คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1463/2530หลักกฎหมาย: บริษัทจำเลยกำหนดให้พนักงานขับรถยนต์ส่วนกลางเข้าทำงานวันละ24 ชั่วโมง หยุดพักวันรุ่งขึ้น 24 ชั่วโมง ต่อมาจำเลยดำริ ให้เปลี่ยนเป็นทำงานเป็นผลัด ผลัดละ 8 ชั่วโมง แต่พนักงานขับรถยนต์ของจำเลยขอให้กำหนดเวลาทำงานเช่นเดิม โดยอ้างว่าต้องมีรายจ่ายเพิ่มขึ้นซึ่งจำเลยก็ได้ตกลงยินยอมกำหนดเวลาทำงานของจำเลยดังกล่าว จึงเป็นข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่ใช้บังคับได้ หาขัดต่อความสงบเรียบร้อยของประชาชนหรือเป็นข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่ไม่ชอบด้วยกฎหมายไม่ เมื่อโจทก์เข้าทำงานกับจำเลยในภายหลัง ก็ย่อมต้องถูกผูกพันตามข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างดังกล่าว การทำงานของโจทก์จึงมิใช่เป็นการทำงานนอกเวลาทำงานปกติอันจะมีสิทธิเรียกเอาค่าล่วงเวลาจากจำเลยได้.โจทก์ฟ้องว่าจำเลยเลิกจ้างโจทก์โดยไม่มีความผิด ขอให้บังคับจำเลยจ่ายสินจ้างแทนการบอกกล่าวล่วงหน้า ค่าจ้างค้างจ่าย เงินสะสมเงินค่าจ้างที่จำเลยหักไว้เป็นค่าเสียหาย ค่าชดเชย และค่าทำงานเกินเวลาปกติจำเลยให้การว่าโจทก์ทุจริตต่อหน้าที่ ฝ่าฝืนระเบียบ ข้อบังคับและคำสั่งอันชอบด้วยกฎหมายของจำเลยอย่างร้ายแรง เป็นเหตุให้จำเลยได้รับความเสียหาย จำเลยจึงปลดโจทก์ออกจากงาน โจทก์ไม่มีสิทธิเรียกร้องเงินต่าง ๆ ตามฟ้องศาลแรงงานกลางวินิจฉัยว่า โจทก์ละทิ้งหน้าที่ขณะปฏิบัติงานอันเป็นการกระทำผิดระเบียบของจำเลยอย่างร้ายแรง จำเลยมีสิทธิเลิกจ้างโจทก์โดยไม่ต้องจ่ายสินจ้างแทนการบอกกล่าวล่วงหน้าและค่าชดเชย ส่วนค่าล่วงเวลาได้มีข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างไว้ว่าโจทก์ไม่มีสิทธิได้รับ พิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ต่อศาลฎีกาศาลฎีกาแผนกคดีแรงงานวินิจฉัยว่า "ปัญหาข้อแรกมีว่า ข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่โจทก์ไม่มีสิทะิเรียกร้องค่าจ้างและค่าล่วงเวลานั้นชอบด้วยกฎหมายหรือไม่ โจทก์อุทธรณ์ว่า ค่าล่วงเวลาเป็นเงินที่นายจ้างต้องจ่ายให้แก่ลูกจ้างตามประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่องการคุ้มครองแรงงาน เมื่อมีการทำงานนอกเวลาทำงานตามปกติ แม้จะได้มีข้อตกลงกันดังกล่าวก็เป็นข้อตกลงที่ไม่ชอบด้วยกฎหมาย พิเคราะห์แล้วได้ความว่า เดิมจำเลยได้กำหนดให้พนักงานขับรถยนต์ส่วนกลางของจำเลยเข้าทำงานวันละ 24 ชั่วโมงและวันรุ่งขึ้นหยุดพัก 24 ชั่วโมงต่อมาจำเลยดำริให้เปลี่ยนแปลงเวลาทำงานเป็นผลัด ๆ ละ 8 ชั่วโมงซึ่งเมื่อคำนวณค่าจ้างต่อวันแล้วพนักงานขับรถยนต์ของจำเลยจะมีรายได้เพิ่มขึ้น