พระราชบัญญัติควบคุมการประกอบโรคศิลปะ (ฉบับที่ 5) พ.ศ. 2490พระราชบัญญัติ ควบคุมการประกอบโรคศิลปะ (ฉบับที่ ๕) พ.ศ. ๒๔๙๐ในพระปรมาภิไธยสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช คณะผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ รังสิต กรมขุนชัยนาทนเรนทร พระยามานวราชเสวี ให้ไว้ ณ วันที่ ๙ กันยายน พ.ศ. ๒๔๙๐ เป็นปีที่ ๒ ในรัชกาลปัจจุบันโดยที่เป็นการสมควรแก้ไขเพิ่มเติมกฎหมายว่าด้วยการประกอบโรคศิลปะ พระมหากษัตริย์โดยคำแนะนำและยินยอมของรัฐสภา จึงมีพระบรมราชโองการให้ตราพระราชบัญญัติขึ้นไว้ ดังต่อไปนี้มาตรา 1 มาตรา ๑ พระราชบัญญัตินี้เรียกว่า "พระราชบัญญัติควบคุมการประกอบโรคศิลปะ (ฉบับที่ ๕) พ.ศ. ๒๔๙๐"มาตรา 2 มาตรา ๒ พระราชบัญญัตินี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไปมาตรา 3 มาตรา ๓ ให้ยกเลิกความในมาตรา ๔ แห่งพระราชบัญญัติควบคุมการประกอบโรคศิลปะ พุทธศักราช ๒๔๗๙ ซึ่งได้แก้ไขเพิ่มเติมโดยมาตรา ๓ แห่งพระราชบัญญัติควบคุมการประกอบโรคศิลปะ (ฉบับที่ ๓) พุทธศักราช ๒๔๘๓ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน "มาตรา ๔ ในพระราชบัญญัตินี้ "รัฐมนตรี" หมายความว่ามาตรา 3 รัฐมนตรีผู้รักษาการตามพระราชบัญญัตินี้ "ปริญญาหรือประกาศนียบัตร" หมายความว่า ปริญญาหรือประกาศนียบัตรที่ผู้รับได้เข้าฟังคำบรรยาย และเข้ารับการฝึกหัดอบรม จบหลักสูตรที่สถานศึกษานั้น ๆ "โรคศิลปะ" หมายความว่า กิจการใด ๆมาตรา 3 อันกระทำโดยตรงต่อร่างกายของมนุษย์ในการบำบัดโรคซึ่งรวมตลอดถึงการตรวจโรคและป้องกันโรคในสาขาต่าง ๆ ดังต่อไปนี้ (ก) เวชกรรม คือ การบำบัดโรคด้วยยา ด้วยศัลยกรรม ด้วยแสงรัศมี ด้วยสูติกรรมหรือด้วยจิตวิเคราะห์ (ข) ทันตกรรม คือ การบำบัดโรคฟัน หรือการช่างฟัน (ค) เภสัชกรรม คือการปรุงหรือผสมยามาตรา 3 หรือการประดิษฐ์วัตถุใด ๆ ขึ้นเป็นยา (ง) การผดุงครรภ์ (จ) การพยาบาล "การประกอบโรคศิลปะแผนปัจจุบัน" หมายความว่า การประกอบโรคศิลปะโดยอาศัยความรู้อันได้ศึกษาตามหลักวิทยาศาสตร์ "การประกอบโรคศิลปะแผนโบราณ" หมายความว่ามาตรา 3 การประกอบโรคศิลปะโดยอาศัยความรู้จากตำราหรือการเรียนสืบต่อกันมาอันมิใช่การศึกษาตามหลักวิทยาศาสตร์"มาตรา 4 มาตรา ๔ ให้ยกเลิกความในมาตรา ๕ แห่งพระราชบัญญัติควบคุมการประกอบโรคศิลปะ พุทธศักราช ๒๔๗๙ ซึ่งได้แก้ไขเพิ่มเติมโดยมาตรา ๔ แห่งพระราชบัญญัติควบคุมการประกอบโรคศิลปะ (ฉบับที่ ๓) พุทธศักราช ๒๔๘๓ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน "มาตรา ๕ ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการสาธารณสุขรักษาการตามพระราชบัญญัตินี้มาตรา 4 และให้มีอำนาจแต่งตั้งพนักงานเจ้าหน้าที่และออกกฎกระทรวงเพื่อ (๑) วางระเบียบข้อบังคับการประชุมของคณะกรรมการควบคุมการประกอบโรคศิลปะ (๒) วางระเบียบเกี่ยวกับการขึ้นทะเบียนและออกใบอนุญาตสำหรับผู้ประกอบโรคศิลปะ (๓) กำหนดข้อจำกัดและเงื่อนไขในการประกอบโรคศิลปะตามมาตรา ๑๗ (๔) กำหนดมรรยาทมาตรา 4 แห่งวิชาชีพของผู้ประกอบโรคศิลปะตามมาตรา ๑๘ (๕) กำหนดให้แจ้งความต่อคณะกรรมการควบคุมการประกอบโรคศิลปะ เมื่อผู้ประกอบโรคศิลปะย้ายที่อยู่หรือตาย (๖) กำหนดอัตราค่าธรรมเนียม ซึ่งต้องไม่เกินอัตราดังต่อไปนี้ ๑. ค่าขึ้นทะเบียนรับใบอนุญาตประกอบโรคศิลปะ๔๐ บาท ๒. ค่าแก้ไขหรือเพิ่มเติมอภิไธย ครั้งละ๑๐ บาท ๓.มาตรา 4 ค่าหนังสือรับรองการขึ้นทะเบียนผู้ประกอบ โรคศิลปะ ฉบับละ๒๐ บาท ๔. ค่าสอบความรู้ ครั้งละ๔๐ บาท ๕. ค่าหนังสืออนุมัติให้แสดงว่าเป็นผู้มีความรู้ ความชำนาญโดยเฉพาะในการประกอบ โรคศิลปะอย่างหนึ่งอย่างใด ฉบับละ๔๐ บาท ๖. ค่าใบแทนใบอนุญาต ฉบับละ๑๐ บาท (๗)มาตรา 4 กำหนดระเบียบการอย่างอื่นเพื่อปฏิบัติการให้เป็นไปตามพระราชบัญญัตินี้ กฎกระทรวงนั้น เมื่อได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษาแล้วให้ใช้บังคับได้"มาตรา 5 มาตรา ๕ ให้เพิ่มความต่อไปนี้เป็นมาตรา ๕ ทวิ แห่งพระราชบัญญัติควบคุมการประกอบโรคศิลปะ พุทธศักราช ๒๔๗๙ "มาตรา ๕ ทวิ ให้เจ้าพนักงานซึ่งรัฐมนตรีแต่งตั้งโดยเฉพาะมีอำนาจให้ผู้ประกอบโรคศิลปะมาตรา 5 หรือผู้ที่มีเหตุผลควรเชื่อว่าเป็นผู้ประกอบโรคศิลปะแสดงใบอนุญาตเพื่อให้ตรวจและเพื่อการนี้ให้มีอำนาจเข้าไปในสถานที่ของผู้นั้นได้ในระหว่างอาทิตย์ขึ้นและอาทิตย์ตก ถ้าปรากฏว่าผู้ใดประกอบโรคศิลปะโดยไม่ได้รับใบอนุญาตหรือใบอนุญาตที่แสดงไม่ใช่ของแท้ หรือมีเหตุน่าสงสัยว่าเป็นของผู้อื่นมาตรา 5 ให้เจ้าพนักงานมีอำนาจที่จะหาหลักฐานในการกระทำผิดฐานประกอบโรคศิลปะโดยไม่ได้รับอนุญาตตามกฎหมายและในกรณีเช่นนั้น ให้เจ้าพนักงานมีอำนาจที่จะยึดเอกสารหรือสิ่งของที่อาจใช้เป็นหลักฐานในการดำเนินคดีตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา ให้นำความในวรรคสองมาใช้บังคับโดยอนุโลมในกรณีที่ปรากฏจากการตรวจใบอนุญาตว่ามาตรา 5 ผู้ประกอบโรคศิลปะนั้นปฏิบัติเกินข้อจำกัดหรือผิดเงื่อนไขในการประกอบโรคศิลปะตามที่กำหนดไว้ในกฎกระทรวง"มาตรา 6 มาตรา ๖ ให้ยกเลิกความในมาตรา ๖ แห่งพระราชบัญญัติควบคุมการประกอบโรคศิลปะ พุทธศักราช ๒๔๗๙ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน "มาตรา ๖ ให้มีกรรมการขึ้นคณะหนึ่งเรียกว่า "คณะกรรมการควบคุมการประกอบโรคศิลปะ" ประกอบด้วยปลัดกระทรวงการสาธารณสุขเป็นประธาน เจ้าหน้าที่แห่งกระทรวงการสาธารณสุขสองคน กระทรวงกลาโหมสองคนมาตรา 6 และมหาวิทยาลัยแพทยศาสตร์วิทยาลัยละ ๒ คน กับผู้ประกอบโรคศิลปะสาขาเวชกรรม ทันตกรรม เภสัชกรรม การพยาบาล การผดุงครรภ์ สาขาละสองคน และผู้ประกอบโรคศิลปะแผนโบราณสองคน ซึ่งปลัดกระทรวงเป็นผู้เสนอให้รัฐมนตรีแต่งตั้งขึ้นเป็นกรรมการ ให้คณะกรรมการเลือกกรรมการคนใดคนหนึ่งเป็นรองประธานมาตรา 6 บรรดากรรมการดังกล่าวในวรรคต้นนอกจากปลัดกระทรวงการสาธารณสุขผู้เป็นประธาน ต้องเป็นผู้ประกอบโรคศิลปะตามพระราชบัญญัตินี้ และให้ดำรงตำแหน่งคราวหนึ่งเป็นเวลาสองปี และอาจแต่งตั้งซ้ำอีกก็ได้ แต่ไม่ให้เกินกว่าสองครั้งติด