เทศบัญญัติของเทศบาลเมืองยะลาเทศบัญญัติของเทศบาลเมืองยะลาเรื่องควบคุมการก่อสร้างอาคาร พุทธศักราช ๒๔๙๑ โดยอนุมัติของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยซึ่งอาศัยอำนาจตามความในมาตรา๑๕ แห่งพระราชบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคาร พุทธศักราช ๒๔๗๙ เทศบาลเมืองยะลาตราเทศบัญญัติไว้โดยคำแนะนำและยินยอมของสภาเทศบาลเมืองยะลาและโดยอนุมัติของข้าหลวงประจำจังหวัดยะลา ดังต่อไปนี้ข้อ ๑ เทศบัญญัตินี้ให้เรียกว่า เทศบัญญัติเรื่อง ควบคุมการก่อสร้างอาคาร พุทธศักราช ๒๔๙๑ข้อ ๒เทศบัญญัตินี้ให้ใช้บังคับในเขตควบคุมการก่อสร้างตามพระราชกฤษฎีกาให้ใช้พระราชบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคารพุทธศักราช ๒๔๗๙ ในเขตเทศบาลเมืองยะลา พุทธศักราช ๒๔๘๓ ลงวันที่ ๑๐ ธันวาคม พุทธศักราช ๒๔๘๓ข้อ ๓[๑]ให้ใช้เทศบัญญัตินี้ตั้งแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษา เป็นต้นไปหมวด ๑วิเคราะห์ศัพท์ ข้อ ๔ ในเทศบัญญัตินี้(๑) อาคารที่พักอาศัยหมายความว่า ตึก บ้าน เรือน โรงซึ่งโดยปกติบุคคลอาศัยอยู่ได้ทั้งกลางวันและกลางคืน(๒) อาคารพาณิชย์หมายความว่า ห้าง ร้าน คลังสินค้า หรือ โรงงาน ที่ไม่ใช้เครื่องจักรขนาดใหญ่(๓) ห้องแถวหมายความว่า อาคารที่พักอาศัยหรืออาคารพาณิชย์ ซึ่งปลูกสร้างติดต่อกันเป็นแถวเกินกว่าตั้งแต่สองห้องและประกอบด้วยวัตถุอันมิใช่วัตถุทนไฟเป็นส่วนใหญ่(๔) ตึกแถวหมายความว่า อาคารที่พักอาศัยหรืออาคารพาณิชย์ซึ่งปลูกสร้างติดต่อกันเป็นแถวเกินกว่าสองห้องและประกอบด้วยวัตถุถาวรทนไฟเป็นส่วนใหญ่(๕) โรงงานอุตสาหกรรมหมายความว่า โรงงานสำหรับประกอบการอุตสาหกรรม โดยใช้เครื่องจักรขนาดใหญ่เป็นปัจจัย(๖) อาคารสาธารณะหมายความว่า โรงมหรสพ หอประชุม โรงเรียนหรือสถานที่ซึ่งกำหนดให้เป็นที่ชุมนุมชนได้ทั่วไป เช่น โรงแรม ภัตตาคารหรือโรงพยาบาล เป็นต้น(๗) อาคารเลี้ยงสัตว์หมายความว่า สิ่งปลูกสร้างเพื่อให้สัตว์พาหนะ เช่น ช้าง ม้า โค กระบือ พักอาศัย(๘) อาคารชั่วคราวหมายความว่า สิ่งปลูกสร้างซึ่งคณะเทศมนตรีพิจารณาเห็นว่าเพื่อใช้ประโยชน์เป็นการชั่วคราว และมีกำหนดเวลาที่จะรื้อถอน(๙) อาคารพิเศษหมายความถึง อาคารดังต่อไปนี้ก. โรงมหรสพ อัฒจันทร์ หรือหอประชุมข. อู่เรือ คานเรือหรือท่าเรือสำหรับเรือขนาดใหญ่เกินกว่า ๑๐๐ ตัน และโป๊ะ (ท่าเรือ)ค. อาคารสูงกว่า ๑๕ เมตรหรือสะพานในที่ซึ่งติดต่อกับทางสาธารณะ หรืออาคารที่มีคานหรือโครงหลังคาช่วงหนึ่งยาวเกินกว่า ๑๐ เมตร(๑๐) ผู้ออกแบบหมายความว่า ผู้รับผิดชอบในการคำนวณเขียนแบบและกำหนดรายการเพื่อใช้ในการก่อสร้าง(๑๑) นายงานหมายความว่า ผู้มีหน้าที่ควบคุมการปลูกสร้าง ให้ผู้ได้รับอนุญาต(๑๒) นายช่างหมายความว่า นายช่างตามความในพระราชบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคาร พุทธศักราช ๒๔๗๙(๑๓) แผนผัง หมายความว่าแผนที่แสดงลักษณะที่ดินบริเวณปลูกสร้างอาคาร(๑๔) แบบก่อสร้างหมายความว่า แบบเพื่อใช้ประโยชน์ในการปลูกสร้างตัวอาคาร(๑๕) รายการหมายความว่า ข้อความชี้แจงรายละเอียดเกี่ยวแก่การก่อสร้างตามแนวของแบบก่อสร้างนั้น(๑๖) รายคำนวณหมายความว่า รายละเอียดแสดงวิธีการคิดกำลังต้านทานของส่วนอาคารตามที่ปรากฏในแบบก่อสร้างนั้น(๑๗) แบบสังเขปหมายความว่า แบบชนิดซึ่งเขียนไว้พอเป็นประมาณ(๑๘) แผนอาคารหมายความว่า แบบแสดงลักษณะส่วนรวมของอาคาร(๑๙) รูปด้านหมายความว่า แบบแสดงลักษณะส่วนตั้งภายนอกของอาคาร(๒๐) รูปตัดหมายความว่า แบบแสดงลักษณะส่วนตั้งภายในของอาคาร(๒๑) พื้นอาคารหมายความว่า เนื้อที่ราบของอาคารซึ่งอยู่ภายในขอบเขตของคานหรือรอดที่รับพื้นนั้นหรือภายในขอบเขตของเสาอาคาร(๒๒) ฝาหมายความว่า ส่วนก่อสร้างในด้านตั้งซึ่งกั้นแบ่งพื้นอาคารให้เป็นห้องๆ(๒๓) ผนังหมายความว่าส่วนก่อสร้างในด้านตั้งซึ่งกั้นด้านนอกของอาคารให้เป็นหลังหรือหน่วยจากกัน(๒๔) ผนังกันไฟหมายความว่า ผนังซึ่งทำด้วยวัตถุทนไฟและไม่มีช่องที่จะให้ไฟผ่านได้(๒๕) รากฐานหมายความว่า ส่วนรับน้ำหนักของอาคารนับจากใต้พื้นชั้นล่างลงไปจนถึงที่ฝังอยู่ใต้ดิน(๒๖) เสาเข็มหมายความว่า เสาที่ตอกฝังลงไปในดินเพื่อช่วยรับน้ำหนักบรรทุกของอาคาร(๒๗) ช่วงบันไดหมายความว่า