คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2100/2522หลักกฎหมาย: ศาลพิพากษาให้จำเลยซึ่งเป็นห้างหุ้นส่วนจำกัดส่งมอบโรงภาพยนตร์คืนแก่โจทก์ผู้ให้เช่า ยกฟ้องจำเลยร่วม จำเลยไม่ปฏิบัติตามคำบังคับ เจ้าพนักงานบังคับคดีจึงปิดโรงภาพยนตร์ตามหมายบังคับคดี เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของจำเลยร่วมร้องเข้ามาในคดีขอให้เปิดโรงภาพยนตร์ โดยอ้างว่าเป็นของ จำเลยร่วม ไม่ใช่ของห้างหุ้นส่วนจำกัดจำเลยได้ จำเลยร่วม แถลงว่าตนไม่ใช่เจ้าของ ไม่ได้เกี่ยวข้องกับโรงภาพยนตร์ ไม่เป็นยุติมิให้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ร้องขอดังกล่าวได้เดิมโจทก์ฟ้องขับไล่ห้างหุ้นส่วนจำกัดขอนแก่นเนรมิตรจำเลยและบริวารออกจากอาคารโรงภาพยนตร์เพชรสยามขอนแก่นที่เช่า ให้ชำระค่าเช่าที่ค้าง โจทก์ขอให้ศาลเรียกนายเนรมิตรในฐานะหุ้นส่วนผู้จัดการเข้ามาเป็นจำเลยร่วม ในที่สุดศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยพร้อมบริวารออกจากอาคารโรงภาพยนตร์เพชรสยามขอนแก่นและส่งคนโจทก์ในสภาพเรียบร้อย ให้จำเลยชำระค่าเช่าที่ค้าง ส่วนคำขออื่นให้ยก คดีถึงที่สุดศาลชั้นต้นออกคำบังคับสั่งให้จำเลยปฏิบัติตามคำพิพากษา ครบกำหนดจำเลยไม่ปฏิบัติตามคำบังคับ ศาลชั้นต้นออกหมายบังคับคดียึดทรัพย์สินของจำเลย โจทก์แถลงขอเข้าปิดโรงภาพยนตร์ ศาลชั้นต้นสั่งอนุญาตและออกหมายให้ปิดโรงภาพยนตร์ไว้ เจ้าพนักงานบังคับคดีทำการปิดโรงภาพยนตร์ ศาลชั้นต้นสั่งอนุญาตและออกหมายให้ปิดโรงภาพยนตร์ไว้ เจ้าพนักงานบังคับคดีทำการปิดโรงภาพยนตร์เมื่อวันที่ 22 พฤษภาคม 2520ต่อมาเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายเนรมิตรลูกหนี้ยื่นคำร้องต่อศาลว่านายเนรมิตรลูกหนี้ในฐานะส่วนตัวถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์ชั่วคราวกิจการโรงภาพยนตร์เพชรสยามขอนแก่น เป็นของส่วนตัวของนายเนรมิตรลูกหนี้ ไม่ใช่ของห้างหุ้นส่วนจำกัดขอนแก่นเนรมิตรจำเลย แม้ว่าโจทก์จะพิสูจน์ได้ว่าทรัพย์สินและกิจการโรงภาพยนตร์มิใช่ของนายเนรมิตรลูกหนี้ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ก็สามารถพิสูจน์ได้ว่าเป็นทรัพย์สินซึ่งเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์อาจเอามาชำระหนี้ตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พุทธศักราช 2483 มาตรา 109(3) เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์อาศัยอำนาจตามมาตรา 110 แห่งพระราชบัญญัติดังกล่าวขอให้ศาลมีคำสั่งเป็นการด่วน ให้เจ้าพนักงานบังคับคดีเปิดโรงภาพยนตร์เพชรสยาม ขอนแก่น เพื่อเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์จะได้ดำเนินการตามกฎหมายโจทก์ยื่นคำแถลงคัดค้านหลายประการศาลชั้นต้นให้งดการไต่สวนและมีคำสั่งให้ยกคำร้องของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษาให้ยกคำสั่งศาลชั้นต้น