คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2595/2521หลักกฎหมาย: คดีที่คู่ความตกลงท้ากันให้ผู้เชี่ยวชาญฯ พิสูจน์ลายมือชื่อผู้ขายในสัญญาซื้อขายซึ่งโจทก์อ้างเป็นพยานเอกสาร โดยตกลงกันว่าถ้าลายมือชื่อดังกล่าวไม่ใช่ของจำเลยโจทก์เป็นฝ่ายแพ้ หากผลตรงกันข้ามจำเลยเป็นฝ่ายแพ้ ดังนี้เมื่อผู้เชี่ยวชาญตรวจพิสูจน์แล้วลงความเห็นว่าลายมือชื่อผู้ขายน่าจะไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลยนั้น มีผลเท่ากับยืนยันว่าไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลยซึ่งตรงตามคำท้าของโจทก์จำเลยแล้ว โจทก์ต้องเป็นฝ่ายแพ้คดีตามคำท้าโจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นเจ้าของที่ดิน 1 แปลง เนื้อที่ 71 ไร่ 3 งาน โดยซื้อจากจำเลยราคา 42,000 บาท หลังจากซื้อขายแล้วโจทก์ให้จำเลยอาศัยทำกินในที่ดินเป็นเนื้อที่ 20 ไร่ มีกำหนด 1 ปี ครบกำหนดแล้วจำเลยไม่ยอมออกทำให้โจทก์เสียหายเท่าค่าเช่าปีละ 5,000 บาท ขอให้จำเลยและบริวารขนย้ายออกจากที่ดินของโจทก์และให้จำเลยใช้ค่าเสียหายปีละ 5,000 บาท นับแต่วันที่ 26 พฤศจิกายน2516 เป็นต้นไป จนกว่าจะออกไปจากที่ดินของโจทก์จำเลยให้การและฟ้องแย้งว่าไม่เคยทำสัญญาซื้อขายที่ดินกับโจทก์ ลายมือชื่อจำเลยในสัญญาซื้อขายปลอม เมื่อ พ.ศ. 2513 จำเลยกู้เงินโจทก์ 42,000 บาท โดยเอาที่ดินแปลงนี้เป็นประกัน จำเลยใช้หนี้แล้ว 12,000 บาท ต่อมาในปี พ.ศ. 2515 จำเลยแบ่งขายที่ดินให้โจทก์ 50 ไร่ ไร่ละ 1,000 บาท รวมเป็นเงิน 50,000 บาท เมื่อหักกับที่จำเลยเป็นลูกหนี้โจทก์แล้วโจทก์ต้องให้เงินจำเลยอีก 20,000 บาท ขอให้ยกฟ้องโจทก์ และให้โจทก์ชำระค่าที่ดินที่ค้าง 20,000 บาทแก่จำเลยโจทก์ให้การแก้ฟ้องแย้งว่า จำเลยอาศัยทำกินในที่พิพาท ต่อมาที่ดินราคาสูงจำเลยจะขอซื้อคืนจำเลยไม่เคยกู้เงินโจทก์ ขอให้ยกฟ้องแย้งระหว่างสืบพยานจำเลย คู่ความตกลงท้าประเด็นเป็นข้อแพ้ชนะโดยให้ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจ ตรวจพิสูจน์ลายมือชื่อผู้ขายในสัญญาซื้อขายว่าถ้าลายมือชื่อดังกล่าวไม่ใช่ของจำเลย โจทก์เป็นฝ่ายแพ้ให้ที่พิพาทเป็นของจำเลยและยอมให้เงิน 20,000 บาทตามฟ้องแย้ง หากผลตรงกันข้ามจำเลยเป็นฝ่ายแพ้ให้ที่พิพาทเป็นของโจทก์ และยอมชดใช้ค่าเสียหายปีละ 5,000 บาทแก่โจทก์ ผู้เชี่ยวชาญลงความเห็นว่าลายมือชื่อผู้ขายในเอกสารสัญญาซื้อขายน่าจะไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลย ศาลชั้นต้นเห็นว่ามิได้เป็นไปตามคำท้าจึงดำเนินการสืบพยานจำเลยต่อไปแล้วพิพากษาให้จำเลยรื้อถอนสิ่งปลูกสร้างขนย้ายออกไปจากที่พิพาท ให้จำเลยใช้ค่าเสียหายปีละ 3,000 บาท นับแต่วันฟ้องจนกว่าจำเลยและบริวารจะออกไปจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า ความเห็นของผู้เชี่ยวชาญเป็นไปตามคำท้าของคู่ความแล้ว พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์ ให้โจทก์ใช้เงิน 20,000 บาทแก่จำเลยโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ความเห็นของผู้เชี่ยวชาญที่ลงความเห็นไว้ว่าลายมือชื่อผู้ขายในสัญญาซื้อขายน่าจะไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลยนั้นมีลักษณะเป็นการปฏิเสธหรือทำนองปฏิเสธอันมีผลเท่ากับยืนยันว่าไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลยซึ่งตรงตามคำท้าของโจทก์จำเลยแล้วโจทก์จึงต้องเป็นฝ่ายแพ้คดีตามคำท้านั้นพิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2595/2521นางฉลวย ผดุงเพชรโจทก์นางน้อย ยิ้มยนจำเลย ป.วิ.พ. ม. 138, ม. 183คดีที่คู่ความตกลงท้ากันให้ผู้เชี่ยวชาญฯ พิสูจน์ลายมือชื่อผู้ขายในสัญญาซื้อขายซึ่งโจทก์อ้างเป็นพยานเอกสาร โดยตกลงกันว่าถ้าลายมือชื่อดังกล่าวไม่ใช่ของจำเลยโจทก์เป็นฝ่ายแพ้ หากผลตรงกันข้ามจำเลยเป็นฝ่ายแพ้ ดังนี้เมื่อผู้เชี่ยวชาญตรวจพิสูจน์แล้วลงความเห็นว่าลายมือชื่อผู้ขายน่าจะไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลยนั้น มีผลเท่ากับยืนยันว่าไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลยซึ่งตรงตามคำท้าของโจทก์จำเลยแล้ว โจทก์ต้องเป็นฝ่ายแพ้คดีตามคำท้าโจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นเจ้าของที่ดิน 1 แปลง เนื้อที่ 71 ไร่ 3 งาน โดยซื้อจากจำเลยราคา 42,000 บาท หลังจากซื้อขายแล้วโจทก์ให้จำเลยอาศัยทำกินในที่ดินเป็นเนื้อที่ 20 ไร่ มีกำหนด 1 ปี ครบกำหนดแล้วจำเลยไม่ยอมออกทำให้โจทก์เสียหายเท่าค่าเช่าปีละ 5,000 บาท ขอให้จำเลยและบริวารขนย้ายออกจากที่ดินของโจทก์และให้จำเลยใช้ค่าเสียหายปีละ 5,000 บาท นับแต่วันที่ 26 พฤศจิกายน2516 เป็นต้นไป จนกว่าจะออกไปจากที่ดินของโจทก์จำเลยให้การและฟ้องแย้งว่าไม่เคยทำสัญญาซื้อขายที่ดินกับโจทก์ ลายมือชื่อจำเลยในสัญญาซื้อขายปลอม เมื่อ พ.ศ. 2513 จำเลยกู้เงินโจทก์ 42,000 บาท โดยเอาที่ดินแปลงนี้เป็นประกัน จำเลยใช้หนี้แล้ว 12,000 บาท ต่อมาในปี พ.