คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 42/2506หลักกฎหมาย: ศาลพิพากษาให้โจทก์ชนะคดีไปโดยจำเลยขาดนัด จำเลยร้องขอให้พิจารณาคดีใหม่เมื่อปรากฏว่าจำเลยมิได้จงใจขาดนัดและศาลชั้นต้นสั่งให้พิจารณาใหม่ คำสั่งนี้เป็นคำสั่งภายหลังเมื่อศาลพิพากษาแล้ว ฉะนั้น จึงไม่เป็นคำสั่งในระหว่างพิจารณา โจทก์ย่อมอุทธรณ์ฎีกาได้การที่จำเลยไปอยู่ต่างประเทศโดยไม่ทราบว่าตนถูกฟ้องและถูกศาลพิพากษาให้แพ้คดี ย่อมถือได้ว่าเป็นพฤติการณ์นอกเหนือที่ไม่อาจบังคับได้ จำเลยจึงอาจยื่นคำขอให้พิจารณาใหม่ได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 208คดีนี้ชั้นเดิมโจทก์ฟ้องขับไล่จำเลยออกจากตึกเช่าของโจทก์และเรียกค่าเสียหายจำเลยขาดนัดยื่นคำให้การและชั้นพิจารณาศาลชั้นต้นสั่งให้พิจารณาคดีโจทก์ไปฝ่ายเดียว แล้วพิพากษาให้ขับไล่จำเลยกับบริวารออกจากตึกเช่า กับให้ใช้ค่าเสียหายแก่โจทก์ในระหว่างออกคำบังคับ จำเลยยื่นคำร้องขอให้พิจารณาใหม่ โจทก์คัดค้านศาลชั้นต้นไต่สวนแล้ว ฟังว่าจำเลยได้หลบหนีคดีออกเช็คไม่มีเงินไปในระยะที่โจทก์ฟ้องคดีนี้ จะฟังว่าจำเลยจงใจขาดนัดยื่นคำให้การหรือขาดนัดพิจารณายังไม่ได้ มีคำสั่งให้พิจารณาใหม่โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาเห็นควรวินิจฉัยก่อนว่า คำสั่งศาลชั้นต้นที่ให้พิจารณาใหม่นี้เป็นคำสั่งระหว่างพิจารณาตามที่จำเลยคัดค้านไว้ในคำแก้ฎีกาหรือไม่ เพราะถ้าเป็นก็ไม่เข้าข้อยกเว้นอันจะอุทธรณ์ฎีกาได้เห็นว่าศาลชั้นต้นได้มีคำพิพากษาไปแล้ว คำร้องขอให้พิจารณาใหม่นี้เกิดขึ้นหลังมีคำพิพากษา คำสั่งศาลที่สั่งคำร้องนี้ จึงมิใช่คำสั่งระหว่างพิจารณาที่โจทก์ฎีกาว่า จำเลยไม่ได้ร้องขอให้พิจารณาใหม่ภายใน 15 วันนับจากวันที่ได้ส่งคำบังคับตามคำพิพากษาให้จำเลย เป็นการขัดกับบทบัญญัติประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 208 นั้น ศาลฎีกาเห็นว่าได้มีบทยกเว้นในตอนท้ายวรรคต้นของมาตรานี้ด้วยว่า ถ้าคู่ความที่ขาดนัดไม่สามารถยื่นคำขอให้พิจารณาใหม่ภายในระยะเวลาที่บัญญัติไว้ตอนต้นโดยพฤติการณ์นอกเหนือไม่อาจบังคับได้คู่ความฝ่ายนั้นอาจยื่นคำขอให้พิจารณาใหม่ได้ภายในกำหนด 15 วันนับแต่วันที่พฤติการณ์นั้นได้สิ้นสุดลง การที่จำเลยไปอยู่ต่างประเทศโดยไม่ทราบว่าตนถูกฟ้องและถูกศาลพิพากษาให้แพ้คดีย่อมถือได้ว่าเป็นพฤติการณืนอกเหนือที่ไม่อาจบังคับได้ครั้นเมื่อจำเลยกลับมาทราบว่าถูกฟ้อง จำเลยก็ได้ยื่นคำขอพิจารณาใหม่ทันทีในวันรุ่งขึ้น คำขอของจำเลยจึงชอบด้วยกฎหมายดังกล่าวแล้วพิพากษายืน ให้ยกฎีกาโจทก์ ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 42/2506เด็กชายมหิศร นิ่มวัฒนา เด็กชายพรประพัฒน์นิ่มวัฒนาโจทก์โดยนางปราณี นิ่มวัฒนา มารดาผู้แทนโดยชอบธรรมโจทก์นายจงเชียง แซ่เบ๊จำเลย ป.