คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 7160/2541หลักกฎหมาย: ตามวันเวลาเกิดเหตุตามฟ้อง จำเลยได้ก่อสร้างอาคาร คอนกรีตเสริมเหล็ก 2 ชั้น รวม 4 คูหา ในที่ดินของจำเลย โดยได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงานท้องถิ่น แต่ต่อมาเจ้าพนักงานท้องถิ่นมีคำสั่งให้จำเลยระงับการก่อสร้างเพราะอาคารที่จำเลยก่อสร้างอยู่ในบริเวณที่จะขยายถนนอันเป็นเขตที่ให้ใช้ผังเมืองรวมบังคับตามกฎกระทรวงฉบับที่ 41(พ.ศ. 2531) ออกตามความใน พระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ซึ่งประกาศใน ราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 25 มีนาคม 2531 และมีระยะเวลาใช้บังคับ 5 ปี แม้ในระหว่างพิจารณา ของศาลชั้นต้น กฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) ซึ่งมีระยะเวลาใช้บังคับ 5 ปี จะสิ้นผลใช้บังคับไป แต่ใน ระหว่างพิจารณาของศาลอุทธรณ์ มีกฎกระทรวง ฉบับที่ 323(พ.ศ. 2540) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ซึ่งประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 25 มิถุนายน 2540 ใช้บังคับอีก มีกำหนด 5 ปีโดยกำหนดไว้ในข้อ 2 ว่า ให้ใช้บังคับผังเมืองรวมในท้องที่ตำบล อำเภอและจังหวัด ภายในแนวเขตตามแผนที่ ท้ายกฎกระทรวงนี้ ซึ่งตามรายการประกอบแผนผังแสดงโครงการคมนาคมและขนส่งท้ายกฎกระทรวงฉบับดังกล่าวได้กำหนดบริเวณถนนที่จะก่อสร้างใหม่ และถนนเดิมที่จะขยายเขตทางตรงกับที่กำหนดไว้ในรายการประกอบแผนผัง แสดงโครงการคมนาคมและขนส่งท้ายกฎกระทรวงฉบับที่ 41(พ.ศ. 2531) ตามฟ้อง ศาลฎีกาจึงชอบที่จะยกกฎกระทรวงฉบับนี้ขึ้นปรับใช้แก่คดีนี้ได้ ดังนั้นเมื่อการก่อสร้างอาคารตามฟ้องของจำเลยต้องห้ามตามกฎกระทรวง ฉบับที่ 323(พ.ศ. 2540) และฝ่าฝืนพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 โจทก์จึงมีอำนาจฟ้องบังคับให้จำเลยรื้อถอนอาคารพิพาทได้โจทก์ฟ้องว่า ระหว่างเดือนเมษายน 2533 ถึงวันที่23 พฤศจิกายน 2533 ต่อเนื่องกัน จำเลยก่อสร้างตึกแถวคอนกรีตเสริมเหล็ก 2 ชั้น 4 คูหา ลงบนที่ดินโฉนดของจำเลย ซึ่งอยู่ในเขตผังเมืองรวมตามกฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531)ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ที่ประกาศใช้บังคับ และจำเลยทราบกฎกระทรวงดังกล่าวแล้ว โดยผังเมืองรวมได้กำหนดให้บริเวณที่ดินดังกล่าวอยู่ในที่เขตที่จะสร้างถนนขึ้นใหม่และขยายถนนเดิมให้กว้างขึ้น การกระทำของจำเลยจึงเป็นการใช้ประโยชน์ในที่ดินผิดไปจากที่กำหนดไว้ในผังเมืองรวม ขอให้บังคับจำเลยรื้อถอนอาคารที่ก่อสร้างทั้งหมดออกจากบริเวณที่ก่อสร้าง ถ้าจำเลยไม่ยอมรื้อถอนขอให้โจทก์เป็นผู้รื้อถอนเองโดยให้จำเลยเป็นผู้ออกค่าใช้จ่ายจำเลยให้การว่า จำเลยก่อสร้างอาคารโดยได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงานท้องถิ่นตามกฎหมายแล้ว กฎกระทรวง ฉบับที่ 41(พ.ศ. 2531) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมืองพ.ศ. 2518 ถูกยกเลิกโดยพระราชบัญญัติการผังเมือง (ฉบับที่ 3)พ.