แต่พนักงานขับรถยนต์ของจำเลยประสงค์จะให้เป็นไปเช่นเดิมจึงได้ร้องขอต่อจำเลยขอให้กำหนดเวลาทำงานเช่นที่เคยปฏิบัติ โดยอ้างว่าตนต้องมีรายจ่ายเพิ่มขึ้นซึ่งจำเลยได้พิจารณาแล้วตกลงยินยอมตามที่มีการร้องขอ ศาลฎีกาเห็นว่า การกำหนดเวลาทำงานวันละ 24 ชั่วโมงโดยให้พนักงานขับรถยนต์ของจำเลยได้หยุดพักในวันรุ่งขึ้นเป็นเวลา24 ชั่วโมง จำเลยได้กำหนดไว้ก่อนแล้วเมื่อจำเลยดำริให้มีการเปลี่ยนแปลงแต่แล้วก็หาได้มีคำสั่งเปลี่ยนแปลงเป็นอย่างอื่นแต่ประการใดไม่กำหนดเวลาทำงานของจำเลยดังกล่าวจึงเป็นข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่ใช้บังคับได้ กรณีหาใช่เป็นข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่ไม่ชอบด้วยกฎหมายหรือขัดต่อความสงบเรียบร้อยของประชาชนดังข้ออุทธรณ์ของโจทก์ไม่ ดังนั้นเมื่อโจทก์เข้าทำงานกับจำเลยในภายหลังก็ย่อมต้องถูกผูกพันตามข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างดังกล่าว การทำงานของโจทก์จึงมิใช่เป็นการทำงานนอกเวลาทำงานปกติ โจทก์จึงไม่มีสิทธิเรียกร้องเอาค่าล่วงเวลาจากจำเลยได้..."พิพากษายืน. ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1463/2530นาย อิทธิพล เป๊าะซีเป๊าะโจทก์บริษัท วัชร พล จำกัดจำเลย ป.พ.พ. ม. 113 พ.ร.บ.แรงงานสัมพันธ์ พ.ศ.2518 ม. 10, ม. 11, ม. 12, ม. 19 ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง การคุ้มครองแรงงาน ข้อ 2, ข้อ 3, ข้อ 4, ข้อ 34, ข้อ 36บริษัทจำเลยกำหนดให้พนักงานขับรถยนต์ส่วนกลางเข้าทำงานวันละ24 ชั่วโมง หยุดพักวันรุ่งขึ้น 24 ชั่วโมง ต่อมาจำเลยดำริ ให้เปลี่ยนเป็นทำงานเป็นผลัด ผลัดละ 8 ชั่วโมง แต่พนักงานขับรถยนต์ของจำเลยขอให้กำหนดเวลาทำงานเช่นเดิม โดยอ้างว่าต้องมีรายจ่ายเพิ่มขึ้นซึ่งจำเลยก็ได้ตกลงยินยอมกำหนดเวลาทำงานของจำเลยดังกล่าว จึงเป็นข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่ใช้บังคับได้ หาขัดต่อความสงบเรียบร้อยของประชาชนหรือเป็นข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่ไม่ชอบด้วยกฎหมายไม่ เมื่อโจทก์เข้าทำงานกับจำเลยในภายหลัง ก็ย่อมต้องถูกผูกพันตามข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างดังกล่าว การทำงานของโจทก์จึงมิใช่เป็นการทำงานนอกเวลาทำงานปกติอันจะมีสิทธิเรียกเอาค่าล่วงเวลาจากจำเลยได้.