คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2216/2536หลักกฎหมาย: ศาลมีคำสั่งตั้งให้จำเลยเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตาย แต่ได้ความภายหลังว่าก่อนตาย ผู้ตายได้ทำพินัยกรรมยกทรัพย์ทั้งหมดให้แก่โจทก์ที่ 1 และตั้งให้โจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดก จำเลยจึงถูกตัดมิให้รับมรดก และไม่มีสิทธิที่จะร้องขอเป็นผู้จัดการมรดก จึงมีเหตุเพิกถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตายได้โจทก์ฟ้องว่า นายเงินหรือถุงเงิน ทำพินัยกรรมแบบเอกสารฝ่ายเมือง ให้โจทก์ที่ 1 เป็นผู้รับทรัพย์สินตลอดจนสิทธิเรียกร้องทั้งหมดแต่ผู้เดียว และตั้งโจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดก นายเงินหรือถุงเงินตายเมื่อวันที่ 9 ตุลาคม 2522 จำเลย อ้างว่าเป็นผู้จัดการมรดกตามคำสั่งในคดีแพ่งหมายเลขแดงที่ 221/2526 ของศาลชั้นต้น ขอให้เพิกถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงิน และห้ามกระทำการใด ๆ เกี่ยวกับการจัดการมรดกดังกล่าวอันทำให้เกิดความเสียหายแก่โจทก์ทั้งสองได้จำเลยให้การว่า นายเงินหรือถุงเงินไม่ได้ทำพินัยกรรมไว้พินัยกรรมตามฟ้องเป็นพินัยกรรมปลอม ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้เพิกถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงิน และห้ามกระทำการใด ๆ เกี่ยวกับการจัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงินอันทำให้เกิดความเสียหายแก่โจทก์ทั้งสองจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนจำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "มีประเด็นต้องวินิจฉัยตามฎีกาของจำเลยว่ามีเหตุที่จะสั่งเพิกถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงินได้หรือไม่ในปัญหาดังกล่าวนี้โจทก์มีตัวโจทก์ทั้งสองนายสันต์ชัย พงษ์พรต เจ้าหน้าที่ปกครองผู้รับคำร้องขอทำพินัยกรรมผู้พิมพ์พินัยกรรมและผู้ลงชื่อเป็นพยาน นายวิเชียร บุญญสิทธิกุลเจ้าหน้าที่ปกครองผู้ลงชื่อเป็นพยานและนายจุลพงศ์ จันทรดีผู้ลงชื่อในฐานะผู้รักษาการแทนนายอำเภอเมืองนครสวรรค์ มาเบิกความเป็นพยานสรุปเป็นใจความว่า นายเงินหรือถุงเงิน เพสย์นิกรได้ไปยื่นคำร้องขอทำพินัยกรรมแบบเอกสารฝ่ายเมือง ณ ที่ว่าการอำเภอเมืองนครสวรรค์ จังหวัดนครสวรรค์นายสันต์ชัยได้สอบถามรายละเอียดต่าง ๆ และได้จัดพิมพ์พินัยกรรมให้ตามความประสงค์โดยนายเงินหรือถุงเงินยกทรัพย์สินทั้งหมดของตนให้แก่โจทก์ที่ 1 และได้ตั้งให้โจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงินด้วย นายสันต์ชัยได้นำนายเงินหรือถุงเงินพร้อมกับนายวิเชียรพยานไปพบนายจุลพงศ์ ซึ่งทำหน้าที่รักษาการแทนนายอำเภอเมืองนครสวรรค์ในขณะนั้น นายจุลพงศ์ได้อ่านข้อความในพินัยกรรมให้นายเงินหรือถุงเงินฟังต่อหน้านายสันต์ชัยและนายวิเชียรพยานทั้งสองอีกครั้งหนึ่ง เมื่อนายเงินหรือถุงเงินรับว่าถูกต้องตามความประสงค์ของตนแล้วจึงได้ลงลายมือชื่อในพินัยกรรมดังกล่าวเป็นลำดับแรก ต่อจากนั้นนายสันต์ชัยและนายวิเชียรลงชื่อเป็นพยาน ส่วนนายจุลพงศ์ลงชื่อในฐานะรักษาการแทนนายอำเภอเป็นคนสุดท้าย แล้วเจ้าหน้าที่ได้นำพินัยกรรมดังกล่าวไปประทับตราประจำตำแหน่งของนายอำเภอดังปรากฏตามเอกสารหมายป.จ.1 และได้นำไปลงทะเบียนพินัยกรรมไว้เป็นหลักฐานดังปรากฏตามเอกสารหมาย ป.จ.4 ทั้งได้ออกใบรับพินัยกรรมให้นายเงินหรือถุงเงินผู้ทำพินัยกรรมไปดังปรากฏตามเอกสารหมาย ป.จ.3สำหรับตราที่ประทับในเอกสารหมาย ป.