พระราชบัญญัติรายได้สุขาภิบาล พ.ศ. 2498พระราชบัญญัติ รายได้สุขาภิบาล พ.ศ. ๒๔๙๘ _______ภูมิพลอดุลยเดช ป.ร. ให้ไว้ ณ วันที่ ๒๒ มกราคม พ.ศ. ๒๔๙๘ เป็นปีที่ ๑๐ ในรัชกาลปัจจุบันพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้ประกาศว่า โดยที่เป็นการสมควรให้มีกฎหมายกำหนดรายได้สุขาภิบาล จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ตราพระราชบัญญัติขึ้นไว้โดยคำแนะนำและยินยอมของสภาผู้แทนราษฎร ดังต่อไปนี้มาตรา 1 มาตรา ๑ พระราชบัญญัตินี้เรียกว่า "พระราชบัญญัติรายได้สุขาภิบาล พ.ศ. ๒๔๙๘"มาตรา 2 มาตรา ๒ พระราชบัญญัตินี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไปมาตรา 3 มาตรา ๓ ให้ยกเลิกบรรดากฎหมาย กฎ และข้อบังคับอื่น ๆ ในส่วนที่มีบัญญัติไว้แล้วในพระราชบัญญัตินี้ หรือซึ่งขัดหรือแย้งต่อบทแห่งพระราชบัญญัตินี้มาตรา 4 มาตรา ๔ ภาษีโรงเรือนและที่ดินในเขตสุขาภิบาลใด ให้สุขาภิบาลนั้นจัดเก็บเป็นรายได้ของสุขาภิบาลตามกฎหมายว่าด้วยการนั้นมาตรา 5 มาตรา ๕ อากรการฆ่าสัตว์ และผลประโยชน์อื่นเนื่องในการฆ่าสัตว์ในเขตสุขาภิบาลใด ให้สุขาภิบาลนั้นจัดเก็บเป็นรายได้ของสุขาภิบาลตามกฎหมายว่าด้วยการนั้นมาตรา 6 มาตรา ๖ ภาษีป้ายตามประมวลรัษฎากรสำหรับป้ายซึ่งแสดงไว้ในเขตสุขาภิบาลใด ให้สุขาภิบาลนั้นจัดเก็บเป็นรายได้ของสุขาภิบาลตามประมวลรัษฎากร ตั้งแต่ปีภาษี ๒๔๙๘ เป็นต้นไปมาตรา 7 มาตรา ๗ ภาษีบำรุงท้องที่ตามประมวลรัษฎากรในเขตสุขาภิบาลใด ให้สุขาภิบาลนั้นจัดเก็บเป็นรายได้ของสุขาภิบาลตามประมวลรัษฎากร ตั้งแต่ปีภาษี ๒๔๙๘ เป็นต้นไปมาตรา 8 มาตรา ๘ กิจการใดที่ได้มีกฎหมายมอบหน้าที่ให้เทศบาลเป็นเจ้าหน้าที่อนุวัติการ ถ้ากิจการนั้นอยู่ในเขตของสุขาภิบาลใด ก็ให้สุขาภิบาลนั้นเป็นเจ้าหน้าที่อนุวัติการตามกฎหมายนั้น และบรรดาค่าใบอนุญาต ค่าธรรมเนียม ค่าปรับ เนื่องในกิจการเช่นว่านั้นให้เป็นรายได้ของสุขาภิบาลนั้นมาตรา 9 มาตรา ๙ สุขาภิบาลจะมอบให้กระทรวง ทบวง กรม ซึ่งมีหน้าที่จัดเก็บภาษีอากรหรือค่าธรรมเนียมตามมาตรา ๔ มาตรา ๕ มาตรา ๖ มาตรา ๗ มาตรา ๘ มาตรา ๘ ทวิ หรือมาตรา ๘ ตรี เรียกเก็บภาษีอากร หรือค่าธรรมเนียมเพื่อสุขาภิบาลได้ ในกรณีเช่นว่านี้ เมื่อได้หักค่าใช้จ่ายตามที่กำหนดในกฎกระทรวงแล้วมาตรา 9 ให้ส่งมอบให้แก่สุขาภิบาลนั้น ๆมาตรา 10 มาตรา ๑๐ ในการปฏิบัติตามมาตรา ๔ มาตรา ๕ มาตรา ๖ มาตรา ๗ มาตรา ๘ มาตรา ๘ ทวิ และมาตรา ๘ ตรี ให้สุขาภิบาลมีอำนาจแต่งตั้งเจ้าหน้าที่เพื่อปฏิบัติการ และให้เจ้าหน้าที่ซึ่งได้รับแต่งตั้งมีอำนาจและหน้าที่ตามกฎหมายว่าด้วยการนั้น ๆ ในการบังคับเรียกเก็บภาษีค้าง ตามมาตรา ๖ มาตรา ๗ มาตรา ๘ ทวิ และมาตรา ๘ ตรีมาตรา 10 ให้ประธานกรรมการสุขาภิบาลมีอำนาจเช่นเดียวกับผู้ว่าราชการจังหวัดตามมาตรา ๑๒ แห่งประมวลรัษฎากรมาตรา 11 มาตรา ๑๑ ภาษีและค่าธรรมเนียมรถยนต์หรือล้อเลื่อนที่จัดเก็บได้ในจังหวัดใด ให้ปันให้แก่สุขาภิบาลในจังหวัดนั้นร้อยละยี่สิบห้าแห่งยอดเงินที่เก็บได้ในปีก่อน ในการปันรายได้ตามวรรคก่อน ถ้าจังหวัดใดมีสุขาภิบาลหลายแห่งให้เป็นอำนาจหน้าที่ของสภาจังหวัดนั้นจัดแบ่งให้แก่สุขาภิบาลแห่งละเท่า ๆ กันมาตรา 12 มาตรา ๑๒ ภาษีบำรุงเทศบาลตามมาตรา ๑๑ แห่งพระราชบัญญัติรายได้เทศบาล พ.