คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1298/2512หลักกฎหมาย: ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 713 เป็นเรื่องผู้จำนองจะชำระหนี้ล้างจำนองเป็นงวดๆ ก็ได้ ไม่ใช่เรื่องไถ่ถอนจำนองบางส่วน ส่วนมาตรา 717 เป็นเรื่องทรัพย์สินที่จำนองแบ่งออกเป็นหลายส่วน แต่จำนองนี้ก็ยังคงครอบไปถึงทรัพย์หมดทุกส่วนก. จำนองที่ดินและตึก 5 คูหาไว้กับจำเลยที่ 1 ดังนี้ ทรัพย์ที่จำนองมิได้แบ่งออกเป็นส่วน ที่ดินและตึกที่จำนองเป็นทรัพย์ส่วนเดียวเท่านั้นผู้รับจำนองมีสิทธิที่จะปฏิเสธไม่ยอมให้ผู้จำนองไถ่ถอนจำนองบางส่วนได้ ถือไม่ได้ว่าผู้รับจำนองกระทำละเมิดต่อโจทก์ซึ่งทำสัญญาจะซื้อทรัพย์จำนองจากผู้รับจำนองก. เป็นลูกหนี้จำนองจำเลยที่ 1 จำเลยที่ 1 ทวงถามแล้ว ก. ไม่สามารถชำระหนี้ได้ จำเป็นต้องขายที่ดินและตึกที่จำนองไว้ ก. จึงมอบหมายให้จำเลยที่ 1 เป็นธุระในการขายโดยกำหนดราคาห้องแต่ละห้องไว้โดยชัดเจน ดังนี้ การมอบหมายมีลักษณะไปในทางที่จะให้จำเลยที่ 1 ควบคุมการซื้อขายทรัพย์จำนอง มากกว่าที่จะให้จำเลยที่ 1 เป็นตัวแทน ถือว่าจำเลยที่ 1 เป็นตัวแทนของ ก. ยังไม่ถนัดจำเลยที่ 1 ซึ่งเป็นผู้รับจำนอง ฟ้อง ก. ผู้จำนองเป็นการใช้สิทธิตามกฎหมาย เพื่อประโยชน์ในธุรกิจการงานของจำเลยที่ 1 มิได้มีเจตนาจะให้เกิดความเสียหายแก่ผู้ใด เมื่อฟ้องแล้วได้ทำสัญญาประนีประนอมยอมความกัน อันเป็นสิทธิตามกฎหมายของจำเลย จะว่าจำเลยที่ 1 ใช้สิทธิซึ่งมีแต่จะเกิดเสียหายแก่โจทก์ซึ่งเป็นผู้ตกลงซื้อทรัพย์ที่จำนองหาได้ไม่ฎีกาโจทก์เกี่ยวกับจำเลยที่ 2 มิได้กล่าวไว้เลยว่าจำเลยที่ 2 กระทำละเมิดอย่างไร โจทก์กล่าวในฎีกาลอยๆว่า โจทก์ไม่เห็นชอบด้วยกับคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ที่ให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 ถือว่าโจทก์มิได้ยกข้อเท็จจริง หรือข้อกฎหมายขึ้นอ้างอิงไว้โดยชัดแจ้งในฎีกาโจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 เป็นธนาคารพาณิชย์ จำเลยที่ 2 เป็นลูกจ้างตัวแทนจำเลยที่ 1 โจทก์เช่าตึกซึ่งปลูกอยู่ในที่ดินโฉนดที่ 2559 จากนายเกศซึ่งจำนองตึกและที่ดินไว้กับจำเลยที่ 1 วันที่ 13 กุมภาพันธ์ 2505 โจทก์ทำสัญญาจะซื้อห้องเลขที่ 193 ที่โจทก์เช่าอยู่ กับห้องเลขที่ 195 ซึ่งอยู่ติดกัน พร้อมที่ดินจากนายเกศ 500,000 บาทจำเลยที่ 1 ไม่ยินยอม จึงระงับไปนายเกศมอบอำนาจให้จำเลยที่ 1 ขายตึก 5 คูหาและที่ดินโจทก์ตกลงซื้อห้องเลขที่ 193 ราคา 240,000 บาท โจทก์อาศัยอยู่ในห้องเลขที่ 193ต่อมาโดยไม่เสียค่าเช่า วันที่ 31 กรกฎาคม 2505 จำเลยที่ 1 ฟ้องนายเกศบังคับจำนอง จำเลยที่ 2 เข้าเบิกความเป็นพยานให้จำเลยที่ 1 เป็นความเท็จว่า จำเลยที่ 1 ไม่เคยรับหรือทำสัญญารับเงินมัดจำจะขายตึกห้องเลขที่ 193 ให้โจทก์ต่อมาจำเลยที่ 1 กับนายเกศยอมความกัน โดยจำเลยที่ 1 ลดหนี้ให้นายเกศและให้นายเกศไถ่ถอนจำนองได้ โจทก์ทราบว่านายสงวนตกลงซื้อที่ดินและตึกแถวทั้ง 5 ห้องจากนายเกศ จึงจ้างทนายความเป็นเงิน30,000 บาท อายัดการไถ่ถอนจำนองและการซื้อขาย โดยโจทก์ยอมเสียค่าเสียหายและค่าเช่าห้องเลขที่ 193 ให้นายเกศเป็นเงิน 38,400 บาท และต้องยอมซื้อห้องจากนายเกศ 2 ห้อง ๆ ละ 250,000 บาทเนื่องจากการละเมิดของจำเลย โจทก์ขอค่าเสียหายรวมทั้งสิ้น109,212.50 บาท ขอให้ศาลบังคับจำเลยทั้งสองให้การว่า จำเลยที่ 1 ไม่ได้รับมอบอำนาจให้ดำเนินการขายทรัพย์แทนนายเกศโจทก์กับจำเลยที่ 1 มิได้ทำความตกลงซื้อขายห้องเลขที่ 193 และที่ดิน ที่จำเลยที่ 2 เบิกความต่อศาลแพ่งเป็นความจริง โจทก์ไม่ได้รับความเสียหายดังฟ้อง ฯลฯศาลแพ่งพิจารณาแล้วพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้ ให้จำเลยที่ 1 ใช้ค่าเสียหายให้โจทก์ 5,000 บาท ให้ยกฟ้องโจทก์เกี่ยวกับจำเลยที่ 2โจทก์กับจำเลยที่ 1 ฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า มีปัญหาว่าจำเลยที่ 1 ได้กระทำละเมิดต่อโจทก์หรือไม่ในประเด็นข้อนี้ศาลอุทธรณ์ได้หยิบยกเอาเหตุการณ์ในตอนแรกที่โจทก์กับนายเกศทำสัญญาจะซื้อขายที่ดินและตึกเลขที่ 193, 195ขึ้นมาเป็นข้อวินิจฉัยว่า การที่จำเลยที่ 1 ไม่ยอมให้นายเกศแบ่งไถ่ถอนจำนองที่ดินและตึก 