จ.2 ไม่ปรากฏให้เห็นอาจเป็นเพราะเวลาถ่ายเอกสารนั้นถ่ายไม่ติดตราดังกล่าวลงไปก็เป็นได้ไม่ใช่ไม่มีตราประทับดังที่จำเลยอ้าง เห็นว่า นอกจากโจทก์จะมีโจทก์ทั้งสองเบิกความยืนยันว่านายเงินหรือถุงเงินได้ทำพินัยกรรมยกทรัพย์สินของตนทั้งหมดให้แก่โจทก์ที่ 1 แล้ว โจทก์ยังมีนายสันต์ชัยผู้รับคำร้องขอทำพินัยกรรม ผู้พิมพ์พินัยกรรมและเป็นพยานในพินัยกรรม นายวิเชียร ผู้เป็นพยานในพินัยกรรม และนายจุลพงศ์ผู้ลงชื่อในฐานะผู้รักษาการแทนนายอำเภอเมืองนครสวรรค์ในขณะนั้นมาเบิกความยืนยันว่า นายเงินหรือถุงเงินได้มาขอทำพินัยกรรมดังกล่าวจริง พยานโจทก์ทั้งสามดังกล่าวเป็นเจ้าพนักงานผู้กระทำการตามอำนาจหน้าที่ ทั้งไม่ปรากฏว่ามีส่วนได้เสียกับฝ่ายใดจึงมีน้ำหนักน่าเชื่อถือเป็นอย่างยิ่ง ประกอบทั้งข้อเท็จจริงยังได้ความด้วยว่าหลังจากนางละมูลหรือลมูลภรรยาของนายเงินหรือถุงเงินถึงแก่กรรมแล้ว โจทก์ที่ 1 เป็นผู้ดูแลนายเงินหรือถุงเงินเรื่อยมา เมื่อนายเงินหรือถุงเงินเจ็บป่วยโจทก์ที่ 1 ก็ได้นำไปรักษาที่โรงพยาบาล จึงอาจเป็นเหตุอีกประการหนึ่งที่ทำให้นายเงินหรือถุงเงินมีความเห็นอกเห็นใจถึงกับตัดสินใจทำพินัยกรรมดังกล่าวยกทรัพย์ของตนที่เหลืออยู่ให้แก่โจทก์ที่ 1ทั้งหมดดังกล่าวแล้ว ส่วนข้อที่จำเลยอ้างว่าลายมือชื่อนายเงินหรือถุงเงินในพินัยกรรมไม่เหมือนกับลายมือชื่อที่ปรากฏในเอกสารฉบับอื่น ๆ ที่นายเงินหรือถุงเงินเคยลงลายมือชื่อไว้นั้น เห็นว่าเมื่อได้พิจารณาโดยละเอียดแล้วก็จะเห็นได้โดยชัดเจนว่าลายมือชื่อนายเงินหรือถุงเงินตามเอกสารต่าง ๆ ที่จำเลยอ้างนั้นมีลักษณะคล้ายคลึงกันมากแม้จะมีส่วนผิดแผกแตกต่างกันไปบ้างก็อาจเป็นเพราะขณะที่นายเงินหรือถุงเงินทำพินัยกรรมนั้นนายเงินหรือถุงเงินมีอายุมากแล้วก็เป็นได้ จึงไม่เป็นข้อพิรุธแต่อย่างใด พยานหลักฐานของโจทก์จึงมีน้ำหนักมั่นคงรับฟังได้โดยแน่ชัดว่านายเงินหรือถุงเงินได้ทำพินัยกรรมยกทรัพย์ทั้งหมดของตน ให้แก่โจทก์ที่ 1แต่ผู้เดียว โดยแต่งตั้งให้โจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดกของตนตามเอกสารหมาย ป.จ.1 จริง ดังนั้นแม้จำเลยจะเป็นบุตรอันเป็นทายาทคนหนึ่งของนายเงินหรือถุงเงินก็ตาม จำเลยย่อมถูกตัดมิให้รับมรดกของนายเงินหรือถุงเงินตามพินัยกรรมดังกล่าวประกอบทั้งนายเงินหรือถุงเงินได้ตั้งโจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดกไว้แล้ว จำเลยจึงไม่มีสิทธิที่จะมาร้องขอเป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงินได้อีก"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2216/2536นาง ยิ้ม สุข สิงห์ กับพวกโจทก์นาง สุคนธ์ นพ วงศ์ ณ อยุธยาจำเลย ป.พ.พ. ม. 1727ศาลมีคำสั่งตั้งให้จำเลยเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตาย แต่ได้ความภายหลังว่าก่อนตาย ผู้ตายได้ทำพินัยกรรมยกทรัพย์ทั้งหมดให้แก่โจทก์ที่ 1 และตั้งให้โจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดก จำเลยจึงถูกตัดมิให้รับมรดก และไม่มีสิทธิที่จะร้องขอเป็นผู้จัดการมรดก จึงมีเหตุเพิกถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตายได้โจทก์ฟ้องว่า นายเงินหรือถุงเงิน ทำพินัยกรรมแบบเอกสารฝ่ายเมือง ให้โจทก์ที่ 1 เป็นผู้รับทรัพย์สินตลอดจนสิทธิเรียกร้องทั้งหมดแต่ผู้เดียว และตั้งโจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดก นายเงินหรือถุงเงินตายเมื่อวันที่ 9 ตุลาคม 2522 จำเลย อ้างว่าเป็นผู้จัดการมรดกตามคำสั่งในคดีแพ่งหมายเลขแดงที่ 221/2526 ของศาลชั้นต้น ขอให้เพิกถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงิน และห้ามกระทำการใด ๆ เกี่ยวกับการจัดการมรดกดังกล่าวอันทำให้เกิดความเสียหายแก่โจทก์ทั้งสองได้จำเลยให้การว่า นายเงินหรือถุงเงินไม่ได้ทำพินัยกรรมไว้พินัยกรรมตามฟ้องเป็นพินัยกรรมปลอม ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้เพิกถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงิน และห้ามกระทำการใด ๆ เกี่ยวกับการจัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงินอันทำให้เกิดความเสียหายแก่โจทก์ทั้งสองจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนจำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "มีประเด็นต้องวินิจฉัยตามฎีกาของจำเลยว่ามีเหตุที่จะสั่งเพิกถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงินได้หรือไม่ในปัญหาดังกล่าวนี้โจทก์มีตัวโจทก์ทั้งสองนายสันต์ชัย พงษ์พรต เจ้าหน้าที่ปกครองผู้รับคำร้องขอทำพินัยกรรมผู้พิมพ์พินัยกรรมและผู้ลงชื่อเป็นพยาน