คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 914/2520หลักกฎหมาย: ในการพิพากษาคดีส่วนแพ่งศาลพลเรือนจำต้องถือข้อเท็จจริงตามที่ปรากฏในคำพิพากษาคดีอาญาของศาลทหาร ตามพระราชบัญญัติธรรมนูญศาลทหาร พ.ศ.2498 มาตรา 54 เมื่อศาลทหารพิพากษาชี้ขาดข้อเท็จจริงแล้วว่าพยานโจทก์ไม่พอฟังลงโทษจำเลยที่ 1 ว่าประมาทข้อเท็จจริงดังกล่าวย่อมผูกพันโจทก์ผู้เป็นผู้เสียหายในคดีอาญาของศาลทหารการที่โจทก์นำสืบข้อเท็จจริงในคดีส่วนแพ่งใหม่ว่าจำเลยที่ 1 ประมาททำให้โจทก์เสียหาย ศาลจะรับฟังตามที่โจทก์นำสืบหาได้ไม่ เพราะขัดกับข้อเท็จจริงที่ปรากฏในคำพิพากษาคดีอาญาดังกล่าวเมื่อข้อเท็จจริงฟังไม่ได้ว่าจำเลยที่ 1 ประมาททำให้โจทก์เสียหาย จำเลยที่ 2 ซึ่งเป็นนายจ้างของจำเลยที่ 1 จึงไม่ต้องรับผิดต่อโจทก์ด้วย(อ้างคำพิพากษาฎีกาที่ 2685/2518)โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 ลูกจ้างจำเลยที่ 2 ขับรถยนต์โดยสารในทางการที่จ้างของจำเลยที่ 2 แซงรถยนต์คันหน้าในทางโค้งและระยะกระชั้นชิดเป็นเหตุให้ชนรถยนต์คันหน้าที่โจทก์โดยสารมาพลิกคว่ำ โจทก์ได้รับบาดเจ็บ ขอให้บังคับจำเลยทั้งสองชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่โจทก์จำเลยทั้งสองให้การว่า โจทก์ได้รับความเสียหายเพราะคนขับรถยนต์คันที่โจทก์โดยสารมาประมาท จำเลยที่ 1 ไม่ได้แซงรถในทางโค้งศาลชั้นต้นวินิจฉัยว่า คำพิพากษาของศาลทหารที่พิพากษายกฟ้องในคดีอาญาที่จำเลยที่ 1 ถูกฟ้องในการกระทำเดียวกันนี้หาว่าขับรถยนต์ประมาทเป็นเหตุให้คนตาย โจทก์บาดเจ็บ ไม่ผูกพันโจทก์ ฟังข้อเท็จจริงใหม่ว่า จำเลยที่ 1 ลูกจ้างจำเลยที่ 2 ประมาททำให้โจทก์เสียหาย พิพากษาให้จำเลยทั้งสองชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่โจทก์จำเลยที่ 2 อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า คำพิพากษาของศาลทหารผูกพันทั้งโจทก์และจำเลยที่ 1 ข้อเท็จจริงต้องฟังว่าจำเลยที่ 1 มิได้ขับรถยนต์ประมาท ไม่ได้ทำละเมิดต่อโจทก์ ไม่มีเหตุที่จำเลยที่ 2 จะต้องร่วมรับผิด กรณีเป็นเรื่องเกี่ยวกับการชำระหนี้อันไม่อาจจะแบ่งแยกได้ อาศัยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 245(1) วินิจฉัยให้มีผลถึงจำเลยที่ 1 ด้วย พิพากษากลับ ให้ยกฟ้องโจทก์โจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า พระราชบัญญัติธรรมนูญศาลทหาร พ.