โจทก์ฟ้องว่าจำเลยเลิกจ้างโจทก์โดยไม่มีความผิด ขอให้บังคับจำเลยจ่ายสินจ้างแทนการบอกกล่าวล่วงหน้า ค่าจ้างค้างจ่าย เงินสะสมเงินค่าจ้างที่จำเลยหักไว้เป็นค่าเสียหาย ค่าชดเชย และค่าทำงานเกินเวลาปกติจำเลยให้การว่าโจทก์ทุจริตต่อหน้าที่ ฝ่าฝืนระเบียบ ข้อบังคับและคำสั่งอันชอบด้วยกฎหมายของจำเลยอย่างร้ายแรง เป็นเหตุให้จำเลยได้รับความเสียหาย จำเลยจึงปลดโจทก์ออกจากงาน โจทก์ไม่มีสิทธิเรียกร้องเงินต่าง ๆ ตามฟ้องศาลแรงงานกลางวินิจฉัยว่า โจทก์ละทิ้งหน้าที่ขณะปฏิบัติงานอันเป็นการกระทำผิดระเบียบของจำเลยอย่างร้ายแรง จำเลยมีสิทธิเลิกจ้างโจทก์โดยไม่ต้องจ่ายสินจ้างแทนการบอกกล่าวล่วงหน้าและค่าชดเชย ส่วนค่าล่วงเวลาได้มีข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างไว้ว่าโจทก์ไม่มีสิทธิได้รับ พิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ต่อศาลฎีกาศาลฎีกาแผนกคดีแรงงานวินิจฉัยว่า "ปัญหาข้อแรกมีว่า ข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่โจทก์ไม่มีสิทะิเรียกร้องค่าจ้างและค่าล่วงเวลานั้นชอบด้วยกฎหมายหรือไม่ โจทก์อุทธรณ์ว่า ค่าล่วงเวลาเป็นเงินที่นายจ้างต้องจ่ายให้แก่ลูกจ้างตามประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่องการคุ้มครองแรงงาน เมื่อมีการทำงานนอกเวลาทำงานตามปกติ แม้จะได้มีข้อตกลงกันดังกล่าวก็เป็นข้อตกลงที่ไม่ชอบด้วยกฎหมาย พิเคราะห์แล้วได้ความว่า เดิมจำเลยได้กำหนดให้พนักงานขับรถยนต์ส่วนกลางของจำเลยเข้าทำงานวันละ 24 ชั่วโมงและวันรุ่งขึ้นหยุดพัก 24 ชั่วโมงต่อมาจำเลยดำริให้เปลี่ยนแปลงเวลาทำงานเป็นผลัด ๆ ละ 8 ชั่วโมงซึ่งเมื่อคำนวณค่าจ้างต่อวันแล้วพนักงานขับรถยนต์ของจำเลยจะมีรายได้เพิ่มขึ้น แต่พนักงานขับรถยนต์ของจำเลยประสงค์จะให้เป็นไปเช่นเดิมจึงได้ร้องขอต่อจำเลยขอให้กำหนดเวลาทำงานเช่นที่เคยปฏิบัติ โดยอ้างว่าตนต้องมีรายจ่ายเพิ่มขึ้นซึ่งจำเลยได้พิจารณาแล้วตกลงยินยอมตามที่มีการร้องขอ ศาลฎีกาเห็นว่า การกำหนดเวลาทำงานวันละ 24 ชั่วโมงโดยให้พนักงานขับรถยนต์ของจำเลยได้หยุดพักในวันรุ่งขึ้นเป็นเวลา24 ชั่วโมง จำเลยได้กำหนดไว้ก่อนแล้วเมื่อจำเลยดำริให้มีการเปลี่ยนแปลงแต่แล้วก็หาได้มีคำสั่งเปลี่ยนแปลงเป็นอย่างอื่นแต่ประการใดไม่กำหนดเวลาทำงานของจำเลยดังกล่าวจึงเป็นข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่ใช้บังคับได้ กรณีหาใช่เป็นข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่ไม่ชอบด้วยกฎหมายหรือขัดต่อความสงบเรียบร้อยของประชาชนดังข้ออุทธรณ์ของโจทก์ไม่ ดังนั้นเมื่อโจทก์เข้าทำงานกับจำเลยในภายหลังก็ย่อมต้องถูกผูกพันตามข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างดังกล่าว การทำงานของโจทก์จึงมิใช่เป็นการทำงานนอกเวลาทำงานปกติ โจทก์จึงไม่มีสิทธิเรียกร้องเอาค่าล่วงเวลาจากจำเลยได้..."พิพากษายืน.(มาโนช เพียรสนอง-จุนท์ จันทรวงศ์-สีนวล คงลาภ)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุวัตถุประสงค์ของกฎหมายแรงงานหาได้จำกัดอยู่ที่การคุ้มครองผลประโยชน์ของลูกจ้างและนายจ้างเพื่อให้เกิดความเป็นธรรมระหว่างคู่สัญญาทั้งสองฝ่ายนี้เท่านั้น หากแต่ยังมุ่งที่จะคุ้มครองประโยชน์ของประเทศชาติที่จะพึงมีพึงได้จากการประกอบกิจการค้าอุตสาหกรรมในภาวะที่มีประสิทธิภาพสูงสุด และมีช่องทางให้เกิดความสูญเสียในด้านต่าง ๆโดยเฉพาะความสูญเสียที่จะเกิดอุบัติภัยเหลืออยู่น้อยที่สุด กฎหมายแรงงานที่ดีจำเป็นจะต้องมีส่วนร่วมในวัตถุประสงค์ดังกล่าวได้ครบทุกด้าน การทำสัญญาจ้างแรงงานในสังคมเดิมที่ยังมิได้มีความสลับซับซ้อนเหมือนดังที่เป็นอยู่ในสังคมอุตสาหกรรมหรือกึ่งอุตสาหกรรมนั้นลักษณะของสัญญาจะมีสภาพเป็นนิติสัมพันธ์ระหว่างเอกชนอย่างเด่นชัดการนำทฤษฎีความศักดิ์สิทธิ์แห่งการแสดงเจตนามาใช้เป็นหลักใหญ่ในการบังคับสิทธิหน้าที่ระหว่างคู่สัญญาย่อมไม่มีข้อโต้แย้งได้แต่สัญญาจ้างแรงงานในสังคมปัจจุบันนี้มีลักษณะเป็นสัญญาตามกฎหมายมหาชนมากกว่า การตีความและการบังคับใช้จึงไม่อาจให้น้ำหนักแก่เจตนาของคู่สัญญาอย่างเต็มที่เหมือนในอดีต หากแต่จะต้องคำนึงถึงวัตถุประสงค์และบทบาทของกฎหมายแรงงานในฐานะที่เป็นเครื่องมือในการพัฒนาระบบธุรกิจการค้าและอุตสาหกรรมของประเทศชาติอย่างจริงจังควบคู่กันไปด้วย การทำสัญญาจ้างคนงานที่ขับรถไม่เป็นให้ทำหน้าที่ขับรถบรรทุกหรือการจ้างคนเป็นโรคลมบ้าหมูให้ทำหน้าที่คุมเครื่องยนต์กลไกที่อาจก่อให้เกิดอุบัติภัยร้ายแรงขึ้นได้ โดยคู่สัญญารู้ถึงข้อเท็จจริงดังกล่าวอยู่แล้ว น่าจะเป็นสิ่งที่กฎหมายแรงงานไม่พึงประสงค์จะให้กระทำ เพราะการปฏิบัติเช่นนั้น แม้จะเป็นเรื่องที่คู่สัญญาสมัครใจเข้าทำกันเอง และแม้จะเป็นการช่วยลดต้นทุนการผลิตให้แก่ฝ่ายนายจ้างได้ส่วนหนึ่ง ทั้งเป็นการสงเคราะห์ลูกจ้างเองอีกส่วนหนึ่งด้วยก็ตามก็เป็นทางปฏิบัติที่เห็นได้ชัดว่าอาจนำมาซึ่งความสูญเสียแก่สังคมส่วนรวมได้อย่างมาก หากกฎหมายยอมบังคับบัญชาให้สัญญาดังกล่าวมีผลบังคับกันได้ ก็เท่ากับสนันสนุนให้มีการปฏิบัติเช่นนี้ตามอย่างกันต่อ ๆ ไปอันเป็นการผิดวัตถุประสงค์แห่งกฎหมายแรงงาน และขัดแย้งต่อประโยชน์ของสังคมส่วนรวม ดังนั้นจึงเห็นว่าสัญญาจ้างแรงงานที่มีลักษณะดังกล่าวน่าจะต้องตกเป็นโมฆะตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 113 เพราะมีวัตถุประสงค์เป็นการขัดขวางต่อความสงบเรียบร้อยหรือศีลธรรมดันดีของประชาชน สัญญาจ้างแรงงานให้คนขับรถยนต์ทำงานวันละ 24 ชั่วโมง ตามคำพิพากษาศาลฎีกาฉบับนี้ มีลักษณะไม่ต่างจากตัวอย่างสัญญาข้างต้นเลย ดังนั้น แม้จะกำหนดขึ้นเพื่อประโยชน์ของลูกจ้างเอง ก็ไม่น่าจะยอมให้เป็นตัวอย่างในทางปฏิบัติได้ต่อไป ตัวอย่างที่ศาลฎีกาเคยตัดสินไปในทางป้องกันมิให้นายจ้างใช้ลูกจ้างขับรถทั้งวันก็เคยมีมาแล้วในคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1596/2519 