คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 878/2485หลักกฎหมาย: คดีมรดกที่มีผู้จัดการทรัพย์มรดก ทายาทไนกองมรดก+อำนาดฟ้องแบ่งมรดกจากทายาทด้วยกันได้ได้ความว่า ก่อนที่เจ้าแก้วนวรัตนผู้ครองนครเชียงไหม่ถึงแก่พิราลัย ได้ทำพินัยกัมแบ่งปันทรัพย์มรดกไห้แก่ทายาท ตามพินัยกัมข้อ ๔ ไนการจัดการแบ่งปันทรัพย์ตามพินัยกัมไห้สุดแล้วแต่พระราชชายาทั้งสิ้น ถ้าไม่สามารถจะจัดการได้ ไห้บุตรที่มีความสามารถและมีตัวหยู่ปรึกสากันจัดการต่ไป ฯลฯ เมื่อเจ้ามรดกถึงแก่พิราลัยแล้วทายาทได้ตกลงกันตั้งไห้โจทที่สองเปนผู้จัดการทรัพย์มรดก ต่อมาโจทที่สองขอลาออก จนกะทั่งถึงพระยาอมรริทธิธำรงข้าหลวงประจำจังหวัดได้เปนจัดการตามคำสั่งสาลข้อหลวงประจำจังหวัดได้รวบรวมขายทอดตลาดและแบ่งปันไปบ้างแล้ว ส่วนทรัพย์ที่โจทฟ้องนี้ตกหยู่ที่จำเลย ผู้จัดการมรดกได้เรียกร้องไห้จำเลยส่ง จำเลยโต้แย้งไม่ยอมส่งและผู้จัดการมรดกก็มิได้จัดการประการไดจนถึงวันที่จะครบกำหนดอายุความ ๑ ปี โจทจึงได้ฟ้องคดีนี้ สาลชั้นต้นพิจารนาแล้วพิพากสาไห้จำเลยส่งทรัพย์ตามบัญชีที่ปรากตตามคำพิพากสามาประมูนหรือขายทอดตลาดแล่งปันไห้โจท โจทและจำเลยที่ ๑ อุธรน์ สาลอุธรน์เห็นว่าโจทซึ่งเปนทายาทไม่มีสิทธิที่จะฟ้องจำเลยซึ่งเปนทายาทด้วยกัน ควนไห้ผู้จัดการมรดกเปนผู้จัดการฟ้อง จึงพิพากสากลับไห้ยกฟ้อง โจทดีกา สาลดีกาพร้อมกับเห็นว่า แม้มรดกนั้นจะมีผู้จัดการหยู่แล้ว ทายาทก็ยังมีสิทธิที่จะฟ้องร้องกันเองได้ตามประมวนกดหมายแพ่งและพานิชย์มาตรา ๑๕๙๙ และทั้งไม่มีบทมาตราไดไนประมวนกดหมายแพ่งและพานิชย์ห้ามมิไห้ฟ้องร้องไนกรนีเช่นนี้ แต่จะเห็นได้ตามมาตรา ๑๗๓๗ แม้แต่เจ้าหนี้มรดกจะฟ้องร้องทายาทคนไดก็ได้ ถ้ามีผู้จัดการมรดกก็ไห้เรียกเข้ามาไนคดีด้วยซึ่งสแดงไห้เห็นว่า แม้มรดกมีผู้จัดการแล้วเจ้าหนี้ก็ยังฟ้องทายาทได้จึงพร้อมกันไห้ยกคำพิพากสาสาลอุธรน์ แล้วย้อมสำนวนไปไห้สาลอุธรน์พิจารนาพิพากสาอุธรน์ของโจทจำเลยต่อไป ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 878/2485เจ้าบัวทิพย์ นะเชียงไหม่ เจ้าราชภาคิไนย นะเชียงไหม่โจทก์เจ้าพุงสอินท์ นะเชียงไหม่โดยตนเอง และผู้ปกครองเด็กชายพงสกาวิลด.