คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 9240/2539หลักกฎหมาย: ปัญหาว่าคดีอยู่ในอำนาจศาลภาษีอากรหรือศาลยุติธรรมอื่นนั้นพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรและวิธีพิจารณาคดีภาษีอากรพ.ศ. 2528 มาตรา 10 กำหนดให้ประธานศาลฎีกาแต่เพียงผู้เดียวเท่านั้นเป็นผู้ชี้ขาดศาลชั้นต้นและศาลฎีกาหามีอำนาจวินิจฉัยในปัญหาดังกล่าวไม่ และปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจศาลภาษีอากรหรือศาลฎีกา เมื่อขึ้นมาสู่การพิจารณาของศาลฎีกา ศาลฎีกามีอำนาจส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดต่อไปโจทก์ฟ้องว่าสำนักงานส่วนอำเภอบ้านตากได้แจ้งรายการประเมินภาษีโรงเรือนมายังโจทก์โดยกำหนดค่ารายปีเป็นเงินจำนวน1,224,000 บาท เป็นเงินค่าภาษีจำนวน 51,000 บาท โจทก์ยื่นคำร้องต่อจำเลยที่ 1 ขอให้พิจารณาการประเมินภาษีโรงเรือนและที่ดินของโจทก์ใหม่ โดยให้โจทก์เสียตามข้อเท็จจริงเป็นเงิน4,080 บาท ต่อมาอำเภอบ้านตากแจ้งผลการประชุมพิจารณาอุทธรณ์ให้โจทก์ทราบ โดยให้โจทก์นำเงินไปชำระค่าภาษีโรงเรือนและที่ดินจำนวน 51,000 บาท และเงินเพิ่มอีกจำนวน 2,550 บาท รวมเป็นเงิน53,580 บาท โจทก์นำเงินไปชำระและเห็นว่า การประเมินและคำชี้ขาดดังกล่าวไม่ชอบ ขอให้เพิกถอนคำสั่งของจำเลยทั้งสองที่ให้โจทก์เสียภาษีจำนวน 51,000 บาท รวมทั้งเงินเพิ่ม 2,550 บาทให้จำเลยทั้งสองร่วมกันคืนเงินให้โจทก์จำนวน 49,470 บาทพร้อมดอกเบี้ยชั้นตรวจคำฟ้อง ศาลชั้นต้นมีคำสั่งในคำฟ้องว่า โจทก์ฟ้องจำเลยทั้งสองเป็นการส่วนตัวเพียงแต่บรรยายว่าจำเลยทั้งสองมีตำแหน่งหน้าที่การงานอย่างไร ไม่ได้ระบุแจ้งชัดว่าฟ้องในฐานะเจ้าพนักงานตามกฎหมาย จึงไม่อาจฟ้องจำเลยทั้งสองตามพระราชบัญญัติภาษีโรงเรือนและที่ดิน พ.ศ. 2475 ได้ ให้ยกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลชั้นต้นสั่งรับอุทธรณ์และส่งสำนวนไปยังศาลอุทธรณ์ภาค 2เพื่อพิจารณาศาลอุทธรณ์ภาค 2 วินิจฉัยว่า คดีนี้โจทก์อุทธรณ์ปัญหาข้อกฎหมายขอให้ศาลฎีกาพิพากษากลับคำพิพากษาศาลชั้นต้นแล้วให้ศาลชั้นต้นส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาพิจารณาพิพากษาคดีศาลชั้นต้นจะต้องส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาพิจารณาพิพากษาคดีตามที่โจทก์อุทธรณ์ และศาลชั้นต้นสั่งรับอุทธรณ์ของโจทก์แล้วการที่ศาลชั้นต้นสั่งในรายงานเจ้าหน้าที่ฉบับลงวันที่ 10 มกราคม2538 ว่า ส่งสำนวนไปยังศาลอุทธรณ์ภาค 2 จึงไม่ถูกต้องพิพากษายกคำสั่งของศาลชั้นต้นตามรายงานเจ้าหน้าที่ฉบับลงวันที่ 10มกราคม 2538 แล้วดำเนินการส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาเพื่อพิพากษาต่อไปศาลฎีกาแผนกคดีภาษีอากรวินิจฉัยว่า "เห็นว่า คดีนี้โจทก์บรรยายฟ้องว่าจำเลยทั้งสองเป็นเจ้าพนักงานประเมินและเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจพิจารณาและวินิจฉัยชี้ขาดอุทธรณ์คำร้องภาษีโรงเรือนและที่ดิน จำเลยทั้งสองประเมินให้โจทก์เสียภาษีโรงเรือนและที่ดินเกินความเป็นจริง โดยโจทก์ไม่มีหน้าที่ต้องเสีย ขอให้เพิกถอนคำสั่งของจำเลยทั้งสองที่สั่งให้โจทก์ชำระภาษีอากรและเงินเพิ่ม กับให้จำเลยทั้งสองคืนเงินภาษีอากรพร้อมดอกเบี้ย แต่ศาลชั้นต้นตรวจคำฟ้องแล้วให้ยกฟ้องเสียตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง จึงเป็นกรณีที่ศาลชั้นต้นวินิจฉัยในปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจศาลภาษีอากรหรือศาลยุติธรรมอื่น ซึ่งตามพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรและวิธีพิจารณาคดีภาษีอากร พ.ศ. 2528 มาตรา 10 กำหนดให้ประธานศาลฎีกาแต่เพียงผู้เดียวเท่านั้นเป็นผู้ชี้ขาดศาลชั้นต้นและศาลฎีกาหามีอำนาจวินิจฉัยในปัญหาดังกล่าวไม่คำสั่งศาลชั้นต้นจึงไม่ชอบด้วยบทกฎหมายข้างต้น และเมื่อปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจของศาลภาษีอากรหรือศาลชั้นต้นขึ้นมาสู่การพิจารณาของศาลฎีกา ศาลฎีกาจึงเห็นสมควรส่งสำนวนคดีนี้ไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดตามบทกฎหมายดังกล่าวต่อไป"พิพากษายกคำสั่งศาลชั้นต้น ให้ส่งสำนวนคดีนี้ไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดในปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจศาลภาษีอากรหรือไม่ เมื่ออ่านคำวินิจฉัยของประธานศาลฎีกาดังกล่าวแล้ว ให้ศาลชั้นต้นดำเนินกระบวนพิจารณาต่อไป ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 9240/2539บริษัท แกรนิโต้ จำกัดโจทก์นาย เกษม นาครัตน์ กับพวกจำเลย พ.