วิ.พ. ม. 197, ม. 200, ม. 208, ม. 226ศาลพิพากษาให้โจทก์ชนะคดีไปโดยจำเลยขาดนัด จำเลยร้องขอให้พิจารณาคดีใหม่เมื่อปรากฏว่าจำเลยมิได้จงใจขาดนัดและศาลชั้นต้นสั่งให้พิจารณาใหม่ คำสั่งนี้เป็นคำสั่งภายหลังเมื่อศาลพิพากษาแล้ว ฉะนั้น จึงไม่เป็นคำสั่งในระหว่างพิจารณา โจทก์ย่อมอุทธรณ์ฎีกาได้การที่จำเลยไปอยู่ต่างประเทศโดยไม่ทราบว่าตนถูกฟ้องและถูกศาลพิพากษาให้แพ้คดี ย่อมถือได้ว่าเป็นพฤติการณ์นอกเหนือที่ไม่อาจบังคับได้ จำเลยจึงอาจยื่นคำขอให้พิจารณาใหม่ได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 208คดีนี้ชั้นเดิมโจทก์ฟ้องขับไล่จำเลยออกจากตึกเช่าของโจทก์และเรียกค่าเสียหายจำเลยขาดนัดยื่นคำให้การและชั้นพิจารณาศาลชั้นต้นสั่งให้พิจารณาคดีโจทก์ไปฝ่ายเดียว แล้วพิพากษาให้ขับไล่จำเลยกับบริวารออกจากตึกเช่า กับให้ใช้ค่าเสียหายแก่โจทก์ในระหว่างออกคำบังคับ จำเลยยื่นคำร้องขอให้พิจารณาใหม่ โจทก์คัดค้านศาลชั้นต้นไต่สวนแล้ว ฟังว่าจำเลยได้หลบหนีคดีออกเช็คไม่มีเงินไปในระยะที่โจทก์ฟ้องคดีนี้ จะฟังว่าจำเลยจงใจขาดนัดยื่นคำให้การหรือขาดนัดพิจารณายังไม่ได้ มีคำสั่งให้พิจารณาใหม่โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาเห็นควรวินิจฉัยก่อนว่า คำสั่งศาลชั้นต้นที่ให้พิจารณาใหม่นี้เป็นคำสั่งระหว่างพิจารณาตามที่จำเลยคัดค้านไว้ในคำแก้ฎีกาหรือไม่ เพราะถ้าเป็นก็ไม่เข้าข้อยกเว้นอันจะอุทธรณ์ฎีกาได้เห็นว่าศาลชั้นต้นได้มีคำพิพากษาไปแล้ว คำร้องขอให้พิจารณาใหม่นี้เกิดขึ้นหลังมีคำพิพากษา คำสั่งศาลที่สั่งคำร้องนี้ จึงมิใช่คำสั่งระหว่างพิจารณาที่โจทก์ฎีกาว่า จำเลยไม่ได้ร้องขอให้พิจารณาใหม่ภายใน 15 วันนับจากวันที่ได้ส่งคำบังคับตามคำพิพากษาให้จำเลย เป็นการขัดกับบทบัญญัติประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 208 นั้น ศาลฎีกาเห็นว่าได้มีบทยกเว้นในตอนท้ายวรรคต้นของมาตรานี้ด้วยว่า ถ้าคู่ความที่ขาดนัดไม่สามารถยื่นคำขอให้พิจารณาใหม่ภายในระยะเวลาที่บัญญัติไว้ตอนต้นโดยพฤติการณ์นอกเหนือไม่อาจบังคับได้คู่ความฝ่ายนั้นอาจยื่นคำขอให้พิจารณาใหม่ได้ภายในกำหนด 15 วันนับแต่วันที่พฤติการณ์นั้นได้สิ้นสุดลง การที่จำเลยไปอยู่ต่างประเทศโดยไม่ทราบว่าตนถูกฟ้องและถูกศาลพิพากษาให้แพ้คดีย่อมถือได้ว่าเป็นพฤติการณืนอกเหนือที่ไม่อาจบังคับได้ครั้นเมื่อจำเลยกลับมาทราบว่าถูกฟ้อง