2 คูหานั้น เป็นการไม่ชอบด้วยประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 713 และ 717 เพราะนายเกศมีสิทธิจะไถ่ถอนจำนองบางส่วนได้ศาลฎีกาไม่เห็นชอบด้วย มาตรา 713 เป็นเรื่องผู้จำนองจะชำระหนี้ล้างจำนองเป็นงวด ๆ ก็ได้ ถ้ามิได้ตกลงเป็นอย่างอื่นในสัญญาจำนอง ไม่ใช่เรื่องไถ่ถอนจำนองบางส่วนส่วนมาตรา 717 ก็เป็นเรื่องทรัพย์สินที่จำนองแบ่งออกเป็นหลายส่วนแต่จำนองก็ยังคงครอบไปถึงทรัพย์หมดทุกส่วน แต่เรื่องนี้ทรัพย์ที่จำนองมิได้แบ่งออกเป็นส่วน ๆ ที่ดินและตึกที่จำนองเป็นทรัพย์ส่วนเดียวเท่านั้น กรณีจึงไม่ต้องด้วยมาตรา 717 อีกเช่นเดียวกัน จำเลยที่ 1 จึงมีสิทธิที่จะปฏิเสธไม่ยอมให้นายเกศไถ่ถอนจำนองที่ดินและตึกบางส่วนได้ พฤติการณ์ตอนนี้ถือไม่ได้ว่าจำเลยที่ 1 กระทำละเมิดต่อโจทก์ข้อเท็จจริงได้ความต่อไปว่า เมื่อจำเลยที่ 1 ปฏิเสธไม่ยอมให้นายเกศไถ่ถอนจำนองบางส่วนแล้วนายเกศได้ทำหนังสือขึ้นฉบับหนึ่งมีความว่า ขอมอบให้ธนาคารนครหลวงไทยจำกัด (จำเลยที่ 1) จัดการขายห้องที่ถนนวรจักร จำนวน 5 ห้อง ตามราคาที่แจ้งไว้ในหนังสือนั้น โจทก์ได้ตกลงซื้อห้องเลขที่ 193 ในราคา 240,000 บาท ได้ชำระราคางวดแรกให้จำเลยที่ 1 หนึ่งแสนบาท และได้ผ่อนชำระเป็นงวด ๆ ต่อมาจนครบ 240,000 บาท หลังจากโจทก์ชำระเงินงวดแรกให้จำเลยที่ 1 แล้ว จำเลยที่ 1 ได้เป็นโจทก์ฟ้องนายเกศ ขอบังคับจำนอง ในที่สุดจำเลยที่ 1 กับนายเกศตกลงประนีประนอมกันโดยจำเลยที่ 1 ยอมลดหนี้จำนองให้นายเกศลงเหลือ 970,000 บาท และยอมให้นายเกศไถ่ถอนจำนองได้ มีปัญหาว่าการกระทำของจำเลยที่ 1 ดังกล่าวแล้ว จะถือว่าเป็นการใช้สิทธิซึ่งมีแต่จะให้เกิดเสียหายแก่โจทก์ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 421 หรือไม่ศาลฎีกาเห็นว่า การที่จำเลยที่ 1 เป็นธุระในการขายที่ดินและตึกแถวของนายเกศ จะถือว่าจำเลยที่ 1 เป็นตัวแทนของนายเกศดังศาลอุทธรณ์วินิจฉัยยังไม่ถนัดเหตุที่จำเลยที่ 1 กระทำเช่นนั้นมีมูลสืบเนื่องมาจากการที่นายเกศเป็นลูกหนี้จำนองจำเลยที่ 1 อยู่ถึงหนึ่งล้านบาทเศษ จำเลยที่ 1 ทวงถามแล้ว นายเกศไม่สามารถชำระหนี้ได้จำเป็นจะต้องขายที่ดินและตึกที่จำนองไว้นายเกศจึงได้มอบหมายให้จำเลยที่ 1 ดำเนินการในเรื่องนี้ โดยกำหนดราคาห้องแต่ละห้องไว้โดยชัดเจน พิเคราะห์เจตนาของนายเกศและจำเลยที่ 1 ในการนี้ มีลักษณะไปในทางที่จะให้จำเลยที่ 1 ควบคุมการซื้อขายทรัพย์ที่จำนองมากกว่าที่จะให้จำเลยที่ 1 เป็นตัวแทน เงินที่โจทก์ชำระให้จำเลยที่ 1 แม้ในใบรับจะระบุไว้ว่าเป็นค่ามัดจำการซื้อที่ดินและตึกแถวก็ตาม แต่การปฏิบัติจำเลยที่ 1 ก็นำเข้าบัญชีฝากพักไว้ต่างหากในนามของโจทก์ (ซัสเพ้นซ์เอ๊คเคานท์) ภายหลังต่อมาเมื่อโจทก์ประสงค์ให้จำเลยที่ 1 ค้ำประกันโจทก์ในการทำทรัสท์รีซีทเพื่อนำสินค้าออกกับธนาคารโตเกียวในวงเงินไม่เกิน 240,000 บาท จำเลยที่ 1 ก็ค้ำประกันให้ แสดงว่าเงิน 240,000 บาทนี้จำเลยที่ 1 ยังถือว่าเป็นเงินของโจทก์อยู่ส่วนการที่จำเลยที่ 1 ฟ้องนายเกศต่อศาล จำเลยที่ 1 กระทำไปในฐานะผู้รับจำนอง เป็นการใช้สิทธิตามกฎหมายเพื่อประโยชน์ในธุรกิจการงานของจำเลยที่ 1 มิได้มีเจตนาจะให้เกิดความเสียหายแก่ผู้ใด เมื่อฟ้องแล้วต่อมาจำเลยที่ 1 ได้ทำสัญญาประนีประนอมยอมความกับนายเกศ อันเป็นสิทธิตามกฎหมายของจำเลยเช่นเดียวกัน จะว่าจำเลยที่ 1 ใช้สิทธิซึ่งมีแต่จะเกิดเสียหายแก่โจทก์หาได้ไม่ เงิน 240,000 บาท ที่โจทก์มอบให้จำเลยที่ 1 ไว้เมื่อพ้นกำหนดเวลาค้ำประกันกับธนาคารโตเกียวแล้ว โจทก์มาขอรับคืน จำเลยที่ 1 ก็คืนให้โดยครบถ้วน นอกจากนั้น เมื่อนายเกศไถ่ถอนจำนองไปแล้ว โจทก์ก็ยังไปติดตามซื้อห้องเลขที่ 193 และ 195 ได้ทั้งสองห้องตรงตามเจตนาเดิม ในราคาเท่าเดิมคือ 500,000 บาท การกระทำของจำเลยที่ 1 ไม่เป็นละเมิดต่อโจทก์ดังฟ้องสำหรับจำเลยที่ 2 ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์วินิจฉัยต้องกันว่าไม่ได้ทำละเมิดต่อโจทก์ ฎีกาของโจทก์เกี่ยวกับจำเลยที่ 2 มิได้กล่าวไว้เลยว่าจำเลยที่ 2 กระทำละเมิดต่อโจทก์อย่างไร โจทก์กล่าวในฎีกาลอย ๆ ว่า โจทก์ไม่เห็นชอบด้วยกับคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ที่ให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 เพียงเท่านั้น จึงถือว่าโจทก์มิได้ยกข้อเท็จจริงหรือข้อกฎหมายขึ้นอ้างอิงไว้โดยชัดแจ้งในฎีกา ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 249 ศาลฎีกาไม่รับวินิจฉัยในประเด็นข้อนี้พิพากษาแก้คำพิพากษาศาลอุทธรณ์ เป็นว่า ให้ยกฟ้องโจทก์ตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1298/2512นายอุดม จินดาสุขโจทก์ธนาคารนครหลวงไทย จำกัด ที่ 1จำเลยนายเกรียงไกร เนียมสมบุญ ที่ 2จำเลย ป.