เทศบัญญัติของเทศบาลนครกรุงเทพเทศบัญญัติของเทศบาลนครกรุงเทพเรื่องควบคุมการก่อสร้างอาคารพุทธศักราช๒๔๘๓ โดยอนุมัติของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยซึ่งอาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๑๕ แห่งพระราชบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคารพุทธศักราช ๒๔๗๙ เทศบาลนครกรุงเทพตราเทศบัญญัติไว้โดยคำแนะนำและยินยอมของสภานครกรุงเทพและโดยอนุมัติของข้าหลวงประจำจังหวัด ดังต่อไปนี้ข้อ ๑เทศบัญญัตินี้ให้เรียกว่า เทศบัญญัติเรื่องควบคุมการก่อสร้างอาคารพุทธศักราช ๒๔๘๓ข้อ ๒[๑] ให้ใช้เทศบัญญัตินี้ตั้งแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไปหมวด๑วิเคราะห์ศัพท์ ข้อ ๓ในเทศบัญญัตินี้(๑)อาคารที่พักอาศัย หมายความว่า ตึก บ้าน เรือน โรงแพอาศัย ซึ่งบุคคลจะอาศัยอยู่ทั้งกลางวันและกลางคืน(๒)ห้องแถว หมายความว่าอาคารที่พักอาศัยหรืออาคารพาณิชย์ซึ่งปลูกสร้างติดต่อกันเป็นแถวเกินกว่าสองห้องและประกอบด้วยวัตถุไม่ทนไฟเป็นส่วนใหญ่(๓)ตึกแถว หมายความว่าอาคารที่พักอาศัยหรืออาคารพาณิชย์ ซึ่งปลูกสร้างติดต่อกันเป็นแถวเกินกว่าสองห้องและประกอบด้วยวัตถุถาวรทนไฟเป็นส่วนใหญ่(๔)[๒] อาคารพาณิชย์หมายความว่า อาคารที่ใช้เพื่อประโยชน์แห่งการค้าหรือโรงงานที่ใช้เครื่องจักรซึ่งเทียบได้ไม่เกิน๕ แรงม้าหรืออาคารที่ก่อสร้างห่างแนวทางสาธารณะหรือทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะไม่เกิน ๑๔เมตร ซึ่งอาจใช้เป็นอาคารเพื่อประโยชน์แห่งการค้าได้(๕)[๓] โรงงานอุตสาหกรรมหมายความว่า โรงงานสำหรับประกอบการอุตสาหกรรมโดยอาศัยเครื่องจักรซึ่งเทียบได้ไม่เกิน๕ แรงม้า เป็นปัจจัย(๖)[๔] อาคารสาธารณะหมายความว่า โรงมหรศพหอประชุม หรือสถานที่ซึ่งกำหนดให้เป็นที่ชุมนุมชนได้ทั่วไปเช่น โรงแรม โรงเรียน ภัตตาคาร หรือโรงพยาบาลเป็นต้น(๗)อาคารเลี้ยงสัตว์ หมายความว่าสิ่งปลูกสร้างเพื่อให้สัตว์พาหนะพักอาศัย มี ช้าง ม้า โค กระบือ (๘)อาคารชั่วคราว หมายความว่าสิ่งปลูกสร้างซึ่งมีกำหนดเวลาที่จะรื้อถอน(๙)อาคารพิเศษ หมายความถึงอาคารดังต่อไปนี้ก.โรงมหรสพ อัฑฒจันท์ หรือหอประชุมข.อู่เรือ คานเรือ หรือท่าเรือสำหรับเรือขนาดใหญ่เกินกว่า๑๐๐ ตัน ค.อาคารสูงกว่า ๑๕ เมตร หรือสะพานช่วงหนึ่งยาวเกิน ๑๐ เมตร(๑๐)ผู้ออกแบบ หมายความว่าผู้รับผิดชอบในการคำนวณเขียนแบบและกำหนดรายการเพื่อใช้ในการก่อสร้าง(๑๑)นายงาน หมายความว่าผู้มีหน้าที่ควบคุมการปลูกสร้างให้ผู้ได้รับอนุญาต(๑๒)แผนผัง หมายความว่า แผนที่แสดงลักษณะที่ดินบริเวณปลูกสร้างอาคารและที่ดินติดต่อ(๑๓)แบบก่อสร้าง หมายความว่าแบบของตัวอาคารเพื่อใช้ในประโยชน์ของการปลูกสร้าง(๑๔)รายการ หมายความว่าข้อความชี้แจงรายละเอียดเกี่ยวกับการปลูกสร้างตามแนวของแบบก่อสร้างนั้น(๑๕)รายคำนวณ หมายความว่า รายละเอียดแสดงวิธีการคิดกำลังต้านทานของส่วนอาคารตามที่ปรากฏในแบบก่อสร้าง(๑๖)แบบสังเขป หมายความว่าแบบชนิดซึ่งเขียนไว้พอเป็นประมาณ(๑๗)แผนอาคารหมายความว่า แบบแสดงลักษณะส่วนราบของอาคาร(๑๘)รูปด้าน หมายความว่าแบบแสดงลักษณะส่วนตั้งภายนอกของอาคาร(๑๙)รูปตัด หมายความว่าแบบแสดงลักษณะส่วนตั้งภายในของอาคาร(๒๐)พื้นอาคาร หมายความว่าเนื้อที่ส่วนราบของอาคารซึ่งอยู่ภายในขอบเขตของคาน หรือรอด ที่รับพื้นนั้น(๒๑)ฝา หมายความว่าส่วนก่อสร้างในด้านตั้งซึ่งกั้นแบ่งพื้นอาคารให้เป็นห้องๆ(๒๒)ผนัง หมายความว่าส่วนก่อสร้างในด้านตั้งซึ่งกันด้านนอกของอาคารให้เป็นหลังหรือหน่วยจากกัน(๒๓)ผนังกันไฟ หมายความว่าผนังซึ่งทำด้วยวัตถุทนไฟและไม่มีช่องที่จะให้ไฟผ่านได้(๒๔)รากฐาน หมายความว่าส่วนรับน้ำหนักของอาคารนับจากใต้พื้นชั้นล่างไปจนถึงที่ฝังอยู่ในดิน(๒๕)เสาเข็ม หมายความว่าเสาที่ตอกฝังลงไปในดินเพื่อช่วยรับน้ำหนักบรรทุกของอาคาร(๒๖)ช่วงบันได หมายความว่าระยะตั้งบันไดซึ่งมีขั้นต่อกันโดยตลอด(๒๗)ลูกตั้ง หมายความว่า ระยะตั้งของขั้นบันได(๒๘)ลูกนอน หมายความว่าระยะราบของขั้นบันได(๒๙)บ่อตรวจระบาย หมายความว่าส่วนที่เปิดได้ของท่อระบาย ซึ่งกำหนดไว้ใช้ในการชำระล้างท่อ(๓๐)บ่อพักขยะ หมายความว่าส่วนของทางระบายน้ำที่กำหนดกั้นขยะให้หยุดระบายไปด้วยกับน้ำ(๓๑)อุปกรณ์อนามัย หมายความว่าเครื่องประกอบอันใช้ประโยชน์ในการสุขาภิบาลของอาคาร(๓๒) บ่ออาจม หมายความว่าบ่อพักอุจจาระหรือสิ่งโสโครก อันไม่มีวิธีการระบายออกไปตามสภาพปกติ(๓๓)ลิฟต์ หมายความว่าเครื่องใช้สำหรับบรรทุกบุคคลหรือของขึ้นลงระหว่างพื้นต่างๆ ของอาคาร(๓๔)ท่อเอกประปา หมายความว่าท่อน้ำประปาในทางสาธารณะซึ่งเป็นสมบัติของการประปา(๓๕)วัตถุทนไฟ หมายความว่าวัตถุก่อสร้างซึ่งไม่เป็นเชื้อเพลิง(๓๖)วัตถุถาวร หมายความว่าวัตถุทนไฟซึ่งตามปกติไม่แปลงสภาพได้ง่ายโดยน้ำ ไฟ หรือดินฟ้า อากาศ(๓๗)อิฐธรรมดา หมายความว่าดินชนิดที่ปั้นขึ้นเป็นแท่งโดยไม่ใช้เครื่องจักรและเผาไฟสุกแล้ว(๓๘)อิฐอัด หมายความว่าอิฐชนิดซึ่งได้ประดิษฐ์ขึ้นโดยใช้เครื่องอัดให้เนื้อแน่นก่อนเผา(๓๙)คอนกริต หมายความว่าวัตถุซึ่งประกอบขึ้นด้วยส่วนผสมของซิเมนต์ ทราย น้ำ และหิน(๔๐)คอนกริตเสริมเหล็ก หมายความว่าคอนกริตซึ่งมีเหล็กฝังภายในให้ทำหน้าที่รับแรงได้มากขึ้นกว่าปกติ(๔๑)เหล็กหล่อ หมายความว่าเหล็กซึ่งถลุงมาจากแร่เหล็กอันจะใช้เชื่อมหรือชุบไม่ได้ผล(๔๒)เหล็กล้วน หมายความว่าเหล็กที่มีธาตุอื่นเจือปนน้อยที่สุดและจะใช้ชุบไม่ได้ผล(๔๓)เหล็กถ่าน หมายความว่าเหล็กซึ่งมีธาตุถ่านผสมทำให้เหนียวกว่าปกติ อันจะใช้ชุบได้ผล(๔๔)เหล็กเสริม หมายความว่าเหล็กถ่านที่ใช้สำหรับฝังในเนื้อคอนกริตเพื่อเพิ่มกำลังขึ้น(๔๕)ไม้อ่อน หมายความว่าไม้เนื้ออ่อนซึ่งไม่คงทนต่อดินฟ้าอากาศและตัวสัตว์ โดยปราศจากวัตถุป้องกัน เช่นไม้ยาง หรือไม้ตะแบก(๔๖)ไม้แก่น หมายความว่าไม้เนื้อแข็งซึ่งคงทนต่อดินฟ้าอากาศและตัวสัตว์ได้ดีตามสภาพอันสมควร เช่นไม้ตะเคียน หรือไม้เต็งรัง(๔๗)ปูนขาว หมายความว่าวัตถุประสานซึ่งประดิษฐ์ขึ้นจากหินธาตุปูนหรือเปลือกหอย(๔๘)ซิเมนต์ หมายความว่าวัตถุประสานซึ่งประดิษฐ์ขึ้นจากแร่ธาตุปูน และธาตุดินผสมกันตามส่วนกำหนด(๔๙)ทราย หมายความว่าก้อนหินเมล็ดเล็กละเอียดเกิดตามธรรมชาติซึ่งมีขนาดไม่โตเกิน ๓ มิลิเมตร(๕๐)กรวด หมายความว่าก้อนหินเกิดตามธรรมชาติขนาดก้อนโตเกินกว่า ๓ มิลิเมตร(๕๑)ดินดาน หมายความว่าหินชนิดที่มีเนื้อเปื่อยไม่แน่นเป็นก้อนแกร่ง(๕๒)หินปูน หมายความว่า หินธาตุปูนซึ่งมีเนื้อแน่นแกร่งเป็นก้อนปึก(๕๓)หินทราย หมายความว่าหินประกอบด้วยเมล็ดทรายและประสานด้วยวัตถุอื่นเป็นก้อนปึก(๕๔)หินอัคนีย์ หมายความว่าหินที่มีเนื้อแข็งแกร่งเป็นก้อนปึก โดยไม่ต้องอาศัยวัตถุอื่นประสาน(๕๕)แรงประลัย หมายความว่าแรงขนาดที่จะทำให้วัตถุนั้นแตกแยกออกจากกันเป็นส่วน(๕๖)แรงดึง หมายความว่าแรงที่จะทำให้วัตถุแยกออกห่างจากกัน(๕๗)แรงดัน หมายความว่าแรงที่จะทำให้วัตถุทลายเข้าหากัน(๕๘)แรงเฉือน หมายความว่าแรงที่จะทำให้วัตถุขาดออกจากันดุจกรรไกรตัด(๕๙)ส่วนปลอดภัย หมายความว่าตัวเลขที่ใช้ทอนแรงประลัยลงให้ถึงขนาดที่จะใช้ได้ปลอดภัย(๖๐)น้ำหนักบรรทุก หมายความว่าแรงที่กำหนดว่าจะมาเพิ่มขึ้นบนอาคาร นอกจากน้ำหนักของตัวอาคารนั้นเอง(๖๑)ส่วนลาด หมายความว่า ส่วนระยะตั้งเทียบกับส่วนระยะยาว(๖๒)ทางสาธารณะ หมายความว่าที่ดินที่ประชาชนมีสิทธิใช้เป็นทางคมนาคมได้(๖๓)ถนนสาธารณะ หมายความว่าทางสาธารณะที่รถเดินผ่านได้(๖๔)ระดับถนนสาธารณะ หมายความว่าความสูงของยอดถนนสาธารณะใกล้ชิดกับที่ดินปลูกสร้างเทียบกับระดับน้ำทะเล(๖๕)ทางระบายน้ำสาธารณะ หมายความว่าช่องน้ำไหลตามทางสาธารณะซึ่งกำหนดไว้ให้ระบายน้ำออกจากอาคารได้(๖๖)แนวถนน หมายความว่าเขตถนนและทางเดินที่กำหนดไว้ให้เป็นทางสาธารณะหมวด๒การอนุญาตปลูกสร้าง ข้อ ๔บุคคลใดที่จะปลูกอาคารใดตามความหมายในมาตรา ๗ แห่งพระราชบัญญัติต้องยื่นคำขอและได้รับอนุญาตจากคณะเทศมนตรีผู้ขออนุญาตปลูกสร้างอาคารจะต้องเป็นเจ้าของอาคารที่จะปลูกสร้างขึ้นหรือเป็นตัวแทนของผู้นั้นซึ่งได้รับมอบอำนาจโดยชอบด้วยกฎหมายข้อ ๕คำขออนุญาตให้ทำตามแบบ อ ๑ ท้ายเทศบัญญัตินี้ยื่นต่อคณะเทศมนตรีพร้อมด้วยแผนผังแบบก่อสร้าง และรายการอย่างละสามชุดข้อ ๖สำหรับการขอหนังสืออนุญาตชั่วคราวตามความในมาตรา ๙ แห่งพระราชบัญญัตินั้นนอกจากจะแสดงจุดประสงค์ในหนังสือขออนุญาตแล้วให้ผู้ขออนุญาตกำหนดขั้นของงานและระยะเวลาสำเร็จในแผนผังแบบก่อสร้างและรายการไว้ให้ชัดเจนข้อ ๗ใบอนุญาตให้ปลูกสร้างอาคารตามความในมาตรา ๙ แห่งพระราชบัญญัติ ให้ทำตามแบบ อ๒ ท้ายเทศบัญญัตินี้ ข้อ ๘คำสั่งของคณะเทศมนตรีให้แก้ไขเปลี่ยนแปลงแผนผังแบบก่อสร้างหรือรายการตามความในมาตรา๑๐ แห่งพระราชบัญญัติให้ทำตามแบบ อ ๓ ท้ายเทศบัญญัตินี้และให้จัดส่งให้ผู้ขออนุญาตโดยให้ลงนามเป็นหลักฐานไว้แต่ถ้าส่งให้ไม่ได้ก็ให้ประกาศไว้ให้ทราบที่ป้ายโฆษณาของสำนักงานเทศบาลข้อ ๙สำหรับอาคารตามความในมาตรา ๑๔ แห่งพระราชบัญญัติให้เจ้าหน้าที่บังคับบัญชาการก่อสร้างแจ้งให้คณะเทศมนตรีทราบเป็นหนังสือก่อนกำหนดก่อสร้างอย่างน้อยเป็นเวลา๓๐ วันพร้อมด้วยแผนผังและแบบก่อสร้างหนึ่งชุดข้อ ๑๐ถ้าคณะเทศมนตรีมีข้อแก้ไขสำหรับอาคารตามความในมาตรา ๑๔แห่งพระราชบัญญัติก็ให้มีหนังสือแจ้งเหตุผลให้เจ้าหน้าที่บังคับบัญชาการก่อสร้างทราบภายในกำหนด๑๕ วัน นับจากเวลาที่ได้รับแจ้งความนั้นหมวด๓แผนผังแบบก่อสร้าง และรายการ แผนผังข้อ ๑๑แผนผังให้ใช้มาตราส่วนไม่เล็กกว่า ๑ ใน ๑,๐๐๐แสดงขอบเขตที่ดินและบริเวณติดต่อและแสดงขอบนอกของอาคารที่มีอยู่แล้วกัยอาคารที่อขอนุญาตปลูกสร้างใหม่ด้วยลักษณะเครื่องหมายต่างกันให้ชัดเจนพร้อมด้วยเครื่องหมายทิศอันถูกต้องข้อ ๑๒ในแผนผังให้แสดงทางสาธารณะติดต่อกับที่ดินปลูกสร้างโดยบริบูรณ์กับทางระบายน้ำออกจากอาคารที่จะปลูกสร้างนั้นจนถึงทางระบายน้ำสาธารณะและตามแนวทางระบายน้ำนั้นให้แสดงเครื่องหมายชี้ทางน้ำไหลพร้อมด้วยส่วนลาดข้อ ๑๓ให้แสดงระดับของพื้นชั้นล่างของอาคารและให้แสดงการสัมพันธ์กับระดับถนนสาธารณะหรือระดับพื้นดินตรงที่ปลูกสร้างในแผนผังนั้นแบบก่อสร้างข้อ ๑๔แบบก่อสร้างให้ใช้มาตราส่วนไม่เล็กกว่า ๑ ใน ๑๐๐ แสดงแผนรากฐานอาคารแผนพื้นชั้นต่างๆ ของอาคาร รูปด้านและรูปต่อเนื่องกันไม่ต่ำกว่าสองด้าน รูปรายละเอียดส่วนสำคัญขนาด และเครื่องหมายวัตถุประกอบอาคารชัดเจนพอที่จะคิดรายการและสอบรายคำนวณได้ข้อ ๑๕แบบก่อสร้างอาคารสาธารณะและอาคารที่บุคคลอาจเข้าอยู่หรือใช้สอยได้ตั้งแต่สามชั้นขึ้นไปให้แสดงรายคำนวณกำลังของส่วนสำคัญต่างๆ ของอาคารไว้โดยบริบูรณ์ข้อ ๑๖แบบก่อสร้างสำหรับต่อเติมหรือดัดแปลงอาคารที่มีอยู่แล้วให้แสดงแบบของส่วนเก่าและส่วนที่จะต่อเติมหรือดัดแปลงให้เห็นชัดเจนต่างกันข้อ ๑๗อาคารชั่วคราวเพื่อประโยชน์ในการปลูกสร้างอาคารถาวรหรือเพื่อประโยชน์อย่างอื่นก็ดีจะเสนอแบบก่อสร้างเป็นแบบสังเขปก็ได้แบบอาคารประเภทนี้ผู้รับอนุญาตจะต้องรื้อถอนไปให้เสร็จสิ้นภายในกำหนดอายุหนังสืออนุญาตนั้นหรือถ้ายังมีความจำเป็นจะต้องใช้อยู่ต่อไปก็ขออนุญาตต่ออายุได้รายการข้อ ๑๘รายการให้แสดงลักษณะของวัตถุก่อสร้างอันเป็นส่วนประกอบสำคัญของอาคารโดยละเอียดชัดเจนพร้อมด้วยวิธีประกอบวัตถุต่างๆนั้นเป็นหลักดำเนินการไว้ด้วยทั่วไปข้อ ๑๙มาตราส่วน ขนาด ระยะ น้ำหนัก และหน่วยการคำนวณต่างๆ ของแผนผังแบบก่อสร้างรายการหรือรายคำนวณนั้น ให้ใช้มาตราเมตริกอนุโลมตามกฎหมายว่าด้วยมาตราชั่งตวงวัดข้อ ๒๐ให้แจ้งนามและสำนักงานของผู้กำหนดแผนผังออกแบบก่อสร้างทำรายการและคิดรายคำนวณไว้เสมอไป พร้อมด้วยเครื่องหมายวิทยฐานะ (ถ้ามี)ว่าเป็นผู้สามารถสมควรทำการเหล่านั้นได้หมวด๔ลักษณะอาคารต่างๆ ข้อ ๒๑อาคารพิเศษนอกจากต้องปฏิบัติตามกฎหมายต่างๆที่มีกำหนดควบคุมอยู่โดยเฉพาะแล้ว ให้เสนอรายคำนวณอย่างละเอียดข้อ ๒๒อาคารใช้เป็นที่พักอาศัยเมื่อทำด้วยไม้หรือวัตถุไม่ทนไฟเป็นส่วนใหญ่จะปลูกสร้างเกินสองชั้นมิได้และครัวไฟจะต้องอยู่นอกอาคารนั้นเป็นอีกส่วนหนึ่งต่างหาก เว้นแต่ที่ดินจะมีจำกัดข้อ ๒๓อาคารใช้เป็นที่พักอาศัยเกินกว่าสองชั้น ให้ทำด้วยวัตถุถาวรและทนไฟเป็นส่วนใหญ่ข้อ ๒๔[๕] โรงมหรสพหรืออาคารที่ปลูกสร้างเกินกว่าสองชั้น ให้ทำด้วยวัตถุถาวรและทนไฟเป็นส่วนใหญ่สำหรับอาคารที่ปลูกสร้างเกินกว่าสามชั้น นอกจากมีบันไดตามปรกติต้องมีทางลงหนีไฟอย่างน้อยอีกหนึ่งทางหรือคณะเทศมนตรีจะได้กำหนดให้ตามลักษณะแบบของอาคารข้อ ๒๕ห้องแถว ตึกแถว ให้ทำกว้างไม่น้อยกว่า ๓๕๐ เซนติเมตรระหว่างผนังและต้องมีทางคนเข้าออกได้ทั้งข้างหน้ากับข้างหลังถ้าปลูกสร้างติดต่อกันเป็นแนวยาวให้มีผนังกันไฟทุกระยะห้าห้องเป็นอย่างน้อยข้อ ๒๖อาคารบ้านเรือนโรงจะปลูกสร้างบนที่ดินถมขยะมูลฝอยมิได้ จนกว่าจะปรากฏว่าลักษณะดินนั้นเป็นการปลอดภัยทางอนามัยแล้วและได้ถมปิดขยะมูลฝอยนั้นเสร็จด้วยดินกระทุ้งแน่นหนาไม่ต่ำกว่า ๓๐ เซนติเมตรแล้วข้อ ๒๗รั้วหรือกำแพงกั้นเขตให้ทำได้สูงไม่เกิน ๓๐๐ เซนติเมตรเหนือระดับถนนสาธารณะและกำหนดให้สภาพได้ดิ่งอยู่เสมอไป ประตูรั้วหรือกำแพงทางรถเข้าเมื่อคานบนให้วางคานนั้นสูงตั้งแต่๓๐๐ เซนติเมตรขึ้นไปจากระดับถนนสาธารณะข้อ ๒๘ป้ายโฆษณาจะติดตั้งโดยไม่บังช่องลม หน้าต่าง หรือประตูด้วยวัตถุติดต่ออันถาวรอันจะหลุดออกมิได้ข้อ ๒๙สะพานสำหรับรถข้ามได้ต้องมีช่องกว้างเป็นทางจราจรไม่น้อยกว่า ๓๐๐ เซนติเมตรและลาดขึ้นลงไม่ชันกว่า ๑ ใน ๑๐ ถ้ามีหลังคาคลุมต้องวางคานบนสูงไม่ต่ำกว่า ๓๐๐เซนติเมตรจากระดับพื้นสะพานข้อ ๓๐การปลูกสร้างโดยต่อเติมหรือดัดแปลงอาคารซึ่งจำต้องได้รับอนุญาตนั้นมีกำหนดดังนี้ก.ขยายพื้นชั้นหนึ่งชั้นใดตั้งแต่ห้าตารางเมตรขึ้นไปข.เปลี่ยนหลังคาหรือขยายหลังคาให้ปกคลุมเนื้อที่มากขึ้นกว่าเดิมค.เพิ่ม ลดจำนวน หรือเปลี่ยนเสา คาน บันได และผนังหมวด๕ส่วนต่างๆของอาคาร ข้อ ๓๑ห้องซึ่งใช้เป็นที่พักอาศัยในอาคารให้มีส่วนกว้างหรือยาว ไม่ต่ำกว่า ๒๕๐เซนติเมตร กับรวมเนื้อที่พื้นทั้งหมดไม่น้อยกว่า ๙ตารางเมตรข้อ ๓๒ห้องนอนหรือห้องใช้เป็นที่พักอาศัยในอาคารให้มีช่องประตูและหน้าต่างเป็นเนื้อที่รวมกันไม่น้อยกว่าส่วน๑ ใน ๑๐ของพื้นที่ของห้องนั้นโดยไม่รวมนับส่วนประตูหรือหน้าต่างอันติดต่อกับห้องอื่นข้อ ๓๓ห้องของอาคารซึ่งบุคคลเข้าไปได้จะต้องมีช่องระบายลมให้เพียงพอในเมื่อได้ปิดประตูหน้าต่างทั้งหมดส่วนวิธีระบายลมนั้นให้ทำตามแบบซึ่งเหมาะสมกับสภาพของอาคารนั้นข้อ ๓๔ช่องทางเดินในอาคารสำหรับบุคคลใช้สอยหรืออาศัยให้ทำกว้างไม่น้อยกว่า ๑๐๐เซนติเมตร กับมิให้มีเสากีดกั้นให้ส่วนใดแคบกว่ากำหนดนั้นทั้งให้มีแสงสว่างธรรมชาติแลเห็นได้ชัดเวลากลางวันด้วยข้อ ๓๕ยอดหน้าต่างและประตูในอาคาร ให้ทำสูงจากพื้นไม่น้อยกว่า ๒๐๐ เซนติเมตรและบุคคลอยู่ในห้องต้องสามารถเปิดประตูหน้าต่างและออกจากห้องนั้นได้โดยมิจำเป็นต้องใช้เครื่องมือข้อ ๓๖ระยะดิ่งระหว่างพื้นถึงเพดานยอดฝาหรือผนังสำหรับอาคารที่พักอาศัยต้องไม่ต่ำกว่า ๓๐๐ เซนติเมตรถ้าเป็นอาคารสาธารณะ โรงงานอุตสาหกรรม อาคารพาณิชย์ ห้องแถว ตึกแถว โรงรถหรือคอกสัตว์ที่มีห้องคนพักอาศัยอยู่ชั้นบน ระยะไม่ต่ำกว่า ๓๕๐ เซนติเมตรข้อ ๓๗พื้นชั้นล่างของอาคารที่พักอาศัยนั้นต้องมีระดับอยู่เหนือพื้นดินปลูกสร้างอาคารไม่ต่ำกว่า๗๕ เซนติเมตร แต่ถ้าเป็นพื้นซีเมนต์ อิฐ หิน หรือวัตถุแข็งอย่างอื่นที่สร้างกันต้องมีระดับอยู่เหนือพื้นดินปลูกสร้างอาคารไม่ต่ำกว่า ๑๐ เซนติเมตรและถ้าเป็นอาคารตั้งอยู่ริมทางสาธารณะความสูงจะต้องวัดจากระดับทางสาธารณะนั้นข้อ ๓๘ห้ามมิให้ประตูหน้าต่างหรือช่องลมจากครัวไฟเปิดเข้าไปสู่ห้องส้วมหรือห้องนอนของอาคารได้โดยตรงข้อ ๓๙เตาไฟสำหรับการอุตสาหกรรมหรือการพาณิชย์ชนิดเป็นเตาก่อหรือเตาเหล็กให้ตั้งได้เฉพาะในอาคารซึ่งประกอบด้วยวัตถุทนไฟเป็นส่วนใหญ่ เตาไฟและปล่องระบายควันจะต้องทำมิให้ฝาหรือผนังหรือหลังคารับความร้อนจัดได้ข้อ ๔๐ประตูสำหรับอาคารสาธารณะ โรงงานอุตสาหกรรมหรืออาคารพาณิชย์ต้องมีธรณีประตูเสมอเรียบกับพื้นหรือไม่มีเลยข้อ ๔๑บันไดสำหรับอาคารที่พักอาศัยต้องทำขนาดกว้างไม่น้อยกว่า ๙๐ เซนติเมตร ช่วงหนึ่งไม่สูงเกิน๓๐๐ เซนติเมตร และลูกตั้งไม่สูงกว่า ๒๐ เซนติเมตร ลูกนอนไม่แคบกว่า ๒๒ เซนติเมตรข้อ ๔๒บันได้สำหรับอาคารสาธารณะ โรงงานอุตสาหกรรมและอาคารพาณิชย์ต้องทำขนาดกว้างไม่น้อยกว่า ๑๕๐ เซนติเมตร ช่วงหนึ่งสูงไม่เกิน ๔๐๐เซนติเมตร และลูกตั้งไม่สูงกว่า ๑๙ เซนติเมตร และลูกนอนไม่แคบกว่า ๒๔ เซนติเมตรข้อ ๔๓บันไดซึ่งมีช่วงระยะสูงกว่าที่กำหนดไว้ให้ทำที่พักมีขนาดกว้างยาวไม่น้อยกว่าส่วนกว้างของบันไดนั้นข้อ ๔๔ลิฟต์สำหรับบุคคลใช้สอยให้ทำได้แต่ในอาคารซึ่งประกอบด้วยวัตถุทนไฟเป็นส่วนใหญ่ และโดยเฉพาะส่วนต่อเนื่องกับลิฟต์นั้นต้องเป็นวัตถุทนไฟทั้งสิ้นส่วนปลอดภัยของลิฟต์จะต้องมีอยู่ไม่น้อยกว่าสี่เท่าของน้ำหนักที่กำหนดใช้ข้อ ๔๕[๖] วัตถุมุงหลังคาให้ทำด้วยวัตถุทนไฟแต่ทั้งนี้คณะเทศมนตรีอาจพิจารณาผ่อนผันให้ใช้วัตถุอื่นมุงได้เมื่อมีเหตุอันสมควรสำหรับอาคารซึ่งตั้งอยู่ห่างอาคารต่างครัวเรือนและเขตที่ดินหรือทางสาธารณะเกินสี่สิบเมตรจะใช้มุงด้วยวัตถุอื่นก็ได้ข้อ ๔๖ส่วนรากฐานของอาคารซึ่งอยู่ใต้ดินต่อเนื่องกับทางสาธารณะเมื่อได้รับอนุมัติจากคณะเทศมนตรีแล้วจะอยู่เหลื่อมทางสาธารณะเข้าไปได้ไม่เกิน ๑๐๐ เซนติเมตร แต่การเหลื่อมล้ำต้องไม่กีดขวางสิ่งปลูกสร้างซึ่งได้มีอยู่ใต้ทางนั้นและระดับของส่วนรากฐานที่ยื่นออกมาในทางสาธารณะจะต้องไม่สูงกว่าระดับที่คณะเทศมนตรีกำหนดให้ข้อ ๔๗รากฐานของอาคารจะต้องทำเป็นลักษณะถาวรมั่นคงพอที่จะรับน้ำหนักของอาคารและน้ำหนักที่จะใช้บรรทุกได้โดยปลอดภัยในกรณีที่คณะเทศมนตรีเห็นว่าการกำหนดรากฐานนั้นยังไม่มั่นคงเพียงพอก็ให้เรียกรายคำนวณจากเจ้าของอาคารเพื่อประกอบการพิจารณาได้หมวด๖กำลังวัตถุและน้ำหนักบรรทุก ข้อ ๔๘ในการคำนวณกำลังต้านทานแรงดันส่วนอาคารประกอบด้วยอิฐประสานด้วยปูนผสมส่วนต่างๆให้กำหนดใช้ไม่เกินอัตราดังต่อไปนี้ชนิดอิฐส่วนปูนขาวส่วนปูนซิเมนต์ส่วนทรายแรงดันได้ต่อ ๑ตารางเซนติเมตรธรรมดาอัด๑๑--๑๑---๑๑๑-๑๑๑๓๖๔๓๓๖๔๓๒ กิโลกรัม ๓ ๔ ๕ ๔ ๖ ๘ ๑๐ ข้อ ๔๙ในการคำนวณกำลังต้านทานแรงประเภทต่างๆของส่วนอาคารประกอบด้วยเหล็กชนิดต่างๆ ให้ใช้ส่วนปลอดภัยโดยใช้กำลังไม่เกิน ๑ ใน ๔ของแรงประลัยแห่งวัตถุและถ้าไม่มีเอกสารแสดงการทดลองโดยผู้ชำนาญก็ให้ใช้แรงไม่เกินอัตราดังต่อไปนี้ชนิดเหล็กแรงดึง ๑ ตารางเซนติเมตรแรงดัน ๑ ตารางเซนติเมตรแรงเฉือน ๑ ตารางเซนติเมตรเหล็กหล่อเหล็กล้วนเหล็กถ่านอ่อนเหล็กเสริมคอนกริต ๒๐๐ กิโลกรัม ๗๐๐ ๑,๐๐๐ ๑,๒๐๐ ๑,๒๐๐ กิโลกรัม ๗๐๐ ๑,๐๐๐ ๑,๒๐๐ ๒๐๐ กิโลกรัม ๖๐๐ ๘๐๐ ๘๕๐ ข้อ ๕๐ในการคำนวณกำลังต้านทานแรงประเภทต่างๆ ของไม้ชนิดต่างๆให้ใช้ส่วนความปลอดภัยโดยใช้กำลังไม่เกิน ๑ ใน ๖ ของแรงประลัยแห่งวัตถุ และถ้าไม่มีเอกสารแสดงผลการทดลองของผู้ชำนาญก็ให้ใช้แรงไม่เกินอัตราดังต่อไปนี้ชนิดไม้แรงดึงตามเสี้ยน ๑ ตารางเซนติเมตรแรงดันตามเสี้ยน ๑ ตารางเซนติเมตรแรงเฉือนตามเสี้ยน๑ ตารางเซนติเมตรไม้อ่อนไม้สักไม้แก่น ๘๐ กิโลกรัม ๙๐ ๑๐๐ ๘๐ กิโลกรัม ๙๐ ๑๐๐ ๖ กิโลกรัม ๑๐ ๑๒ ข้อ ๕๑ในการคำนวณกำลังต้านทานแรงดันของคอนกริตธรรมดาไม่มีเหล็กเสริมตามส่วนผสมต่างๆนั้น ให้ใช้ส่วนความปลอดภัยโดยใช้กำลังไม่เกิน ๑ ใน ๔.๑/๒ของแรงประลัยแห่งคอนกริตภายในอายุ ๒๘ วันแต่ถ้าไม่มีเอกสารแสดงผลทดลองของผู้ชำนาญก็ให้ใช้อัตราแรงไม่เกินดังต่อไปนี้ส่วนซิเมนต์ตามปริมาตรส่วนทรายตามปริมาตรส่วนหินตามปริมาตรแรงดัน ๑ ตารางเซนติเมตร๑๑๑๑๑๑๑๒๒ ๑/๒๓๓ ๑/๒๔๓๔๕๖๗๘๕๐ กิโลกรัม ๔๕ ๔๐ ๓๕ ๓๐ ๑๕ ข้อ ๕๒ในการคำนวณกำลังแรงของส่วนอาคารประกอบด้วยคอนกริตเสริมเหล็กให้ผู้คำนวณแสดงรายการคำนวณจนเป็นที่พอใจเจ้าหน้าที่ท้องถิ่นในลักษณะปลอดภัยถ้าไม่มีหลักฐานการทดลองเป็นอย่างอื่น ตามปกติให้ถือหลักการคำนวณ ดังต่อไปนี้ก.