คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2705/2537หลักกฎหมาย: โจทก์ฟ้องขอให้ศาลลงโทษจำเลยกับพวกฐานใดฐานหนึ่งระหว่างร่วมกันลักลอบนำเลื่อยโซ่ยนต์ของกลางที่เจ้าพนักงานยึดไว้อันเป็นของที่ผลิตในต่างประเทศที่ยังมิได้ผ่านด่านศุลกากรโดยถูกต้องเข้ามาในราชอาณาจักร โดยหลีกเลี่ยงการเสียค่าภาษีศุลกากรและโดยเจตนาจะฉ้อค่าภาษี หรือร่วมกันซื้อ รับจำนำ ช่วยซ่อนเร้นช่วยจำหน่าย หรือรับไว้ ซึ่งเลื่อยโซ่ยนต์ของกลาง โดยจำเลยรู้อยู่แล้วว่าเป็นของที่มีผู้ลักลอบนำหนีศุลกากรเข้ามาในราชอาณาจักรโดยหลีกเลี่ยงอากรที่ต้องเสียสำหรับของนั้น ตามพระราชบัญญัติศุลกากร พ.ศ. 2469 มาตรา 27,27 ทวิ จำเลยทั้งสองให้การว่าได้รับทราบคำฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว ให้การรับสารภาพว่าได้กระทำความผิดและเป็นความจริงตามฟ้องโจทก์ทุกประการ ไม่ขอต่อสู้และไม่ต้องการทนายความ ซึ่งคำว่าทราบหมายความว่ารู้หรือเข้าใจ แสดงว่าศาลได้อธิบายฟ้องให้จำเลยฟังเข้าใจแล้ว จำเลยจึงได้ให้การเท้าความว่าจำเลยได้ทราบคำฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว และโจทก์เองก็ได้ลงลายมือชื่อไว้ในคำให้การของจำเลยและรายงานกระบวนพิจารณาด้วย หากโจทก์เห็นว่า คำให้การของจำเลยที่ศาลจดไว้ไม่ชัดแจ้ง โจทก์ก็ชอบที่จะคัดค้านหรือแถลง ขอสืบพยานต่อไปเพราะเป็นหน้าที่ของโจทก์ที่ต้องสืบพยานให้ได้ความถึงการกระทำความผิดของจำเลย เมื่อโจทก์ไม่นำสืบให้ได้ความว่าจำเลยกระทำความผิดฐานใดแน่ก็ลงโทษจำเลยไม่ได้ และคดีไม่มีเหตุที่จะย้อนสำนวนไปให้ศาลชั้นต้นพิจารณาคดีใหม่ทั้งหมดหรือบางส่วนและพิพากษาใหม่แต่อย่างใดโจทก์ฟ้องว่า จำเลยทั้งสองกับพวกที่หลบหนีได้ร่วมกันบุกรุกเข้าไปเลื่อยตัดทำไม้ยาง โดยตัดฟันออกจากต้น แล้วทอนเป็นแผ่นจำนวน 4 แผ่น ในบริเวณป่าสงวนแห่งชาติ ป่าภูเขาแก้ว และป่าดงปากชมโดยไม่ได้รับใบอนุญาตและมิได้รับการยกเว้นตามกฎหมาย และวันเวลาใดไม่ปรากฏชัด ได้มีผู้ลักลอบนำเลื่อยโซ่ยนต์ 2 เครื่อง ราคาเครื่องละ5,000 บาท ซึ่งเป็นของที่ผลิตในต่างประเทศยังมิได้เสียค่าภาษีและมิได้ผ่านศุลกากร โดยถูกต้องเข้ามาในราชอาณาจักร โดยหลีกเลี่ยงการเสียค่าภาษีศุลกากร และโดยเจตนาจะฉ้อค่าภาษี เครื่องละ 1,500 บาทรวมราคาของและค่าอากรเป็นเงิน 13,000 บาท ต่อมาเจ้าพนักงานจับจำเลยทั้งสองได้พร้อมไม้ยางแปรรูป 4 แผ่น และเลื่อยโซ่ยนต์2 เครื่องดังกล่าวเป็นของกลาง ทั้งนี้จำเลยทั้งสองกับพวกที่หลบหนีได้ร่วมกันลักลอบนำเลื่อยโซ่ยนต์ของกลาง ซึ่งเป็นของที่ผลิตในต่างประเทศที่ยังมิได้เสียภาษี และมิได้ผ่านศุลกากรโดยถูกต้องเข้ามาในราชอาณาจักร โดยหลีกเลี่ยงการเสียค่าภาษีศุลกากร และโดยเจตนาจะฉ้อค่าภาษีหรือมิฉะนั้นจำเลยทั้งสองกับพวกที่หลบหนีได้ร่วมกันซื้อรับจำนำ ช่วยซ่อนเร้น ช่วยจำหน่าย หรือรับไว้ ซึ่งเลื่อยโซ่ยนต์ของกลาง โดยจำเลยทั้งสองรู้อยู่แล้วว่าเป็นของที่มีผู้ลักลอบนำหนีศุลกากรเข้ามาในราชอาณาจักรโดยหลีกเลี่ยงอากรที่ต้องเสียสำหรับของนั้น ขอให้ลงโทษตามพระราชบัญญัติป่าสงวนแห่งชาติพ.ศ. 2507 มาตรา 4, 6, 9, 14, 31, 35 พระราชบัญญัติศุลกากรพ.ศ. 2469 มาตรา 27, 27 ทวิ พระราชบัญญัติให้บำเหน็จในการปราบปรามผู้กระทำผิด พ.ศ. 2489 มาตรา 4, 5, 6, 7, 8, 9ประมวลกฎหมายอาญามาตรา 83, 91 ริบของกลาง จ่ายสินบนนำจับและเงินรางวัลแก่เจ้าพนักงานผู้จับตามกฎหมายจำเลยทั้งสองให้การรับสารภาพศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาว่า จำเลยทั้งสองมีความผิดตามพระราชบัญญัติป่าสงวนแห่งชาติ พ.ศ. 2507 มาตรา 14, 31 พระราชบัญญัติศุลกากร พ.ศ. 2469 มาตรา 27, 27 ทวิ เรียงกระทงลงโทษ ลงโทษฐานทำไม้ในเขตป่าสงวนแห่งชาติ จำคุกคนละ 6 เดือน และปรับคนละ5,600 บาท ลงโทษตามกฎหมายศุลกากรปรับสี่เท่าของราคาของรวมค่าอากรเข้าด้วยแล้วเป็นเงินคนละ 52,000 บาท รวมจำคุกคนละ 6 เดือนและปรับคนละ 109,600 บาท จำเลยทั้งสองให้การรับสารภาพเป็นประโยชน์แก่การพิจารณา มีเหตุบรรเทาโทษลดโทษให้กึ่งหนึ่งตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 78 คงจำคุกจำเลยคนละ 3 เดือน และปรับคนละ 54,800 บาท โทษจำคุกให้รอการลงโทษไว้มีกำหนด 2 ปี ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 56ไม่ชำระค่าปรับให้กักขังตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 29, 30ริบของกลางจ่ายสินบนนำจับร้อยละ 30 จ่ายรางวัลร้อยละ 15 ของค่าปรับตามพระราชบัญญัติให้บำเหน็จในการปราบปรามผู้กระทำผิด พ.ศ. 2489จำเลยทั้งสองอุทธรณ์ว่า ศาลชั้นต้นกำหนดโทษจำเลยทั้งสองในความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรไม่ถูกต้องศาลอุทธรณ์ภาค 1 วินิจฉัยว่า ความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรตามฟ้องแสดงว่าโจทก์ประสงค์จะให้ลงโทษจำเลยทั้งสองฐานใดฐานหนึ่งเพียงฐานเดียวจำเลยทั้งสองให้การรับสารภาพ ไม่ชัดเจนว่าจำเลยทั้งสองรับสารภาพว่ากระทำความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรฐานใดเมื่อโจทก์ไม่สืบพยานจึงลงโทษจำเลยทั้งสองในความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรไม่ได้ และที่ศาลชั้นต้นพิพากษาลงโทษจำคุกจำเลยคนละ 6 เดือนและปรับคนละ 5,600 บาท ซึ่งต่ำกว่าอัตราโทษขั้นต่ำตามกฎหมาย โจทก์มิได้อุทธรณ์ จึงไม่อาจเพิ่มโทษจำเลยทั้งสองให้หนักกว่าคำพิพากษาศาลชั้นต้นได้ พิพากษาแก้เป็นว่าจำเลยทั้งสองมีความผิดตามพระราชบัญญัติป่าสงวนแห่งชาติ พ.