ให้ศาลชั้นต้นดำเนินการไต่สวนเป็นการด่วน แล้วพิจารณามีคำสั่งตามรูปคดีโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อที่โจทก์ฎีกาว่าเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ไม่มีสิทธิร้องขอเข้ามาในคดีเพราะนายเนรมิตรลูกหนี้มิได้ถูกศาลพิพากษาให้รับผิดตามฟ้องดังนี้ เห็นว่าคดีนี้ศาลมิได้บังคับเอาแก่ทรัพย์สินของนายเนรมิตรลูกหนี้กรณีไม่ต้องตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พุทธศักราช 2483 มาตรา 110แต่เป็นเรื่องนายเนรมิตรลูกหนี้ถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์ ซึ่งเป็นผลให้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์มีอำนาจเข้ายึดทรัพย์สินอันอาจนำมาแบ่งได้ในคดีล้มละลายจัดการเก็บรวบรวมและรับเงินหรือทรัพย์สินซึ่งจะตกได้แก่ลูกหนี้ รวมทั้งฟ้องร้องหรือต่อสู้คดีใด ๆ เกี่ยวกับทรัพย์สินของลูกหนี้ ดังที่บัญญัติไว้ตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พุทธศักราช 2483 มาตรา 19, 22, 109พระราชบัญญัติล้มละลาย (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2511 มาตรา 7 เมื่อหมายห้ามให้ปิดโรงภาพยนตร์ของศาลชั้นต้นมีผลให้ปิดกิจการโรงภาพยนตร์อยู่ในตัวหากกิจการโรงภาพยนตร์เป็นทรัพย์สินของนายเนรมิตรลูกหนี้หรือเป็นทรัพย์สินซึ่งอาจเอามาชำระหนี้ได้ในคดีล้มละลาย กรณีย่อมปรับได้ว่าเป็นเรื่องศาลชั้นต้นออกหมายบังคับคดีฝ่าฝืนต่อการบังคับคดีตามคำพิพากษา คือบังคับคดีเอาแก่ทรัพย์สินของบุคคลอื่นหรือทรัพย์สินซึ่งตกอยู่ในบังคับตามพระราชบัญญัติล้มละลาย อันเป็นการไม่ชอบเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายเนรมิตรลูกหนี้ย่อมมีอำนาจยื่นคำขอต่อศาลให้มีคำสั่งให้ยกหรือแก้ไขหมายนั้น คือให้เปิดโรงภาพยนตร์ได้ โดยอาศัยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 7(2), 296 หาใช่เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายเนรมิตรลูกหนี้ไม่มีสิทธิร้องขอเข้ามาในคดีดังข้อฎีกาของโจทก์ไม่ส่วนที่โจทก์ฎีกาว่า นายเนรมิตรลูกหนี้แถลงต่อศาลไว้ว่านายเนรมิตรลูกหนี้ไม่ได้เกี่ยวข้องกับกิจการจัดฉายภาพยนตร์ในที่เช่าของโจทก์ จึงไม่จำเป็นต้องไต่สวนคำร้องของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์นั้น เห็นว่าในการรวบรวมทรัพย์สินของลูกหนี้ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์มีอำนาจไต่สวนหรือสอบสวนเพื่อหาพยานหลักฐานเกี่ยวกับทรัพย์สินของลูกหนี้ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์อาจมีพยานหลักฐานอย่างอื่นประกอบคดี คำแถลงของนายเนรมิตรลูกหนี้ในชั้นบังคับคดีที่ว่าไม่ได้เกี่ยวข้องกับกิจการจัดฉายภาพยนตร์ จึงไม่พอฟังเป็นยุติว่ากิจการโรงภาพยนตร์เพชรสยาม ขอนแก่น ไม่ใช่ของนายเนรมิตรลูกหนี้หรือไม่ใช่ทรัพย์สินซึ่งอาจเอามาชำระหนี้พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2100/2522นายบุรินทร์ หิรัญบูรณะโจทก์เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายเนรมิต สิริเพาประดิษฐ์ผู้ร้องจำเลยร่วมผู้ร้องนายเนรมิตร สิริเพาประดิษฐ์ผู้ร้องห้างหุ้นส่วนจำกัดขอนแก่นเนรมิตรจำเลย ป.