ศ. ๒๔๙๗ ซึ่งเก็บได้ในปีใดเมื่อได้หักค่าใช้จ่ายตามมาตรา ๑๔ แห่งพระราชบัญญัติดังกล่าวแล้ว ให้ปันแก่สุขาภิบาลร้อยละห้าสิบ และให้ส่งมอบให้กระทรวงมหาดไทยเพื่อจัดแบ่งให้สุขาภิบาลตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่กำหนดโดยกฎกระทรวงมาตรา 13 มาตรา ๑๓ นอกจากรายได้ของสุขาภิบาลตามพระราชบัญญัตินี้แล้ว สุขาภิบาลอาจได้รับรายได้เป็นเงินอุดหนุนจากงบประมาณแผ่นดินมาตรา 14 มาตรา ๑๔ ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังรักษาการตามพระราชบัญญัตินี้ และให้มีอำนาจออกกฎกระทรวงเพื่อปฏิบัติการให้เป็นไปตามพระราชบัญญัตินี้เท่าที่เกี่ยวกับอำนาจหน้าที่ของตน กฎกระทรวงนั้น เมื่อได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษาแล้ว ให้ใช้บังคับได้ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ จอมพล ป. พิบูลสงคราม นายกรัฐมนตรีหมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้พระราชบัญญัติฉบับนี้ คือ โดยที่สุขาภิบาลเป็นการปกครองท้องถิ่นส่วนหนึ่ง แต่ยังไม่มีกฎหมายใด ๆ ให้อำนาจสุขาภิบาลมีรายได้หรือได้รับปันรายได้พอเพียงที่จะทำความเจริญให้กับท้องถิ่น จึงสมควรกำหนดหลักการให้สุขาภิบาลมีรายได้มาตรา 8 ทวิ มาตรา ๘ ทวิ สุขาภิบาลมีอำนาจออกข้อบังคับเก็บภาษีอากรและค่าธรรมเนียมเพิ่มขึ้นไม่เกินร้อยละสิบของภาษีอากรและค่าธรรมเนียมดังต่อไปนี้ ได้ทุกประเภทหรือเพียงบางประเภท คือ (๑) ภาษีการค้าตามประมวลรัษฎากร ซึ่งสถานการค้าอยู่ในเขตสุขาภิบาล (๒) ภาษีการซื้อโภคภัณฑ์ตามประมวลรัษฎากรมาตรา 8 ทวิ ซึ่งสถานที่ค้าโภคภัณฑ์อยู่ในเขตสุขาภิบาล เว้นแต่น้ำมันเบนซิน (๓) ภาษีสุราตามกฎหมายว่าด้วยสุรา ซึ่งโรงงานทำสุราอยู่ในเขตสุขาภิบาล (๔) ค่าธรรมเนียมใบอนุญาตขายสุรา ตามกฎหมายว่าด้วยสุรา ซึ่งร้านขายสุราอยู่ในเขตสุขาภิบาล (๕) ภาษีเครื่องดื่มตามกฎหมายว่าด้วยภาษีเครื่องดื่มมาตรา 8 ทวิ ซึ่งโรงงานอุตสาหกรรมอยู่ในเขตสุขาภิบาล (๖) ค่าธรรมเนียมใบอนุญาตการเล่น ตามกฎหมายว่าด้วยการพนัน ซึ่งสถานที่เล่นการพนันอยู่ในเขตสุขาภิบาล (๗) อากรมหรสพตามประมวลรัษฎากร ซึ่งสถานที่มหรสพอยู่ในเขตสุขาภิบาล ในการเสียภาษีอากรและค่าธรรมเนียมตามมาตรานี้ เศษของหนึ่งสตางค์ให้ปัดทิ้งมาตรา 8 ทวิ ภาษีอากรและค่าธรรมเนียมตามมาตรานี้ ให้ถือเป็นภาษีอากรและค่าธรรมเนียมตามกฎหมายว่าด้วยการนั้น ๆมาตรา 8 ตรี มาตรา ๘ ตรี