ร.บ.จัดตั้งศาลภาษีอากรและวิธีพิจารณาคดีภาษีอากร พ.ศ.2528 ม. 10ปัญหาว่าคดีอยู่ในอำนาจศาลภาษีอากรหรือศาลยุติธรรมอื่นนั้นพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรและวิธีพิจารณาคดีภาษีอากรพ.ศ. 2528 มาตรา 10 กำหนดให้ประธานศาลฎีกาแต่เพียงผู้เดียวเท่านั้นเป็นผู้ชี้ขาดศาลชั้นต้นและศาลฎีกาหามีอำนาจวินิจฉัยในปัญหาดังกล่าวไม่ และปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจศาลภาษีอากรหรือศาลฎีกา เมื่อขึ้นมาสู่การพิจารณาของศาลฎีกา ศาลฎีกามีอำนาจส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดต่อไปโจทก์ฟ้องว่าสำนักงานส่วนอำเภอบ้านตากได้แจ้งรายการประเมินภาษีโรงเรือนมายังโจทก์โดยกำหนดค่ารายปีเป็นเงินจำนวน1,224,000 บาท เป็นเงินค่าภาษีจำนวน 51,000 บาท โจทก์ยื่นคำร้องต่อจำเลยที่ 1 ขอให้พิจารณาการประเมินภาษีโรงเรือนและที่ดินของโจทก์ใหม่ โดยให้โจทก์เสียตามข้อเท็จจริงเป็นเงิน4,080 บาท ต่อมาอำเภอบ้านตากแจ้งผลการประชุมพิจารณาอุทธรณ์ให้โจทก์ทราบ โดยให้โจทก์นำเงินไปชำระค่าภาษีโรงเรือนและที่ดินจำนวน 51,000 บาท และเงินเพิ่มอีกจำนวน 2,550 บาท รวมเป็นเงิน53,580 บาท โจทก์นำเงินไปชำระและเห็นว่า การประเมินและคำชี้ขาดดังกล่าวไม่ชอบ ขอให้เพิกถอนคำสั่งของจำเลยทั้งสองที่ให้โจทก์เสียภาษีจำนวน 51,000 บาท รวมทั้งเงินเพิ่ม 2,550 บาทให้จำเลยทั้งสองร่วมกันคืนเงินให้โจทก์จำนวน 49,470 บาทพร้อมดอกเบี้ยชั้นตรวจคำฟ้อง ศาลชั้นต้นมีคำสั่งในคำฟ้องว่า โจทก์ฟ้องจำเลยทั้งสองเป็นการส่วนตัวเพียงแต่บรรยายว่าจำเลยทั้งสองมีตำแหน่งหน้าที่การงานอย่างไร ไม่ได้ระบุแจ้งชัดว่าฟ้องในฐานะเจ้าพนักงานตามกฎหมาย จึงไม่อาจฟ้องจำเลยทั้งสองตามพระราชบัญญัติภาษีโรงเรือนและที่ดิน พ.ศ. 2475 ได้ ให้ยกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลชั้นต้นสั่งรับอุทธรณ์และส่งสำนวนไปยังศาลอุทธรณ์ภาค 2เพื่อพิจารณาศาลอุทธรณ์ภาค 2 วินิจฉัยว่า คดีนี้โจทก์อุทธรณ์ปัญหาข้อกฎหมายขอให้ศาลฎีกาพิพากษากลับคำพิพากษาศาลชั้นต้นแล้วให้ศาลชั้นต้นส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาพิจารณาพิพากษาคดีศาลชั้นต้นจะต้องส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาพิจารณาพิพากษาคดีตามที่โจทก์อุทธรณ์ และศาลชั้นต้นสั่งรับอุทธรณ์ของโจทก์แล้วการที่ศาลชั้นต้นสั่งในรายงานเจ้าหน้าที่ฉบับลงวันที่ 10 มกราคม2538 ว่า ส่งสำนวนไปยังศาลอุทธรณ์ภาค 2 จึงไม่ถูกต้องพิพากษายกคำสั่งของศาลชั้นต้นตามรายงานเจ้าหน้าที่ฉบับลงวันที่ 10มกราคม 2538 แล้วดำเนินการส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาเพื่อพิพากษาต่อไปศาลฎีกาแผนกคดีภาษีอากรวินิจฉัยว่า "เห็นว่า คดีนี้โจทก์บรรยายฟ้องว่าจำเลยทั้งสองเป็นเจ้าพนักงานประเมินและเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจพิจารณาและวินิจฉัยชี้ขาดอุทธรณ์คำร้องภาษีโรงเรือนและที่ดิน จำเลยทั้งสองประเมินให้โจทก์เสียภาษีโรงเรือนและที่ดินเกินความเป็นจริง โดยโจทก์ไม่มีหน้าที่ต้องเสีย ขอให้เพิกถอนคำสั่งของจำเลยทั้งสองที่สั่งให้โจทก์ชำระภาษีอากรและเงินเพิ่ม กับให้จำเลยทั้งสองคืนเงินภาษีอากรพร้อมดอกเบี้ย แต่ศาลชั้นต้นตรวจคำฟ้องแล้วให้ยกฟ้องเสียตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง จึงเป็นกรณีที่ศาลชั้นต้นวินิจฉัยในปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจศาลภาษีอากรหรือศาลยุติธรรมอื่น ซึ่งตามพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรและวิธีพิจารณาคดีภาษีอากร พ.ศ. 2528 มาตรา 10 กำหนดให้ประธานศาลฎีกาแต่เพียงผู้เดียวเท่านั้นเป็นผู้ชี้ขาดศาลชั้นต้นและศาลฎีกาหามีอำนาจวินิจฉัยในปัญหาดังกล่าวไม่คำสั่งศาลชั้นต้นจึงไม่ชอบด้วยบทกฎหมายข้างต้น และเมื่อปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจของศาลภาษีอากรหรือศาลชั้นต้นขึ้นมาสู่การพิจารณาของศาลฎีกา ศาลฎีกาจึงเห็นสมควรส่งสำนวนคดีนี้ไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดตามบทกฎหมายดังกล่าวต่อไป"พิพากษายกคำสั่งศาลชั้นต้น ให้ส่งสำนวนคดีนี้ไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดในปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจศาลภาษีอากรหรือไม่ เมื่ออ่านคำวินิจฉัยของประธานศาลฎีกาดังกล่าวแล้ว ให้ศาลชั้นต้นดำเนินกระบวนพิจารณาต่อไป(สมพล สัตยาอภิธาน-อุดม เฟื่องฟุ้ง-สถิตย์ สิทธิลักษณ์)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุการวินิจฉัยว่าคดีใดอยู่ในอำนาจพิจารณาพิพากษาของศาลภาษีอากรหรือศาลยุติธรรมอื่น บางเรื่องเป็นกรณีที่ยากแก่การพิจารณาจำเป็นต้องอาศัยผู้พิพากษาผู้ทรงคุณวุฒิและมีประสบการณ์เป็นผู้พิจารณาและวินิจฉัยหาข้อยุติ และเป็นที่ยอมรับ ดังนั้นในพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรกลางและวิธีพิจารณาคดีภาษีอากรพ.