วิ.พ. ม. 7 (2), ม. 296 พ.ร.บ.ล้มละลาย พ.ศ.2483 ม. 19, ม. 22, ม. 109, ม. 110ศาลพิพากษาให้จำเลยซึ่งเป็นห้างหุ้นส่วนจำกัดส่งมอบโรงภาพยนตร์คืนแก่โจทก์ผู้ให้เช่า ยกฟ้องจำเลยร่วม จำเลยไม่ปฏิบัติตามคำบังคับ เจ้าพนักงานบังคับคดีจึงปิดโรงภาพยนตร์ตามหมายบังคับคดี เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของจำเลยร่วมร้องเข้ามาในคดีขอให้เปิดโรงภาพยนตร์ โดยอ้างว่าเป็นของ จำเลยร่วม ไม่ใช่ของห้างหุ้นส่วนจำกัดจำเลยได้ จำเลยร่วม แถลงว่าตนไม่ใช่เจ้าของ ไม่ได้เกี่ยวข้องกับโรงภาพยนตร์ ไม่เป็นยุติมิให้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ร้องขอดังกล่าวได้เดิมโจทก์ฟ้องขับไล่ห้างหุ้นส่วนจำกัดขอนแก่นเนรมิตรจำเลยและบริวารออกจากอาคารโรงภาพยนตร์เพชรสยามขอนแก่นที่เช่า ให้ชำระค่าเช่าที่ค้าง โจทก์ขอให้ศาลเรียกนายเนรมิตรในฐานะหุ้นส่วนผู้จัดการเข้ามาเป็นจำเลยร่วม ในที่สุดศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยพร้อมบริวารออกจากอาคารโรงภาพยนตร์เพชรสยามขอนแก่นและส่งคนโจทก์ในสภาพเรียบร้อย ให้จำเลยชำระค่าเช่าที่ค้าง ส่วนคำขออื่นให้ยก คดีถึงที่สุดศาลชั้นต้นออกคำบังคับสั่งให้จำเลยปฏิบัติตามคำพิพากษา ครบกำหนดจำเลยไม่ปฏิบัติตามคำบังคับ ศาลชั้นต้นออกหมายบังคับคดียึดทรัพย์สินของจำเลย โจทก์แถลงขอเข้าปิดโรงภาพยนตร์ ศาลชั้นต้นสั่งอนุญาตและออกหมายให้ปิดโรงภาพยนตร์ไว้ เจ้าพนักงานบังคับคดีทำการปิดโรงภาพยนตร์ ศาลชั้นต้นสั่งอนุญาตและออกหมายให้ปิดโรงภาพยนตร์ไว้ เจ้าพนักงานบังคับคดีทำการปิดโรงภาพยนตร์เมื่อวันที่ 22 พฤษภาคม 2520ต่อมาเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายเนรมิตรลูกหนี้ยื่นคำร้องต่อศาลว่านายเนรมิตรลูกหนี้ในฐานะส่วนตัวถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์ชั่วคราวกิจการโรงภาพยนตร์เพชรสยามขอนแก่น เป็นของส่วนตัวของนายเนรมิตรลูกหนี้ ไม่ใช่ของห้างหุ้นส่วนจำกัดขอนแก่นเนรมิตรจำเลย แม้ว่าโจทก์จะพิสูจน์ได้ว่าทรัพย์สินและกิจการโรงภาพยนตร์มิใช่ของนายเนรมิตรลูกหนี้ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ก็สามารถพิสูจน์ได้ว่าเป็นทรัพย์สินซึ่งเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์อาจเอามาชำระหนี้ตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พุทธศักราช 2483 มาตรา 109(3) เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์อาศัยอำนาจตามมาตรา 110 แห่งพระราชบัญญัติดังกล่าวขอให้ศาลมีคำสั่งเป็นการด่วน ให้เจ้าพนักงานบังคับคดีเปิดโรงภาพยนตร์เพชรสยาม ขอนแก่น