ศ. 2507 มาตรา 14, 31 วรรคสองกำหนดโทษจำคุกและปรับให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น เมื่อลดโทษกึ่งหนึ่งตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 78 แล้ว คงจำคุกคนละ 3 เดือนและปรับคนละ 2,800 บาท ให้ยกฟ้องความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรไม่จ่ายสินบนนำจับ เงินรางวัลและไม่ริบเลื่อยโซ่ยนต์ของกลางนอกจากที่แก้คงให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ที่โจทก์ฎีกาว่า ศาลชั้นต้นมิได้อธิบายฟ้องให้จำเลยทั้งสองฟัง และมิได้จดคำให้การให้ชัดเจน อันเป็นการไม่ปฏิบัติตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาว่าด้วยการพิจารณาศาลอุทธรณ์ภาค 1 ชอบที่จะมีคำสั่งยกคำพิพากษาศาลชั้นต้น แล้วกำหนดให้ศาลชั้นต้นพิจารณาคดีใหม่ทั้งหมดหรือบางส่วน และพิพากษาใหม่ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 243 ประกอบด้วยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 15 นั้น เห็นว่า ไม่ปรากฏว่าศาลชั้นต้นไม่ได้อธิบายฟ้องให้จำเลยทั้งสองฟังตามคำให้การของจำเลยทั้งสองที่ศาลชั้นต้นจดไว้ก็มีรายละเอียดว่า จำเลยทั้งสองได้ทราบคำฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว ขอให้การรับสารภาพว่าได้กระทำความผิดและเป็นความจริงตามฟ้องโจทก์ทุกประการ ไม่ขอต่อสู้คดีและไม่ต้องการทนายความโดยมีจำเลยทั้งสองและโจทก์ลงลายมือชื่อไว้ ในรายงานกระบวนพิจารณามีรายละเอียดว่า โจทก์และจำเลยทั้งสองแถลงไม่สืบพยานให้รอฟังคำพิพากษา โดยมีโจทก์และจำเลยทั้งสองลงลายมือชื่อไว้โดยเหตุที่จำเลยทั้งสองมีสิทธิจะให้การต่อสู้อย่างไรหรือไม่ยอมให้การก็ได้ การที่จำเลยทั้งสองให้การว่าจำเลยทั้งสองได้ทราบฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว ซึ่งคำว่าทราบหมายความว่ารู้หรือเจ้าใจ แสดงว่าศาลได้อธิบายฟ้องให้จำเลยทั้งสองฟังเข้าใจแล้วจำเลยทั้งสองจึงได้ให้การเท้าความว่าจำเลยทั้งสองได้ทราบคำฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว โจทก์ได้ลงลายมือชื่อไว้ในคำให้การของจำเลยทั้งสองและรายงานกระบวนพิจารณา หากโจทก์เห็นว่าคำให้การของจำเลยทั้งสองที่ศาลจดไว้ไม่ชัดแจ้ง โจทก์ก็ชอบที่จะคัดค้านหรือแถลงขอสืบพยานต่อไป เพราะเป็นหน้าที่ของโจทก์ที่จะต้องสืบพยานให้ได้ความถึงการกระทำผิดของจำเลยทั้งสอง เมื่อโจทก์ไม่นำสืบให้ได้ความว่าจำเลยทั้งสองกระทำความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรในฐานใดแน่ก็ลงโทษจำเลยทั้งสองไม่ได้ และคดีไม่มีเหตุที่จะย้อนสำนวนไปให้ศาลชั้นต้นพิจารณาคดีใหม่ทั้งหมดหรือบางส่วนและพิพากษาใหม่ที่ศาลอุทธรณ์ภาค 1 พิพากษามานั้น ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย ฎีกาของโจทก์ฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2705/2537พนักงานอัยการ จังหวัด เลยโจทก์นาย ดาว สุวรรณ ชาติ กับพวกจำเลย ป.อ. ม. 90 ป.วิ.อ. ม. 172, ม. 185 พ.ร.บ.ศุลกากร พ.ศ.2469 ม. 27, ม. 27 ทวิ โจทก์ฟ้องขอให้ศาลลงโทษจำเลยกับพวกฐานใดฐานหนึ่งระหว่างร่วมกันลักลอบนำเลื่อยโซ่ยนต์ของกลางที่เจ้าพนักงานยึดไว้อันเป็นของที่ผลิตในต่างประเทศที่ยังมิได้ผ่านด่านศุลกากรโดยถูกต้องเข้ามาในราชอาณาจักร โดยหลีกเลี่ยงการเสียค่าภาษีศุลกากรและโดยเจตนาจะฉ้อค่าภาษี หรือร่วมกันซื้อ รับจำนำ ช่วยซ่อนเร้นช่วยจำหน่าย หรือรับไว้ ซึ่งเลื่อยโซ่ยนต์ของกลาง โดยจำเลยรู้อยู่แล้วว่าเป็นของที่มีผู้ลักลอบนำหนีศุลกากรเข้ามาในราชอาณาจักรโดยหลีกเลี่ยงอากรที่ต้องเสียสำหรับของนั้น ตามพระราชบัญญัติศุลกากร พ.ศ. 2469 มาตรา 27,27 ทวิ จำเลยทั้งสองให้การว่าได้รับทราบคำฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว ให้การรับสารภาพว่าได้กระทำความผิดและเป็นความจริงตามฟ้องโจทก์ทุกประการ ไม่ขอต่อสู้และไม่ต้องการทนายความ ซึ่งคำว่าทราบหมายความว่ารู้หรือเข้าใจ แสดงว่าศาลได้อธิบายฟ้องให้จำเลยฟังเข้าใจแล้ว จำเลยจึงได้ให้การเท้าความว่าจำเลยได้ทราบคำฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว และโจทก์เองก็ได้ลงลายมือชื่อไว้ในคำให้การของจำเลยและรายงานกระบวนพิจารณาด้วย หากโจทก์เห็นว่า คำให้การของจำเลยที่ศาลจดไว้ไม่ชัดแจ้ง โจทก์ก็ชอบที่จะคัดค้านหรือแถลง ขอสืบพยานต่อไปเพราะเป็นหน้าที่ของโจทก์ที่ต้องสืบพยานให้ได้ความถึงการกระทำความผิดของจำเลย เมื่อโจทก์ไม่นำสืบให้ได้ความว่าจำเลยกระทำความผิดฐานใดแน่ก็ลงโทษจำเลยไม่ได้ และคดีไม่มีเหตุที่จะย้อนสำนวนไปให้ศาลชั้นต้นพิจารณาคดีใหม่ทั้งหมดหรือบางส่วนและพิพากษาใหม่แต่อย่างใดโจทก์ฟ้องว่า จำเลยทั้งสองกับพวกที่หลบหนีได้ร่วมกันบุกรุกเข้าไปเลื่อยตัดทำไม้ยาง โดยตัดฟันออกจากต้น แล้วทอนเป็นแผ่นจำนวน 4 แผ่น ในบริเวณป่าสงวนแห่งชาติ ป่าภูเขาแก้ว และป่าดงปากชมโดยไม่ได้รับใบอนุญาตและมิได้รับการยกเว้นตามกฎหมาย และวันเวลาใดไม่ปรากฏชัด ได้มีผู้ลักลอบนำเลื่อยโซ่ยนต์ 2 เครื่อง ราคาเครื่องละ5,000 บาท ซึ่งเป็นของที่ผลิตในต่างประเทศยังมิได้เสียค่าภาษีและมิได้ผ่านศุลกากร โดยถูกต้องเข้ามาในราชอาณาจักร โดยหลีกเลี่ยงการเสียค่าภาษีศุลกากร และโดยเจตนาจะฉ้อค่าภาษี เครื่องละ 1,500 บาทรวมราคาของและค่าอากรเป็นเงิน 13,000 บาท ต่อมาเจ้าพนักงานจับจำเลยทั้งสองได้พร้อมไม้ยางแปรรูป 4 แผ่น และเลื่อยโซ่ยนต์2 เครื่องดังกล่าวเป็นของกลาง ทั้งนี้จำเลยทั้งสองกับพวกที่หลบหนีได้ร่วมกันลักลอบนำเลื่อยโซ่ยนต์ของกลาง ซึ่งเป็นของที่ผลิตในต่างประเทศที่ยังมิได้เสียภาษี และมิได้ผ่านศุลกากรโดยถูกต้องเข้ามาในราชอาณาจักร โดยหลีกเลี่ยงการเสียค่าภาษีศุลกากร และโดยเจตนาจะฉ้อค่าภาษีหรือมิฉะนั้นจำเลยทั้งสองกับพวกที่หลบหนีได้ร่วมกันซื้อรับจำนำ ช่วยซ่อนเร้น ช่วยจำหน่าย หรือรับไว้ ซึ่งเลื่อยโซ่ยนต์ของกลาง โดยจำเลยทั้งสองรู้อยู่แล้วว่าเป็นของที่มีผู้ลักลอบนำหนีศุลกากรเข้ามาในราชอาณาจักรโดยหลีกเลี่ยงอากรที่ต้องเสียสำหรับของนั้น ขอให้ลงโทษตามพระราชบัญญัติป่าสงวนแห่งชาติพ.ศ. 2507 มาตรา 4, 6, 9, 14, 31, 35 พระราชบัญญัติศุลกากรพ.ศ. 2469 มาตรา 27, 27 ทวิ พระราชบัญญัติให้บำเหน็จในการปราบปรามผู้กระทำผิด พ.ศ. 2489 มาตรา 4, 5, 6, 7, 8, 9ประมวลกฎหมายอาญามาตรา 83, 91 ริบของกลาง จ่ายสินบนนำจับและเงินรางวัลแก่เจ้าพนักงานผู้จับตามกฎหมายจำเลยทั้งสองให้การรับสารภาพศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาว่า จำเลยทั้งสองมีความผิดตามพระราชบัญญัติป่าสงวนแห่งชาติ พ.