ศ. 2535 แล้ว ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยรื้อถอนอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก2 ชั้น 4 คูหา ที่ก่อสร้างทั้งหมดออกจากที่ดินโฉนดเลขที่ 678ตำบลในเมือง อำเภอเมืองร้อยเอ็ด จังหวัดร้อยเอ็ด ถ้าไม่ปฏิบัติตามให้โจทก์เป็นผู้รื้อถอนอาคารดังกล่าวโดยให้จำเลยเสียค่าใช้จ่ายในการรื้อถอนจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 1 พิพากษากลับ ให้ยกฟ้องโจทก์โจทก์ฎีกาศาลฎีกาคณะคดีปกครองวินิจฉัยว่า ข้อเท็จจริงเบื้องต้นรับฟังได้ว่า ตามวันเวลาเกิดเหตุตามฟ้อง จำเลยได้ก่อสร้างอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก 2 ชั้น รวม 4 คูหา ในที่ดินของจำเลยโฉนดเลขที่ 678ตำบลในเมือง อำเภอเมืองร้อยเอ็ด จังหวัดร้อยเอ็ด โดยได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงานท้องถิ่น แต่ต่อมาเจ้าพนักงานท้องถิ่นมีคำสั่งให้จำเลยระงับการก่อสร้างเพราะอาคารที่จำเลยก่อสร้างอยู่ในบริเวณที่จะขยายถนน อันเป็นเขตที่ให้ใช้ผังเมืองรวมบังคับตามกฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ซึ่งประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 25 มีนาคม 2531 และมีระยะเวลาใช้บังคับ 5 ปีมีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของโจทก์ว่า จำเลยมีสิทธิปลูกสร้างอาคารพิพาทตามฟ้องหรือไม่ โดยโจทก์ฎีกาว่า แม้ระยะเวลาการใช้บังคับ 5 ปี ตามกฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) จะสิ้นสุดลงก่อนที่ศาลชั้นต้นจะมีคำพิพากษาและไม่มีการขยายระยะเวลาห้ามต่อไปอีก แต่ขณะที่จำเลยก่อสร้างอาคารพิพาทยังอยู่ในอายุการบังคับใช้ของกฎกระทรวงดังกล่าว จึงเป็นการใช้ที่ดินผิดไปจากที่ได้กำหนดไว้ในผังเมืองรวม อันเป็นการฝ่าฝืนกฎกระทรวงข้างต้น จำเลยจึงไม่มีสิทธิก่อสร้างอาคารพิพาทและต้องรื้อถอนออกไป การกระทำของจำเลยเป็นการโต้แย้งสิทธิของโจทก์และโจทก์บอกกล่าวให้จำเลยรื้อถอนออกไปแล้ว ทั้งนี้ เพื่อเป็นการพัฒนาประเทศให้เจริญขึ้นเพราะการที่จำเลยก่อสร้างอาคารดังกล่าวทำให้ไม่สามารถขยายถนนตามผังเมืองรวมได้ ทำให้เสียหาย เป็นอุปสรรคในการพัฒนาการคมนาคมและการขนส่งของประเทศนั้น เห็นว่า แม้ในระหว่างพิจารณาของศาลชั้นต้น กฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) ซึ่งมีระยะเวลาใช้บังคับ 5 ปี จะสิ้นผลใช้บังคับไป แต่ในระหว่างพิจารณาของศาลอุทธรณ์ภาค 1 มีกฎกระทรวง ฉบับที่ 323 (พ.ศ. 2540) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ซึ่งประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 25 มิถุนายน 2540 ใช้บังคับอีก มีกำหนด 5 ปี โดยกำหนดไว้ในข้อ 2 ว่า ให้ใช้บังคับผังเมืองรวม ในท้องที่ตำบลเหนือเมืองตำบลในเมือง ตำบลดงลาน ตำบลรอบเมือง ตำบลขอนแก่นอำเภอเมืองร้อยเอ็ด และตำบลนิเวศน์ อำเภอธวัชบุรี จังหวัดร้อยเอ็ดภายในแนวเขตตามแผนที่ท้ายกฎกระทรวงนี้ ซึ่งตามรายการประกอบแผนผังแสดงโครงการคมนาคมและขนส่งท้ายกฎกระทรวงฉบับดังกล่าวได้กำหนดบริเวณถนนที่จะก่อสร้างใหม่และถนนเดิมที่จะขยายเขตทางเริ่มต้นจากถนนราชการดำเนินบริเวณที่ถนนราชดำเนินบรรจบกับถนนกองพล 10 ไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ ระยะประมาณ200 เมตร จนบรรจบกับถนนจันทร์เกษม แล้วไปทางทิศใต้ตามแนวถนนเดิม ระยะประมาณ 740 เมตร ตรงกับที่กำหนดไว้ในรายการประกอบแผนผังแสดงโครงการคมนาคมและขนส่งท้ายกฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) ตามฟ้อง ศาลฎีกาจึงชอบที่จะยกกฎกระทรวงฉบับนี้ขึ้นปรับใช้แก่คดีนี้ได้ ดังนั้นการก่อสร้างอาคารตามฟ้องของจำเลยจึงต้องห้ามตามกฎกระทรวงฉบับที่ 323 (พ.ศ. 2540) และฝ่าฝืนพระราชบัญญัติการผังเมืองพ.ศ. 2518 โจทก์จึงมีอำนาจฟ้องบังคับให้จำเลยรื้อถอนอาคารพิพาทได้พิพากษากลับ ให้บังคับคดีไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 7160/2541คณะเทศมนตรี เทศบาล เมือง ร้อยเอ็ดโจทก์นาย ทวี เดชพิมลจำเลย ป.วิ.พ. ม. 55, ม. 142, ม. 145 พ.ร.บ.การผังเมือง พ.ศ. 2518 กฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ.2531) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ.2518 กฎกระทรวง ฉบับที่ 323 (พ.ศ.2540) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ.2518 ตามวันเวลาเกิดเหตุตามฟ้อง จำเลยได้ก่อสร้างอาคาร คอนกรีตเสริมเหล็ก 2 ชั้น รวม 4 คูหา ในที่ดินของจำเลย โดยได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงานท้องถิ่น แต่ต่อมาเจ้าพนักงานท้องถิ่นมีคำสั่งให้จำเลยระงับการก่อสร้างเพราะอาคารที่จำเลยก่อสร้างอยู่ในบริเวณที่จะขยายถนนอันเป็นเขตที่ให้ใช้ผังเมืองรวมบังคับตามกฎกระทรวงฉบับที่ 41(พ.ศ. 2531) ออกตามความใน พระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ซึ่งประกาศใน ราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 25 มีนาคม 2531 และมีระยะเวลาใช้บังคับ 5 ปี แม้ในระหว่างพิจารณา ของศาลชั้นต้น กฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) ซึ่งมีระยะเวลาใช้บังคับ 5 ปี จะสิ้นผลใช้บังคับไป แต่ใน ระหว่างพิจารณาของศาลอุทธรณ์ มีกฎกระทรวง ฉบับที่ 323(พ.ศ. 2540) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ซึ่งประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 25 มิถุนายน 2540 ใช้บังคับอีก มีกำหนด 5 ปีโดยกำหนดไว้ในข้อ 2 ว่า ให้ใช้บังคับผังเมืองรวมในท้องที่ตำบล อำเภอและจังหวัด ภายในแนวเขตตามแผนที่ ท้ายกฎกระทรวงนี้ ซึ่งตามรายการประกอบแผนผังแสดงโครงการคมนาคมและขนส่งท้ายกฎกระทรวงฉบับดังกล่าวได้กำหนดบริเวณถนนที่จะก่อสร้างใหม่ และถนนเดิมที่จะขยายเขตทางตรงกับที่กำหนดไว้ในรายการประกอบแผนผัง แสดงโครงการคมนาคมและขนส่งท้ายกฎกระทรวงฉบับที่ 41(พ.ศ. 2531) ตามฟ้อง ศาลฎีกาจึงชอบที่จะยกกฎกระทรวงฉบับนี้ขึ้นปรับใช้แก่คดีนี้ได้ ดังนั้นเมื่อการก่อสร้างอาคารตามฟ้องของจำเลยต้องห้ามตามกฎกระทรวง ฉบับที่ 323(พ.ศ. 2540) และฝ่าฝืนพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 โจทก์จึงมีอำนาจฟ้องบังคับให้จำเลยรื้อถอนอาคารพิพาทได้โจทก์ฟ้องว่า ระหว่างเดือนเมษายน 2533 ถึงวันที่23 พฤศจิกายน 2533 ต่อเนื่องกัน จำเลยก่อสร้างตึกแถวคอนกรีตเสริมเหล็ก 2 ชั้น 4 คูหา ลงบนที่ดินโฉนดของจำเลย ซึ่งอยู่ในเขตผังเมืองรวมตามกฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531)ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ที่ประกาศใช้บังคับ และจำเลยทราบกฎกระทรวงดังกล่าวแล้ว โดยผังเมืองรวมได้กำหนดให้บริเวณที่ดินดังกล่าวอยู่ในที่เขตที่จะสร้างถนนขึ้นใหม่และขยายถนนเดิมให้กว้างขึ้น การกระทำของจำเลยจึงเป็นการใช้ประโยชน์ในที่ดินผิดไปจากที่กำหนดไว้ในผังเมืองรวม ขอให้บังคับจำเลยรื้อถอนอาคารที่ก่อสร้างทั้งหมดออกจากบริเวณที่ก่อสร้าง ถ้าจำเลยไม่ยอมรื้อถอนขอให้โจทก์เป็นผู้รื้อถอนเองโดยให้จำเลยเป็นผู้ออกค่าใช้จ่ายจำเลยให้การว่า จำเลยก่อสร้างอาคารโดยได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงานท้องถิ่นตามกฎหมายแล้ว กฎกระทรวง ฉบับที่ 41(พ.