นายวิเชียร บุญญสิทธิกุลเจ้าหน้าที่ปกครองผู้ลงชื่อเป็นพยานและนายจุลพงศ์ จันทรดีผู้ลงชื่อในฐานะผู้รักษาการแทนนายอำเภอเมืองนครสวรรค์ มาเบิกความเป็นพยานสรุปเป็นใจความว่า นายเงินหรือถุงเงิน เพสย์นิกรได้ไปยื่นคำร้องขอทำพินัยกรรมแบบเอกสารฝ่ายเมือง ณ ที่ว่าการอำเภอเมืองนครสวรรค์ จังหวัดนครสวรรค์นายสันต์ชัยได้สอบถามรายละเอียดต่าง ๆ และได้จัดพิมพ์พินัยกรรมให้ตามความประสงค์โดยนายเงินหรือถุงเงินยกทรัพย์สินทั้งหมดของตนให้แก่โจทก์ที่ 1 และได้ตั้งให้โจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงินด้วย นายสันต์ชัยได้นำนายเงินหรือถุงเงินพร้อมกับนายวิเชียรพยานไปพบนายจุลพงศ์ ซึ่งทำหน้าที่รักษาการแทนนายอำเภอเมืองนครสวรรค์ในขณะนั้น นายจุลพงศ์ได้อ่านข้อความในพินัยกรรมให้นายเงินหรือถุงเงินฟังต่อหน้านายสันต์ชัยและนายวิเชียรพยานทั้งสองอีกครั้งหนึ่ง เมื่อนายเงินหรือถุงเงินรับว่าถูกต้องตามความประสงค์ของตนแล้วจึงได้ลงลายมือชื่อในพินัยกรรมดังกล่าวเป็นลำดับแรก ต่อจากนั้นนายสันต์ชัยและนายวิเชียรลงชื่อเป็นพยาน ส่วนนายจุลพงศ์ลงชื่อในฐานะรักษาการแทนนายอำเภอเป็นคนสุดท้าย แล้วเจ้าหน้าที่ได้นำพินัยกรรมดังกล่าวไปประทับตราประจำตำแหน่งของนายอำเภอดังปรากฏตามเอกสารหมายป.จ.1 และได้นำไปลงทะเบียนพินัยกรรมไว้เป็นหลักฐานดังปรากฏตามเอกสารหมาย ป.จ.4 ทั้งได้ออกใบรับพินัยกรรมให้นายเงินหรือถุงเงินผู้ทำพินัยกรรมไปดังปรากฏตามเอกสารหมาย ป.จ.3สำหรับตราที่ประทับในเอกสารหมาย ป.จ.2 ไม่ปรากฏให้เห็นอาจเป็นเพราะเวลาถ่ายเอกสารนั้นถ่ายไม่ติดตราดังกล่าวลงไปก็เป็นได้ไม่ใช่ไม่มีตราประทับดังที่จำเลยอ้าง เห็นว่า นอกจากโจทก์จะมีโจทก์ทั้งสองเบิกความยืนยันว่านายเงินหรือถุงเงินได้ทำพินัยกรรมยกทรัพย์สินของตนทั้งหมดให้แก่โจทก์ที่ 1 แล้ว โจทก์ยังมีนายสันต์ชัยผู้รับคำร้องขอทำพินัยกรรม ผู้พิมพ์พินัยกรรมและเป็นพยานในพินัยกรรม นายวิเชียร ผู้เป็นพยานในพินัยกรรม และนายจุลพงศ์ผู้ลงชื่อในฐานะผู้รักษาการแทนนายอำเภอเมืองนครสวรรค์ในขณะนั้นมาเบิกความยืนยันว่า นายเงินหรือถุงเงินได้มาขอทำพินัยกรรมดังกล่าวจริง พยานโจทก์ทั้งสามดังกล่าวเป็นเจ้าพนักงานผู้กระทำการตามอำนาจหน้าที่ ทั้งไม่ปรากฏว่ามีส่วนได้เสียกับฝ่ายใดจึงมีน้ำหนักน่าเชื่อถือเป็นอย่างยิ่ง ประกอบทั้งข้อเท็จจริงยังได้ความด้วยว่าหลังจากนางละมูลหรือลมูลภรรยาของนายเงินหรือถุงเงินถึงแก่กรรมแล้ว โจทก์ที่ 1 เป็นผู้ดูแลนายเงินหรือถุงเงินเรื่อยมา เมื่อนายเงินหรือถุงเงินเจ็บป่วยโจทก์ที่ 1 ก็ได้นำไปรักษาที่โรงพยาบาล จึงอาจเป็นเหตุอีกประการหนึ่งที่ทำให้นายเงินหรือถุงเงินมีความเห็นอกเห็นใจถึงกับตัดสินใจทำพินัยกรรมดังกล่าวยกทรัพย์ของตนที่เหลืออยู่ให้แก่โจทก์ที่ 1ทั้งหมดดังกล่าวแล้ว ส่วนข้อที่จำเลยอ้างว่าลายมือชื่อนายเงินหรือถุงเงินในพินัยกรรมไม่เหมือนกับลายมือชื่อที่ปรากฏในเอกสารฉบับอื่น ๆ ที่นายเงินหรือถุงเงินเคยลงลายมือชื่อไว้นั้น เห็นว่าเมื่อได้พิจารณาโดยละเอียดแล้วก็จะเห็นได้โดยชัดเจนว่าลายมือชื่อนายเงินหรือถุงเงินตามเอกสารต่าง ๆ ที่จำเลยอ้างนั้นมีลักษณะคล้ายคลึงกันมากแม้จะมีส่วนผิดแผกแตกต่างกันไปบ้างก็อาจเป็นเพราะขณะที่นายเงินหรือถุงเงินทำพินัยกรรมนั้นนายเงินหรือถุงเงินมีอายุมากแล้วก็เป็นได้ จึงไม่เป็นข้อพิรุธแต่อย่างใด พยานหลักฐานของโจทก์จึงมีน้ำหนักมั่นคงรับฟังได้โดยแน่ชัดว่านายเงินหรือถุงเงินได้ทำพินัยกรรมยกทรัพย์ทั้งหมดของตน ให้แก่โจทก์ที่ 1แต่ผู้เดียว โดยแต่งตั้งให้โจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดกของตนตามเอกสารหมาย ป.จ.1 จริง ดังนั้นแม้จำเลยจะเป็นบุตรอันเป็นทายาทคนหนึ่งของนายเงินหรือถุงเงินก็ตาม จำเลยย่อมถูกตัดมิให้รับมรดกของนายเงินหรือถุงเงินตามพินัยกรรมดังกล่าวประกอบทั้งนายเงินหรือถุงเงินได้ตั้งโจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดกไว้แล้ว จำเลยจึงไม่มีสิทธิที่จะมาร้องขอเป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงินได้อีก"พิพากษายืน(นำชัย สุนทรพินิจกิจ-สนัด หมายสวัสดิ์-เธียรไท สุนทรนันท)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บัญญัติเหตุที่ศาลจะสั่งถอนผู้จัดการมรดกเฉพาะตามมาตรา 1722 ผู้มีส่วนได้เสียต้องยื่นคำร้องเข้ามาในคดีเดิมขอให้ศาลสั่งเนื่องจากมีเหตุอย่างใดอย่างหนึ่งตามที่บัญญัติไว้ แต่ตามคำพิพากษาศาลฎีกาฉบับนี้ ศาลพิพากษาให้เพิกถอนการเป็นผู้จัดการเนื่องจากโจทก์ฟ้องผู้จัดการมรดกเป็นคดีใหม่เข้ามาถือได้ว่าเป็นการได้สิทธิทางศาลตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 55 คำพิพากษาศาลฎีกาที่เกี่ยวข้อง คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2368/2523 โจทก์ฟ้องขอให้ศาลมีคำสั่งเพิกถอนคำสั่งที่ตั้งจำเลยเป็นผู้จัดการมรดกเป็นคดีมีข้อพิพาท คำขอท้ายฟ้องมีหลายข้อด้วยกันโดยเฉพาะคำขอให้จำเลยพ้นจากการเป็นผู้จัดการมรดกย่อมหมายถึงขอให้ศาลสั่งถอนผู้จัดการมรดกตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1727 ซึ่งโจทก์มีสิทธิร้องขอรวมมาในคดีนี้ได้ ไม่จำต้องแยกไปร้องขอในคดีเดิม แม้ศาลชั้นต้นจะเห็นว่าศาลไม่อาจสั่งเพิกถอนคำสั่งตั้งจำเลยเป็นผู้จัดการมรดกได้ ก็ยังต้องฟังข้อเท็จจริงตามคำขอข้ออื่นของโจทก์อยู่อีก จะงดสืบพยานแล้วพิพากษายกฟ้องโจทก์เสียทั้งหมดหาได้ไม่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4289/2534 จำเลยซึ่งเป็นผู้จัดการมรดกได้โอนมรดกเป็นของตนเอง เป็นการละเลยไม่ทำการตามหน้าที่และมีพฤติการณ์แสดงว่าจะจัดการมรดกไปในทางที่อาจก่อให้เกิดความเสียหายแก่ทายาทอันมีเหตุที่จะถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1727 โจทก์ในฐานะทายาทจึงเป็นผู้มีส่วนได้เสียมีสิทธิฟ้องขอให้ถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1727 โจทก์ในฐานะทายาทจึงเป็นผู้มีส่วนได้เสียมีสิทธิฟ้องขอให้ถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกได้ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5613/2534 เดิมศาลชั้นต้นมีคำสั่งตั้งโจทก์เป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตาย หากบุคคลใดประสงค์จะขอให้ศาลตั้งเป็นผู้จัดการมรดกคนใหม่แทนโจทก์กระทำได้โดยยื่นคำร้องขอเข้ามาในคดีเดิม แต่จะฟ้องโจทก์แยกต่างหากจากคดีเดิมโดยอาศัยเหตุตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1727 ก็ย่อมกระทำได้ ทั้งนี้เพราะบทบัญญัติดังกล่าวให้ยื่นคำร้องขอเข้ามาในคดีเดิมก่อนการปันมรดกเสร็จสิ้นลงเท่านั้น หาได้ตัดสิทธิมิให้ผู้ขอไปฟ้องเป็นคดีใหม่อีกต่างหากไม่ เมื่อศาลมีคำพิพากษาให้ถอนโจทก์จากการเป็นผู้จัดการมรดกและตั้งบุคคลอื่นเป็นผู้จัดการมรดกแทนโจทก์ซึ่งคดีถึงที่สุดแล้ว คำพิพากษาดังกล่าวย่อมผูกพันโจทก์ โจทก์จึงไม่ใช่ผู้จัดการมรดกของผู้ตายอีกต่อไป จึงไม่มีอำนาจฟ้องในฐานะเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตาย ทวีประจวบลาภคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า นายเงินหรือถุงเงิน ทำพินัยกรรมแบบเอกสารฝ่ายเมือง ให้โจทก์ที่ 1 เป็นผู้รับทรัพย์สินตลอดจนสิทธิเรียกร้องทั้งหมดแต่ผู้เดียว และตั้งโจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดก นายเงินหรือถุงเงินตายเมื่อวันที่ 9 ตุลาคม 2522 จำเลย อ้างว่าเป็นผู้จัดการมรดกตามคำสั่งในคดีแพ่งหมายเลขแดงที่ 221/2526 ของศาลชั้นต้น ขอให้เพิกถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงิน และห้ามกระทำการใด ๆ เกี่ยวกับการจัดการมรดกดังกล่าวอันทำให้เกิดความเสียหายแก่โจทก์ทั้งสองได้จำเลยให้การว่า นายเงินหรือถุงเงินไม่ได้ทำพินัยกรรมไว้พินัยกรรมตามฟ้องเป็นพินัยกรรมปลอม ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้เพิกถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงิน และห้ามกระทำการใด ๆ เกี่ยวกับการจัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงินอันทำให้เกิดความเสียหายแก่โจทก์ทั้งสองจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนจำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "มีประเด็นต้องวินิจฉัยตามฎีกาของจำเลยว่ามีเหตุที่จะสั่งเพิกถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงินได้หรือไม่ในปัญหาดังกล่าวนี้โจทก์มีตัวโจทก์ทั้งสองนายสันต์ชัย พงษ์พรต เจ้าหน้าที่ปกครองผู้รับคำร้องขอทำพินัยกรรมผู้พิมพ์พินัยกรรมและผู้ลงชื่อเป็นพยาน นายวิเชียร บุญญสิทธิกุลเจ้าหน้าที่ปกครองผู้ลงชื่อเป็นพยานและนายจุลพงศ์ จันทรดีผู้ลงชื่อในฐานะผู้รักษาการแทนนายอำเภอเมืองนครสวรรค์ มาเบิกความเป็นพยานสรุปเป็นใจความว่า นายเงินหรือถุงเงิน เพสย์นิกรได้ไปยื่นคำร้องขอทำพินัยกรรมแบบเอกสารฝ่ายเมือง ณ ที่ว่าการอำเภอเมืองนครสวรรค์ จังหวัดนครสวรรค์นายสันต์ชัยได้สอบถามรายละเอียดต่าง ๆ และได้จัดพิมพ์พินัยกรรมให้ตามความประสงค์โดยนายเงินหรือถุงเงินยกทรัพย์สินทั้งหมดของตนให้แก่โจทก์ที่ 1 และได้ตั้งให้โจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงินด้วย นายสันต์ชัยได้นำนายเงินหรือถุงเงินพร้อมกับนายวิเชียรพยานไปพบนายจุลพงศ์ ซึ่งทำหน้าที่รักษาการแทนนายอำเภอเมืองนครสวรรค์ในขณะนั้น นายจุลพงศ์ได้อ่านข้อความในพินัยกรรมให้นายเงินหรือถุงเงินฟังต่อหน้านายสันต์ชัยและนายวิเชียรพยานทั้งสองอีกครั้งหนึ่ง เมื่อนายเงินหรือถุงเงินรับว่าถูกต้องตามความประสงค์ของตนแล้วจึงได้ลงลายมือชื่อในพินัยกรรมดังกล่าวเป็นลำดับแรก ต่อจากนั้นนายสันต์ชัยและนายวิเชียรลงชื่อเป็นพยาน ส่วนนายจุลพงศ์ลงชื่อในฐานะรักษาการแทนนายอำเภอเป็นคนสุดท้าย แล้วเจ้าหน้าที่ได้นำพินัยกรรมดังกล่าวไปประทับตราประจำตำแหน่งของนายอำเภอดังปรากฏตามเอกสารหมายป.จ.1 และได้นำไปลงทะเบียนพินัยกรรมไว้เป็นหลักฐานดังปรากฏตามเอกสารหมาย ป.จ.4 ทั้งได้ออกใบรับพินัยกรรมให้นายเงินหรือถุงเงินผู้ทำพินัยกรรมไปดังปรากฏตามเอกสารหมาย ป.จ.3สำหรับตราที่ประทับในเอกสารหมาย ป.จ.2 ไม่ปรากฏให้เห็นอาจเป็นเพราะเวลาถ่ายเอกสารนั้นถ่ายไม่ติดตราดังกล่าวลงไปก็เป็นได้ไม่ใช่ไม่มีตราประทับดังที่จำเลยอ้าง เห็นว่า นอกจากโจทก์จะมีโจทก์ทั้งสองเบิกความยืนยันว่านายเงินหรือถุงเงินได้ทำพินัยกรรมยกทรัพย์สินของตนทั้งหมดให้แก่โจทก์ที่ 1 แล้ว โจทก์ยังมีนายสันต์ชัยผู้รับคำร้องขอทำพินัยกรรม ผู้พิมพ์พินัยกรรมและเป็นพยานในพินัยกรรม นายวิเชียร ผู้เป็นพยานในพินัยกรรม และนายจุลพงศ์ผู้ลงชื่อในฐานะผู้รักษาการแทนนายอำเภอเมืองนครสวรรค์ในขณะนั้นมาเบิกความยืนยันว่า นายเงินหรือถุงเงินได้มาขอทำพินัยกรรมดังกล่าวจริง พยานโจทก์ทั้งสามดังกล่าวเป็นเจ้าพนักงานผู้กระทำการตามอำนาจหน้าที่ ทั้งไม่ปรากฏว่ามีส่วนได้เสียกับฝ่ายใดจึงมีน้ำหนักน่าเชื่อถือเป็นอย่างยิ่ง ประกอบทั้งข้อเท็จจริงยังได้ความด้วยว่าหลังจากนางละมูลหรือลมูลภรรยาของนายเงินหรือถุงเงินถึงแก่กรรมแล้ว โจทก์ที่ 1 เป็นผู้ดูแลนายเงินหรือถุงเงินเรื่อยมา เมื่อนายเงินหรือถุงเงินเจ็บป่วยโจทก์ที่ 1 ก็ได้นำไปรักษาที่โรงพยาบาล จึงอาจเป็นเหตุอีกประการหนึ่งที่ทำให้นายเงินหรือถุงเงินมีความเห็นอกเห็นใจถึงกับตัดสินใจทำพินัยกรรมดังกล่าวยกทรัพย์ของตนที่เหลืออยู่ให้แก่โจทก์ที่ 1ทั้งหมดดังกล่าวแล้ว ส่วนข้อที่จำเลยอ้างว่าลายมือชื่อนายเงินหรือถุงเงินในพินัยกรรมไม่เหมือนกับลายมือชื่อที่ปรากฏในเอกสารฉบับอื่น ๆ ที่นายเงินหรือถุงเงินเคยลงลายมือชื่อไว้นั้น เห็นว่าเมื่อได้พิจารณาโดยละเอียดแล้วก็จะเห็นได้โดยชัดเจนว่าลายมือชื่อนายเงินหรือถุงเงินตามเอกสารต่าง ๆ ที่จำเลยอ้างนั้นมีลักษณะคล้ายคลึงกันมากแม้จะมีส่วนผิดแผกแตกต่างกันไปบ้างก็อาจเป็นเพราะขณะที่นายเงินหรือถุงเงินทำพินัยกรรมนั้นนายเงินหรือถุงเงินมีอายุมากแล้วก็เป็นได้ จึงไม่เป็นข้อพิรุธแต่อย่างใด พยานหลักฐานของโจทก์จึงมีน้ำหนักมั่นคงรับฟังได้โดยแน่ชัดว่านายเงินหรือถุงเงินได้ทำพินัยกรรมยกทรัพย์ทั้งหมดของตน ให้แก่โจทก์ที่ 1แต่ผู้เดียว โดยแต่งตั้งให้โจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดกของตนตามเอกสารหมาย ป.จ.1 จริง ดังนั้นแม้จำเลยจะเป็นบุตรอันเป็นทายาทคนหนึ่งของนายเงินหรือถุงเงินก็ตาม จำเลยย่อมถูกตัดมิให้รับมรดกของนายเงินหรือถุงเงินตามพินัยกรรมดังกล่าวประกอบทั้งนายเงินหรือถุงเงินได้ตั้งโจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดกไว้แล้ว จำเลยจึงไม่มีสิทธิที่จะมาร้องขอเป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงินได้อีก"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2216/2536นาง ยิ้ม สุข สิงห์ กับพวกโจทก์นาง สุคนธ์ นพ วงศ์ ณ อยุธยาจำเลย ป.พ.พ. ม. 1727ศาลมีคำสั่งตั้งให้จำเลยเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตาย แต่ได้ความภายหลังว่าก่อนตาย ผู้ตายได้ทำพินัยกรรมยกทรัพย์ทั้งหมดให้แก่โจทก์ที่ 1 และตั้งให้โจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดก จำเลยจึงถูกตัดมิให้รับมรดก และไม่มีสิทธิที่จะร้องขอเป็นผู้จัดการมรดก จึงมีเหตุเพิกถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตายได้โจทก์ฟ้องว่า นายเงินหรือถุงเงิน ทำพินัยกรรมแบบเอกสารฝ่ายเมือง ให้โจทก์ที่ 1 เป็นผู้รับทรัพย์สินตลอดจนสิทธิเรียกร้องทั้งหมดแต่ผู้เดียว และตั้งโจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดก นายเงินหรือถุงเงินตายเมื่อวันที่ 9 ตุลาคม 2522 จำเลย อ้างว่าเป็นผู้จัดการมรดกตามคำสั่งในคดีแพ่งหมายเลขแดงที่ 221/2526 ของศาลชั้นต้น ขอให้เพิกถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงิน และห้ามกระทำการใด ๆ เกี่ยวกับการจัดการมรดกดังกล่าวอันทำให้เกิดความเสียหายแก่โจทก์ทั้งสองได้จำเลยให้การว่า นายเงินหรือถุงเงินไม่ได้ทำพินัยกรรมไว้พินัยกรรมตามฟ้องเป็นพินัยกรรมปลอม ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้เพิกถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงิน และห้ามกระทำการใด ๆ เกี่ยวกับการจัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงินอันทำให้เกิดความเสียหายแก่โจทก์ทั้งสองจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนจำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "มีประเด็นต้องวินิจฉัยตามฎีกาของจำเลยว่ามีเหตุที่จะสั่งเพิกถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงินได้หรือไม่ในปัญหาดังกล่าวนี้โจทก์มีตัวโจทก์ทั้งสองนายสันต์ชัย พงษ์พรต เจ้าหน้าที่ปกครองผู้รับคำร้องขอทำพินัยกรรมผู้พิมพ์พินัยกรรมและผู้ลงชื่อเป็นพยาน นายวิเชียร บุญญสิทธิกุลเจ้าหน้าที่ปกครองผู้ลงชื่อเป็นพยานและนายจุลพงศ์ จันทรดีผู้ลงชื่อในฐานะผู้รักษาการแทนนายอำเภอเมืองนครสวรรค์ มาเบิกความเป็นพยานสรุปเป็นใจความว่า นายเงินหรือถุงเงิน เพสย์นิกรได้ไปยื่นคำร้องขอทำพินัยกรรมแบบเอกสารฝ่ายเมือง ณ ที่ว่าการอำเภอเมืองนครสวรรค์ จังหวัดนครสวรรค์นายสันต์ชัยได้สอบถามรายละเอียดต่าง ๆ และได้จัดพิมพ์พินัยกรรมให้ตามความประสงค์โดยนายเงินหรือถุงเงินยกทรัพย์สินทั้งหมดของตนให้แก่โจทก์ที่ 1 และได้ตั้งให้โจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงินด้วย นายสันต์ชัยได้นำนายเงินหรือถุงเงินพร้อมกับนายวิเชียรพยานไปพบนายจุลพงศ์ ซึ่งทำหน้าที่รักษาการแทนนายอำเภอเมืองนครสวรรค์ในขณะนั้น นายจุลพงศ์ได้อ่านข้อความในพินัยกรรมให้นายเงินหรือถุงเงินฟังต่อหน้านายสันต์ชัยและนายวิเชียรพยานทั้งสองอีกครั้งหนึ่ง เมื่อนายเงินหรือถุงเงินรับว่าถูกต้องตามความประสงค์ของตนแล้วจึงได้ลงลายมือชื่อในพินัยกรรมดังกล่าวเป็นลำดับแรก ต่อจากนั้นนายสันต์ชัยและนายวิเชียรลงชื่อเป็นพยาน ส่วนนายจุลพงศ์ลงชื่อในฐานะรักษาการแทนนายอำเภอเป็นคนสุดท้าย แล้วเจ้าหน้าที่ได้นำพินัยกรรมดังกล่าวไปประทับตราประจำตำแหน่งของนายอำเภอดังปรากฏตามเอกสารหมายป.จ.1 และได้นำไปลงทะเบียนพินัยกรรมไว้เป็นหลักฐานดังปรากฏตามเอกสารหมาย ป.จ.4 ทั้งได้ออกใบรับพินัยกรรมให้นายเงินหรือถุงเงินผู้ทำพินัยกรรมไปดังปรากฏตามเอกสารหมาย ป.จ.3สำหรับตราที่ประทับในเอกสารหมาย ป.