ประกาศกระทรวงมหาดไทยประกาศกระทรวงมหาดไทยเรื่องกำหนดบริเวณห้ามก่อสร้าง ดัดแปลง หรือเปลี่ยนการใช้อาคารบางชนิดหรือบางประเภทในพื้นที่บางส่วนในท้องที่จังหวัดนครนายก อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๑๓ แห่งพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. ๒๕๒๒อันเป็นกฎหมายที่มีบทบัญญัติบางประการเกี่ยวกับการจำกัดสิทธิและเสรีภาพของบุคคลซึ่งมาตรา ๒๙ ประกอบกับมาตรา ๓๒ มาตรา ๓๕ มาตรา ๔๑ มาตรา ๔๒ และมาตรา ๔๓ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย บัญญัติให้กระทำได้โดยอาศัยอำนาจตามบทบัญญัติแห่งกฎหมายรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย โดยคำแนะนำของอธิบดีกรมโยธาธิการและผังเมืองจึงออกประกาศไว้ดังต่อไปนี้ข้อ ๑ ในประกาศนี้อาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่ง หมายความว่า อาคารที่ใช้เพื่อประโยชน์ในการขายปลีกหรือขายส่งหรือทั้งขายปลีกและขายส่งซึ่งสินค้าอุปโภคและบริโภคหลายประเภทที่ใช้ในชีวิตประจำวัน แต่ไม่หมายความรวมถึงตลาดตามกฎหมายว่าด้วยการสาธารณสุขและอาคารที่มีกิจกรรมหลักเพื่อใช้ดำเนินการเพื่อส่งเสริมหรือจำหน่ายสินค้าซึ่งเป็นผลิตผลหรือผลิตภัณฑ์ของชุมชนพื้นที่อาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่ง หมายความว่าพื้นที่อาคารที่ใช้ประโยชน์เพื่อประกอบกิจการพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่งเท่านั้นโดยไม่ต้องนำพื้นที่ส่วนอื่นที่อยู่ภายในอาคารมารวมคำนวณด้วย เช่น ห้องน้ำห้องส้วม พื้นที่เก็บสินค้า สำนักงาน ฯลฯระดับพื้นดิน หมายความว่าระดับพื้นดินที่ก่อสร้างกรณีไม่มีการถมดินหรือระดับพื้นดินที่ก่อสร้างกรณีมีการถมดินที่ไม่สูงกว่าระดับถนนที่อยู่ใกล้ที่สุดหรือระดับถนนกรณีมีการถมดินสูงกว่าระดับถนนที่อยู่ใกล้ที่สุดข้อ ๒ การคำนวณพื้นที่ใช้สอยอาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่งให้คำนวณเฉพาะพื้นที่อาคารที่ใช้ประโยชน์เพื่อประกอบกิจการพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่งเท่านั้นโดยไม่ต้องนำพื้นที่ส่วนอื่นที่อยู่ภายในอาคารมารวมคำนวณด้วย เช่น ห้องน้ำห้องส้วม พื้นที่เก็บสินค้า สำนักงาน ฯลฯข้อ ๓ ประกาศนี้ให้ใช้บังคับในพื้นที่จังหวัดนครนายกเว้นแต่พื้นที่บริเวณตามกฎกระทรวงกำหนดบริเวณห้ามก่อสร้าง ดัดแปลงหรือเปลี่ยนการใช้อาคารบางชนิดหรือบางประเภท ในพื้นที่บางส่วนในท้องที่ตำบลพรหมณีตำบลบ้านใหญ่ ตำบลท่าช้าง ตำบลนครนายก และตำบลวังกระโจม อำเภอเมืองนครนายกจังหวัดนครนายก พ.