พ.พ. ม. 420, ม. 421, ม. 713, ม. 717, ม. 797 ป.วิ.พ. ม. 249ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 713 เป็นเรื่องผู้จำนองจะชำระหนี้ล้างจำนองเป็นงวดๆ ก็ได้ ไม่ใช่เรื่องไถ่ถอนจำนองบางส่วน ส่วนมาตรา 717 เป็นเรื่องทรัพย์สินที่จำนองแบ่งออกเป็นหลายส่วน แต่จำนองนี้ก็ยังคงครอบไปถึงทรัพย์หมดทุกส่วนก. จำนองที่ดินและตึก 5 คูหาไว้กับจำเลยที่ 1 ดังนี้ ทรัพย์ที่จำนองมิได้แบ่งออกเป็นส่วน ที่ดินและตึกที่จำนองเป็นทรัพย์ส่วนเดียวเท่านั้นผู้รับจำนองมีสิทธิที่จะปฏิเสธไม่ยอมให้ผู้จำนองไถ่ถอนจำนองบางส่วนได้ ถือไม่ได้ว่าผู้รับจำนองกระทำละเมิดต่อโจทก์ซึ่งทำสัญญาจะซื้อทรัพย์จำนองจากผู้รับจำนองก. เป็นลูกหนี้จำนองจำเลยที่ 1 จำเลยที่ 1 ทวงถามแล้ว ก. ไม่สามารถชำระหนี้ได้ จำเป็นต้องขายที่ดินและตึกที่จำนองไว้ ก. จึงมอบหมายให้จำเลยที่ 1 เป็นธุระในการขายโดยกำหนดราคาห้องแต่ละห้องไว้โดยชัดเจน ดังนี้ การมอบหมายมีลักษณะไปในทางที่จะให้จำเลยที่ 1 ควบคุมการซื้อขายทรัพย์จำนอง มากกว่าที่จะให้จำเลยที่ 1 เป็นตัวแทน ถือว่าจำเลยที่ 1 เป็นตัวแทนของ ก. ยังไม่ถนัดจำเลยที่ 1 ซึ่งเป็นผู้รับจำนอง ฟ้อง ก. ผู้จำนองเป็นการใช้สิทธิตามกฎหมาย เพื่อประโยชน์ในธุรกิจการงานของจำเลยที่ 1 มิได้มีเจตนาจะให้เกิดความเสียหายแก่ผู้ใด เมื่อฟ้องแล้วได้ทำสัญญาประนีประนอมยอมความกัน อันเป็นสิทธิตามกฎหมายของจำเลย จะว่าจำเลยที่ 1 ใช้สิทธิซึ่งมีแต่จะเกิดเสียหายแก่โจทก์ซึ่งเป็นผู้ตกลงซื้อทรัพย์ที่จำนองหาได้ไม่ฎีกาโจทก์เกี่ยวกับจำเลยที่ 2 มิได้กล่าวไว้เลยว่าจำเลยที่ 2 กระทำละเมิดอย่างไร โจทก์กล่าวในฎีกาลอยๆว่า โจทก์ไม่เห็นชอบด้วยกับคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ที่ให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 ถือว่าโจทก์มิได้ยกข้อเท็จจริง หรือข้อกฎหมายขึ้นอ้างอิงไว้โดยชัดแจ้งในฎีกาโจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 เป็นธนาคารพาณิชย์ จำเลยที่ 2 เป็นลูกจ้างตัวแทนจำเลยที่ 1 โจทก์เช่าตึกซึ่งปลูกอยู่ในที่ดินโฉนดที่ 2559 จากนายเกศซึ่งจำนองตึกและที่ดินไว้กับจำเลยที่ 1 วันที่ 13 กุมภาพันธ์ 2505 โจทก์ทำสัญญาจะซื้อห้องเลขที่ 193 ที่โจทก์เช่าอยู่ กับห้องเลขที่ 195 ซึ่งอยู่ติดกัน พร้อมที่ดินจากนายเกศ 500,000 บาทจำเลยที่ 1 ไม่ยินยอม จึงระงับไปนายเกศมอบอำนาจให้จำเลยที่ 1 ขายตึก 5 คูหาและที่ดินโจทก์ตกลงซื้อห้องเลขที่ 193 ราคา 240,000 บาท โจทก์อาศัยอยู่ในห้องเลขที่ 193ต่อมาโดยไม่เสียค่าเช่า วันที่ 31 กรกฎาคม 2505 จำเลยที่ 1 ฟ้องนายเกศบังคับจำนอง จำเลยที่ 2 เข้าเบิกความเป็นพยานให้จำเลยที่ 1 เป็นความเท็จว่า จำเลยที่ 1 ไม่เคยรับหรือทำสัญญารับเงินมัดจำจะขายตึกห้องเลขที่ 193 ให้โจทก์ต่อมาจำเลยที่ 1 กับนายเกศยอมความกัน โดยจำเลยที่ 1 ลดหนี้ให้นายเกศและให้นายเกศไถ่ถอนจำนองได้ โจทก์ทราบว่านายสงวนตกลงซื้อที่ดินและตึกแถวทั้ง 5 ห้องจากนายเกศ จึงจ้างทนายความเป็นเงิน30,000 บาท อายัดการไถ่ถอนจำนองและการซื้อขาย โดยโจทก์ยอมเสียค่าเสียหายและค่าเช่าห้องเลขที่ 193 ให้นายเกศเป็นเงิน 38,400 บาท และต้องยอมซื้อห้องจากนายเกศ 2 ห้อง ๆ ละ 250,000 บาทเนื่องจากการละเมิดของจำเลย โจทก์ขอค่าเสียหายรวมทั้งสิ้น109,212.50 บาท ขอให้ศาลบังคับจำเลยทั้งสองให้การว่า จำเลยที่ 1 ไม่ได้รับมอบอำนาจให้ดำเนินการขายทรัพย์แทนนายเกศโจทก์กับจำเลยที่ 1 มิได้ทำความตกลงซื้อขายห้องเลขที่ 193 และที่ดิน ที่จำเลยที่ 2 เบิกความต่อศาลแพ่งเป็นความจริง โจทก์ไม่ได้รับความเสียหายดังฟ้อง ฯลฯศาลแพ่งพิจารณาแล้วพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้ ให้จำเลยที่ 1 ใช้ค่าเสียหายให้โจทก์ 5,000 บาท ให้ยกฟ้องโจทก์เกี่ยวกับจำเลยที่ 2โจทก์กับจำเลยที่ 1 ฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า มีปัญหาว่าจำเลยที่ 1 ได้กระทำละเมิดต่อโจทก์หรือไม่ในประเด็นข้อนี้ศาลอุทธรณ์ได้หยิบยกเอาเหตุการณ์ในตอนแรกที่โจทก์กับนายเกศทำสัญญาจะซื้อขายที่ดินและตึกเลขที่ 193, 195ขึ้นมาเป็นข้อวินิจฉัยว่า การที่จำเลยที่ 1 ไม่ยอมให้นายเกศแบ่งไถ่ถอนจำนองที่ดินและตึก 2 คูหานั้น เป็นการไม่ชอบด้วยประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 713 และ 717 เพราะนายเกศมีสิทธิจะไถ่ถอนจำนองบางส่วนได้ศาลฎีกาไม่เห็นชอบด้วย มาตรา 713 เป็นเรื่องผู้จำนองจะชำระหนี้ล้างจำนองเป็นงวด ๆ ก็ได้ ถ้ามิได้ตกลงเป็นอย่างอื่นในสัญญาจำนอง ไม่ใช่เรื่องไถ่ถอนจำนองบางส่วนส่วนมาตรา 717 ก็เป็นเรื่องทรัพย์สินที่จำนองแบ่งออกเป็นหลายส่วนแต่จำนองก็ยังคงครอบไปถึงทรัพย์หมดทุกส่วน แต่เรื่องนี้ทรัพย์ที่จำนองมิได้แบ่งออกเป็นส่วน ๆ ที่ดินและตึกที่จำนองเป็นทรัพย์ส่วนเดียวเท่านั้น กรณีจึงไม่ต้องด้วยมาตรา 717 อีกเช่นเดียวกัน จำเลยที่ 1 จึงมีสิทธิที่จะปฏิเสธไม่ยอมให้นายเกศไถ่ถอนจำนองที่ดินและตึกบางส่วนได้ พฤติการณ์ตอนนี้ถือไม่ได้ว่าจำเลยที่ 1 กระทำละเมิดต่อโจทก์ข้อเท็จจริงได้ความต่อไปว่า เมื่อจำเลยที่ 1 ปฏิเสธไม่ยอมให้นายเกศไถ่ถอนจำนองบางส่วนแล้วนายเกศได้ทำหนังสือขึ้นฉบับหนึ่งมีความว่า ขอมอบให้ธนาคารนครหลวงไทยจำกัด (จำเลยที่ 1) จัดการขายห้องที่ถนนวรจักร จำนวน 5 ห้อง ตามราคาที่แจ้งไว้ในหนังสือนั้น โจทก์ได้ตกลงซื้อห้องเลขที่ 193 ในราคา 240,000 บาท ได้ชำระราคางวดแรกให้จำเลยที่ 1 หนึ่งแสนบาท และได้ผ่อนชำระเป็นงวด ๆ ต่อมาจนครบ 240,000 บาท หลังจากโจทก์ชำระเงินงวดแรกให้จำเลยที่ 1 แล้ว จำเลยที่ 1 ได้เป็นโจทก์ฟ้องนายเกศ ขอบังคับจำนอง ในที่สุดจำเลยที่ 1 กับนายเกศตกลงประนีประนอมกันโดยจำเลยที่ 1 ยอมลดหนี้จำนองให้นายเกศลงเหลือ 970,000 บาท และยอมให้นายเกศไถ่ถอนจำนองได้ มีปัญหาว่าการกระทำของจำเลยที่ 1 ดังกล่าวแล้ว จะถือว่าเป็นการใช้สิทธิซึ่งมีแต่จะให้เกิดเสียหายแก่โจทก์ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 421 หรือไม่ศาลฎีกาเห็นว่า การที่จำเลยที่ 1 เป็นธุระในการขายที่ดินและตึกแถวของนายเกศ จะถือว่าจำเลยที่ 1 เป็นตัวแทนของนายเกศดังศาลอุทธรณ์วินิจฉัยยังไม่ถนัดเหตุที่จำเลยที่ 1 กระทำเช่นนั้นมีมูลสืบเนื่องมาจากการที่นายเกศเป็นลูกหนี้จำนองจำเลยที่ 1 อยู่ถึงหนึ่งล้านบาทเศษ จำเลยที่ 1 ทวงถามแล้ว นายเกศไม่สามารถชำระหนี้ได้จำเป็นจะต้องขายที่ดินและตึกที่จำนองไว้นายเกศจึงได้มอบหมายให้จำเลยที่ 1 ดำเนินการในเรื่องนี้ โดยกำหนดราคาห้องแต่ละห้องไว้โดยชัดเจน พิเคราะห์เจตนาของนายเกศและจำเลยที่ 1 ในการนี้ มีลักษณะไปในทางที่จะให้จำเลยที่ 1 ควบคุมการซื้อขายทรัพย์ที่จำนองมากกว่าที่จะให้จำเลยที่ 1 เป็นตัวแทน เงินที่โจทก์ชำระให้จำเลยที่ 1 แม้ในใบรับจะระบุไว้ว่าเป็นค่ามัดจำการซื้อที่ดินและตึกแถวก็ตาม แต่การปฏิบัติจำเลยที่ 1 ก็นำเข้าบัญชีฝากพักไว้ต่างหากในนามของโจทก์ (ซัสเพ้นซ์เอ๊คเคานท์) ภายหลังต่อมาเมื่อโจทก์ประสงค์ให้จำเลยที่ 1 ค้ำประกันโจทก์ในการทำทรัสท์รีซีทเพื่อนำสินค้าออกกับธนาคารโตเกียวในวงเงินไม่เกิน 240,000 บาท จำเลยที่ 1 ก็ค้ำประกันให้ แสดงว่าเงิน 240,000 บาทนี้จำเลยที่ 1 ยังถือว่าเป็นเงินของโจทก์อยู่ส่วนการที่จำเลยที่ 1 ฟ้องนายเกศต่อศาล จำเลยที่ 1 กระทำไปในฐานะผู้รับจำนอง เป็นการใช้สิทธิตามกฎหมายเพื่อประโยชน์ในธุรกิจการงานของจำเลยที่ 1 มิได้มีเจตนาจะให้เกิดความเสียหายแก่ผู้ใด เมื่อฟ้องแล้วต่อมาจำเลยที่ 1 ได้ทำสัญญาประนีประนอมยอมความกับนายเกศ อันเป็นสิทธิตามกฎหมายของจำเลยเช่นเดียวกัน จะว่าจำเลยที่ 1 ใช้สิทธิซึ่งมีแต่จะเกิดเสียหายแก่โจทก์หาได้ไม่ เงิน 240,000 บาท ที่โจทก์มอบให้จำเลยที่ 1 ไว้เมื่อพ้นกำหนดเวลาค้ำประกันกับธนาคารโตเกียวแล้ว โจทก์มาขอรับคืน จำเลยที่ 1 ก็คืนให้โดยครบถ้วน นอกจากนั้น เมื่อนายเกศไถ่ถอนจำนองไปแล้ว โจทก์ก็ยังไปติดตามซื้อห้องเลขที่ 193 และ 195 