ย.สิริกาวิล ด.ย. กองแก้วผู้เยาว์ เจ้าอินทนนท์ นะเชียงไหม่จำเลย ป.พ.พ. ม. 1754, ม. 1755, ม. 1735, ม. 1736, ม. 1599, ม. 1737คดีมรดกที่มีผู้จัดการทรัพย์มรดก ทายาทไนกองมรดก+อำนาดฟ้องแบ่งมรดกจากทายาทด้วยกันได้ได้ความว่า ก่อนที่เจ้าแก้วนวรัตนผู้ครองนครเชียงไหม่ถึงแก่พิราลัย ได้ทำพินัยกัมแบ่งปันทรัพย์มรดกไห้แก่ทายาท ตามพินัยกัมข้อ ๔ ไนการจัดการแบ่งปันทรัพย์ตามพินัยกัมไห้สุดแล้วแต่พระราชชายาทั้งสิ้น ถ้าไม่สามารถจะจัดการได้ ไห้บุตรที่มีความสามารถและมีตัวหยู่ปรึกสากันจัดการต่ไป ฯลฯ เมื่อเจ้ามรดกถึงแก่พิราลัยแล้วทายาทได้ตกลงกันตั้งไห้โจทที่สองเปนผู้จัดการทรัพย์มรดก ต่อมาโจทที่สองขอลาออก จนกะทั่งถึงพระยาอมรริทธิธำรงข้าหลวงประจำจังหวัดได้เปนจัดการตามคำสั่งสาลข้อหลวงประจำจังหวัดได้รวบรวมขายทอดตลาดและแบ่งปันไปบ้างแล้ว ส่วนทรัพย์ที่โจทฟ้องนี้ตกหยู่ที่จำเลย ผู้จัดการมรดกได้เรียกร้องไห้จำเลยส่ง จำเลยโต้แย้งไม่ยอมส่งและผู้จัดการมรดกก็มิได้จัดการประการไดจนถึงวันที่จะครบกำหนดอายุความ ๑ ปี โจทจึงได้ฟ้องคดีนี้ สาลชั้นต้นพิจารนาแล้วพิพากสาไห้จำเลยส่งทรัพย์ตามบัญชีที่ปรากตตามคำพิพากสามาประมูนหรือขายทอดตลาดแล่งปันไห้โจท โจทและจำเลยที่ ๑ อุธรน์ สาลอุธรน์เห็นว่าโจทซึ่งเปนทายาทไม่มีสิทธิที่จะฟ้องจำเลยซึ่งเปนทายาทด้วยกัน ควนไห้ผู้จัดการมรดกเปนผู้จัดการฟ้อง จึงพิพากสากลับไห้ยกฟ้อง โจทดีกา สาลดีกาพร้อมกับเห็นว่า แม้มรดกนั้นจะมีผู้จัดการหยู่แล้ว ทายาทก็ยังมีสิทธิที่จะฟ้องร้องกันเองได้ตามประมวนกดหมายแพ่งและพานิชย์มาตรา ๑๕๙๙ และทั้งไม่มีบทมาตราไดไนประมวนกดหมายแพ่งและพานิชย์ห้ามมิไห้ฟ้องร้องไนกรนีเช่นนี้ แต่จะเห็นได้ตามมาตรา ๑๗๓๗ แม้แต่เจ้าหนี้มรดกจะฟ้องร้องทายาทคนไดก็ได้ ถ้ามีผู้จัดการมรดกก็ไห้เรียกเข้ามาไนคดีด้วยซึ่งสแดงไห้เห็นว่า แม้มรดกมีผู้จัดการแล้วเจ้าหนี้ก็ยังฟ้องทายาทได้จึงพร้อมกันไห้ยกคำพิพากสาสาลอุธรน์ แล้วย้อมสำนวนไปไห้สาลอุธรน์พิจารนาพิพากสาอุธรน์ของโจทจำเลยต่อไป(อ.ช. เพ็นชาติ-คง อิสรภักดี-อ.