ศ. 2498 มาตรา 54 บัญญัติว่า ในการพิพากษาคดีแพ่ง ศาลพลเรือนจำต้องถือข้อเท็จจริงตามที่ปรากฏในคำพิพากษาคดีอาญาของศาลทหาร ซึ่งหมายความว่าเมื่อคดีอาญาศาลทหารชี้ขาดข้อเท็จจริงอย่างไร คดีส่วนแพ่งศาลพลเรือนก็ต้องฟังข้อเท็จจริงตามนั้น คดีนี้ศาลทหารชี้ขาดข้อเท็จจริงแล้วว่าพยานโจทก์ไม่พอฟังลงโทษจำเลยที่ 1 ว่าประมาท ซึ่งผูกพันโจทก์ที่ศาลพลเรือนจำต้องถือตามในการพิพากษาคดีนี้ ฉะนั้น ที่โจทก์นำสืบในคดีนี้ใหม่ว่าจำเลยที่ 1 ประมาททำให้โจทก์เสียหายศาลจะรับฟังตามที่โจทก์นำสืบไม่ได้ เพราะขัดกับข้อเท็จจริงที่ปรากฏในคดีอาญาดังกล่าวแล้ว เมื่อข้อเท็จจริงฟังไม่ได้ว่าจำเลยที่ 1 ประมาททำให้โจทก์เสียหายแล้ว จำเลยที่ 2 ซึ่งเป็นนายจ้างของจำเลยที่ 1 จึงไม่ต้องรับผิดต่อโจทก์ด้วย ทั้งนี้ ตามนัยแห่งคำพิพากษาฎีกาที่ 2685/2518 ระหว่างร้อยตำรวจตรีกฤษณ์ เตมียบุตร โจทก์ นายวิเชียร สายวานิช กับพวก จำเลยพิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 914/2520นางปรียา ทองพุฒโจทก์นายสุรัตน์ หรือสุรัติ นิตย์แสง ที่ 1จำเลยบริษัท ขนส่ง จำกัด ที่ 2จำเลย พ.ร.บ.ธรรมนูญศาลทหาร พ.ศ.2498 ม. 54 ป.พ.พ. ม. 420, ม. 425ในการพิพากษาคดีส่วนแพ่งศาลพลเรือนจำต้องถือข้อเท็จจริงตามที่ปรากฏในคำพิพากษาคดีอาญาของศาลทหาร ตามพระราชบัญญัติธรรมนูญศาลทหาร พ.ศ.2498 มาตรา 54 เมื่อศาลทหารพิพากษาชี้ขาดข้อเท็จจริงแล้วว่าพยานโจทก์ไม่พอฟังลงโทษจำเลยที่ 1 ว่าประมาทข้อเท็จจริงดังกล่าวย่อมผูกพันโจทก์ผู้เป็นผู้เสียหายในคดีอาญาของศาลทหารการที่โจทก์นำสืบข้อเท็จจริงในคดีส่วนแพ่งใหม่ว่าจำเลยที่ 1 ประมาททำให้โจทก์เสียหาย ศาลจะรับฟังตามที่โจทก์นำสืบหาได้ไม่ เพราะขัดกับข้อเท็จจริงที่ปรากฏในคำพิพากษาคดีอาญาดังกล่าวเมื่อข้อเท็จจริงฟังไม่ได้ว่าจำเลยที่ 1 ประมาททำให้โจทก์เสียหาย จำเลยที่ 2 ซึ่งเป็นนายจ้างของจำเลยที่ 1 จึงไม่ต้องรับผิดต่อโจทก์ด้วย(อ้างคำพิพากษาฎีกาที่ 2685/2518)โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 ลูกจ้างจำเลยที่ 2 ขับรถยนต์โดยสารในทางการที่จ้างของจำเลยที่ 2 แซงรถยนต์คันหน้าในทางโค้งและระยะกระชั้นชิดเป็นเหตุให้ชนรถยนต์คันหน้าที่โจทก์โดยสารมาพลิกคว่ำ โจทก์ได้รับบาดเจ็บ ขอให้บังคับจำเลยทั้งสองชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่โจทก์จำเลยทั้งสองให้การว่า โจทก์ได้รับความเสียหายเพราะคนขับรถยนต์คันที่โจทก์โดยสารมาประมาท จำเลยที่ 1 ไม่ได้แซงรถในทางโค้งศาลชั้นต้นวินิจฉัยว่า คำพิพากษาของศาลทหารที่พิพากษายกฟ้องในคดีอาญาที่จำเลยที่ 1 ถูกฟ้องในการกระทำเดียวกันนี้หาว่าขับรถยนต์ประมาทเป็นเหตุให้คนตาย โจทก์บาดเจ็บ ไม่ผูกพันโจทก์ ฟังข้อเท็จจริงใหม่ว่า จำเลยที่ 1 ลูกจ้างจำเลยที่ 2 ประมาททำให้โจทก์เสียหาย