่จำเลยขุดและล้อมรั้วปิดกั้นทางสาธารณะเพียงใดหรือไม่ การฟ้องคดีนี้จึงมิได้อาศัยผลแห่งคดีอาญาดังกล่าว ฉะนั้นคดีนี้จึงมิใช่คดีแพ่งที่เกี่ยวกับคดีอาญาหมายเลขแดงที่ 908/2518 ของศาลชั้นต้น จึงไม่อยู่ในบังคับแห่งอายุความตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 51 วรรคสาม และประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 168 ตามคำวินิจฉัยของศาลชั้นต้น เมื่อมาฟ้องทางแพ่งต้องนับอายุความตามหลักทั่วไปในเรื่องอายุความแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ โดยเฉพาะกรณีเรื่องนี้เป็นเรื่องละเมิดโจทก์ต้องฟ้องภายในหนึ่งปีนับแต่วันรู้ถึงการละเมิดหรือรู้ตัวผู้กระทำผิดเมื่อโจทก์มาฟ้องคดีนี้เกินหนึ่งปีนับแต่วันทำละเมิด คดีของโจทก์จึงขาดอายุความตามมาตรา 448 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์แล้วกรณีไม่จำต้องวินิจฉัยปัญหาข้อกฎหมายตามฎีกาของโจทก์ต่อไปพิพากษายืน(ชุบ วีระเวคิน-สงวน สิทธิไชย-สุไพศาล วิบุลศิลป์)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า เมื่อวันที่ 1 มกราคม 2517 ถึง 7 สิงหาคม 2517 จำเลยได้ขุดทางสาธารณประโยชน์ที่มีไว้สำหรับประชาชนและยานพาหนะสัญจรไปมาเป็นเนื้อที่ 4 ตารางวา แล้วล้อมรั้วปิดกั้นห้ามมิให้โจทก์เข้าไปทำนาได้ตามปกติ ศาลได้ลงโทษจำเลยฐานทำให้เสียทรัพย์และกีดขวางทางสาธารณะตามสำนวนคดีอาญาหมายเลขแดงที่ 908/2518 ของศาลชั้นต้นการกระทำของจำเลยเป็นเหตุให้โจทก์เข้าไปทำนาไม่ได้ 1 ปี 6 เดือน ขอให้บังคับจำเลยใช้ค่าเสียหายจำเลยให้การว่า ไม่ได้ขุดหรือปิดทาง หากแต่นางสำรวยเป็นผู้ขุดแต่ไม่เป็นอุปสรรคต่อการทำนาของโจทก์ โจทก์ทำนาไม่ได้เพราะไม่มีน้ำตามธรรมชาติ และเจ้าของนาข้างเคียงไม่ยอมให้โจทก์วิดน้ำผ่านนา โจทก์ฟ้องคดีเกินกว่าหนึ่งปี ขาดอายุความแล้วศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยใช้เงิน 11,250 บาทพร้อมด้วยดอกเบี้ยแก่โจทก์จำเลยอุทธรณ์ในปัญหาข้อกฎหมายศาลอุทธรณ์พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์โจทก์ฎีกาคดีคงมีปัญหามาสู่การวินิจฉัยของศาลฎีกาว่า คดีนี้เป็นคดีแพ่งที่เกี่ยวเนื่องกับคดีอาญาหมายเลขแดงที่ 908/2518 ของศาลชั้นต้นหรือไม่และคดีโจทก์ขาดอายุความแล้วหรือไม่ ซึ่งศาลฎีกาวินิจฉัยว่า การที่จำเลยขุดทางและล้อมรั้วปิดกั้นทางสาธารณะซึ่งอยู่ทางทิศเหนือของนาโจทก์ตามสำนวนคดีอาญาหมายเลขแดงที่ 908/2518 ของศาลชั้นต้นนั้น เฉพาะแต่รัฐเท่านั้นที่ฟ้องจำเลยได้ โจทก์มิใช่ผู้เสียหายในความผิดดังกล่าว การที่โจทก์จะฟ้องคดีนี้เรียกค่าสินไหมทดแทนได้เพียงใดหรือไม่ ขึ้นอยู่กับโจทก์ได้รับความเสียหายเป็นพิเศษจากการที่จำเลยขุดและล้อมรั้วปิดกั้นทางสาธารณะเพียงใดหรือไม่ การฟ้องคดีนี้จึงมิได้อาศัยผลแห่งคดีอาญาดังกล่าว ฉะนั้นคดีนี้จึงมิใช่คดีแพ่งที่เกี่ยวกับคดีอาญาหมายเลขแดงที่ 908/2518 ของศาลชั้นต้น จึงไม่อยู่ในบังคับแห่งอายุความตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 51 วรรคสาม และประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 168 ตามคำวินิจฉัยของศาลชั้นต้น เมื่อมาฟ้องทางแพ่งต้องนับอายุความตามหลักทั่วไปในเรื่องอายุความแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ โดยเฉพาะกรณีเรื่องนี้เป็นเรื่องละเมิดโจทก์ต้องฟ้องภายในหนึ่งปีนับแต่วันรู้ถึงการละเมิดหรือรู้ตัวผู้กระทำผิดเมื่อโจทก์มาฟ้องคดีนี้เกินหนึ่งปีนับแต่วันทำละเมิด คดีของโจทก์จึงขาดอายุความตามมาตรา 448 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์แล้วกรณีไม่จำต้องวินิจฉัยปัญหาข้อกฎหมายตามฎีกาของโจทก์ต่อไปพิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 180/2522นายเจ๊ก สุวรรณทองโจทก์นายเขียน มะกรูดอินทร์จำเลย ป.