ศ. ๒๕๔๗ข้อ ๔ ให้กำหนดพื้นที่บางส่วนในจังหวัดนครนายกเป็นบริเวณห้ามก่อสร้างอาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่ง ดังต่อไปนี้(๑) ภายในบริเวณพื้นที่บางส่วนในจังหวัดนครนายก เว้นแต่บริเวณท้องที่ดังต่อไปนี้๑) ในท้องที่เขตเทศบาลตำบลท่าช้าง อำเภอเมืองนครนายก๒) ในท้องที่เขตเทศบาลตำบลบ้านนา อำเภอบ้านนา๓) ในท้องที่เขตเทศบาลตำบลองครักษ์ อำเภอองครักษ์๔) ในท้องที่เขตเทศบาลตำบลเกาะหวาย อำเภอปากพลี๕) ในท้องที่ตำบลบ้านพริก อำเภอบ้านนา๖) ในท้องที่ตำบลโพธิ์แทน อำเภอองครักษ์๗) ในท้องที่ตำบลบางสมบูรณ์ อำเภอองครักษ์๘) ในท้องที่ตำบลสาริกา อำเภอเมืองนครนายก๙) ในท้องที่ตำบลเขาพระ อำเภอเมืองนครนายก๑๐) ในท้องที่ตำบลศรีจุฬา อำเภอเมืองนครนายก๑๑) ในท้องที่ตำบลดงละคร อำเภอเมืองนครนายก๑๒) ในท้องที่ตำบลหินตั้ง อำเภอเมืองนครนายก๑๓) ในท้องที่ตำบลศรีนาวา อำเภอเมืองนครนายก๑๔) บางส่วนในท้องที่ตำบลพรหมณี อำเภอเมืองนครนายก๑๕) บางส่วนในท้องที่ตำบลท่าทราย อำเภอเมืองนครนายก๑๖) ในท้องที่ตำบลดอนยอ อำเภอเมืองนครนายก๑๗) บางส่วนในท้องที่ตำบลท่าช้าง อำเภอเมืองนครนายก๑๘) บางส่วนในท้องที่ตำบลวังกระโจม อำเภอเมืองนครนายก๑๙) ในท้องที่ตำบลเกาะหวาย อำเภอปากพลี๒๐) ในท้องที่ตำบลเกาะโพธิ์ อำเภอปากพลี๒๑) ในท้องที่ตำบลปากพลี อำเภอปากพลี๒๒) ในท้องที่ตำบลโคกกรวด อำเภอปากพลี๒๓) ในท้องที่ตำบลนาหินลาด อำเภอปากพลี๒๔) ในท้องที่ตำบลหนองแสง อำเภอปากพลี๒๕) ในท้องที่ตำบลท่าเรือ อำเภอปากพลี๒๖) ในท้องที่ตำบลบ้านนา อำเภอบ้านนา๒๗) ในท้องที่ตำบลบ้านพร้าว อำเภอบ้านนา๒๘) ในท้องที่ตำบลอาษา อำเภอบ้านนา๒๙) ในท้องที่ตำบลทองหลาง อำเภอบ้านนา๓๐) ในท้องที่ตำบลบางอ้อ อำเภอบ้านนา๓๑) ในท้องที่ตำบลพิกุลออก อำเภอบ้านนา๓๒) ในท้องที่ตำบลป่าขะ อำเภอบ้านนา๓๓) ในท้องที่ตำบลเขาเพิ่ม อำเภอบ้านนา๓๔) ในท้องที่ตำบลศรีกะอาง อำเภอบ้านนา๓๕) ในท้องที่ตำบลคลองใหญ่ อำเภอองครักษ์๓๖) ในท้องที่ตำบลชุมพล อำเภอองครักษ์๓๗) ในท้องที่ตำบลทรายมูล อำเภอองครักษ์๓๘) ในท้องที่ตำบลบางปลากด อำเภอองครักษ์๓๙) ในท้องที่ตำบลบางลูกเสือ อำเภอองครักษ์๔๐) ในท้องที่ตำบลบึงศาล