ศ. 2507 มาตรา 14, 31 พระราชบัญญัติศุลกากร พ.ศ. 2469 มาตรา 27, 27 ทวิ เรียงกระทงลงโทษ ลงโทษฐานทำไม้ในเขตป่าสงวนแห่งชาติ จำคุกคนละ 6 เดือน และปรับคนละ5,600 บาท ลงโทษตามกฎหมายศุลกากรปรับสี่เท่าของราคาของรวมค่าอากรเข้าด้วยแล้วเป็นเงินคนละ 52,000 บาท รวมจำคุกคนละ 6 เดือนและปรับคนละ 109,600 บาท จำเลยทั้งสองให้การรับสารภาพเป็นประโยชน์แก่การพิจารณา มีเหตุบรรเทาโทษลดโทษให้กึ่งหนึ่งตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 78 คงจำคุกจำเลยคนละ 3 เดือน และปรับคนละ 54,800 บาท โทษจำคุกให้รอการลงโทษไว้มีกำหนด 2 ปี ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 56ไม่ชำระค่าปรับให้กักขังตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 29, 30ริบของกลางจ่ายสินบนนำจับร้อยละ 30 จ่ายรางวัลร้อยละ 15 ของค่าปรับตามพระราชบัญญัติให้บำเหน็จในการปราบปรามผู้กระทำผิด พ.ศ. 2489จำเลยทั้งสองอุทธรณ์ว่า ศาลชั้นต้นกำหนดโทษจำเลยทั้งสองในความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรไม่ถูกต้องศาลอุทธรณ์ภาค 1 วินิจฉัยว่า ความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรตามฟ้องแสดงว่าโจทก์ประสงค์จะให้ลงโทษจำเลยทั้งสองฐานใดฐานหนึ่งเพียงฐานเดียวจำเลยทั้งสองให้การรับสารภาพ ไม่ชัดเจนว่าจำเลยทั้งสองรับสารภาพว่ากระทำความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรฐานใดเมื่อโจทก์ไม่สืบพยานจึงลงโทษจำเลยทั้งสองในความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรไม่ได้ และที่ศาลชั้นต้นพิพากษาลงโทษจำคุกจำเลยคนละ 6 เดือนและปรับคนละ 5,600 บาท ซึ่งต่ำกว่าอัตราโทษขั้นต่ำตามกฎหมาย โจทก์มิได้อุทธรณ์ จึงไม่อาจเพิ่มโทษจำเลยทั้งสองให้หนักกว่าคำพิพากษาศาลชั้นต้นได้ พิพากษาแก้เป็นว่าจำเลยทั้งสองมีความผิดตามพระราชบัญญัติป่าสงวนแห่งชาติ พ.ศ. 2507 มาตรา 14, 31 วรรคสองกำหนดโทษจำคุกและปรับให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น เมื่อลดโทษกึ่งหนึ่งตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 78 แล้ว คงจำคุกคนละ 3 เดือนและปรับคนละ 2,800 บาท ให้ยกฟ้องความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรไม่จ่ายสินบนนำจับ เงินรางวัลและไม่ริบเลื่อยโซ่ยนต์ของกลางนอกจากที่แก้คงให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ที่โจทก์ฎีกาว่า ศาลชั้นต้นมิได้อธิบายฟ้องให้จำเลยทั้งสองฟัง และมิได้จดคำให้การให้ชัดเจน อันเป็นการไม่ปฏิบัติตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาว่าด้วยการพิจารณาศาลอุทธรณ์ภาค 1 ชอบที่จะมีคำสั่งยกคำพิพากษาศาลชั้นต้น แล้วกำหนดให้ศาลชั้นต้นพิจารณาคดีใหม่ทั้งหมดหรือบางส่วน และพิพากษาใหม่ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 243 ประกอบด้วยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 15 นั้น เห็นว่า ไม่ปรากฏว่าศาลชั้นต้นไม่ได้อธิบายฟ้องให้จำเลยทั้งสองฟังตามคำให้การของจำเลยทั้งสองที่ศาลชั้นต้นจดไว้ก็มีรายละเอียดว่า จำเลยทั้งสองได้ทราบคำฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว ขอให้การรับสารภาพว่าได้กระทำความผิดและเป็นความจริงตามฟ้องโจทก์ทุกประการ ไม่ขอต่อสู้คดีและไม่ต้องการทนายความโดยมีจำเลยทั้งสองและโจทก์ลงลายมือชื่อไว้ ในรายงานกระบวนพิจารณามีรายละเอียดว่า โจทก์และจำเลยทั้งสองแถลงไม่สืบพยานให้รอฟังคำพิพากษา โดยมีโจทก์และจำเลยทั้งสองลงลายมือชื่อไว้โดยเหตุที่จำเลยทั้งสองมีสิทธิจะให้การต่อสู้อย่างไรหรือไม่ยอมให้การก็ได้ การที่จำเลยทั้งสองให้การว่าจำเลยทั้งสองได้ทราบฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว ซึ่งคำว่าทราบหมายความว่ารู้หรือเจ้าใจ แสดงว่าศาลได้อธิบายฟ้องให้จำเลยทั้งสองฟังเข้าใจแล้วจำเลยทั้งสองจึงได้ให้การเท้าความว่าจำเลยทั้งสองได้ทราบคำฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว โจทก์ได้ลงลายมือชื่อไว้ในคำให้การของจำเลยทั้งสองและรายงานกระบวนพิจารณา หากโจทก์เห็นว่าคำให้การของจำเลยทั้งสองที่ศาลจดไว้ไม่ชัดแจ้ง โจทก์ก็ชอบที่จะคัดค้านหรือแถลงขอสืบพยานต่อไป เพราะเป็นหน้าที่ของโจทก์ที่จะต้องสืบพยานให้ได้ความถึงการกระทำผิดของจำเลยทั้งสอง เมื่อโจทก์ไม่นำสืบให้ได้ความว่าจำเลยทั้งสองกระทำความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรในฐานใดแน่ก็ลงโทษจำเลยทั้งสองไม่ได้ และคดีไม่มีเหตุที่จะย้อนสำนวนไปให้ศาลชั้นต้นพิจารณาคดีใหม่ทั้งหมดหรือบางส่วนและพิพากษาใหม่ที่ศาลอุทธรณ์ภาค 1 พิพากษามานั้น ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย ฎีกาของโจทก์ฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน(สมพงษ์ สนธิเณร-สมศักดิ์ วิธุรัติ-อัครวิทย์ สุมาวงศ์)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ ในการบรรยายฟ้องหากข้อเท็จจริงไม่แน่ชัดระหว่างความผิดฐานใดฐานหนึ่งในสองฐาน โจทก์จะต้องบรรยายข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้นมาให้ครบองค์ประกอบความผิดทั้งสองฐานแล้วให้ศาลเป็นผู้วินิจฉัยชี้ขาด เช่น ความผิดฐานลักทรัพย์ กับความผิดฐานรับของโจร ความผิดฐานมีอาวุธปืน ไม่มีหมายเลขทะเบียนของเจ้าพนักงานประทับไว้ในความครอบครอง กับความผิดฐานมีอาวุธปืน มีทะเบียนของบุคคลอื่นไว้ในความครอบครองโดยไม่ได้รับอนุญาต เป็นต้น ตามฎีกาที่หมายเหตุนี้ก็เช่นเดียวกัน โจทก์ไม่แน่ใจว่าจำเลยกระทำความผิดฐานใดฐานหนึ่งตามพระราชบัญญัติศุลกากร มาตรา 27 หรือมาตรา 27 ทวิโจทก์จึงได้บรรยายมาทั้งสองฐานความผิดเพื่อให้ศาลเลือกลงโทษความผิดฐานใดฐานหนึ่งที่จำเลยได้กระทำ ซึ่งความผิดทั้งสองฐานนี้กฎหมายกำหนดอัตราโทษอย่างต่ำไว้ให้จำคุกไม่ถึง 5 ปี จำเลยให้การรับสารภาพศาลสามารถพิพากษาไปโดยไม่ต้องสืบพยานหลักฐานก็ได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 176 วรรคหนึ่ง