พิกัดยืดของคอนกริต = ๑.๕x ๑๐๖ ตันต่อหนึ่งตารางเมตรข.พิกัดยืดของเหล็กเสริม = ๒๒x ๑๐๖ ตันต่อหนึ่งตารางเมตรค.ส่วนผสมไม่อ่อนกว่า = ซิเมนต์๑ ทราย ๒ และหิน ๔ ตามปริมาตรง.แรงดันคอนกริตไม่เกิน ๔๕ กิโลกรัมต่อหนึ่งตารางเซนติเมตรจ.แรงดึงเหล็กเสริมไม่เกิน ๑,๒๐๐กิโลกรัมต่อหนึ่งตารางเซนติเมตรฉ.แรงเฉือนเหล็กเสริมไม่เกิน ๘๕๐กิโลกรัมต่อหนึ่งตารางเซนติเมตรช.สำหรับคานให้มีคอนกริตหุ้มเหล็กหนาไม่น้อยกว่า ๒ ๑/๑เซนติเมตร และไม่ต่ำกว่าขนาดของเหล็กซ.สำหรับพื้นให้มีคอนกริตหุ้มเหล็กหนาไม่น้อยกว่า ๑เซนติเมตร และไม่ต่ำกว่าขนาดของเหล็กญ.ให้มีช่องว่างระหว่างเหล็กที่ขนานกันไม่น้อยกว่า ๒ ๑/๒เซนติเมตร และไม่ต่ำกว่าขนาดของเหล็กด.สำหรับคานต้องไม่ยาวเกิน ๒๐เท่าของส่วนหนาและไม่ใช้เหล็กเสริมแนวนอนเล็กกว่า ๖ มิลิเมตรต.สำหรับเสารับน้ำหนักถ้าใช้เหล็กเสริมตามลำให้มีเหล็กไม่น้อยกว่า ๔ เส้น และส่วนเหล็กไม่น้อยกว่า ๑ ใน๑๐๐ ของคอนกริตข้อ ๕๓น้ำหนักบรรทุกของอาคารประเภทต่างๆนอกจากน้ำหนักของตัวอาคารหรือส่วนเครื่องจักร และอุปกรณ์อย่างอื่นที่แน่ชัด ให้คำนวณเป็นประมาณเฉลี่ยไม่ต่ำกว่าอัตราดังต่อไปนี้ก.อาคารที่พักอาศัย -๑๕๐กิโลกรัม ๑ ตารางเมตรข.โรงพยาบาล โรงแรม สำนักงาน -๓๐๐กิโลกรัม ๑ ตารางเมตรค.โรงเรียน โรงงาน โรงพิมพ์ร้านขายของ โรงมหรสพ หอประชุม ภัตตาคาร -๔๐๐กิโลกรัม ๑ ตารางเมตรง.คลังสินค้า ห้องสมุด พิพิธภัณฑ์ โรงกีฬา -๕๐๐กิโลกรัม ๑ ตารางเมตรจ.โรงเก็บรถยนต์หรือเครื่องจักรโรงงานอุตสาหกรรม - ตั้งแต่ ๕๐๐ กิโลกรัม ๑ ตารางเมตรขึ้นไปข้อ ๕๔แรงลมอย่างสูงขนานกับพื้นดินให้ถือกำหนดแรงเท่ากับ ๑๕๐ กิโลกรัม ต่อ ๑ตารางเมตร สำหรับส่วนอาคารเหนือชั้นสองขึ้นไป ส่วนตั้งแต่ชั้นสองลงมาให้ลดอัตราแรงลมลงเป็น๑๐๐ กิโลกรัมต่อ ๑ ตารางเมตรข้อ ๕๕น้ำหนักบรรทุกดินประเภทต่างๆที่รากฐานของอาคารต้องกำหนดให้เหมาะสมมั่นคงปลอดภัยซึ่งถ้าไม่มีเอกสารการทดลองให้เป็นที่พอใจคณะเทศมนตรี จะต้องไม่เกินอัตรากำหนด ดังต่อไปนี้ก.ดินอ่อนหรือดินถมไว้ - ๒ ตันต่อ ๑ ตารางเมตรข.ดินปานกลางหรือทรายร่วน -๑๐ ตันต่อ ๑ ตารางเมตรค.ดินแน่นหรือทรายหยาบ -๒๐ ตันต่อ ๑ ตารางเมตรง.กรวดหรือดินดาน -๔๐ ตันต่อ ๑ ตารางเมตรจ.หินปูนหรือหินทราย -๘๐ ตันต่อ ๑ ตารางเมตรฉ.หินอัคนีย์ -๑๕๐ตันต่อ ๑ ตารางเมตรข้อ ๕๖ในการคำนวณกำลังต้านทานของรากฐานให้คำนวณน้ำหนักของอาคารเต็มอัตราส่วนน้ำหนักบรรทุกบนอาคารตามข้อ ๕๓ นั้น เว้นแต่อาคารพิเศษและคลังสินค้าห้องสมุดและโรงงานอุตสาหกรรม ให้ลดส่วนลงได้ตามชั้นของอาคาร ดังนี้ก.พื้นชั้นหนึ่ง - คิดอัตราเต็มข.พื้นชั้นสอง - ลดอัตราลง๒๐ ใน ๑๐๐ค.พื้นชั้นสาม - ลดอัตราลง๓๐ ใน ๑๐๐ง.พื้นเกินสามชั้น - ลดอัตราลง๔๐ ใน ๑๐๐ข้อ ๕๗ในการคำนวณเข็มรากฐานถ้าปลายเข็มจดวัตถุพื้นแข็งดินดานหรือหินอื่นให้คำนวณเข็มนั้นเป็นลักษณะเสาแต่ถ้าเข็มอยู่ในวัตถุอ่อนอาศัยแรงฝืดพยุงก็ให้ใช้แรงฝืดดินไม่เกิน๕๐๐กิโลกรัมต่อตารางเมตรสำหรับเข็มตอกด้วยแรงคนแต่ถ้าเป็นเข็มตอกด้วยเครื่องตอกเข็มให้ใช้สูตรต่อไปนี้คำนวณสำหรับเครื่องตอกเข็มด้วยแรงคน บ = นx ส ๖จ+๑๕ถ้าตอกด้วยเครื่องจักร บ = นx ส ๖จ+๑.๕บ = แรงบรรทุกได้โดยปลอดภัยเป็นกิโลกรัมน = น้ำหนักลูกตุ้มเป็นกิโลกรัมส = ระยะลูกตุ้มตกเป็นเซนติเมตรจ = ระยะที่เข็มจมครั้งสุดท้ายเป็นเซนติเมตรหมวด๗แนวอาคารและระยะต่างๆ ข้อ ๕๘ห้ามมิให้บุคคลใดปลูกสร้างอาคารหรือส่วนของอาคารยื่นออกมาในหรือเหนือทางที่ดินสาธารณะเว้นแต่จะได้รับอนุญาตจากคณะเทศมนตรีเป็นหนังสือซึ่งจะต้องไม่เกินกำหนดต่อไปนี้สำหรับกันสาดของพื้นชั้นแรกเหนือระดับถนนระยะยื่นของกันสาดไม่เกิน ๒๐๐ เซนติเมตรระยะปลายกันสาดไม่ต่ำกว่า ๓๐๐เซนติเมตรเหนือทางเท้าระยะยื่นของกันสาดจะต้องไม่เกินกำหนดของสูตรนี้ด้วย ย = ก +ร๑๐สำหรับส่วนปราณีตสถาปัตยกรรมของพื้นชั้นอื่นๆระยะยื่นของชายคาไม่เกิน ๑๕๐ เซนติเมตรจากผนังระยะยื่นของส่วนปราณีตสถาปัตยกรรมไม่เกิน ๑๒๐เซนติเมตรจากผนังระยะยื่นที่กล่าวนั้นจะต้องไม่เกินกำหนดของสูตรนี้ด้วย ย = ก+ ร๒๐ย = ระยะยื่นออกมาจากผนังเป็นเซนติเมตรก = ความกว้างของถนนเป็นเซนติเมตรร = ระยะผนังอาคารจากแนวถนนเป็นเซนติเมตรข้อ ๕๙ห้ามมิให้ปลูกสร้างอาคารสูงจากระดับพื้นดินเกินกว่าระยะจากผนังด้านหน้าของอาคารจดแนวถนนฟากตรงข้าม เว้นแต่ในกรณีอาคารตามข้อ ๖๐ข้อ ๖๐สำหรับอาคารหลังเดียวกันระหว่างถนนสองสายขนาดไม่เท่ากันอนุญาตให้ปลูกสร้างถึงระดับสูงเท่าตอนแนวถนนที่กว้างกว่าได้ทั้งหลังสำหรับอาคารหลังเดียวกัน มุมถนนสองสายขนาดไม่เท่ากันอนุญาตให้ปลูกสร้างด้านถนนแคบถึงระดับสูงหนึ่งครึ่งของความกว้างของถนนอาคารซึ่งอยู่ริมถนนซึ่งมีความกว้างไม่ถึง ๘๐๐เซนติเมตร แต่ไม่น้อยกว่า ๔๐๐ เซนติเมตร อนุญาตให้ปลูกได้สูงไม่เกิน ๘๐๐ เซนติเมตรข้อ ๖๑อาคารที่ปลูกชนิดที่ดินเอกชนนั้น อนุญาตให้ผนังด้านที่มีหน้าต่างประตูหรือช่องระบายลมอยู่ห่างเขตที่ดินได้ สำหรับสองชั้นลงมาระยะไม่น้อยกว่า ๒๐๐เซนติเมตร สำหรับสามชั้นขึ้นไประยะไม่น้อยกว่า๓๐๐ เซนติเมตรข้อ ๖๒อาคารที่ปลูกชิดที่ดินเอกชนนั้น อนุญาตให้ผนังด้านที่ไม่มีหน้าต่าง ประตูหรือช่องระบายลมอยู่ห่างเขตที่ดินไม่น้อยกว่า ๕๐ เซนติเมตรแต่ในกรณีที่มีการตกลงกันระหว่างเจ้าของอาคารจะปลูกสร้างผนังร่วมกันตรงแนวเส้นเขตหรือหรือผนังชิดกันพอดีพร้อมกันก็ได้ข้อ ๖๓[๗] อาคารประเภทต่างๆจะต้องมีที่วางอันปราศจากหลังคาหรือสิ่งใดปกคลุมไม่น้อยกว่าส่วนที่กำหนดไว้ต่อไปนี้ก. อาคารที่พักอาศัยแต่ละหลัง ให้มีที่วางอยู่ ๔๐ใน ๑๐๐ ส่วนของพื้นที่ข. ห้องแถว หรือตึกแถวแต่ละห้องให้มีที่ว่างในอาคารอยู่ไม่น้อยกว่า ๓๐ ใน ๑๐๐ส่วนของพื้นที่ภายในขอบเขตต์ที่ก่อสร้างเฉพาะห้องแถว ตึกแถวที่ได้กันที่ดินไว้เป็นทางเดินด้านหลังอาคารตามข้อ ๘ แห่งเทศบัญญัตินี้อนุญาตให้คิดรวมเนื้อที่หลังอาคารนี้เป็นที่ว่างได้อีกครึ่งหนึ่งของทางเดินหลังอาคารแต่ละห้องนั้นค. ห้องแถว ตึกแถว อาคารพาณิชย์และอาคารสาธารณะซึ่งก่อสร้างอยู่มุมทางสาธารณะหรือทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะกว้างไม่น้อยกว่าสายละ ๑๐ เมตร และลึกไปตามทางทั้งสองด้านไม่เกินด้านละ๑๕ เมตร หรือก่อสร้างอยู่ริมทางสาธารณะหรือทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะสองสายขนานอยู่กว้างไม่น้อยกว่าสายละ ๑๐ เมตรและทางขนานทั้งสองนั้นห่างจากกันไม่เกินกว่า ๑๕ เมตร จะไม่มีที่ว่างเลยก็ได้ง. อาคารพาณิชย์ โรงงานอุตสาหกรรม และอาคารสาธารณะนอกจากที่กล่าวไว้แล้วในข้อค. ซึ่งไม่ได้ใช้เป็นที่พักอาศัยด้วย ให้มีที่ว่างอยู่ ๑๐ ใน ๑๐๐ส่วนของพื้นที่เว้นแต่ในกรณีพิเศษที่การระบายลมและให้แสงสว่างเหมาะสมเพียงพอแล้วคณะเทศมนตรีจะอนุมัติให้ก่อสร้างโดยมีที่ว่างน้อยกว่าที่กำหนดก็ได้แต่ถ้าใช้เป็นที่พักอาศัยด้วยให้มีที่ว่างอยู่ ๓๐ ใน ๑๐๐ ส่วนของพื้นที่เฉพาะอาคารพาณิชย์ โรงงานอุตสาหกรรมและอาคารสาธารณะที่ได้กันที่ดินไว้เป็นทางเดินด้านหลังอาคารตามข้อ ๘แห่งเทศบัญญัตินี้อนุญาตให้คิดรวมเนื้อที่หลังอาคารนี้เป็นที่ว่างได้อีกครึ่งของทางเดินหลังอาคารนั้นหมวด๘การสุขาภิบาล ข้อ ๖๔อาคารที่จะปลูกสร้างต้องมีทางระบายน้ำที่ใช้แล้วออกจากอาคารไปได้สะดวกข้อ ๖๕การทำทางระบายน้ำจากอาคารไปสู่ทางน้ำสาธารณะจะต้องให้มีส่วนลาดไม่ต่ำกว่า ๑ใน ๒๐๐ ตามแนวตรงที่สุดที่จะจัดทำได้ ถ้าจะใช้ท่อกลมเป็นทางระบายต้องมีบ่อตรวจทุกระยะ๓๐ เมตร และทุกมุมเลี้ยวด้วยข้อ ๖๖ถ้าการระบายน้ำโสโครกออกจากอาคารไปสู่ทางน้ำสาธารณะซึ่งมิได้จัดเตรียมไว้โดยเฉพาะแล้วคณะเทศมนตรีอาจไม่ยอมอนุญาตให้จนกว่าเจ้าของอาคารจะได้จัดการน้ำโสโครกนั้นมีลักษณะดีขึ้นตามที่เห็นสมควรก็ได้ข้อ ๖๗อาคารตามความหมายแห่งข้อ ๓ (๑) ถึง (๗)ถ้ามีท่อเอกประปาในทางสาธารณะต่อเขตที่สร้างอาคารก็ให้ต่อท่อประปาเข้าสู่อาคารด้วย เว้นแต่อาคารที่พักอาศัยซึ่งเจ้าของอยู่เองข้อ ๖๘การทำการระบายน้ำและติดต่อท่อระบายน้ำนั้นท่อประปาท่อระบายน้ำในอาคารและอุปกรณ์ต่างๆสำหรับการต่อท่อและการสุขาภิบาล จำต้องมีลักษณะถูกต้องเพื่อประโยชน์ในทางอนามัยตามแบบนิยมในทางวิชาการข้อ ๖๙อาคารที่บุคคลอาจพักอาศัยใช้สอยได้ให้มีส้วมไว้ตามจำนวนอันสมควรแต่ต้องไม่น้อยกว่าอัตราตามกำหนดไว้นี้ก.อาคารที่พัก ห้องแถว หรือตึกแถว ให้มี ๑ แท่น ทุกหลังข.โรงแรม ให้มี ๑ แท่น ต่อกำหนด ๑๐ คนที่อาคารนั้นจะให้คนพักแรมได้ค.โรงเรียนและโรงงานให้มี ๑ แท่น ต่อ ๑๐๐ คนที่กำหนดให้ใช้สอยอาคารนั้นง.หอประชุมและโรงมหรสพ ให้มี ๑ แท่น ต่อ ๓๐๐ คนที่กำหนดให้ใช้สอยอาคารนั้นข้อ ๗๐ห้องส้วมต้องมีขนาดเนื้อที่ไม่ต่ำกว่า ๑.๕๐ ตารางเมตรต่อ๑ แท่น มีลักษณะที่จะรักษาความสะอาดได้ง่ายเรียบร้อยและมีพื้นที่ไม่ซึมกับมีช่องระบายลมตามสมควรถ้าเป็นส้วมระบายน้ำซึ่งไม่ใช่บ่อเก็บอาจจม ให้ทำในตัวอาคารที่พักอาศัยได้แต่ถ้าเป็นส้วมวิธีอื่นต้องทำเป็นส่วนหนึ่งต่างหากนอกออกไปจากตัวอาคารที่พักอาศัยนั้นหมวด๙การตรวจควบคุมการปลูกสร้าง ข้อ ๗๑ผู้ได้รับอนุญาตปลูกสร้างอาคารต้องเก็บรักษาหนังสืออนุญาตแผนผังแบบก่อสร้างและรายการไว้ ณ บริเวณปลูกสร้างหนึ่งชุดเพื่อให้นายช่างที่ตรวจการปลูกสร้างขอตรวจดูได้เสมอตามเวลาที่สมควรข้อ ๗๒การคุมการปลูกสร้าง ให้มีนายงานรับผิดชอบควบคุม หรือให้เจ้าของคุมเองเพื่อให้เป็นไปตามกำหนดอนุญาตและให้เป็นการปลอดภัยต่อคนงานหรือผู้ที่เกี่ยวข้องกับอาคารนั้นนายงานต้องมีความสามารถสมควรทำการปลูกสร้างตามหน้าที่ได้ถ้านายงานไม่อยู่ประจำตลอดเวลาปลูกสร้างจะต้องมีตัวแทนกำกับการไว้เสมอคำสั่งของนายช่างที่ตรวจการปลูกสร้างซึ่งมอบให้กับนายงานหรือตัวแทนนั้นให้ถือว่าได้ให้ไว้กับเจ้าของอาคารเองข้อ ๗๓ ถ้านายช่างตรวจพบการปลูกสร้างอาคารผิดจากแผนผังแบบก่อสร้างรายการ หรือเงื่อนไขตามที่ระบุไว้ในหนังสืออนุญาต ให้ตักเตือนเจ้าของอาคารหรือนายงานควบคุมแล้วรายงานให้คณะเทศมนตรีทราบ คณะเทศมนตรีจะแจ้งกำหนดเวลาอันสมควรให้เจ้าของอาคารจัดการแก้ไขการปลูกสร้างเสียให้ถูกต้องซึ่งเมื่อพ้นกำหนดเวลาไปแล้วการแก้ไขยังไม่เสร็จเรียบร้อย ก็ให้ดำเนินการต่อไปตามมาตรา ๑๑ แห่งพระราชบัญญัติข้อ ๗๔วัตถุประกอบการปลูกสร้างอาคารต้องมีคุณภาพตามกำหนดของรายการและรายคำนวณถ้านายช่างเห็นว่ามีเหตุสงสัยในคุณภาพของวัตถุอย่างไรก็ให้ขอตรวจดูหนังสือสำคัญแสดงผลการทดลองกำลังจากเจ้าของอาคารหรือเรียกตัวอย่างวัตถุตามปริมาณสมควรเพื่อตรวจสอบโดยการทดลองตามวิชาการซึ่งเจ้าของอาคารจะต้องจัดการส่งให้ตามต้องการโดยไม่คิดมูลค่าของนั้นข้อ ๗๕การปลูกสร้างรากฐานของอาคารให้ทำได้เฉพาะเวลากลางวันถ้ารายคำนวณของรากฐานไม่แน่นอนในหลักการนายช่างอาจขอให้เจ้าของอาคารทำการทดลองบรรทุกน้ำหนักบนส่วนรากฐานพอสมควรและเจ้าของอาคารจะปลูกสร้างขั้นต่อไปมิได้จนปรากฏว่าผลการทดลองนั้นเป็นการมั่นคงปลอดภัยตามหลักวิชาการข้อ ๗๖อาคารปลูกสร้างติดต่อกับทางสาธารณะจะลงมือปลูกสร้างได้ต่อเมื่อได้นัดหมายให้นายช่างทราบและตกลงกำหนดเวลากันแล้วเพื่อมิให้มีภัยต่อผู้ใช้ทางสาธารณะนั้นเจ้าของอาคารจะต้องแสดงวิธีการและขั้นตอนงานจนเป็นที่พอใจนายช่างก่อนดำเนินงานนั้นข้อ ๗๗เมื่อนายช่างประสงค์จะเข้าตรวจอาคารที่ปลูกสร้างไว้เสร็จแล้วว่าอยู่ในภาวะอันสมควรหรือไม่ก็ให้แจ้งกำหนดเวลาตรวจให้เจ้าของอาคารทราบเป็นหนังสือก่อนตรวจอย่างน้อย๔๘ ชั่วโมง เจ้าของอาคารหรือตัวแทนจะต้องให้ความสะดวกต่อนายช่างในการตรวจตามสมควรข้อ ๗๘เมื่อนายช่างตรวจพบอาคารซึ่งไม่อยู่ในภาวะสมควรน่าจะเป็นอันตรายต่อร่างกายชีวิตหรือทรัพย์สิน ให้รายงานคณะเทศมนตรีทราบคณะเทศมนตรีจะสั่งเจ้าของอาคารให้เปลี่ยนแปลงแก้ไขหรือรื้อถอนตามแบบ อ๔ ท้ายเทศบัญญัตินี้ ถ้าคำสั่งเป็นการให้เปลี่ยนแปลงแก้ไขให้ถือการอนุญาตปลูกสร้างนั้นเป็นการเร่งร้อนโดยออกหนังสืออนุญาตแบบชั่วคราวให้เวลาขออนุญาตหมวด๑๐ค่าธรรมเนียมการตรวจแบบก่อสร้างและการออกใบอนุญาต ข้อ ๗๙ค่าธรรมเนียมให้เรียกเก็บสำหรับอาคารที่เป็นบ้าน เรือน โรง ทำด้วยอิฐ คอนกริต หรือเหล็กเป็นส่วนใหญ่ ตารางเมตรละ ๑๐สตางค์ ตามขนาดของพื้นในอาคารนั้นทุกชั้น สำหรับอาคารที่เป็นบ้านเรือนโรงทำด้วยไม้หรือวัตถุไม่ถาวรเป็นส่วนใหญ่ ตารางเมตรละ ๕ สตางค์ตามขนาดของพื้นในอาคารนั้นทุกชั้นข้อ ๘๐ค่าธรรมเนียมสำหรับรั้ว กำแพง ให้เรียกเก็บตามระยะยาวเมตรละ ๕ สตางค์ข้อ ๘๑ค่าธรรมเนียมสำหรับเขื่อน ท่าน้ำ ให้เรียกเก็บตามระยะยาวเมตรละ ๒๐ สตางค์ข้อ ๘๒ค่าธรรมเนียมสำหรับอู่เรือ คานเรือและป้ายโฆษณา ให้เรียกเก็บตารางเมตรละ ๔๐สตางค์ข้อ ๘๓ค่าธรรมเนียมสำหรับท่อ หรือรางระบายน้ำให้เรียกเก็บตามระยะยาวเมตรละ ๕สตางค์ข้อ ๘๔ค่าธรรมเนียมสำหรับสะพานให้เรียกเก็บตารางเมตรละ ๔๐ สตางค์ข้อ ๘๕ค่าธรรมเนียมสำหรับอาคารอย่างอื่นชนิดที่ไม่ได้กล่าวและไม่เข้าประเภทใดตามกำหนดไว้ให้เรียกเก็บตารางเมตรละ ๔๐ สตางค์ของพื้นที่หรือถ้าวัดพื้นไม่ได้ให้เรียกเก็บตามระยะยาวเมตรละ ๒๐ สตางค์ข้อ ๘๖อาคารชั่วคราวให้ยกเว้นไม่เรียกเก็บค่าธรรมเนียมข้อ ๘๗ในการคิดค่าธรรมเนียม ถ้าเศษของเมตรหรือตารางเมตรต่ำกว่ากึ่งให้ปัดเศษถ้าตั้งแต่กึ่งขึ้นไปให้เรียกเก็บเท่าหน่วยเต็มหมวด๑๑การรักษาเทศบัญญัติ ข้อ ๘๘ให้นายกเทศมนตรีนครกรุงเทพมีหน้าที่รักษาการให้เป็นไปตามเทศบัญญัตินี้ประกาศไว้ณ วันที่ ๒๕ มกราคม พุทธศักราช ๒๔๘๔ประชากิจกรจักรนายกเทศมนตรีนครกรุงเทพอนุมัติพนมนครานุรักษ์ข้าหลวงประจำจังหวัดพระนครและธนบุรีเทศบัญญัติของเทศบาลนครกรุงเทพเรื่อง ควบคุมการก่อสร้างอาคาร (ฉบับที่ ๒) พุทธศักราช ๒๔๘๘[๘]เทศบัญญัติของเทศบาลนครกรุงเทพเรื่อง ควบคุมการก่อสร้างอาคาร (ฉบับที่ ๓) พุทธศักราช ๒๔๙๑[๙]ข้อ ๔ในเทศบัญญัตินี้(๑)หลังคา หมายความว่าสิ่งปกคลุมส่วนบนของอาคารสำหรับบังแดดและฝนรวมทั้งสิ่งใดซึ่งประกอบขึ้นเพื่อยึดเหนี่ยวสิ่งปกคลุมนี้ให้มั่นคงแข็งแรง(๒)ทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะหมายความว่า ที่ดินที่ไม่อยู่ในความดูแลของเจ้าหน้าที่ท้องถิ่นซึ่งประชาชนใช้เป็นทางคมนาคมผ่านที่ดินต่างเจ้าของเกินกว่า ๑๐ ปีหรือที่ดินที่มอบให้เจ้าหน้าที่ท้องถิ่นรักษาแนวเขตต์ เพื่อให้ประชาชนใช้เป็นทางคมนาคม(๓)ทางน้ำสาธารณะ หมายความว่าทางน้ำที่ประชาชนมีสิทธิใช้เป็นทางคมนาคมได้(๔)แนวทางสาธารณะ หมายความว่าแนวเขตที่กำหนดให้เป็นทางสาธารณะทั้งทางบกและทางน้ำ(๕)แนวทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะหมายความว่า แนวเขตต์ที่ประชาชนได้ใช้เป็นทางคมนาคมผ่านที่ดินต่างเจ้าของเกินกว่า๑๐ ปีหรือแนวเขตต์ที่กำหนดไว้ให้ประชาชนคมนาคมโดยเจ้าหน้าที่ท้องถิ่นเป็นผู้รักษาแนวเขตต์นั้นทั้งทางบกและทางน้ำ(๖)อาคารแผงลอย