ได้ทั้งสองห้องตรงตามเจตนาเดิม ในราคาเท่าเดิมคือ 500,000 บาท การกระทำของจำเลยที่ 1 ไม่เป็นละเมิดต่อโจทก์ดังฟ้องสำหรับจำเลยที่ 2 ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์วินิจฉัยต้องกันว่าไม่ได้ทำละเมิดต่อโจทก์ ฎีกาของโจทก์เกี่ยวกับจำเลยที่ 2 มิได้กล่าวไว้เลยว่าจำเลยที่ 2 กระทำละเมิดต่อโจทก์อย่างไร โจทก์กล่าวในฎีกาลอย ๆ ว่า โจทก์ไม่เห็นชอบด้วยกับคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ที่ให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 เพียงเท่านั้น จึงถือว่าโจทก์มิได้ยกข้อเท็จจริงหรือข้อกฎหมายขึ้นอ้างอิงไว้โดยชัดแจ้งในฎีกา ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 249 ศาลฎีกาไม่รับวินิจฉัยในประเด็นข้อนี้พิพากษาแก้คำพิพากษาศาลอุทธรณ์ เป็นว่า ให้ยกฟ้องโจทก์ตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น(ทองคำ จารุเหติ-ใหญ่ ศาลยาชีวิน-แสวง ลัดพลี)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 เป็นธนาคารพาณิชย์ จำเลยที่ 2 เป็นลูกจ้างตัวแทนจำเลยที่ 1 โจทก์เช่าตึกซึ่งปลูกอยู่ในที่ดินโฉนดที่ 2559 จากนายเกศซึ่งจำนองตึกและที่ดินไว้กับจำเลยที่ 1 วันที่ 13 กุมภาพันธ์ 2505 โจทก์ทำสัญญาจะซื้อห้องเลขที่ 193 ที่โจทก์เช่าอยู่ กับห้องเลขที่ 195 ซึ่งอยู่ติดกัน พร้อมที่ดินจากนายเกศ 500,000 บาทจำเลยที่ 1 ไม่ยินยอม จึงระงับไปนายเกศมอบอำนาจให้จำเลยที่ 1 ขายตึก 5 คูหาและที่ดินโจทก์ตกลงซื้อห้องเลขที่ 193 ราคา 240,000 บาท โจทก์อาศัยอยู่ในห้องเลขที่ 193ต่อมาโดยไม่เสียค่าเช่า วันที่ 31 กรกฎาคม 2505 จำเลยที่ 1 ฟ้องนายเกศบังคับจำนอง จำเลยที่ 2 เข้าเบิกความเป็นพยานให้จำเลยที่ 1 เป็นความเท็จว่า จำเลยที่ 1 ไม่เคยรับหรือทำสัญญารับเงินมัดจำจะขายตึกห้องเลขที่ 193 ให้โจทก์ต่อมาจำเลยที่ 1 กับนายเกศยอมความกัน โดยจำเลยที่ 1 ลดหนี้ให้นายเกศและให้นายเกศไถ่ถอนจำนองได้ โจทก์ทราบว่านายสงวนตกลงซื้อที่ดินและตึกแถวทั้ง 5 ห้องจากนายเกศ จึงจ้างทนายความเป็นเงิน30,000 บาท อายัดการไถ่ถอนจำนองและการซื้อขาย โดยโจทก์ยอมเสียค่าเสียหายและค่าเช่าห้องเลขที่ 193 ให้นายเกศเป็นเงิน 38,400 บาท และต้องยอมซื้อห้องจากนายเกศ 2 ห้อง ๆ ละ 250,000 บาทเนื่องจากการละเมิดของจำเลย โจทก์ขอค่าเสียหายรวมทั้งสิ้น109,212.50 บาท ขอให้ศาลบังคับจำเลยทั้งสองให้การว่า จำเลยที่ 1 ไม่ได้รับมอบอำนาจให้ดำเนินการขายทรัพย์แทนนายเกศโจทก์กับจำเลยที่ 1 มิได้ทำความตกลงซื้อขายห้องเลขที่ 193 และที่ดิน ที่จำเลยที่ 2 เบิกความต่อศาลแพ่งเป็นความจริง โจทก์ไม่ได้รับความเสียหายดังฟ้อง ฯลฯศาลแพ่งพิจารณาแล้วพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้ ให้จำเลยที่ 1 ใช้ค่าเสียหายให้โจทก์ 5,000 บาท ให้ยกฟ้องโจทก์เกี่ยวกับจำเลยที่ 2โจทก์กับจำเลยที่ 1 ฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า มีปัญหาว่าจำเลยที่ 1 ได้กระทำละเมิดต่อโจทก์หรือไม่ในประเด็นข้อนี้ศาลอุทธรณ์ได้หยิบยกเอาเหตุการณ์ในตอนแรกที่โจทก์กับนายเกศทำสัญญาจะซื้อขายที่ดินและตึกเลขที่ 193, 195ขึ้นมาเป็นข้อวินิจฉัยว่า การที่จำเลยที่ 1 ไม่ยอมให้นายเกศแบ่งไถ่ถอนจำนองที่ดินและตึก 2 คูหานั้น เป็นการไม่ชอบด้วยประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 713 และ 717 เพราะนายเกศมีสิทธิจะไถ่ถอนจำนองบางส่วนได้ศาลฎีกาไม่เห็นชอบด้วย มาตรา 713 เป็นเรื่องผู้จำนองจะชำระหนี้ล้างจำนองเป็นงวด ๆ ก็ได้ ถ้ามิได้ตกลงเป็นอย่างอื่นในสัญญาจำนอง ไม่ใช่เรื่องไถ่ถอนจำนองบางส่วนส่วนมาตรา 717 ก็เป็นเรื่องทรัพย์สินที่จำนองแบ่งออกเป็นหลายส่วนแต่จำนองก็ยังคงครอบไปถึงทรัพย์หมดทุกส่วน แต่เรื่องนี้ทรัพย์ที่จำนองมิได้แบ่งออกเป็นส่วน ๆ ที่ดินและตึกที่จำนองเป็นทรัพย์ส่วนเดียวเท่านั้น กรณีจึงไม่ต้องด้วยมาตรา 717 อีกเช่นเดียวกัน จำเลยที่ 1 จึงมีสิทธิที่จะปฏิเสธไม่ยอมให้นายเกศไถ่ถอนจำนองที่ดินและตึกบางส่วนได้ พฤติการณ์ตอนนี้ถือไม่ได้ว่าจำเลยที่ 1 กระทำละเมิดต่อโจทก์ข้อเท็จจริงได้ความต่อไปว่า เมื่อจำเลยที่ 1 ปฏิเสธไม่ยอมให้นายเกศไถ่ถอนจำนองบางส่วนแล้วนายเกศได้ทำหนังสือขึ้นฉบับหนึ่งมีความว่า