เพื่อเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์จะได้ดำเนินการตามกฎหมายโจทก์ยื่นคำแถลงคัดค้านหลายประการศาลชั้นต้นให้งดการไต่สวนและมีคำสั่งให้ยกคำร้องของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษาให้ยกคำสั่งศาลชั้นต้น ให้ศาลชั้นต้นดำเนินการไต่สวนเป็นการด่วน แล้วพิจารณามีคำสั่งตามรูปคดีโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อที่โจทก์ฎีกาว่าเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ไม่มีสิทธิร้องขอเข้ามาในคดีเพราะนายเนรมิตรลูกหนี้มิได้ถูกศาลพิพากษาให้รับผิดตามฟ้องดังนี้ เห็นว่าคดีนี้ศาลมิได้บังคับเอาแก่ทรัพย์สินของนายเนรมิตรลูกหนี้กรณีไม่ต้องตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พุทธศักราช 2483 มาตรา 110แต่เป็นเรื่องนายเนรมิตรลูกหนี้ถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์ ซึ่งเป็นผลให้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์มีอำนาจเข้ายึดทรัพย์สินอันอาจนำมาแบ่งได้ในคดีล้มละลายจัดการเก็บรวบรวมและรับเงินหรือทรัพย์สินซึ่งจะตกได้แก่ลูกหนี้ รวมทั้งฟ้องร้องหรือต่อสู้คดีใด ๆ เกี่ยวกับทรัพย์สินของลูกหนี้ ดังที่บัญญัติไว้ตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พุทธศักราช 2483 มาตรา 19, 22, 109พระราชบัญญัติล้มละลาย (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2511 มาตรา 7 เมื่อหมายห้ามให้ปิดโรงภาพยนตร์ของศาลชั้นต้นมีผลให้ปิดกิจการโรงภาพยนตร์อยู่ในตัวหากกิจการโรงภาพยนตร์เป็นทรัพย์สินของนายเนรมิตรลูกหนี้หรือเป็นทรัพย์สินซึ่งอาจเอามาชำระหนี้ได้ในคดีล้มละลาย กรณีย่อมปรับได้ว่าเป็นเรื่องศาลชั้นต้นออกหมายบังคับคดีฝ่าฝืนต่อการบังคับคดีตามคำพิพากษา คือบังคับคดีเอาแก่ทรัพย์สินของบุคคลอื่นหรือทรัพย์สินซึ่งตกอยู่ในบังคับตามพระราชบัญญัติล้มละลาย อันเป็นการไม่ชอบเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายเนรมิตรลูกหนี้ย่อมมีอำนาจยื่นคำขอต่อศาลให้มีคำสั่งให้ยกหรือแก้ไขหมายนั้น คือให้เปิดโรงภาพยนตร์ได้ โดยอาศัยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 7(2), 296 หาใช่เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายเนรมิตรลูกหนี้ไม่มีสิทธิร้องขอเข้ามาในคดีดังข้อฎีกาของโจทก์ไม่ส่วนที่โจทก์ฎีกาว่า นายเนรมิตรลูกหนี้แถลงต่อศาลไว้ว่านายเนรมิตรลูกหนี้ไม่ได้เกี่ยวข้องกับกิจการจัดฉายภาพยนตร์ในที่เช่าของโจทก์ จึงไม่จำเป็นต้องไต่สวนคำร้องของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์นั้น เห็นว่าในการรวบรวมทรัพย์สินของลูกหนี้ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์มีอำนาจไต่สวนหรือสอบสวนเพื่อหาพยานหลักฐานเกี่ยวกับทรัพย์สินของลูกหนี้ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์อาจมีพยานหลักฐานอย่างอื่นประกอบคดี