จ.2 ไม่ปรากฏให้เห็นอาจเป็นเพราะเวลาถ่ายเอกสารนั้นถ่ายไม่ติดตราดังกล่าวลงไปก็เป็นได้ไม่ใช่ไม่มีตราประทับดังที่จำเลยอ้าง เห็นว่า นอกจากโจทก์จะมีโจทก์ทั้งสองเบิกความยืนยันว่านายเงินหรือถุงเงินได้ทำพินัยกรรมยกทรัพย์สินของตนทั้งหมดให้แก่โจทก์ที่ 1 แล้ว โจทก์ยังมีนายสันต์ชัยผู้รับคำร้องขอทำพินัยกรรม ผู้พิมพ์พินัยกรรมและเป็นพยานในพินัยกรรม นายวิเชียร ผู้เป็นพยานในพินัยกรรม และนายจุลพงศ์ผู้ลงชื่อในฐานะผู้รักษาการแทนนายอำเภอเมืองนครสวรรค์ในขณะนั้นมาเบิกความยืนยันว่า นายเงินหรือถุงเงินได้มาขอทำพินัยกรรมดังกล่าวจริง พยานโจทก์ทั้งสามดังกล่าวเป็นเจ้าพนักงานผู้กระทำการตามอำนาจหน้าที่ ทั้งไม่ปรากฏว่ามีส่วนได้เสียกับฝ่ายใดจึงมีน้ำหนักน่าเชื่อถือเป็นอย่างยิ่ง ประกอบทั้งข้อเท็จจริงยังได้ความด้วยว่าหลังจากนางละมูลหรือลมูลภรรยาของนายเงินหรือถุงเงินถึงแก่กรรมแล้ว โจทก์ที่ 1 เป็นผู้ดูแลนายเงินหรือถุงเงินเรื่อยมา เมื่อนายเงินหรือถุงเงินเจ็บป่วยโจทก์ที่ 1 ก็ได้นำไปรักษาที่โรงพยาบาล จึงอาจเป็นเหตุอีกประการหนึ่งที่ทำให้นายเงินหรือถุงเงินมีความเห็นอกเห็นใจถึงกับตัดสินใจทำพินัยกรรมดังกล่าวยกทรัพย์ของตนที่เหลืออยู่ให้แก่โจทก์ที่ 1ทั้งหมดดังกล่าวแล้ว ส่วนข้อที่จำเลยอ้างว่าลายมือชื่อนายเงินหรือถุงเงินในพินัยกรรมไม่เหมือนกับลายมือชื่อที่ปรากฏในเอกสารฉบับอื่น ๆ ที่นายเงินหรือถุงเงินเคยลงลายมือชื่อไว้นั้น เห็นว่าเมื่อได้พิจารณาโดยละเอียดแล้วก็จะเห็นได้โดยชัดเจนว่าลายมือชื่อนายเงินหรือถุงเงินตามเอกสารต่าง ๆ ที่จำเลยอ้างนั้นมีลักษณะคล้ายคลึงกันมากแม้จะมีส่วนผิดแผกแตกต่างกันไปบ้างก็อาจเป็นเพราะขณะที่นายเงินหรือถุงเงินทำพินัยกรรมนั้นนายเงินหรือถุงเงินมีอายุมากแล้วก็เป็นได้ จึงไม่เป็นข้อพิรุธแต่อย่างใด พยานหลักฐานของโจทก์จึงมีน้ำหนักมั่นคงรับฟังได้โดยแน่ชัดว่านายเงินหรือถุงเงินได้ทำพินัยกรรมยกทรัพย์ทั้งหมดของตน ให้แก่โจทก์ที่ 1แต่ผู้เดียว โดยแต่งตั้งให้โจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดกของตนตามเอกสารหมาย ป.จ.1 จริง ดังนั้นแม้จำเลยจะเป็นบุตรอันเป็นทายาทคนหนึ่งของนายเงินหรือถุงเงินก็ตาม จำเลยย่อมถูกตัดมิให้รับมรดกของนายเงินหรือถุงเงินตามพินัยกรรมดังกล่าวประกอบทั้งนายเงินหรือถุงเงินได้ตั้งโจทก์ที่ 2 เป็นผู้จัดการมรดกไว้แล้ว จำเลยจึงไม่มีสิทธิที่จะมาร้องขอเป็นผู้จัดการมรดกของนายเงินหรือถุงเงินได้อีก"พิพากษายืน(นำชัย สุนทรพินิจกิจ-สนัด หมายสวัสดิ์-เธียรไท สุนทรนันท)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บัญญัติเหตุที่ศาลจะสั่งถอนผู้จัดการมรดกเฉพาะตามมาตรา 1722 ผู้มีส่วนได้เสียต้องยื่นคำร้องเข้ามาในคดีเดิมขอให้ศาลสั่งเนื่องจากมีเหตุอย่างใดอย่างหนึ่งตามที่บัญญัติไว้ แต่ตามคำพิพากษาศาลฎีกาฉบับนี้ ศาลพิพากษาให้เพิกถอนการเป็นผู้จัดการเนื่องจากโจทก์ฟ้องผู้จัดการมรดกเป็นคดีใหม่เข้ามาถือได้ว่าเป็นการได้สิทธิทางศาลตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 55 คำพิพากษาศาลฎีกาที่เกี่ยวข้อง คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2368/2523 โจทก์ฟ้องขอให้ศาลมีคำสั่งเพิกถอนคำสั่งที่ตั้งจำเลยเป็นผู้จัดการมรดกเป็นคดีมีข้อพิพาท คำขอท้ายฟ้องมีหลายข้อด้วยกันโดยเฉพาะคำขอให้จำเลยพ้นจากการเป็นผู้จัดการมรดกย่อมหมายถึงขอให้ศาลสั่งถอนผู้จัดการมรดกตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1727 ซึ่งโจทก์มีสิทธิร้องขอรวมมาในคดีนี้ได้ ไม่จำต้องแยกไปร้องขอในคดีเดิม แม้ศาลชั้นต้นจะเห็นว่าศาลไม่อาจสั่งเพิกถอนคำสั่งตั้งจำเลยเป็นผู้จัดการมรดกได้ ก็ยังต้องฟังข้อเท็จจริงตามคำขอข้ออื่นของโจทก์อยู่อีก จะงดสืบพยานแล้วพิพากษายกฟ้องโจทก์เสียทั้งหมดหาได้ไม่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4289/2534 จำเลยซึ่งเป็นผู้จัดการมรดกได้โอนมรดกเป็นของตนเอง เป็นการละเลยไม่ทำการตามหน้าที่และมีพฤติการณ์แสดงว่าจะจัดการมรดกไปในทางที่อาจก่อให้เกิดความเสียหายแก่ทายาทอันมีเหตุที่จะถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1727 