ศ. 2515 จำเลยแบ่งขายที่ดินให้โจทก์ 50 ไร่ ไร่ละ 1,000 บาท รวมเป็นเงิน 50,000 บาท เมื่อหักกับที่จำเลยเป็นลูกหนี้โจทก์แล้วโจทก์ต้องให้เงินจำเลยอีก 20,000 บาท ขอให้ยกฟ้องโจทก์ และให้โจทก์ชำระค่าที่ดินที่ค้าง 20,000 บาทแก่จำเลยโจทก์ให้การแก้ฟ้องแย้งว่า จำเลยอาศัยทำกินในที่พิพาท ต่อมาที่ดินราคาสูงจำเลยจะขอซื้อคืนจำเลยไม่เคยกู้เงินโจทก์ ขอให้ยกฟ้องแย้งระหว่างสืบพยานจำเลย คู่ความตกลงท้าประเด็นเป็นข้อแพ้ชนะโดยให้ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจ ตรวจพิสูจน์ลายมือชื่อผู้ขายในสัญญาซื้อขายว่าถ้าลายมือชื่อดังกล่าวไม่ใช่ของจำเลย โจทก์เป็นฝ่ายแพ้ให้ที่พิพาทเป็นของจำเลยและยอมให้เงิน 20,000 บาทตามฟ้องแย้ง หากผลตรงกันข้ามจำเลยเป็นฝ่ายแพ้ให้ที่พิพาทเป็นของโจทก์ และยอมชดใช้ค่าเสียหายปีละ 5,000 บาทแก่โจทก์ ผู้เชี่ยวชาญลงความเห็นว่าลายมือชื่อผู้ขายในเอกสารสัญญาซื้อขายน่าจะไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลย ศาลชั้นต้นเห็นว่ามิได้เป็นไปตามคำท้าจึงดำเนินการสืบพยานจำเลยต่อไปแล้วพิพากษาให้จำเลยรื้อถอนสิ่งปลูกสร้างขนย้ายออกไปจากที่พิพาท ให้จำเลยใช้ค่าเสียหายปีละ 3,000 บาท นับแต่วันฟ้องจนกว่าจำเลยและบริวารจะออกไปจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า ความเห็นของผู้เชี่ยวชาญเป็นไปตามคำท้าของคู่ความแล้ว พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์ ให้โจทก์ใช้เงิน 20,000 บาทแก่จำเลยโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ความเห็นของผู้เชี่ยวชาญที่ลงความเห็นไว้ว่าลายมือชื่อผู้ขายในสัญญาซื้อขายน่าจะไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลยนั้นมีลักษณะเป็นการปฏิเสธหรือทำนองปฏิเสธอันมีผลเท่ากับยืนยันว่าไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลยซึ่งตรงตามคำท้าของโจทก์จำเลยแล้วโจทก์จึงต้องเป็นฝ่ายแพ้คดีตามคำท้านั้นพิพากษายืน(สนิท อังศุสิงห์-มงคล วัลยะเพ็ชร์-สุจริต เสถียรกาล)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นเจ้าของที่ดิน 1 แปลง เนื้อที่ 71 ไร่ 3 งาน โดยซื้อจากจำเลยราคา 42,000 บาท หลังจากซื้อขายแล้วโจทก์ให้จำเลยอาศัยทำกินในที่ดินเป็นเนื้อที่ 20 ไร่ มีกำหนด 1 ปี ครบกำหนดแล้วจำเลยไม่ยอมออกทำให้โจทก์เสียหายเท่าค่าเช่าปีละ 5,000 บาท ขอให้จำเลยและบริวารขนย้ายออกจากที่ดินของโจทก์และให้จำเลยใช้ค่าเสียหายปีละ 5,000 บาท นับแต่วันที่ 26 พฤศจิกายน2516 เป็นต้นไป จนกว่าจะออกไปจากที่ดินของโจทก์จำเลยให้การและฟ้องแย้งว่าไม่เคยทำสัญญาซื้อขายที่ดินกับโจทก์ ลายมือชื่อจำเลยในสัญญาซื้อขายปลอม เมื่อ พ.ศ. 2513 จำเลยกู้เงินโจทก์ 42,000 บาท โดยเอาที่ดินแปลงนี้เป็นประกัน จำเลยใช้หนี้แล้ว 12,000 บาท ต่อมาในปี พ.