พิพากษาให้จำเลยทั้งสองชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่โจทก์จำเลยที่ 2 อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า คำพิพากษาของศาลทหารผูกพันทั้งโจทก์และจำเลยที่ 1 ข้อเท็จจริงต้องฟังว่าจำเลยที่ 1 มิได้ขับรถยนต์ประมาท ไม่ได้ทำละเมิดต่อโจทก์ ไม่มีเหตุที่จำเลยที่ 2 จะต้องร่วมรับผิด กรณีเป็นเรื่องเกี่ยวกับการชำระหนี้อันไม่อาจจะแบ่งแยกได้ อาศัยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 245(1) วินิจฉัยให้มีผลถึงจำเลยที่ 1 ด้วย พิพากษากลับ ให้ยกฟ้องโจทก์โจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า พระราชบัญญัติธรรมนูญศาลทหาร พ.ศ. 2498 มาตรา 54 บัญญัติว่า ในการพิพากษาคดีแพ่ง ศาลพลเรือนจำต้องถือข้อเท็จจริงตามที่ปรากฏในคำพิพากษาคดีอาญาของศาลทหาร ซึ่งหมายความว่าเมื่อคดีอาญาศาลทหารชี้ขาดข้อเท็จจริงอย่างไร คดีส่วนแพ่งศาลพลเรือนก็ต้องฟังข้อเท็จจริงตามนั้น คดีนี้ศาลทหารชี้ขาดข้อเท็จจริงแล้วว่าพยานโจทก์ไม่พอฟังลงโทษจำเลยที่ 1 ว่าประมาท ซึ่งผูกพันโจทก์ที่ศาลพลเรือนจำต้องถือตามในการพิพากษาคดีนี้ ฉะนั้น ที่โจทก์นำสืบในคดีนี้ใหม่ว่าจำเลยที่ 1 ประมาททำให้โจทก์เสียหายศาลจะรับฟังตามที่โจทก์นำสืบไม่ได้ เพราะขัดกับข้อเท็จจริงที่ปรากฏในคดีอาญาดังกล่าวแล้ว เมื่อข้อเท็จจริงฟังไม่ได้ว่าจำเลยที่ 1 ประมาททำให้โจทก์เสียหายแล้ว จำเลยที่ 2 ซึ่งเป็นนายจ้างของจำเลยที่ 1 จึงไม่ต้องรับผิดต่อโจทก์ด้วย ทั้งนี้ ตามนัยแห่งคำพิพากษาฎีกาที่ 2685/2518 ระหว่างร้อยตำรวจตรีกฤษณ์ เตมียบุตร โจทก์ นายวิเชียร สายวานิช กับพวก จำเลยพิพากษายืน(พิทยา มงคล-บัญญัติ สุชีวะ-พิสัณห์ ลีตเวทย์)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 ลูกจ้างจำเลยที่ 2 ขับรถยนต์โดยสารในทางการที่จ้างของจำเลยที่ 2 แซงรถยนต์คันหน้าในทางโค้งและระยะกระชั้นชิดเป็นเหตุให้ชนรถยนต์คันหน้าที่โจทก์โดยสารมาพลิกคว่ำ โจทก์ได้รับบาดเจ็บ ขอให้บังคับจำเลยทั้งสองชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่โจทก์จำเลยทั้งสองให้การว่า โจทก์ได้รับความเสียหายเพราะคนขับรถยนต์คันที่โจทก์โดยสารมาประมาท จำเลยที่ 1 ไม่ได้แซงรถในทางโค้งศาลชั้นต้นวินิจฉัยว่า คำพิพากษาของศาลทหารที่พิพากษายกฟ้องในคดีอาญาที่จำเลยที่ 1 ถูกฟ้องในการกระทำเดียวกันนี้หาว่าขับรถยนต์ประมาทเป็นเหตุให้คนตาย โจทก์บาดเจ็บ ไม่ผูกพันโจทก์ ฟังข้อเท็จจริงใหม่ว่า จำเลยที่ 1 ลูกจ้างจำเลยที่ 2 ประมาททำให้โจทก์เสียหาย พิพากษาให้จำเลยทั้งสองชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่โจทก์จำเลยที่ 