คำแถลงของนายเนรมิตรลูกหนี้ในชั้นบังคับคดีที่ว่าไม่ได้เกี่ยวข้องกับกิจการจัดฉายภาพยนตร์ จึงไม่พอฟังเป็นยุติว่ากิจการโรงภาพยนตร์เพชรสยาม ขอนแก่น ไม่ใช่ของนายเนรมิตรลูกหนี้หรือไม่ใช่ทรัพย์สินซึ่งอาจเอามาชำระหนี้พิพากษายืน(กุศล บุญยืน-ปรีชา สุมาวงศ์-สุวรรณพ กองวารี)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: เดิมโจทก์ฟ้องขับไล่ห้างหุ้นส่วนจำกัดขอนแก่นเนรมิตรจำเลยและบริวารออกจากอาคารโรงภาพยนตร์เพชรสยามขอนแก่นที่เช่า ให้ชำระค่าเช่าที่ค้าง โจทก์ขอให้ศาลเรียกนายเนรมิตรในฐานะหุ้นส่วนผู้จัดการเข้ามาเป็นจำเลยร่วม ในที่สุดศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยพร้อมบริวารออกจากอาคารโรงภาพยนตร์เพชรสยามขอนแก่นและส่งคนโจทก์ในสภาพเรียบร้อย ให้จำเลยชำระค่าเช่าที่ค้าง ส่วนคำขออื่นให้ยก คดีถึงที่สุดศาลชั้นต้นออกคำบังคับสั่งให้จำเลยปฏิบัติตามคำพิพากษา ครบกำหนดจำเลยไม่ปฏิบัติตามคำบังคับ ศาลชั้นต้นออกหมายบังคับคดียึดทรัพย์สินของจำเลย โจทก์แถลงขอเข้าปิดโรงภาพยนตร์ ศาลชั้นต้นสั่งอนุญาตและออกหมายให้ปิดโรงภาพยนตร์ไว้ เจ้าพนักงานบังคับคดีทำการปิดโรงภาพยนตร์ ศาลชั้นต้นสั่งอนุญาตและออกหมายให้ปิดโรงภาพยนตร์ไว้ เจ้าพนักงานบังคับคดีทำการปิดโรงภาพยนตร์เมื่อวันที่ 22 พฤษภาคม 2520ต่อมาเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายเนรมิตรลูกหนี้ยื่นคำร้องต่อศาลว่านายเนรมิตรลูกหนี้ในฐานะส่วนตัวถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์ชั่วคราวกิจการโรงภาพยนตร์เพชรสยามขอนแก่น เป็นของส่วนตัวของนายเนรมิตรลูกหนี้ ไม่ใช่ของห้างหุ้นส่วนจำกัดขอนแก่นเนรมิตรจำเลย แม้ว่าโจทก์จะพิสูจน์ได้ว่าทรัพย์สินและกิจการโรงภาพยนตร์มิใช่ของนายเนรมิตรลูกหนี้ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ก็สามารถพิสูจน์ได้ว่าเป็นทรัพย์สินซึ่งเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์อาจเอามาชำระหนี้ตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พุทธศักราช 2483 มาตรา 109(3) เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์อาศัยอำนาจตามมาตรา 110 แห่งพระราชบัญญัติดังกล่าวขอให้ศาลมีคำสั่งเป็นการด่วน ให้เจ้าพนักงานบังคับคดีเปิดโรงภาพยนตร์เพชรสยาม ขอนแก่น เพื่อเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์จะได้ดำเนินการตามกฎหมายโจทก์ยื่นคำแถลงคัดค้านหลายประการศาลชั้นต้นให้งดการไต่สวนและมีคำสั่งให้ยกคำร้องของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษาให้ยกคำสั่งศาลชั้นต้น ให้ศาลชั้นต้นดำเนินการไต่สวนเป็นการด่วน แล้วพิจารณามีคำสั่งตามรูปคดีโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อที่โจทก์ฎีกาว่าเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ไม่มีสิทธิร้องขอเข้ามาในคดีเพราะนายเนรมิตรลูกหนี้มิได้ถูกศาลพิพากษาให้รับผิดตามฟ้องดังนี้ เห็นว่าคดีนี้ศาลมิได้บังคับเอาแก่ทรัพย์สินของนายเนรมิตรลูกหนี้กรณีไม่ต้องตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พุทธศักราช 2483 มาตรา 110แต่เป็นเรื่องนายเนรมิตรลูกหนี้ถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์ ซึ่งเป็นผลให้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์มีอำนาจเข้ายึดทรัพย์สินอันอาจนำมาแบ่งได้ในคดีล้มละลายจัดการเก็บรวบรวมและรับเงินหรือทรัพย์สินซึ่งจะตกได้แก่ลูกหนี้ รวมทั้งฟ้องร้องหรือต่อสู้คดีใด ๆ เกี่ยวกับทรัพย์สินของลูกหนี้ ดังที่บัญญัติไว้ตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พุทธศักราช 2483 มาตรา 19, 22, 109พระราชบัญญัติล้มละลาย (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2511 มาตรา 7 เมื่อหมายห้ามให้ปิดโรงภาพยนตร์ของศาลชั้นต้นมีผลให้ปิดกิจการโรงภาพยนตร์อยู่ในตัวหากกิจการโรงภาพยนตร์เป็นทรัพย์สินของนายเนรมิตรลูกหนี้หรือเป็นทรัพย์สินซึ่งอาจเอามาชำระหนี้ได้ในคดีล้มละลาย กรณีย่อมปรับได้ว่าเป็นเรื่องศาลชั้นต้นออกหมายบังคับคดีฝ่าฝืนต่อการบังคับคดีตามคำพิพากษา คือบังคับคดีเอาแก่ทรัพย์สินของบุคคลอื่นหรือทรัพย์สินซึ่งตกอยู่ในบังคับตามพระราชบัญญัติล้มละลาย อันเป็นการไม่ชอบเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายเนรมิตรลูกหนี้ย่อมมีอำนาจยื่นคำขอต่อศาลให้มีคำสั่งให้ยกหรือแก้ไขหมายนั้น คือให้เปิดโรงภาพยนตร์ได้ โดยอาศัยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 7(2), 296 หาใช่เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายเนรมิตรลูกหนี้ไม่มีสิทธิร้องขอเข้ามาในคดีดังข้อฎีกาของโจทก์ไม่ส่วนที่โจทก์ฎีกาว่า นายเนรมิตรลูกหนี้แถลงต่อศาลไว้ว่านายเนรมิตรลูกหนี้ไม่ได้เกี่ยวข้องกับกิจการจัดฉายภาพยนตร์ในที่เช่าของโจทก์ จึงไม่จำเป็นต้องไต่สวนคำร้องของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์นั้น เห็นว่าในการรวบรวมทรัพย์สินของลูกหนี้ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์มีอำนาจไต่สวนหรือสอบสวนเพื่อหาพยานหลักฐานเกี่ยวกับทรัพย์สินของลูกหนี้ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์อาจมีพยานหลักฐานอย่างอื่นประกอบคดี คำแถลงของนายเนรมิตรลูกหนี้ในชั้นบังคับคดีที่ว่าไม่ได้เกี่ยวข้องกับกิจการจัดฉายภาพยนตร์ จึงไม่พอฟังเป็นยุติว่ากิจการโรงภาพยนตร์เพชรสยาม ขอนแก่น ไม่ใช่ของนายเนรมิตรลูกหนี้หรือไม่ใช่ทรัพย์สินซึ่งอาจเอามาชำระหนี้พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2100/2522นายบุรินทร์ หิรัญบูรณะโจทก์เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายเนรมิต สิริเพาประดิษฐ์ผู้ร้องจำเลยร่วมผู้ร้องนายเนรมิตร สิริเพาประดิษฐ์ผู้ร้องห้างหุ้นส่วนจำกัดขอนแก่นเนรมิตรจำเลย ป.วิ.พ. ม. 7 (2), ม. 296 พ.ร.บ.ล้มละลาย พ.