ซึ่งตัดสินว่าคนของนายจ้างใช้งานลูกจ้างขับรถทั้งวันจนถึงค่ำก็ยังใช้ให้ขับอีก 600 กิโลเมตรจนเวลา 5 นาฬิกาจึงเกิดอุบัติเหตุรถชนกัน นายจ้างต้องใช้ค่าเสียหายแก่รถอีกฝ่ายหนึ่งแล้วมาฟ้องไล่เบี้ยจากลูกจ้าง เช่นนี้ เป็นความบกพร่องของคนของนายจ้างเอง ลูกจ้างไม่บกพร่องต่อหน้าที่จึงไม่ต้องรับผิดต่อนายจ้าง. จรัญภักดีธนากุล.คำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่าจำเลยเลิกจ้างโจทก์โดยไม่มีความผิด ขอให้บังคับจำเลยจ่ายสินจ้างแทนการบอกกล่าวล่วงหน้า ค่าจ้างค้างจ่าย เงินสะสมเงินค่าจ้างที่จำเลยหักไว้เป็นค่าเสียหาย ค่าชดเชย และค่าทำงานเกินเวลาปกติจำเลยให้การว่าโจทก์ทุจริตต่อหน้าที่ ฝ่าฝืนระเบียบ ข้อบังคับและคำสั่งอันชอบด้วยกฎหมายของจำเลยอย่างร้ายแรง เป็นเหตุให้จำเลยได้รับความเสียหาย จำเลยจึงปลดโจทก์ออกจากงาน โจทก์ไม่มีสิทธิเรียกร้องเงินต่าง ๆ ตามฟ้องศาลแรงงานกลางวินิจฉัยว่า โจทก์ละทิ้งหน้าที่ขณะปฏิบัติงานอันเป็นการกระทำผิดระเบียบของจำเลยอย่างร้ายแรง จำเลยมีสิทธิเลิกจ้างโจทก์โดยไม่ต้องจ่ายสินจ้างแทนการบอกกล่าวล่วงหน้าและค่าชดเชย ส่วนค่าล่วงเวลาได้มีข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างไว้ว่าโจทก์ไม่มีสิทธิได้รับ พิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ต่อศาลฎีกาศาลฎีกาแผนกคดีแรงงานวินิจฉัยว่า "ปัญหาข้อแรกมีว่า ข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่โจทก์ไม่มีสิทะิเรียกร้องค่าจ้างและค่าล่วงเวลานั้นชอบด้วยกฎหมายหรือไม่ โจทก์อุทธรณ์ว่า ค่าล่วงเวลาเป็นเงินที่นายจ้างต้องจ่ายให้แก่ลูกจ้างตามประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่องการคุ้มครองแรงงาน เมื่อมีการทำงานนอกเวลาทำงานตามปกติ แม้จะได้มีข้อตกลงกันดังกล่าวก็เป็นข้อตกลงที่ไม่ชอบด้วยกฎหมาย พิเคราะห์แล้วได้ความว่า เดิมจำเลยได้กำหนดให้พนักงานขับรถยนต์ส่วนกลางของจำเลยเข้าทำงานวันละ 24 ชั่วโมงและวันรุ่งขึ้นหยุดพัก 24 ชั่วโมงต่อมาจำเลยดำริให้เปลี่ยนแปลงเวลาทำงานเป็นผลัด ๆ ละ 8 ชั่วโมงซึ่งเมื่อคำนวณค่าจ้างต่อวันแล้วพนักงานขับรถยนต์ของจำเลยจะมีรายได้เพิ่มขึ้น แต่พนักงานขับรถยนต์ของจำเลยประสงค์จะให้เป็นไปเช่นเดิมจึงได้ร้องขอต่อจำเลยขอให้กำหนดเวลาทำงานเช่นที่เคยปฏิบัติ โดยอ้างว่าตนต้องมีรายจ่ายเพิ่มขึ้นซึ่งจำเลยได้พิจารณาแล้วตกลงยินยอมตามที่มีการร้องขอ ศาลฎีกาเห็นว่า การกำหนดเวลาทำงานวันละ 24 ชั่วโมงโดยให้พนักงานขับรถยนต์ของจำเลยได้หยุดพักในวันรุ่งขึ้นเป็นเวลา24 ชั่วโมง