ประกาศประธานรัฐสภาประกาศประธานรัฐสภาออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบตำรวจรัฐสภา พ.ศ. ๒๕๑๒[๑] อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๕ และมาตรา ๗แห่งพระราชบัญญัติเครื่องแบบตำรวจรัฐสภา พ.ศ. ๒๕๑๒ ประธานรัฐสภาจึงออกประกาศไว้ดังนี้ส่วนที่ ๑ประเภทเครื่องแบบ ข้อ ๑เครื่องแบบตำรวจรัฐสภา แบ่งออกเป็นห้าประเภท คือ(๑) เครื่องแบบปกติ(๒) เครื่องแบบฝึก(๓) เครื่องแบบสโมสร(๔) เครื่องแบบครึ่งยศ(๕) เครื่องแบบเต็มยศหมวด ๑เครื่องแบบปกติ ข้อ ๒เครื่องแบบปกติมี ๓ ชนิด คือ(๑) เครื่องแบบปกติขาว(๒) เครื่องแบบปกติเสื้อนอกคอแบะกากี(๓) เครื่องแบบปกติเสื้อเชิ้ตคอพับกากีข้อ ๓เครื่องแบบปกติขาว ใช้ได้เฉพาะผู้มียศตั้งแต่จ่าสิบตำรวจขึ้นไปมีเครื่องประกอบ ดังนี้(๑) หมวกทรงหม้อตาลสีขาว(๒) เสื้อนอกคอปิดสีขาว(๓) กางเกงขายาวสีขาว(๔) รองเท้าหุ้มส้นหรือหุ้มข้อ ชนิดผูก หรือชนิดยืดข้างสีดำประกอบกับถุงสีเดียวกับรองเท้า(๕) กระบี่ข้อ ๔เครื่องแบบปกติเสื้อนอกคอแบะกากีใช้ได้เฉพาะผู้มียศตั้งแต่ชั้นสัญญาบัตรขึ้นไป มีเครื่องประกอบ ดังนี้(๑) หมวกทรงหม้อตาลสีกากี(๒) เสื้อนอกคอแบะสีกากี(๓) กางเกงขายาวสีกากี(๔) รองเท้าหุ้มส้นหรือหุ้มข้อ ชนิดผูก หรือชนิดยืดข้างสีดำประกอบกับถุงสีเดียวกับรองเท้า(๕) เข็มขัดหนังสีน้ำตาลชนิดมีสายโยง(๖) กระบี่ข้อ ๕เครื่องแบบปกติเสื้อเชิ้ตคอพับกากี ใช้ได้ตั้งแต่พลตำรวจขึ้นไปมีเครื่องประกอบดังนี้(๑) หมวกทรงหม้อตาลสีกากี(๒) เสื้อเชิ้ตคอพับสีกากี (เฉพาะวันที่มีการประชุมสภาฯให้ผูกผ้าผูกคอสีดำเงื่อนกลาสี สอดชายผ้าผูกคอไว้ภายในเสื้อระหว่างดุมเม็ดที่ ๒และ ๓ ด้วย)(๓) กางเกงขายาวสีกากี(๔) รองเท้าหุ้มส้นหรือหุ้มข้อ ชนิดผูก หรือชนิดยืดข้างสีดำประกอบกับถุงสีเดียวกับรองเท้า(๕) เข็มขัดหนังสีน้ำตาลชนิดมีสายโยง(๖) กระบี่ ผู้มียศตั้งแต่จ่าสิบตำรวจขึ้นไปหมวด ๒เครื่องแบบฝึก ข้อ ๖เครื่องแบบฝึก ใช้ได้ตั้งแต่พลตำรวจขึ้นไปมีเครื่องประกอบเช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติ ข้อ ๕หมวด ๓เครื่องแบบสโมสร ข้อ ๗เครื่องแบบสโมสร ให้ใช้เฉพาะนายตำรวจรัฐสภาชั้นสัญญาบัตร โดยใช้เครื่องแบบปกติขาวหมวด ๔เครื่องแบบครึ่งยศและเครื่องแบบเต็มยศ ข้อ ๘เครื่องแบบครึ่งยศและเครื่องแบบเต็มยศ ให้ใช้ตั้งแต่พลตำรวจขึ้นไปมีเครื่องประกอบดังนี้(๑) หมวกเหล็กแบบกันแดดสีกากี มีสายรัดคางสีน้ำตาลกับติดตราหน้าหมวก(๒) เสื้อนอกคอปิดสีกากี(๓) กางเกงขายาวสีกากี(๔) รองเท้าหุ้มส้นหรือหุ้มข้อ ชนิดผูก หรือชนิดยืดข้างสีดำประกอบกับถุงสีเดียวกับรองเท้า(๕) เข็มขัดหนังสีน้ำตาลมีสายโยงไขว้กันข้างหลังแล้วโยงสอดใต้อินทรธนูลงมาทั้งสองข้างมายึดกับห่วงเข็มขัดส่วนนายตำรวจรัฐสภาตั้งแต่จ่าสิบตำรวจขึ้นไป ให้มีซองหนังสีเดียวกับเข็มขัดสำหรับขัดกระบี่ประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ด้วยส่วนที่ ๒ส่วนของเครื่องแบบ ข้อ ๙ หมวกมี๓ ชนิด คือ(๑) หมวกทรงหม้อตาลสีกากี ใช้ตั้งแต่พลตำรวจขึ้นไปมีเครื่องประกอบดังนี้(ก) กะบังดำ(ข) สายรัดคางสีดำ(ค) ดุมรูปกลมแบนสีคล้ายสีเสื้อขนาดเล็กติดปลายสายรัดคางข้างละ ๑ ดุม(ง) ตราหน้าหมวกโลหะสีเงิน ตรงกลางเป็นรูปพานรัฐธรรมนูญเบื้องบนรัฐธรรมนูญมีอุณาโลมกับรัศมีโดยรอบ อยู่ภายใต้กรอบรูปตราแผ่นดินรัชกาลที่๕ ที่ขอบมีตัวอักษรว่า พิทักษ์รัฐธรรมนูญ(จ) ผ้าพันหมวกทำด้วยผ้าหรือสักหลาดพื้นสีเลือดหมู กว้าง ๓เซนติเมตร มีขลิบดำกว้าง ๕ มิลลิเมตร ทั้งของล่างและขอบบน(๒) หมวกทรงหม้อตาลสีขาว ใช้ตั้งแต่จ่าสิบตำรวจขึ้นไปมีเครื่องประกอบดังนี้(ก) กะบังดำ(ข) สายรัดคางสีเงิน(ค)ดุมโลหะสีเงินมีรูปพานรัฐธรรมนูญขนาดเล็กตรึงปลายรัดคางที่ขอบหมวก ข้างละ ๑ ดุม(ง) ตราหน้าหมวกใช้เช่นเดียวกับ (๑) (ง)(๓) หมวกเหล็กสีกากี ใช้ตั้งแต่พลตำรวจขึ้นไปมีเครื่องประกอบดังนี้(ก) สายรัดคางสีน้ำตาล(ข) ตราหน้าหมวกใช้เช่นเดียวกับ (๑) (ง)ข้อ ๑๐เสื้อมี ๔ ชนิด คือ(๑) เสื้อนอกคอปิดสีขาว มีตะเข็บหลัง ๔ ตะเข็บด้านหน้ามีกระเป๋าบนและล่าง อย่างละ ๒ กระเป๋ากระเป๋าบนมีปกรูปมนชายกลางแหลมไม่ขัดดุม กระเป๋าล่างไม่มีปกที่แนวอกติดดุมรูปกลมแบน ทำด้วยโลหะสีเงิน มีรูปพานรัฐธรรมนูญสำหรับติดกับอกเสื้อ๕ ดุม โดยมีอินทรธนูแข็ง สาบดำ พื้นสีเลือดหมู เย็บเป็นแผ่นสำหรับติดเหนือบ่าจากด้านไหล่ไปทางคอทั้งสองข้าง กว้าง ๕ เซนติเมตรยาวตามขนาดของบ่า ด้านคอย่อมุมทั้งสองข้างจ่าสิบตำรวจและนายดาบตำรวจรัฐสภามีแถบสีเงินกว้างครึ่งเซนติเมตรเป็นขอบเว้นด้านไหล่สำหรับนายร้อยตำรวจ มีแถบสีเงินกว้างหนึ่งเซนติเมตรเป็นขอบเว้นด้านไหล่ และมีลวดสีเงินขดประกอบแถบสีเงินด้านนอก(๒) เสื้อนอกคอแบะกากี มีตะเข็บหลัง ๓ ตะเข็บด้านหน้ามีกระเป๋าบนและล่าง อย่างละ ๒ กระเป๋า กระเป๋าบนมีปกรูปมนชายกลางแหลมกึ่งกลางกระเป๋ามีแถบตามทางดิ่งกระเป๋าล่างเป็นรูปย่าม มีปกรูปตัดกระเป๋าทั้งสิ้นขัดดุมรูปกลมแบนทำด้วยโลหะสีเงิน มีรูปพานรัฐธรรมนูญสำหรับติดกับอกเสื้อ ๔ ดุม และให้ใช้เชิ้ตสีขาวแขนยาวผูกผ้าผูกคอสีดำเงื่อนกลาสีประกอบด้วยเสื้อนี้ประดับอินทรธนูอ่อน(๓) เสื้อนอกคอปิดสีกากี มีดุมที่หน้าอกเจ็ดดุมมีกระเป๋าเย็บติดภายนอกข้างขวาและข้างซ้ายข้างละ ๒ กระเป๋า คือกระเป๋าบนและล่างกระเป๋าบนมีปกรูปมนชายกลางแหลมไม่ขัดดุม มีแถบเย็บติดตรงกึ่งกลางตามทางดิ่งและมีอินทรธนูสีคล้ายสีเสื้อ เย็บเป็นแผ่นเหลี่ยมเรียวทางด้านไหล่ไปทางด้านคออยู่เหนือบ่าทั้งสองข้าง ด้านทางไหล่กว้าง ๔ เซนติเมตร เย็บติดกับตะเข็บเสื้อด้านทางคอกว้าง ๓ เซนติเมตร ปลายมนและขัดดุมโดยวิธีเจาะเสื้อติดสอดก้านดุมลงไปติดวงในเสื้อดุมทั้งสิ้นมีลักษณะกลมแบน ทำด้วยโลหะสีเงินจ่าสิบตำรวจขึ้นไปใช้ดุมทำด้วยโลหะสีเงินมีรูปพานรัฐธรรมนูญ ติดอินทรธนูแข็งด้านไหล่(๔) เสื้อแบบปกติเชิ้ตคอพับกากี มีอินทรธนูสีคล้ายสีเสื้อและมีกระเป๋าที่หน้าอกเสื้อข้างละกระเป๋ามีลักษณะดุจเดียวกับกระเป๋าบนของเสื้อแบบปกติกากี (๓)มีดุมรูปกลมแบนสีคล้ายสีเสื้อ สำหรับติดกับอกเสื้อ ๕ ดุม สำหรับติดกระเป๋า ๒ ดุมแขนยาวให้รัดข้อมือมีดุมสีคล้ายสีเสื้อขนาดเล็กข้างละ ๑ ดุมการสวมเสื้อนี้ ให้สอดชายล่างของเสื้ออยู่ภายในกางเกงข้อ ๑๑ กางเกงแบบขายาวสีกากีหรือสีขาว แบบราชการไม่พับปลายขา เพื่อประกอบกับเสื้อสีเดียวกันข้อ ๑๒รองเท้าหุ้มส้นหรือหุ้มข้อ ชนิดผูก หรือชนิดยืดข้างสีดำประกอบถุงสีเดียวกับรองเท้าข้อ ๑๓เข็มขัดหนังสีน้ำตาลมีสายโยงไขว้กันข้างหลังแล้วโยงสอดใต้อินทรธนูลงมาทั้งสองข้างมายึดกับห่วงเข็มขัดด้านหน้าทางตรงสำหรับนายตำรวจรัฐสภาตั้งแต่จ่าสิบตำรวจขึ้นไปในเวลาปกติใช้เข็มสายโยงหนึ่งสายคาดสะพายเฉียงบ่าขวาในเวลาแต่งเครื่องแบบสีกากีก็ได้แต่เวลาแต่งเครื่องแบบสีขาวให้งดการคาดเข็มขัดพลตำรวจรัฐสภาและนายสิบ ในโอกาสที่แต่งเครื่องแบบปกติให้คาดเข็มขัดงดใช้สายโยงส่วนที่ ๓เครื่องหมายยศ ข้อ ๑๔เครื่องหมายยศ มีดังนี้(๑) นายสิบตำรวจรัฐสภาใช้บั้งพื้นสีเลือดหมูสาบดำตัวบั้งสีเงิน