ศ.2483 ม. 19, ม. 22, ม. 109, ม. 110ศาลพิพากษาให้จำเลยซึ่งเป็นห้างหุ้นส่วนจำกัดส่งมอบโรงภาพยนตร์คืนแก่โจทก์ผู้ให้เช่า ยกฟ้องจำเลยร่วม จำเลยไม่ปฏิบัติตามคำบังคับ เจ้าพนักงานบังคับคดีจึงปิดโรงภาพยนตร์ตามหมายบังคับคดี เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของจำเลยร่วมร้องเข้ามาในคดีขอให้เปิดโรงภาพยนตร์ โดยอ้างว่าเป็นของ จำเลยร่วม ไม่ใช่ของห้างหุ้นส่วนจำกัดจำเลยได้ จำเลยร่วม แถลงว่าตนไม่ใช่เจ้าของ ไม่ได้เกี่ยวข้องกับโรงภาพยนตร์ ไม่เป็นยุติมิให้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ร้องขอดังกล่าวได้เดิมโจทก์ฟ้องขับไล่ห้างหุ้นส่วนจำกัดขอนแก่นเนรมิตรจำเลยและบริวารออกจากอาคารโรงภาพยนตร์เพชรสยามขอนแก่นที่เช่า ให้ชำระค่าเช่าที่ค้าง โจทก์ขอให้ศาลเรียกนายเนรมิตรในฐานะหุ้นส่วนผู้จัดการเข้ามาเป็นจำเลยร่วม ในที่สุดศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยพร้อมบริวารออกจากอาคารโรงภาพยนตร์เพชรสยามขอนแก่นและส่งคนโจทก์ในสภาพเรียบร้อย ให้จำเลยชำระค่าเช่าที่ค้าง ส่วนคำขออื่นให้ยก คดีถึงที่สุดศาลชั้นต้นออกคำบังคับสั่งให้จำเลยปฏิบัติตามคำพิพากษา ครบกำหนดจำเลยไม่ปฏิบัติตามคำบังคับ ศาลชั้นต้นออกหมายบังคับคดียึดทรัพย์สินของจำเลย โจทก์แถลงขอเข้าปิดโรงภาพยนตร์ ศาลชั้นต้นสั่งอนุญาตและออกหมายให้ปิดโรงภาพยนตร์ไว้ เจ้าพนักงานบังคับคดีทำการปิดโรงภาพยนตร์ ศาลชั้นต้นสั่งอนุญาตและออกหมายให้ปิดโรงภาพยนตร์ไว้ เจ้าพนักงานบังคับคดีทำการปิดโรงภาพยนตร์เมื่อวันที่ 22 พฤษภาคม 2520ต่อมาเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายเนรมิตรลูกหนี้ยื่นคำร้องต่อศาลว่านายเนรมิตรลูกหนี้ในฐานะส่วนตัวถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์ชั่วคราวกิจการโรงภาพยนตร์เพชรสยามขอนแก่น เป็นของส่วนตัวของนายเนรมิตรลูกหนี้ ไม่ใช่ของห้างหุ้นส่วนจำกัดขอนแก่นเนรมิตรจำเลย แม้ว่าโจทก์จะพิสูจน์ได้ว่าทรัพย์สินและกิจการโรงภาพยนตร์มิใช่ของนายเนรมิตรลูกหนี้ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ก็สามารถพิสูจน์ได้ว่าเป็นทรัพย์สินซึ่งเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์อาจเอามาชำระหนี้ตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พุทธศักราช 2483 มาตรา 109(3) เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์อาศัยอำนาจตามมาตรา 110 แห่งพระราชบัญญัติดังกล่าวขอให้ศาลมีคำสั่งเป็นการด่วน ให้เจ้าพนักงานบังคับคดีเปิดโรงภาพยนตร์เพชรสยาม ขอนแก่น เพื่อเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์จะได้ดำเนินการตามกฎหมายโจทก์ยื่นคำแถลงคัดค้านหลายประการศาลชั้นต้นให้งดการไต่สวนและมีคำสั่งให้ยกคำร้องของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษาให้ยกคำสั่งศาลชั้นต้น ให้ศาลชั้นต้นดำเนินการไต่สวนเป็นการด่วน