คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 484/2510หลักกฎหมาย: โจทก์จ้างจำเลยให้เจาะน้ำบาดาลให้โจทก์ 1 บ่อ ตามสัญญาสัมภาระที่ต้องใช้ก็คือท่อกรองน้ำ ท่อน้ำ เครื่องปั๊มน้ำ ฯลฯ จึงถือได้ว่าการติดตั้งเครื่องปั๊มน้ำเป็นส่วนหนึ่งของการเจาะบ่อน้ำบาดาล ปั๊มน้ำฝ่ายผู้ว่าจ้างเป็นผู้จัดหา สิ่งของเหล่านี้ฝ่ายใดจะเป็นผู้จัดหามาก็ตามต้องถือว่าเป็นสัมภาระใช้ในการเจาะบ่อน้ำบาดาลอยู่นั่นเอง หากการงานที่ทำเกิดการบกพร่องสูบน้ำไม่ได้ปริมาณตามสัญญา เป็นเพราะความบกพร่องของปั๊มน้ำที่โจทก์จัดหามา จำเลยจึงไม่ต้องรับผิดโจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ ๒ เป็นตัวแทนจำเลยที่ ๑ ทำสัญญารับจ้างเจาะน้ำบาดาลให้โจทก์ ๑ บ่อ ราคา ๑๒,๕๐๐ บาท ตกลงจะเจาะให้ได้น้ำไม่น้อยกว่าชั่วโมงละ ๘,๐๐๐ ลิตร จ่ายค่าจ้างไปแล้ว ๘,๐๐๐ บาท จำเลยเจาะบ่อน้ำและสูบมาได้เพียงชั่วโมงละ ๔,๐๐๐ ลิตร โจทก์บอกให้แก้ไข จำเลยก็เพิกเฉย ขอให้บังคับให้จำเลยแก้ไขบ่อให้ได้น้ำตามสัญญาภายใน ๓๐ วัน ถ้าไม่สามารถแก้ไข ให้ร่วมกันรับผิดคืนเงิน ๘,๐๐๐ บาท จำเลยให้การว่า จำเลยเจาะบ่อน้ำตามที่กำหนดในสัญญา แต่โจทก์ซื้อเครื่องสูบน้ำซึ่งมีกำลังน้อยมาใช้ ฯลฯ จึงมิใช่ความผิดของจำเลย คดีโจทก์ขาดอายุความ ศาลชั้นต้นเห็นว่าคดีโจทก์ขาดอายุความ พิพากษายกฟ้องโจทก์ โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์เห็นว่าคดีโจทก์ไม่ขาดอายุความ แต่ที่สูบน้ำไม่ได้ปริมาณตามสัญญาไม่ใช่เพราะความบกพร่องของจำเลย พิพากษายืน โจทก์ฎีกา คดีนี้ ศาลล่างทั้งสองฟังข้อเท็จจริงว่า เหตุที่สูบน้ำไม่ได้ชั่วโมงละ ๘,๐๐๐ ลิตร ตามสัญญา เป็นเพราะความไม่มีหรือความบกพร่องของปั๊มน้ำที่โจทก์จัดหาซื้อมาให้จำเลยติดตั้ง โจทก์ฎีกาว่าเครื่องปั๊มน้ำไม่ใช่สัมภาระในการเจาะน้ำบาดาล ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๕๙๑ ศาลจะนำมาปรับยกเว้นความผิดแก่จำเลยไม่ได้ ศาลฎีกาได้ตรวจสัญญาจ้างรายนี้แล้วปรากฏว่า สัมภาระที่ต้องใช้เท่าที่ปรากฏในสัญญาก็คือ ในข้อ ๓ มีท่อกรองน้ำ ท่อน้ำ อันประกอบด้วยแป๊บ ลวดตะแกรงทองเหลืองและจั๊งใต้หวัน กับตามสัญญาข้อ ๗ อันมีเครื่องปั๊มน้ำและท่อขึ้นลงถังพักน้ำ จึงถือได้ว่า การติดตั้งเครื่องปั๊มน้ำเป็นส่วนหนึ่งของการเจาะบ่อน้ำบาดาล เพราะถ้าไม่มีปั๊มน้ำแล้วจะเอาน้ำขึ้นมาได้อย่างไรหากแต่ในสัญญารายนี้สัมภาระในข้อ ๓ กำหนดให้ผู้รับจ้างจัดหามา โดยไม่ต้องใช้ของใหม่ ๑๐๐% ส่วนปั๊มน้ำตามสัญญาข้อ ๗ ฝ่ายผู้ว่าจ้างเป็นผู้จัดหา โดยไม่ได้ระบุว่าจะเป็นปั๊มน้ำชนิดใด ขนาดไหน สิ่งของต่าง ๆ เหล่านี้ ฝ่ายใดจะเป็นผู้จัดหามาก็ตาม ต้องถือว่าเป็นสัมภาระใช้ในการเจาะบ่อน้ำบาดาลอยู่นั่นเอง หากการงานที่ทำเกิดการบกพร่อง สูบน้ำไม่ได้ปริมาณตามสัญญา เป็นเพราะความบกพร่องของปั๊มน้ำที่โจทก์จัดหามา จะให้จำเลยรับผิดได้อย่างไร ฎีกาของโจทก์อ้างว่า ศาลจะนำเอาเรื่องเครื่องปั๊มน้ำซึ่งไม่ใช่สัมภาระเจาะบ่อมาปรับยกเว้นความรับผิดของจำเลยไม่ได้นั้น ฟังไม่ขึ้น พิพากษายืน. ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 484/2510นายสกล กรณ์ศิลป์โจทก์นางหงษ์ แซ่จึง ที่ 1 นายกมล ศรีรัตอำไพ ที่ 2ล. ป.พ.พ. ม. 591, ม. 600, ม. 601โจทก์จ้างจำเลยให้เจาะน้ำบาดาลให้โจทก์ 1 บ่อ ตามสัญญาสัมภาระที่ต้องใช้ก็คือท่อกรองน้ำ ท่อน้ำ เครื่องปั๊มน้ำ ฯลฯ จึงถือได้ว่าการติดตั้งเครื่องปั๊มน้ำเป็นส่วนหนึ่งของการเจาะบ่อน้ำบาดาล ปั๊มน้ำฝ่ายผู้ว่าจ้างเป็นผู้จัดหา สิ่งของเหล่านี้ฝ่ายใดจะเป็นผู้จัดหามาก็ตามต้องถือว่าเป็นสัมภาระใช้ในการเจาะบ่อน้ำบาดาลอยู่นั่นเอง หากการงานที่ทำเกิดการบกพร่องสูบน้ำไม่ได้ปริมาณตามสัญญา เป็นเพราะความบกพร่องของปั๊มน้ำที่โจทก์จัดหามา จำเลยจึงไม่ต้องรับผิดโจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ ๒ เป็นตัวแทนจำเลยที่ ๑ ทำสัญญารับจ้างเจาะน้ำบาดาลให้โจทก์ ๑ บ่อ ราคา ๑๒,๕๐๐ บาท ตกลงจะเจาะให้ได้น้ำไม่น้อยกว่าชั่วโมงละ ๘,๐๐๐ ลิตร จ่ายค่าจ้างไปแล้ว ๘,๐๐๐ บาท จำเลยเจาะบ่อน้ำและสูบมาได้เพียงชั่วโมงละ ๔,๐๐๐ ลิตร โจทก์บอกให้แก้ไข จำเลยก็เพิกเฉย ขอให้บังคับให้จำเลยแก้ไขบ่อให้ได้น้ำตามสัญญาภายใน ๓๐ วัน ถ้าไม่สามารถแก้ไข ให้ร่วมกันรับผิดคืนเงิน ๘,๐๐๐ บาท จำเลยให้การว่า จำเลยเจาะบ่อน้ำตามที่กำหนดในสัญญา แต่โจทก์ซื้อเครื่องสูบน้ำซึ่งมีกำลังน้อยมาใช้ ฯลฯ จึงมิใช่ความผิดของจำเลย คดีโจทก์ขาดอายุความ ศาลชั้นต้นเห็นว่าคดีโจทก์ขาดอายุความ พิพากษายกฟ้องโจทก์ โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์เห็นว่าคดีโจทก์ไม่ขาดอายุความ แต่ที่สูบน้ำไม่ได้ปริมาณตามสัญญาไม่ใช่เพราะความบกพร่องของจำเลย พิพากษายืน โจทก์ฎีกา คดีนี้ ศาลล่างทั้งสองฟังข้อเท็จจริงว่า เหตุที่สูบน้ำไม่ได้ชั่วโมงละ ๘,๐๐๐ ลิตร ตามสัญญา เป็นเพราะความไม่มีหรือความบกพร่องของปั๊มน้ำที่โจทก์จัดหาซื้อมาให้จำเลยติดตั้ง โจทก์ฎีกาว่าเครื่องปั๊มน้ำไม่ใช่สัมภาระในการเจาะน้ำบาดาล ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๕๙๑ ศาลจะนำมาปรับยกเว้นความผิดแก่จำเลยไม่ได้ ศาลฎีกาได้ตรวจสัญญาจ้างรายนี้แล้วปรากฏว่า สัมภาระที่ต้องใช้เท่าที่ปรากฏในสัญญาก็คือ ในข้อ ๓ มีท่อกรองน้ำ ท่อน้ำ อันประกอบด้วยแป๊บ ลวดตะแกรงทองเหลืองและจั๊งใต้หวัน กับตามสัญญาข้อ ๗ อันมีเครื่องปั๊มน้ำและท่อขึ้นลงถังพักน้ำ จึงถือได้ว่า การติดตั้งเครื่องปั๊มน้ำเป็นส่วนหนึ่งของการเจาะบ่อน้ำบาดาล เพราะถ้าไม่มีปั๊มน้ำแล้วจะเอาน้ำขึ้นมาได้อย่างไรหากแต่ในสัญญารายนี้สัมภาระในข้อ ๓ กำหนดให้ผู้รับจ้างจัดหามา โดยไม่ต้องใช้ของใหม่ ๑๐๐% ส่วนปั๊มน้ำตามสัญญาข้อ ๗ ฝ่ายผู้ว่าจ้างเป็นผู้จัดหา โดยไม่ได้ระบุว่าจะเป็นปั๊มน้ำชนิดใด ขนาดไหน สิ่งของต่าง ๆ เหล่านี้ ฝ่ายใดจะเป็นผู้จัดหามาก็ตาม ต้องถือว่าเป็นสัมภาระใช้ในการเจาะบ่อน้ำบาดาลอยู่นั่นเอง หากการงานที่ทำเกิดการบกพร่อง สูบน้ำไม่ได้ปริมาณตามสัญญา เป็นเพราะความบกพร่องของปั๊มน้ำที่โจทก์จัดหามา จะให้จำเลยรับผิดได้อย่างไร ฎีกาของโจทก์อ้างว่า ศาลจะนำเอาเรื่องเครื่องปั๊มน้ำซึ่งไม่ใช่สัมภาระเจาะบ่อมาปรับยกเว้นความรับผิดของจำเลยไม่ได้นั้น ฟังไม่ขึ้น พิพากษายืน.(โกวิท ถิระวัฒน์-มณี ชุติวงศ์-ไฉน บุญยก)ศาลแพ่ง - นายแถม สุรทิณฑ์ศาลอุทธรณ์ - นายประสาท สุคนธมานแหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ ๒ เป็นตัวแทนจำเลยที่ ๑ ทำสัญญารับจ้างเจาะน้ำบาดาลให้โจทก์ ๑ บ่อ ราคา ๑๒,๕๐๐ บาท ตกลงจะเจาะให้ได้น้ำไม่น้อยกว่าชั่วโมงละ ๘,๐๐๐ ลิตร จ่ายค่าจ้างไปแล้ว ๘,๐๐๐ บาท จำเลยเจาะบ่อน้ำและสูบมาได้เพียงชั่วโมงละ ๔,๐๐๐ ลิตร โจทก์บอกให้แก้ไข จำเลยก็เพิกเฉย ขอให้บังคับให้จำเลยแก้ไขบ่อให้ได้น้ำตามสัญญาภายใน ๓๐ วัน ถ้าไม่สามารถแก้ไข ให้ร่วมกันรับผิดคืนเงิน ๘,๐๐๐ บาท จำเลยให้การว่า จำเลยเจาะบ่อน้ำตามที่กำหนดในสัญญา แต่โจทก์ซื้อเครื่องสูบน้ำซึ่งมีกำลังน้อยมาใช้ ฯลฯ จึงมิใช่ความผิดของจำเลย คดีโจทก์ขาดอายุความ ศาลชั้นต้นเห็นว่าคดีโจทก์ขาดอายุความ พิพากษายกฟ้องโจทก์ โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์เห็นว่าคดีโจทก์ไม่ขาดอายุความ แต่ที่สูบน้ำไม่ได้ปริมาณตามสัญญาไม่ใช่เพราะความบกพร่องของจำเลย พิพากษายืน