ระยะตั้งบันไดซึ่งมีขั้นต่อกันโดยตลอด(๒๘) ลูกตั้งหมายความว่า ระยะตั้งระหว่างขั้นบันได(๒๙) ลูกนอนหมายความว่า ระยะราบระหว่างขั้นบันได(๓๐) บ่อตรวจระบายหมายความว่า ส่วนที่เปิดได้ของท่อระบายซึ่งกำหนดไว้ใช้ในการชำระล้างท่อ(๓๑) บ่อพักขยะหมายความว่า ส่วนของทางระบายน้ำที่กำหนดกั้นขยะให้หยุดระบายไปด้วยกับน้ำ(๓๒) อุปกรณ์อนามัยหมายความว่า เครื่องประกอบอันใช้ประโยชน์ในการสุขาภิบาลของอาคาร(๓๓) บ่ออาจมหมายความว่า บ่อพักอุจจาระหรือสิ่งโสโครกอันไม่มีวิธีการระบายออกไปตามสภาพปกติ(๓๔) ลิฟต์หมายความว่า เครื่องใช้สำหรับบรรทุกบุคคลหรือของขึ้นลงระหว่างพื้นต่างๆ ของอาคาร(๓๕) ท่อเอกประปาหมายความว่า ท่อน้ำประปาในทางสาธารณะซึ่งเป็นสมบัติของการประปา(๓๖) วัตถุทนไฟหมายความว่า วัตถุก่อสร้างซึ่งไม่เป็นเชื้อเพลิง(๓๗) วัตถุถาวรหมายความว่า วัตถุทนไฟซึ่งตามปกติไม่แปลงสภาพได้ง่ายโดยน้ำ ไฟ หรือดินฟ้าอากาศ(๓๘) อิฐธรรมดาหมายความว่า ดินชนิดที่ปั้นขึ้นเป็นแท่งโดยไม่ใช้เครื่องจักรและเผาสุกแล้ว(๓๙) อิฐอัดหมายความว่า อิฐชนิดซึ่งได้ประดิษฐ์ขึ้นโดยใช้เครื่องจักรอัดให้เนื้อแน่นก่อนเผา(๔๐) คอนกรีตหมายความว่า วัตถุซึ่งประกอบขึ้นด้วยส่วนผสมของซีเมนต์ ทราย หิน และน้ำ(๔๑) คอนกรีตเสริมเหล็กหมายความว่า คอนกรีตซึ่งมีเหล็กฝังภายในให้ทำหน้าที่รับแรงได้มากขึ้นกว่าปกติ(๔๒) เหล็กหล่อหมายความว่า เหล็กที่ซึ่งถลุงมาจากแร่เหล็กอันจะใช้เชื่อมต่อหรือชุบไม่ได้ผล(๔๓) เหล็กล้วนหมายความว่า เหล็กที่มีธาตุอื่นเจือปนน้อยที่สุด และจะใช้ชุบไม่ได้ผล(๔๔) เหล็กถ่านหมายความว่า เหล็กที่มีธาตุถ่านผสมทำให้เหนียวกว่าปกติอันจะใช้ชุบได้ผล(๔๕) เหล็กเสริมหมายความว่า เหล็กถ่านที่ใช้สำหรับฝังในเนื้อคอนกรีตเพื่อเพิ่มกำลังขึ้น(๔๖) ไม้อ่อนหมายความว่า ไม้เนื้ออ่อนซึ่งไม่ทนทานต่อการเสียดสีและมีกำลังต้านทานแรงต่างๆ น้อยเช่น ไม้ยาง ไม้ตะแบก หรือไม้สัก ไม้สะยา ไม้กะลอ(๔๗) ไม้แก่นหมายความว่า ไม้เนื้อแข็งทนทานต่อการเสียดสีได้ดี และมีกำลังต้านทานแรงต่างๆ สูงเช่น ไม้เต็งรัง ไม้แดง ไม้หลุมพอ ไม้ตะเคียน(๔๘) ปูนขาวหมายความว่า วัตถุประสานซึ่งประดิษฐ์ขึ้นจากหินธาตุปูนหรือเปลือกหอย(๔๙) ซิเมนต์หมายความว่า วัตถุซึ่งประดิษฐ์ขึ้นจากแร่ธาตุปูนและธาตุดินผสมกันเป็นส่วนใหญ่(๕๐) ทรายหมายความว่า ก้อนหินเมล็ดเล็กละเอียดเกิดตามธรรมชาติซึ่งมีขนาดไม่โตเกิน ๓มิลลิเมตร(๕๑) กรวดหมายความว่า ก้อนหินเกิดตามธรรมชาติขนาดโตเกินกว่า ๓ มิลลิเมตร(๕๒) หินดานหมายความว่า หินชนิดที่มีเนื้อเปื่อยไม่แน่นเป็นก้อนแกร่ง(๕๓) หินปูนหมายความว่า หินธาตุปูนซึ่งมีเนื้อแน่นแกร่งเป็นก้อนปึก(๕๔) หินทรายหมายความว่า หินประกอบด้วยเมล็ดทรายและประสานด้วยวัตถุอื่นเป็นก้อนปึก(๕๕) หินอัคนีหมายความว่า หินที่มีเนื้อแข็งแกร่งเป็นก้อนปึกโดยไม่ต้องอาศัยวัตถุอื่นประสาน(๕๖) แรงประลัยหมายความว่า แรงขนาดที่จะทำให้วัตถุนั้นแตกแยกออกจากกันเป็นส่วน(๕๗) แรงดึงหมายความว่า แรงที่จะทำให้วัตถุแยกออกห่างจากกัน(๕๘) แรงอัดหมายความว่า แรงที่จะทำให้วัตถุอันเดียวเปลี่ยนรูปสั้นเข้า(๕๙) แรงเฉือน หมายความว่าแรงที่จะทำให้วัตถุขาดออกจากกันดุจกรรไกรตัด(๖๐) ส่วนปลอดภัยหมายความว่า อัตราส่วนที่ใช้ทอนแรงประลัยให้ถึงขนาดที่จะใช้ได้ปลอดภัย(๖๑) น้ำหนักบรรทุกหมายความว่า น้ำหนักที่กำหนดว่าจะมาเพิ่มขึ้นบนอาคารนอกจากน้ำหนักของตัวอาคารนั้นเอง(๖๒) ส่วนลาดหมายความว่า ส่วนระยะตั้งเทียบกับส่วนระยะยาวของคาน(๖๓) ทางระบายน้ำสาธารณะหมายความว่า ล่องน้ำไหลตามทางสาธารณะ ซึ่งกำหนดไว้ให้ระบายน้ำออกจากอาคารได้(๖๔) ทางสาธารณะหมายความว่า ที่ดินที่ประชาชนมีสิทธิใช้เป็นทางคมนาคมได้(๖๕) ระดับถนนสาธารณะหมายความว่า ความสูงของยอดถนนจากที่ดินที่ใกล้ชิดกับที่เทียบกับระดับน้ำทะเล(๖๖) แนวถนนหมายความว่า แนวเขตถนนและทางเดินที่กำหนดไว้เป็นทางสาธารณะทางบกหมวด ๒การอนุญาตปลูกสร้าง ข้อ ๕ การขออนุญาตปลูกสร้างอาคาร ตามความในมาตรา๗ แห่งพระราชบัญญัติ ให้ยื่นคำขอต่อคณะเทศมนตรีตามแบบ อ. ๑ท้ายเทศบัญญัตินี้ พร้อมด้วยแผนผังและแบบก่อสร้าง และรายการอย่างละ ๓ ชุดผู้ขออนุญาตปลูกสร้างอาคารจะต้องเป็นเจ้าของอาคารที่จะปลูกสร้างขึ้นหรือเป็นตัวแทนของผู้นั้นซึ่งได้รับมอบอำนาจโดยชอบด้วยกฎหมายข้อ ๖ การขอใบอนุญาตชั่วคราวตามความในมาตรา ๙วรรค ๒ แห่งพระราชบัญญัตินั้น นอกจากจะแสดงความประสงค์ในคำขออนุญาตแล้วให้ผู้ขออนุญาตกำหนดขั้นของงาน และระยะเวลาสำเร็จในแบบก่อสร้างแผนผังและรายการไว้ให้ชัดเจนข้อ ๗ ใบอนุญาตให้ปลูกสร้างอาคารตามความในมาตรา๙ แห่งพระราชบัญญัติ ให้ทำตามแบบ อ. ๒ ท้ายเทศบัญญัตินี้ข้อ ๘คำสั่งของคณะเทศมนตรีให้แก้ไขเปลี่ยนแปลงแผนผังแบบก่อสร้างหรือรายการตามความในมาตรา๑๐ แห่งพระราชบัญญัตินี้ ให้ทำตามแบบ อ. ๓ท้ายเทศบัญญัตินี้ และส่งให้ผู้ขออนุญาตโดยให้ลงนามรับเป็นหลักฐานไว้แต่ถ้าส่งให้ไม่ได้ก็ให้ประกาศไว้ให้ทราบที่ป้ายโฆษณาของสำนักงานเทศบาลข้อ ๙ สำหรับอาคารตามความในมาตรา ๑๔แห่งพระราชบัญญัติให้เจ้าหน้าที่บังคับบัญชาการก่อสร้างแจ้งคณะเทศมนตรีทราบเป็นหนังสือก่อนกำหนดก่อสร้างอย่างน้อยเป็นเวลา๓๐ วัน พร้อมด้วยแผนผังและแบบก่อสร้างหนึ่งชุดข้อ ๑๐ ถ้าคณะเทศมนตรีมีข้อแก้ไขสำหรับอาคารตามความในมาตรา๑๔ แห่งพระราชบัญญัติก็ให้มีหนังสือแจ้งเหตุผลให้เจ้าหน้าที่บังคับบัญชาการก่อสร้างทราบภายในกำหนด๑๕ วัน นับจากเวลาที่ได้รับแจ้งความนั้นหมวด ๓แผนผังแบบก่อสร้าง และรายการ ส่วนที่ ๑แผนผัง ข้อ ๑๑ แผนผังให้ใช้มาตราส่วนไม่เล็กกว่า ๑ ใน๑,๐๐๐ แสดงขอบเขตที่ดินบริเวณติดต่อ และแสดงขอบนอกของอาคารที่มีอยู่แล้วกับอาคารที่ขออนุญาตปลูกสร้างใหม่ด้วยลักษณะเครื่องหมายต่างกันให้ชัดเจนพร้อมด้วยเครื่องหมายทิศข้อ ๑๒ในแผนผังให้แสดงทางสาธารณะที่ติดต่อกับที่ดินปลูกสร้างโดยบริบูรณ์ กับทางระบายน้ำออกจากอาคารที่จะปลูกสร้างนั้นจนถึงทางระบายน้ำสาธารณะและตามแนวทางระบายน้ำนั้นให้แสดงเครื่องหมายชี้ทางน้ำไหลพร้อมด้วยส่วนลาดข้อ ๑๓ในแผนผังให้แสดงระดับของพื้นชั้นล่างของอาคารและให้แสดงการสัมพันธ์กับระดับถนนสาธารณะหรือระดับพื้นดินตรงที่ปลูกสร้างส่วนที่ ๒แบบก่อสร้าง ข้อ ๑๔ แบบก่อสร้างให้ใช้มาตราส่วนไม่เล็กกว่า ๑ใน ๑๐๐ แสดงแผนอาคารของแผนผังพื้นชั้นต่างๆ ของอาคาร รูปด้านและรูปตัดเนื่องกันไม่ต่ำกว่า๒ ด้าน รูปรายละเอียดส่วนสำคัญ ขนาดและเครื่องหมายวัตถุประกอบแผนอาคาร ชัดเจนพอที่จะคิดรายการและสอบรายคำนวณได้ข้อ ๑๕แบบก่อสร้างอาคารสาธารณะและอาคารที่บุคคลอาจเข้าอยู่หรือใช้สอยได้ ตั้งแต่สามชั้นขึ้นไปให้แสดงรายคำนวณกำลังของส่วนสำคัญต่างๆ ของอาคารไว้โดยบริบูรณ์ข้อ ๑๖ อาคารพิเศษนั้นนอกจากจะต้องปฏิบัติตามกฎหมายต่างๆที่มีกำหนดควบคุมอยู่โดยเฉพาะแล้วให้เสนอรายการคำนวณอย่างละเอียดด้วยข้อ ๑๗แบบก่อสร้างสำหรับการปลูกสร้างอาคารโดยต่อเติมหรือดัดแปลงอาคารที่มีอยู่แล้วตามความในมาตรา๗ (๒) ให้แสดงแบบของส่วนเก่าและส่วนที่จะต้องต่อเติมหรือเปลี่ยนแปลงให้เห็นชัดเจนต่างกันข้อ ๑๘ อาคารชั่วคราวเพื่อประโยชน์ในการปลูกสร้างอาคารถาวรหรือเพื่อประโยชน์อย่างอื่นก็ดีจะเสนอแบบก่อสร้างเป็นแบบสังเขปก็ได้ส่วนที่ ๓รายการ ข้อ ๑๙รายการให้แสดงลักษณะของวัตถุก่อสร้างอันเป็นส่วนประกอบสำคัญของอาคารโดยละเอียดชัดเจนพร้อมด้วยวิธีก่อสร้างส่วนที่ ๔ทั่วไป ข้อ ๒๐ มาตราส่วนขนาด ระยะน้ำหนักและหน่วยการคำนวณต่างๆของแผนผังและแบบก่อสร้างรายการหรือรายคำนวณนั้นให้ใช้วิธีเมตริก ข้อ ๒๑ ในแผนผัง แบบก่อสร้างและรายการนั้นให้แจ้งชื่อและสำนักงานหรือที่อยู่ของผู้ออกแบบและผู้ทำรายการไว้ด้วยหมวด ๔ลักษณะอาคารต่างๆ ข้อ ๒๒ อาคารที่พักอาศัยซึ่งมิได้ทำด้วยวัตถุถาวรและทนไฟเป็นส่วนใหญ่นั้นจะปลูกสร้างเกินสองชั้นและมีครัวไฟอยู่ในอาคารนั้นไม่ได้ เว้นแต่ที่นั้นจะมีจำกัดข้อ ๒๓อาคารที่พักอาศัยเกินกว่าสองชั้นทำด้วยวัตถุถาวรและทนไฟเป็นส่วนใหญ่และต้องมีทางหลบหนีไฟด้วย เว้นแต่มีบันไดขึ้นลงมากพอที่จะใช้เป็นทางลงหนีไฟได้ดีพอสมควรแล้วข้อ ๒๔ ห้องแถว ตึกแถว ให้ทำกว้างไม่น้อยกว่า ๓๕๐เซนติเมตร ระหว่างผนัง และต้องมีทางคนเข้าออกได้ทั้งข้างหน้ากับข้างหลังถ้าปลูกสร้างติดต่อกันให้มีผนังกันไฟทุกระยะห้าห้องเป็นอย่างน้อยข้อ ๒๕ อาคารบ้าน โรงเรือนจะปลูกสร้างบนที่ดินถมขยะมูลฝอยมิได้ เว้นแต่ขยะมูลฝอยนั้นจะกลายสภาพเป็นดินแล้วหรือได้ทับด้วยดินกระทุ้งแน่นไม่ต่ำกว่า ๓๐ เซนติเมตรและมีลักษณะไม่เป็นอันตรายแก่อนามัยและความมั่นคงพอควรแก่การปลูกสร้างแล้วข้อ ๒๖ รั้วหรือกำแพงกั้นเขต ให้ทำได้สูงไม่เกิน๓๐๐ เซนติเมตร เหนือระดับถนน ประตูรั้วหรือกำแพงทางรถเข้าเมื่อมีคานบนให้วางคานนั้นสูงตั้งแต่๓๐๐ เซนติเมตรขึ้นไปจากระดับถนนข้อ ๒๗ป้ายโฆษณาที่เป็นอาคารจะต้องติดตั้งโดยไม่บังช่องลม หน้าต่าง หรือประตูและต้องติดตั้งด้วยวัตถุติดต่ออันถาวรเพื่อป้องกันการหลุดออกข้อ ๒๘สะพานสำหรับรถข้ามได้ต้องมีช่องกว้างเป็นทางจราจรไม่น้อยกว่า ๓๐๐ เซนติเมตรและลาดขึ้นลงไม่ชันกว่า ๑ ใน ๑๐ ถ้ามีหลังคาคลุมต้องวางคานบนสูงไม่ต่ำกว่า ๓๐๐เซนติเมตร จากระดับพื้นสะพานข้อ ๒๙การปลูกสร้างโดยต่อเติมหรือดัดแปลงอาคารซึ่งจำต้องได้รับอนุญาตนั้นมีกำหนดดังนี้ก. ขยายพื้นชั้นหนึ่งชั้นใดตั้งแต่ห้าตารางเมตรขึ้นไปข.เปลี่ยนหลังคาหรือขยายหลังคาให้ปกคลุมเนื้อที่มากขึ้นกว่าเดิมค. เพิ่ม ลด จำนวน หรือเปลี่ยนเสา คาน บันได และผนังหมวด ๕ส่วนต่างๆของอาคาร ข้อ ๓๐ ห้องนอนหรือห้องใช้เป็นที่พักอาศัยในอาคารให้มีส่วนกว้างหรือยาวไม่ต่ำกว่า๒๕๐ เซนติเมตร กับรวมเนื้อที่พื้นทั้งหมดไม่น้อยกว่า ๙ ตารางเมตรและให้มีช่องประตูและหน้าต่างเป็นเนื้อที่รวมกันไม่น้อยกว่าส่วน ๑ ใน ๑๐ของพื้นที่ของห้องนั้นโดยไม่รวมนับส่วนประตูหรือหน้าต่างอันติดต่อกับห้องอื่นข้อ ๓๑ห้องอาคารซึ่งบุคคลเข้าไปได้จะต้องมีช่องระบายลมให้เพียงพอในเมื่อได้ปิดประตูหน้าต่างทั้งหมดวิธีระบายลมนั้นให้ทำตามแบบซึ่งเหมาะสมกับสภาพของอาคารนั้นข้อ ๓๒ ช่องทางเดินในอาคาร ให้ทำกว้างไม่น้อยกว่า๑๐๐ เซนติเมตร กับมิให้มีเสากีดกั้นให้ส่วนใดแคบกว่ากำหนดนั้นทั้งให้มีแสงสว่างธรรมชาติแลเห็นได้ชัดเวลากลางวันด้วยข้อ ๓๓ยอดหน้าต่างและประตูของห้องนอนหรือห้องที่พักอาศัยให้ทำสูงจากพื้นไม่น้อยกว่า๒๐๐ เซนติเมตร และให้บุคคลสามารถเปิดออกจากห้องนั้นได้โดยสะดวกข้อ ๓๔ ระยะดิ่งระหว่างพื้นถึงเพดานตรงยอดฝาหรือยอดผนังสำหรับห้องในอาคารที่พักอาศัยต้องไม่ต่ำกว่า ๓๐๐ เซนติเมตรสำหรับห้องทั้งหลายอันเป็นประธานในอาคารสาธารณะ โรงงานอุตสาหกรรม อาคารพาณิชย์ห้องแถว ตึกแถว โรงรถ หรือคอกสัตว์ ที่มีห้องคนพักอาศัยอยู่ชั้นบนระยะนั้นไม่ต่ำกว่า ๓๕๐ เซนติเมตรข้อ ๓๕ พื้นชั้นล่างของอาคารนั้นต้องมีระดับอยู่เหนือพื้นดินปลูกสร้างอาคารไม่ต่ำกว่า๙๐ เซนติเมตร แต่ถ้าเป็นพื้นซีเมนต์ อิฐ หิน หรือวัตถุแข็งอย่างอื่นที่สร้างกันต้องมีระดับสูงกว่าพื้นดินปลูกสร้างอาคารอย่างน้อย ๑๐ เซนติเมตรและถ้าเป็นอาคารตั้งอยู่ริมแนวถนนในที่ราบจะเป็นอาคารที่พักอาศัยหรือไม่ก็ตามต้องสูงกว่าระดับถนนนั้นไม่ต่ำกว่า๓๐ เซนติเมตรข้อ ๓๖ ถ้าครัวไฟอยู่ติดกับห้องนอนหรือส้วมห้ามมิให้มีประตูหน้าต่างหรือช่องลมในด้านที่ติดต่อกันนั้นข้อ ๓๗เตาไฟสำหรับการอุตสาหกรรมหรือการพาณิชย์ชนิดเป็นเตาก่อหรือเตาเหล็กให้ตั้งได้เฉพาะในอาคารซึ่งประกอบด้วยวัตถุทนไฟเป็นส่วนใหญ่และปล่องระบายควันไฟจะต้องทำมิให้ฝาหรือผนัง หรือหลังคารับความร้อนจัดได้ข้อ ๓๘บันไดสำหรับอาคารที่พักอาศัยต้องทำขนาดกว้างไม่น้อยกว่า ๙๐ เซนติเมตรช่วงหนึ่งไม่สูงเกิน ๓๐๐ เซนติเมตร และลูกตั้งไม่สูงกว่า ๒๐ เซนติเมตร ลูกนอนไม่แคบกว่า๒๒ เซนติเมตร ถ้าตอนใดที่ต้องทำเลี้ยวมีบันไดเวียนส่วนแคบที่สุดของลูกนอนต้องไม่แคบกว่า ๑๐ เซนติเมตรข้อ ๓๙ บันไดอันเป็นประธานสำหรับอาคารสาธารณะโรงงานอุตสาหกรรม และอาคารพาณิชย์ต้องทำขนาดกว้างไม่น้อยกว่า ๑๕๐ เซนติเมตรช่วงหนึ่งไม่สูงเกิน ๔๐๐ เซนติเมตร และลูกตั้งไม่สูงกว่า ๑๙ เซนติเมตรและลูกนอนไม่สั้นกว่า ๒๔ เซนติเมตรถ้าไม่มีบันไดขึ้นลงให้มากพอที่จะใช้เป็นทางลงหนีไฟได้ดีพอสมควรแล้วจะต้องมีทางลงหนีไฟอีกถ้าตอนใดทำเลี้ยวมีบันไดเวียน ส่วนแคบที่สุดของลูกนอนต้องไม่แคบกว่า ๑๐ เซนติเมตรข้อ ๔๐ บันไดซึ่งมีช่วงระยะสูงกว่าที่กำหนดไว้ในข้อ๓๘ หรือ ๓๙ ให้ทำที่พักอันต้องมีขนาดกว้างยาวไม่น้อยกว่าส่วนกว้างของบันไดนั้นข้อ ๔๑ วัตถุมุงหลังคาให้ทำด้วยวัตถุทนไฟเว้นแต่อาคารซึ่งตั้งอยู่ห่างจากอาคารซึ่งมุงด้วยวัตถุทนไฟหรือจากเขตที่ดินหรือทางสาธารณะเกิน ๒๐ เมตร จึงจะใช้มุงด้วยวัตถุอื่นได้ข้อ ๔๒ ลิฟต์สำหรับบุคคลใช้สอยให้ทำได้แต่ในอาคารซึ่งประกอบด้วยวัตถุทนไฟเป็นส่วนใหญ่ และโดยเฉพาะส่วนต่อเนื่องจากลิฟต์นั้นต้องเป็นวัตถุทนไฟทั้งสิ้นและลิฟต์ส่วนนั้นจะต้องมีส่วนปลอดภัยไม่น้อยกว่าสี่เท่าของน้ำหนักที่กำหนดใช้ข้อ ๔๓.