แต่เนื่องจากโจทก์มีความประสงค์ให้ลงโทษฐานใดฐานหนึ่งมิใช่ลงโทษทั้งสองฐานการที่จำเลยให้การรับสารภาพโดยมิได้ระบุว่ารับสารภาพฐานใดในระหว่างสองฐาน แนวคำพิพากษาศาลฎีกาได้วินิจฉัยไว้ทำนองเดียวกันว่าไม่สามารถจะลงโทษจำเลยได้ เช่น คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 674/2529 โจทก์ฟ้องว่าจำเลยกระทำความผิดฐานลักทรัพย์หรือรับของโจร แสดงว่าโจทก์ประสงค์ขอให้ลงโทษจำเลยในข้อหาใดข้อหาหนึ่งเพียงข้อหาเดียว เพราะความผิดฐานลักทรัพย์กับความผิดฐานรับของโจรเป็นความผิดคนละฐานกัน จะลงโทษจำเลยทั้งสองฐานความผิดดังกล่าวย่อมไม่ได้ คำให้การรับสารภาพของจำเลยที่ว่า ข้าฯ ขอให้การรับสารภาพว่าได้กระทำความผิดจริงตามฟ้องย่อมไม่ชัดเจนพอที่จะชี้ขาดว่าจำเลยได้กระทำผิดฐานใด จึงเป็นหน้าที่ของโจทก์จะต้องสืบพยานให้ได้ความถึงการกระทำผิดของจำเลยเมื่อโจทก์ไม่สืบพยานจึงลงโทษจำเลยไม่ได้ โจทก์ได้ลงชื่อในรายงานกระบวนพิจารณา หากโจทก์เห็นว่าคำให้การของจำเลยที่ศาลจดไว้ไม่ชัดแจ้ง โจทก์ก็ชอบที่จะคัดค้านหรือแถลงขอสืบพยานต่อไปเพราะเป็นหน้าที่ของโจทก์ที่จะต้องสืบพยานให้ได้ความถึงการกระทำผิดของจำเลยคดีจึงไม่มีเหตุที่จะย้อนสำนวนไปให้ศาลชั้นต้นดำเนินการพิจารณาสอบถามคำให้การของจำเลยใหม่ นอกจากนี้ยังมีคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 819/2513(ประชุมใหญ่)1957/2515(ประชุมใหญ่) และ 758/2534 เป็นต้น คำพิพากษาศาลฎีกาที่หมายเหตุนี้วินิจฉัยเดินตามแนวคำพิพากษาดังกล่าวข้างต้น แต่เมื่อพิจารณา ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญามาตรา 172 วรรคสอง ซึ่งบัญญัติว่า เมื่อโจทก์หรือทนายโจทก์และจำเลยมาอยู่ต่อหน้าศาลแล้ว และศาลเชื่อว่าเป็นจำเลยจริง ให้อ่านและอธิบายฟ้องให้จำเลยฟัง และถามว่าได้กระทำผิดจริงหรือไม่จะให้การต่อสู้อย่างไรบ้างคำให้การของจำเลยให้จดไว้ ถ้าจำเลยไม่ยอมให้การก็ให้ศาลจดรายงานไว้ และดำเนินการพิจารณาต่อไป จากบทบัญญัติดังกล่าว จะเห็นได้ว่า เป็นหน้าที่ของศาลที่จะต้องอ่านและอธิบายฟ้องให้จำเลยฟัง จนกระทั่งจำเลยเข้าใจฟ้อง และสามารถให้การต่อสู้คดีได้อย่างถูกต้อง และต้องถามด้วยว่าจำเลยได้กระทำผิดจริงหรือไม่ ถ้าหากจำเลยให้การปฏิเสธจะต้องสอบถามด้วยว่า จะต่อสู้อย่างไรบ้าง ศาลจะต้องจดไว้ไม่ว่าจำเลยจะให้การหรือไม่ก็ตามดังนั้นในคดีที่โจทก์บรรยายฟ้องขอให้ศาลลงโทษฐานใดฐานหนึ่งระหว่างสองฐาน หากจำเลยให้การรับสารภาพ ศาลก็มีหน้าที่จะต้องสอบถามว่าจำเลยรับสารภาพว่ากระทำผิดฐานใด จะแปลความกฎหมายมาตราดังกล่าวเพียงแต่ว่า ขอให้ศาลถามโดยไม่จำเป็นต้องสอบถามว่าจำเลยรับสารภาพฐานใดนั้นจะเป็นการเถรตรงเกินไป ก่อให้เกิดความเสียหายแก่กระบวนการยุติธรรมเป็นอย่างยิ่ง ประชาชนที่มาฟังการพิจารณาหรือผู้ที่เกี่ยวข้อง ซึ่งรู้ว่าจำเลยกระทำความผิด และเห็นว่าจำเลยให้การรับสารภาพต่อศาล แต่ศาลกลับยกฟ้องปล่อยจำเลยไปคงจะสร้างความกังขาให้แก่บุคคลดังกล่าวอย่างยิ่ง คำพิพากษาศาลฎีกาที่หมายเหตุนี้ศาลชั้นต้นมิได้สอบถามจำเลยว่าจะรับสารภาพฐานใดทั้งนี้คงสืบเนื่องมาจากปริมาณคดีที่ขึ้นมาสู่ศาลมากเกินกว่าอัตรากำลังผู้พิพากษาที่ปฏิบัติหน้าที่จะตรวจได้อย่างละเอียดรอบคอบตามศาลต่าง ๆ แม้จะจัดเวรชี้สำหรับผู้ให้ผู้พิพากษาหมุนเวียนกันรับฟ้อง อ่านอธิบายฟ้องให้จำเลยฟังจดคำให้การของจำเลย และหากคดีที่จำเลยรับสารภาพ แล้วสามารถพิพากษาคดีไปได้ก็จะพิพากษาคดีไปในวันนั้น โดยให้ผู้พิพากษาอีกท่านหนึ่งร่วมลงลายมือชื่อเป็นองค์คณะด้วย และมักจะใช้แบบฟอร์มสำหรับกรอกเติมข้อความเพื่อความสะดวกและรวดเร็ว จึงทำให้มีการผิดพลาดเกิดขึ้น ความผิดจึงมิได้อยู่ที่ตัวผู้พิพากษา ทั้งนี้เพราะรัฐบาลเองก็ทราบดีว่าอัตรากำลังผู้พิพากษาไม่เพียงพอเป็นเหตุให้ผู้พิพากษาปฏิบัติโดยผิดกฎหมายมาตลอด กล่าวคือตามพระธรรมนูญศาลยุติธรรม มาตรา 23บัญญัติให้ศาลชั้นต้นนอกจากศาลแขวงต้องมีผู้พิพากษาอย่างน้อย 2 คนจึงเป็นองค์คณะ แต่ตามความเป็นจริงแล้วผู้พิพากษาไม่สามารถพิจารณาคดีได้พร้อมกันคดีละ 2 คน เพราะหากปฏิบัติตามพระธรรมนูญศาลดังกล่าวจะทำให้คดีค้างการพิจารณามากกว่านี้อีก 1 เท่าตัว รัฐบาลผู้ซึ่งมีหน้าที่ในการแก้ไขปัญหาดังกล่าวก็มิได้ให้ความสำคัญโดยจัดอัตรากำลังผู้พิพากษาและข้าราชการธุรการพร้อมทั้งงบประมาณให้เพียงพอกลับสร้างปัญหาโดยจะตั้งศาลปกครองขึ้นไป สังกัดกับสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาซึ่งจะต้องใช้งบประมาณจำนวนมหาศาลในการจัดสร้างอาคารสถานที่ให้ครอบคลุมทั่วประเทศ ทั้งจะต้องสรรหาผู้พิพากษาและข้าราชการธุรการมาทำหน้าที่ ซึ่งข้าราชการทั้งสองประเภทจะต้องมาอบรมฝึกฝนให้มีความชำนาญในการดำเนินกระบวนพิจารณาต้องใช้เวลามาก หากแต่เพิ่มอัตรากำลังผู้พิพากษาในกระทรวงยุติธรรมแล้วให้ผู้พิพากษาในสังกัดกระทรวงยุติธรรมผลัดเปลี่ยนหมุนเวียนกันเป็นผู้พิพากษาศาลปกครองก็จะทำให้สะดวกในการบริหารงานยุติธรรมได้ โดยไม่ต้องเสียงบประมาณมาก ทำให้รัฐบาลสามารถพัฒนาบ้านเมืองโดยใช้งบประมาณที่มีอยู่ค่อนข้างจำกัดนี้ให้เกิดประโยชน์แก่ประเทศชาติทางด้านอื่น ทั้งคดีปกครองที่เกิดขึ้นในประเทศไทยมิได้มีจำนวนมากและมิได้มีความยุ่งยากสลับซับซ้อนเช่นเดียวกับคดีปกครองของต่างประเทศ หากติดขัดที่วิธีพิจารณาที่ใช้อยู่ในปัจจุบันไม่เหมาะสม รัฐบาลก็สามารถแก้ให้ถูกจุดได้โดยออกกฎหมายพระราชบัญญัติวิธีพิจารณาความปกครอง เพื่อใช้ให้เหมาะสมแก่คดีปกครองได้ เช่นเดียวกับศาลแรงงาน และศาลภาษีอากรการที่รัฐบาลปล่อยให้อัตรากำลังผู้พิพากษาไม่เพียงพอแก่ปริมาณคดีแล้วยังจะจัดตั้งศาลปกครองขึ้นเป็นระบบศาลคู่กับศาลในสังกัดกระทรวงยุติธรรม ซึ่งจะต้องใช้งบประมาณมาก จึงเป็นการบริหารงานที่ผิดพลาด ย่อมนำความเสียหายมาสู่กระบวนการยุติธรรมของประเทศไทยและผู้ที่ต้องตกหนักในการกระทำครั้งนี้ก็คือประชาชน สำหรับทางแก้ข้อผิดพลาดที่จำเลยให้การรับสารภาพโดยมิได้ระบุว่ารับสารภาพฐานความผิด หรือข้อหาใด ศาลควรจะพิพากษาลงโทษจำเลยไปในข้อหาหรือฐานความผิดที่มีอัตราโทษต่ำ ซึ่งเป็นคุณแก่จำเลยหากความผิดทั้งสองฐานมีอัตราโทษเท่ากันก็ควรลงโทษฐานใดฐานหนึ่งก็ได้ ทั้งนี้เพราะไม่เกินฟ้องโจทก์ และเมื่อพิจารณาถึงความเป็นธรรมแล้ว เมื่อจำเลยได้กระทำความผิดก็ควรได้รับโทษ มิใช่นำข้อขัดข้องในการดำเนินกระบวนพิจารณาตามกฎหมายวิธีบัญญัติมาเป็นเหตุให้จำเลยไม่ต้องรับโทษเช่นคำพิพากษาศาลฎีกาที่หมายเหตุนี้ และเป็นการปฏิบัติตามพระบรมราโชวาทของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวที่ว่า การที่อยู่กับกฎหมายและใช้กฎหมายมาก ๆ นั้น อาจทำให้ติดในตัวบทกฎหมายมากไป และทำให้เห็นว่า ลำพังตัวบทกฎหมายจะให้ความยุติธรรมได้โดยสมบูรณ์ ความจริงกฎหมายเป็นเพียงเครื่องมือสำหรับกำหนดความถูกผิด เพื่ออาศัยเป็นหลักวินิจฉัยในการอำนวยความยุติธรรม หาใช่ปัจจัยสำคัญสิ่งเดียวในการให้ความยุติธรรมไม่ดังนั้นจะอาศัยตัวบทกฎหมายกับคำให้การในศาลเท่านั้นไม่ได้ ศิริชัย วัฒนโยธินคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า จำเลยทั้งสองกับพวกที่หลบหนีได้ร่วมกันบุกรุกเข้าไปเลื่อยตัดทำไม้ยาง โดยตัดฟันออกจากต้น แล้วทอนเป็นแผ่นจำนวน 4 แผ่น ในบริเวณป่าสงวนแห่งชาติ ป่าภูเขาแก้ว และป่าดงปากชมโดยไม่ได้รับใบอนุญาตและมิได้รับการยกเว้นตามกฎหมาย และวันเวลาใดไม่ปรากฏชัด ได้มีผู้ลักลอบนำเลื่อยโซ่ยนต์ 2 เครื่อง ราคาเครื่องละ5,000 บาท ซึ่งเป็นของที่ผลิตในต่างประเทศยังมิได้เสียค่าภาษีและมิได้ผ่านศุลกากร โดยถูกต้องเข้ามาในราชอาณาจักร โดยหลีกเลี่ยงการเสียค่าภาษีศุลกากร และโดยเจตนาจะฉ้อค่าภาษี เครื่องละ 1,500 บาทรวมราคาของและค่าอากรเป็นเงิน 13,000 บาท ต่อมาเจ้าพนักงานจับจำเลยทั้งสองได้พร้อมไม้ยางแปรรูป 4 แผ่น และเลื่อยโซ่ยนต์2 เครื่องดังกล่าวเป็นของกลาง ทั้งนี้จำเลยทั้งสองกับพวกที่หลบหนีได้ร่วมกันลักลอบนำเลื่อยโซ่ยนต์ของกลาง ซึ่งเป็นของที่ผลิตในต่างประเทศที่ยังมิได้เสียภาษี และมิได้ผ่านศุลกากรโดยถูกต้องเข้ามาในราชอาณาจักร โดยหลีกเลี่ยงการเสียค่าภาษีศุลกากร และโดยเจตนาจะฉ้อค่าภาษีหรือมิฉะนั้นจำเลยทั้งสองกับพวกที่หลบหนีได้ร่วมกันซื้อรับจำนำ ช่วยซ่อนเร้น ช่วยจำหน่าย หรือรับไว้ ซึ่งเลื่อยโซ่ยนต์ของกลาง โดยจำเลยทั้งสองรู้อยู่แล้วว่าเป็นของที่มีผู้ลักลอบนำหนีศุลกากรเข้ามาในราชอาณาจักรโดยหลีกเลี่ยงอากรที่ต้องเสียสำหรับของนั้น ขอให้ลงโทษตามพระราชบัญญัติป่าสงวนแห่งชาติพ.ศ. 2507 มาตรา 4, 6, 9, 14, 31, 35 พระราชบัญญัติศุลกากรพ.ศ. 2469 มาตรา 27, 27 ทวิ พระราชบัญญัติให้บำเหน็จในการปราบปรามผู้กระทำผิด พ.ศ. 2489 มาตรา 4, 5, 6, 7, 8, 9ประมวลกฎหมายอาญามาตรา 83, 91 ริบของกลาง จ่ายสินบนนำจับและเงินรางวัลแก่เจ้าพนักงานผู้จับตามกฎหมายจำเลยทั้งสองให้การรับสารภาพศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาว่า จำเลยทั้งสองมีความผิดตามพระราชบัญญัติป่าสงวนแห่งชาติ พ.ศ. 2507 มาตรา 14, 31 พระราชบัญญัติศุลกากร พ.ศ. 2469 มาตรา 27, 27 ทวิ เรียงกระทงลงโทษ ลงโทษฐานทำไม้ในเขตป่าสงวนแห่งชาติ จำคุกคนละ 6 เดือน และปรับคนละ5,600 บาท ลงโทษตามกฎหมายศุลกากรปรับสี่เท่าของราคาของรวมค่าอากรเข้าด้วยแล้วเป็นเงินคนละ 52,000 บาท รวมจำคุกคนละ 6 เดือนและปรับคนละ 109,600 บาท จำเลยทั้งสองให้การรับสารภาพเป็นประโยชน์แก่การพิจารณา มีเหตุบรรเทาโทษลดโทษให้กึ่งหนึ่งตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 78 คงจำคุกจำเลยคนละ 3 เดือน และปรับคนละ 54,800 บาท โทษจำคุกให้รอการลงโทษไว้มีกำหนด 2 ปี ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 56ไม่ชำระค่าปรับให้กักขังตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 29, 30ริบของกลางจ่ายสินบนนำจับร้อยละ 30 จ่ายรางวัลร้อยละ 15 ของค่าปรับตามพระราชบัญญัติให้บำเหน็จในการปราบปรามผู้กระทำผิด พ.ศ. 2489จำเลยทั้งสองอุทธรณ์ว่า ศาลชั้นต้นกำหนดโทษจำเลยทั้งสองในความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรไม่ถูกต้องศาลอุทธรณ์ภาค 1 วินิจฉัยว่า ความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรตามฟ้องแสดงว่าโจทก์ประสงค์จะให้ลงโทษจำเลยทั้งสองฐานใดฐานหนึ่งเพียงฐานเดียวจำเลยทั้งสองให้การรับสารภาพ ไม่ชัดเจนว่าจำเลยทั้งสองรับสารภาพว่ากระทำความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรฐานใดเมื่อโจทก์ไม่สืบพยานจึงลงโทษจำเลยทั้งสองในความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรไม่ได้ และที่ศาลชั้นต้นพิพากษาลงโทษจำคุกจำเลยคนละ 6 เดือนและปรับคนละ 5,600 บาท ซึ่งต่ำกว่าอัตราโทษขั้นต่ำตามกฎหมาย โจทก์มิได้อุทธรณ์ จึงไม่อาจเพิ่มโทษจำเลยทั้งสองให้หนักกว่าคำพิพากษาศาลชั้นต้นได้ พิพากษาแก้เป็นว่าจำเลยทั้งสองมีความผิดตามพระราชบัญญัติป่าสงวนแห่งชาติ พ.ศ. 2507 มาตรา 14, 31 วรรคสองกำหนดโทษจำคุกและปรับให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น เมื่อลดโทษกึ่งหนึ่งตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 78 แล้ว คงจำคุกคนละ 3 เดือนและปรับคนละ 2,800 บาท ให้ยกฟ้องความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรไม่จ่ายสินบนนำจับ เงินรางวัลและไม่ริบเลื่อยโซ่ยนต์ของกลางนอกจากที่แก้คงให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ที่โจทก์ฎีกาว่า ศาลชั้นต้นมิได้อธิบายฟ้องให้จำเลยทั้งสองฟัง และมิได้จดคำให้การให้ชัดเจน อันเป็นการไม่ปฏิบัติตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาว่าด้วยการพิจารณาศาลอุทธรณ์ภาค 1 ชอบที่จะมีคำสั่งยกคำพิพากษาศาลชั้นต้น แล้วกำหนดให้ศาลชั้นต้นพิจารณาคดีใหม่ทั้งหมดหรือบางส่วน และพิพากษาใหม่ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 243 ประกอบด้วยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 15 นั้น เห็นว่า ไม่ปรากฏว่าศาลชั้นต้นไม่ได้อธิบายฟ้องให้จำเลยทั้งสองฟังตามคำให้การของจำเลยทั้งสองที่ศาลชั้นต้นจดไว้ก็มีรายละเอียดว่า จำเลยทั้งสองได้ทราบคำฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว ขอให้การรับสารภาพว่าได้กระทำความผิดและเป็นความจริงตามฟ้องโจทก์ทุกประการ ไม่ขอต่อสู้คดีและไม่ต้องการทนายความโดยมีจำเลยทั้งสองและโจทก์ลงลายมือชื่อไว้ ในรายงานกระบวนพิจารณามีรายละเอียดว่า โจทก์และจำเลยทั้งสองแถลงไม่สืบพยานให้รอฟังคำพิพากษา โดยมีโจทก์และจำเลยทั้งสองลงลายมือชื่อไว้โดยเหตุที่จำเลยทั้งสองมีสิทธิจะให้การต่อสู้อย่างไรหรือไม่ยอมให้การก็ได้ การที่จำเลยทั้งสองให้การว่าจำเลยทั้งสองได้ทราบฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว ซึ่งคำว่าทราบหมายความว่ารู้หรือเจ้าใจ แสดงว่าศาลได้อธิบายฟ้องให้จำเลยทั้งสองฟังเข้าใจแล้วจำเลยทั้งสองจึงได้ให้การเท้าความว่าจำเลยทั้งสองได้ทราบคำฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว โจทก์ได้ลงลายมือชื่อไว้ในคำให้การของจำเลยทั้งสองและรายงานกระบวนพิจารณา หากโจทก์เห็นว่าคำให้การของจำเลยทั้งสองที่ศาลจดไว้ไม่ชัดแจ้ง โจทก์ก็ชอบที่จะคัดค้านหรือแถลงขอสืบพยานต่อไป เพราะเป็นหน้าที่ของโจทก์ที่จะต้องสืบพยานให้ได้ความถึงการกระทำผิดของจำเลยทั้งสอง เมื่อโจทก์ไม่นำสืบให้ได้ความว่าจำเลยทั้งสองกระทำความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรในฐานใดแน่ก็ลงโทษจำเลยทั้งสองไม่ได้ และคดีไม่มีเหตุที่จะย้อนสำนวนไปให้ศาลชั้นต้นพิจารณาคดีใหม่ทั้งหมดหรือบางส่วนและพิพากษาใหม่ที่ศาลอุทธรณ์ภาค 1 พิพากษามานั้น ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย ฎีกาของโจทก์ฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2705/2537พนักงานอัยการ จังหวัด เลยโจทก์นาย ดาว สุวรรณ ชาติ กับพวกจำเลย ป.อ. ม. 90 ป.วิ.อ. ม. 172, ม. 185 พ.ร.บ.ศุลกากร พ.ศ.2469 ม. 27, ม. 27 ทวิ โจทก์ฟ้องขอให้ศาลลงโทษจำเลยกับพวกฐานใดฐานหนึ่งระหว่างร่วมกันลักลอบนำเลื่อยโซ่ยนต์ของกลางที่เจ้าพนักงานยึดไว้อันเป็นของที่ผลิตในต่างประเทศที่ยังมิได้ผ่านด่านศุลกากรโดยถูกต้องเข้ามาในราชอาณาจักร โดยหลีกเลี่ยงการเสียค่าภาษีศุลกากรและโดยเจตนาจะฉ้อค่าภาษี หรือร่วมกันซื้อ รับจำนำ ช่วยซ่อนเร้นช่วยจำหน่าย หรือรับไว้ ซึ่งเลื่อยโซ่ยนต์ของกลาง โดยจำเลยรู้อยู่แล้วว่าเป็นของที่มีผู้ลักลอบนำหนีศุลกากรเข้ามาในราชอาณาจักรโดยหลีกเลี่ยงอากรที่ต้องเสียสำหรับของนั้น ตามพระราชบัญญัติศุลกากร พ.ศ. 2469 มาตรา 27,27 ทวิ จำเลยทั้งสองให้การว่าได้รับทราบคำฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว ให้การรับสารภาพว่าได้กระทำความผิดและเป็นความจริงตามฟ้องโจทก์ทุกประการ ไม่ขอต่อสู้และไม่ต้องการทนายความ ซึ่งคำว่าทราบหมายความว่ารู้หรือเข้าใจ แสดงว่าศาลได้อธิบายฟ้องให้จำเลยฟังเข้าใจแล้ว จำเลยจึงได้ให้การเท้าความว่าจำเลยได้ทราบคำฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว และโจทก์เองก็ได้ลงลายมือชื่อไว้ในคำให้การของจำเลยและรายงานกระบวนพิจารณาด้วย หากโจทก์เห็นว่า คำให้การของจำเลยที่ศาลจดไว้ไม่ชัดแจ้ง โจทก์ก็ชอบที่จะคัดค้านหรือแถลง ขอสืบพยานต่อไปเพราะเป็นหน้าที่ของโจทก์ที่ต้องสืบพยานให้ได้ความถึงการกระทำความผิดของจำเลย เมื่อโจทก์ไม่นำสืบให้ได้ความว่าจำเลยกระทำความผิดฐานใดแน่ก็ลงโทษจำเลยไม่ได้ และคดีไม่มีเหตุที่จะย้อนสำนวนไปให้ศาลชั้นต้นพิจารณาคดีใหม่ทั้งหมดหรือบางส่วนและพิพากษาใหม่แต่อย่างใดโจทก์ฟ้องว่า จำเลยทั้งสองกับพวกที่หลบหนีได้ร่วมกันบุกรุกเข้าไปเลื่อยตัดทำไม้ยาง โดยตัดฟันออกจากต้น แล้วทอนเป็นแผ่นจำนวน 4 แผ่น ในบริเวณป่าสงวนแห่งชาติ ป่าภูเขาแก้ว และป่าดงปากชมโดยไม่ได้รับใบอนุญาตและมิได้รับการยกเว้นตามกฎหมาย และวันเวลาใดไม่ปรากฏชัด ได้มีผู้ลักลอบนำเลื่อยโซ่ยนต์ 2 เครื่อง ราคาเครื่องละ5,000 บาท ซึ่งเป็นของที่ผลิตในต่างประเทศยังมิได้เสียค่าภาษีและมิได้ผ่านศุลกากร โดยถูกต้องเข้ามาในราชอาณาจักร โดยหลีกเลี่ยงการเสียค่าภาษีศุลกากร และโดยเจตนาจะฉ้อค่าภาษี เครื่องละ 1,500 บาทรวมราคาของและค่าอากรเป็นเงิน 13,000 บาท ต่อมาเจ้าพนักงานจับจำเลยทั้งสองได้พร้อมไม้ยางแปรรูป 4 แผ่น และเลื่อยโซ่ยนต์2 เครื่องดังกล่าวเป็นของกลาง ทั้งนี้จำเลยทั้งสองกับพวกที่หลบหนีได้ร่วมกันลักลอบนำเลื่อยโซ่ยนต์ของกลาง ซึ่งเป็นของที่ผลิตในต่างประเทศที่ยังมิได้เสียภาษี และมิได้ผ่านศุลกากรโดยถูกต้องเข้ามาในราชอาณาจักร โดยหลีกเลี่ยงการเสียค่าภาษีศุลกากร และโดยเจตนาจะฉ้อค่าภาษีหรือมิฉะนั้นจำเลยทั้งสองกับพวกที่หลบหนีได้ร่วมกันซื้อรับจำนำ ช่วยซ่อนเร้น ช่วยจำหน่าย หรือรับไว้ ซึ่งเลื่อยโซ่ยนต์ของกลาง โดยจำเลยทั้งสองรู้อยู่แล้วว่าเป็นของที่มีผู้ลักลอบนำหนีศุลกากรเข้ามาในราชอาณาจักรโดยหลีกเลี่ยงอากรที่ต้องเสียสำหรับของนั้น ขอให้ลงโทษตามพระราชบัญญัติป่าสงวนแห่งชาติพ.ศ. 2507 มาตรา 4, 6, 9, 14, 31, 35 พระราชบัญญัติศุลกากรพ.ศ. 2469 มาตรา 27, 27 ทวิ พระราชบัญญัติให้บำเหน็จในการปราบปรามผู้กระทำผิด พ.ศ. 2489 มาตรา 4, 5, 6, 7, 8, 9ประมวลกฎหมายอาญามาตรา 83, 91 ริบของกลาง จ่ายสินบนนำจับและเงินรางวัลแก่เจ้าพนักงานผู้จับตามกฎหมายจำเลยทั้งสองให้การรับสารภาพศาลชั้นต้นพิจารณาแล้วพิพากษาว่า จำเลยทั้งสองมีความผิดตามพระราชบัญญัติป่าสงวนแห่งชาติ พ.ศ. 2507 มาตรา 14, 31 พระราชบัญญัติศุลกากร พ.ศ. 2469 มาตรา 27, 27 ทวิ เรียงกระทงลงโทษ ลงโทษฐานทำไม้ในเขตป่าสงวนแห่งชาติ จำคุกคนละ 6 เดือน และปรับคนละ5,600 บาท ลงโทษตามกฎหมายศุลกากรปรับสี่เท่าของราคาของรวมค่าอากรเข้าด้วยแล้วเป็นเงินคนละ 52,000 บาท รวมจำคุกคนละ 6 เดือนและปรับคนละ 109,600 บาท จำเลยทั้งสองให้การรับสารภาพเป็นประโยชน์แก่การพิจารณา มีเหตุบรรเทาโทษลดโทษให้กึ่งหนึ่งตามประมวลกฎหมายอาญามาตรา 78 คงจำคุกจำเลยคนละ 3 เดือน และปรับคนละ 54,800 บาท โทษจำคุกให้รอการลงโทษไว้มีกำหนด 2 ปี ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 56ไม่ชำระค่าปรับให้กักขังตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 29, 30ริบของกลางจ่ายสินบนนำจับร้อยละ 30 จ่ายรางวัลร้อยละ 15 ของค่าปรับตามพระราชบัญญัติให้บำเหน็จในการปราบปรามผู้กระทำผิด พ.