จำเลยได้กำหนดไว้ก่อนแล้วเมื่อจำเลยดำริให้มีการเปลี่ยนแปลงแต่แล้วก็หาได้มีคำสั่งเปลี่ยนแปลงเป็นอย่างอื่นแต่ประการใดไม่กำหนดเวลาทำงานของจำเลยดังกล่าวจึงเป็นข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่ใช้บังคับได้ กรณีหาใช่เป็นข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่ไม่ชอบด้วยกฎหมายหรือขัดต่อความสงบเรียบร้อยของประชาชนดังข้ออุทธรณ์ของโจทก์ไม่ ดังนั้นเมื่อโจทก์เข้าทำงานกับจำเลยในภายหลังก็ย่อมต้องถูกผูกพันตามข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างดังกล่าว การทำงานของโจทก์จึงมิใช่เป็นการทำงานนอกเวลาทำงานปกติ โจทก์จึงไม่มีสิทธิเรียกร้องเอาค่าล่วงเวลาจากจำเลยได้..."พิพากษายืน. ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1463/2530นาย อิทธิพล เป๊าะซีเป๊าะโจทก์บริษัท วัชร พล จำกัดจำเลย ป.พ.พ. ม. 113 พ.ร.บ.แรงงานสัมพันธ์ พ.ศ.2518 ม. 10, ม. 11, ม. 12, ม. 19 ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง การคุ้มครองแรงงาน ข้อ 2, ข้อ 3, ข้อ 4, ข้อ 34, ข้อ 36บริษัทจำเลยกำหนดให้พนักงานขับรถยนต์ส่วนกลางเข้าทำงานวันละ24 ชั่วโมง หยุดพักวันรุ่งขึ้น 24 ชั่วโมง ต่อมาจำเลยดำริ ให้เปลี่ยนเป็นทำงานเป็นผลัด ผลัดละ 8 ชั่วโมง แต่พนักงานขับรถยนต์ของจำเลยขอให้กำหนดเวลาทำงานเช่นเดิม โดยอ้างว่าต้องมีรายจ่ายเพิ่มขึ้นซึ่งจำเลยก็ได้ตกลงยินยอมกำหนดเวลาทำงานของจำเลยดังกล่าว จึงเป็นข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่ใช้บังคับได้ หาขัดต่อความสงบเรียบร้อยของประชาชนหรือเป็นข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่ไม่ชอบด้วยกฎหมายไม่ เมื่อโจทก์เข้าทำงานกับจำเลยในภายหลัง ก็ย่อมต้องถูกผูกพันตามข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างดังกล่าว การทำงานของโจทก์จึงมิใช่เป็นการทำงานนอกเวลาทำงานปกติอันจะมีสิทธิเรียกเอาค่าล่วงเวลาจากจำเลยได้.โจทก์ฟ้องว่าจำเลยเลิกจ้างโจทก์โดยไม่มีความผิด ขอให้บังคับจำเลยจ่ายสินจ้างแทนการบอกกล่าวล่วงหน้า ค่าจ้างค้างจ่าย เงินสะสมเงินค่าจ้างที่จำเลยหักไว้เป็นค่าเสียหาย ค่าชดเชย และค่าทำงานเกินเวลาปกติจำเลยให้การว่าโจทก์ทุจริตต่อหน้าที่ ฝ่าฝืนระเบียบ ข้อบังคับและคำสั่งอันชอบด้วยกฎหมายของจำเลยอย่างร้ายแรง เป็นเหตุให้จำเลยได้รับความเสียหาย จำเลยจึงปลดโจทก์ออกจากงาน โจทก์ไม่มีสิทธิเรียกร้องเงินต่าง ๆ ตามฟ้องศาลแรงงานกลางวินิจฉัยว่า โจทก์ละทิ้งหน้าที่ขณะปฏิบัติงานอันเป็นการกระทำผิดระเบียบของจำเลยอย่างร้ายแรง จำเลยมีสิทธิเลิกจ้างโจทก์โดยไม่ต้องจ่ายสินจ้างแทนการบอกกล่าวล่วงหน้าและค่าชดเชย ส่วนค่าล่วงเวลาได้มีข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างไว้ว่าโจทก์ไม่มีสิทธิได้รับ พิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ต่อศาลฎีกาศาลฎีกาแผนกคดีแรงงานวินิจฉัยว่า "ปัญหาข้อแรกมีว่า ข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่โจทก์ไม่มีสิทะิเรียกร้องค่าจ้างและค่าล่วงเวลานั้นชอบด้วยกฎหมายหรือไม่ โจทก์อุทธรณ์ว่า ค่าล่วงเวลาเป็นเงินที่นายจ้างต้องจ่ายให้แก่ลูกจ้างตามประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่องการคุ้มครองแรงงาน เมื่อมีการทำงานนอกเวลาทำงานตามปกติ แม้จะได้มีข้อตกลงกันดังกล่าวก็เป็นข้อตกลงที่ไม่ชอบด้วยกฎหมาย พิเคราะห์แล้วได้ความว่า เดิมจำเลยได้กำหนดให้พนักงานขับรถยนต์ส่วนกลางของจำเลยเข้าทำงานวันละ 24 ชั่วโมงและวันรุ่งขึ้นหยุดพัก 24 ชั่วโมงต่อมาจำเลยดำริให้เปลี่ยนแปลงเวลาทำงานเป็นผลัด ๆ ละ 8 ชั่วโมงซึ่งเมื่อคำนวณค่าจ้างต่อวันแล้วพนักงานขับรถยนต์ของจำเลยจะมีรายได้เพิ่มขึ้น แต่พนักงานขับรถยนต์ของจำเลยประสงค์จะให้เป็นไปเช่นเดิมจึงได้ร้องขอต่อจำเลยขอให้กำหนดเวลาทำงานเช่นที่เคยปฏิบัติ โดยอ้างว่าตนต้องมีรายจ่ายเพิ่มขึ้นซึ่งจำเลยได้พิจารณาแล้วตกลงยินยอมตามที่มีการร้องขอ ศาลฎีกาเห็นว่า การกำหนดเวลาทำงานวันละ 24 ชั่วโมงโดยให้พนักงานขับรถยนต์ของจำเลยได้หยุดพักในวันรุ่งขึ้นเป็นเวลา24 ชั่วโมง จำเลยได้กำหนดไว้ก่อนแล้วเมื่อจำเลยดำริให้มีการเปลี่ยนแปลงแต่แล้วก็หาได้มีคำสั่งเปลี่ยนแปลงเป็นอย่างอื่นแต่ประการใดไม่กำหนดเวลาทำงานของจำเลยดังกล่าวจึงเป็นข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่ใช้บังคับได้ กรณีหาใช่เป็นข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างที่ไม่ชอบด้วยกฎหมายหรือขัดต่อความสงบเรียบร้อยของประชาชนดังข้ออุทธรณ์ของโจทก์ไม่ ดังนั้นเมื่อโจทก์เข้าทำงานกับจำเลยในภายหลังก็ย่อมต้องถูกผูกพันตามข้อตกลงเกี่ยวกับสภาพการจ้างดังกล่าว การทำงานของโจทก์จึงมิใช่เป็นการทำงานนอกเวลาทำงานปกติ โจทก์จึงไม่มีสิทธิเรียกร้องเอาค่าล่วงเวลาจากจำเลยได้..."พิพากษายืน.(มาโนช เพียรสนอง-จุนท์ จันทรวงศ์-สีนวล คงลาภ)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุวัตถุประสงค์ของกฎหมายแรงงานหาได้จำกัดอยู่ที่การคุ้มครองผลประโยชน์ของลูกจ้างและนายจ้างเพื่อให้เกิดความเป็นธรรมระหว่างคู่สัญญาทั้งสองฝ่ายนี้เท่านั้น หากแต่ยังมุ่งที่จะคุ้มครองประโยชน์ของประเทศชาติที่จะพึงมีพึงได้จากการประกอบกิจการค้าอุตสาหกรรมในภาวะที่มีประสิทธิภาพสูงสุด และมีช่องทางให้เกิดความสูญเสียในด้านต่าง ๆโดยเฉพาะความสูญเสียที่จะเกิดอุบัติภัยเหลืออยู่น้อยที่สุด กฎหมายแรงงานที่ดีจำเป็นจะต้องมีส่วนร่วมในวัตถุประสงค์ดังกล่าวได้ครบทุกด้าน