อำเภอองครักษ์๔๑) ในท้องที่ตำบลพระอาจารย์ อำเภอองครักษ์๔๒) ในท้องที่ตำบลศรีษะกระบือ อำเภอองครักษ์๔๓) ในท้องที่ตำบลองครักษ์ อำเภอองครักษ์(๒) ภายในท้องที่ตาม (๑) ๑) ถึง ๕)ห้ามบุคคลใดก่อสร้างอาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่งที่มีพื้นที่ใช้สอยอาคารรวมกันเพื่อประกอบกิจการในอาคารหลังเดียวกันหรือหลายหลังตั้งแต่๓๐๐ ตารางเมตรขึ้นไป เว้นแต่(ก) กรณีอาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่งที่มีพื้นที่ใช้สอยอาคารรวมกันเพื่อประกอบกิจการในอาคารหลังเดียวกันหรือหลายหลังตั้งแต่ ๓๐๐ ตารางเมตร แต่ไม่เกิน ๑,๐๐๐ ตารางเมตรต้องเป็นไปตามข้อกำหนด ดังต่อไปนี้๑) ที่ดินแปลงที่ตั้งอาคารจะต้องอยู่ติดถนนสาธารณะที่มีช่องทางจราจรไม่น้อยกว่า๔ ช่องทาง หรือมีขนาดเขตทางไม่น้อยกว่า ๒๐ เมตรและจะต้องบรรจบกับถนนสาธารณะที่มีขนาดเขตทางที่เท่ากันหรือมากกว่า๒)แนวศูนย์กลางปากทางเข้าออกของรถยนต์ต้องอยู่ห่างจากทางร่วมทางแยกที่เป็นทางบรรจบกันของถนนสาธารณะที่มีขนาดเขตทางตั้งแต่๑๔ เมตรขึ้นไป ไม่น้อยกว่า ๑๐๐ เมตร๓) มีที่ว่างไม่น้อยกว่า ๗๐ ใน ๑๐๐ส่วนของพื้นที่ดินที่ใช้เป็นที่ตั้งอาคาร๔)มีค่าสูงสุดของอัตราส่วนพื้นที่อาคารรวมกันทุกชั้นของอาคารทุกหลังต่อพื้นที่ที่ใช้เป็นที่ตั้งอาคารไม่เกิน๐.๘ ต่อ ๑๕) มีอัตราส่วนของพื้นที่ว่างที่จัดให้เป็นสวน หรือบริเวณปลูกต้นไม้หรือการนันทนาการต่อพื้นที่ของแปลงที่ดินที่ใช้เป็นที่ตั้งอาคาร ไม่น้อยกว่าร้อยละ๒๐๖) มีที่ว่างด้านหน้าของอาคารห่างจากริมเขตทางของถนนสาธารณะไม่น้อยกว่า ๕๐ เมตรโดยวัดระยะจากขอบนอกสุดของอาคารถึงริมเขตทางด้านที่ติดกับแปลงที่ดินที่ใช้เป็นที่ตั้งอาคาร๗) มีที่ว่างด้านข้างและด้านหลังของอาคาร ห่างจากเขตที่ดินของผู้อื่นหรือริมเขตทางของถนนสาธารณะไม่น้อยกว่า ๑๕ เมตรโดยวัดระยะจากขอบนอกสุดของอาคารถึงเขตที่ดินของผู้อื่นหรือริมเขตทางด้านที่ติดกับแปลงที่ดินที่ใช้เป็นที่ตั้งอาคาร๘) อาคารที่มีความสูงเกิน ๑๐ เมตรต้องมีระยะห่างจากแนวเขตที่ดินซึ่งเป็นที่ตั้งอาคารศูนย์ราชการหลักของจังหวัดหรืออำเภอศาสนสถาน โบราณสถาน และสถานศึกษา ไม่น้อยกว่า ๕๐๐ เมตรโดยวัดระยะจากขอบนอกสุดของอาคารถึงแนวเขตที่ดินของสถานที่ดังกล่าว๙) มีที่จอดรถยนต์ไม่น้อยกว่า ๑ คัน ต่อพื้นที่อาคาร ๒๐ ตารางเมตรเศษของ ๒๐ ตารางเมตร ให้คิดเป็น ๒๐ ตารางเมตร๑๐) ที่พักมูลฝอยต้องมีระยะห่างจากเขตที่ดินของผู้อื่นหรือถนนสาธารณะ ไม่น้อยกว่า ๑๐ เมตรและต้องมีระยะห่างจากสถานที่ประกอบอาหารและสถานที่เก็บอาหารไม่น้อยกว่า ๔ เมตร แต่ถ้าที่พักมูลฝอยมีขนาดความจุเกิน๓ ลูกบาศก์เมตร ต้องมีระยะห่างจากสถานที่ดังกล่าวไม่น้อยกว่า ๑๐ เมตรและสามารถขนย้ายมูลฝอยได้โดยสะดวก(๓) ภายในท้องที่ตาม (๑) ๖) ถึง ๔๓)ห้ามบุคคลใดก่อสร้างอาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่งที่มีพื้นที่ใช้สอยอาคารรวมกันเพื่อประกอบกิจการในอาคารหลังเดียวกันหรือหลายหลังตั้งแต่๓๐๐ ตารางเมตรขึ้นไป เว้นแต่(ก)กรณีอาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่งที่มีพื้นที่ใช้สอยอาคารรวมกันเพื่อประกอบกิจการในอาคารหลังเดียวกันหรือหลายหลังตั้งแต่ ๓๐๐ ตารางเมตร แต่ไม่เกิน ๑,๐๐๐ ตารางเมตรต้องเป็นไปตามข้อกำหนดใน (๒) (ก) ๑) ถึง ๑๐)(ข)กรณีอาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่งที่มีพื้นที่ใช้สอยอาคารรวมกันเพื่อประกอบกิจการในอาคารหลังเดียวกันหรือหลายหลังเกิน ๑,๐๐๐ ตารางเมตร ต้องเป็นไปตามข้อกำหนด ดังต่อไปนี้๑) ที่ดินแปลงที่ตั้งอาคารจะต้องอยู่ติดทางหลวงแผ่นดินหรือถนนสาธารณะที่มีขนาดเขตทางไม่น้อยกว่า๔๐ เมตร๒)แนวศูนย์กลางปากทางเข้าออกของรถยนต์ต้องอยู่ห่างจากทางร่วมทางแยกที่เป็นทางบรรจบกันของถนนสาธารณะที่มีขนาดเขตทางตั้งแต่๑๔ เมตรขึ้นไป ไม่น้อยกว่า ๕๐๐ เมตร และมีทางคู่ขนานกับถนนสาธารณะเชื่อมต่อกับทางเข้าออกของรถยนต์๓) มีที่ว่างไม่น้อยกว่า ๘๐ ใน ๑๐๐ส่วนของพื้นที่ดินที่ใช้เป็นที่ตั้งอาคาร๔)มีค่าสูงสุดของอัตราส่วนพื้นที่อาคารรวมกันทุกชั้นของอาคารทุกหลังต่อพื้นที่ที่ใช้เป็นที่ตั้งอาคารไม่เกิน๐.๘ ต่อ ๑๕) มีอัตราส่วนของพื้นที่ว่างที่จัดให้เป็นสวน หรือบริเวณปลูกต้นไม้หรือการนันทนาการต่อพื้นที่ของแปลงที่ดินที่ใช้เป็นที่ตั้งอาคารไม่น้อยกว่าร้อยละ๒๐๖) มีที่ว่างด้านหน้าของอาคารห่างจากริมเขตทางของถนนสาธารณะไม่น้อยกว่า ๗๕ เมตรโดยวัดระยะจากขอบนอกสุดของอาคารถึงริมเขตทางด้านที่ติดกับแปลงที่ดินที่ใช้เป็นที่ตั้งอาคาร๗) มีที่ว่างด้านข้างและด้านหลังของอาคารห่างจากที่ดินของผู้อื่นหรือริมเขตทางของถนนสาธารณะไม่น้อยกว่า ๒๐ เมตรโดยวัดระยะจากขอบนอกสุดของอาคารถึงเขตที่ดินของผู้อื่นหรือริมเขตทางด้านที่ติดกับแปลงที่ดินที่ใช้เป็นที่ตั้งอาคาร๘) อาคารที่มีความสูงเกิน ๑๐ เมตรต้องมีระยะห่างจากแนวเขตที่ดินซึ่งเป็นที่ตั้งอาคารศูนย์ราชการหลักของจังหวัดหรืออำเภอศาสนสถาน โบราณสถาน และสถานศึกษา ไม่น้อยกว่า ๕๐๐ เมตรโดยวัดระยะจากขอบนอกสุดของอาคารถึงแนวเขตที่ดินของสถานที่ดังกล่าว๙) มีที่จอดรถยนต์ไม่น้อยกว่า ๑ คัน ต่อพื้นที่อาคาร ๒๐ ตารางเมตรสำหรับ ๑,๐๐๐ ตารางเมตรแรก ส่วนที่เกิน ๑,๐๐๐ ตารางเมตร ให้มีที่จอดรถยนต์ไม่น้อยกว่า ๑ คัน ต่อพื้นที่อาคาร ๔๐ตารางเมตร เศษของ ๔๐ ตารางเมตร ให้คิดเป็น ๔๐ ตารางเมตร๑๐) ที่พักมูลฝอยต้องมีระยะห่างจากเขตที่ดินของผู้อื่นหรือถนนสาธารณะไม่น้อยกว่า ๑๐ เมตรและต้องมีระยะห่างจากสถานที่ประกอบอาหารและสถานที่เก็บอาหารไม่น้อยกว่า ๔ เมตร แต่ถ้าที่พักมูลฝอยมีขนาดความจุเกิน๓ ลูกบาศก์เมตร ต้องมีระยะห่างจากสถานที่ดังกล่าวไม่น้อยกว่า ๑๐ เมตรและสามารถขนย้ายมูลฝอยได้โดยสะดวกการวัดความสูงของอาคาร ให้วัดจากระดับพื้นดินถึงพื้นดาดฟ้าสำหรับอาคารทรงจั่วหรือปั้นหยาให้วัดจากระดับพื้นดินถึงยอดผนังของชั้นสูงสุดข้อ ๕ ประกาศกระทรวงมหาดไทยนี้มิให้ใช้บังคับแก่อาคารที่มีอยู่ก่อนการใช้บังคับกฎหมายว่าด้วยการควบคุมอาคารและอาคารที่ได้รับอนุญาตให้ก่อสร้างตามกฎหมายว่าด้วยการควบคุมอาคารในพื้นที่ที่กำหนดตามข้อ๔ ก่อนหรือในวันที่ประกาศกระทรวงมหาดไทยนี้ใช้บังคับแต่ห้ามดัดแปลงหรือเปลี่ยนการใช้อาคารดังกล่าวให้เป็นอาคารชนิดหรือประเภทที่มีลักษณะต้องห้ามตามที่กำหนดในข้อ๔ข้อ ๖ ประกาศกระทรวงมหาดไทยนี้มิให้ใช้บังคับแก่อาคารที่ได้รับใบอนุญาตหรือใบรับแจ้งการก่อสร้างดัดแปลง หรือเปลี่ยนการใช้ตามกฎหมายว่าด้วยการควบคุมอาคารหรือที่ได้รับอนุญาตตามกฎหมายเฉพาะว่าด้วยกิจการนั้นก่อนวันที่ประกาศกระทรวงมหาดไทยนี้ใช้บังคับ และยังก่อสร้าง ดัดแปลงหรือเปลี่ยนการใช้ไม่แล้วเสร็จ แต่จะขอเปลี่ยนแปลงการอนุญาตหรือการแจ้งให้เป็นการขัดต่อประกาศกระทรวงมหาดไทยนี้ไม่ได้ข้อ ๗[๑] ประกาศกระทรวงมหาดไทยนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไปประกาศณ วันที่ ๑๔ มกราคม พ.ศ. ๒๕๕๖จารุพงศ์เรืองสุวรรณรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยปริยานุช/ผู้จัดทำ๔ มีนาคม ๒๕๕๖อุษมล/ผู้ตรวจ๕ มีนาคม ๒๕๕๖[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๑๓๐/ตอนพิเศษ ๒๖ ง/หน้า ๔/๒๖ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๖