จำเลยก็ได้ยื่นคำขอพิจารณาใหม่ทันทีในวันรุ่งขึ้น คำขอของจำเลยจึงชอบด้วยกฎหมายดังกล่าวแล้วพิพากษายืน ให้ยกฎีกาโจทก์(ยง เหลืองรังษี-ประมูล สุวรรณศร-เสนอ บุณยเกียรติ)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: คดีนี้ชั้นเดิมโจทก์ฟ้องขับไล่จำเลยออกจากตึกเช่าของโจทก์และเรียกค่าเสียหายจำเลยขาดนัดยื่นคำให้การและชั้นพิจารณาศาลชั้นต้นสั่งให้พิจารณาคดีโจทก์ไปฝ่ายเดียว แล้วพิพากษาให้ขับไล่จำเลยกับบริวารออกจากตึกเช่า กับให้ใช้ค่าเสียหายแก่โจทก์ในระหว่างออกคำบังคับ จำเลยยื่นคำร้องขอให้พิจารณาใหม่ โจทก์คัดค้านศาลชั้นต้นไต่สวนแล้ว ฟังว่าจำเลยได้หลบหนีคดีออกเช็คไม่มีเงินไปในระยะที่โจทก์ฟ้องคดีนี้ จะฟังว่าจำเลยจงใจขาดนัดยื่นคำให้การหรือขาดนัดพิจารณายังไม่ได้ มีคำสั่งให้พิจารณาใหม่โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาเห็นควรวินิจฉัยก่อนว่า คำสั่งศาลชั้นต้นที่ให้พิจารณาใหม่นี้เป็นคำสั่งระหว่างพิจารณาตามที่จำเลยคัดค้านไว้ในคำแก้ฎีกาหรือไม่ เพราะถ้าเป็นก็ไม่เข้าข้อยกเว้นอันจะอุทธรณ์ฎีกาได้เห็นว่าศาลชั้นต้นได้มีคำพิพากษาไปแล้ว คำร้องขอให้พิจารณาใหม่นี้เกิดขึ้นหลังมีคำพิพากษา คำสั่งศาลที่สั่งคำร้องนี้ จึงมิใช่คำสั่งระหว่างพิจารณาที่โจทก์ฎีกาว่า จำเลยไม่ได้ร้องขอให้พิจารณาใหม่ภายใน 15 วันนับจากวันที่ได้ส่งคำบังคับตามคำพิพากษาให้จำเลย เป็นการขัดกับบทบัญญัติประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 208 นั้น ศาลฎีกาเห็นว่าได้มีบทยกเว้นในตอนท้ายวรรคต้นของมาตรานี้ด้วยว่า ถ้าคู่ความที่ขาดนัดไม่สามารถยื่นคำขอให้พิจารณาใหม่ภายในระยะเวลาที่บัญญัติไว้ตอนต้นโดยพฤติการณ์นอกเหนือไม่อาจบังคับได้คู่ความฝ่ายนั้นอาจยื่นคำขอให้พิจารณาใหม่ได้ภายในกำหนด 15 วันนับแต่วันที่พฤติการณ์นั้นได้สิ้นสุดลง การที่จำเลยไปอยู่ต่างประเทศโดยไม่ทราบว่าตนถูกฟ้องและถูกศาลพิพากษาให้แพ้คดีย่อมถือได้ว่าเป็นพฤติการณืนอกเหนือที่ไม่อาจบังคับได้ครั้นเมื่อจำเลยกลับมาทราบว่าถูกฟ้อง จำเลยก็ได้ยื่นคำขอพิจารณาใหม่ทันทีในวันรุ่งขึ้น คำขอของจำเลยจึงชอบด้วยกฎหมายดังกล่าวแล้วพิพากษายืน ให้ยกฎีกาโจทก์ ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 42/2506เด็กชายมหิศร นิ่มวัฒนา เด็กชายพรประพัฒน์นิ่มวัฒนาโจทก์โดยนางปราณี นิ่มวัฒนา มารดาผู้แทนโดยชอบธรรมโจทก์นายจงเชียง แซ่เบ๊จำเลย ป.วิ.