2 อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า คำพิพากษาของศาลทหารผูกพันทั้งโจทก์และจำเลยที่ 1 ข้อเท็จจริงต้องฟังว่าจำเลยที่ 1 มิได้ขับรถยนต์ประมาท ไม่ได้ทำละเมิดต่อโจทก์ ไม่มีเหตุที่จำเลยที่ 2 จะต้องร่วมรับผิด กรณีเป็นเรื่องเกี่ยวกับการชำระหนี้อันไม่อาจจะแบ่งแยกได้ อาศัยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 245(1) วินิจฉัยให้มีผลถึงจำเลยที่ 1 ด้วย พิพากษากลับ ให้ยกฟ้องโจทก์โจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า พระราชบัญญัติธรรมนูญศาลทหาร พ.ศ. 2498 มาตรา 54 บัญญัติว่า ในการพิพากษาคดีแพ่ง ศาลพลเรือนจำต้องถือข้อเท็จจริงตามที่ปรากฏในคำพิพากษาคดีอาญาของศาลทหาร ซึ่งหมายความว่าเมื่อคดีอาญาศาลทหารชี้ขาดข้อเท็จจริงอย่างไร คดีส่วนแพ่งศาลพลเรือนก็ต้องฟังข้อเท็จจริงตามนั้น คดีนี้ศาลทหารชี้ขาดข้อเท็จจริงแล้วว่าพยานโจทก์ไม่พอฟังลงโทษจำเลยที่ 1 ว่าประมาท ซึ่งผูกพันโจทก์ที่ศาลพลเรือนจำต้องถือตามในการพิพากษาคดีนี้ ฉะนั้น ที่โจทก์นำสืบในคดีนี้ใหม่ว่าจำเลยที่ 1 ประมาททำให้โจทก์เสียหายศาลจะรับฟังตามที่โจทก์นำสืบไม่ได้ เพราะขัดกับข้อเท็จจริงที่ปรากฏในคดีอาญาดังกล่าวแล้ว เมื่อข้อเท็จจริงฟังไม่ได้ว่าจำเลยที่ 1 ประมาททำให้โจทก์เสียหายแล้ว จำเลยที่ 2 ซึ่งเป็นนายจ้างของจำเลยที่ 1 จึงไม่ต้องรับผิดต่อโจทก์ด้วย ทั้งนี้ ตามนัยแห่งคำพิพากษาฎีกาที่ 2685/2518 ระหว่างร้อยตำรวจตรีกฤษณ์ เตมียบุตร โจทก์ นายวิเชียร สายวานิช กับพวก จำเลยพิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 914/2520นางปรียา ทองพุฒโจทก์นายสุรัตน์ หรือสุรัติ นิตย์แสง ที่ 1จำเลยบริษัท ขนส่ง จำกัด ที่ 2จำเลย พ.ร.บ.ธรรมนูญศาลทหาร พ.ศ.2498 ม. 54 ป.พ.พ. ม. 420, ม. 425ในการพิพากษาคดีส่วนแพ่งศาลพลเรือนจำต้องถือข้อเท็จจริงตามที่ปรากฏในคำพิพากษาคดีอาญาของศาลทหาร ตามพระราชบัญญัติธรรมนูญศาลทหาร พ.ศ.2498 มาตรา 54 เมื่อศาลทหารพิพากษาชี้ขาดข้อเท็จจริงแล้วว่าพยานโจทก์ไม่พอฟังลงโทษจำเลยที่ 1 ว่าประมาทข้อเท็จจริงดังกล่าวย่อมผูกพันโจทก์ผู้เป็นผู้เสียหายในคดีอาญาของศาลทหารการที่โจทก์นำสืบข้อเท็จจริงในคดีส่วนแพ่งใหม่ว่าจำเลยที่ 1 ประมาททำให้โจทก์เสียหาย ศาลจะรับฟังตามที่โจทก์นำสืบหาได้ไม่ เพราะขัดกับข้อเท็จจริงที่ปรากฏในคำพิพากษาคดีอาญาดังกล่าวเมื่อข้อเท็จจริงฟังไม่ได้ว่าจำเลยที่ 1 ประมาททำให้โจทก์เสียหาย จำเลยที่ 2 ซึ่งเป็นนายจ้างของจำเลยที่ 1 จึงไม่ต้องรับผิดต่อโจทก์ด้วย(อ้างคำพิพากษาฎีกาที่ 