โจทก์ฎีกา คดีนี้ ศาลล่างทั้งสองฟังข้อเท็จจริงว่า เหตุที่สูบน้ำไม่ได้ชั่วโมงละ ๘,๐๐๐ ลิตร ตามสัญญา เป็นเพราะความไม่มีหรือความบกพร่องของปั๊มน้ำที่โจทก์จัดหาซื้อมาให้จำเลยติดตั้ง โจทก์ฎีกาว่าเครื่องปั๊มน้ำไม่ใช่สัมภาระในการเจาะน้ำบาดาล ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๕๙๑ ศาลจะนำมาปรับยกเว้นความผิดแก่จำเลยไม่ได้ ศาลฎีกาได้ตรวจสัญญาจ้างรายนี้แล้วปรากฏว่า สัมภาระที่ต้องใช้เท่าที่ปรากฏในสัญญาก็คือ ในข้อ ๓ มีท่อกรองน้ำ ท่อน้ำ อันประกอบด้วยแป๊บ ลวดตะแกรงทองเหลืองและจั๊งใต้หวัน กับตามสัญญาข้อ ๗ อันมีเครื่องปั๊มน้ำและท่อขึ้นลงถังพักน้ำ จึงถือได้ว่า การติดตั้งเครื่องปั๊มน้ำเป็นส่วนหนึ่งของการเจาะบ่อน้ำบาดาล เพราะถ้าไม่มีปั๊มน้ำแล้วจะเอาน้ำขึ้นมาได้อย่างไรหากแต่ในสัญญารายนี้สัมภาระในข้อ ๓ กำหนดให้ผู้รับจ้างจัดหามา โดยไม่ต้องใช้ของใหม่ ๑๐๐% ส่วนปั๊มน้ำตามสัญญาข้อ ๗ ฝ่ายผู้ว่าจ้างเป็นผู้จัดหา โดยไม่ได้ระบุว่าจะเป็นปั๊มน้ำชนิดใด ขนาดไหน สิ่งของต่าง ๆ เหล่านี้ ฝ่ายใดจะเป็นผู้จัดหามาก็ตาม ต้องถือว่าเป็นสัมภาระใช้ในการเจาะบ่อน้ำบาดาลอยู่นั่นเอง หากการงานที่ทำเกิดการบกพร่อง สูบน้ำไม่ได้ปริมาณตามสัญญา เป็นเพราะความบกพร่องของปั๊มน้ำที่โจทก์จัดหามา จะให้จำเลยรับผิดได้อย่างไร ฎีกาของโจทก์อ้างว่า ศาลจะนำเอาเรื่องเครื่องปั๊มน้ำซึ่งไม่ใช่สัมภาระเจาะบ่อมาปรับยกเว้นความรับผิดของจำเลยไม่ได้นั้น ฟังไม่ขึ้น พิพากษายืน. ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 484/2510นายสกล กรณ์ศิลป์โจทก์นางหงษ์ แซ่จึง ที่ 1 นายกมล ศรีรัตอำไพ ที่ 2ล. ป.พ.พ. ม. 591, ม. 600, ม. 601โจทก์จ้างจำเลยให้เจาะน้ำบาดาลให้โจทก์ 1 บ่อ ตามสัญญาสัมภาระที่ต้องใช้ก็คือท่อกรองน้ำ ท่อน้ำ เครื่องปั๊มน้ำ ฯลฯ จึงถือได้ว่าการติดตั้งเครื่องปั๊มน้ำเป็นส่วนหนึ่งของการเจาะบ่อน้ำบาดาล ปั๊มน้ำฝ่ายผู้ว่าจ้างเป็นผู้จัดหา สิ่งของเหล่านี้ฝ่ายใดจะเป็นผู้จัดหามาก็ตามต้องถือว่าเป็นสัมภาระใช้ในการเจาะบ่อน้ำบาดาลอยู่นั่นเอง หากการงานที่ทำเกิดการบกพร่องสูบน้ำไม่ได้ปริมาณตามสัญญา เป็นเพราะความบกพร่องของปั๊มน้ำที่โจทก์จัดหามา จำเลยจึงไม่ต้องรับผิดโจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ ๒ เป็นตัวแทนจำเลยที่ ๑ ทำสัญญารับจ้างเจาะน้ำบาดาลให้โจทก์ ๑ บ่อ ราคา ๑๒,๕๐๐ บาท ตกลงจะเจาะให้ได้น้ำไม่น้อยกว่าชั่วโมงละ ๘,๐๐๐ ลิตร จ่ายค่าจ้างไปแล้ว ๘,๐๐๐ บาท จำเลยเจาะบ่อน้ำและสูบมาได้เพียงชั่วโมงละ ๔,๐๐๐ ลิตร โจทก์บอกให้แก้ไข จำเลยก็เพิกเฉย ขอให้บังคับให้จำเลยแก้ไขบ่อให้ได้น้ำตามสัญญาภายใน ๓๐ วัน ถ้าไม่สามารถแก้ไข ให้ร่วมกันรับผิดคืนเงิน ๘,๐๐๐ บาท จำเลยให้การว่า จำเลยเจาะบ่อน้ำตามที่กำหนดในสัญญา แต่โจทก์ซื้อเครื่องสูบน้ำซึ่งมีกำลังน้อยมาใช้ ฯลฯ จึงมิใช่ความผิดของจำเลย คดีโจทก์ขาดอายุความ ศาลชั้นต้นเห็นว่าคดีโจทก์ขาดอายุความ พิพากษายกฟ้องโจทก์ โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์เห็นว่าคดีโจทก์ไม่ขาดอายุความ แต่ที่สูบน้ำไม่ได้ปริมาณตามสัญญาไม่ใช่เพราะความบกพร่องของจำเลย พิพากษายืน โจทก์ฎีกา คดีนี้ ศาลล่างทั้งสองฟังข้อเท็จจริงว่า เหตุที่สูบน้ำไม่ได้ชั่วโมงละ ๘,๐๐๐ ลิตร ตามสัญญา เป็นเพราะความไม่มีหรือความบกพร่องของปั๊มน้ำที่โจทก์จัดหาซื้อมาให้จำเลยติดตั้ง โจทก์ฎีกาว่าเครื่องปั๊มน้ำไม่ใช่สัมภาระในการเจาะน้ำบาดาล ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา ๕๙๑ ศาลจะนำมาปรับยกเว้นความผิดแก่จำเลยไม่ได้ ศาลฎีกาได้ตรวจสัญญาจ้างรายนี้แล้วปรากฏว่า สัมภาระที่ต้องใช้เท่าที่ปรากฏในสัญญาก็คือ ในข้อ ๓ มีท่อกรองน้ำ ท่อน้ำ อันประกอบด้วยแป๊บ ลวดตะแกรงทองเหลืองและจั๊งใต้หวัน กับตามสัญญาข้อ ๗ อันมีเครื่องปั๊มน้ำและท่อขึ้นลงถังพักน้ำ จึงถือได้ว่า การติดตั้งเครื่องปั๊มน้ำเป็นส่วนหนึ่งของการเจาะบ่อน้ำบาดาล เพราะถ้าไม่มีปั๊มน้ำแล้วจะเอาน้ำขึ้นมาได้อย่างไรหากแต่ในสัญญารายนี้สัมภาระในข้อ ๓ กำหนดให้ผู้รับจ้างจัดหามา โดยไม่ต้องใช้ของใหม่ ๑๐๐% ส่วนปั๊มน้ำตามสัญญาข้อ ๗ ฝ่ายผู้ว่าจ้างเป็นผู้จัดหา โดยไม่ได้ระบุว่าจะเป็นปั๊มน้ำชนิดใด ขนาดไหน สิ่งของต่าง ๆ เหล่านี้ ฝ่ายใดจะเป็นผู้จัดหามาก็ตาม ต้องถือว่าเป็นสัมภาระใช้ในการเจาะบ่อน้ำบาดาลอยู่นั่นเอง หากการงานที่ทำเกิดการบกพร่อง สูบน้ำไม่ได้ปริมาณตามสัญญา เป็นเพราะความบกพร่องของปั๊มน้ำที่โจทก์จัดหามา จะให้จำเลยรับผิดได้อย่างไร ฎีกาของโจทก์อ้างว่า ศาลจะนำเอาเรื่องเครื่องปั๊มน้ำซึ่งไม่ใช่สัมภาระเจาะบ่อมาปรับยกเว้นความรับผิดของจำเลยไม่ได้นั้น ฟังไม่ขึ้น พิพากษายืน.(โกวิท ถิระวัฒน์-มณี ชุติวงศ์-ไฉน บุญยก)ศาลแพ่ง - นายแถม สุรทิณฑ์ศาลอุทธรณ์ - นายประสาท สุคนธมานแหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