ขอมอบให้ธนาคารนครหลวงไทยจำกัด (จำเลยที่ 1) จัดการขายห้องที่ถนนวรจักร จำนวน 5 ห้อง ตามราคาที่แจ้งไว้ในหนังสือนั้น โจทก์ได้ตกลงซื้อห้องเลขที่ 193 ในราคา 240,000 บาท ได้ชำระราคางวดแรกให้จำเลยที่ 1 หนึ่งแสนบาท และได้ผ่อนชำระเป็นงวด ๆ ต่อมาจนครบ 240,000 บาท หลังจากโจทก์ชำระเงินงวดแรกให้จำเลยที่ 1 แล้ว จำเลยที่ 1 ได้เป็นโจทก์ฟ้องนายเกศ ขอบังคับจำนอง ในที่สุดจำเลยที่ 1 กับนายเกศตกลงประนีประนอมกันโดยจำเลยที่ 1 ยอมลดหนี้จำนองให้นายเกศลงเหลือ 970,000 บาท และยอมให้นายเกศไถ่ถอนจำนองได้ มีปัญหาว่าการกระทำของจำเลยที่ 1 ดังกล่าวแล้ว จะถือว่าเป็นการใช้สิทธิซึ่งมีแต่จะให้เกิดเสียหายแก่โจทก์ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 421 หรือไม่ศาลฎีกาเห็นว่า การที่จำเลยที่ 1 เป็นธุระในการขายที่ดินและตึกแถวของนายเกศ จะถือว่าจำเลยที่ 1 เป็นตัวแทนของนายเกศดังศาลอุทธรณ์วินิจฉัยยังไม่ถนัดเหตุที่จำเลยที่ 1 กระทำเช่นนั้นมีมูลสืบเนื่องมาจากการที่นายเกศเป็นลูกหนี้จำนองจำเลยที่ 1 อยู่ถึงหนึ่งล้านบาทเศษ จำเลยที่ 1 ทวงถามแล้ว นายเกศไม่สามารถชำระหนี้ได้จำเป็นจะต้องขายที่ดินและตึกที่จำนองไว้นายเกศจึงได้มอบหมายให้จำเลยที่ 1 ดำเนินการในเรื่องนี้ โดยกำหนดราคาห้องแต่ละห้องไว้โดยชัดเจน พิเคราะห์เจตนาของนายเกศและจำเลยที่ 1 ในการนี้ มีลักษณะไปในทางที่จะให้จำเลยที่ 1 ควบคุมการซื้อขายทรัพย์ที่จำนองมากกว่าที่จะให้จำเลยที่ 1 เป็นตัวแทน เงินที่โจทก์ชำระให้จำเลยที่ 1 แม้ในใบรับจะระบุไว้ว่าเป็นค่ามัดจำการซื้อที่ดินและตึกแถวก็ตาม แต่การปฏิบัติจำเลยที่ 1 ก็นำเข้าบัญชีฝากพักไว้ต่างหากในนามของโจทก์ (ซัสเพ้นซ์เอ๊คเคานท์) ภายหลังต่อมาเมื่อโจทก์ประสงค์ให้จำเลยที่ 1 ค้ำประกันโจทก์ในการทำทรัสท์รีซีทเพื่อนำสินค้าออกกับธนาคารโตเกียวในวงเงินไม่เกิน 240,000 บาท จำเลยที่ 1 ก็ค้ำประกันให้ แสดงว่าเงิน 240,000 บาทนี้จำเลยที่ 1 ยังถือว่าเป็นเงินของโจทก์อยู่ส่วนการที่จำเลยที่ 1 ฟ้องนายเกศต่อศาล จำเลยที่ 1 กระทำไปในฐานะผู้รับจำนอง เป็นการใช้สิทธิตามกฎหมายเพื่อประโยชน์ในธุรกิจการงานของจำเลยที่ 1 มิได้มีเจตนาจะให้เกิดความเสียหายแก่ผู้ใด เมื่อฟ้องแล้วต่อมาจำเลยที่ 1 ได้ทำสัญญาประนีประนอมยอมความกับนายเกศ อันเป็นสิทธิตามกฎหมายของจำเลยเช่นเดียวกัน จะว่าจำเลยที่ 1 ใช้สิทธิซึ่งมีแต่จะเกิดเสียหายแก่โจทก์หาได้ไม่ เงิน 240,000 บาท ที่โจทก์มอบให้จำเลยที่ 1 ไว้เมื่อพ้นกำหนดเวลาค้ำประกันกับธนาคารโตเกียวแล้ว โจทก์มาขอรับคืน จำเลยที่ 1 ก็คืนให้โดยครบถ้วน นอกจากนั้น เมื่อนายเกศไถ่ถอนจำนองไปแล้ว โจทก์ก็ยังไปติดตามซื้อห้องเลขที่ 193 และ 195 ได้ทั้งสองห้องตรงตามเจตนาเดิม ในราคาเท่าเดิมคือ 500,000 บาท การกระทำของจำเลยที่ 1 ไม่เป็นละเมิดต่อโจทก์ดังฟ้องสำหรับจำเลยที่ 2 ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์วินิจฉัยต้องกันว่าไม่ได้ทำละเมิดต่อโจทก์ ฎีกาของโจทก์เกี่ยวกับจำเลยที่ 2 มิได้กล่าวไว้เลยว่าจำเลยที่ 2 กระทำละเมิดต่อโจทก์อย่างไร โจทก์กล่าวในฎีกาลอย ๆ ว่า โจทก์ไม่เห็นชอบด้วยกับคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ที่ให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 เพียงเท่านั้น จึงถือว่าโจทก์มิได้ยกข้อเท็จจริงหรือข้อกฎหมายขึ้นอ้างอิงไว้โดยชัดแจ้งในฎีกา ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 249 ศาลฎีกาไม่รับวินิจฉัยในประเด็นข้อนี้พิพากษาแก้คำพิพากษาศาลอุทธรณ์ เป็นว่า ให้ยกฟ้องโจทก์ตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1298/2512นายอุดม จินดาสุขโจทก์ธนาคารนครหลวงไทย จำกัด ที่ 1จำเลยนายเกรียงไกร เนียมสมบุญ ที่ 2จำเลย ป.พ.พ. ม. 420, ม. 421, ม. 713, ม. 717, ม. 797 ป.วิ.