ศ. 2528 มาตรา 10 จึงกำหนดให้ประธานศาลฎีกาเพียงผู้เดียวเป็นผู้ชี้ขาด และถือเป็นยุติตามนั้น คดีนี้ โจทก์เป็นเอกชนฟ้องให้เพิกถอนการประเมินและคำชี้ขาดภาษีโรงเรือนและที่ดิน โดยฟ้องที่ศาลจังหวัด ทางปฏิบัติศาลจังหวัดจะรับคำฟ้องแล้วมีคำสั่งส่งไปให้ศาลภาษีอากรกลางมีคำสั่ง ซึ่งศาลภาษีอากรกลางจะพิจารณาสั่งรับคำฟ้องให้ดำเนินการต่อไปหรือสั่งไม่รับ แล้วส่งคำสั่งไปให้ศาลจังหวัดดำเนินการต่อไปแทน ซึ่งการดำเนินกระบวนพิจารณาดังกล่าวเป็นไปตามพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรและวิธีพิจารณาคดีภาษีอากรพ.ศ. 2528 และข้อกำหนดคดีภาษีอากร พ.ศ. 2539(โปรดศึกษาจากเค้าโครงกระบวนพิจารณาคดีในศาลภาษีอากร จัดทำโดยศาลภาษีอากรกลางพ.ศ. 2540) ปัญหาว่าเมื่อมีคดีมาสู่ศาลภาษีอากรหรือศาลชั้นต้นแล้วแต่ศาลดังกล่าวเห็นว่าคดีไม่อยู่ในอำนาจของศาลภาษีอากรกลางจะมีคำสั่งไม่รับหรือยกฟ้องได้หรือไม่ หรือจะมีคำสั่งอย่างไรต่อไป คดีนี้เมื่อศาลชั้นต้นตรวจคำฟ้องแล้ว ศาลชั้นต้นมีคำสั่งในคำฟ้องว่า โจทก์ฟ้องจำเลยทั้งสองเป็นการส่วนตัว เพียงแต่บรรยายว่าจำเลยทั้งสองมีหน้าที่การงานอย่างไร ไม่ได้ระบุแจ้งชัดว่าฟ้องในฐานะเจ้าพนักงานตามกฎหมายจึงไม่อาจฟ้องจำเลยทั้งสองตามพระราชบัญญัติภาษีโรงเรือนและที่ดิน พ.ศ. 2475ได้ พิพากษายกฟ้อง โจทก์อุทธรณ์ ศาลชั้นต้นสั่งรับอุทธรณ์และส่งสำนวนไปยังศาลอุทธรณ์ภาค 2 เพื่อพิจารณา ศาลอุทธรณ์ภาค 2วินิจฉัยว่า คดีนี้โจทก์อุทธรณ์ปัญหาข้อกฎหมายขอให้ศาลพิพากษากลับคำพิพากษาศาลชั้นต้น และให้ศาลชั้นต้นส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาพิจารณาพิพากษาคดี ศาลชั้นต้นจะต้องส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาพิจารณาพิพากษาคดีตามที่โจทก์อุทธรณ์พิพากษายกคำสั่งศาลชั้นต้นแล้วดำเนินการส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาเพื่อพิจารณาพิพากษาขั้นตอนคดีนี้ไปสู่ศาลฎีกานับแต่โจทก์ยื่นคำฟ้องต่อศาลชั้นต้นซึ่งมิใช่ศาลภาษีอากรกลาง เนื่องจากคดีนี้เกิดที่ต่างจังหวัดซึ่งมิใช่กรุงเทพมหานครหรือจังหวัดปริมณฑล ดังนี้ (1) โจทก์ยื่นฟ้อง ศาลชั้นต้น (2) ศาลชั้นต้น พิพากษายกฟ้อง (3) โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์ภาค 2 พิพากษายกคำสั่งศาลชั้นต้นให้ส่งสำนวนไปศาลฎีกา (4) ศาลอุทธรณ์ภาค 2 ส่งสำนวนไปศาลชั้นต้น (5) ศาลชั้นต้น ส่งสำนวนไปศาลฎีกา (6) ศาลฎีกาส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกา ประธานศาลฎีกามีคำวินิจฉัย (7) ศาลฎีกาคืนสำนวน ศาลชั้นต้น (8) ศาลชั้นต้นอ่านคำวินิจฉัยชี้ขาดของประธานศาลฎีกาแล้วดำเนินกระบวนพิจารณาต่อไปตามที่ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาด ภายหลังจากนั้นศาลชั้นต้นจะต้องดำเนินกระบวนพิจารณาต่อไปเช่น ถ้าประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดว่าคดีอยู่ในอำนาจพิจารณาพิพากษาของศาลภาษีอากรกลาง ศาลจังหวัดต้องนำสำเนาคำฟ้องไว้ชุดหนึ่งแล้วแจ้งและส่งต้นฉบับคำฟ้องไปยังศาลภาษีอากรกลางโดยเร็ว เพื่อศาลภาษีอากรกลางจะดำเนินการต่อไป (พระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรฯ มาตรา 33 และข้อกำหนดคดีภาษีอากรฯ ข้อ 6)แต่ถ้าประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดว่าคดีไม่อยู่ในอำนาจศาลภาษีอากรกลาง ศาลชั้นต้นก็จะดำเนินกระบวนพิจารณาต่อไปตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งต่อไป เมื่อท่านผู้อ่านซึ่งอาจไม่ทราบกระบวนพิจารณาคดีของศาลภาษีอากรทราบลำดับขั้นตอนของคดีนี้ซึ่งไปหลายศาลกว่าจะไปถึงประธานศาลฎีกา คงอยากทราบคำตอบว่า เมื่อมีปัญหาว่าคดีนั้นจะเป็นคดีอยู่ในอำนาจพิจารณาพิพากษาของศาลภาษีอากรหรือไม่ศาลภาษีอากรกลางก็ดีศาลชั้นต้นอื่นก็ดีจะสั่งอย่างไรจึงจะชอบด้วยกฎหมาย ในทางปฏิบัติก็คงสั่งได้อย่างเดียวเท่านั้นคือมีคำสั่งให้ส่งสำนวนคดีนั้นไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดเสียก่อน คดีนี้นับว่าเป็นตัวอย่างการตีความกฎหมายและการดำเนินการทางปฏิบัติ ซึ่งหากดำเนินกระบวนพิจารณาผิดพลาดไป แม้ดูแล้วไม่ใช่เรื่องร้ายแรง แต่ทำให้เสียเวลาวินิจฉัยการหลายฝ่ายแทนที่จะเป็นฝ่ายเดียวที่มีอำนาจคือประธานศาลฎีกา ถ้าเป็นกรณีที่ศาลภาษีอากรกลางหรือศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้ส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกามีคำวินิจฉัยชี้ขาด ขั้นตอนจะมีขั้นตอนเดียวเท่านั้น ดังนี้ ศาลภาษีอากรกลางหรือศาลชั้นต้น ส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกามีคำวินิจฉัยชี้ขาด ศาลฎีกา ส่งสำนวนคืนมายังศาลภาษีอากรกลางหรือศาลชั้นต้น ศาลภาษีอากรกลางหรือศาลชั้นต้น แจ้งวันนัดอ่านไปยังคู่ความอ่านคำวินิจฉัยชี้ขาดของประธานศาลฎีกา แล้วดำเนินการต่อไป ในส่วนที่เกี่ยวกับคู่ความสำหรับคดีนี้ ถ้าศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้อง ซึ่งคงล่วงเลยกรณีที่จะร้องขอให้ศาลชั้นต้นส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกามีคำวินิจฉัยชี้ขาด ก็คงอุทธรณ์ไปยังศาลฎีกาโดยขอให้ศาลฎีกาส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกามีคำวินิจฉัยชี้ขาดด้วย ซึ่งในคดีนี้ก็ปรากฏว่าโจทก์อุทธรณ์ไปยังศาลฎีกา แต่มิได้ขอให้ศาลฎีกาส่งไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาด แต่ศาลฎีกาเห็นว่ากรณีแห่งคดีมีปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจของศาลภาษีอากรกลางหรือศาลชั้นต้นและคดีขึ้นมาสู่การพิจารณาของศาลฎีกาแล้วศาลฎีกาจึงเห็นสมควรส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดต่อไปเลย โดยไม่ย้อนสำนวนกลับไปให้ศาลชั้นต้นอีก ซึ่งเป็นการเสียเวลา แล้วศาลฎีกาก็ส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดโดยไม่ย้อนสำนวนไปให้ศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้ส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาด เพราะจะเป็นการเสียเวลามาก ปัญหาว่ากรณีดังกล่าวถ้าความปรากฏในศาลอุทธรณ์ภาค 2ศาลอุทธรณ์ภาค 2 จะสั่งเช่นศาลฎีกามีคำสั่งได้หรือไม่ถ้าเทียบเคียงกับคำพิพากษาตามหัวข้อหมายเหตุนี้แล้ว เห็นว่าศาลอุทธรณ์ก็น่าจะมีอำนาจส่งไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดได้โดยไม่ย้อนกลับไปศาลชั้นต้นให้เสียเวลา โปรดสังเกตคำวินิจฉัยของศาลฎีกาที่ว่า เมื่อปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจของศาลภาษีอากรหรือศาลชั้นต้นขึ้นมาสู่การพิจารณาของศาลฎีกาศาลฎีกาจึงเห็นสมควรส่งสำนวนคดีนี้ไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดต่อไป อย่างไรก็ดีเคยมีคำวินิจฉัยของประธานศาลฎีกาที่ 7/2532ในชั้นพิจารณาของศาลอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์เห็นว่า กรณีมีปัญหาว่าคดีนี้จะอยู่ในอำนาจของศาลภาษีอากรหรือไม่ ศาลอุทธรณ์จึงส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัย ตามพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรและวิธีพิจารณาคดีภาษีอากร พ.ศ. 2528มาตรา 10 วรรคสอง เห็นว่า บทบัญญัติดังกล่าวเป็นผลต่อเนื่องมาจากมาตรา 10 วรรคแรก ซึ่งเป็นเรื่องที่บัญญัติห้ามมิให้ศาลชั้นต้นอื่นรับคดีที่อยู่ในอำนาจของศาลภาษีอากรกลางไว้พิจารณาพิพากษา โดยวรรคสองบัญญัติว่า ในกรณีมีปัญหาว่าคดีใดจะอยู่ในอำนาจของศาลภาษีอากรหรือศาลยุติธรรมอื่นไม่ว่าจะเกิดปัญหาขึ้นในศาลภาษีอากรหรือศาลยุติธรรมอื่นให้ประธานศาลฎีกาเป็นผู้วินิจฉัย แสดงว่าเป็นเรื่องที่ศาลชั้นต้นไม่ว่าจะเป็นศาลภาษีอากรหรือศาลยุติธรรมอื่นต้องส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัย แต่คดีนี้อยู่ในระหว่างพิจารณาของศาลอุทธรณ์จึงเป็นเรื่องที่ไม่อยู่ในขอบข่ายที่บัญญัติไว้ในมาตรา 10 วรรคสองดังกล่าว ศาลอุทธรณ์ไม่มีอำนาจขอให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยคดีนี้ตามพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรฯ มาตรา 10 วรรคสองดังนั้นถ้าพิจารณาตามคำวินิจฉัยของประธานศาลฎีกาเห็นได้ว่าศาลอุทธรณ์ไม่มีอำนาจที่จะส่งเรื่องไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดจึงมีปัญหาว่าคำพิพากษาฎีกาตามหัวข้อหมายเหตุนี้ใช้บังคับเฉพาะแก่คดีขึ้นมาสู่การพิจารณาของศาลฎีกาเท่านั้นหรือไม่ ศาลฎีกาจึงจะมีอำนาจส่งเรื่องไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดได้ ปัญหานี้น่าจะเป็นเรื่องกฎหมายวางขอบข่ายไว้แคบไปควรแก้ไขที่ตัวกฎหมาย คือพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรฯมาตรา 10 ให้กว้างขึ้นกล่าวคือ ถ้าความปรากฏขึ้นในระหว่างพิจารณาของศาลอุทธรณ์หรือศาลฎีกา ไม่ว่าคู่ความจะร้องขอหรือไม่ก็ตาม ให้ศาลอุทธรณ์หรือศาลฎีกาแล้วแต่กรณีส่งเรื่องไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาด ซึ่งจะสามารถแก้ไขข้อขัดข้องในทางปฏิบัติได้ พลประสิทธิ์ ฤทธิ์รักษาคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่าสำนักงานส่วนอำเภอบ้านตากได้แจ้งรายการประเมินภาษีโรงเรือนมายังโจทก์โดยกำหนดค่ารายปีเป็นเงินจำนวน1,224,000 บาท เป็นเงินค่าภาษีจำนวน 51,000 บาท โจทก์ยื่นคำร้องต่อจำเลยที่ 1 ขอให้พิจารณาการประเมินภาษีโรงเรือนและที่ดินของโจทก์ใหม่ โดยให้โจทก์เสียตามข้อเท็จจริงเป็นเงิน4,080 บาท ต่อมาอำเภอบ้านตากแจ้งผลการประชุมพิจารณาอุทธรณ์ให้โจทก์ทราบ โดยให้โจทก์นำเงินไปชำระค่าภาษีโรงเรือนและที่ดินจำนวน 51,000 บาท และเงินเพิ่มอีกจำนวน 2,550 บาท รวมเป็นเงิน53,580 บาท โจทก์นำเงินไปชำระและเห็นว่า การประเมินและคำชี้ขาดดังกล่าวไม่ชอบ ขอให้เพิกถอนคำสั่งของจำเลยทั้งสองที่ให้โจทก์เสียภาษีจำนวน 51,000 บาท รวมทั้งเงินเพิ่ม 2,550 บาทให้จำเลยทั้งสองร่วมกันคืนเงินให้โจทก์จำนวน 49,470 บาทพร้อมดอกเบี้ยชั้นตรวจคำฟ้อง ศาลชั้นต้นมีคำสั่งในคำฟ้องว่า โจทก์ฟ้องจำเลยทั้งสองเป็นการส่วนตัวเพียงแต่บรรยายว่าจำเลยทั้งสองมีตำแหน่งหน้าที่การงานอย่างไร ไม่ได้ระบุแจ้งชัดว่าฟ้องในฐานะเจ้าพนักงานตามกฎหมาย จึงไม่อาจฟ้องจำเลยทั้งสองตามพระราชบัญญัติภาษีโรงเรือนและที่ดิน พ.ศ. 2475 ได้ ให้ยกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลชั้นต้นสั่งรับอุทธรณ์และส่งสำนวนไปยังศาลอุทธรณ์ภาค 2เพื่อพิจารณาศาลอุทธรณ์ภาค 2 วินิจฉัยว่า คดีนี้โจทก์อุทธรณ์ปัญหาข้อกฎหมายขอให้ศาลฎีกาพิพากษากลับคำพิพากษาศาลชั้นต้นแล้วให้ศาลชั้นต้นส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาพิจารณาพิพากษาคดีศาลชั้นต้นจะต้องส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาพิจารณาพิพากษาคดีตามที่โจทก์อุทธรณ์ และศาลชั้นต้นสั่งรับอุทธรณ์ของโจทก์แล้วการที่ศาลชั้นต้นสั่งในรายงานเจ้าหน้าที่ฉบับลงวันที่ 10 มกราคม2538 ว่า ส่งสำนวนไปยังศาลอุทธรณ์ภาค 2 จึงไม่ถูกต้องพิพากษายกคำสั่งของศาลชั้นต้นตามรายงานเจ้าหน้าที่ฉบับลงวันที่ 10มกราคม 2538 แล้วดำเนินการส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาเพื่อพิพากษาต่อไปศาลฎีกาแผนกคดีภาษีอากรวินิจฉัยว่า "เห็นว่า คดีนี้โจทก์บรรยายฟ้องว่าจำเลยทั้งสองเป็นเจ้าพนักงานประเมินและเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจพิจารณาและวินิจฉัยชี้ขาดอุทธรณ์คำร้องภาษีโรงเรือนและที่ดิน จำเลยทั้งสองประเมินให้โจทก์เสียภาษีโรงเรือนและที่ดินเกินความเป็นจริง โดยโจทก์ไม่มีหน้าที่ต้องเสีย ขอให้เพิกถอนคำสั่งของจำเลยทั้งสองที่สั่งให้โจทก์ชำระภาษีอากรและเงินเพิ่ม กับให้จำเลยทั้งสองคืนเงินภาษีอากรพร้อมดอกเบี้ย แต่ศาลชั้นต้นตรวจคำฟ้องแล้วให้ยกฟ้องเสียตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง จึงเป็นกรณีที่ศาลชั้นต้นวินิจฉัยในปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจศาลภาษีอากรหรือศาลยุติธรรมอื่น ซึ่งตามพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรและวิธีพิจารณาคดีภาษีอากร พ.ศ. 2528 มาตรา 10 กำหนดให้ประธานศาลฎีกาแต่เพียงผู้เดียวเท่านั้นเป็นผู้ชี้ขาดศาลชั้นต้นและศาลฎีกาหามีอำนาจวินิจฉัยในปัญหาดังกล่าวไม่คำสั่งศาลชั้นต้นจึงไม่ชอบด้วยบทกฎหมายข้างต้น และเมื่อปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจของศาลภาษีอากรหรือศาลชั้นต้นขึ้นมาสู่การพิจารณาของศาลฎีกา ศาลฎีกาจึงเห็นสมควรส่งสำนวนคดีนี้ไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดตามบทกฎหมายดังกล่าวต่อไป"พิพากษายกคำสั่งศาลชั้นต้น ให้ส่งสำนวนคดีนี้ไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดในปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจศาลภาษีอากรหรือไม่ เมื่ออ่านคำวินิจฉัยของประธานศาลฎีกาดังกล่าวแล้ว ให้ศาลชั้นต้นดำเนินกระบวนพิจารณาต่อไป ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 9240/2539บริษัท แกรนิโต้ จำกัดโจทก์นาย เกษม นาครัตน์ กับพวกจำเลย พ.ร.บ.จัดตั้งศาลภาษีอากรและวิธีพิจารณาคดีภาษีอากร พ.ศ.2528 ม. 10ปัญหาว่าคดีอยู่ในอำนาจศาลภาษีอากรหรือศาลยุติธรรมอื่นนั้นพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรและวิธีพิจารณาคดีภาษีอากรพ.