พ. ม. 197, ม. 200, ม. 208, ม. 226ศาลพิพากษาให้โจทก์ชนะคดีไปโดยจำเลยขาดนัด จำเลยร้องขอให้พิจารณาคดีใหม่เมื่อปรากฏว่าจำเลยมิได้จงใจขาดนัดและศาลชั้นต้นสั่งให้พิจารณาใหม่ คำสั่งนี้เป็นคำสั่งภายหลังเมื่อศาลพิพากษาแล้ว ฉะนั้น จึงไม่เป็นคำสั่งในระหว่างพิจารณา โจทก์ย่อมอุทธรณ์ฎีกาได้การที่จำเลยไปอยู่ต่างประเทศโดยไม่ทราบว่าตนถูกฟ้องและถูกศาลพิพากษาให้แพ้คดี ย่อมถือได้ว่าเป็นพฤติการณ์นอกเหนือที่ไม่อาจบังคับได้ จำเลยจึงอาจยื่นคำขอให้พิจารณาใหม่ได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 208คดีนี้ชั้นเดิมโจทก์ฟ้องขับไล่จำเลยออกจากตึกเช่าของโจทก์และเรียกค่าเสียหายจำเลยขาดนัดยื่นคำให้การและชั้นพิจารณาศาลชั้นต้นสั่งให้พิจารณาคดีโจทก์ไปฝ่ายเดียว แล้วพิพากษาให้ขับไล่จำเลยกับบริวารออกจากตึกเช่า กับให้ใช้ค่าเสียหายแก่โจทก์ในระหว่างออกคำบังคับ จำเลยยื่นคำร้องขอให้พิจารณาใหม่ โจทก์คัดค้านศาลชั้นต้นไต่สวนแล้ว ฟังว่าจำเลยได้หลบหนีคดีออกเช็คไม่มีเงินไปในระยะที่โจทก์ฟ้องคดีนี้ จะฟังว่าจำเลยจงใจขาดนัดยื่นคำให้การหรือขาดนัดพิจารณายังไม่ได้ มีคำสั่งให้พิจารณาใหม่โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาเห็นควรวินิจฉัยก่อนว่า คำสั่งศาลชั้นต้นที่ให้พิจารณาใหม่นี้เป็นคำสั่งระหว่างพิจารณาตามที่จำเลยคัดค้านไว้ในคำแก้ฎีกาหรือไม่ เพราะถ้าเป็นก็ไม่เข้าข้อยกเว้นอันจะอุทธรณ์ฎีกาได้เห็นว่าศาลชั้นต้นได้มีคำพิพากษาไปแล้ว คำร้องขอให้พิจารณาใหม่นี้เกิดขึ้นหลังมีคำพิพากษา คำสั่งศาลที่สั่งคำร้องนี้ จึงมิใช่คำสั่งระหว่างพิจารณาที่โจทก์ฎีกาว่า จำเลยไม่ได้ร้องขอให้พิจารณาใหม่ภายใน 15 วันนับจากวันที่ได้ส่งคำบังคับตามคำพิพากษาให้จำเลย เป็นการขัดกับบทบัญญัติประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 208 นั้น ศาลฎีกาเห็นว่าได้มีบทยกเว้นในตอนท้ายวรรคต้นของมาตรานี้ด้วยว่า ถ้าคู่ความที่ขาดนัดไม่สามารถยื่นคำขอให้พิจารณาใหม่ภายในระยะเวลาที่บัญญัติไว้ตอนต้นโดยพฤติการณ์นอกเหนือไม่อาจบังคับได้คู่ความฝ่ายนั้นอาจยื่นคำขอให้พิจารณาใหม่ได้ภายในกำหนด 15 วันนับแต่วันที่พฤติการณ์นั้นได้สิ้นสุดลง การที่จำเลยไปอยู่ต่างประเทศโดยไม่ทราบว่าตนถูกฟ้องและถูกศาลพิพากษาให้แพ้คดีย่อมถือได้ว่าเป็นพฤติการณืนอกเหนือที่ไม่อาจบังคับได้ครั้นเมื่อจำเลยกลับมาทราบว่าถูกฟ้อง จำเลยก็ได้ยื่นคำขอพิจารณาใหม่ทันทีในวันรุ่งขึ้น คำขอของจำเลยจึงชอบด้วยกฎหมายดังกล่าวแล้วพิพากษายืน ให้ยกฎีกาโจทก์(ยง เหลืองรังษี-ประมูล สุวรรณศร-เสนอ บุณยเกียรติ)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