แล้วพิจารณามีคำสั่งตามรูปคดีโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อที่โจทก์ฎีกาว่าเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ไม่มีสิทธิร้องขอเข้ามาในคดีเพราะนายเนรมิตรลูกหนี้มิได้ถูกศาลพิพากษาให้รับผิดตามฟ้องดังนี้ เห็นว่าคดีนี้ศาลมิได้บังคับเอาแก่ทรัพย์สินของนายเนรมิตรลูกหนี้กรณีไม่ต้องตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พุทธศักราช 2483 มาตรา 110แต่เป็นเรื่องนายเนรมิตรลูกหนี้ถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์ ซึ่งเป็นผลให้เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์มีอำนาจเข้ายึดทรัพย์สินอันอาจนำมาแบ่งได้ในคดีล้มละลายจัดการเก็บรวบรวมและรับเงินหรือทรัพย์สินซึ่งจะตกได้แก่ลูกหนี้ รวมทั้งฟ้องร้องหรือต่อสู้คดีใด ๆ เกี่ยวกับทรัพย์สินของลูกหนี้ ดังที่บัญญัติไว้ตามพระราชบัญญัติล้มละลาย พุทธศักราช 2483 มาตรา 19, 22, 109พระราชบัญญัติล้มละลาย (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2511 มาตรา 7 เมื่อหมายห้ามให้ปิดโรงภาพยนตร์ของศาลชั้นต้นมีผลให้ปิดกิจการโรงภาพยนตร์อยู่ในตัวหากกิจการโรงภาพยนตร์เป็นทรัพย์สินของนายเนรมิตรลูกหนี้หรือเป็นทรัพย์สินซึ่งอาจเอามาชำระหนี้ได้ในคดีล้มละลาย กรณีย่อมปรับได้ว่าเป็นเรื่องศาลชั้นต้นออกหมายบังคับคดีฝ่าฝืนต่อการบังคับคดีตามคำพิพากษา คือบังคับคดีเอาแก่ทรัพย์สินของบุคคลอื่นหรือทรัพย์สินซึ่งตกอยู่ในบังคับตามพระราชบัญญัติล้มละลาย อันเป็นการไม่ชอบเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายเนรมิตรลูกหนี้ย่อมมีอำนาจยื่นคำขอต่อศาลให้มีคำสั่งให้ยกหรือแก้ไขหมายนั้น คือให้เปิดโรงภาพยนตร์ได้ โดยอาศัยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 7(2), 296 หาใช่เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ของนายเนรมิตรลูกหนี้ไม่มีสิทธิร้องขอเข้ามาในคดีดังข้อฎีกาของโจทก์ไม่ส่วนที่โจทก์ฎีกาว่า นายเนรมิตรลูกหนี้แถลงต่อศาลไว้ว่านายเนรมิตรลูกหนี้ไม่ได้เกี่ยวข้องกับกิจการจัดฉายภาพยนตร์ในที่เช่าของโจทก์ จึงไม่จำเป็นต้องไต่สวนคำร้องของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์นั้น เห็นว่าในการรวบรวมทรัพย์สินของลูกหนี้ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์มีอำนาจไต่สวนหรือสอบสวนเพื่อหาพยานหลักฐานเกี่ยวกับทรัพย์สินของลูกหนี้ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์อาจมีพยานหลักฐานอย่างอื่นประกอบคดี คำแถลงของนายเนรมิตรลูกหนี้ในชั้นบังคับคดีที่ว่าไม่ได้เกี่ยวข้องกับกิจการจัดฉายภาพยนตร์ จึงไม่พอฟังเป็นยุติว่ากิจการโรงภาพยนตร์เพชรสยาม ขอนแก่น ไม่ใช่ของนายเนรมิตรลูกหนี้หรือไม่ใช่ทรัพย์สินซึ่งอาจเอามาชำระหนี้พิพากษายืน(กุศล บุญยืน-ปรีชา สุมาวงศ์-สุวรรณพ กองวารี)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