ศ. 2489จำเลยทั้งสองอุทธรณ์ว่า ศาลชั้นต้นกำหนดโทษจำเลยทั้งสองในความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรไม่ถูกต้องศาลอุทธรณ์ภาค 1 วินิจฉัยว่า ความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรตามฟ้องแสดงว่าโจทก์ประสงค์จะให้ลงโทษจำเลยทั้งสองฐานใดฐานหนึ่งเพียงฐานเดียวจำเลยทั้งสองให้การรับสารภาพ ไม่ชัดเจนว่าจำเลยทั้งสองรับสารภาพว่ากระทำความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรฐานใดเมื่อโจทก์ไม่สืบพยานจึงลงโทษจำเลยทั้งสองในความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรไม่ได้ และที่ศาลชั้นต้นพิพากษาลงโทษจำคุกจำเลยคนละ 6 เดือนและปรับคนละ 5,600 บาท ซึ่งต่ำกว่าอัตราโทษขั้นต่ำตามกฎหมาย โจทก์มิได้อุทธรณ์ จึงไม่อาจเพิ่มโทษจำเลยทั้งสองให้หนักกว่าคำพิพากษาศาลชั้นต้นได้ พิพากษาแก้เป็นว่าจำเลยทั้งสองมีความผิดตามพระราชบัญญัติป่าสงวนแห่งชาติ พ.ศ. 2507 มาตรา 14, 31 วรรคสองกำหนดโทษจำคุกและปรับให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น เมื่อลดโทษกึ่งหนึ่งตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 78 แล้ว คงจำคุกคนละ 3 เดือนและปรับคนละ 2,800 บาท ให้ยกฟ้องความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรไม่จ่ายสินบนนำจับ เงินรางวัลและไม่ริบเลื่อยโซ่ยนต์ของกลางนอกจากที่แก้คงให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ที่โจทก์ฎีกาว่า ศาลชั้นต้นมิได้อธิบายฟ้องให้จำเลยทั้งสองฟัง และมิได้จดคำให้การให้ชัดเจน อันเป็นการไม่ปฏิบัติตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาว่าด้วยการพิจารณาศาลอุทธรณ์ภาค 1 ชอบที่จะมีคำสั่งยกคำพิพากษาศาลชั้นต้น แล้วกำหนดให้ศาลชั้นต้นพิจารณาคดีใหม่ทั้งหมดหรือบางส่วน และพิพากษาใหม่ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 243 ประกอบด้วยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 15 นั้น เห็นว่า ไม่ปรากฏว่าศาลชั้นต้นไม่ได้อธิบายฟ้องให้จำเลยทั้งสองฟังตามคำให้การของจำเลยทั้งสองที่ศาลชั้นต้นจดไว้ก็มีรายละเอียดว่า จำเลยทั้งสองได้ทราบคำฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว ขอให้การรับสารภาพว่าได้กระทำความผิดและเป็นความจริงตามฟ้องโจทก์ทุกประการ ไม่ขอต่อสู้คดีและไม่ต้องการทนายความโดยมีจำเลยทั้งสองและโจทก์ลงลายมือชื่อไว้ ในรายงานกระบวนพิจารณามีรายละเอียดว่า โจทก์และจำเลยทั้งสองแถลงไม่สืบพยานให้รอฟังคำพิพากษา โดยมีโจทก์และจำเลยทั้งสองลงลายมือชื่อไว้โดยเหตุที่จำเลยทั้งสองมีสิทธิจะให้การต่อสู้อย่างไรหรือไม่ยอมให้การก็ได้ การที่จำเลยทั้งสองให้การว่าจำเลยทั้งสองได้ทราบฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว ซึ่งคำว่าทราบหมายความว่ารู้หรือเจ้าใจ แสดงว่าศาลได้อธิบายฟ้องให้จำเลยทั้งสองฟังเข้าใจแล้วจำเลยทั้งสองจึงได้ให้การเท้าความว่าจำเลยทั้งสองได้ทราบคำฟ้องของโจทก์โดยตลอดแล้ว โจทก์ได้ลงลายมือชื่อไว้ในคำให้การของจำเลยทั้งสองและรายงานกระบวนพิจารณา หากโจทก์เห็นว่าคำให้การของจำเลยทั้งสองที่ศาลจดไว้ไม่ชัดแจ้ง โจทก์ก็ชอบที่จะคัดค้านหรือแถลงขอสืบพยานต่อไป เพราะเป็นหน้าที่ของโจทก์ที่จะต้องสืบพยานให้ได้ความถึงการกระทำผิดของจำเลยทั้งสอง เมื่อโจทก์ไม่นำสืบให้ได้ความว่าจำเลยทั้งสองกระทำความผิดต่อพระราชบัญญัติศุลกากรในฐานใดแน่ก็ลงโทษจำเลยทั้งสองไม่ได้ และคดีไม่มีเหตุที่จะย้อนสำนวนไปให้ศาลชั้นต้นพิจารณาคดีใหม่ทั้งหมดหรือบางส่วนและพิพากษาใหม่ที่ศาลอุทธรณ์ภาค 1 พิพากษามานั้น ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย ฎีกาของโจทก์ฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน(สมพงษ์ สนธิเณร-สมศักดิ์ วิธุรัติ-อัครวิทย์ สุมาวงศ์)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ ในการบรรยายฟ้องหากข้อเท็จจริงไม่แน่ชัดระหว่างความผิดฐานใดฐานหนึ่งในสองฐาน โจทก์จะต้องบรรยายข้อเท็จจริงที่เกิดขึ้นมาให้ครบองค์ประกอบความผิดทั้งสองฐานแล้วให้ศาลเป็นผู้วินิจฉัยชี้ขาด เช่น ความผิดฐานลักทรัพย์ กับความผิดฐานรับของโจร ความผิดฐานมีอาวุธปืน ไม่มีหมายเลขทะเบียนของเจ้าพนักงานประทับไว้ในความครอบครอง กับความผิดฐานมีอาวุธปืน มีทะเบียนของบุคคลอื่นไว้ในความครอบครองโดยไม่ได้รับอนุญาต เป็นต้น ตามฎีกาที่หมายเหตุนี้ก็เช่นเดียวกัน โจทก์ไม่แน่ใจว่าจำเลยกระทำความผิดฐานใดฐานหนึ่งตามพระราชบัญญัติศุลกากร มาตรา 27 หรือมาตรา 27 ทวิโจทก์จึงได้บรรยายมาทั้งสองฐานความผิดเพื่อให้ศาลเลือกลงโทษความผิดฐานใดฐานหนึ่งที่จำเลยได้กระทำ ซึ่งความผิดทั้งสองฐานนี้กฎหมายกำหนดอัตราโทษอย่างต่ำไว้ให้จำคุกไม่ถึง 5 ปี จำเลยให้การรับสารภาพศาลสามารถพิพากษาไปโดยไม่ต้องสืบพยานหลักฐานก็ได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 176 วรรคหนึ่ง แต่เนื่องจากโจทก์มีความประสงค์ให้ลงโทษฐานใดฐานหนึ่งมิใช่ลงโทษทั้งสองฐานการที่จำเลยให้การรับสารภาพโดยมิได้ระบุว่ารับสารภาพฐานใดในระหว่างสองฐาน แนวคำพิพากษาศาลฎีกาได้วินิจฉัยไว้ทำนองเดียวกันว่าไม่สามารถจะลงโทษจำเลยได้ เช่น คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 674/2529 โจทก์ฟ้องว่าจำเลยกระทำความผิดฐานลักทรัพย์หรือรับของโจร แสดงว่าโจทก์ประสงค์ขอให้ลงโทษจำเลยในข้อหาใดข้อหาหนึ่งเพียงข้อหาเดียว เพราะความผิดฐานลักทรัพย์กับความผิดฐานรับของโจรเป็นความผิดคนละฐานกัน จะลงโทษจำเลยทั้งสองฐานความผิดดังกล่าวย่อมไม่ได้ คำให้การรับสารภาพของจำเลยที่ว่า ข้าฯ ขอให้การรับสารภาพว่าได้กระทำความผิดจริงตามฟ้องย่อมไม่ชัดเจนพอที่จะชี้ขาดว่าจำเลยได้กระทำผิดฐานใด จึงเป็นหน้าที่ของโจทก์จะต้องสืบพยานให้ได้ความถึงการกระทำผิดของจำเลยเมื่อโจทก์ไม่สืบพยานจึงลงโทษจำเลยไม่ได้ โจทก์ได้ลงชื่อในรายงานกระบวนพิจารณา