คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2224/2514หลักกฎหมาย: การยึดทรัพย์หมายถึงการยึดทรัพย์ของจำเลย แต่การอายัดหมายถึงการอายัดสิทธิเรียกร้องของจำเลยที่มีต่อลูกหนี้ ให้ลูกหนี้ของจำเลยส่งทรัพย์หรือเงินให้เจ้าพนักงานบังคับคดีกรณียึดทรัพย์ ผู้ร้องยื่นคำร้องขอเฉลี่ยทรัพย์ในวันที่ประกาศขายทอดตลาดถือว่ายื่นขอภายในกำหนดเวลา มาตรา 290 แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง แล้วเดิม โจทก์ฟ้องจำเลยที่ 1 จำเลยที่ 2 ให้ชำระเงินกู้ และทำสัญญาประนีประนอมยอมความกันว่า จำเลยทั้งสองยอมใช้เงิน 20,000 บาท โดยแบ่งชำระเป็น 2 งวด งวดละ 10,000 บาท ต่อมาจำเลยผิดนัด โจทก์ขอให้ศาลออกหมายบังคับคดีและเจ้าพนักงานบังคับคดีไปยึดทรัพย์เมื่อวันที่ 12 เมษายน 2513 และศาลสั่งประกาศขายทอดตลาดในวันที่27 กรกฎาคม 2513ผู้ร้องยื่นคำร้องเมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2513 ขอเฉลี่ยทรัพย์โจทก์คัดค้านว่า เจ้าพนักงานบังคับคดียึดทรัพย์จำเลย เมื่อวันที่ 4 หรือ 5 เมษายน 2513 (ที่ถูกน่าจะเป็นวันที่ 12 เมษายน 2513) ผู้ร้องยื่นคำร้องขอเฉลี่ยเมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2513 เป็นเวลาเกินกว่า 3 เดือนแล้ว จึงไม่มีสิทธิขอเฉลี่ยทรัพย์ศาลชั้นต้นสั่งอนุญาตให้ผู้ร้องมีสิทธิเข้าเฉลี่ยทรัพย์ได้โจทก์อุทธรณ์ว่า ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 290 ห้ามมิให้ยื่นคำขอเฉลี่ยทรัพย์ช้ากว่า 3 เดือนนับแต่วันอายัดโจทก์เห็นว่ายึดหรืออายัดเหมือนกันผู้ร้องต้องยื่นคำขอเฉลี่ยทรัพย์ภายในกำหนด 3 เดือน นับแต่วันที่โจทก์ยึดทรัพย์ แต่ผู้ร้องยื่นเกิน3 เดือน แล้วจึงไม่มีสิทธิศาลอุทธรณ์เห็นว่า โจทก์ยื่นคัดค้านว่าการขอเข้าเฉลี่ยหนี้เกิน3 เดือนนับแต่วันยึด แต่ชั้นอุทธรณ์กลับโต้แย้งว่าเป็นกรณีอายัดทรัพย์สินจึงมิใช่ประเด็นที่ยกขึ้นว่ากันมาแล้วในศาลชั้นต้นตามมาตรา 225 แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง ศาลอุทธรณ์จึงวินิจฉัยให้ไม่ได้ ทั้งข้อเท็จจริงแห่งคดีเป็นเรื่องบังคับคดีโดยการยึด มิใช่อายัดพิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า การยื่นคำขอเฉลี่ยทรัพย์ตามมาตรา 290 นั้นกฎหมายบัญญัติเกี่ยวกับกำหนดเวลาที่จะยื่นไว้ต่างกัน สำหรับกรณียึดทรัพย์กับกรณีอายัดทรัพย์ในกรณียึดทรัพย์นั้น มาตรา 290 วรรค 3บัญญัติว่า "ในกรณีที่ยึดทรัพย์สินเพื่อขายทอดตลาดหรือจำหน่ายโดยวิธีอื่น คำขอเช่นว่านี้ให้ยื่นก่อนสิ้นระยะเวลา 14 วัน นับแต่วันขายทอดตลาดหรือจำหน่ายทรัพย์สินนั้น" ส่วนกรณีอายัดทรัพย์นั้นมีบทบัญญัติวรรค 4 มาตรา 290 ว่า "ในกรณีอายัดทรัพย์สิน ให้ยื่นคำขอเฉลี่ยเสียก่อนที่มีการชำระเงินหรือส่งทรัพย์สิน ตามที่อายัดไว้และไม่ว่ากรณีใด ๆ ห้ามมิให้ยื่นคำขอช้ากว่า 3 เดือน นับแต่วันอายัด" ที่กฎหมายห้ามยื่นคำขอเกิน 3 เดือนนั้น ก็เฉพาะในกรณีอายัดทรัพย์เท่านั้น การยึดและการอายัดต่างกัน การยึดหมายถึงยึดทรัพย์ของจำเลย แต่การอายัดหมายถึงการอายัดสิทธิเรียกร้องของจำเลยที่มีต่อลูกหนี้ คดีนี้โจทก์นำเจ้าพนักงานไปยึดทรัพย์จำเลย ผู้ร้องยื่นคำร้องขอเฉลี่ยทรัพย์ในวันที่ประกาศขายทอดตลาดนั้นเอง ผู้ร้องจึงยื่นขอเฉลี่ยทรัพย์ภายในกำหนดเวลามาตรา 290 แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งพิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2224/2514นายชวลิต สังฆโสภณโจทก์นางมณี แสงสว่าง ที่ 1 กับพวกรวม 2 คนจำเลยนางกุหลาบ ส้มแก้วผู้ร้อง ป.วิ.พ. ม. 290การยึดทรัพย์หมายถึงการยึดทรัพย์ของจำเลย แต่การอายัดหมายถึงการอายัดสิทธิเรียกร้องของจำเลยที่มีต่อลูกหนี้ ให้ลูกหนี้ของจำเลยส่งทรัพย์หรือเงินให้เจ้าพนักงานบังคับคดีกรณียึดทรัพย์ ผู้ร้องยื่นคำร้องขอเฉลี่ยทรัพย์ในวันที่ประกาศขายทอดตลาดถือว่ายื่นขอภายในกำหนดเวลา มาตรา 290 แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง แล้วเดิม โจทก์ฟ้องจำเลยที่ 1 จำเลยที่ 2 ให้ชำระเงินกู้ และทำสัญญาประนีประนอมยอมความกันว่า จำเลยทั้งสองยอมใช้เงิน 20,000 บาท โดยแบ่งชำระเป็น 2 งวด งวดละ 10,000 บาท ต่อมาจำเลยผิดนัด โจทก์ขอให้ศาลออกหมายบังคับคดีและเจ้าพนักงานบังคับคดีไปยึดทรัพย์เมื่อวันที่ 12 เมษายน 2513 และศาลสั่งประกาศขายทอดตลาดในวันที่27 กรกฎาคม 2513ผู้ร้องยื่นคำร้องเมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2513 ขอเฉลี่ยทรัพย์โจทก์คัดค้านว่า เจ้าพนักงานบังคับคดียึดทรัพย์จำเลย เมื่อวันที่ 4 หรือ 5 เมษายน 2513 (ที่ถูกน่าจะเป็นวันที่ 12 เมษายน 2513) ผู้ร้องยื่นคำร้องขอเฉลี่ยเมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2513 เป็นเวลาเกินกว่า 3 เดือนแล้ว จึงไม่มีสิทธิขอเฉลี่ยทรัพย์ศาลชั้นต้นสั่งอนุญาตให้ผู้ร้องมีสิทธิเข้าเฉลี่ยทรัพย์ได้โจทก์อุทธรณ์ว่า ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 290 ห้ามมิให้ยื่นคำขอเฉลี่ยทรัพย์ช้ากว่า 3 เดือนนับแต่วันอายัดโจทก์เห็นว่ายึดหรืออายัดเหมือนกันผู้ร้องต้องยื่นคำขอเฉลี่ยทรัพย์ภายในกำหนด 3 เดือน นับแต่วันที่โจทก์ยึดทรัพย์ แต่ผู้ร้องยื่นเกิน3 เดือน แล้วจึงไม่มีสิทธิศาลอุทธรณ์เห็นว่า โจทก์ยื่นคัดค้านว่าการขอเข้าเฉลี่ยหนี้เกิน3 เดือนนับแต่วันยึด แต่ชั้นอุทธรณ์กลับโต้แย้งว่าเป็นกรณีอายัดทรัพย์สินจึงมิใช่ประเด็นที่ยกขึ้นว่ากันมาแล้วในศาลชั้นต้นตามมาตรา 