ศ. 2515 จำเลยแบ่งขายที่ดินให้โจทก์ 50 ไร่ ไร่ละ 1,000 บาท รวมเป็นเงิน 50,000 บาท เมื่อหักกับที่จำเลยเป็นลูกหนี้โจทก์แล้วโจทก์ต้องให้เงินจำเลยอีก 20,000 บาท ขอให้ยกฟ้องโจทก์ และให้โจทก์ชำระค่าที่ดินที่ค้าง 20,000 บาทแก่จำเลยโจทก์ให้การแก้ฟ้องแย้งว่า จำเลยอาศัยทำกินในที่พิพาท ต่อมาที่ดินราคาสูงจำเลยจะขอซื้อคืนจำเลยไม่เคยกู้เงินโจทก์ ขอให้ยกฟ้องแย้งระหว่างสืบพยานจำเลย คู่ความตกลงท้าประเด็นเป็นข้อแพ้ชนะโดยให้ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจ ตรวจพิสูจน์ลายมือชื่อผู้ขายในสัญญาซื้อขายว่าถ้าลายมือชื่อดังกล่าวไม่ใช่ของจำเลย โจทก์เป็นฝ่ายแพ้ให้ที่พิพาทเป็นของจำเลยและยอมให้เงิน 20,000 บาทตามฟ้องแย้ง หากผลตรงกันข้ามจำเลยเป็นฝ่ายแพ้ให้ที่พิพาทเป็นของโจทก์ และยอมชดใช้ค่าเสียหายปีละ 5,000 บาทแก่โจทก์ ผู้เชี่ยวชาญลงความเห็นว่าลายมือชื่อผู้ขายในเอกสารสัญญาซื้อขายน่าจะไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลย ศาลชั้นต้นเห็นว่ามิได้เป็นไปตามคำท้าจึงดำเนินการสืบพยานจำเลยต่อไปแล้วพิพากษาให้จำเลยรื้อถอนสิ่งปลูกสร้างขนย้ายออกไปจากที่พิพาท ให้จำเลยใช้ค่าเสียหายปีละ 3,000 บาท นับแต่วันฟ้องจนกว่าจำเลยและบริวารจะออกไปจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า ความเห็นของผู้เชี่ยวชาญเป็นไปตามคำท้าของคู่ความแล้ว พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์ ให้โจทก์ใช้เงิน 20,000 บาทแก่จำเลยโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ความเห็นของผู้เชี่ยวชาญที่ลงความเห็นไว้ว่าลายมือชื่อผู้ขายในสัญญาซื้อขายน่าจะไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลยนั้นมีลักษณะเป็นการปฏิเสธหรือทำนองปฏิเสธอันมีผลเท่ากับยืนยันว่าไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลยซึ่งตรงตามคำท้าของโจทก์จำเลยแล้วโจทก์จึงต้องเป็นฝ่ายแพ้คดีตามคำท้านั้นพิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2595/2521นางฉลวย ผดุงเพชรโจทก์นางน้อย ยิ้มยนจำเลย ป.วิ.พ. ม. 138, ม. 183คดีที่คู่ความตกลงท้ากันให้ผู้เชี่ยวชาญฯ พิสูจน์ลายมือชื่อผู้ขายในสัญญาซื้อขายซึ่งโจทก์อ้างเป็นพยานเอกสาร โดยตกลงกันว่าถ้าลายมือชื่อดังกล่าวไม่ใช่ของจำเลยโจทก์เป็นฝ่ายแพ้ หากผลตรงกันข้ามจำเลยเป็นฝ่ายแพ้ ดังนี้เมื่อผู้เชี่ยวชาญตรวจพิสูจน์แล้วลงความเห็นว่าลายมือชื่อผู้ขายน่าจะไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลยนั้น มีผลเท่ากับยืนยันว่าไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลยซึ่งตรงตามคำท้าของโจทก์จำเลยแล้ว โจทก์ต้องเป็นฝ่ายแพ้คดีตามคำท้าโจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นเจ้าของที่ดิน 1 แปลง เนื้อที่ 71 ไร่ 3 งาน โดยซื้อจากจำเลยราคา 42,000 บาท หลังจากซื้อขายแล้วโจทก์ให้จำเลยอาศัยทำกินในที่ดินเป็นเนื้อที่ 20 ไร่ มีกำหนด 1 ปี ครบกำหนดแล้วจำเลยไม่ยอมออกทำให้โจทก์เสียหายเท่าค่าเช่าปีละ 5,000 บาท ขอให้จำเลยและบริวารขนย้ายออกจากที่ดินของโจทก์และให้จำเลยใช้ค่าเสียหายปีละ 5,000 บาท นับแต่วันที่ 26 พฤศจิกายน2516 เป็นต้นไป จนกว่าจะออกไปจากที่ดินของโจทก์จำเลยให้การและฟ้องแย้งว่าไม่เคยทำสัญญาซื้อขายที่ดินกับโจทก์ ลายมือชื่อจำเลยในสัญญาซื้อขายปลอม เมื่อ พ.ศ. 2513 จำเลยกู้เงินโจทก์ 42,000 บาท โดยเอาที่ดินแปลงนี้เป็นประกัน จำเลยใช้หนี้แล้ว 12,000 บาท ต่อมาในปี พ.ศ. 2515 จำเลยแบ่งขายที่ดินให้โจทก์ 50 ไร่ ไร่ละ 1,000 บาท รวมเป็นเงิน 50,000 บาท เมื่อหักกับที่จำเลยเป็นลูกหนี้โจทก์แล้วโจทก์ต้องให้เงินจำเลยอีก 20,000 บาท ขอให้ยกฟ้องโจทก์ และให้โจทก์ชำระค่าที่ดินที่ค้าง 20,000 บาทแก่จำเลยโจทก์ให้การแก้ฟ้องแย้งว่า จำเลยอาศัยทำกินในที่พิพาท ต่อมาที่ดินราคาสูงจำเลยจะขอซื้อคืนจำเลยไม่เคยกู้เงินโจทก์ ขอให้ยกฟ้องแย้งระหว่างสืบพยานจำเลย คู่ความตกลงท้าประเด็นเป็นข้อแพ้ชนะโดยให้ผู้เชี่ยวชาญกองพิสูจน์หลักฐานกรมตำรวจ ตรวจพิสูจน์ลายมือชื่อผู้ขายในสัญญาซื้อขายว่าถ้าลายมือชื่อดังกล่าวไม่ใช่ของจำเลย โจทก์เป็นฝ่ายแพ้ให้ที่พิพาทเป็นของจำเลยและยอมให้เงิน 20,000 บาทตามฟ้องแย้ง หากผลตรงกันข้ามจำเลยเป็นฝ่ายแพ้ให้ที่พิพาทเป็นของโจทก์ และยอมชดใช้ค่าเสียหายปีละ 5,000 บาทแก่โจทก์ ผู้เชี่ยวชาญลงความเห็นว่าลายมือชื่อผู้ขายในเอกสารสัญญาซื้อขายน่าจะไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลย ศาลชั้นต้นเห็นว่ามิได้เป็นไปตามคำท้าจึงดำเนินการสืบพยานจำเลยต่อไปแล้วพิพากษาให้จำเลยรื้อถอนสิ่งปลูกสร้างขนย้ายออกไปจากที่พิพาท ให้จำเลยใช้ค่าเสียหายปีละ 3,000 บาท นับแต่วันฟ้องจนกว่าจำเลยและบริวารจะออกไปจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า ความเห็นของผู้เชี่ยวชาญเป็นไปตามคำท้าของคู่ความแล้ว พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์ ให้โจทก์ใช้เงิน 20,000 บาทแก่จำเลยโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ความเห็นของผู้เชี่ยวชาญที่ลงความเห็นไว้ว่าลายมือชื่อผู้ขายในสัญญาซื้อขายน่าจะไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลยนั้นมีลักษณะเป็นการปฏิเสธหรือทำนองปฏิเสธอันมีผลเท่ากับยืนยันว่าไม่ใช่ลายมือชื่อของจำเลยซึ่งตรงตามคำท้าของโจทก์จำเลยแล้วโจทก์จึงต้องเป็นฝ่ายแพ้คดีตามคำท้านั้นพิพากษายืน(สนิท อังศุสิงห์-มงคล วัลยะเพ็ชร์-สุจริต เสถียรกาล)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