ศ. 2531) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมืองพ.ศ. 2518 ถูกยกเลิกโดยพระราชบัญญัติการผังเมือง (ฉบับที่ 3)พ.ศ. 2535 แล้ว ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยรื้อถอนอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก2 ชั้น 4 คูหา ที่ก่อสร้างทั้งหมดออกจากที่ดินโฉนดเลขที่ 678ตำบลในเมือง อำเภอเมืองร้อยเอ็ด จังหวัดร้อยเอ็ด ถ้าไม่ปฏิบัติตามให้โจทก์เป็นผู้รื้อถอนอาคารดังกล่าวโดยให้จำเลยเสียค่าใช้จ่ายในการรื้อถอนจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 1 พิพากษากลับ ให้ยกฟ้องโจทก์โจทก์ฎีกาศาลฎีกาคณะคดีปกครองวินิจฉัยว่า ข้อเท็จจริงเบื้องต้นรับฟังได้ว่า ตามวันเวลาเกิดเหตุตามฟ้อง จำเลยได้ก่อสร้างอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก 2 ชั้น รวม 4 คูหา ในที่ดินของจำเลยโฉนดเลขที่ 678ตำบลในเมือง อำเภอเมืองร้อยเอ็ด จังหวัดร้อยเอ็ด โดยได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงานท้องถิ่น แต่ต่อมาเจ้าพนักงานท้องถิ่นมีคำสั่งให้จำเลยระงับการก่อสร้างเพราะอาคารที่จำเลยก่อสร้างอยู่ในบริเวณที่จะขยายถนน อันเป็นเขตที่ให้ใช้ผังเมืองรวมบังคับตามกฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ซึ่งประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 25 มีนาคม 2531 และมีระยะเวลาใช้บังคับ 5 ปีมีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของโจทก์ว่า จำเลยมีสิทธิปลูกสร้างอาคารพิพาทตามฟ้องหรือไม่ โดยโจทก์ฎีกาว่า แม้ระยะเวลาการใช้บังคับ 5 ปี ตามกฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) จะสิ้นสุดลงก่อนที่ศาลชั้นต้นจะมีคำพิพากษาและไม่มีการขยายระยะเวลาห้ามต่อไปอีก แต่ขณะที่จำเลยก่อสร้างอาคารพิพาทยังอยู่ในอายุการบังคับใช้ของกฎกระทรวงดังกล่าว จึงเป็นการใช้ที่ดินผิดไปจากที่ได้กำหนดไว้ในผังเมืองรวม อันเป็นการฝ่าฝืนกฎกระทรวงข้างต้น จำเลยจึงไม่มีสิทธิก่อสร้างอาคารพิพาทและต้องรื้อถอนออกไป การกระทำของจำเลยเป็นการโต้แย้งสิทธิของโจทก์และโจทก์บอกกล่าวให้จำเลยรื้อถอนออกไปแล้ว ทั้งนี้ เพื่อเป็นการพัฒนาประเทศให้เจริญขึ้นเพราะการที่จำเลยก่อสร้างอาคารดังกล่าวทำให้ไม่สามารถขยายถนนตามผังเมืองรวมได้ ทำให้เสียหาย เป็นอุปสรรคในการพัฒนาการคมนาคมและการขนส่งของประเทศนั้น เห็นว่า แม้ในระหว่างพิจารณาของศาลชั้นต้น กฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) ซึ่งมีระยะเวลาใช้บังคับ 5 ปี จะสิ้นผลใช้บังคับไป แต่ในระหว่างพิจารณาของศาลอุทธรณ์ภาค 1 มีกฎกระทรวง ฉบับที่ 323 (พ.ศ. 2540) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ซึ่งประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 25 มิถุนายน 2540 ใช้บังคับอีก มีกำหนด 5 ปี โดยกำหนดไว้ในข้อ 2 ว่า ให้ใช้บังคับผังเมืองรวม ในท้องที่ตำบลเหนือเมืองตำบลในเมือง ตำบลดงลาน ตำบลรอบเมือง ตำบลขอนแก่นอำเภอเมืองร้อยเอ็ด และตำบลนิเวศน์ อำเภอธวัชบุรี จังหวัดร้อยเอ็ดภายในแนวเขตตามแผนที่ท้ายกฎกระทรวงนี้ ซึ่งตามรายการประกอบแผนผังแสดงโครงการคมนาคมและขนส่งท้ายกฎกระทรวงฉบับดังกล่าวได้กำหนดบริเวณถนนที่จะก่อสร้างใหม่และถนนเดิมที่จะขยายเขตทางเริ่มต้นจากถนนราชการดำเนินบริเวณที่ถนนราชดำเนินบรรจบกับถนนกองพล 10 ไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ ระยะประมาณ200 เมตร จนบรรจบกับถนนจันทร์เกษม แล้วไปทางทิศใต้ตามแนวถนนเดิม ระยะประมาณ 740 เมตร ตรงกับที่กำหนดไว้ในรายการประกอบแผนผังแสดงโครงการคมนาคมและขนส่งท้ายกฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) ตามฟ้อง ศาลฎีกาจึงชอบที่จะยกกฎกระทรวงฉบับนี้ขึ้นปรับใช้แก่คดีนี้ได้ ดังนั้นการก่อสร้างอาคารตามฟ้องของจำเลยจึงต้องห้ามตามกฎกระทรวงฉบับที่ 323 (พ.ศ. 2540) และฝ่าฝืนพระราชบัญญัติการผังเมืองพ.ศ. 2518 โจทก์จึงมีอำนาจฟ้องบังคับให้จำเลยรื้อถอนอาคารพิพาทได้พิพากษากลับ ให้บังคับคดีไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น(ศุภชัย ภู่งาม-สุรินทร์ นาควิเชียร-อรรถนิติ ดิษฐอำนาจ)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า ระหว่างเดือนเมษายน 2533 ถึงวันที่23 พฤศจิกายน 2533 ต่อเนื่องกัน จำเลยก่อสร้างตึกแถวคอนกรีตเสริมเหล็ก 2 ชั้น 4 คูหา ลงบนที่ดินโฉนดของจำเลย ซึ่งอยู่ในเขตผังเมืองรวมตามกฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531)ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ที่ประกาศใช้บังคับ และจำเลยทราบกฎกระทรวงดังกล่าวแล้ว โดยผังเมืองรวมได้กำหนดให้บริเวณที่ดินดังกล่าวอยู่ในที่เขตที่จะสร้างถนนขึ้นใหม่และขยายถนนเดิมให้กว้างขึ้น การกระทำของจำเลยจึงเป็นการใช้ประโยชน์ในที่ดินผิดไปจากที่กำหนดไว้ในผังเมืองรวม ขอให้บังคับจำเลยรื้อถอนอาคารที่ก่อสร้างทั้งหมดออกจากบริเวณที่ก่อสร้าง ถ้าจำเลยไม่ยอมรื้อถอนขอให้โจทก์เป็นผู้รื้อถอนเองโดยให้จำเลยเป็นผู้ออกค่าใช้จ่ายจำเลยให้การว่า จำเลยก่อสร้างอาคารโดยได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงานท้องถิ่นตามกฎหมายแล้ว กฎกระทรวง ฉบับที่ 41(พ.ศ. 2531) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมืองพ.ศ. 2518 ถูกยกเลิกโดยพระราชบัญญัติการผังเมือง (ฉบับที่ 3)พ.ศ. 2535 แล้ว ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยรื้อถอนอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก2 ชั้น 4 คูหา ที่ก่อสร้างทั้งหมดออกจากที่ดินโฉนดเลขที่ 678ตำบลในเมือง อำเภอเมืองร้อยเอ็ด จังหวัดร้อยเอ็ด ถ้าไม่ปฏิบัติตามให้โจทก์เป็นผู้รื้อถอนอาคารดังกล่าวโดยให้จำเลยเสียค่าใช้จ่ายในการรื้อถอนจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 1 พิพากษากลับ ให้ยกฟ้องโจทก์โจทก์ฎีกาศาลฎีกาคณะคดีปกครองวินิจฉัยว่า ข้อเท็จจริงเบื้องต้นรับฟังได้ว่า ตามวันเวลาเกิดเหตุตามฟ้อง จำเลยได้ก่อสร้างอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก 2 ชั้น รวม 4 คูหา ในที่ดินของจำเลยโฉนดเลขที่ 678ตำบลในเมือง อำเภอเมืองร้อยเอ็ด จังหวัดร้อยเอ็ด โดยได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงานท้องถิ่น แต่ต่อมาเจ้าพนักงานท้องถิ่นมีคำสั่งให้จำเลยระงับการก่อสร้างเพราะอาคารที่จำเลยก่อสร้างอยู่ในบริเวณที่จะขยายถนน อันเป็นเขตที่ให้ใช้ผังเมืองรวมบังคับตามกฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ซึ่งประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 