คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6663/2538หลักกฎหมาย: โจทก์ครอบครองที่ดินพิพาทเป็นเวลา19ปีแต่มิได้ดำเนินการจดทะเบียนเปลี่ยนแปลงทางทะเบียนเมื่อ ค. ซื้อที่ดินพิพาทมาจากเจ้าของเดิมโดยสุจริตและจดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตแล้วโจทก์ไม่อาจอ้างสิทธิการครอบครองปรปักษ์ขึ้นยัน ค. ได้ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299วรรคสองเมื่อจำเลยรับโอนที่ดินพิพาทจาก ค. จำเลยจะรับโอนโดยสุจริตหรือไม่อย่างไรโจทก์ผู้ครอบครองปรปักษ์ก็ไม่อาจยกสิทธิของตนขึ้นใช้ยันจำเลยผู้รับโอนต่อมาได้เพราะสิทธิของผู้ครอบครองปรปักษ์ขาดตอนไปแล้วตั้งแต่ผู้รับโอนทางทะเบียนโดยสุจริตตอนแรกแม้โจทก์จะยังครอบครองที่ดินพิพาทตลอดมาแต่ครอบครองในช่วงหลังที่ ค.และจำเลยรับโอนกรรมสิทธิ์มายังไม่ครบ10ปีจะถือว่ามีการครอบครองปรปักษ์ต่อจำเลยครบเวลาได้กรรมสิทธิ์แล้วด้วยหาได้ไม่โจทก์ ฟ้อง ว่า โจทก์ เข้า ครอบครอง ที่ดิน โฉนด ที่ 14400 และ15669 ซึ่ง มี ชื่อ จำเลย เป็น เจ้าของ กรรมสิทธิ์ โดย ความสงบ และโดย เปิดเผย ไม่มี ผู้ใด โต้แย้ง คัดค้าน เป็น เวลา 19 ปี โจทก์ จึง ได้กรรมสิทธิ์ จำเลย ได้ เข้า มา รบกวน การ ครอบครอง ของ โจทก์ และ โจทก์เปลี่ยน ชื่อ เจ้าของ ที่ดิน ใน โฉนด ไม่ได้ ขอให้ ศาล มี คำสั่ง แสดง ว่าที่ดิน โฉนด เลขที่ 14400 และ 15669 เป็น กรรมสิทธิ์ ของ โจทก์ โดย การครอบครองปรปักษ์ ห้าม จำเลย หรือ บริวาร เข้า เกี่ยวข้อง ใน ที่ดินดังกล่าว และ ให้ จำเลย ทำการ เปลี่ยน ชื่อ ใน โฉนด เป็น ของ โจทก์ หาก จำเลยไม่ไป ขอให้ ศาล มี คำพิพากษา แทน การแสดง เจตนาจำเลย ให้การ ว่า โจทก์ ไม่เคย ครอบครอง ที่ดิน แปลง พิพาทโดยเฉพาะ สิทธิ ใน ที่ดินพิพาท หาก มี อยู่ ดัง ที่ โจทก์ อ้าง ก็ ได้ ขาดตอน ไปตั้งแต่ เจ้าของ เดิม โอน ขาย ให้ แก่ บุคคลอื่น ผู้รับโอน โดยสุจริตต่อมา บุคคล ดังกล่าว โอน ขาย แก่ จำเลย ซึ่ง จำเลย รับโอน มา โดยสุจริตและ เสีย ค่าตอบแทน แล้ว โจทก์ จะ ยก เอาการ ครอบครองปรปักษ์ มา ยันจำเลย ไม่ได้ ขอให้ ยกฟ้องศาลชั้นต้น พิพากษายก ฟ้องโจทก์ อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ พิพากษายืนโจทก์ ฎีกาศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "มี ปัญหา จะ ต้อง วินิจฉัย ตาม ฎีกา ของ โจทก์ ว่าโจทก์ ได้ กรรมสิทธิ์ ใน ที่ดินพิพาท ทั้ง สอง แปลง โดย การ ครอบครองปรปักษ์หรือไม่ โจทก์ อ้างว่า ได้ ครอบครอง ที่ดินพิพาท ทั้ง สอง แปลง มา โดยความสงบ และ โดย เปิดเผย ด้วย เจตนา เป็น เจ้าของ มา ตั้งแต่ ปี 2515เป็น เวลา 19 ปี แล้ว ย่อม ได้ กรรมสิทธิ์ ตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 1382 แต่ ปรากฏว่า พันโท วิชาญ เจ้าของ เดิม ได้ จดทะเบียน โอน ขาย ที่ดินพิพาท ทั้ง สอง แปลง ให้ แก่ นาย คงศักดิ์ เมื่อ วันที่ 21มิถุนายน 2536 ตาม เอกสาร หมาย จ. 1 และ จ. 2 อันเป็น ระยะเวลาเกินกว่า 10 ปี ดัง ที่ โจทก์ อ้าง แต่ โจทก์ มิได้ ดำเนินการ จดทะเบียนเปลี่ยนแปลง ทาง ทะเบียน แต่อย่างใด เมื่อ นาย คงศักดิ์ ซื้อ ที่ดิน พิพาท นั้น มาจาก พันโท วิชาญ โดย ไม่ปรากฏ ว่า ซื้อ มา โดยสุจริต หรือไม่ อย่างไร ก็ ย่อม เป็น ไป ตาม ข้อสันนิษฐาน อันเป็น คุณ ต่อ ผู้ซื้อว่า บุคคล ทุกคน กระทำการ โดยสุจริต ตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 6 เมื่อ ข้อเท็จจริง ตาม ฟ้อง และ ตาม ทางพิจารณา ไม่ปรากฏ เหตุที่ จะ หักล้าง ข้อสันนิษฐาน ของ บทบัญญัติ แห่งกฎหมาย ดังกล่าว ได้ถือว่า นาย คงศักดิ์ ซื้อ ที่ดินพิพาท จาก พันโท วิชาญ มา โดยสุจริต และ ได้ จดทะเบียน สิทธิ โดยสุจริต แล้ว โจทก์ ไม่อาจ อ้าง สิทธิการ ครอบครองปรปักษ์ ขึ้น ไป ใช้ ยัน นาย คงศักดิ์ ได้ ตาม ประมวล กฎหมาย แพ่ง และ พาณิชย์ มาตรา 1299 วรรคสอง ฉะนั้น เมื่อ จำเลย ได้รับ โอนที่ดินพิพาท จาก นาย คงศักดิ์ เมื่อ วันที่ 21 กันยายน 2533 อันเป็น ระยะเวลา ภายใน 10 ปี นับแต่ วัน รับโอน จาก นาย คงศักดิ์ จำเลย จะ รับโอน โดยสุจริต หรือไม่ อย่างไร โจทก์ ผู้ครอบครองปรปักษ์ก็ ไม่อาจ ยก สิทธิ ของ ตน ขึ้น ใช้ ยัน จำเลย ผู้รับโอน ต่อมา ได้ เพราะ สิทธิของ ผู้ครอบครองปรปักษ์ ขาดตอน ไป แล้ว ตั้งแต่ ผู้รับโอน ทาง ทะเบียนโดยสุจริต ตอนแรก แม้ โจทก์ จะ ยัง คง ครอบครอง ที่ดินพิพาท ตลอดมาแต่ การ ครอบครอง ใน ช่วง หลัง ที่นาย คงศักดิ์ และ จำเลย รับโอน กรรมสิทธิ์ มา ยัง ไม่ครบ 10 ปี ก็ จะ ถือว่า มี การ ครอบครองปรปักษ์ต่อ จำเลย ครบ เวลา ได้ กรรมสิทธิ์ แล้ว ด้วย หาได้ไม่ ฎีกา ของ โจทก์ฟังไม่ขึ้น "พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6663/2538นาย สุชาติ โฉมฉายโจทก์นาย ธนพงศ์ สุวรรณชุ่มเอมจำเลย ป.พ.พ. ม. 1299 วรรคสอง, ม. 1382โจทก์ครอบครองที่ดินพิพาทเป็นเวลา19ปีแต่มิได้ดำเนินการจดทะเบียนเปลี่ยนแปลงทางทะเบียนเมื่อ ค. ซื้อที่ดินพิพาทมาจากเจ้าของเดิมโดยสุจริตและจดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตแล้วโจทก์ไม่อาจอ้างสิทธิการครอบครองปรปักษ์ขึ้นยัน ค. ได้ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299วรรคสองเมื่อจำเลยรับโอนที่ดินพิพาทจาก ค. จำเลยจะรับโอนโดยสุจริตหรือไม่อย่างไรโจทก์ผู้ครอบครองปรปักษ์ก็ไม่อาจยกสิทธิของตนขึ้นใช้ยันจำเลยผู้รับโอนต่อมาได้เพราะสิทธิของผู้ครอบครองปรปักษ์ขาดตอนไปแล้วตั้งแต่ผู้รับโอนทางทะเบียนโดยสุจริตตอนแรกแม้โจทก์จะยังครอบครองที่ดินพิพาทตลอดมาแต่ครอบครองในช่วงหลังที่ ค.และจำเลยรับโอนกรรมสิทธิ์มายังไม่ครบ10ปีจะถือว่ามีการครอบครองปรปักษ์ต่อจำเลยครบเวลาได้กรรมสิทธิ์แล้วด้วยหาได้ไม่โจทก์ ฟ้อง ว่า โจทก์ เข้า ครอบครอง ที่ดิน โฉนด ที่ 14400 และ15669 ซึ่ง มี ชื่อ จำเลย เป็น เจ้าของ กรรมสิทธิ์ โดย ความสงบ และโดย เปิดเผย ไม่มี ผู้ใด โต้แย้ง คัดค้าน เป็น เวลา 19 ปี โจทก์ จึง ได้กรรมสิทธิ์ จำเลย ได้ เข้า มา รบกวน การ ครอบครอง ของ โจทก์ และ โจทก์เปลี่ยน ชื่อ เจ้าของ ที่ดิน ใน โฉนด ไม่ได้ ขอให้ ศาล มี คำสั่ง แสดง ว่าที่ดิน โฉนด เลขที่ 14400 และ 15669 เป็น กรรมสิทธิ์ ของ โจทก์ โดย การครอบครองปรปักษ์ ห้าม จำเลย หรือ บริวาร เข้า เกี่ยวข้อง ใน ที่ดินดังกล่าว และ ให้ จำเลย ทำการ เปลี่ยน ชื่อ ใน โฉนด เป็น ของ โจทก์ หาก จำเลยไม่ไป ขอให้ ศาล มี คำพิพากษา แทน การแสดง เจตนาจำเลย ให้การ ว่า โจทก์ ไม่เคย ครอบครอง ที่ดิน แปลง พิพาทโดยเฉพาะ สิทธิ ใน ที่ดินพิพาท หาก มี อยู่ ดัง ที่ โจทก์ อ้าง ก็ ได้ ขาดตอน ไปตั้งแต่ เจ้าของ เดิม โอน ขาย ให้ แก่ บุคคลอื่น ผู้รับโอน โดยสุจริตต่อมา บุคคล ดังกล่าว โอน ขาย แก่ จำเลย ซึ่ง จำเลย รับโอน มา โดยสุจริตและ เสีย ค่าตอบแทน แล้ว โจทก์ จะ ยก เอาการ ครอบครองปรปักษ์ มา ยันจำเลย ไม่ได้ ขอให้ ยกฟ้องศาลชั้นต้น พิพากษายก ฟ้องโจทก์ อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ พิพากษายืนโจทก์ ฎีกาศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "มี ปัญหา จะ ต้อง วินิจฉัย ตาม ฎีกา ของ โจทก์ ว่าโจทก์ ได้ กรรมสิทธิ์ ใน ที่ดินพิพาท ทั้ง สอง แปลง โดย การ ครอบครองปรปักษ์หรือไม่ โจทก์ อ้างว่า ได้ ครอบครอง ที่ดินพิพาท ทั้ง สอง แปลง มา โดยความสงบ และ โดย เปิดเผย ด้วย เจตนา เป็น เจ้าของ มา ตั้งแต่ ปี 2515เป็น เวลา 19 ปี แล้ว ย่อม ได้ กรรมสิทธิ์ ตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 1382 แต่ ปรากฏว่า พันโท วิชาญ เจ้าของ เดิม ได้ จดทะเบียน โอน ขาย ที่ดินพิพาท ทั้ง สอง แปลง ให้ แก่ นาย คงศักดิ์ เมื่อ วันที่ 21มิถุนายน 2536 ตาม เอกสาร หมาย จ. 1 และ จ. 2 อันเป็น ระยะเวลาเกินกว่า 10 ปี ดัง ที่ โจทก์ อ้าง แต่ โจทก์ มิได้ ดำเนินการ จดทะเบียนเปลี่ยนแปลง ทาง ทะเบียน แต่อย่างใด เมื่อ นาย คงศักดิ์ ซื้อ ที่ดิน พิพาท นั้น มาจาก พันโท วิชาญ โดย ไม่ปรากฏ ว่า ซื้อ มา โดยสุจริต หรือไม่ อย่างไร ก็ ย่อม เป็น ไป ตาม ข้อสันนิษฐาน อันเป็น คุณ ต่อ ผู้ซื้อว่า บุคคล ทุกคน กระทำการ โดยสุจริต ตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 6 เมื่อ ข้อเท็จจริง ตาม ฟ้อง และ ตาม ทางพิจารณา ไม่ปรากฏ เหตุที่ จะ หักล้าง ข้อสันนิษฐาน ของ บทบัญญัติ แห่งกฎหมาย ดังกล่าว ได้ถือว่า นาย คงศักดิ์ ซื้อ ที่ดินพิพาท จาก พันโท วิชาญ มา โดยสุจริต และ ได้ จดทะเบียน สิทธิ โดยสุจริต แล้ว โจทก์ ไม่อาจ อ้าง สิทธิการ ครอบครองปรปักษ์ ขึ้น ไป ใช้ ยัน นาย คงศักดิ์ ได้ ตาม ประมวล กฎหมาย แพ่ง และ พาณิชย์ มาตรา 1299 วรรคสอง ฉะนั้น เมื่อ จำเลย ได้รับ โอนที่ดินพิพาท จาก นาย คงศักดิ์ เมื่อ วันที่ 21 กันยายน 2533 อันเป็น ระยะเวลา ภายใน 10 ปี นับแต่ วัน รับโอน จาก นาย คงศักดิ์ จำเลย จะ รับโอน โดยสุจริต หรือไม่ อย่างไร โจทก์ ผู้ครอบครองปรปักษ์ก็ ไม่อาจ ยก สิทธิ ของ ตน ขึ้น ใช้ ยัน จำเลย ผู้รับโอน ต่อมา ได้ เพราะ สิทธิของ ผู้ครอบครองปรปักษ์ ขาดตอน ไป แล้ว ตั้งแต่ ผู้รับโอน ทาง ทะเบียนโดยสุจริต ตอนแรก แม้ โจทก์ จะ ยัง คง ครอบครอง ที่ดินพิพาท ตลอดมาแต่ การ ครอบครอง ใน ช่วง หลัง ที่นาย คงศักดิ์ และ จำเลย รับโอน กรรมสิทธิ์ มา ยัง ไม่ครบ 10 ปี ก็ จะ ถือว่า มี การ ครอบครองปรปักษ์ต่อ จำเลย ครบ เวลา ได้ กรรมสิทธิ์ แล้ว ด้วย หาได้ไม่ ฎีกา ของ โจทก์ฟังไม่ขึ้น "พิพากษายืน(อร่าม หุตางกูร-ไพศาล รางชางกูร-สมพล