อาคารซึ่งอยู่ต่อเนื่องกับทางสาธารณะนั้นถ้าคณะเทศมนตรีเห็นควรอนุญาตให้ส่วนรากฐานซึ่งอยู่ใต้ดินของอาคารนั้นเหลื่อมล้ำเข้าไปในทางสาธารณะได้แต่ต้องไม่เกิน ๑๐๐ เซนติเมตรและต้องไม่กีดขวางสิ่งปลูกสร้างซึ่งได้มีอยู่ในทางสาธารณะนั้นแล้วและระดับของส่วนรากฐานที่ยื่นออกมาในทางสาธารณะจะต้องไม่สูงกว่าระดับที่คณะเทศมนตรีกำหนดให้ความลึกของรากฐานนั้นจะให้อยู่ในระดับใด ให้คณะเทศมนตรีกำหนดข้อ ๔๔รากฐานของอาคารจะต้องทำเป็นลักษณะถาวรมั่นคงพอที่จะรับน้ำหนักของตัวอาคารและน้ำหนักบรรทุกได้โดยปลอดภัยในกรณีสงสัยให้คณะเทศมนตรีเรียกรายคำนวณหรือผลของการทดลองพิจารณาได้ทั้งสองอย่างหมวด ๖กำลังวัตถุและน้ำหนักบรรทุก ข้อ ๔๕ในการคำนวณกำลังต้านทานแรงอัดส่วนอาคารประกอบด้วยอิฐประสานด้วยปูนผสมส่วนต่างๆให้กำหนดใช้ไม่เกินอัตราดังต่อไปนี้ชนิดอิฐส่วนปูนขาวตามปริมาตรส่วนปูนซีเมนต์ตราช้างตามปริมาตรส่วนทรายตามปริมาตรกำลังกดได้ต่อตารางเซนติเมตรธรรมดา๑-๓๒ กิโลกรัม๑๑๖๓ -๑๔๔ -๑๓๕ อัด๑-๓๔ ๑๑๖๖ -๑๔๘ -๑๓๑๐ ข้อ ๔๖ ให้ใช้ส่วนปลอดภัยโดยใช้กำลังไม่เกิน ๑ ใน๔ ของแรงประลัยแห่งเหล็ก กำลังต้านทานแรงประเภทต่างๆของส่วนอาคารประกอบด้วยเหล็กชนิดต่างๆ ที่มีส่วนปลอดภัยโดยใช้กำลังไม่เกิน ๑ ใน ๔ของแรงประลัยแห่งเหล็กนั้นถ้าไม่มีเอกสารของผู้ชำนาญแสดงการทดลองให้เชื่อถือได้เป็นอย่างอื่นให้คำนวณโดยอัตราแรงไม่เกินอัตราต่อไปนี้ชนิดเหล็กแรงดึงต่อ ๑ ตารางเซนติเมตรแรงอัดต่อ ๑ ตารางเซนติเมตรแรงเฉือนต่อ ๑ ตารางเซนติเมตรเหล็กหล่อ๒๐๐ กิโลกรัม๑,๒๐๐ กิโลกรัม๒๐๐ กิโลกรัมเหล็กล้วน ๗๐๐ ๗๐๐ ๖๐๐ เหล็กถ่านอ่อน ๑,๐๐๐ ๑,๐๐๐ ๘๐๐ เหล็กเสริม ๑,๒๐๐ ๑,๒๐๐ ๘๕๐ ข้อ ๔๗ ในการคำนวณกำลังต้านทานแรงประเภทต่างๆของไม้ให้ใช้ส่วนความปลอดภัยโดยใช้กำลังไม่เกิน ๑ ใน ๖ ของแรงประลัยแห่งวัตถุนั้นและถ้าไม่มีเอกสารแสดงผลทดลองของผู้ชำนาญก็ให้ใช้แรงไม่เกินอัตราดังต่อไปนี้ก. คาน ตง ส่วนใดส่วนหนึ่งซึ่งมีโมเมนต์ชนิดไม้แรงดึงตามเสี้ยน๑ ตารางเซนติเมตรแรงอัดตามเสี้ยน๑ ตารางเซนติเมตรแรงเฉือนต่อ ๑ ตารางเซนติเมตรไม้อ่อน๘๐ กิโลกรัม๘๐ กิโลกรัม๖ กิโลกรัมไม้สัก ๑๐๐ ๑๐๐ ๑๐ ไม้แก่น ๑๒๐ ๑๒๐ ๑๒ ข. เสา ส่วนที่รับแรงอัดโดยตรงชนิดไม้แรงอัดต่อ๑ ตารางเซนติเมตรไม้อ่อน๔๐ ก.กไม้สัก๕๐ ก.กไม้แก่น๖๐ ก.กหน่วยแรงอัดนี้ จะลดลงตามส่วนเมื่อความยาวของเสาเทียบกับส่วนหนาที่น้อยที่สุดเกิน ๒๔ เท่าขึ้นไปตามลำดับเป็นเส้นตรงจนถึง ๕๐ เท่า จะเหลือหน่วยแรงอัด ๑๘.๕ ก.ก.สำหรับไม้แก่นข้อ ๔๘. ให้ใช้ส่วนปลอดภัยโดยใช้กำลังไม่เกิน๑ ใน ๑ของแรงประลัยแห่งคอนกรีตเมื่อครบอายุ ๒๘ วันแล้วกำลังต้านทานแรงอัดของคอนกรีตธรรมดาที่มีส่วนปลอดภัยโดยใช้กำลังไม่เกิน ๑ ใน ๔ของแรงประลัยแห่งคอนกรีตเมื่อครบอายุ ๒๘วันแล้วนั้น แต่ถ้าไม่มีเอกสารของผู้ชำนาญแสดงผลทดลองให้เชื่อถือได้เป็นอย่างอื่นให้คำนวณโดยอัตราแรงดังต่อไปนี้ส่วนซีเมนต์ตามปริมาตรส่วนทรายตามปริมาตรส่วนหินตามปริมาตรแรงอัด ๑ ตารางเซนติเมตรคานเสา๑๑๓๕๐ กิโลกรัม๓๕๑๒๔๔๕ ๓๐๑๒๕๔๐ ๒๘๑๓๖๓๕ ๒๓๑๓๗๓๐ ๒๐๑๔๘๑๕ ๑๐ถ้าความยาวของเสามากกว่า ๑๒ เท่า ของด้านที่แคบหรือของเส้นผ่าศูนย์กลางให้ใช้ค่าในตารางข้างบน x หมายเหตุ ส.= ยาวของเสา บ. =ด้านแคบที่สุดของเสากฎนี้ใช้ได้ทั้งเสาคอนกรีตและเสาไม้ข้อ ๔๙ในการคำนวณกำลังแรงของส่วนอาคารประกอบด้วยคอนกรีตเสริมเหล็กให้ผู้คำนวณแสดงรายคำนวณจนเป็นที่พอใจคณะเทศมนตรีว่าอยู่ในลักษณะปลอดภัยถ้าไม่มีของกลางของผู้ชำนาญแสดงผลทดลองให้เชื่อถือได้ให้ถือหลักการคำนวณดังต่อไปนี้ก. พิกัดยืดของคอนกรีต = ๑,๐๐๐เท่าของแรงประลัยแห่งคอนกรีตเมื่อครบ ๒๘ วันข. พิกัดยืดของเหล็กเสริม = ๒๒ +๑๐เมตริกตันต่อ ๑ ตารางเมตรค. ส่วนผสมของคอนกรีต = ซีเมนต์๑ ทราย ๒ และหิน ๔/ ตามปริมาตรง. แรงอัดของคอนกรีตไม่เกิน ๔๕ กิโลกรัมต่อ ๑ตารางเซนติเมตรจ. แรงดึงเหล็กเสริมไม่เกิน ๑,๒๐๐ กิโลกรัมต่อ ๑ตารางเซนติเมตรฉ. แรงเฉือนของเหล็กเสริมไม่เกิน ๘๕๐ กิโลกรัมต่อ ๑ตารางเซนติเมตรช. สำหรับคานคอนกรีตเสริมเหล็ก ให้มีคอนกรีตหุ้มเหล็กหนาไม่น้อยกว่า ๒ ๑/๒เซนติเมตร และไม่ต่ำกว่าขนาดของเหล็กเสริมเส้นใหญ่ที่สุดซ. สำหรับพื้นคอนกรีตเสริมเหล็ก ให้มีคอนกรีตหุ้มหนาไม่น้อยกว่า๑ เซนติเมตร และไม่ต่ำกว่าขนาดของเหล็กเสริมเส้นใหญ่ที่สุดญ. ให้มีช่องระหว่างเหล็กที่ขนานกันไม่น้อยกว่า ๒ ๑/๒เซนติเมตร และไม่ต่ำกว่าขนาดของเหล็กเสริมด. สำหรับคานคอนกรีตเสริมเหล็กต้องมีส่วนยาวไม่เกิน ๒๐เท่าของส่วนหนา และไม่ใช้เหล็กเสริมแนวนอนเล็กกว่า ๖ มิลลิเมตรต.