25 มีนาคม 2531 และมีระยะเวลาใช้บังคับ 5 ปีมีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของโจทก์ว่า จำเลยมีสิทธิปลูกสร้างอาคารพิพาทตามฟ้องหรือไม่ โดยโจทก์ฎีกาว่า แม้ระยะเวลาการใช้บังคับ 5 ปี ตามกฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) จะสิ้นสุดลงก่อนที่ศาลชั้นต้นจะมีคำพิพากษาและไม่มีการขยายระยะเวลาห้ามต่อไปอีก แต่ขณะที่จำเลยก่อสร้างอาคารพิพาทยังอยู่ในอายุการบังคับใช้ของกฎกระทรวงดังกล่าว จึงเป็นการใช้ที่ดินผิดไปจากที่ได้กำหนดไว้ในผังเมืองรวม อันเป็นการฝ่าฝืนกฎกระทรวงข้างต้น จำเลยจึงไม่มีสิทธิก่อสร้างอาคารพิพาทและต้องรื้อถอนออกไป การกระทำของจำเลยเป็นการโต้แย้งสิทธิของโจทก์และโจทก์บอกกล่าวให้จำเลยรื้อถอนออกไปแล้ว ทั้งนี้ เพื่อเป็นการพัฒนาประเทศให้เจริญขึ้นเพราะการที่จำเลยก่อสร้างอาคารดังกล่าวทำให้ไม่สามารถขยายถนนตามผังเมืองรวมได้ ทำให้เสียหาย เป็นอุปสรรคในการพัฒนาการคมนาคมและการขนส่งของประเทศนั้น เห็นว่า แม้ในระหว่างพิจารณาของศาลชั้นต้น กฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) ซึ่งมีระยะเวลาใช้บังคับ 5 ปี จะสิ้นผลใช้บังคับไป แต่ในระหว่างพิจารณาของศาลอุทธรณ์ภาค 1 มีกฎกระทรวง ฉบับที่ 323 (พ.ศ. 2540) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ซึ่งประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 25 มิถุนายน 2540 ใช้บังคับอีก มีกำหนด 5 ปี โดยกำหนดไว้ในข้อ 2 ว่า ให้ใช้บังคับผังเมืองรวม ในท้องที่ตำบลเหนือเมืองตำบลในเมือง ตำบลดงลาน ตำบลรอบเมือง ตำบลขอนแก่นอำเภอเมืองร้อยเอ็ด และตำบลนิเวศน์ อำเภอธวัชบุรี จังหวัดร้อยเอ็ดภายในแนวเขตตามแผนที่ท้ายกฎกระทรวงนี้ ซึ่งตามรายการประกอบแผนผังแสดงโครงการคมนาคมและขนส่งท้ายกฎกระทรวงฉบับดังกล่าวได้กำหนดบริเวณถนนที่จะก่อสร้างใหม่และถนนเดิมที่จะขยายเขตทางเริ่มต้นจากถนนราชการดำเนินบริเวณที่ถนนราชดำเนินบรรจบกับถนนกองพล 10 ไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ ระยะประมาณ200 เมตร จนบรรจบกับถนนจันทร์เกษม แล้วไปทางทิศใต้ตามแนวถนนเดิม ระยะประมาณ 740 เมตร ตรงกับที่กำหนดไว้ในรายการประกอบแผนผังแสดงโครงการคมนาคมและขนส่งท้ายกฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) ตามฟ้อง ศาลฎีกาจึงชอบที่จะยกกฎกระทรวงฉบับนี้ขึ้นปรับใช้แก่คดีนี้ได้ ดังนั้นการก่อสร้างอาคารตามฟ้องของจำเลยจึงต้องห้ามตามกฎกระทรวงฉบับที่ 323 (พ.ศ. 2540) และฝ่าฝืนพระราชบัญญัติการผังเมืองพ.ศ. 2518 โจทก์จึงมีอำนาจฟ้องบังคับให้จำเลยรื้อถอนอาคารพิพาทได้พิพากษากลับ ให้บังคับคดีไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 7160/2541คณะเทศมนตรี เทศบาล เมือง ร้อยเอ็ดโจทก์นาย ทวี เดชพิมลจำเลย ป.วิ.พ. ม. 55, ม. 142, ม. 145 พ.ร.บ.การผังเมือง พ.ศ. 2518 กฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ.2531) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ.2518 กฎกระทรวง ฉบับที่ 323 (พ.ศ.2540) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ.2518 ตามวันเวลาเกิดเหตุตามฟ้อง จำเลยได้ก่อสร้างอาคาร คอนกรีตเสริมเหล็ก 2 ชั้น รวม 4 คูหา ในที่ดินของจำเลย โดยได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงานท้องถิ่น แต่ต่อมาเจ้าพนักงานท้องถิ่นมีคำสั่งให้จำเลยระงับการก่อสร้างเพราะอาคารที่จำเลยก่อสร้างอยู่ในบริเวณที่จะขยายถนนอันเป็นเขตที่ให้ใช้ผังเมืองรวมบังคับตามกฎกระทรวงฉบับที่ 41(พ.