สัตยาอภิธาน)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299วรรคสองเป็นเรื่องการได้มาซึ่งอสังหาริมทรัพย์หรือทรัพย์สิทธิอันเกี่ยวกับอสังหาริมทรัพย์โดยทางอื่นนอกจากนิติกรรมถ้ายังมิได้จดทะเบียนการได้มาผู้ทรงทรัพย์สิทธินั้นมีทางเสื่อมเสียได้2ประการคือ (1)จะเปลี่ยนแปลงทางทะเบียนไม่ได้ (2)สิทธิอันยังมิได้จดทะเบียนนั้นมิให้ยกขึ้นเป็นข้อต่อสู้บุคคลภายนอกผู้ได้สิทธิมาโดยเสียค่าตอบแทนและโดยสุจริตและได้จดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตแล้ว ตามคำพิพากษาของศาลฎีกาฉบับนี้ได้วินิจฉัยเรื่องสิทธิ์ผู้รับโอนอสังหาริมทรัพย์โดยเสียค่าตอบแทนและโดยสุจริตและได้จดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตแล้วกับสิทธิผู้ครอบครองปรปักษ์ซึ่งเป็นการได้มาซึ่งอสังหาริมทรัพย์โดยทางอื่นนอกจากนิติกรรมในกรณีที่มีการโอนที่ดินกันหลายทอดถ้าผู้รับโอนทอดใดทอดหนึ่งรับโอนโดยสุจริตเสียค่าตอบแทนและจดทะเบียนโดยสุจริตแล้วถือว่าการครอบครองของผู้ครอบครองปรปักษ์ของตอนลงหากประสงค์จะครอบครองปรปักษ์ต่อไปต้องเริ่มนับการครอบครองใหม่นับแต่ผู้รับโอนได้รับโอนมาให้ครบ10ปีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1382จึงจะได้กรรมสิทธิ์มีคำพิพากษาศาลฎีกาที่วินิจฉัยทำนองเดียวกันได้แก่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่1015/2485ผู้รับโอนที่ดินมีโฉนดแผนที่โดยเสียค่าตอบแทนและจดทะเบียนสุทธิโดยสุจริตย่อมมีสิทธิดีกว่าผู้ที่ครอบครองที่ดินนั้นมาโดยปรปักษ์กว่า10ปีถ้ามีผู้รับโอนทางทะเบียนต่อจากนั้นมาอีกภายใน10ปีนับแต่วันโอนครั้งแรกผู้รับโอนต่อๆมานี้จะรู้หรือไม่รู้ถึงการครอบครองปรปักษ์ก็มีสิทธิดีกว่าผู้ครอบครอง คำพิพากษาศาลฎีกาที่1087-1090/2501ที่ดินมีโฉนดได้จดทะเบียนโอนขายกันมาเป็นทอดๆจนถึงโจทก์เมื่อจำเลยว่าได้สิทธิโดยการครอบครองปรปักษ์จะพิจารณาว่าโจทก์รับโอนจากเจ้าของคนถัดโจทก์ขึ้นไปคนเดียวว่าโจทก์สุจริตหรือไม่เท่านั้นไม่ได้ถ้าผู้รับโอนก่อนโจทก์ขึ้นไปในระยะ10ปีรับโอนมาโดยสุจริตมีค่าตอบแทนการครอบครองของจำเลยก่อนขึ้นจะนานเท่าใดก็ต้องยุติลงและนับจากนั้นมายังไม่ถึง10ปีจำเลยก็อ้างทรัพย์สิทธิ์ที่ได้มาโดยอายุความแต่ไม่ได้จดทะเบียนมายันโจทก์ไม่ได้ คำพิพากษาศาลฎีกาที่868/2512ผู้รับโอนที่ดินมีโฉนดโดยเสียค่าตอบแทนและจดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตซึ่งมีสิทธิดีกว่าผู้ครอบครองปรปักษ์นั้นถ้ามีผู้รับโอนทางทะเบียนต่อจากนั้นมาอีกภายใน10ปีนับแต่วันโอนครั้งแรกผู้รับโอนต่อ ๆมาจะรับโอนโดยสุจริตหรือไม่ผู้ครอบครองปรปักษ์นั้นถ้ามีผู้รับโอนทางทะเบียนต่อจากนั้นมาอีกภายใน10ปีนับแต่วันโอนครั้งแรกผู้รับโอนต่อๆมาจะรับโอนโดยสุจริตหรือไม่ผู้ครอบครองปรปักษ์ก็ไม่อาจยกสิทธิของตนนั้นใช้ยันผู้รับโอนคนใดได้เพราะสิทธิของผู้ครอบครองปรปักษ์ขาดตอนไปแล้วตั้งแต่มีผู้รับโอนทางทะเบียนโดยสุจริตมาคนแรกแม้ผู้ครอบครองปรปักษ์จะยังคงครอบครองที่ดินตลอดมาเมื่อการครอบครองในช่วงหลังยังไม่ครบ10ปีก็จะถือว่ามีการครอบครองปรปักษ์กับเจ้าของใหม่จนครบเวลาได้กรรมสิทธิ์แล้วหาได้ไม่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่2511/2518โจทก์ได้กรรมสิทธิ์ที่ดินโดยครอบครองเกิน10ปีแต่ไม่ได้จดทะเบียนใช้ยัน