มีรูปตราโล่ เขนทับคธาภายในเขนมีพานรัฐธรรมนูญทำด้วยโลหะสีเงินอยู่เหนือบั้งประดับที่แขนเสื้อตอนเหนือข้อศอกซ้ายเป็นรูปมุมข้อศอก ยาวจากมุมข้างละ ๕ เซนติเมตร กว้างบั้งละ ๑เซนติเมตร โดยมีกำหนดดังนี้สิบตำรวจตรี หนึ่งบั้งสิบตำรวจโท สองบั้งซ้อนสิบตำรวจเอก สามบั้งซ้อนจ่าสิบตำรวจ เครื่องหมายทำด้วยโลหะสีเงิน เป็นรูปสามบั้งซ้อนมีหมอน รองรับอยู่ด้วยปลายไหล่ขนาด กว้าง๑ นิ้วฟุต ติดที่อินทรธนู ทั้งสองข้างตอนริมอินทรธนูทาง ด้านไหล่ให้หันทางด้านหมอนไป ทางด้านไหล่(๒)นายดาบตำรวจรัฐสภาให้มีเครื่องหมายทำด้วยโลหะสีเงินเป็นรูปดาบสองเล่มไขว้กันติดที่อินทรธนูทั้งสองข้างตอนริมอินทรธนูทางด้านไหล่ ให้หันทางส่วนโค้งของปลายดาบไปทางด้านคอ(๓) นายร้อยตำรวจรัฐสภา รูปดาว ๘ แฉก ทำด้วยโลหะสีเงินติดที่บนอินทรธนูทั้งสองข้าง มีจำนวนดาวตามชั้นยศ ดังนี้ร้อยตำรวจตรี หนึ่งดาวร้อยตำรวจโท สองดาวร้อยตำรวจเอก สามดาวในกรณีมีดาวมากกว่าหนึ่งดาวให้ติดเรียงกันไปตามส่วนยาวของอินทรธนู เว้นระยะระหว่างดาวพองาม(๔) พันตำรวจตรีให้มีพระมหามงกุฎมีรัศมีติดกับดาวเพิ่มขึ้น ให้ยอดพระมหามงกุฎอยู่ห่างด้านคอส่วนที่ ๔เบ็ดเตล็ด ข้อ ๑๕เครื่องราชอิสริยาภรณ์นั้นในเวลาแต่งเครื่องแบบปกติใช้แพรแถบของเครื่องราชอิสริยาภรณ์ทำเป็นแผ่นกว้างประมาณ๑ เซนติเมตรครึ่ง ติดที่อกเสื้อเบื้องซ้ายข้อ ๑๖เวลาแต่งเครื่องแบบตำรวจรัฐสภาห้ามมิให้ใช้เครื่องประดับกายอย่างอื่นซึ่งมิได้กำหนดไว้ในประกาศนี้ติดภายนอกหรือทับเครื่องแบบตำรวจ เว้นแต่(๑) เสื้อครุยบัณฑิต และเครื่องหมายบัณฑิตหรือเครื่องหมายใด ๆ อันต้องด้วยความนิยมในทางราชการ ก็ให้ใช้ได้ตามโอกาสอันควร(๒)เครื่องหมายของสโมสรหรือสมาคมในขณะไปร่วมงานของสโมสรหรือสมาคมนั้น ๆ จะประดับเครื่องหมายเช่นนี้ก็ได้(๓) เสื้อกันฝน สวมได้ในเวลาจำเป็น(๔) นายตำรวจรัฐสภาตั้งแต่ชั้นจ่าสิบตำรวจขึ้นไปใช้ปลอกแขนทุกข์อนุโลมตามนิยมประกาศ ณ วันที่ ๑๗ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๑๓พันเอก นายวรการบัญชาประธานรัฐสภาตะวัน/ผู้จัดทำ๒๖ ตุลาคม ๒๕๕๒เลิศศักดิ์/ตรวจ๒๖ ตุลาคม ๒๕๕๓วันทิตา/ปรับปรุง๘ มีนาคม ๒๕๕๗วิชพงษ์/ตรวจ๑๒ มีนาคม ๒๕๕๗[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๘๗/ตอนที่ ๕๔/หน้า ๔๒๐/๒๓ มิถุนายน ๒๕๑๓