ศ. 2531) ออกตามความใน พระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ซึ่งประกาศใน ราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 25 มีนาคม 2531 และมีระยะเวลาใช้บังคับ 5 ปี แม้ในระหว่างพิจารณา ของศาลชั้นต้น กฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) ซึ่งมีระยะเวลาใช้บังคับ 5 ปี จะสิ้นผลใช้บังคับไป แต่ใน ระหว่างพิจารณาของศาลอุทธรณ์ มีกฎกระทรวง ฉบับที่ 323(พ.ศ. 2540) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ซึ่งประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 25 มิถุนายน 2540 ใช้บังคับอีก มีกำหนด 5 ปีโดยกำหนดไว้ในข้อ 2 ว่า ให้ใช้บังคับผังเมืองรวมในท้องที่ตำบล อำเภอและจังหวัด ภายในแนวเขตตามแผนที่ ท้ายกฎกระทรวงนี้ ซึ่งตามรายการประกอบแผนผังแสดงโครงการคมนาคมและขนส่งท้ายกฎกระทรวงฉบับดังกล่าวได้กำหนดบริเวณถนนที่จะก่อสร้างใหม่ และถนนเดิมที่จะขยายเขตทางตรงกับที่กำหนดไว้ในรายการประกอบแผนผัง แสดงโครงการคมนาคมและขนส่งท้ายกฎกระทรวงฉบับที่ 41(พ.ศ. 2531) ตามฟ้อง ศาลฎีกาจึงชอบที่จะยกกฎกระทรวงฉบับนี้ขึ้นปรับใช้แก่คดีนี้ได้ ดังนั้นเมื่อการก่อสร้างอาคารตามฟ้องของจำเลยต้องห้ามตามกฎกระทรวง ฉบับที่ 323(พ.ศ. 2540) และฝ่าฝืนพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 โจทก์จึงมีอำนาจฟ้องบังคับให้จำเลยรื้อถอนอาคารพิพาทได้โจทก์ฟ้องว่า ระหว่างเดือนเมษายน 2533 ถึงวันที่23 พฤศจิกายน 2533 ต่อเนื่องกัน จำเลยก่อสร้างตึกแถวคอนกรีตเสริมเหล็ก 2 ชั้น 4 คูหา ลงบนที่ดินโฉนดของจำเลย ซึ่งอยู่ในเขตผังเมืองรวมตามกฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531)ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ที่ประกาศใช้บังคับ และจำเลยทราบกฎกระทรวงดังกล่าวแล้ว โดยผังเมืองรวมได้กำหนดให้บริเวณที่ดินดังกล่าวอยู่ในที่เขตที่จะสร้างถนนขึ้นใหม่และขยายถนนเดิมให้กว้างขึ้น การกระทำของจำเลยจึงเป็นการใช้ประโยชน์ในที่ดินผิดไปจากที่กำหนดไว้ในผังเมืองรวม ขอให้บังคับจำเลยรื้อถอนอาคารที่ก่อสร้างทั้งหมดออกจากบริเวณที่ก่อสร้าง ถ้าจำเลยไม่ยอมรื้อถอนขอให้โจทก์เป็นผู้รื้อถอนเองโดยให้จำเลยเป็นผู้ออกค่าใช้จ่ายจำเลยให้การว่า จำเลยก่อสร้างอาคารโดยได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงานท้องถิ่นตามกฎหมายแล้ว กฎกระทรวง ฉบับที่ 41(พ.ศ. 2531) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมืองพ.ศ. 2518 ถูกยกเลิกโดยพระราชบัญญัติการผังเมือง (ฉบับที่ 3)พ.ศ. 2535 แล้ว ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยรื้อถอนอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก2 ชั้น 4 คูหา ที่ก่อสร้างทั้งหมดออกจากที่ดินโฉนดเลขที่ 678ตำบลในเมือง อำเภอเมืองร้อยเอ็ด จังหวัดร้อยเอ็ด ถ้าไม่ปฏิบัติตามให้โจทก์เป็นผู้รื้อถอนอาคารดังกล่าวโดยให้จำเลยเสียค่าใช้จ่ายในการรื้อถอนจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 1 พิพากษากลับ ให้ยกฟ้องโจทก์โจทก์ฎีกาศาลฎีกาคณะคดีปกครองวินิจฉัยว่า ข้อเท็จจริงเบื้องต้นรับฟังได้ว่า ตามวันเวลาเกิดเหตุตามฟ้อง