อ. ผู้ซื้อโดยสุจริตไม่ได้โจทก์ครอบครองต่อมาไม่ถึง10ปี อ. ขายที่ดินต่อไปแก่จำเลยไม่ว่าจำเลยสุจริตหรือไม่โจทก์ก็ไม่มีสิทธิดีกว่าจำเลยคำสั่งศาลที่โจทก์ร้องขอให้แสดงว่าโจทก์ได้กรรมสิทธิ์โดยการครอบครองปรปักษ์ใช้ยัน อ. และจำเลยไม่ได้ ?จรูญนาคเสน?คำพิพากษา: โจทก์ ฟ้อง ว่า โจทก์ เข้า ครอบครอง ที่ดิน โฉนด ที่ 14400 และ15669 ซึ่ง มี ชื่อ จำเลย เป็น เจ้าของ กรรมสิทธิ์ โดย ความสงบ และโดย เปิดเผย ไม่มี ผู้ใด โต้แย้ง คัดค้าน เป็น เวลา 19 ปี โจทก์ จึง ได้กรรมสิทธิ์ จำเลย ได้ เข้า มา รบกวน การ ครอบครอง ของ โจทก์ และ โจทก์เปลี่ยน ชื่อ เจ้าของ ที่ดิน ใน โฉนด ไม่ได้ ขอให้ ศาล มี คำสั่ง แสดง ว่าที่ดิน โฉนด เลขที่ 14400 และ 15669 เป็น กรรมสิทธิ์ ของ โจทก์ โดย การครอบครองปรปักษ์ ห้าม จำเลย หรือ บริวาร เข้า เกี่ยวข้อง ใน ที่ดินดังกล่าว และ ให้ จำเลย ทำการ เปลี่ยน ชื่อ ใน โฉนด เป็น ของ โจทก์ หาก จำเลยไม่ไป ขอให้ ศาล มี คำพิพากษา แทน การแสดง เจตนาจำเลย ให้การ ว่า โจทก์ ไม่เคย ครอบครอง ที่ดิน แปลง พิพาทโดยเฉพาะ สิทธิ ใน ที่ดินพิพาท หาก มี อยู่ ดัง ที่ โจทก์ อ้าง ก็ ได้ ขาดตอน ไปตั้งแต่ เจ้าของ เดิม โอน ขาย ให้ แก่ บุคคลอื่น ผู้รับโอน โดยสุจริตต่อมา บุคคล ดังกล่าว โอน ขาย แก่ จำเลย ซึ่ง จำเลย รับโอน มา โดยสุจริตและ เสีย ค่าตอบแทน แล้ว โจทก์ จะ ยก เอาการ ครอบครองปรปักษ์ มา ยันจำเลย ไม่ได้ ขอให้ ยกฟ้องศาลชั้นต้น พิพากษายก ฟ้องโจทก์ อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ พิพากษายืนโจทก์ ฎีกาศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "มี ปัญหา จะ ต้อง วินิจฉัย ตาม ฎีกา ของ โจทก์ ว่าโจทก์ ได้ กรรมสิทธิ์ ใน ที่ดินพิพาท ทั้ง สอง แปลง โดย การ ครอบครองปรปักษ์หรือไม่ โจทก์ อ้างว่า ได้ ครอบครอง ที่ดินพิพาท ทั้ง สอง แปลง มา โดยความสงบ และ โดย เปิดเผย ด้วย เจตนา เป็น เจ้าของ มา ตั้งแต่ ปี 2515เป็น เวลา 19 ปี แล้ว ย่อม ได้ กรรมสิทธิ์ ตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 1382 แต่ ปรากฏว่า พันโท วิชาญ เจ้าของ เดิม ได้ จดทะเบียน โอน ขาย ที่ดินพิพาท ทั้ง สอง แปลง ให้ แก่ นาย คงศักดิ์ เมื่อ วันที่ 21มิถุนายน 2536 ตาม เอกสาร หมาย จ. 1 และ จ. 2 อันเป็น ระยะเวลาเกินกว่า 10 ปี ดัง ที่ โจทก์ อ้าง แต่ โจทก์ มิได้ ดำเนินการ จดทะเบียนเปลี่ยนแปลง ทาง ทะเบียน แต่อย่างใด เมื่อ นาย คงศักดิ์ ซื้อ ที่ดิน พิพาท นั้น มาจาก พันโท วิชาญ โดย ไม่ปรากฏ ว่า ซื้อ มา โดยสุจริต หรือไม่ อย่างไร ก็ ย่อม เป็น ไป ตาม ข้อสันนิษฐาน อันเป็น คุณ ต่อ ผู้ซื้อว่า บุคคล ทุกคน กระทำการ โดยสุจริต ตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 6 เมื่อ ข้อเท็จจริง ตาม ฟ้อง และ ตาม ทางพิจารณา ไม่ปรากฏ เหตุที่ จะ หักล้าง ข้อสันนิษฐาน ของ บทบัญญัติ แห่งกฎหมาย ดังกล่าว ได้ถือว่า นาย คงศักดิ์ ซื้อ ที่ดินพิพาท จาก พันโท วิชาญ มา โดยสุจริต และ ได้ จดทะเบียน สิทธิ โดยสุจริต แล้ว โจทก์ ไม่อาจ อ้าง สิทธิการ ครอบครองปรปักษ์ ขึ้น ไป ใช้ ยัน นาย คงศักดิ์ ได้ ตาม ประมวล กฎหมาย แพ่ง และ พาณิชย์ มาตรา 1299 วรรคสอง ฉะนั้น เมื่อ จำเลย ได้รับ โอนที่ดินพิพาท จาก นาย คงศักดิ์ เมื่อ วันที่ 21 กันยายน 2533 อันเป็น ระยะเวลา ภายใน 10 ปี นับแต่ วัน รับโอน จาก นาย คงศักดิ์ จำเลย จะ รับโอน โดยสุจริต หรือไม่ อย่างไร โจทก์ ผู้ครอบครองปรปักษ์ก็ ไม่อาจ ยก สิทธิ ของ ตน ขึ้น ใช้ ยัน จำเลย ผู้รับโอน ต่อมา ได้ เพราะ สิทธิของ ผู้ครอบครองปรปักษ์ ขาดตอน ไป แล้ว ตั้งแต่ ผู้รับโอน ทาง ทะเบียนโดยสุจริต ตอนแรก แม้ โจทก์ จะ ยัง คง ครอบครอง ที่ดินพิพาท ตลอดมาแต่ การ ครอบครอง ใน ช่วง หลัง ที่นาย คงศักดิ์ และ จำเลย รับโอน กรรมสิทธิ์ มา ยัง ไม่ครบ 10 ปี ก็ จะ ถือว่า มี การ ครอบครองปรปักษ์ต่อ จำเลย ครบ เวลา ได้ กรรมสิทธิ์ แล้ว ด้วย หาได้ไม่ ฎีกา ของ โจทก์ฟังไม่ขึ้น "พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6663/2538นาย สุชาติ โฉมฉายโจทก์นาย ธนพงศ์ สุวรรณชุ่มเอมจำเลย ป.พ.พ. ม. 1299 วรรคสอง, ม. 1382โจทก์ครอบครองที่ดินพิพาทเป็นเวลา19ปีแต่มิได้ดำเนินการจดทะเบียนเปลี่ยนแปลงทางทะเบียนเมื่อ ค. ซื้อที่ดินพิพาทมาจากเจ้าของเดิมโดยสุจริตและจดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตแล้วโจทก์ไม่อาจอ้างสิทธิการครอบครองปรปักษ์ขึ้นยัน ค. ได้ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299วรรคสองเมื่อจำเลยรับโอนที่ดินพิพาทจาก ค. จำเลยจะรับโอนโดยสุจริตหรือไม่อย่างไรโจทก์ผู้ครอบครองปรปักษ์ก็ไม่อาจยกสิทธิของตนขึ้นใช้ยันจำเลยผู้รับโอนต่อมาได้เพราะสิทธิของผู้ครอบครองปรปักษ์ขาดตอนไปแล้วตั้งแต่ผู้รับโอนทางทะเบียนโดยสุจริตตอนแรกแม้โจทก์จะยังครอบครองที่ดินพิพาทตลอดมาแต่ครอบครองในช่วงหลังที่ ค.และจำเลยรับโอนกรรมสิทธิ์มายังไม่ครบ10ปีจะถือว่ามีการครอบครองปรปักษ์ต่อจำเลยครบเวลาได้กรรมสิทธิ์แล้วด้วยหาได้ไม่โจทก์ ฟ้อง ว่า โจทก์ เข้า ครอบครอง ที่ดิน โฉนด ที่ 14400 และ15669 ซึ่ง มี ชื่อ จำเลย เป็น เจ้าของ กรรมสิทธิ์ โดย ความสงบ และโดย เปิดเผย ไม่มี ผู้ใด โต้แย้ง คัดค้าน เป็น เวลา 19 ปี โจทก์ จึง ได้กรรมสิทธิ์ จำเลย ได้ เข้า มา รบกวน การ ครอบครอง ของ โจทก์ และ โจทก์เปลี่ยน ชื่อ เจ้าของ ที่ดิน ใน โฉนด ไม่ได้ ขอให้ ศาล มี คำสั่ง แสดง ว่าที่ดิน โฉนด เลขที่ 14400 และ 15669 เป็น กรรมสิทธิ์ ของ โจทก์ โดย การครอบครองปรปักษ์ ห้าม จำเลย หรือ บริวาร เข้า เกี่ยวข้อง ใน ที่ดินดังกล่าว และ ให้ จำเลย ทำการ เปลี่ยน ชื่อ ใน โฉนด เป็น ของ โจทก์ หาก จำเลยไม่ไป ขอให้ ศาล มี คำพิพากษา แทน การแสดง เจตนาจำเลย ให้การ ว่า โจทก์ ไม่เคย ครอบครอง ที่ดิน แปลง พิพาทโดยเฉพาะ สิทธิ ใน ที่ดินพิพาท หาก มี อยู่ ดัง ที่ โจทก์ อ้าง ก็ ได้ ขาดตอน ไปตั้งแต่ เจ้าของ เดิม โอน ขาย ให้ แก่ บุคคลอื่น ผู้รับโอน โดยสุจริตต่อมา บุคคล ดังกล่าว โอน ขาย แก่ จำเลย ซึ่ง จำเลย รับโอน มา โดยสุจริตและ เสีย ค่าตอบแทน แล้ว โจทก์ จะ ยก เอาการ ครอบครองปรปักษ์ มา ยันจำเลย ไม่ได้ ขอให้ ยกฟ้องศาลชั้นต้น พิพากษายก ฟ้องโจทก์ อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ พิพากษายืนโจทก์ ฎีกาศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "มี ปัญหา จะ ต้อง วินิจฉัย ตาม ฎีกา ของ โจทก์ ว่าโจทก์ ได้ กรรมสิทธิ์ ใน ที่ดินพิพาท ทั้ง สอง แปลง โดย การ ครอบครองปรปักษ์หรือไม่ โจทก์ อ้างว่า ได้ ครอบครอง ที่ดินพิพาท ทั้ง สอง แปลง มา โดยความสงบ และ โดย เปิดเผย ด้วย เจตนา เป็น เจ้าของ มา ตั้งแต่ ปี 2515เป็น เวลา 19 ปี แล้ว ย่อม ได้ กรรมสิทธิ์ ตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 1382 แต่ ปรากฏว่า พันโท วิชาญ เจ้าของ เดิม ได้ จดทะเบียน โอน ขาย ที่ดินพิพาท ทั้ง สอง แปลง ให้ แก่ นาย คงศักดิ์ เมื่อ วันที่ 21มิถุนายน 2536 ตาม เอกสาร หมาย จ. 1 และ จ. 2 อันเป็น ระยะเวลาเกินกว่า 10 ปี ดัง ที่ โจทก์ อ้าง แต่ โจทก์ มิได้ ดำเนินการ จดทะเบียนเปลี่ยนแปลง ทาง ทะเบียน แต่อย่างใด เมื่อ นาย คงศักดิ์ ซื้อ ที่ดิน พิพาท นั้น มาจาก พันโท วิชาญ โดย ไม่ปรากฏ ว่า ซื้อ มา โดยสุจริต หรือไม่ อย่างไร ก็ ย่อม เป็น ไป ตาม ข้อสันนิษฐาน อันเป็น คุณ ต่อ ผู้ซื้อว่า บุคคล ทุกคน กระทำการ โดยสุจริต ตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 6 เมื่อ ข้อเท็จจริง ตาม ฟ้อง และ ตาม ทางพิจารณา ไม่ปรากฏ เหตุที่ จะ หักล้าง ข้อสันนิษฐาน ของ บทบัญญัติ แห่งกฎหมาย ดังกล่าว ได้ถือว่า นาย คงศักดิ์ ซื้อ ที่ดินพิพาท จาก พันโท วิชาญ มา โดยสุจริต และ ได้ จดทะเบียน สิทธิ โดยสุจริต แล้ว โจทก์ ไม่อาจ อ้าง สิทธิการ ครอบครองปรปักษ์ ขึ้น ไป ใช้ ยัน นาย คงศักดิ์ ได้ ตาม ประมวล กฎหมาย แพ่ง และ พาณิชย์ มาตรา 1299 วรรคสอง ฉะนั้น เมื่อ จำเลย ได้รับ โอนที่ดินพิพาท จาก นาย คงศักดิ์ เมื่อ วันที่ 21 กันยายน 2533 อันเป็น ระยะเวลา ภายใน 10 ปี นับแต่ วัน รับโอน จาก นาย คงศักดิ์ จำเลย จะ รับโอน โดยสุจริต หรือไม่ อย่างไร โจทก์ ผู้ครอบครองปรปักษ์ก็ ไม่อาจ ยก สิทธิ ของ ตน ขึ้น ใช้ ยัน จำเลย ผู้รับโอน ต่อมา ได้ เพราะ สิทธิของ ผู้ครอบครองปรปักษ์ ขาดตอน ไป แล้ว ตั้งแต่ ผู้รับโอน ทาง ทะเบียนโดยสุจริต ตอนแรก แม้ โจทก์ จะ ยัง คง ครอบครอง ที่ดินพิพาท ตลอดมาแต่ การ ครอบครอง ใน ช่วง หลัง ที่นาย คงศักดิ์ และ จำเลย รับโอน กรรมสิทธิ์ มา ยัง ไม่ครบ 10 ปี ก็ จะ ถือว่า มี การ ครอบครองปรปักษ์ต่อ จำเลย ครบ เวลา ได้ กรรมสิทธิ์ แล้ว ด้วย หาได้ไม่ ฎีกา ของ โจทก์ฟังไม่ขึ้น "พิพากษายืน(อร่าม หุตางกูร-ไพศาล รางชางกูร-สมพล สัตยาอภิธาน)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1299วรรคสองเป็นเรื่องการได้มาซึ่งอสังหาริมทรัพย์หรือทรัพย์สิทธิอันเกี่ยวกับอสังหาริมทรัพย์โดยทางอื่นนอกจากนิติกรรมถ้ายังมิได้จดทะเบียนการได้มาผู้ทรงทรัพย์สิทธินั้นมีทางเสื่อมเสียได้2ประการคือ (1)จะเปลี่ยนแปลงทางทะเบียนไม่ได้ (2)สิทธิอันยังมิได้จดทะเบียนนั้นมิให้ยกขึ้นเป็นข้อต่อสู้บุคคลภายนอกผู้ได้สิทธิมาโดยเสียค่าตอบแทนและโดยสุจริตและได้จดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตแล้ว ตามคำพิพากษาของศาลฎีกาฉบับนี้ได้วินิจฉัยเรื่องสิทธิ์ผู้รับโอนอสังหาริมทรัพย์โดยเสียค่าตอบแทนและโดยสุจริตและได้จดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตแล้วกับสิทธิผู้ครอบครองปรปักษ์ซึ่งเป็นการได้มาซึ่งอสังหาริมทรัพย์โดยทางอื่นนอกจากนิติกรรมในกรณีที่มีการโอนที่ดินกันหลายทอดถ้าผู้รับโอนทอดใดทอดหนึ่งรับโอนโดยสุจริตเสียค่าตอบแทนและจดทะเบียนโดยสุจริตแล้วถือว่าการครอบครองของผู้ครอบครองปรปักษ์ของตอนลงหากประสงค์จะครอบครองปรปักษ์ต่อไปต้องเริ่มนับการครอบครองใหม่นับแต่ผู้รับโอนได้รับโอนมาให้ครบ10ปีตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา1382จึงจะได้กรรมสิทธิ์มีคำพิพากษาศาลฎีกาที่วินิจฉัยทำนองเดียวกันได้แก่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่1015/2485ผู้รับโอนที่ดินมีโฉนดแผนที่โดยเสียค่าตอบแทนและจดทะเบียนสุทธิโดยสุจริตย่อมมีสิทธิดีกว่าผู้ที่ครอบครองที่ดินนั้นมาโดยปรปักษ์กว่า10ปีถ้ามีผู้รับโอนทางทะเบียนต่อจากนั้นมาอีกภายใน10ปีนับแต่วันโอนครั้งแรกผู้รับโอนต่อๆมานี้จะรู้หรือไม่รู้ถึงการครอบครองปรปักษ์ก็มีสิทธิดีกว่าผู้ครอบครอง คำพิพากษาศาลฎีกาที่1087-1090/2501ที่ดินมีโฉนดได้จดทะเบียนโอนขายกันมาเป็นทอดๆจนถึงโจทก์เมื่อจำเลยว่าได้สิทธิโดยการครอบครองปรปักษ์จะพิจารณาว่าโจทก์รับโอนจากเจ้าของคนถัดโจทก์ขึ้นไปคนเดียวว่าโจทก์สุจริตหรือไม่เท่านั้นไม่ได้ถ้าผู้รับโอนก่อนโจทก์ขึ้นไปในระยะ10ปีรับโอนมาโดยสุจริตมีค่าตอบแทนการครอบครองของจำเลยก่อนขึ้นจะนานเท่าใดก็ต้องยุติลงและนับจากนั้นมายังไม่ถึง10ปีจำเลยก็อ้างทรัพย์สิทธิ์ที่ได้มาโดยอายุความแต่ไม่ได้จดทะเบียนมายันโจทก์ไม่ได้ คำพิพากษาศาลฎีกาที่868/2512ผู้รับโอนที่ดินมีโฉนดโดยเสียค่าตอบแทนและจดทะเบียนสิทธิโดยสุจริตซึ่งมีสิทธิดีกว่าผู้ครอบครองปรปักษ์นั้นถ้ามีผู้รับโอนทางทะเบียนต่อจากนั้นมาอีกภายใน10ปีนับแต่วันโอนครั้งแรกผู้รับโอนต่อ ๆมาจะรับโอนโดยสุจริตหรือไม่ผู้ครอบครองปรปักษ์นั้นถ้ามีผู้รับโอนทางทะเบียนต่อจากนั้นมาอีกภายใน10ปีนับแต่วันโอนครั้งแรกผู้รับโอนต่อๆมาจะรับโอนโดยสุจริตหรือไม่ผู้ครอบครองปรปักษ์ก็ไม่อาจยกสิทธิของตนนั้นใช้ยันผู้รับโอนคนใดได้เพราะสิทธิของผู้ครอบครองปรปักษ์ขาดตอนไปแล้วตั้งแต่มีผู้รับโอนทางทะเบียนโดยสุจริตมาคนแรกแม้ผู้ครอบครองปรปักษ์จะยังคงครอบครองที่ดินตลอดมาเมื่อการครอบครองในช่วงหลังยังไม่ครบ10ปีก็จะถือว่ามีการครอบครองปรปักษ์กับเจ้าของใหม่จนครบเวลาได้กรรมสิทธิ์แล้วหาได้ไม่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่2511/2518โจทก์ได้กรรมสิทธิ์ที่ดินโดยครอบครองเกิน10ปีแต่ไม่ได้จดทะเบียนใช้ยัน อ. ผู้ซื้อโดยสุจริตไม่ได้โจทก์ครอบครองต่อมาไม่ถึง10ปี อ. ขายที่ดินต่อไปแก่จำเลยไม่ว่าจำเลยสุจริตหรือไม่โจทก์ก็ไม่มีสิทธิดีกว่าจำเลยคำสั่งศาลที่โจทก์ร้องขอให้แสดงว่าโจทก์ได้กรรมสิทธิ์โดยการครอบครองปรปักษ์ใช้ยัน อ. และจำเลยไม่ได้ ?จรูญนาคเสน?