ศ. 2528 มาตรา 10 กำหนดให้ประธานศาลฎีกาแต่เพียงผู้เดียวเท่านั้นเป็นผู้ชี้ขาดศาลชั้นต้นและศาลฎีกาหามีอำนาจวินิจฉัยในปัญหาดังกล่าวไม่ และปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจศาลภาษีอากรหรือศาลฎีกา เมื่อขึ้นมาสู่การพิจารณาของศาลฎีกา ศาลฎีกามีอำนาจส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดต่อไปโจทก์ฟ้องว่าสำนักงานส่วนอำเภอบ้านตากได้แจ้งรายการประเมินภาษีโรงเรือนมายังโจทก์โดยกำหนดค่ารายปีเป็นเงินจำนวน1,224,000 บาท เป็นเงินค่าภาษีจำนวน 51,000 บาท โจทก์ยื่นคำร้องต่อจำเลยที่ 1 ขอให้พิจารณาการประเมินภาษีโรงเรือนและที่ดินของโจทก์ใหม่ โดยให้โจทก์เสียตามข้อเท็จจริงเป็นเงิน4,080 บาท ต่อมาอำเภอบ้านตากแจ้งผลการประชุมพิจารณาอุทธรณ์ให้โจทก์ทราบ โดยให้โจทก์นำเงินไปชำระค่าภาษีโรงเรือนและที่ดินจำนวน 51,000 บาท และเงินเพิ่มอีกจำนวน 2,550 บาท รวมเป็นเงิน53,580 บาท โจทก์นำเงินไปชำระและเห็นว่า การประเมินและคำชี้ขาดดังกล่าวไม่ชอบ ขอให้เพิกถอนคำสั่งของจำเลยทั้งสองที่ให้โจทก์เสียภาษีจำนวน 51,000 บาท รวมทั้งเงินเพิ่ม 2,550 บาทให้จำเลยทั้งสองร่วมกันคืนเงินให้โจทก์จำนวน 49,470 บาทพร้อมดอกเบี้ยชั้นตรวจคำฟ้อง ศาลชั้นต้นมีคำสั่งในคำฟ้องว่า โจทก์ฟ้องจำเลยทั้งสองเป็นการส่วนตัวเพียงแต่บรรยายว่าจำเลยทั้งสองมีตำแหน่งหน้าที่การงานอย่างไร ไม่ได้ระบุแจ้งชัดว่าฟ้องในฐานะเจ้าพนักงานตามกฎหมาย จึงไม่อาจฟ้องจำเลยทั้งสองตามพระราชบัญญัติภาษีโรงเรือนและที่ดิน พ.ศ. 2475 ได้ ให้ยกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลชั้นต้นสั่งรับอุทธรณ์และส่งสำนวนไปยังศาลอุทธรณ์ภาค 2เพื่อพิจารณาศาลอุทธรณ์ภาค 2 วินิจฉัยว่า คดีนี้โจทก์อุทธรณ์ปัญหาข้อกฎหมายขอให้ศาลฎีกาพิพากษากลับคำพิพากษาศาลชั้นต้นแล้วให้ศาลชั้นต้นส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาพิจารณาพิพากษาคดีศาลชั้นต้นจะต้องส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาพิจารณาพิพากษาคดีตามที่โจทก์อุทธรณ์ และศาลชั้นต้นสั่งรับอุทธรณ์ของโจทก์แล้วการที่ศาลชั้นต้นสั่งในรายงานเจ้าหน้าที่ฉบับลงวันที่ 10 มกราคม2538 ว่า ส่งสำนวนไปยังศาลอุทธรณ์ภาค 2 จึงไม่ถูกต้องพิพากษายกคำสั่งของศาลชั้นต้นตามรายงานเจ้าหน้าที่ฉบับลงวันที่ 10มกราคม 2538 แล้วดำเนินการส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาเพื่อพิพากษาต่อไปศาลฎีกาแผนกคดีภาษีอากรวินิจฉัยว่า "เห็นว่า คดีนี้โจทก์บรรยายฟ้องว่าจำเลยทั้งสองเป็นเจ้าพนักงานประเมินและเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจพิจารณาและวินิจฉัยชี้ขาดอุทธรณ์คำร้องภาษีโรงเรือนและที่ดิน จำเลยทั้งสองประเมินให้โจทก์เสียภาษีโรงเรือนและที่ดินเกินความเป็นจริง โดยโจทก์ไม่มีหน้าที่ต้องเสีย ขอให้เพิกถอนคำสั่งของจำเลยทั้งสองที่สั่งให้โจทก์ชำระภาษีอากรและเงินเพิ่ม กับให้จำเลยทั้งสองคืนเงินภาษีอากรพร้อมดอกเบี้ย แต่ศาลชั้นต้นตรวจคำฟ้องแล้วให้ยกฟ้องเสียตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง จึงเป็นกรณีที่ศาลชั้นต้นวินิจฉัยในปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจศาลภาษีอากรหรือศาลยุติธรรมอื่น ซึ่งตามพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรและวิธีพิจารณาคดีภาษีอากร พ.ศ. 2528 มาตรา 10 กำหนดให้ประธานศาลฎีกาแต่เพียงผู้เดียวเท่านั้นเป็นผู้ชี้ขาดศาลชั้นต้นและศาลฎีกาหามีอำนาจวินิจฉัยในปัญหาดังกล่าวไม่คำสั่งศาลชั้นต้นจึงไม่ชอบด้วยบทกฎหมายข้างต้น และเมื่อปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจของศาลภาษีอากรหรือศาลชั้นต้นขึ้นมาสู่การพิจารณาของศาลฎีกา ศาลฎีกาจึงเห็นสมควรส่งสำนวนคดีนี้ไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดตามบทกฎหมายดังกล่าวต่อไป"พิพากษายกคำสั่งศาลชั้นต้น ให้ส่งสำนวนคดีนี้ไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดในปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจศาลภาษีอากรหรือไม่ เมื่ออ่านคำวินิจฉัยของประธานศาลฎีกาดังกล่าวแล้ว ให้ศาลชั้นต้นดำเนินกระบวนพิจารณาต่อไป(สมพล สัตยาอภิธาน-อุดม เฟื่องฟุ้ง-สถิตย์ สิทธิลักษณ์)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุการวินิจฉัยว่าคดีใดอยู่ในอำนาจพิจารณาพิพากษาของศาลภาษีอากรหรือศาลยุติธรรมอื่น บางเรื่องเป็นกรณีที่ยากแก่การพิจารณาจำเป็นต้องอาศัยผู้พิพากษาผู้ทรงคุณวุฒิและมีประสบการณ์เป็นผู้พิจารณาและวินิจฉัยหาข้อยุติ และเป็นที่ยอมรับ ดังนั้นในพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรกลางและวิธีพิจารณาคดีภาษีอากรพ.