2685/2518)โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 ลูกจ้างจำเลยที่ 2 ขับรถยนต์โดยสารในทางการที่จ้างของจำเลยที่ 2 แซงรถยนต์คันหน้าในทางโค้งและระยะกระชั้นชิดเป็นเหตุให้ชนรถยนต์คันหน้าที่โจทก์โดยสารมาพลิกคว่ำ โจทก์ได้รับบาดเจ็บ ขอให้บังคับจำเลยทั้งสองชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่โจทก์จำเลยทั้งสองให้การว่า โจทก์ได้รับความเสียหายเพราะคนขับรถยนต์คันที่โจทก์โดยสารมาประมาท จำเลยที่ 1 ไม่ได้แซงรถในทางโค้งศาลชั้นต้นวินิจฉัยว่า คำพิพากษาของศาลทหารที่พิพากษายกฟ้องในคดีอาญาที่จำเลยที่ 1 ถูกฟ้องในการกระทำเดียวกันนี้หาว่าขับรถยนต์ประมาทเป็นเหตุให้คนตาย โจทก์บาดเจ็บ ไม่ผูกพันโจทก์ ฟังข้อเท็จจริงใหม่ว่า จำเลยที่ 1 ลูกจ้างจำเลยที่ 2 ประมาททำให้โจทก์เสียหาย พิพากษาให้จำเลยทั้งสองชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่โจทก์จำเลยที่ 2 อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า คำพิพากษาของศาลทหารผูกพันทั้งโจทก์และจำเลยที่ 1 ข้อเท็จจริงต้องฟังว่าจำเลยที่ 1 มิได้ขับรถยนต์ประมาท ไม่ได้ทำละเมิดต่อโจทก์ ไม่มีเหตุที่จำเลยที่ 2 จะต้องร่วมรับผิด กรณีเป็นเรื่องเกี่ยวกับการชำระหนี้อันไม่อาจจะแบ่งแยกได้ อาศัยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 245(1) วินิจฉัยให้มีผลถึงจำเลยที่ 1 ด้วย พิพากษากลับ ให้ยกฟ้องโจทก์โจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า พระราชบัญญัติธรรมนูญศาลทหาร พ.ศ. 2498 มาตรา 54 บัญญัติว่า ในการพิพากษาคดีแพ่ง ศาลพลเรือนจำต้องถือข้อเท็จจริงตามที่ปรากฏในคำพิพากษาคดีอาญาของศาลทหาร ซึ่งหมายความว่าเมื่อคดีอาญาศาลทหารชี้ขาดข้อเท็จจริงอย่างไร คดีส่วนแพ่งศาลพลเรือนก็ต้องฟังข้อเท็จจริงตามนั้น คดีนี้ศาลทหารชี้ขาดข้อเท็จจริงแล้วว่าพยานโจทก์ไม่พอฟังลงโทษจำเลยที่ 1 ว่าประมาท ซึ่งผูกพันโจทก์ที่ศาลพลเรือนจำต้องถือตามในการพิพากษาคดีนี้ ฉะนั้น ที่โจทก์นำสืบในคดีนี้ใหม่ว่าจำเลยที่ 1 ประมาททำให้โจทก์เสียหายศาลจะรับฟังตามที่โจทก์นำสืบไม่ได้ เพราะขัดกับข้อเท็จจริงที่ปรากฏในคดีอาญาดังกล่าวแล้ว เมื่อข้อเท็จจริงฟังไม่ได้ว่าจำเลยที่ 1 ประมาททำให้โจทก์เสียหายแล้ว จำเลยที่ 2 ซึ่งเป็นนายจ้างของจำเลยที่ 1 จึงไม่ต้องรับผิดต่อโจทก์ด้วย ทั้งนี้ ตามนัยแห่งคำพิพากษาฎีกาที่ 2685/2518 ระหว่างร้อยตำรวจตรีกฤษณ์ เตมียบุตร โจทก์ นายวิเชียร สายวานิช กับพวก จำเลยพิพากษายืน(พิทยา มงคล-บัญญัติ สุชีวะ-พิสัณห์ ลีตเวทย์)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