225 แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง ศาลอุทธรณ์จึงวินิจฉัยให้ไม่ได้ ทั้งข้อเท็จจริงแห่งคดีเป็นเรื่องบังคับคดีโดยการยึด มิใช่อายัดพิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า การยื่นคำขอเฉลี่ยทรัพย์ตามมาตรา 290 นั้นกฎหมายบัญญัติเกี่ยวกับกำหนดเวลาที่จะยื่นไว้ต่างกัน สำหรับกรณียึดทรัพย์กับกรณีอายัดทรัพย์ในกรณียึดทรัพย์นั้น มาตรา 290 วรรค 3บัญญัติว่า "ในกรณีที่ยึดทรัพย์สินเพื่อขายทอดตลาดหรือจำหน่ายโดยวิธีอื่น คำขอเช่นว่านี้ให้ยื่นก่อนสิ้นระยะเวลา 14 วัน นับแต่วันขายทอดตลาดหรือจำหน่ายทรัพย์สินนั้น" ส่วนกรณีอายัดทรัพย์นั้นมีบทบัญญัติวรรค 4 มาตรา 290 ว่า "ในกรณีอายัดทรัพย์สิน ให้ยื่นคำขอเฉลี่ยเสียก่อนที่มีการชำระเงินหรือส่งทรัพย์สิน ตามที่อายัดไว้และไม่ว่ากรณีใด ๆ ห้ามมิให้ยื่นคำขอช้ากว่า 3 เดือน นับแต่วันอายัด" ที่กฎหมายห้ามยื่นคำขอเกิน 3 เดือนนั้น ก็เฉพาะในกรณีอายัดทรัพย์เท่านั้น การยึดและการอายัดต่างกัน การยึดหมายถึงยึดทรัพย์ของจำเลย แต่การอายัดหมายถึงการอายัดสิทธิเรียกร้องของจำเลยที่มีต่อลูกหนี้ คดีนี้โจทก์นำเจ้าพนักงานไปยึดทรัพย์จำเลย ผู้ร้องยื่นคำร้องขอเฉลี่ยทรัพย์ในวันที่ประกาศขายทอดตลาดนั้นเอง ผู้ร้องจึงยื่นขอเฉลี่ยทรัพย์ภายในกำหนดเวลามาตรา 290 แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งพิพากษายืน(ประพนธ์ ศาตะมาน-ประสาท สุคนธมาน-อัศนี เกาไศยนันท์)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: เดิม โจทก์ฟ้องจำเลยที่ 1 จำเลยที่ 2 ให้ชำระเงินกู้ และทำสัญญาประนีประนอมยอมความกันว่า จำเลยทั้งสองยอมใช้เงิน 20,000 บาท โดยแบ่งชำระเป็น 2 งวด งวดละ 10,000 บาท ต่อมาจำเลยผิดนัด โจทก์ขอให้ศาลออกหมายบังคับคดีและเจ้าพนักงานบังคับคดีไปยึดทรัพย์เมื่อวันที่ 12 เมษายน 2513 และศาลสั่งประกาศขายทอดตลาดในวันที่27 กรกฎาคม 2513ผู้ร้องยื่นคำร้องเมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2513 ขอเฉลี่ยทรัพย์โจทก์คัดค้านว่า เจ้าพนักงานบังคับคดียึดทรัพย์จำเลย เมื่อวันที่ 4 หรือ 5 เมษายน 2513 (ที่ถูกน่าจะเป็นวันที่ 12 เมษายน 2513) ผู้ร้องยื่นคำร้องขอเฉลี่ยเมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2513 เป็นเวลาเกินกว่า 3 เดือนแล้ว จึงไม่มีสิทธิขอเฉลี่ยทรัพย์ศาลชั้นต้นสั่งอนุญาตให้ผู้ร้องมีสิทธิเข้าเฉลี่ยทรัพย์ได้โจทก์อุทธรณ์ว่า ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 290 ห้ามมิให้ยื่นคำขอเฉลี่ยทรัพย์ช้ากว่า 3 เดือนนับแต่วันอายัดโจทก์เห็นว่ายึดหรืออายัดเหมือนกันผู้ร้องต้องยื่นคำขอเฉลี่ยทรัพย์ภายในกำหนด 3 เดือน นับแต่วันที่โจทก์ยึดทรัพย์ แต่ผู้ร้องยื่นเกิน3 เดือน แล้วจึงไม่มีสิทธิศาลอุทธรณ์เห็นว่า โจทก์ยื่นคัดค้านว่าการขอเข้าเฉลี่ยหนี้เกิน3 เดือนนับแต่วันยึด แต่ชั้นอุทธรณ์กลับโต้แย้งว่าเป็นกรณีอายัดทรัพย์สินจึงมิใช่ประเด็นที่ยกขึ้นว่ากันมาแล้วในศาลชั้นต้นตามมาตรา 225 แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง ศาลอุทธรณ์จึงวินิจฉัยให้ไม่ได้ ทั้งข้อเท็จจริงแห่งคดีเป็นเรื่องบังคับคดีโดยการยึด มิใช่อายัดพิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า การยื่นคำขอเฉลี่ยทรัพย์ตามมาตรา 290 นั้นกฎหมายบัญญัติเกี่ยวกับกำหนดเวลาที่จะยื่นไว้ต่างกัน สำหรับกรณียึดทรัพย์กับกรณีอายัดทรัพย์ในกรณียึดทรัพย์นั้น มาตรา 290 วรรค 3บัญญัติว่า "ในกรณีที่ยึดทรัพย์สินเพื่อขายทอดตลาดหรือจำหน่ายโดยวิธีอื่น คำขอเช่นว่านี้ให้ยื่นก่อนสิ้นระยะเวลา 14 วัน นับแต่วันขายทอดตลาดหรือจำหน่ายทรัพย์สินนั้น" ส่วนกรณีอายัดทรัพย์นั้นมีบทบัญญัติวรรค 4 มาตรา 290 ว่า "ในกรณีอายัดทรัพย์สิน ให้ยื่นคำขอเฉลี่ยเสียก่อนที่มีการชำระเงินหรือส่งทรัพย์สิน ตามที่อายัดไว้และไม่ว่ากรณีใด ๆ ห้ามมิให้ยื่นคำขอช้ากว่า 3 เดือน นับแต่วันอายัด" ที่กฎหมายห้ามยื่นคำขอเกิน 3 เดือนนั้น ก็เฉพาะในกรณีอายัดทรัพย์เท่านั้น การยึดและการอายัดต่างกัน การยึดหมายถึงยึดทรัพย์ของจำเลย แต่การอายัดหมายถึงการอายัดสิทธิเรียกร้องของจำเลยที่มีต่อลูกหนี้ คดีนี้โจทก์นำเจ้าพนักงานไปยึดทรัพย์จำเลย ผู้ร้องยื่นคำร้องขอเฉลี่ยทรัพย์ในวันที่ประกาศขายทอดตลาดนั้นเอง ผู้ร้องจึงยื่นขอเฉลี่ยทรัพย์ภายในกำหนดเวลามาตรา 290 แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งพิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2224/2514นายชวลิต สังฆโสภณโจทก์นางมณี แสงสว่าง ที่ 1 กับพวกรวม 2 คนจำเลยนางกุหลาบ ส้มแก้วผู้ร้อง ป.วิ.พ. ม. 290การยึดทรัพย์หมายถึงการยึดทรัพย์ของจำเลย แต่การอายัดหมายถึงการอายัดสิทธิเรียกร้องของจำเลยที่มีต่อลูกหนี้ ให้ลูกหนี้ของจำเลยส่งทรัพย์หรือเงินให้เจ้าพนักงานบังคับคดีกรณียึดทรัพย์ ผู้ร้องยื่นคำร้องขอเฉลี่ยทรัพย์ในวันที่ประกาศขายทอดตลาดถือว่ายื่นขอภายในกำหนดเวลา มาตรา 290 แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง แล้วเดิม โจทก์ฟ้องจำเลยที่ 1 จำเลยที่ 2 ให้ชำระเงินกู้ และทำสัญญาประนีประนอมยอมความกันว่า จำเลยทั้งสองยอมใช้เงิน 20,000 บาท โดยแบ่งชำระเป็น 2 งวด งวดละ 10,000 บาท ต่อมาจำเลยผิดนัด โจทก์ขอให้ศาลออกหมายบังคับคดีและเจ้าพนักงานบังคับคดีไปยึดทรัพย์เมื่อวันที่ 