ประกาศสถาปนาประกาศสถาปนาเฉลิมพระนามสมเด็จพระสังฆราช ภูมิพลอดุลยเดชป.ร.พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชมหิตลาธิเบศรรามาธิบดี จักรีนฤบดินทร สยามินทราธิราชบรมนาถบพิตรมีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้ประกาศว่าโดยที่ทรงพระราชดำริคำนึงถึงพระราชจริยานุวัตรที่ได้ทรงประพฤติปฏิบัติเพื่อเป็นสวัสดิมงคลแก่พระบรมราชาภิเษกเฉลิมพระราชมนเทียรครั้งนี้เป็นต้นว่าการบูชาพระศรีรัตนตรัย และเทพยพลี ทั้งพิธีทักษิณานุประทานกิจอุทิศสนองพระเดชพระคุณสมเด็จพระบุรพการีและพระราชกรณียกิจทั้งปวงที่ได้ทรงบำเพ็ญแล้ว บัดนี้ ทรงพระราชดำริปรารภถึงสมเด็จพระสังฆราชซึ่งได้เป็นพระราชสรณคมนาจารย์ทรงมีคุณูปการแต่พระองค์ที่ได้ทรงถวายโอวาทานุศาสน์ให้ทรงเข้าพระราชหฤทัยในหลักพระพุทธศาสนาอย่างทราบซึ้งทั้งสมเด็จพระสังฆราชพระองค์นี้ก็เกี่ยวเนื่องเป็นเชื้อสายในราชตระกูลแห่งพระบรมราชวงศ์จักรีทรงยินดีในเนกขัมมปฏิบัติเป็นอจลพรหมจริยาภิรัตยั่งยืนมาช้านานทรงเคร่งครัดอยู่ในศีลสมาจารมิได้เสื่อมถอยมีพระจริยาวัตรเรียบร้อยบริสุทธิบริบูรณ์ มิได้หวั่นไหวด้วยโลกามิสทั้งพระฉันทจริตก็เพียบพร้อมด้วยสมณคุณยากที่จะหาผู้เสมอได้ทรงพระปรีชาญาณแจ่มใสรอบรู้พระไตรปิฎกสัทธรรมซึ่งนับว่าเป็นพหุลศรุตบัณฑิตอย่างเยี่ยมพระองค์หนึ่งทรงพระสุตญาณอย่างลึกซึ้งซึ่งสามารถในธรรมวิจารณธรรมวินิจฉัยได้อย่างถูกต้องเด็ดขาดในโอกาสทุกเมื่อในการบริหาร พระศาสนา ก็ได้รับภารธุระปฏิบัติทำนุบำรุงให้เจริญก้าวหน้ามาเป็นลำดับด้วยทรงดำรงอยู่ในความเที่ยงธรรมแน่วแน่เป็นอุเบกขาประกอบด้วยมีพระอุตสาหะวิริยะอย่างแรงกล้ามิได้หวั่นไหวต่ออุปสรรคใดใดทั้งสิ้นตลอดมาดั่งมีพระอรรถจรรยาปรากฏพระเกียรติสมภารอธิการคุณตามความในประกาศสถาปนาเป็นสมเด็จพระราชาคณะเจ้าคณะใหญ่ฝ่ายธรรมยุตติกาเมื่อพระพุทธศาสนายุกาล ๒๔๗๑ พรรษา นั้นแล้วต่อมาเมื่อพระพุทธศักราช ๒๔๘๘ พรรษาถึงคราวที่ตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราชสกลมหาสังฆปรินายกว่างลงจึ่งได้ทรงพระกรุณาโปรดให้สถาปนาขึ้นเป็นสมเด็จพระสังฆราชในราชทินนามเดิมให้ทรงดำรงตำแหน่งสกลมหาสังฆปรินายก ประธานาธิบดีแห่งสงฆมณฑลทั่วราชอาณาจักรก็ได้ทรงดำเนินการปกครองคณะสงฆ์ให้เจริญภิยโยภาพ ทั้งในด้านปริยัตติและปฏิบัติยังสงฆมณฑลให้ดำรงอยู่ในสมณากัปปมรรยาทตามวิสัยแห่งสมณะควรเป็นที่ตั้งแห่งคารวะเลื่อมใสของประชุมชนเป็นลำดับมาบัดนี้ก็เป็นที่ประจักษ์ว่า สมเด็จพระสังฆราชยิ่งทรงเจริญด้วยคุณวุฒิวัยวุฒิรัตตัญญูมหาเถรธรรมประกอบด้วยทรงมีสมรรถภาพในการพระศาสนาเป็นที่เจริญศรัทธาปสาทะและเป็นคารวะสถานปูชนียเจดีย์แห่งจักรีบรมราชวงศ์ และพุทธบริษัททั่วสงฆมณฑลตลอดจนอาณาประชาราษฎรทั่วราชอาณาจักรแม้พระองค์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวก็ทรงเคารพนับถือยิ่งนักสมควรสถาปนาสมณฐานันดรศักดิ์เฉลิมพระนามสมเด็จพระสังฆราชให้เต็มพระเกียรติตามราชประเพณีเพื่อให้เป็นศรีศุภมงคลแด่พระบวรพุทธศาสนาสืบไปจึ่งมีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้เฉลิมพระนามสมเด็จพระสังฆราช ตามที่จารึกในพระสุพรรณบัฎว่า สมเด็จพระวชิรญาณวงศ์วิสุทธิสงฆคุณาลังการ อริยวงศาคตญาณวิมล สกลมหาสังฆปรินายก ตรีปิฎกกลากุสโลภาสภูมิพลมหาราชสรณคมนาจารย์ สุจิตตาภิธานสังฆวิสุต มหามกุฎมหาราชประนัปตานภวงศราชกุลาภิวรรธน์ สุขุมอรรถธรรมวิจารปรีชา กาพยรจนาฉันทพากยปฏิภานปาวจนุตตมญาณวราภรณ์ สุนทรวิสุทธิพรหมจรรย์ วิมลศีลขันธสมาจารวัตรพุทธศาสนิกบริษัทคารวสถาน วิจิตรปฏิภานพัฒนคุณ อดุลยคัมภีรญาณบัณฑิตสรรพคณิสสรมหาปธานาธิบดี คามวาสี อรัณยวาสี สมเด็จพระสังฆราชเสด็จ สถิต ณวัดบวรนิเวศราชวรวิหาร พระอารามหลวง เป็นประธานในสงฆมณฑลทั่วราชอาณาจักรขออาราธนาให้ทรงรับธุระพระพุทธศาสนาเป็นภาระสั่งสอน ช่วยระงับอธิกรณ์และอนุเคราะห์พระภิกษุสงฆ์สามเณร ในสงฆมณฑลทั่วไปโดยสมควรแก่พระอิสสริยยศซึ่งพระราชทานนี้จงทรงเจริญ พระชนมายุ วรรณ สุข พล ปฏิภานคุณสารสิริสวัสดิ์ จิรัฏฐิติวิรุฬหิไพบูลย์ ในพระพุทธศาสนา เทอญให้ทรงมีพระราชาคณะ ฐานานุกรมประดับพระอิสสริยยศ๑๕ รูป คือ พระมหานายก พุทธปกพจนดิลก โลกยปสาทาภิบาล สกลสังฆประธานมหาเถรกิจการีคณาธิบดีศรีรัตนคมกาจารย์ พระปลัดขวา ๑ พระจุลนายก ธรรมนีติสาธกมหาเถราธิการคณกิจบรรหารธุรการี สมุหบดี ศรีธรรมภาณกาจารย์ พระปลัดซ้าย ๑ พระครูวิสุทธิธรรมภาณ ๑พระครูพิศาลวินยวาท ๑ พระครูประสาทพุทธปริตร พระครูพระปริตร ๑พระครูประสิทธิพุทธมนต์ พระครูพระปริตร ๑ พระครูวินัยธร ๑ พระครูธรรมธร ๑พระครูสรภัญญประกาศ พระครูคู่สวด ๑ พระครูสรสาทวิเศษ พระครูคู่สวด ๑พระครูนิเทศธรรมจักร ๑ พระครูพิทักษ์ธุรกิจ ๑ พระครูสังฆสิทธิกร ๑ พระครูสมุห์ ๑พระครูใบฎีกา ๑ขอให้พระคุณผู้ได้รับตำแหน่งทั้งปวงนี้มีความสุขสิริสวัสดิ์สถาพร ในพระบวรพุทธศาสนา เทอญประกาศ ณ วันที่ ๗ พฤษภาคม พุทธศักราช ๒๔๙๓เป็นปีที่ ๕ ในรัชกาลปัจจุบัน[๑]ผู้รับสนองพระบรมราชโองการจอมพลป. พิบูลสงครามนายกรัฐมนตรีวนิดา/พิมพ์๒๒กันยายน ๒๕๔๙อมรรัตน์/นันทพล/ผู้จัดทำ๒๖/กันยายน๒๕๔๙[๑]ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๖๗/ตอนที่ ๒๗/หน้า ๕๘๔/๙ พฤษภาคม ๒๔๙๓