ๆ กัน ถ้าตำแหน่งกรรมการใดว่างลง นอกจากถึงคราวออกตามวาระมาตรา 6 ให้รัฐมนตรีแต่งตั้งกรรมการขึ้นแทนในตำแหน่งของกรรมการนั้น กรรมการที่แต่งตั้งขึ้นแทนนั้นให้อยู่ในตำแหน่งได้เพียงเท่ากำหนดเวลาของผู้ซึ่งตนแทน ในกรณีที่คณะกรรมการต้องออกตามวาระให้คณะกรรมการที่ออกนั้นดำเนินงานต่อไปจนกว่ารัฐมนตรีจะได้แต่งตั้งคณะกรรมการขึ้นใหม่แทน"มาตรา 7 มาตรา ๗ ให้ยกเลิกความในมาตรา ๑๕ แห่งพระราชบัญญัติควบคุมการประกอบโรคศิลปะ พุทธศักราช ๒๔๗๙ ซึ่งได้แก้ไขเพิ่มเติมโดยมาตรา ๘ แห่งพระราชบัญญัติควบคุมการประกอบโรคศิลปะ (ฉบับที่ ๓) พุทธศักราช ๒๔๘๓ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน "มาตรา ๑๕มาตรา 7 ความรู้ในวิชาชีพของผู้มีสิทธิขึ้นทะเบียนและรับใบอนุญาตเป็นผู้ประกอบโรคศิลปะได้นั้น คือ (๑) สำหรับผู้ประกอบโรคศิลปะแผนปัจจุบันชั้นหนึ่ง (ก) มีปริญญาหรือประกาศนียบัตรสำหรับสาขานั้น ๆ จากสถานศึกษาในประเทศไทยที่คณะกรรมการควบคุมการประกอบโรคศิลปะรับรองมาตรา 7 แต่คณะกรรมการควบคุมการประกอบโรคศิลปะอาจสอบความรู้ก่อนก็ได้ หรือ (ข) มีปริญญาหรือประกาศนียบัตรจากสถานศึกษาในต่างประเทศและได้รับอนุญาตให้ประกอบโรคศิลปะในประเทศที่ตนได้รับปริญญาหรือประกาศนียบัตร ทั้งคณะกรรมการควบคุมการประกอบโรคศิลปะได้สอบความรู้เป็นที่พอใจแล้วมาตรา 7 และถ้าบุคคลเช่นนี้มีสัญชาติเป็นไทยก็ไม่ต้องเป็นผู้ได้รับอนุญาตให้ประกอบโรคศิลปะในประเทศที่ผู้นั้นได้รับการศึกษา (ค) ผู้ที่มีปริญญาหรือประกาศนียบัตรวิชาในสาขาเวชกรรมจากสถานศึกษาดังกล่าวใน (ก) หรือ (ข) ให้ขึ้นทะเบียนรับใบอนุญาตในประเภท ก.มาตรา 7 สำหรับผู้ที่มีประกาศนียบัตรวิชาในสาขาเวชกรรมจากสถานศึกษาของประเทศไทย ซึ่งมีเวลาการศึกษาไม่ต่ำกว่าสี่ปี และคณะกรรมการควบคุมการประกอบโรคศิลปะเห็นชอบด้วยหลักสูตรการศึกษาแห่งสถานที่นั้นแล้ว ให้ขึ้นทะเบียนรับใบอนุญาตในประเภท ข. แต่คณะกรรมการควบคุมการประกอบโรคศิลปะอาจสอบความรู้ก่อนก็ได้ (๒)มาตรา 7 สำหรับผู้ประกอบโรคศิลปะแผนปัจจุบันชั้นสอง เป็นผู้ซึ่งได้รับการอบรมศึกษาในสาขาทันตกรรม เภสัชกรรม หรือการผดุงครรภ์ จากโรงพยาบาลหรือสถานศึกษาในประเทศไทย ซึ่งรัฐมนตรีได้กำหนดความรู้และเงื่อนไขอันควรให้ขึ้นทะเบียนได้ไว้ในกฎกระทรวง (๓)มาตรา 7 สำหรับผู้ประกอบโรคศิลปะในสาขาการพยาบาลเป็นผู้มีประกาศนียบัตรจากสถานศึกษาที่คณะกรรมการควบคุมการประกอบโรคศิลปะรับรอง แต่คณะกรรมการควบคุมการประกอบโรคศิลปะอาจสอบความรู้ก่อนก็ได้ (๔)มาตรา 7 สำหรับผู้ประกอบโรคศิลปะแผนโบราณเป็นผู้ซึ่งได้รับการอบรมศึกษาจากผู้ประกอบโรคศิลปะแผนโบราณซึ่งได้ขึ้นทะเบียนและรับใบอนุญาตแล้ว ตามกำหนดเวลาและตามเงื่อนไขอันควรให้ขึ้นทะเบียนได้ ซึ่งกำหนดไว้ในกฎกระทรวง"มาตรา 8 มาตรา ๘ ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการสาธารณสุขรักษาการตามพระราชบัญญัตินี้ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ พลเรือตรี ถ. ธำรงนาวาสวัสดิ์ นายกรัฐมนตรี