ศ. 2528 มาตรา 10 จึงกำหนดให้ประธานศาลฎีกาเพียงผู้เดียวเป็นผู้ชี้ขาด และถือเป็นยุติตามนั้น คดีนี้ โจทก์เป็นเอกชนฟ้องให้เพิกถอนการประเมินและคำชี้ขาดภาษีโรงเรือนและที่ดิน โดยฟ้องที่ศาลจังหวัด ทางปฏิบัติศาลจังหวัดจะรับคำฟ้องแล้วมีคำสั่งส่งไปให้ศาลภาษีอากรกลางมีคำสั่ง ซึ่งศาลภาษีอากรกลางจะพิจารณาสั่งรับคำฟ้องให้ดำเนินการต่อไปหรือสั่งไม่รับ แล้วส่งคำสั่งไปให้ศาลจังหวัดดำเนินการต่อไปแทน ซึ่งการดำเนินกระบวนพิจารณาดังกล่าวเป็นไปตามพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรและวิธีพิจารณาคดีภาษีอากรพ.ศ. 2528 และข้อกำหนดคดีภาษีอากร พ.ศ. 2539(โปรดศึกษาจากเค้าโครงกระบวนพิจารณาคดีในศาลภาษีอากร จัดทำโดยศาลภาษีอากรกลางพ.ศ. 2540) ปัญหาว่าเมื่อมีคดีมาสู่ศาลภาษีอากรหรือศาลชั้นต้นแล้วแต่ศาลดังกล่าวเห็นว่าคดีไม่อยู่ในอำนาจของศาลภาษีอากรกลางจะมีคำสั่งไม่รับหรือยกฟ้องได้หรือไม่ หรือจะมีคำสั่งอย่างไรต่อไป คดีนี้เมื่อศาลชั้นต้นตรวจคำฟ้องแล้ว ศาลชั้นต้นมีคำสั่งในคำฟ้องว่า โจทก์ฟ้องจำเลยทั้งสองเป็นการส่วนตัว เพียงแต่บรรยายว่าจำเลยทั้งสองมีหน้าที่การงานอย่างไร ไม่ได้ระบุแจ้งชัดว่าฟ้องในฐานะเจ้าพนักงานตามกฎหมายจึงไม่อาจฟ้องจำเลยทั้งสองตามพระราชบัญญัติภาษีโรงเรือนและที่ดิน พ.ศ. 2475ได้ พิพากษายกฟ้อง โจทก์อุทธรณ์ ศาลชั้นต้นสั่งรับอุทธรณ์และส่งสำนวนไปยังศาลอุทธรณ์ภาค 2 เพื่อพิจารณา ศาลอุทธรณ์ภาค 2วินิจฉัยว่า คดีนี้โจทก์อุทธรณ์ปัญหาข้อกฎหมายขอให้ศาลพิพากษากลับคำพิพากษาศาลชั้นต้น และให้ศาลชั้นต้นส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาพิจารณาพิพากษาคดี ศาลชั้นต้นจะต้องส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาพิจารณาพิพากษาคดีตามที่โจทก์อุทธรณ์พิพากษายกคำสั่งศาลชั้นต้นแล้วดำเนินการส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกาเพื่อพิจารณาพิพากษาขั้นตอนคดีนี้ไปสู่ศาลฎีกานับแต่โจทก์ยื่นคำฟ้องต่อศาลชั้นต้นซึ่งมิใช่ศาลภาษีอากรกลาง เนื่องจากคดีนี้เกิดที่ต่างจังหวัดซึ่งมิใช่กรุงเทพมหานครหรือจังหวัดปริมณฑล ดังนี้ (1) โจทก์ยื่นฟ้อง ศาลชั้นต้น (2) ศาลชั้นต้น พิพากษายกฟ้อง (3) โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์ภาค 2 พิพากษายกคำสั่งศาลชั้นต้นให้ส่งสำนวนไปศาลฎีกา (4) ศาลอุทธรณ์ภาค 2 ส่งสำนวนไปศาลชั้นต้น (5) ศาลชั้นต้น ส่งสำนวนไปศาลฎีกา (6) ศาลฎีกาส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกา ประธานศาลฎีกามีคำวินิจฉัย (7) ศาลฎีกาคืนสำนวน ศาลชั้นต้น (8) ศาลชั้นต้นอ่านคำวินิจฉัยชี้ขาดของประธานศาลฎีกาแล้วดำเนินกระบวนพิจารณาต่อไปตามที่ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาด ภายหลังจากนั้นศาลชั้นต้นจะต้องดำเนินกระบวนพิจารณาต่อไปเช่น ถ้าประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดว่าคดีอยู่ในอำนาจพิจารณาพิพากษาของศาลภาษีอากรกลาง ศาลจังหวัดต้องนำสำเนาคำฟ้องไว้ชุดหนึ่งแล้วแจ้งและส่งต้นฉบับคำฟ้องไปยังศาลภาษีอากรกลางโดยเร็ว เพื่อศาลภาษีอากรกลางจะดำเนินการต่อไป (พระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรฯ มาตรา 33 และข้อกำหนดคดีภาษีอากรฯ ข้อ 6)แต่ถ้าประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดว่าคดีไม่อยู่ในอำนาจศาลภาษีอากรกลาง ศาลชั้นต้นก็จะดำเนินกระบวนพิจารณาต่อไปตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งต่อไป เมื่อท่านผู้อ่านซึ่งอาจไม่ทราบกระบวนพิจารณาคดีของศาลภาษีอากรทราบลำดับขั้นตอนของคดีนี้ซึ่งไปหลายศาลกว่าจะไปถึงประธานศาลฎีกา คงอยากทราบคำตอบว่า เมื่อมีปัญหาว่าคดีนั้นจะเป็นคดีอยู่ในอำนาจพิจารณาพิพากษาของศาลภาษีอากรหรือไม่ศาลภาษีอากรกลางก็ดีศาลชั้นต้นอื่นก็ดีจะสั่งอย่างไรจึงจะชอบด้วยกฎหมาย ในทางปฏิบัติก็คงสั่งได้อย่างเดียวเท่านั้นคือมีคำสั่งให้ส่งสำนวนคดีนั้นไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดเสียก่อน คดีนี้นับว่าเป็นตัวอย่างการตีความกฎหมายและการดำเนินการทางปฏิบัติ ซึ่งหากดำเนินกระบวนพิจารณาผิดพลาดไป แม้ดูแล้วไม่ใช่เรื่องร้ายแรง แต่ทำให้เสียเวลาวินิจฉัยการหลายฝ่ายแทนที่จะเป็นฝ่ายเดียวที่มีอำนาจคือประธานศาลฎีกา