การทำสัญญาจ้างแรงงานในสังคมเดิมที่ยังมิได้มีความสลับซับซ้อนเหมือนดังที่เป็นอยู่ในสังคมอุตสาหกรรมหรือกึ่งอุตสาหกรรมนั้นลักษณะของสัญญาจะมีสภาพเป็นนิติสัมพันธ์ระหว่างเอกชนอย่างเด่นชัดการนำทฤษฎีความศักดิ์สิทธิ์แห่งการแสดงเจตนามาใช้เป็นหลักใหญ่ในการบังคับสิทธิหน้าที่ระหว่างคู่สัญญาย่อมไม่มีข้อโต้แย้งได้แต่สัญญาจ้างแรงงานในสังคมปัจจุบันนี้มีลักษณะเป็นสัญญาตามกฎหมายมหาชนมากกว่า การตีความและการบังคับใช้จึงไม่อาจให้น้ำหนักแก่เจตนาของคู่สัญญาอย่างเต็มที่เหมือนในอดีต หากแต่จะต้องคำนึงถึงวัตถุประสงค์และบทบาทของกฎหมายแรงงานในฐานะที่เป็นเครื่องมือในการพัฒนาระบบธุรกิจการค้าและอุตสาหกรรมของประเทศชาติอย่างจริงจังควบคู่กันไปด้วย การทำสัญญาจ้างคนงานที่ขับรถไม่เป็นให้ทำหน้าที่ขับรถบรรทุกหรือการจ้างคนเป็นโรคลมบ้าหมูให้ทำหน้าที่คุมเครื่องยนต์กลไกที่อาจก่อให้เกิดอุบัติภัยร้ายแรงขึ้นได้ โดยคู่สัญญารู้ถึงข้อเท็จจริงดังกล่าวอยู่แล้ว น่าจะเป็นสิ่งที่กฎหมายแรงงานไม่พึงประสงค์จะให้กระทำ เพราะการปฏิบัติเช่นนั้น แม้จะเป็นเรื่องที่คู่สัญญาสมัครใจเข้าทำกันเอง และแม้จะเป็นการช่วยลดต้นทุนการผลิตให้แก่ฝ่ายนายจ้างได้ส่วนหนึ่ง ทั้งเป็นการสงเคราะห์ลูกจ้างเองอีกส่วนหนึ่งด้วยก็ตามก็เป็นทางปฏิบัติที่เห็นได้ชัดว่าอาจนำมาซึ่งความสูญเสียแก่สังคมส่วนรวมได้อย่างมาก หากกฎหมายยอมบังคับบัญชาให้สัญญาดังกล่าวมีผลบังคับกันได้ ก็เท่ากับสนันสนุนให้มีการปฏิบัติเช่นนี้ตามอย่างกันต่อ ๆ ไปอันเป็นการผิดวัตถุประสงค์แห่งกฎหมายแรงงาน และขัดแย้งต่อประโยชน์ของสังคมส่วนรวม ดังนั้นจึงเห็นว่าสัญญาจ้างแรงงานที่มีลักษณะดังกล่าวน่าจะต้องตกเป็นโมฆะตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 113 เพราะมีวัตถุประสงค์เป็นการขัดขวางต่อความสงบเรียบร้อยหรือศีลธรรมดันดีของประชาชน สัญญาจ้างแรงงานให้คนขับรถยนต์ทำงานวันละ 24 ชั่วโมง ตามคำพิพากษาศาลฎีกาฉบับนี้ มีลักษณะไม่ต่างจากตัวอย่างสัญญาข้างต้นเลย ดังนั้น แม้จะกำหนดขึ้นเพื่อประโยชน์ของลูกจ้างเอง ก็ไม่น่าจะยอมให้เป็นตัวอย่างในทางปฏิบัติได้ต่อไป ตัวอย่างที่ศาลฎีกาเคยตัดสินไปในทางป้องกันมิให้นายจ้างใช้ลูกจ้างขับรถทั้งวันก็เคยมีมาแล้วในคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1596/2519 ซึ่งตัดสินว่าคนของนายจ้างใช้งานลูกจ้างขับรถทั้งวันจนถึงค่ำก็ยังใช้ให้ขับอีก 600 กิโลเมตรจนเวลา 5 นาฬิกาจึงเกิดอุบัติเหตุรถชนกัน นายจ้างต้องใช้ค่าเสียหายแก่รถอีกฝ่ายหนึ่งแล้วมาฟ้องไล่เบี้ยจากลูกจ้าง เช่นนี้ เป็นความบกพร่องของคนของนายจ้างเอง ลูกจ้างไม่บกพร่องต่อหน้าที่จึงไม่ต้องรับผิดต่อนายจ้าง. จรัญภักดีธนากุล.