พ. ม. 249ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 713 เป็นเรื่องผู้จำนองจะชำระหนี้ล้างจำนองเป็นงวดๆ ก็ได้ ไม่ใช่เรื่องไถ่ถอนจำนองบางส่วน ส่วนมาตรา 717 เป็นเรื่องทรัพย์สินที่จำนองแบ่งออกเป็นหลายส่วน แต่จำนองนี้ก็ยังคงครอบไปถึงทรัพย์หมดทุกส่วนก. จำนองที่ดินและตึก 5 คูหาไว้กับจำเลยที่ 1 ดังนี้ ทรัพย์ที่จำนองมิได้แบ่งออกเป็นส่วน ที่ดินและตึกที่จำนองเป็นทรัพย์ส่วนเดียวเท่านั้นผู้รับจำนองมีสิทธิที่จะปฏิเสธไม่ยอมให้ผู้จำนองไถ่ถอนจำนองบางส่วนได้ ถือไม่ได้ว่าผู้รับจำนองกระทำละเมิดต่อโจทก์ซึ่งทำสัญญาจะซื้อทรัพย์จำนองจากผู้รับจำนองก. เป็นลูกหนี้จำนองจำเลยที่ 1 จำเลยที่ 1 ทวงถามแล้ว ก. ไม่สามารถชำระหนี้ได้ จำเป็นต้องขายที่ดินและตึกที่จำนองไว้ ก. จึงมอบหมายให้จำเลยที่ 1 เป็นธุระในการขายโดยกำหนดราคาห้องแต่ละห้องไว้โดยชัดเจน ดังนี้ การมอบหมายมีลักษณะไปในทางที่จะให้จำเลยที่ 1 ควบคุมการซื้อขายทรัพย์จำนอง มากกว่าที่จะให้จำเลยที่ 1 เป็นตัวแทน ถือว่าจำเลยที่ 1 เป็นตัวแทนของ ก. ยังไม่ถนัดจำเลยที่ 1 ซึ่งเป็นผู้รับจำนอง ฟ้อง ก. ผู้จำนองเป็นการใช้สิทธิตามกฎหมาย เพื่อประโยชน์ในธุรกิจการงานของจำเลยที่ 1 มิได้มีเจตนาจะให้เกิดความเสียหายแก่ผู้ใด เมื่อฟ้องแล้วได้ทำสัญญาประนีประนอมยอมความกัน อันเป็นสิทธิตามกฎหมายของจำเลย จะว่าจำเลยที่ 1 ใช้สิทธิซึ่งมีแต่จะเกิดเสียหายแก่โจทก์ซึ่งเป็นผู้ตกลงซื้อทรัพย์ที่จำนองหาได้ไม่ฎีกาโจทก์เกี่ยวกับจำเลยที่ 2 มิได้กล่าวไว้เลยว่าจำเลยที่ 2 กระทำละเมิดอย่างไร โจทก์กล่าวในฎีกาลอยๆว่า โจทก์ไม่เห็นชอบด้วยกับคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ที่ให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 ถือว่าโจทก์มิได้ยกข้อเท็จจริง หรือข้อกฎหมายขึ้นอ้างอิงไว้โดยชัดแจ้งในฎีกาโจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 เป็นธนาคารพาณิชย์ จำเลยที่ 2 เป็นลูกจ้างตัวแทนจำเลยที่ 1 โจทก์เช่าตึกซึ่งปลูกอยู่ในที่ดินโฉนดที่ 2559 จากนายเกศซึ่งจำนองตึกและที่ดินไว้กับจำเลยที่ 1 วันที่ 13 กุมภาพันธ์ 2505 โจทก์ทำสัญญาจะซื้อห้องเลขที่ 193 ที่โจทก์เช่าอยู่ กับห้องเลขที่ 195 ซึ่งอยู่ติดกัน พร้อมที่ดินจากนายเกศ 500,000 บาทจำเลยที่ 1 ไม่ยินยอม จึงระงับไปนายเกศมอบอำนาจให้จำเลยที่ 1 ขายตึก 5 คูหาและที่ดินโจทก์ตกลงซื้อห้องเลขที่ 193 ราคา 240,000 บาท โจทก์อาศัยอยู่ในห้องเลขที่ 193ต่อมาโดยไม่เสียค่าเช่า วันที่ 31 กรกฎาคม 2505 จำเลยที่ 1 ฟ้องนายเกศบังคับจำนอง จำเลยที่ 2 เข้าเบิกความเป็นพยานให้จำเลยที่ 1 เป็นความเท็จว่า จำเลยที่ 1 ไม่เคยรับหรือทำสัญญารับเงินมัดจำจะขายตึกห้องเลขที่ 193 ให้โจทก์ต่อมาจำเลยที่ 1 กับนายเกศยอมความกัน โดยจำเลยที่ 1 ลดหนี้ให้นายเกศและให้นายเกศไถ่ถอนจำนองได้ โจทก์ทราบว่านายสงวนตกลงซื้อที่ดินและตึกแถวทั้ง 5 ห้องจากนายเกศ จึงจ้างทนายความเป็นเงิน30,000 บาท อายัดการไถ่ถอนจำนองและการซื้อขาย โดยโจทก์ยอมเสียค่าเสียหายและค่าเช่าห้องเลขที่ 193 ให้นายเกศเป็นเงิน 38,400 บาท และต้องยอมซื้อห้องจากนายเกศ 2 ห้อง ๆ ละ 250,000 บาทเนื่องจากการละเมิดของจำเลย โจทก์ขอค่าเสียหายรวมทั้งสิ้น109,212.50 บาท ขอให้ศาลบังคับจำเลยทั้งสองให้การว่า จำเลยที่ 1 ไม่ได้รับมอบอำนาจให้ดำเนินการขายทรัพย์แทนนายเกศโจทก์กับจำเลยที่ 1 มิได้ทำความตกลงซื้อขายห้องเลขที่ 193 และที่ดิน ที่จำเลยที่ 2 เบิกความต่อศาลแพ่งเป็นความจริง โจทก์ไม่ได้รับความเสียหายดังฟ้อง ฯลฯศาลแพ่งพิจารณาแล้วพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้ ให้จำเลยที่ 1 ใช้ค่าเสียหายให้โจทก์ 5,000 บาท ให้ยกฟ้องโจทก์เกี่ยวกับจำเลยที่ 2โจทก์กับจำเลยที่ 1 ฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า มีปัญหาว่าจำเลยที่ 1 ได้กระทำละเมิดต่อโจทก์หรือไม่ในประเด็นข้อนี้ศาลอุทธรณ์ได้หยิบยกเอาเหตุการณ์ในตอนแรกที่โจทก์กับนายเกศทำสัญญาจะซื้อขายที่ดินและตึกเลขที่ 193, 195ขึ้นมาเป็นข้อวินิจฉัยว่า การที่จำเลยที่ 1 ไม่ยอมให้นายเกศแบ่งไถ่ถอนจำนองที่ดินและตึก 2 คูหานั้น เป็นการไม่ชอบด้วยประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 713 และ 717 เพราะนายเกศมีสิทธิจะไถ่ถอนจำนองบางส่วนได้ศาลฎีกาไม่เห็นชอบด้วย มาตรา 713 เป็นเรื่องผู้จำนองจะชำระหนี้ล้างจำนองเป็นงวด ๆ ก็ได้ ถ้ามิได้ตกลงเป็นอย่างอื่นในสัญญาจำนอง ไม่ใช่เรื่องไถ่ถอนจำนองบางส่วนส่วนมาตรา 717 ก็เป็นเรื่องทรัพย์สินที่จำนองแบ่งออกเป็นหลายส่วนแต่จำนองก็ยังคงครอบไปถึงทรัพย์หมดทุกส่วน