ถ้าเป็นกรณีที่ศาลภาษีอากรกลางหรือศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้ส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกามีคำวินิจฉัยชี้ขาด ขั้นตอนจะมีขั้นตอนเดียวเท่านั้น ดังนี้ ศาลภาษีอากรกลางหรือศาลชั้นต้น ส่งสำนวนไปให้ศาลฎีกามีคำวินิจฉัยชี้ขาด ศาลฎีกา ส่งสำนวนคืนมายังศาลภาษีอากรกลางหรือศาลชั้นต้น ศาลภาษีอากรกลางหรือศาลชั้นต้น แจ้งวันนัดอ่านไปยังคู่ความอ่านคำวินิจฉัยชี้ขาดของประธานศาลฎีกา แล้วดำเนินการต่อไป ในส่วนที่เกี่ยวกับคู่ความสำหรับคดีนี้ ถ้าศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้อง ซึ่งคงล่วงเลยกรณีที่จะร้องขอให้ศาลชั้นต้นส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกามีคำวินิจฉัยชี้ขาด ก็คงอุทธรณ์ไปยังศาลฎีกาโดยขอให้ศาลฎีกาส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกามีคำวินิจฉัยชี้ขาดด้วย ซึ่งในคดีนี้ก็ปรากฏว่าโจทก์อุทธรณ์ไปยังศาลฎีกา แต่มิได้ขอให้ศาลฎีกาส่งไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาด แต่ศาลฎีกาเห็นว่ากรณีแห่งคดีมีปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจของศาลภาษีอากรกลางหรือศาลชั้นต้นและคดีขึ้นมาสู่การพิจารณาของศาลฎีกาแล้วศาลฎีกาจึงเห็นสมควรส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดต่อไปเลย โดยไม่ย้อนสำนวนกลับไปให้ศาลชั้นต้นอีก ซึ่งเป็นการเสียเวลา แล้วศาลฎีกาก็ส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดโดยไม่ย้อนสำนวนไปให้ศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้ส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาด เพราะจะเป็นการเสียเวลามาก ปัญหาว่ากรณีดังกล่าวถ้าความปรากฏในศาลอุทธรณ์ภาค 2ศาลอุทธรณ์ภาค 2 จะสั่งเช่นศาลฎีกามีคำสั่งได้หรือไม่ถ้าเทียบเคียงกับคำพิพากษาตามหัวข้อหมายเหตุนี้แล้ว เห็นว่าศาลอุทธรณ์ก็น่าจะมีอำนาจส่งไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดได้โดยไม่ย้อนกลับไปศาลชั้นต้นให้เสียเวลา โปรดสังเกตคำวินิจฉัยของศาลฎีกาที่ว่า เมื่อปัญหาว่าคดีนี้อยู่ในอำนาจของศาลภาษีอากรหรือศาลชั้นต้นขึ้นมาสู่การพิจารณาของศาลฎีกาศาลฎีกาจึงเห็นสมควรส่งสำนวนคดีนี้ไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดต่อไป อย่างไรก็ดีเคยมีคำวินิจฉัยของประธานศาลฎีกาที่ 7/2532ในชั้นพิจารณาของศาลอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์เห็นว่า กรณีมีปัญหาว่าคดีนี้จะอยู่ในอำนาจของศาลภาษีอากรหรือไม่ ศาลอุทธรณ์จึงส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัย ตามพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรและวิธีพิจารณาคดีภาษีอากร พ.ศ. 2528มาตรา 10 วรรคสอง เห็นว่า บทบัญญัติดังกล่าวเป็นผลต่อเนื่องมาจากมาตรา 10 วรรคแรก ซึ่งเป็นเรื่องที่บัญญัติห้ามมิให้ศาลชั้นต้นอื่นรับคดีที่อยู่ในอำนาจของศาลภาษีอากรกลางไว้พิจารณาพิพากษา โดยวรรคสองบัญญัติว่า ในกรณีมีปัญหาว่าคดีใดจะอยู่ในอำนาจของศาลภาษีอากรหรือศาลยุติธรรมอื่นไม่ว่าจะเกิดปัญหาขึ้นในศาลภาษีอากรหรือศาลยุติธรรมอื่นให้ประธานศาลฎีกาเป็นผู้วินิจฉัย แสดงว่าเป็นเรื่องที่ศาลชั้นต้นไม่ว่าจะเป็นศาลภาษีอากรหรือศาลยุติธรรมอื่นต้องส่งสำนวนไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัย แต่คดีนี้อยู่ในระหว่างพิจารณาของศาลอุทธรณ์จึงเป็นเรื่องที่ไม่อยู่ในขอบข่ายที่บัญญัติไว้ในมาตรา 10 วรรคสองดังกล่าว ศาลอุทธรณ์ไม่มีอำนาจขอให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยคดีนี้ตามพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรฯ มาตรา 10 วรรคสองดังนั้นถ้าพิจารณาตามคำวินิจฉัยของประธานศาลฎีกาเห็นได้ว่าศาลอุทธรณ์ไม่มีอำนาจที่จะส่งเรื่องไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดจึงมีปัญหาว่าคำพิพากษาฎีกาตามหัวข้อหมายเหตุนี้ใช้บังคับเฉพาะแก่คดีขึ้นมาสู่การพิจารณาของศาลฎีกาเท่านั้นหรือไม่ ศาลฎีกาจึงจะมีอำนาจส่งเรื่องไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาดได้ ปัญหานี้น่าจะเป็นเรื่องกฎหมายวางขอบข่ายไว้แคบไปควรแก้ไขที่ตัวกฎหมาย คือพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลภาษีอากรฯมาตรา 10 ให้กว้างขึ้นกล่าวคือ ถ้าความปรากฏขึ้นในระหว่างพิจารณาของศาลอุทธรณ์หรือศาลฎีกา ไม่ว่าคู่ความจะร้องขอหรือไม่ก็ตาม ให้ศาลอุทธรณ์หรือศาลฎีกาแล้วแต่กรณีส่งเรื่องไปให้ประธานศาลฎีกาวินิจฉัยชี้ขาด ซึ่งจะสามารถแก้ไขข้อขัดข้องในทางปฏิบัติได้ พลประสิทธิ์ ฤทธิ์รักษา