สำหรับเสารับน้ำหนักต้องมีเหล็กเสริมตามลำให้มีเหล็กไม่น้อยกว่า ๔ เส้นและส่วนเหล็กไม่น้อยกว่า ๐.๕ ใน ๑๐๐ ของคอนกรีต และขนาดของเหล็กต้องไม่น้อยกว่า๑๒.๗ มิลลิเมตรข้อ ๕๐ น้ำหนักบรรทุกของอาคารประเภทต่างๆให้คำนวณเป็นประมาณเฉลี่ยไม่ต่ำกว่า อัตราดังต่อไปนี้ก. อาคารที่พักอาศัย ๑๕๐ กิโลกรัม ๑ ตารางเมตรข. โรงพยาบาล โรงแรม อาคารสำนักงาน ๓๐๐ กิโลกรัม ต่อ๑ ตารางเมตร๔๐๐ กิโลกรัม ๑ ตารางเมตรค. โรงเรียน โรงงาน โรงพิมพ์ร้านขายของ โรงมหรสพ๕๐๐ กิโลกรัม ๑ ตารางเมตรหอประชุมภัตตาคารง.คลังสินค้า ห้องสมุดพิพิธภัณฑ์ โรงกีฬาฉ. โรงเก็บรถยนต์ นอกจากโรงเก็บรถยนต์ส่วนบุคคลหรือ เครื่องจักรโรงงานอุตสาหกรรม ตั้งแต่ ๕๐๐ กิโลกรัมต่อ ๑ ตารางเมตรขึ้นไปแต่ถ้าเนื้อที่ส่วนใดแห่งอาคารนั้นจะรับบรรทุกสิ่งที่มีน้ำหนักมากกว่าอัตราที่กล่าวแล้วเช่น เครื่องจักร ก็ให้คำนวณน้ำหนักบรรทุกเพิ่มขึ้นได้พอที่จะรับน้ำหนักนั้นได้ข้อ ๕๑แรงลมอย่างสูงขนานกับพื้นดินสำหรับส่วนอาคารเหนือชั้นสองขึ้นไปให้ถือกำหนดแรงเท่ากับ ๑๕๐ กิโลกรัมต่อ ๑ ตารางเมตร ส่วนที่ต่ำตั้งแต่สองชั้นลงมาให้ลดอัตราแรงสูงเป็น๑๐๐ กิโลกรัมต่อ ๑ ตารางเมตรข้อ ๕๒ น้ำหนักบรรทุกของดินภายใต้ฐานรากของอาคารจะต้องคำนวณให้เหมาะสมเพื่อความมั่นคงกับความปลอดภัยซึ่งถ้าไม่มีเอกสารของผู้ชำนาญให้ใช้อัตราสำหรับคิดคือกำหนดให้น้ำหนักบรรทุกของดิน๑๐ ตันต่อ ๑ ตารางเมตรโดยทั่วๆ ไปก.ดินอ่อนหรือดินถมไว้ ๒ เมตริกตันต่อ ๑ ตารางเมตรข. ดินปานกลางหรือทรายร่วน ๑๐ ๑ ค.ดินแน่นหรือทรายหยาบ ๒๐ ๑ ง.กรวดหรือดินดาน ๔๐ ๑ จ.หินปูนหรือหินทราย ๘๐ ๑ ฉ.หินอัคนี ๑๕๐ ๑ ข้อ ๕๓ในการคำนวณกำลังต้านทานของรากฐานและเสาของอาคารสูงตั้งแต่ ๓ ชั้นขึ้นไปให้คำนวณน้ำหนักของอาคารรวมทั้งน้ำหนักบรรทุกเต็มอัตราส่วนน้ำหนักบรรทุกของอาคารซึ่งมิใช่อาคารพิเศษ คลังสินค้า ห้องสมุดหรือโรงงานอุตสาหกรรมนั้นให้ลดส่วนลงได้ตามชั้นของอาคารดังนี้ก. พื้นชั้นสอง ลดอัตราลง ๒๐ใน ๑๐๐ข. พื้นชั้นสาม ลดอัตราลง ๓๐ใน ๑๐๐ค. พื้นชั้นต่อไป ลดอัตราลง ๔๐ใน ๑๐๐ข้อ ๕๔ ในการคำนวณเข็มรากฐานให้คำนวณเข็มอยู่ในลักษณะเสาเพื่อความมั่นคงถาวรให้ใช้เข็มคอนกรีตอย่างเดียวสำหรับเครื่องตอกเข็มด้วยแรงคนถ้าตอกด้วยเครื่องจักร ซึ่งตอกได้ไม่น้อยกว่า ๔๐ครั้งต่อ ๑ นาที บ= น้ำหนักแรงบรรทุกได้โดยปลอดภัยเป็นกิโลกรัม น= น้ำหนักลูกตุ้มเป็นกิโลกรัม ส= ระยะลูกตุ้มตกเป็นเซนติเมตร จ= ระยะที่เข็มจมครั้งสุดท้ายเป็นเซนติเมตรหมวด ๗แนวอาคารและระยะต่างๆ ข้อ ๕๕ ห้ามมิให้ผู้ใดปลูกสร้างอาคารหรือส่วนของอาคารยื่นออกมาในหรือเหนือทางที่ดินสาธารณะเว้นแต่จะได้รับอนุญาตจากคณะเทศมนตรีเป็นหนังสือซึ่งจะต้องไม่เกินกำหนดต่อไปนี้สำหรับกันสาดของพื้นชั้นแรกเหนือระดับถนนระยะยื่นของกันสาดไม่เกิน ๒๐๐ เซนติเมตร จากผนังระดับปลายกันสาดไม่ต่ำกว่า ๓๐๐ เซนติเมตรเหนือทางเท้าระยะยื่นของกันสาดจะต้องไม่เกินกำหนดของสูตรนี้ด้วยย = สำหรับส่วนประณีตสถาปัตยกรรมของพื้นชั้นอื่นๆระยะยื่นของชายคาไม่เกิน ๑๕๐ เซนติเมตรจากผนังระยะยื่นของส่วนประณีตสถาปัตยกรรมไม่เกิน ๑๒๐เซนติเมตรจากผนังระยะยื่นที่กล่าวนั้นจะต้องไม่เกินกำหนดของสูตรนี้ด้วยย = ให้ ย = ระยะยื่นออกมาจากผนังเป็นเซนติเมตร ก =ความกว้างของถนนเป็นเซนติเมตร ร =ระยะผนังอาคารจากแนวถนนเป็นเซนติเมตรข้อ ๕๖ห้ามมิให้ปลูกสร้างอาคารมีระยะดิ่งระหว่างพื้นดินถึงเพดานตรงยอดฝาหรือยอดผนังสูงเกินกว่าระยะราบจากผนังด้านหน้าของอาคารจดถึงแนวถนนฟากตรงข้ามเว้นแต่ในกรณีอาคารตามข้อ ๕๗ข้อ ๕๗ สำหรับอาคารหลังเดียวกันซึ่งมีถนนสองสายขนานอยู่ และถนนสองสายนั้นขนาดไม่เท่ากันเมื่อส่วนกว้างของอาคารนั้นไม่เกิน ๑๕ เมตรอนุญาตให้ปลูกสร้างถึงระดับสูงเท่าตอนแนวถนนที่กว้างกว่าได้ทั้งหลังสำหรับอาคารหลังเดียวกันซึ่งอยู่ที่มุมถนนสองสายขนาดไม่เท่ากันอนุญาตให้ปลูกสร้างด้านถนนแคบถึงระดับสูงหนึ่งครึ่งของความกว้างแห่งถนนแคบและให้ปลูกสร้างอาคารสูงดังว่านี้ได้เป็นระยะยาวจากมุมถนนเพียงสองเท่าของความกว้างแห่งถนนแคบนั้นอาคารซึ่งอยู่ริมถนนกว้างไม่เกิน ๒๐๐ เซนติเมตร แต่ไม่น้อยกว่า ๔๐๐ เซนติเมตรอนุญาตให้ปลูกสร้างได้ไม่เกิน ๘๐๐ เซนติเมตรข้อ ๕๘ห้ามมิให้ปลูกสร้างอาคารริมแนวทางสาธารณะโดยมีระยะดิ่งระหว่างพื้นดินถึงเพดานตรงยอดฝาหรือยอดผนังเกินระดับ๔๐ เมตร ถึงแม้ว่าตรงนั้นจะเป็นถนนขนาดกว้างเท่าใดก็ตามข้อ ๕๙ อาคารที่ปลูกติดกับที่ดินของผู้อื่นหรือติดกับอาคารอีกหลังหนึ่งนั้นถ้ามีระยะห่างน้อยกว่า ๒๐๐ เซนติเมตร สำหรับอาคารสองชั้นลงมาหรือน้อยกว่า ๓๐๐เซนติเมตร สำหรับอาคารเกินสองชั้นขึ้นไปห้ามมิให้มีหน้าต่างประตูหรือช่องระบายลมในด้านชิดกับที่ดินหรืออาคารอื่นนั้นอาคารที่จะปลูกชิดที่ดินของผู้อื่นนั้นจะมีระยะห่างจากเขตที่ดินนั้นต่ำกว่า๕๐ เซนติเมตรไม่ได้ เว้นแต่จะปลูกสร้างโดยตกลงทำผนังร่วมกันแต่ทั้งนี้ต้องไม่เสียประโยชน์ในทางสถาปัตยกรรมข้อ ๖๐ อาคารประเภทต่างๆจะต้องมีที่ว่างอันปราศจากสิ่งปกคลุมไม่น้อยกว่าส่วนที่กำหนดไว้ต่อไปนี้ก. อาคารที่พักอาศัยห้องแถวหรือตึกแถวแต่ละห้องหรือหลังให้มีที่ว่างอยู่ ๓๐ ใน ๑๐๐ ส่วนของพื้นที่ข. อาคารพาณิชย์ โรงงานอุตสาหกรรมและอาคารสาธารณะให้มีที่ว่างอยู่ ๑๐ ใน ๑๐๐ ส่วนของพื้นที่เว้นแต่ในกรณีพิเศษที่การระบายลมและให้แสงสว่างเหมาะสมเพียงพอแล้วคณะเทศมนตรีจะอนุมัติให้ปลูกสร้างโดยมีที่ว่างเปล่าน้อยส่วนกว่าส่วนที่กำหนดก็ได้ข้อ ๖๑ให้คณะเทศมนตรีมีอำนาจที่จะประกาศกำหนดชนิดของอาคารที่ปลูกสร้างริมถนนที่ระบุไว้ในประกาศให้จำต้องปลูกสร้างเป็นตึกแถวหรือห้องแถวแต่ชนิดเดียวได้ประกาศดังกล่าวนี้ต้องประกาศเขตที่บังคับให้จำต้องปลูกสร้างอาคารได้แต่บางชนิดไว้หมวด ๘การสุขาภิบาล ข้อ ๖๒อาคารที่จะปลูกสร้างจะต้องมีทางระบายน้ำที่ใช้แล้วออกจากอาคารไปได้สะดวกข้อ ๖๓การทำทางระบายจากอาคารไปสู่ทางน้ำสาธารณะจะต้องให้มีส่วนลาดไม่ต่ำกว่า ๑ ใน๒๐๐ ตามแนวตรงที่สุดที่จะจัดทำได้ ถ้าจะใช้ท่อกลมเป็นทางระบายต้องมีบ่อตรวจทุกระยะ๓๐ เมตร และทุกมุมเลี้ยวด้วยข้อ ๖๔ถ้าการระบายน้ำโสโครกออกจากอาคารไปสู่ทางน้ำสาธารณะซึ่งมิได้จัดเตรียมไว้เป็นเฉพาะแล้วคณะเทศมนตรีอาจไม่ยอมอนุญาตให้จนกว่าเจ้าของอาคารจะได้จัดทำให้น้ำโสโครกนั้นมีลักษณะดีขึ้นตามที่เห็นสมควรได้ข้อ ๖๕ อาคารตามความหมายแห่งข้อ ๔ (๑) ถึง (๗)สร้างอาคารที่ใช้เป็นที่พักอาศัย ถ้ามีท่อเอกประปาในทางสาธารณะต่อเขตที่สร้างอาคารก็ให้ต่อท่อประปาเข้าสู่อาคารเพื่อใช้ด้วยข้อ ๖๖ การทำการระบายน้ำและติดต่อท่อระบายนั้นท่อน้ำประปา ท่อระบายน้ำในอาคาร และอุปกรณ์ต่างๆสำหรับการต่อท่อและการสุขาภิบาลจะต้องมีลักษณะถูกต้องเพื่อประโยชน์ในทางอนามัยตามแบบนิยมในทางวิชาการข้อ ๖๗ อาคารที่บุคคลอาจพักอาศัยใช้สอยได้ให้มีส้วมไว้ตามจำนวนอันสมควรแต่ต้องไม่น้อยกว่าอัตราตามกำหนดไว้นี้ก. อาคารที่พักอาศัยให้มี ๑ แท่นทุกบ้านหลังหนึ่งข. ห้องแถว ตึกแถว ให้มี ๒ แท่นทุกๆ ๕ ห้องค. โรงแรมให้มี ๑ แท่นต่อกำหนด ๑๐ คนที่อาคารนั้นจะให้คนพักแรมได้อยู่ใช้สอยอาคารนั้นง. โรงเรียนและโรงงานให้มี ๑ แท่นต่อ ๑๐๐ คนที่กำหนดให้ใช้สอยอาคารนั้นจ. หอประชุมและโรงมหรสพให้มี ๑ แท่นต่อ ๓๐๐ คนที่กำหนดให้ใช้สอยอาคารนั้นข้อ ๖๘ ห้องส้วมต้องมีขนาดเนื้อที่ไม่ต่ำกว่า๑.๕๐ ตารางเมตร ต่อ ๑ แท่น มีลักษณะที่จะรักษาความสะอาดได้ง่ายเรียบร้อยและมีพื้นที่ไม่ซึมกับมีช่องระบายลมตามสมควรถ้าเป็นส้วมระบายน้ำซึ่งไม่ใช้บ่อเก็บอาจมิให้ทำในตัวอาคารที่พักอาศัยได้แต่ถ้าเป็นส้วมวิธีอื่นต้องทำเป็นส่วนหนึ่งต่างหากนอกออกไปจากตัวอาคารที่พักอาศัยนั้นหมวด ๙การตรวจควบคุมการก่อสร้าง ข้อ ๖๙ผู้ได้รับอนุญาตปลูกสร้างอาคารต้องเก็บรักษาใบอนุญาต แผนผังแบบก่อสร้าง และรายการไว้ในบริเวณการปลูกสร้าง๑ ชุด เพื่อให้นายช่างตรวจดูได้เสมอตามเวลาที่สมควรและต้องทำการปลูกสร้างในเวลาที่กำหนดไว้ในใบอนุญาตเว้นไว้แต่จะได้ขอต่ออายุใบอนุญาตใหม่ข้อ ๗๐ ในการปลูกสร้างอาคารให้มีผู้รับอนุญาตหรือผู้แทนควบคุมให้เป็นไปตามเงื่อนไขแห่งการอนุญาตและต้องมีนายงานที่มีความสามารถตามสมควรอยู่ประจำตลอดเวลาที่ทำการปลูกสร้างถ้านายงานไม่อยู่ต้องตั้งตัวแทนกำกับไว้คำสั่งของนายช่างซึ่งมอบให้กับนายงานหรือตัวแทนนั้นถือว่าได้ให้ไว้กับผู้รับอนุญาตข้อ ๗๑ ถ้านายช่างตรวจพบการปลูกสร้างอาคารผิดจากแผนผังแบบก่อสร้างรายการ หรือเงื่อนไขตามระบุไว้ในหนังสืออนุญาตให้ตักเตือนเจ้าของอาคารหรือนายงานควบคุม แล้วรายงานให้คณะเทศมนตรีทราบคณะเทศมนตรีจะแจ้งกำหนดเวลาอันสมควรให้เจ้าของอาคารจัดการแก้ไขการปลูกสร้างเสียให้ถูกต้องซึ่งเมื่อพ้นกำหนดเวลาไปแล้ว การแก้ไขยังไม่เสร็จเรียบร้อย ก็ให้ดำเนินการต่อไปตามมาตรา๑๑ แห่งพระราชบัญญัติข้อ ๗๒วัตถุประกอบการปลูกสร้างอาคารต้องมีคุณสมบัติตามกำหนดของรายการและรายคำนวณถ้ามีเหตุสงสัยในคุณภาพของวัตถุ ก็ให้นายช่างมีอำนาจเรียกตรวจดูเอกสารของผู้ชำนาญแสดงผลการทดลองกำลังหรือเรียกตัวอย่างวัตถุตามปริมาณสมควรเพื่อตรวจสอบโดยการทดลองตามหลักวิชาการซึ่งผู้รับอนุญาตจะต้องจัดการส่งให้ตามต้องการ โดยไม่คิดมูลค่าข้อ ๗๓ถ้าปรากฏแก่นายช่างว่ารายการคำนวณรากฐานที่ได้อนุญาตไว้เกิดความไม่แน่นอนขึ้นเพราะเหตุพื้นดินที่จะปลูกสร้างรากฐานนั้นมิได้เป็นไปตามความคาดหมายไว้ ให้นายช่างมีอำนาจสั่งเปลี่ยนแปลงรายคำนวณของรากฐานนั้นเสียใหม่ได้การปลูกสร้างรากฐานของอาคารให้ทำได้ในเวลากลางวันเว้นแต่จะได้รับอนุญาตจากคณะเทศมนตรีให้ทำในเวลากลางคืนได้ข้อ ๗๔ ถ้าการปลูกสร้างอาคารติดต่อกับทางสาธารณะผู้รับอนุญาตจะต้องแสดงวิธีการขั้นของงานจนเป็นที่พอใจนายช่างก่อนว่าเป็นที่ปลอดภัยแก่ผู้ใช้ทางสาธารณะนั้น จึงจะลงมือทำการปลูกสร้างได้ข้อ ๗๕เมื่อนายช่างประสงค์จะเข้าตรวจอาคารที่ปลูกสร้างไว้เสร็จแล้วว่าอยู่ในภาวะอันสมควรหรือไม่ก็ให้แจ้งกำหนดเวลาเข้าตรวจให้เจ้าของอาคารทราบเป็นหนังสือก่อนตรวจอย่างน้อย ๔๘ชั่วโมง เจ้าของอาคารหรือตัวแทนจะต้องให้ความสะดวกต่อนายช่างในการตรวจตามสมควรข้อ ๗๖เมื่อนายช่างตรวจพบอาคารซึ่งไม่อยู่ในภาวะสมควร น่าจะเป็นอันตรายต่อร่างกายชีวิต หรือทรัพย์สินให้รายงานคณะเทศมนตรีทราบคณะเทศมนตรีจะสั่งเจ้าของอาคารให้เปลี่ยนแปลงแก้ไขหรือรื้อถอนตามแบบ อ. ๔ท้ายเทศบัญญัตินี้ ถ้าคำสั่งเป็นการให้เปลี่ยนแปลงแก้ไข ให้ถือการอนุญาตปลูกสร้างนั้นเป็นการเร่งร้อนโดยออกหนังสืออนุญาตแบบชั่วคราวให้เวลาขออนุญาตหมวด ๑๐ค่าธรรมเนียม ข้อ ๗๗ค่าธรรมเนียมตรวจแบบก่อสร้างรวมทั้งการออกใบอนุญาตให้เรียกเก็บดังนี้๑. อาคารที่พักอาศัย ซึ่งทำด้วยวัตถุถาวรคำนวณตามเนื้อที่ของพื้นอาคารทุกชั้นตารางเมตรละ ๑๐ สตางค์๒. อาคารที่พักอาศัยทั้งทำด้วยวัตถุอันมิใช่วัตถุถาวรคำนวณตามเนื้อที่ของพื้นอาคารทุกชั้นตารางเมตรละ๕ สตางค์๓. ท่อ รางระบายน้ำ รั้ว กำแพง กับทั้งประตูรั้วหรือกำแพงนั้นคำนวณตามระยะยาวเมตรละ ๕ สตางค์๔. เขื่อน ท่าน้ำ หรือสะพานท่าน้ำ คำนวณตามระยะยาวตารางเมตรละ๒๐ สตางค์๕. สะพาน อู่เรือ คานเรือ หรือป้ายโฆษณาคำนวณตามเนื้อที่ตารางเมตรละ ๔๐ สตางค์๖. อาคารอย่างอื่นคำนวณตามเนื้อที่ของพื้นอาคารทุกชั้นตารางเมตรละ ๔๐ สตางค์เนื้อที่ภายในคำนวณตามระยะให้คำนวณตามยาวเมตรละ ๒๐ สตางค์เศษของเมตรหรือตารางเมตรถ้าต่ำกว่ากึ่งหนึ่งขึ้นไปให้ตัดทิ้งตั้งแต่กึ่งขึ้นไปให้คิดเป็น๑ เว้นอาคารชั่วคราวอันเป็นอุปกรณ์สำหรับการก่อสร้างข้อ ๗๘ค่าธรรมเนียมการออกใบอนุญาตต่ออายุหรือใบแทนฉบับละ ๑ บาทข้อ ๗๙ การตรวจแบบก่อสร้างรวมทั้งการออกใบอนุญาตสำหรับอาคารชั่วคราวไม่ให้เรียกเก็บค่าธรรมเนียมหมวด ๑๑การรักษาเทศบัญญัติ ข้อ ๘๐ให้นายกเทศมนตรีเมืองยะลามีหน้าที่รักษาการให้เป็นไปตามเทศบัญญัตินี้และให้มีอำนาจออกข้อบังคับเพื่อปฏิบัติการให้เป็นไปตามเทศบัญญัตินี้ประกาศ ณ วันที่ ๒๓ พฤศจิกายนพุทธศักราช ๒๔๙๑รัฐกิจวิจารณ์นายกเทศมนตรีเมืองยะลาอนุมัติภักดีดำรงฤทธิ์ข้าหลวงประจำจังหวัดยะลา[เอกสารแนบท้าย]๑. คำขออนุญาตปลูกสร้างอาคาร (อ. ๑)๒. ใบอนุญาตให้ปลูกสร้างอาคาร (อ. ๒)๓. คำสั่งเปลี่ยนแปลงแบบอาคาร (อ. ๓)๔. คำสั่งแก้ไขอาคาร (อ. ๔)(ดูข้อมูลจากภาพกฎหมาย)ณัฐดนัย/พิมพ์๒๕มิถุนายน ๒๕๕๐ฐิติพงษ์/ตรวจ๑๒มิถุนายน ๒๕๕๐[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๖๕/ตอนที่ ๖๗/หน้า ๗๒๒/๒๓ พฤศจิกายน ๒๔๙๑