12 เมษายน 2513 และศาลสั่งประกาศขายทอดตลาดในวันที่27 กรกฎาคม 2513ผู้ร้องยื่นคำร้องเมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2513 ขอเฉลี่ยทรัพย์โจทก์คัดค้านว่า เจ้าพนักงานบังคับคดียึดทรัพย์จำเลย เมื่อวันที่ 4 หรือ 5 เมษายน 2513 (ที่ถูกน่าจะเป็นวันที่ 12 เมษายน 2513) ผู้ร้องยื่นคำร้องขอเฉลี่ยเมื่อวันที่ 27 กรกฎาคม 2513 เป็นเวลาเกินกว่า 3 เดือนแล้ว จึงไม่มีสิทธิขอเฉลี่ยทรัพย์ศาลชั้นต้นสั่งอนุญาตให้ผู้ร้องมีสิทธิเข้าเฉลี่ยทรัพย์ได้โจทก์อุทธรณ์ว่า ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 290 ห้ามมิให้ยื่นคำขอเฉลี่ยทรัพย์ช้ากว่า 3 เดือนนับแต่วันอายัดโจทก์เห็นว่ายึดหรืออายัดเหมือนกันผู้ร้องต้องยื่นคำขอเฉลี่ยทรัพย์ภายในกำหนด 3 เดือน นับแต่วันที่โจทก์ยึดทรัพย์ แต่ผู้ร้องยื่นเกิน3 เดือน แล้วจึงไม่มีสิทธิศาลอุทธรณ์เห็นว่า โจทก์ยื่นคัดค้านว่าการขอเข้าเฉลี่ยหนี้เกิน3 เดือนนับแต่วันยึด แต่ชั้นอุทธรณ์กลับโต้แย้งว่าเป็นกรณีอายัดทรัพย์สินจึงมิใช่ประเด็นที่ยกขึ้นว่ากันมาแล้วในศาลชั้นต้นตามมาตรา 225 แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง ศาลอุทธรณ์จึงวินิจฉัยให้ไม่ได้ ทั้งข้อเท็จจริงแห่งคดีเป็นเรื่องบังคับคดีโดยการยึด มิใช่อายัดพิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า การยื่นคำขอเฉลี่ยทรัพย์ตามมาตรา 290 นั้นกฎหมายบัญญัติเกี่ยวกับกำหนดเวลาที่จะยื่นไว้ต่างกัน สำหรับกรณียึดทรัพย์กับกรณีอายัดทรัพย์ในกรณียึดทรัพย์นั้น มาตรา 290 วรรค 3บัญญัติว่า "ในกรณีที่ยึดทรัพย์สินเพื่อขายทอดตลาดหรือจำหน่ายโดยวิธีอื่น คำขอเช่นว่านี้ให้ยื่นก่อนสิ้นระยะเวลา 14 วัน นับแต่วันขายทอดตลาดหรือจำหน่ายทรัพย์สินนั้น" ส่วนกรณีอายัดทรัพย์นั้นมีบทบัญญัติวรรค 4 มาตรา 290 ว่า "ในกรณีอายัดทรัพย์สิน ให้ยื่นคำขอเฉลี่ยเสียก่อนที่มีการชำระเงินหรือส่งทรัพย์สิน ตามที่อายัดไว้และไม่ว่ากรณีใด ๆ ห้ามมิให้ยื่นคำขอช้ากว่า 3 เดือน นับแต่วันอายัด" ที่กฎหมายห้ามยื่นคำขอเกิน 3 เดือนนั้น ก็เฉพาะในกรณีอายัดทรัพย์เท่านั้น การยึดและการอายัดต่างกัน การยึดหมายถึงยึดทรัพย์ของจำเลย แต่การอายัดหมายถึงการอายัดสิทธิเรียกร้องของจำเลยที่มีต่อลูกหนี้ คดีนี้โจทก์นำเจ้าพนักงานไปยึดทรัพย์จำเลย ผู้ร้องยื่นคำร้องขอเฉลี่ยทรัพย์ในวันที่ประกาศขายทอดตลาดนั้นเอง ผู้ร้องจึงยื่นขอเฉลี่ยทรัพย์ภายในกำหนดเวลามาตรา 290 แห่งประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งพิพากษายืน(ประพนธ์ ศาตะมาน-ประสาท สุคนธมาน-อัศนี เกาไศยนันท์)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