หากโจทก์เห็นว่าคำให้การของจำเลยที่ศาลจดไว้ไม่ชัดแจ้ง โจทก์ก็ชอบที่จะคัดค้านหรือแถลงขอสืบพยานต่อไปเพราะเป็นหน้าที่ของโจทก์ที่จะต้องสืบพยานให้ได้ความถึงการกระทำผิดของจำเลยคดีจึงไม่มีเหตุที่จะย้อนสำนวนไปให้ศาลชั้นต้นดำเนินการพิจารณาสอบถามคำให้การของจำเลยใหม่ นอกจากนี้ยังมีคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 819/2513(ประชุมใหญ่)1957/2515(ประชุมใหญ่) และ 758/2534 เป็นต้น คำพิพากษาศาลฎีกาที่หมายเหตุนี้วินิจฉัยเดินตามแนวคำพิพากษาดังกล่าวข้างต้น แต่เมื่อพิจารณา ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญามาตรา 172 วรรคสอง ซึ่งบัญญัติว่า เมื่อโจทก์หรือทนายโจทก์และจำเลยมาอยู่ต่อหน้าศาลแล้ว และศาลเชื่อว่าเป็นจำเลยจริง ให้อ่านและอธิบายฟ้องให้จำเลยฟัง และถามว่าได้กระทำผิดจริงหรือไม่จะให้การต่อสู้อย่างไรบ้างคำให้การของจำเลยให้จดไว้ ถ้าจำเลยไม่ยอมให้การก็ให้ศาลจดรายงานไว้ และดำเนินการพิจารณาต่อไป จากบทบัญญัติดังกล่าว จะเห็นได้ว่า เป็นหน้าที่ของศาลที่จะต้องอ่านและอธิบายฟ้องให้จำเลยฟัง จนกระทั่งจำเลยเข้าใจฟ้อง และสามารถให้การต่อสู้คดีได้อย่างถูกต้อง และต้องถามด้วยว่าจำเลยได้กระทำผิดจริงหรือไม่ ถ้าหากจำเลยให้การปฏิเสธจะต้องสอบถามด้วยว่า จะต่อสู้อย่างไรบ้าง ศาลจะต้องจดไว้ไม่ว่าจำเลยจะให้การหรือไม่ก็ตามดังนั้นในคดีที่โจทก์บรรยายฟ้องขอให้ศาลลงโทษฐานใดฐานหนึ่งระหว่างสองฐาน หากจำเลยให้การรับสารภาพ ศาลก็มีหน้าที่จะต้องสอบถามว่าจำเลยรับสารภาพว่ากระทำผิดฐานใด จะแปลความกฎหมายมาตราดังกล่าวเพียงแต่ว่า ขอให้ศาลถามโดยไม่จำเป็นต้องสอบถามว่าจำเลยรับสารภาพฐานใดนั้นจะเป็นการเถรตรงเกินไป ก่อให้เกิดความเสียหายแก่กระบวนการยุติธรรมเป็นอย่างยิ่ง ประชาชนที่มาฟังการพิจารณาหรือผู้ที่เกี่ยวข้อง ซึ่งรู้ว่าจำเลยกระทำความผิด และเห็นว่าจำเลยให้การรับสารภาพต่อศาล แต่ศาลกลับยกฟ้องปล่อยจำเลยไปคงจะสร้างความกังขาให้แก่บุคคลดังกล่าวอย่างยิ่ง คำพิพากษาศาลฎีกาที่หมายเหตุนี้ศาลชั้นต้นมิได้สอบถามจำเลยว่าจะรับสารภาพฐานใดทั้งนี้คงสืบเนื่องมาจากปริมาณคดีที่ขึ้นมาสู่ศาลมากเกินกว่าอัตรากำลังผู้พิพากษาที่ปฏิบัติหน้าที่จะตรวจได้อย่างละเอียดรอบคอบตามศาลต่าง ๆ แม้จะจัดเวรชี้สำหรับผู้ให้ผู้พิพากษาหมุนเวียนกันรับฟ้อง อ่านอธิบายฟ้องให้จำเลยฟังจดคำให้การของจำเลย และหากคดีที่จำเลยรับสารภาพ แล้วสามารถพิพากษาคดีไปได้ก็จะพิพากษาคดีไปในวันนั้น โดยให้ผู้พิพากษาอีกท่านหนึ่งร่วมลงลายมือชื่อเป็นองค์คณะด้วย และมักจะใช้แบบฟอร์มสำหรับกรอกเติมข้อความเพื่อความสะดวกและรวดเร็ว จึงทำให้มีการผิดพลาดเกิดขึ้น ความผิดจึงมิได้อยู่ที่ตัวผู้พิพากษา ทั้งนี้เพราะรัฐบาลเองก็ทราบดีว่าอัตรากำลังผู้พิพากษาไม่เพียงพอเป็นเหตุให้ผู้พิพากษาปฏิบัติโดยผิดกฎหมายมาตลอด กล่าวคือตามพระธรรมนูญศาลยุติธรรม มาตรา 23บัญญัติให้ศาลชั้นต้นนอกจากศาลแขวงต้องมีผู้พิพากษาอย่างน้อย 2 คนจึงเป็นองค์คณะ แต่ตามความเป็นจริงแล้วผู้พิพากษาไม่สามารถพิจารณาคดีได้พร้อมกันคดีละ 2 คน เพราะหากปฏิบัติตามพระธรรมนูญศาลดังกล่าวจะทำให้คดีค้างการพิจารณามากกว่านี้อีก 1 เท่าตัว รัฐบาลผู้ซึ่งมีหน้าที่ในการแก้ไขปัญหาดังกล่าวก็มิได้ให้ความสำคัญโดยจัดอัตรากำลังผู้พิพากษาและข้าราชการธุรการพร้อมทั้งงบประมาณให้เพียงพอกลับสร้างปัญหาโดยจะตั้งศาลปกครองขึ้นไป สังกัดกับสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาซึ่งจะต้องใช้งบประมาณจำนวนมหาศาลในการจัดสร้างอาคารสถานที่ให้ครอบคลุมทั่วประเทศ ทั้งจะต้องสรรหาผู้พิพากษาและข้าราชการธุรการมาทำหน้าที่ ซึ่งข้าราชการทั้งสองประเภทจะต้องมาอบรมฝึกฝนให้มีความชำนาญในการดำเนินกระบวนพิจารณาต้องใช้เวลามาก หากแต่เพิ่มอัตรากำลังผู้พิพากษาในกระทรวงยุติธรรมแล้วให้ผู้พิพากษาในสังกัดกระทรวงยุติธรรมผลัดเปลี่ยนหมุนเวียนกันเป็นผู้พิพากษาศาลปกครองก็จะทำให้สะดวกในการบริหารงานยุติธรรมได้ โดยไม่ต้องเสียงบประมาณมาก ทำให้รัฐบาลสามารถพัฒนาบ้านเมืองโดยใช้งบประมาณที่มีอยู่ค่อนข้างจำกัดนี้ให้เกิดประโยชน์แก่ประเทศชาติทางด้านอื่น ทั้งคดีปกครองที่เกิดขึ้นในประเทศไทยมิได้มีจำนวนมากและมิได้มีความยุ่งยากสลับซับซ้อนเช่นเดียวกับคดีปกครองของต่างประเทศ หากติดขัดที่วิธีพิจารณาที่ใช้อยู่ในปัจจุบันไม่เหมาะสม รัฐบาลก็สามารถแก้ให้ถูกจุดได้โดยออกกฎหมายพระราชบัญญัติวิธีพิจารณาความปกครอง เพื่อใช้ให้เหมาะสมแก่คดีปกครองได้ เช่นเดียวกับศาลแรงงาน และศาลภาษีอากรการที่รัฐบาลปล่อยให้อัตรากำลังผู้พิพากษาไม่เพียงพอแก่ปริมาณคดีแล้วยังจะจัดตั้งศาลปกครองขึ้นเป็นระบบศาลคู่กับศาลในสังกัดกระทรวงยุติธรรม ซึ่งจะต้องใช้งบประมาณมาก จึงเป็นการบริหารงานที่ผิดพลาด ย่อมนำความเสียหายมาสู่กระบวนการยุติธรรมของประเทศไทยและผู้ที่ต้องตกหนักในการกระทำครั้งนี้ก็คือประชาชน สำหรับทางแก้ข้อผิดพลาดที่จำเลยให้การรับสารภาพโดยมิได้ระบุว่ารับสารภาพฐานความผิด หรือข้อหาใด ศาลควรจะพิพากษาลงโทษจำเลยไปในข้อหาหรือฐานความผิดที่มีอัตราโทษต่ำ ซึ่งเป็นคุณแก่จำเลยหากความผิดทั้งสองฐานมีอัตราโทษเท่ากันก็ควรลงโทษฐานใดฐานหนึ่งก็ได้ ทั้งนี้เพราะไม่เกินฟ้องโจทก์ และเมื่อพิจารณาถึงความเป็นธรรมแล้ว เมื่อจำเลยได้กระทำความผิดก็ควรได้รับโทษ มิใช่นำข้อขัดข้องในการดำเนินกระบวนพิจารณาตามกฎหมายวิธีบัญญัติมาเป็นเหตุให้จำเลยไม่ต้องรับโทษเช่นคำพิพากษาศาลฎีกาที่หมายเหตุนี้ และเป็นการปฏิบัติตามพระบรมราโชวาทของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวที่ว่า การที่อยู่กับกฎหมายและใช้กฎหมายมาก ๆ นั้น อาจทำให้ติดในตัวบทกฎหมายมากไป และทำให้เห็นว่า ลำพังตัวบทกฎหมายจะให้ความยุติธรรมได้โดยสมบูรณ์ ความจริงกฎหมายเป็นเพียงเครื่องมือสำหรับกำหนดความถูกผิด เพื่ออาศัยเป็นหลักวินิจฉัยในการอำนวยความยุติธรรม หาใช่ปัจจัยสำคัญสิ่งเดียวในการให้ความยุติธรรมไม่ดังนั้นจะอาศัยตัวบทกฎหมายกับคำให้การในศาลเท่านั้นไม่ได้ ศิริชัย วัฒนโยธิน