จำเลยได้ก่อสร้างอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก 2 ชั้น รวม 4 คูหา ในที่ดินของจำเลยโฉนดเลขที่ 678ตำบลในเมือง อำเภอเมืองร้อยเอ็ด จังหวัดร้อยเอ็ด โดยได้รับอนุญาตจากเจ้าพนักงานท้องถิ่น แต่ต่อมาเจ้าพนักงานท้องถิ่นมีคำสั่งให้จำเลยระงับการก่อสร้างเพราะอาคารที่จำเลยก่อสร้างอยู่ในบริเวณที่จะขยายถนน อันเป็นเขตที่ให้ใช้ผังเมืองรวมบังคับตามกฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ซึ่งประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 25 มีนาคม 2531 และมีระยะเวลาใช้บังคับ 5 ปีมีปัญหาต้องวินิจฉัยตามฎีกาของโจทก์ว่า จำเลยมีสิทธิปลูกสร้างอาคารพิพาทตามฟ้องหรือไม่ โดยโจทก์ฎีกาว่า แม้ระยะเวลาการใช้บังคับ 5 ปี ตามกฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) จะสิ้นสุดลงก่อนที่ศาลชั้นต้นจะมีคำพิพากษาและไม่มีการขยายระยะเวลาห้ามต่อไปอีก แต่ขณะที่จำเลยก่อสร้างอาคารพิพาทยังอยู่ในอายุการบังคับใช้ของกฎกระทรวงดังกล่าว จึงเป็นการใช้ที่ดินผิดไปจากที่ได้กำหนดไว้ในผังเมืองรวม อันเป็นการฝ่าฝืนกฎกระทรวงข้างต้น จำเลยจึงไม่มีสิทธิก่อสร้างอาคารพิพาทและต้องรื้อถอนออกไป การกระทำของจำเลยเป็นการโต้แย้งสิทธิของโจทก์และโจทก์บอกกล่าวให้จำเลยรื้อถอนออกไปแล้ว ทั้งนี้ เพื่อเป็นการพัฒนาประเทศให้เจริญขึ้นเพราะการที่จำเลยก่อสร้างอาคารดังกล่าวทำให้ไม่สามารถขยายถนนตามผังเมืองรวมได้ ทำให้เสียหาย เป็นอุปสรรคในการพัฒนาการคมนาคมและการขนส่งของประเทศนั้น เห็นว่า แม้ในระหว่างพิจารณาของศาลชั้นต้น กฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) ซึ่งมีระยะเวลาใช้บังคับ 5 ปี จะสิ้นผลใช้บังคับไป แต่ในระหว่างพิจารณาของศาลอุทธรณ์ภาค 1 มีกฎกระทรวง ฉบับที่ 323 (พ.ศ. 2540) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518 ซึ่งประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 25 มิถุนายน 2540 ใช้บังคับอีก มีกำหนด 5 ปี โดยกำหนดไว้ในข้อ 2 ว่า ให้ใช้บังคับผังเมืองรวม ในท้องที่ตำบลเหนือเมืองตำบลในเมือง ตำบลดงลาน ตำบลรอบเมือง ตำบลขอนแก่นอำเภอเมืองร้อยเอ็ด และตำบลนิเวศน์ อำเภอธวัชบุรี จังหวัดร้อยเอ็ดภายในแนวเขตตามแผนที่ท้ายกฎกระทรวงนี้ ซึ่งตามรายการประกอบแผนผังแสดงโครงการคมนาคมและขนส่งท้ายกฎกระทรวงฉบับดังกล่าวได้กำหนดบริเวณถนนที่จะก่อสร้างใหม่และถนนเดิมที่จะขยายเขตทางเริ่มต้นจากถนนราชการดำเนินบริเวณที่ถนนราชดำเนินบรรจบกับถนนกองพล 10 ไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ ระยะประมาณ200 เมตร จนบรรจบกับถนนจันทร์เกษม แล้วไปทางทิศใต้ตามแนวถนนเดิม ระยะประมาณ 740 เมตร ตรงกับที่กำหนดไว้ในรายการประกอบแผนผังแสดงโครงการคมนาคมและขนส่งท้ายกฎกระทรวง ฉบับที่ 41 (พ.ศ. 2531) ตามฟ้อง ศาลฎีกาจึงชอบที่จะยกกฎกระทรวงฉบับนี้ขึ้นปรับใช้แก่คดีนี้ได้ ดังนั้นการก่อสร้างอาคารตามฟ้องของจำเลยจึงต้องห้ามตามกฎกระทรวงฉบับที่ 323 (พ.ศ. 2540) และฝ่าฝืนพระราชบัญญัติการผังเมืองพ.ศ. 2518 โจทก์จึงมีอำนาจฟ้องบังคับให้จำเลยรื้อถอนอาคารพิพาทได้พิพากษากลับ ให้บังคับคดีไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น(ศุภชัย ภู่งาม-สุรินทร์ นาควิเชียร-อรรถนิติ ดิษฐอำนาจ)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