โจทก์ในฐานะทายาทจึงเป็นผู้มีส่วนได้เสียมีสิทธิฟ้องขอให้ถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1727 โจทก์ในฐานะทายาทจึงเป็นผู้มีส่วนได้เสียมีสิทธิฟ้องขอให้ถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกได้ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5613/2534 เดิมศาลชั้นต้นมีคำสั่งตั้งโจทก์เป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตาย หากบุคคลใดประสงค์จะขอให้ศาลตั้งเป็นผู้จัดการมรดกคนใหม่แทนโจทก์กระทำได้โดยยื่นคำร้องขอเข้ามาในคดีเดิม แต่จะฟ้องโจทก์แยกต่างหากจากคดีเดิมโดยอาศัยเหตุตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1727 ก็ย่อมกระทำได้ ทั้งนี้เพราะบทบัญญัติดังกล่าวให้ยื่นคำร้องขอเข้ามาในคดีเดิมก่อนการปันมรดกเสร็จสิ้นลงเท่านั้น หาได้ตัดสิทธิมิให้ผู้ขอไปฟ้องเป็นคดีใหม่อีกต่างหากไม่ เมื่อศาลมีคำพิพากษาให้ถอนโจทก์จากการเป็นผู้จัดการมรดกและตั้งบุคคลอื่นเป็นผู้จัดการมรดกแทนโจทก์ซึ่งคดีถึงที่สุดแล้ว คำพิพากษาดังกล่าวย่อมผูกพันโจทก์ โจทก์จึงไม่ใช่ผู้จัดการมรดกของผู้ตายอีกต่อไป จึงไม่มีอำนาจฟ้องในฐานะเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตาย ทวีประจวบลาภหมายเหตุ: ตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ บัญญัติเหตุที่ศาลจะสั่งถอนผู้จัดการมรดกเฉพาะตามมาตรา 1722 ผู้มีส่วนได้เสียต้องยื่นคำร้องเข้ามาในคดีเดิมขอให้ศาลสั่งเนื่องจากมีเหตุอย่างใดอย่างหนึ่งตามที่บัญญัติไว้ แต่ตามคำพิพากษาศาลฎีกาฉบับนี้ ศาลพิพากษาให้เพิกถอนการเป็นผู้จัดการเนื่องจากโจทก์ฟ้องผู้จัดการมรดกเป็นคดีใหม่เข้ามาถือได้ว่าเป็นการได้สิทธิทางศาลตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 55 คำพิพากษาศาลฎีกาที่เกี่ยวข้อง คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2368/2523 โจทก์ฟ้องขอให้ศาลมีคำสั่งเพิกถอนคำสั่งที่ตั้งจำเลยเป็นผู้จัดการมรดกเป็นคดีมีข้อพิพาท คำขอท้ายฟ้องมีหลายข้อด้วยกันโดยเฉพาะคำขอให้จำเลยพ้นจากการเป็นผู้จัดการมรดกย่อมหมายถึงขอให้ศาลสั่งถอนผู้จัดการมรดกตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1727 ซึ่งโจทก์มีสิทธิร้องขอรวมมาในคดีนี้ได้ ไม่จำต้องแยกไปร้องขอในคดีเดิม แม้ศาลชั้นต้นจะเห็นว่าศาลไม่อาจสั่งเพิกถอนคำสั่งตั้งจำเลยเป็นผู้จัดการมรดกได้ ก็ยังต้องฟังข้อเท็จจริงตามคำขอข้ออื่นของโจทก์อยู่อีก จะงดสืบพยานแล้วพิพากษายกฟ้องโจทก์เสียทั้งหมดหาได้ไม่ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4289/2534 จำเลยซึ่งเป็นผู้จัดการมรดกได้โอนมรดกเป็นของตนเอง เป็นการละเลยไม่ทำการตามหน้าที่และมีพฤติการณ์แสดงว่าจะจัดการมรดกไปในทางที่อาจก่อให้เกิดความเสียหายแก่ทายาทอันมีเหตุที่จะถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1727 โจทก์ในฐานะทายาทจึงเป็นผู้มีส่วนได้เสียมีสิทธิฟ้องขอให้ถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1727 โจทก์ในฐานะทายาทจึงเป็นผู้มีส่วนได้เสียมีสิทธิฟ้องขอให้ถอนจำเลยจากการเป็นผู้จัดการมรดกได้ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5613/2534 เดิมศาลชั้นต้นมีคำสั่งตั้งโจทก์เป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตาย หากบุคคลใดประสงค์จะขอให้ศาลตั้งเป็นผู้จัดการมรดกคนใหม่แทนโจทก์กระทำได้โดยยื่นคำร้องขอเข้ามาในคดีเดิม แต่จะฟ้องโจทก์แยกต่างหากจากคดีเดิมโดยอาศัยเหตุตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1727 ก็ย่อมกระทำได้ ทั้งนี้เพราะบทบัญญัติดังกล่าวให้ยื่นคำร้องขอเข้ามาในคดีเดิมก่อนการปันมรดกเสร็จสิ้นลงเท่านั้น หาได้ตัดสิทธิมิให้ผู้ขอไปฟ้องเป็นคดีใหม่อีกต่างหากไม่ เมื่อศาลมีคำพิพากษาให้ถอนโจทก์จากการเป็นผู้จัดการมรดกและตั้งบุคคลอื่นเป็นผู้จัดการมรดกแทนโจทก์ซึ่งคดีถึงที่สุดแล้ว คำพิพากษาดังกล่าวย่อมผูกพันโจทก์ โจทก์จึงไม่ใช่ผู้จัดการมรดกของผู้ตายอีกต่อไป จึงไม่มีอำนาจฟ้องในฐานะเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตาย ทวีประจวบลาภ