ระเบียบกรมคุมประพฤติระเบียบกรมคุมประพฤติว่าด้วยหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขการจำแนกผู้ถูกสืบเสาะและพินิจ ผู้ถูกคุมความประพฤติและบุคคลที่ศาลหรือเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจมีคำสั่งพ.ศ. ๒๕๖๐ โดยที่เป็นการสมควรให้มีระเบียบว่าด้วยหลักเกณฑ์วิธีการ และเงื่อนไขการจำแนกผู้ถูกสืบเสาะและพินิจ ผู้ถูกคุมความประพฤติและบุคคลที่ศาล หรือเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจมีคำสั่งอาศัยอำนาจตามความในมาตรา๑๖ วรรคสอง แห่งพระราชบัญญัติคุมประพฤติ พ.ศ. ๒๕๕๙ อธิบดีกรมคุมประพฤติจึงออกระเบียบไว้ดังต่อไปนี้ข้อ๑ ระเบียบนี้เรียกว่า ระเบียบกรมคุมประพฤติว่าด้วยหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขการจำแนกผู้ถูกสืบเสาะและพินิจผู้ถูกคุมความประพฤติ และบุคคลที่ศาล หรือเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจมีคำสั่งพ.ศ. ๒๕๖๐ข้อ ๒[๑] ระเบียบนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไปข้อ๓ ในระเบียบนี้การจำแนก หมายความว่าการประเมินผู้ถูกสืบเสาะและพินิจ ผู้ถูกคุมความประพฤติ หรือบุคคลที่ศาลหรือเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจมีคำสั่ง โดยพิจารณาถึงความเสี่ยงหรือแนวโน้มการกระทำความผิดซ้ำ และสภาพปัญหา ความจำเป็นและความต้องการของผู้กระทำความผิดแต่ละรายเพื่อใช้เป็นข้อมูลในการกำหนดวิธีการปฏิบัติที่เหมาะสมความเสี่ยงหรือแนวโน้มการกระทำความผิดซ้ำ หมายความว่าความเป็นไปได้ถึงโอกาสการเกิดปัญหาพฤติกรรมการกระทำความผิดของผู้กระทำความผิดสภาพปัญหา ความจำเป็น และความต้องการ หมายความว่าปัญหาที่มีความเกี่ยวข้องสัมพันธ์หรือเป็นปัจจัยที่ส่งผลต่อการกระทำความผิดของผู้กระทำความผิดซึ่งผู้กระทำความผิดกำลังเผชิญอยู่หรือเป็นสิ่งที่มีความสำคัญที่ต้องได้รับการแก้ไขหรือเป็นประเด็นปัญหาที่ทำให้ผู้กระทำความผิดไม่สามารถดำรงชีวิตได้อย่างปกติสุขผู้ถูกสืบเสาะและพินิจ หมายความว่า ผู้ต้องหา จำเลยนักโทษเด็ดขาดหรือบุคคลอื่นซึ่งมีกฎหมายกำหนดให้เข้าสู่กระบวนการสืบเสาะและพินิจของพนักงานคุมประพฤติผู้ถูกคุมความประพฤติ หมายความว่า ผู้ต้องหา จำเลยนักโทษเด็ดขาดหรือบุคคลอื่นที่ศาลหรือเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจกำหนดให้ปฏิบัติตามเงื่อนไขที่กฎหมายบัญญัติภายใต้การคุมความประพฤติของพนักงานคุมประพฤติข้อ๔ ให้อธิบดีกรมคุมประพฤติเป็นผู้รักษาการตามระเบียบนี้และให้มีอำนาจตีความวินิจฉัยปัญหาเพื่อดำเนินการให้เป็นไปตามระเบียบนี้หมวด ๑บททั่วไป ข้อ๕ หลักเกณฑ์ที่ใช้ในการจำแนกประกอบด้วย ๒ เกณฑ์ ดังนี้(๑) ความเสี่ยงหรือแนวโน้มการกระทำความผิดซ้ำ เป็นเกณฑ์ที่ใช้ในการประเมินระดับของความน่าจะเป็นหรือแนวโน้มความเป็นไปได้ในการหวนกลับไปกระทำความผิดขึ้นใหม่ของผู้ถูกสืบเสาะและพินิจผู้ถูกคุมความประพฤติ หรือบุคคลที่ศาล หรือเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจมีคำสั่งทั้งนี้ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับความเสี่ยงหรือแนวโน้มการกระทำความผิดซ้ำ ได้แก่การกระทำผิดกฎหมายทั้งที่ถูกดำเนินคดีและไม่ถูกดำเนินคดีการผิดเงื่อนไขการคุมความประพฤติ ประวัติการก่อเหตุรุนแรง มีพฤติกรรมก้าวร้าวหรือพฤติกรรมที่แสดงถึงการขาดความสำนึกหรือความรับผิดชอบ การคบหาสมาคมกับนักเลงอันธพาลกลุ่มอาชญากร หรือผู้ค้าหรือผู้เสพยาเสพติดรวมทั้งปัจจัยอื่นที่ก่อให้เกิดความเสี่ยงต่อการกระทำความผิดตามแบบที่กรมคุมประพฤติกำหนด(๒) สภาพปัญหา ความจำเป็น และความต้องการเป็นเกณฑ์ที่ใช้ในการประเมินสภาวะที่เป็นปัญหา ความจำเป็น และความต้องการของผู้ถูกสืบเสาะและพินิจผู้ถูกคุมความประพฤติหรือบุคคลที่ศาล หรือเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจมีคำสั่งทั้งนี้ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับสภาพปัญหา ความจำเป็น และความต้องการ ได้แก่ปัญหาเกี่ยวกับที่อยู่อาศัยหรือสภาพแวดล้อม ปัญหาเกี่ยวกับผู้อุปการะหรือผู้ดูแลปัญหาความสัมพันธ์กับบุคคลในครอบครัวหรือบุคคลที่พักอาศัยอยู่ด้วยปัญหาเกี่ยวกับการศึกษาหรืออาชีพ ปัญหาทางการเงินมีโรคประจำตัวร้ายแรง มีอาการผิดปกติทางจิตหรือบุคลิกภาพ ปัญหาจากการดื่มสุราการใช้ยาเสพติดหรือสารเสพติด และปัญหาอื่นที่สมควรให้ความช่วยเหลือ ตามแบบที่กรมคุมประพฤติกำหนดข้อ๖ บุคคลที่ถูกจำแนกตามระเบียบนี้หมายถึง บุคคลดังต่อไปนี้(๑) ผู้ถูกสืบเสาะและพินิจที่ศาลมีคำสั่งให้ดำเนินการสืบเสาะและพินิจ(๒)ผู้ถูกคุมความประพฤติที่ศาลหรือเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจมีคำสั่งให้ดำเนินการคุมความประพฤติหมวด ๒การจำแนกผู้ถูกสืบเสาะและพินิจ ข้อ๗ เมื่อได้รับคำสั่งให้ดำเนินการสืบเสาะและพินิจให้พนักงานคุมประพฤติดำเนินการสอบปากคำผู้ถูกสืบเสาะและพินิจเกี่ยวกับข้อมูลประวัติครอบครัวและภูมิหลังทางสังคมประวัติการกระทำความผิดและพฤติการณ์เกี่ยวเนื่องกับการกระทำความผิดรวมทั้งแสวงหาข้อมูลอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องให้ได้ข้อมูลเพียงพอเพื่อนำมาวิเคราะห์ตามหลักเกณฑ์การจำแนกที่กำหนดไว้ในข้อ ๕ข้อ๘ ให้พนักงานคุมประพฤติดำเนินการจำแนกผู้ถูกสืบเสาะและพินิจแต่ละรายลงในแบบประเมินผู้ถูกสืบเสาะและพินิจเพื่อวิเคราะห์ความเสี่ยงหรือแนวโน้มการกระทำความผิดซ้ำออกเป็นระดับ ได้แก่ ระดับความเสี่ยงสูง ปานกลาง ต่ำ หรือไม่มีความเสี่ยงตามแบบที่กรมคุมประพฤติกำหนดข้อ๙ ให้พนักงานคุมประพฤติสรุปผลการจำแนกเพื่อเสนอศาลถึงวิธีการปฏิบัติที่เหมาะสมว่าจะแก้ไขฟื้นฟูผู้ถูกสืบเสาะและพินิจโดยรอการลงโทษรอการกำหนดโทษ แก้ไขฟื้นฟูในชุมชน หรือแก้ไขฟื้นฟูในสถานที่ควบคุมในกรณีที่พนักงานคุมประพฤติเห็นว่าจะดำเนินการแก้ไขฟื้นฟูในชุมชนควรเสนอให้มีการกำหนดเงื่อนไขการคุมความประพฤติในระดับเข้มงวดปานกลาง หรือไม่เข้มงวด เช่น การกำหนดความถี่ในการรายงานตัว การกำหนดชั่วโมงและประเภทของการทำงานบริการสังคมหรือสาธารณประโยชน์การกำหนดข้อห้ามให้กระทำการหรือไม่กระทำการอย่างหนึ่งอย่างใดเพื่อประโยชน์ในการแก้ไขฟื้นฟูรวมทั้งการกำหนดให้เข้าร่วมกิจกรรมเพื่อการแก้ไขฟื้นฟูหมวด ๓การจำแนกผู้ถูกคุมความประพฤติ ข้อ๑๐ เมื่อได้รับคำสั่งจากศาลหรือเจ้าพนักงานผู้มีอำนาจให้ดำเนินการคุมความประพฤติให้พนักงานคุมประพฤติดำเนินการสอบปากคำผู้ถูกคุมความประพฤติเกี่ยวกับข้อมูลประวัติครอบครัวและภูมิหลังทางสังคมประวัติการกระทำความผิดและพฤติการณ์เกี่ยวเนื่องกับการกระทำความผิด รวมทั้งแสวงหาข้อมูลอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องให้ได้ข้อมูลเพียงพอเพื่อนำมาวิเคราะห์ตามหลักเกณฑ์การจำแนกที่กำหนดไว้ในข้อ ๕ให้พนักงานคุมประพฤติดำเนินการจำแนกผู้ถูกคุมความประพฤติแต่ละรายลงในแบบประเมินผู้ถูกคุมความประพฤติเพื่อวิเคราะห์ความเสี่ยงหรือแนวโน้มการกระทำความผิดซ้ำออกเป็นระดับ ได้แก่ ระดับความเสี่ยงสูงปานกลาง ต่ำ หรือไม่มีความเสี่ยง และเพื่อประเมินสภาพปัญหา ความจำเป็น และความต้องการตามแบบที่กรมคุมประพฤติกำหนดข้อ๑๑ ให้พนักงานคุมประพฤติดำเนินการจำแนกผู้ถูกคุมความประพฤติแต่ละรายภายหลังเสร็จสิ้นการสอบปากคำตามข้อ๑๐ โดยทันทีข้อ๑๒ ให้พนักงานคุมประพฤตินำผลการจำแนกมากำหนดแผนการคุมความประพฤติตามระดับของความเสี่ยงหรือแนวโน้มการกระทำความผิดซ้ำและกำหนดแผนการแก้ไขฟื้นฟูตามสภาพปัญหา ความจำเป็น และความต้องการ ตามหลักเกณฑ์วิธีการ และเงื่อนไขเกี่ยวกับแผนตามระเบียบที่อธิบดีกรมคุมประพฤติกำหนดข้อ๑๓ ให้พนักงานคุมประพฤติติดตามและประเมินผลการปฏิบัติตามแผนการคุมความประพฤติเป็นระยะในระหว่างการคุมความประพฤติเพื่อให้ผู้ถูกคุมความประพฤติปฏิบัติตามเงื่อนไขที่ศาลกำหนดให้พนักงานคุมประพฤติติดตามและประเมินผลการปฏิบัติตามแผนการแก้ไขฟื้นฟูเป็นระยะในระหว่างการคุมความประพฤติโดยประเมินตามสภาพปัญหา ความจำเป็น และความต้องการ หากพบว่ามีข้อเท็จจริงเปลี่ยนแปลงไปให้ปรับแผนการแก้ไขฟื้นฟู ตามหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขเกี่ยวกับแผนตามระเบียบที่อธิบดีกรมคุมประพฤติกำหนดหมวด ๔การบริหารจัดการและการกำกับติดตาม ข้อ๑๔ การดำเนินการจำแนกตามระเบียบนี้ให้พนักงานคุมประพฤติบันทึกข้อมูลในระบบสารสนเทศอย่างต่อเนื่องและเป็นปัจจุบันข้อ๑๕ ให้ผู้อำนวยการหรือผู้ที่ผู้อำนวยการมอบหมายติดตามและกำกับดูแลให้พนักงานคุมประพฤติจำแนกผู้ถูกสืบเสาะและพินิจและผู้ถูกคุมความประพฤติ เพื่อแก้ไขฟื้นฟูให้เหมาะสมกับผู้กระทำผิดแต่ละรายประกาศ ณ วันที่ ๓๐มีนาคม พ.ศ. ๒๕๖๐พันตำรวจเอก ณรัชต์เศวตนันทน์อธิบดีกรมคุมประพฤติปุณิกา/ภวรรณตรี/จัดทำ๘ พฤษภาคม ๒๕๖๐นุสรา/ตรวจ๒๔ กรกฎาคม๒๕๖๐[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๑๓๔/ตอนพิเศษ ๑๒๕ ง/หน้า ๘/๕ พฤษภาคม ๒๕๖๐