ช. เพ็นชาติ)ศาลชั้นต้น - นายสนาม นิลกำแหงศาลอุทธรณ์ - พระยารับบันถิตสิทธิสร+ถารแหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: ได้ความว่า ก่อนที่เจ้าแก้วนวรัตนผู้ครองนครเชียงไหม่ถึงแก่พิราลัย ได้ทำพินัยกัมแบ่งปันทรัพย์มรดกไห้แก่ทายาท ตามพินัยกัมข้อ ๔ ไนการจัดการแบ่งปันทรัพย์ตามพินัยกัมไห้สุดแล้วแต่พระราชชายาทั้งสิ้น ถ้าไม่สามารถจะจัดการได้ ไห้บุตรที่มีความสามารถและมีตัวหยู่ปรึกสากันจัดการต่ไป ฯลฯ เมื่อเจ้ามรดกถึงแก่พิราลัยแล้วทายาทได้ตกลงกันตั้งไห้โจทที่สองเปนผู้จัดการทรัพย์มรดก ต่อมาโจทที่สองขอลาออก จนกะทั่งถึงพระยาอมรริทธิธำรงข้าหลวงประจำจังหวัดได้เปนจัดการตามคำสั่งสาลข้อหลวงประจำจังหวัดได้รวบรวมขายทอดตลาดและแบ่งปันไปบ้างแล้ว ส่วนทรัพย์ที่โจทฟ้องนี้ตกหยู่ที่จำเลย ผู้จัดการมรดกได้เรียกร้องไห้จำเลยส่ง จำเลยโต้แย้งไม่ยอมส่งและผู้จัดการมรดกก็มิได้จัดการประการไดจนถึงวันที่จะครบกำหนดอายุความ ๑ ปี โจทจึงได้ฟ้องคดีนี้ สาลชั้นต้นพิจารนาแล้วพิพากสาไห้จำเลยส่งทรัพย์ตามบัญชีที่ปรากตตามคำพิพากสามาประมูนหรือขายทอดตลาดแล่งปันไห้โจท โจทและจำเลยที่ ๑ อุธรน์ สาลอุธรน์เห็นว่าโจทซึ่งเปนทายาทไม่มีสิทธิที่จะฟ้องจำเลยซึ่งเปนทายาทด้วยกัน ควนไห้ผู้จัดการมรดกเปนผู้จัดการฟ้อง จึงพิพากสากลับไห้ยกฟ้อง โจทดีกา สาลดีกาพร้อมกับเห็นว่า แม้มรดกนั้นจะมีผู้จัดการหยู่แล้ว ทายาทก็ยังมีสิทธิที่จะฟ้องร้องกันเองได้ตามประมวนกดหมายแพ่งและพานิชย์มาตรา ๑๕๙๙ และทั้งไม่มีบทมาตราไดไนประมวนกดหมายแพ่งและพานิชย์ห้ามมิไห้ฟ้องร้องไนกรนีเช่นนี้ แต่จะเห็นได้ตามมาตรา ๑๗๓๗ แม้แต่เจ้าหนี้มรดกจะฟ้องร้องทายาทคนไดก็ได้ ถ้ามีผู้จัดการมรดกก็ไห้เรียกเข้ามาไนคดีด้วยซึ่งสแดงไห้เห็นว่า แม้มรดกมีผู้จัดการแล้วเจ้าหนี้ก็ยังฟ้องทายาทได้จึงพร้อมกันไห้ยกคำพิพากสาสาลอุธรน์ แล้วย้อมสำนวนไปไห้สาลอุธรน์พิจารนาพิพากสาอุธรน์ของโจทจำเลยต่อไป ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 878/2485เจ้าบัวทิพย์ นะเชียงไหม่ เจ้าราชภาคิไนย นะเชียงไหม่โจทก์เจ้าพุงสอินท์ นะเชียงไหม่โดยตนเอง และผู้ปกครองเด็กชายพงสกาวิลด.ย.สิริกาวิล ด.ย. กองแก้วผู้เยาว์ เจ้าอินทนนท์ นะเชียงไหม่จำเลย ป.