คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 696664หลักกฎหมาย: คดีนี้ แม้กรมทางหลวงชนบท ผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๒ ซึ่งเป็นส่วนราชการระดับกรม สังกัดกระทรวงคมนาคม ตามมาตรา ๒๑ (๗) แห่งพระราชบัญญัติปรับปรุงกระทรวง ทบวง กรม พ.ศ. ๒๕๔๕ โดยมีแขวงทางหลวงชนบทสมุทรสาคร ผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๑ เป็นส่วนราชการในสังกัด ตามข้อ ๓ ของกฎกระทรวง เรื่อง แบ่งส่วนราชการกรมทางหลวงชนบท กระทรวงคมนาคม พ.ศ. ๒๕๕๘ ผู้ถูกฟ้องคดีทั้งสอง จึงเป็นหน่วยงานทางปกครอง ตามบทนิยามในมาตรา ๓ แห่งพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. ๒๕๔๒ แต่การที่ผู้ฟ้องคดีฟ้องผู้ถูกฟ้องคดีทั้งสองโดยอ้างเหตุว่า ผู้ถูกฟ้องคดีทั้งสองก่อสร้างถนนรุกล้ำเข้าไปในที่ดินของมารดาผู้ฟ้องคดี อันเป็นการกระทำละเมิด ขอให้คืนที่ดินที่รุกล้ำแต่ผู้ถูกฟ้องคดีทั้งสองให้การสรุปได้ว่า มารดาผู้ฟ้องคดีอุทิศที่ดินพิพาทให้เป็นทางสาธารณะ จึงเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดิน การที่ผู้ถูกฟ้องคดีทั้งสองสร้างถนนบนที่ดินพิพาท จึงไม่เป็นละเมิด ขอให้ยกฟ้อง ดังนี้ การที่ศาลจะวินิจฉัยว่าผู้ถูกฟ้องคดีทั้งสองกระทำละเมิดต่อผู้ฟ้องคดีหรือไม่ จึงเป็นเพียงผลของการวินิจฉัยปัญหาเกี่ยวกับสถานะของที่ดินพิพาท ซึ่งหากศาลวินิจฉัยว่าที่ดินพิพาทเป็นกรรมสิทธิ์ของมารดาผู้ฟ้องคดี การที่ผู้ถูกฟ้องคดีทั้งสองกระทำการตามฟ้องก็เป็นการกระทำละเมิดต่อผู้ฟ้องคดี แต่หากที่ดินพิพาท เป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดิน จะเป็นผลให้ผู้ถูกฟ้องคดีทั้งสองมีอำนาจก่อสร้างถนนได้โดยไม่เป็นละเมิดต่อผู้ฟ้องคดี ดังนั้น จึงเห็นได้ว่า การที่ผู้ฟ้องคดีในฐานะผู้จัดการมรดกของมารดาใช้สิทธิฟ้องคดีนี้ ก็เพื่อขอให้ศาลรับรองคุ้มครองสิทธิในที่ดินของมารดาผู้ฟ้องคดีเป็นสำคัญ ข้อพิพาทในคดีนี้จึงเป็น คดีพิพาทเกี่ยวกับสิทธิในที่ดินที่อยู่ในอำนาจพิจารณาพิพากษาของศาลยุติธรรม ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำวินิจฉัยที่ 78/2566ศาลปกครองกลางศาลผู้ส่งความเห็นศาลจังหวัดสมุทรสาครศาลผู้รับความเห็นบริษัท ก.โจทก์นาย ภ. ที่ 1 กับพวกรวม 2 คนจำเลย พ.ร.บ.จัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ.2542 ป.พ.พ. พ.ร.บ.ทางหลวง พ.ศ.2535 พ.ร.บ.ปรับปรุงกระทรวง ทบวง กรม พ.ศ.2545 กฎกระทรวงแบ่งส่วนราชการกรมทางหลวงชนบท กระทรวงคมนาคม พ.ศ.2558 ป.ที่ดิน คดีนี้ แม้กรมทางหลวงชนบท ผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๒ ซึ่งเป็นส่วนราชการระดับกรม สังกัดกระทรวงคมนาคม ตามมาตรา ๒๑ (๗) แห่งพระราชบัญญัติปรับปรุงกระทรวง ทบวง กรม พ.ศ. ๒๕๔๕ โดยมีแขวงทางหลวงชนบทสมุทรสาคร ผู้ถูกฟ้องคดีที่ ๑ เป็นส่วนราชการในสังกัด ตามข้อ ๓ ของกฎกระทรวง เรื่อง แบ่งส่วนราชการกรมทางหลวงชนบท กระทรวงคมนาคม พ.ศ. ๒๕๕๘ ผู้ถูกฟ้องคดีทั้งสอง จึงเป็นหน่วยงานทางปกครอง ตามบทนิยามในมาตรา ๓ แห่งพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. ๒๕๔๒ แต่การที่ผู้ฟ้องคดีฟ้องผู้ถูกฟ้องคดีทั้งสองโดยอ้างเหตุว่า ผู้ถูกฟ้องคดีทั้งสองก่อสร้างถนนรุกล้ำเข้าไปในที่ดินของมารดาผู้ฟ้องคดี อันเป็นการกระทำละเมิด ขอให้คืนที่ดินที่รุกล้ำแต่ผู้ถูกฟ้องคดีทั้งสองให้การสรุปได้ว่า มารดาผู้ฟ้องคดีอุทิศที่ดินพิพาทให้เป็นทางสาธารณะ จึงเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดิน การที่ผู้ถูกฟ้องคดีทั้งสองสร้างถนนบนที่ดินพิพาท จึงไม่เป็นละเมิด ขอให้ยกฟ้อง ดังนี้ การที่ศาลจะวินิจฉัยว่าผู้ถูกฟ้องคดีทั้งสองกระทำละเมิดต่อผู้ฟ้องคดีหรือไม่ จึงเป็นเพียงผลของการวินิจฉัยปัญหาเกี่ยวกับสถานะของที่ดินพิพาท ซึ่งหากศาลวินิจฉัยว่าที่ดินพิพาทเป็นกรรมสิทธิ์ของมารดาผู้ฟ้องคดี การที่ผู้ถูกฟ้องคดีทั้งสองกระทำการตามฟ้องก็เป็นการกระทำละเมิดต่อผู้ฟ้องคดี แต่หากที่ดินพิพาท เป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดิน จะเป็นผลให้ผู้ถูกฟ้องคดีทั้งสองมีอำนาจก่อสร้างถนนได้โดยไม่เป็นละเมิดต่อผู้ฟ้องคดี ดังนั้น จึงเห็นได้ว่า การที่ผู้ฟ้องคดีในฐานะผู้จัดการมรดกของมารดาใช้สิทธิฟ้องคดีนี้ ก็เพื่อขอให้ศาลรับรองคุ้มครองสิทธิในที่ดินของมารดาผู้ฟ้องคดีเป็นสำคัญ ข้อพิพาทในคดีนี้จึงเป็น คดีพิพาทเกี่ยวกับสิทธิในที่ดินที่อยู่ในอำนาจพิจารณาพิพากษาของศาลยุติธรรม (ไม่มี -) - - แหล่งที่มาสำนักงานเลขานุการคณะกรรมการวินิจฉัยฯแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกา78/2566หมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ คดีเกี่ยวกับสิทธิในที่ดิน