น้ำมันเบนซินซึ่งสถานที่ค้าโภคภัณฑ์อยู่ในเขตสุขาภิบาลใดให้สุขาภิบาลนั้นมีอำนาจออกข้อบังคับเก็บภาษีบำรุงสุขาภิบาลได้ไม่เกินลิตรละห้าสตางค์ ในการนี้ให้ถือว่าภาษีดังกล่าวเป็นภาษีการซื้อโภคภัณฑ์ตามประมวลรัษฎากรพระราชบัญญัติรายได้สุขาภิบาล (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๐๓มาตรา 2 มาตรา ๒ พระราชบัญญัตินี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไปหมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้พระราชบัญญัติฉบับนี้ คือ เนื่องจากขณะนี้ สุขาภิบาลมีอำนาจจัดเก็บภาษีอากรและค่าธรรมเนียมได้น้อยประเภทกว่าเทศบาลและองค์การบริหารส่วนจังหวัด ทั้ง ๆ ที่ได้รับการทะนุบำรุงท้องถิ่นเท่า ๆ กันทำให้เกิดความไม่ยุติธรรมขึ้นในระหว่างประชาชนที่อยู่ในเขตสุขาภิบาลและที่อยู่นอกเขตสุขาภิบาล จึงสมควรแก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติรายได้สุขาภิบาล พ.ศ. ๒๔๙๘ เพื่อให้สุขาภิบาลเรียกเก็บภาษีอากรและค่าธรรมเนียมได้เช่นเดียวกับองค์การบริหารส่วนจังหวัดและเทศบาลประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่ ๒๓๒ ลงวันที่ ๖ พฤศจิกายน ๒๕๑๕โดยที่เป็นการสมควรปรับปรุงแก้ไขวิธีการปันภาษีและค่าธรรมเนียมรถยนต์และล้อเลื่อนให้แก่เทศบาล สุขาภิบาล และองค์การบริหารส่วนจังหวัดเสียใหม่ เพื่อให้เทศบาล สุขาภิบาล และองค์การบริหารส่วนจังหวัด ได้รับเงินภาษีและค่าธรรมเนียมประเภทนี้ไปใช้ให้บังเกิดประโยชน์แก่ท้องถิ่นโดยรวดเร็วและเหมาะสมยิ่งขึ้นหัวหน้าคณะปฏิวัติจึงมีคำสั่งดังต่อไปนี้มาตรา 1 ข้อ ๑ ภาษีและค่าธรรมเนียมรถยนต์และล้อเลื่อนที่จัดเก็บได้ในจังหวัดใด ให้แบ่งให้แก่เทศบาล สุขาภิบาล และองค์การบริหารส่วนจังหวัดในจังหวัดนั้น ดังนี้ (๑) เทศบาลร้อยละห้าสิบ ถ้าจังหวัดใดมีเทศบาลหลายเทศบาล ให้แบ่งให้เทศบาลละเท่า ๆ กัน (๒) สุขาภิบาลร้อยละยี่สิบห้ามาตรา 1 ถ้าจังหวัดใดมีสุขาภิบาลหลายสุขาภิบาลให้แบ่งให้สุขาภิบาลละเท่า ๆ กัน (๓) องค์การบริหารส่วนจังหวัดร้อยละยี่สิบห้ามาตรา 2 ข้อ ๒ ให้หัวหน้าส่วนราชการที่ได้เก็บหรือรับเงินภาษีและค่าธรรมเนียมรถยนต์และล้อเลื่อนในแต่ละจังหวัด ส่งเงินที่เก็บได้ให้แก่จังหวัดนั้นโดยตรง และให้จังหวัดแบ่งให้เทศบาล สุขาภิบาล และองค์การบริหารส่วนจังหวัด ตามส่วนที่กำหนดไว้ในข้อ ๑มาตรา 3 ข้อ ๓ ให้ยกเลิกบรรดากฎหมาย กฎ และข้อบังคับอื่น ๆ ที่มีกำหนดไว้แล้วในประกาศของคณะปฏิวัติฉบับนี้ หรือซึ่งขัดหรือแย้งกับประกาศของคณะปฏิวัติฉบับนี้ และให้ใช้ประกาศของคณะปฏิวัติฉบับนี้แทนมาตรา 4 ข้อ ๔ ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยรักษาการตามประกาศของคณะปฏิวัติฉบับนี้มาตรา 5 ข้อ ๕ ประกาศของคณะปฏิวัติฉบับนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันที่ ๑ ตุลาคม ๒๕๑๖ เป็นต้นไป