พ.พ. ม. 1754, ม. 1755, ม. 1735, ม. 1736, ม. 1599, ม. 1737คดีมรดกที่มีผู้จัดการทรัพย์มรดก ทายาทไนกองมรดก+อำนาดฟ้องแบ่งมรดกจากทายาทด้วยกันได้ได้ความว่า ก่อนที่เจ้าแก้วนวรัตนผู้ครองนครเชียงไหม่ถึงแก่พิราลัย ได้ทำพินัยกัมแบ่งปันทรัพย์มรดกไห้แก่ทายาท ตามพินัยกัมข้อ ๔ ไนการจัดการแบ่งปันทรัพย์ตามพินัยกัมไห้สุดแล้วแต่พระราชชายาทั้งสิ้น ถ้าไม่สามารถจะจัดการได้ ไห้บุตรที่มีความสามารถและมีตัวหยู่ปรึกสากันจัดการต่ไป ฯลฯ เมื่อเจ้ามรดกถึงแก่พิราลัยแล้วทายาทได้ตกลงกันตั้งไห้โจทที่สองเปนผู้จัดการทรัพย์มรดก ต่อมาโจทที่สองขอลาออก จนกะทั่งถึงพระยาอมรริทธิธำรงข้าหลวงประจำจังหวัดได้เปนจัดการตามคำสั่งสาลข้อหลวงประจำจังหวัดได้รวบรวมขายทอดตลาดและแบ่งปันไปบ้างแล้ว ส่วนทรัพย์ที่โจทฟ้องนี้ตกหยู่ที่จำเลย ผู้จัดการมรดกได้เรียกร้องไห้จำเลยส่ง จำเลยโต้แย้งไม่ยอมส่งและผู้จัดการมรดกก็มิได้จัดการประการไดจนถึงวันที่จะครบกำหนดอายุความ ๑ ปี โจทจึงได้ฟ้องคดีนี้ สาลชั้นต้นพิจารนาแล้วพิพากสาไห้จำเลยส่งทรัพย์ตามบัญชีที่ปรากตตามคำพิพากสามาประมูนหรือขายทอดตลาดแล่งปันไห้โจท โจทและจำเลยที่ ๑ อุธรน์ สาลอุธรน์เห็นว่าโจทซึ่งเปนทายาทไม่มีสิทธิที่จะฟ้องจำเลยซึ่งเปนทายาทด้วยกัน ควนไห้ผู้จัดการมรดกเปนผู้จัดการฟ้อง จึงพิพากสากลับไห้ยกฟ้อง โจทดีกา สาลดีกาพร้อมกับเห็นว่า แม้มรดกนั้นจะมีผู้จัดการหยู่แล้ว ทายาทก็ยังมีสิทธิที่จะฟ้องร้องกันเองได้ตามประมวนกดหมายแพ่งและพานิชย์มาตรา ๑๕๙๙ และทั้งไม่มีบทมาตราไดไนประมวนกดหมายแพ่งและพานิชย์ห้ามมิไห้ฟ้องร้องไนกรนีเช่นนี้ แต่จะเห็นได้ตามมาตรา ๑๗๓๗ แม้แต่เจ้าหนี้มรดกจะฟ้องร้องทายาทคนไดก็ได้ ถ้ามีผู้จัดการมรดกก็ไห้เรียกเข้ามาไนคดีด้วยซึ่งสแดงไห้เห็นว่า แม้มรดกมีผู้จัดการแล้วเจ้าหนี้ก็ยังฟ้องทายาทได้จึงพร้อมกันไห้ยกคำพิพากสาสาลอุธรน์ แล้วย้อมสำนวนไปไห้สาลอุธรน์พิจารนาพิพากสาอุธรน์ของโจทจำเลยต่อไป(อ.ช. เพ็นชาติ-คง อิสรภักดี-อ.ช. เพ็นชาติ)ศาลชั้นต้น - นายสนาม นิลกำแหงศาลอุทธรณ์ - พระยารับบันถิตสิทธิสร+ถารแหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