หมายความว่า โต๊ะแท่น แคร่ มีหลังคา ตั้งอยู่บนพื้นดินสามารถเคลื่อนทีได้ ขนาดไม่เกิน ๔ ตารางเมตรไม่มีฝาหรือผนังซึ่งใช้ประโยชน์แห่งการค้าย่อยโดยมีกำหนดเวลาเข้าใช้สอยและเลิกเป็นประจำวันและไม่ได้ใช้เป็นที่พักอาศัยข้อ ๕อาคารที่ก่อสร้างในที่ดินแปลงเดียวกันเป็นหลัง ๆต้องมีระยะห่างจากกันแต่ละหลังไม่น้อยกว่า ๔ เมตร ยกเว้นห้องครัว ห้องส้วมที่ใช้กับอาคารนั้น ๆ ซึ่งสูงจากพื้นดินถึงยอดหลังคาไม่เกิน ๔ เมตรสำหรับอาคารแผงลอยต้องมีระยะห่างจากกันไม่น้อยกว่า๒ เมตรข้อ ๖อาคารที่ก่อสร้างเพื่อกระทำการ หรือใช้ประโยชน์เพื่อกิจการดังกล่าวในข้อนี้ต้องอยู่ห่างเขตต์ที่ดินต่างเจ้าของและมีที่ว่างอันปราศจากหลังคา หรือสิ่งใดปกคลุมโดยรอบอาคารนั้นไม่น้อยกว่า๒๐ เมตรทุกด้านและในกรณีที่ก่อสร้างอยู่ริมทางสาธารณะหรือทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะหรือทางน้ำสาธารณะอนุญาตให้อยู่ห่างแนวทางสาธารณะหรือแนวทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะหรือทางน้ำสาธารณะอนุญาตให้อยู่ห่างแนวทางสาธารณะ หรือแนวทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะฟากตรงกันข้ามได้ไม่น้อยกว่า ๒๐ เมตร คือ(๑)การทำสบู่(๒)การเคี่ยวหนังสัตว์ เอ็นสัตว์ ไขสัตว์(๓)การเคี่ยวและการอัดเอาน้ำมันทุกชนิด(๔)การเลื่อยไม้ที่ใช้เครื่องจักร์(๕)การสีข้าวที่ใช้เครื่องจักร์(๖)การทำน้ำแข็ง(๗)การปั่นฝ้ายหรือนุ่นโดยใช้เครื่องจักร์(๘)การทำดินเผา(๙)การเก็บเขาสัตว์ กระดูกสัตว์ ขนสัตว์ หนังสัตว์(๑๐)การเผาเปลือกหอยข้อ ๗[๑๐] อาคารที่สร้างเป็นอาคารพาณิชย์หรือโรงงานอุตสาหกรรม ซึ่งประกอบด้วยเตาไฟ หรือเครื่องจักร เพื่อกิจการนั้นต้องมีที่ว่างอันปราศจากหลังคาหรือสิ่งใดปกคลุมโดยรอบอาคารนั้นไม่น้อยกว่า ๑๐ เมตรทุกด้าน และในกรณีที่ก่อสร้างอยู่ริมแนวทางสาธารณะ หรือแนวทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะหรือทางน้ำสาธารณะหรือทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะ อนุญาตให้นับรวมความกว้างของแนวทางสาธารณะหรือแนวทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะ หรือทางน้ำสาธารณะหรือทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะด้วยในกรณีที่ปรากฏว่าอาคารนั้นก่อสร้างถูกต้องตามหลักการอนามัยการสุขาภิบาล การป้องกันอัคคีภัย จะไม่มีที่ว่างโดยรอบอาคารก็ได้ข้อ ๘ห้องแถว ตึกแถว อาคารพาณิชย์ โรงงานอุตสาหกรรมและอาคารสาธารณะต้องมีที่ว่างเป็นทางเดินด้านหลังอาคารเพื่อใช้เป็นทางคมนาคมได้ถึงกัน กว้างไม่น้อยกว่า ๒ เมตร ทั้งนี้ให้กันเขตต์บริเวณทางเดินดังกล่าวนี้ให้ปรากฏถ้าที่ดินที่ก่อสร้างนั้นตั้งอยู่ติดทางสาธารณะหรือทางซึ่งมีสภาพเป็นสาธารณะให้ทำทางเดินหลังอาคารนั้นออกติดต่อกับทางนั้นด้วยแต่ในกรณีที่มีการตกลงกันระหว่างเจ้าของที่ดินจะใช้ทางเดินติดต่อทางนี้ร่วมกันก็ได้ข้อ ๑๐ห้ามทำการก่อสร้างสิ่งใดปกคลุมหรือก่อสร้างอาคารลงบนที่ดินซึ่งได้เว้นระยะห่างเขตต์และเป็นที่ว่างดังกล่าวแล้วในข้อ๕, ๖, ๗, ๘ และ ๙ แห่งเทศบัญญัตินี้ให้เป็นการกีดขวางหรือกระทำการอย่างหนึ่งอย่างใดให้ที่ว่างนี้ต้องหมดไปหรือน้อยลงกว่าเดิมในเมื่ออาคารนั้นยังคงสภาพอยู่ข้อ ๑๑อาคารซึ่งก่อสร้างมาก่อนและขัดกับข้อ ๕, ๖, ๗, ๘, และ ๙แห่งเทศบัญญัตินี้ห้ามทำการต่อเติมขยายหรือดัดแปลงเว้นแต่การดัดแปลงหน้าร้านซึ่งทำเพื่อความเป็นระเบียบเรียบร้อยและสวยงามเทศบัญญัติของเทศบาลนครกรุงเทพเรื่อง ควบคุมการก่อสร้างอาคาร (ฉบับที่ ๑๐) พ.ศ. ๒๕๑๑[๑๑]มณฑาทิพย์/พิมพ์๑๑กันยายน ๒๕๔๖[๑]ราชกิจจานุเบกษา เล่ม /ตอนที่-/หน้า๔๐๗/๒๑ มีนาคม ๒๔๘๔[๒]ข้อ ๓ (๔) แก้ไขเพิ่มเติมโดยเทศบัญญัติของเทศบาลนครกรุงเทพ เรื่องควบคุมการก่อสร้างอาคาร (ฉบับที่ ๓) พุทธศักราช ๒๔๙๑[๓]ข้อ ๓ (๕) แก้ไขเพิ่มเติมโดยเทศบัญญัติของเทศบาลนครกรุงเทพ เรื่องควบคุมการก่อสร้างอาคาร (ฉบับที่ ๓) พุทธศักราช ๒๔๙๑[๔]ข้อ ๓ (๖) แก้ไขเพิ่มเติมโดยเทศบัญญัติของเทศบาลนครกรุงเทพ เรื่องควบคุมการก่อสร้างอาคาร (ฉบับที่ ๓) พุทธศักราช ๒๔๙๑[๕]ข้อ ๒๔ แก้ไขเพิ่มเติมโดยเทศบัญญัติของเทศบาลนครกรุงเทพ เรื่องควบคุมการก่อสร้างอาคาร (ฉบับที่ ๑๐) พ.ศ. ๒๕๑๑[๖]ข้อ ๔๕ แก้ไขเพิ่มเติมโดยเทศบัญญัติของเทศบาลนครกรุงเทพ เรื่องควบคุมการก่อสร้างอาคาร (ฉบับที่ ๒) พุทธศักราช ๒๔๘๘[๗]ข้อ ๖๓ แก้ไขเพิ่มเติมโดยเทศบัญญัติของเทศบาลนครกรุงเทพ เรื่องควบคุมการก่อสร้างอาคาร (ฉบับที่ ๓) พุทธศักราช ๒๔๙๑[๘]ราชกิจจานุเบกษา เล่ม /ตอนที่ ๒๔/หน้า ๒๘๒/๒๔ เมษายน ๒๔๘๘[๙]ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๖๕/ตอนที่ ๖๔/หน้า ๖๕๖/๒ พฤศจิกายน ๒๔๙๑[๑๐]ข้อ ๗ แก้ไขเพิ่มเติมโดยเทศบัญญัติของเทศบาลนครกรุงเทพ เรื่องควบคุมการก่อสร้างอาคาร (ฉบับที่ ๙) พ.ศ. ๒๕๑๐[๑๑]ราชกิจจานุเบกษา เล่ม /ตอนที่ ๗๔/หน้า ๕๗๖/๒๐ สิงหาคม ๒๕๑๑