วิ.อ. ม. 2 (4), ม. 28, ม. 51 วรรคสาม ป.พ.พ. ม. 168, ม. 420, ม. 448การที่จำเลยขุดและล้อมรั้วปิดกั้นทางสาธารณะซึ่งอยู่ทางทิศเหนือของนาโจทก์ตามสำนวนคดีอาญา เฉพาะแต่รัฐเท่านั้นที่ฟ้องจำเลยได้ โจทก์มิใช่ผู้เสียหายในความผิดดังกล่าว การที่โจทก์จะฟ้องคดีแพ่งเรียกค่าสินไหมทดแทนได้เพียงไรหรือไม่ขึ้นอยู่กับโจทก์ได้รับความเสียหายเป็นพิเศษจากการที่จำเลยขุดและล้อมรั้วปิดกั้นทางสาธารณะเพียงไรหรือไม่การฟ้องคดีแพ่งจึงมิได้อาศัยผลแห่งคดีอาญาดังกล่าว จึงมิใช่คดีแพ่งที่เกี่ยวกับคดีอาญา ไม่อยู่ในบังคับแห่งอายุความตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 51 วรรคสาม และประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 168 เมื่อโจทก์ฟ้องคดีแพ่งเกินหนึ่งปีนับแต่วันทำละเมิด คดีของโจทก์จึงขาดอายุความตามมาตรา 448 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์โจทก์ฟ้องว่า เมื่อวันที่ 1 มกราคม 2517 ถึง 7 สิงหาคม 2517 จำเลยได้ขุดทางสาธารณประโยชน์ที่มีไว้สำหรับประชาชนและยานพาหนะสัญจรไปมาเป็นเนื้อที่ 4 ตารางวา แล้วล้อมรั้วปิดกั้นห้ามมิให้โจทก์เข้าไปทำนาได้ตามปกติ ศาลได้ลงโทษจำเลยฐานทำให้เสียทรัพย์และกีดขวางทางสาธารณะตามสำนวนคดีอาญาหมายเลขแดงที่ 908/2518 ของศาลชั้นต้นการกระทำของจำเลยเป็นเหตุให้โจทก์เข้าไปทำนาไม่ได้ 1 ปี 6 เดือน ขอให้บังคับจำเลยใช้ค่าเสียหายจำเลยให้การว่า ไม่ได้ขุดหรือปิดทาง หากแต่นางสำรวยเป็นผู้ขุดแต่ไม่เป็นอุปสรรคต่อการทำนาของโจทก์ โจทก์ทำนาไม่ได้เพราะไม่มีน้ำตามธรรมชาติ และเจ้าของนาข้างเคียงไม่ยอมให้โจทก์วิดน้ำผ่านนา โจทก์ฟ้องคดีเกินกว่าหนึ่งปี ขาดอายุความแล้วศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยใช้เงิน 11,250 บาทพร้อมด้วยดอกเบี้ยแก่โจทก์จำเลยอุทธรณ์ในปัญหาข้อกฎหมายศาลอุทธรณ์พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์โจทก์ฎีกาคดีคงมีปัญหามาสู่การวินิจฉัยของศาลฎีกาว่า คดีนี้เป็นคดีแพ่งที่เกี่ยวเนื่องกับคดีอาญาหมายเลขแดงที่ 908/2518 ของศาลชั้นต้นหรือไม่และคดีโจทก์ขาดอายุความแล้วหรือไม่ ซึ่งศาลฎีกาวินิจฉัยว่า การที่จำเลยขุดทางและล้อมรั้วปิดกั้นทางสาธารณะซึ่งอยู่ทางทิศเหนือของนาโจทก์ตามสำนวนคดีอาญาหมายเลขแดงที่ 908/2518 ของศาลชั้นต้นนั้น เฉพาะแต่รัฐเท่านั้นที่ฟ้องจำเลยได้ โจทก์มิใช่ผู้เสียหายในความผิดดังกล่าว การที่โจทก์จะฟ้องคดีนี้เรียกค่าสินไหมทดแทนได้เพียงใดหรือไม่ ขึ้นอยู่กับโจทก์ได้รับความเสียหายเป็นพิเศษจากการที่จำเลยขุดและล้อมรั้วปิดกั้นทางสาธารณะเพียงใดหรือไม่ การฟ้องคดีนี้จึงมิได้อาศัยผลแห่งคดีอาญาดังกล่าว ฉะนั้นคดีนี้จึงมิใช่คดีแพ่งที่เกี่ยวกับคดีอาญาหมายเลขแดงที่ 908/2518 ของศาลชั้นต้น จึงไม่อยู่ในบังคับแห่งอายุความตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 51 วรรคสาม และประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 168 ตามคำวินิจฉัยของศาลชั้นต้น เมื่อมาฟ้องทางแพ่งต้องนับอายุความตามหลักทั่วไปในเรื่องอายุความแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ โดยเฉพาะกรณีเรื่องนี้เป็นเรื่องละเมิดโจทก์ต้องฟ้องภายในหนึ่งปีนับแต่วันรู้ถึงการละเมิดหรือรู้ตัวผู้กระทำผิดเมื่อโจทก์มาฟ้องคดีนี้เกินหนึ่งปีนับแต่วันทำละเมิด คดีของโจทก์จึงขาดอายุความตามมาตรา 448 แห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์แล้วกรณีไม่จำต้องวินิจฉัยปัญหาข้อกฎหมายตามฎีกาของโจทก์ต่อไปพิพากษายืน(ชุบ วีระเวคิน-สงวน สิทธิไชย-สุไพศาล วิบุลศิลป์)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