แต่เรื่องนี้ทรัพย์ที่จำนองมิได้แบ่งออกเป็นส่วน ๆ ที่ดินและตึกที่จำนองเป็นทรัพย์ส่วนเดียวเท่านั้น กรณีจึงไม่ต้องด้วยมาตรา 717 อีกเช่นเดียวกัน จำเลยที่ 1 จึงมีสิทธิที่จะปฏิเสธไม่ยอมให้นายเกศไถ่ถอนจำนองที่ดินและตึกบางส่วนได้ พฤติการณ์ตอนนี้ถือไม่ได้ว่าจำเลยที่ 1 กระทำละเมิดต่อโจทก์ข้อเท็จจริงได้ความต่อไปว่า เมื่อจำเลยที่ 1 ปฏิเสธไม่ยอมให้นายเกศไถ่ถอนจำนองบางส่วนแล้วนายเกศได้ทำหนังสือขึ้นฉบับหนึ่งมีความว่า ขอมอบให้ธนาคารนครหลวงไทยจำกัด (จำเลยที่ 1) จัดการขายห้องที่ถนนวรจักร จำนวน 5 ห้อง ตามราคาที่แจ้งไว้ในหนังสือนั้น โจทก์ได้ตกลงซื้อห้องเลขที่ 193 ในราคา 240,000 บาท ได้ชำระราคางวดแรกให้จำเลยที่ 1 หนึ่งแสนบาท และได้ผ่อนชำระเป็นงวด ๆ ต่อมาจนครบ 240,000 บาท หลังจากโจทก์ชำระเงินงวดแรกให้จำเลยที่ 1 แล้ว จำเลยที่ 1 ได้เป็นโจทก์ฟ้องนายเกศ ขอบังคับจำนอง ในที่สุดจำเลยที่ 1 กับนายเกศตกลงประนีประนอมกันโดยจำเลยที่ 1 ยอมลดหนี้จำนองให้นายเกศลงเหลือ 970,000 บาท และยอมให้นายเกศไถ่ถอนจำนองได้ มีปัญหาว่าการกระทำของจำเลยที่ 1 ดังกล่าวแล้ว จะถือว่าเป็นการใช้สิทธิซึ่งมีแต่จะให้เกิดเสียหายแก่โจทก์ ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 421 หรือไม่ศาลฎีกาเห็นว่า การที่จำเลยที่ 1 เป็นธุระในการขายที่ดินและตึกแถวของนายเกศ จะถือว่าจำเลยที่ 1 เป็นตัวแทนของนายเกศดังศาลอุทธรณ์วินิจฉัยยังไม่ถนัดเหตุที่จำเลยที่ 1 กระทำเช่นนั้นมีมูลสืบเนื่องมาจากการที่นายเกศเป็นลูกหนี้จำนองจำเลยที่ 1 อยู่ถึงหนึ่งล้านบาทเศษ จำเลยที่ 1 ทวงถามแล้ว นายเกศไม่สามารถชำระหนี้ได้จำเป็นจะต้องขายที่ดินและตึกที่จำนองไว้นายเกศจึงได้มอบหมายให้จำเลยที่ 1 ดำเนินการในเรื่องนี้ โดยกำหนดราคาห้องแต่ละห้องไว้โดยชัดเจน พิเคราะห์เจตนาของนายเกศและจำเลยที่ 1 ในการนี้ มีลักษณะไปในทางที่จะให้จำเลยที่ 1 ควบคุมการซื้อขายทรัพย์ที่จำนองมากกว่าที่จะให้จำเลยที่ 1 เป็นตัวแทน เงินที่โจทก์ชำระให้จำเลยที่ 1 แม้ในใบรับจะระบุไว้ว่าเป็นค่ามัดจำการซื้อที่ดินและตึกแถวก็ตาม แต่การปฏิบัติจำเลยที่ 1 ก็นำเข้าบัญชีฝากพักไว้ต่างหากในนามของโจทก์ (ซัสเพ้นซ์เอ๊คเคานท์) ภายหลังต่อมาเมื่อโจทก์ประสงค์ให้จำเลยที่ 1 ค้ำประกันโจทก์ในการทำทรัสท์รีซีทเพื่อนำสินค้าออกกับธนาคารโตเกียวในวงเงินไม่เกิน 240,000 บาท จำเลยที่ 1 ก็ค้ำประกันให้ แสดงว่าเงิน 240,000 บาทนี้จำเลยที่ 1 ยังถือว่าเป็นเงินของโจทก์อยู่ส่วนการที่จำเลยที่ 1 ฟ้องนายเกศต่อศาล จำเลยที่ 1 กระทำไปในฐานะผู้รับจำนอง เป็นการใช้สิทธิตามกฎหมายเพื่อประโยชน์ในธุรกิจการงานของจำเลยที่ 1 มิได้มีเจตนาจะให้เกิดความเสียหายแก่ผู้ใด เมื่อฟ้องแล้วต่อมาจำเลยที่ 1 ได้ทำสัญญาประนีประนอมยอมความกับนายเกศ อันเป็นสิทธิตามกฎหมายของจำเลยเช่นเดียวกัน จะว่าจำเลยที่ 1 ใช้สิทธิซึ่งมีแต่จะเกิดเสียหายแก่โจทก์หาได้ไม่ เงิน 240,000 บาท ที่โจทก์มอบให้จำเลยที่ 1 ไว้เมื่อพ้นกำหนดเวลาค้ำประกันกับธนาคารโตเกียวแล้ว โจทก์มาขอรับคืน จำเลยที่ 1 ก็คืนให้โดยครบถ้วน นอกจากนั้น เมื่อนายเกศไถ่ถอนจำนองไปแล้ว โจทก์ก็ยังไปติดตามซื้อห้องเลขที่ 193 และ 195 ได้ทั้งสองห้องตรงตามเจตนาเดิม ในราคาเท่าเดิมคือ 500,000 บาท การกระทำของจำเลยที่ 1 ไม่เป็นละเมิดต่อโจทก์ดังฟ้องสำหรับจำเลยที่ 2 ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์วินิจฉัยต้องกันว่าไม่ได้ทำละเมิดต่อโจทก์ ฎีกาของโจทก์เกี่ยวกับจำเลยที่ 2 มิได้กล่าวไว้เลยว่าจำเลยที่ 2 กระทำละเมิดต่อโจทก์อย่างไร โจทก์กล่าวในฎีกาลอย ๆ ว่า โจทก์ไม่เห็นชอบด้วยกับคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ที่ให้ยกฟ้องจำเลยที่ 2 เพียงเท่านั้น จึงถือว่าโจทก์มิได้ยกข้อเท็จจริงหรือข้อกฎหมายขึ้นอ้างอิงไว้โดยชัดแจ้งในฎีกา ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 249 ศาลฎีกาไม่รับวินิจฉัยในประเด็นข้อนี้พิพากษาแก้คำพิพากษาศาลอุทธรณ์ เป็นว่า ให้ยกฟ้องโจทก์ตามคำพิพากษาศาลชั้นต้น(ทองคำ จารุเหติ-ใหญ่ ศาลยาชีวิน-แสวง ลัดพลี)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