คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 609/2522หลักกฎหมาย: ที่พิพาทอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติซึ่งเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดิน แม้โจทก์จะครอบครองมาก่อนแล้วให้จำเลยเข้าอาศัยทำกิน โจทก์ก็ไม่มีกรรมสิทธิ์หรือสิทธิครอบครอง ไม่มีสิทธิเอาที่พิพาทให้จำเลยอาศัยทำกินในระหว่างโจทก์จำเลยซึ่งเป็นราษฎรด้วยกัน เมื่อจำเลยเป็นฝ่ายครอบครองที่พิพาทอยู่ โจทก์ย่อมไม่มีอำนาจฟ้องขอให้บังคับจำเลยคืนที่พิพาทหรือห้ามจำเลยเกี่ยวข้องโจทก์ฟ้องว่า โจทก์มีที่ดิน 1 แปลง ได้มาโดยทางมรดก โจทก์ได้ครอบครองและแจ้งการนำสำรวจเสียภาษีในฐานะเป็นเจ้าของตลอดมา แต่ที่ดินอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติพนักงานเจ้าหน้าที่จึงไม่รับแจ้งการครอบครอง โจทก์ให้จำเลยอาศัยทำกินในที่ดินแปลงนี้มีกำหนด 1 ปี ครบกำหนดไม่ยอมออก จึงขอให้บังคับจำเลยคืนที่พิพาทแก่โจทก์ ห้ามเกี่ยวข้องอีกต่อไปจำเลยให้การว่า ที่พิพาทเป็นของจำเลยซื้อมาจากโจทก์ จำเลยครอบครองตลอดมา โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้องเพราะที่พิพาทตั้งอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยคืนที่พิพาทแก่โจทก์ ห้ามจำเลยและบริวารเกี่ยวข้องจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้อง พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า มีปัญหาว่าการที่โจทก์ครอบครองที่พิพาทซึ่งอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติมาก่อนแล้วให้จำเลยเข้าอาศัยทำกิน โจทก์จะขอให้บังคับจำเลยตามฟ้องได้หรือไม่ เห็นว่าที่ดินเขตป่าสงวนแห่งชาติเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดิน แม้โจทก์จะครอบครองที่พิพาทมาก่อน โจทก์ก็ไม่มีกรรมสิทธิ์หรือสิทธิครอบครอง ไม่มีสิทธิเอาที่พิพาทให้จำเลยอาศัยทำกิน ระหว่างโจทก์จำเลยซึ่งเป็นราษฎรด้วยกัน เมื่อจำเลยเป็นฝ่ายครอบครองที่พิพาทอยู่ โจทก์ย่อมไม่มีอำนาจฟ้องขอให้บังคับจำเลยคืนที่พิพาทหรือห้ามจำเลยและบริวารเกี่ยวข้องพิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 609/2522นายลาย สายทองโจทก์นายมุข กิ่งจันทร์มลจำเลย ป.พ.พ. ม. 1304, ม. 1306, ม. 1374 ป.วิ.พ. ม. 55ที่พิพาทอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติซึ่งเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดิน แม้โจทก์จะครอบครองมาก่อนแล้วให้จำเลยเข้าอาศัยทำกิน โจทก์ก็ไม่มีกรรมสิทธิ์หรือสิทธิครอบครอง ไม่มีสิทธิเอาที่พิพาทให้จำเลยอาศัยทำกินในระหว่างโจทก์จำเลยซึ่งเป็นราษฎรด้วยกัน เมื่อจำเลยเป็นฝ่ายครอบครองที่พิพาทอยู่ โจทก์ย่อมไม่มีอำนาจฟ้องขอให้บังคับจำเลยคืนที่พิพาทหรือห้ามจำเลยเกี่ยวข้องโจทก์ฟ้องว่า โจทก์มีที่ดิน 1 แปลง ได้มาโดยทางมรดก โจทก์ได้ครอบครองและแจ้งการนำสำรวจเสียภาษีในฐานะเป็นเจ้าของตลอดมา แต่ที่ดินอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติพนักงานเจ้าหน้าที่จึงไม่รับแจ้งการครอบครอง โจทก์ให้จำเลยอาศัยทำกินในที่ดินแปลงนี้มีกำหนด 1 ปี ครบกำหนดไม่ยอมออก จึงขอให้บังคับจำเลยคืนที่พิพาทแก่โจทก์ ห้ามเกี่ยวข้องอีกต่อไปจำเลยให้การว่า ที่พิพาทเป็นของจำเลยซื้อมาจากโจทก์ จำเลยครอบครองตลอดมา โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้องเพราะที่พิพาทตั้งอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยคืนที่พิพาทแก่โจทก์ ห้ามจำเลยและบริวารเกี่ยวข้องจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้อง พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า มีปัญหาว่าการที่โจทก์ครอบครองที่พิพาทซึ่งอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติมาก่อนแล้วให้จำเลยเข้าอาศัยทำกิน โจทก์จะขอให้บังคับจำเลยตามฟ้องได้หรือไม่ เห็นว่าที่ดินเขตป่าสงวนแห่งชาติเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดิน แม้โจทก์จะครอบครองที่พิพาทมาก่อน โจทก์ก็ไม่มีกรรมสิทธิ์หรือสิทธิครอบครอง ไม่มีสิทธิเอาที่พิพาทให้จำเลยอาศัยทำกิน ระหว่างโจทก์จำเลยซึ่งเป็นราษฎรด้วยกัน เมื่อจำเลยเป็นฝ่ายครอบครองที่พิพาทอยู่ โจทก์ย่อมไม่มีอำนาจฟ้องขอให้บังคับจำเลยคืนที่พิพาทหรือห้ามจำเลยและบริวารเกี่ยวข้องพิพากษายืน(ประสม ศรีเจริญ-ประเสริฐ วราภรณ์-ยง โรจนสุพจน์)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า โจทก์มีที่ดิน 1 แปลง ได้มาโดยทางมรดก โจทก์ได้ครอบครองและแจ้งการนำสำรวจเสียภาษีในฐานะเป็นเจ้าของตลอดมา แต่ที่ดินอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติพนักงานเจ้าหน้าที่จึงไม่รับแจ้งการครอบครอง โจทก์ให้จำเลยอาศัยทำกินในที่ดินแปลงนี้มีกำหนด 1 ปี ครบกำหนดไม่ยอมออก จึงขอให้บังคับจำเลยคืนที่พิพาทแก่โจทก์ ห้ามเกี่ยวข้องอีกต่อไปจำเลยให้การว่า ที่พิพาทเป็นของจำเลยซื้อมาจากโจทก์ จำเลยครอบครองตลอดมา โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้องเพราะที่พิพาทตั้งอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยคืนที่พิพาทแก่โจทก์ ห้ามจำเลยและบริวารเกี่ยวข้องจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้อง พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า มีปัญหาว่าการที่โจทก์ครอบครองที่พิพาทซึ่งอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติมาก่อนแล้วให้จำเลยเข้าอาศัยทำกิน โจทก์จะขอให้บังคับจำเลยตามฟ้องได้หรือไม่ เห็นว่าที่ดินเขตป่าสงวนแห่งชาติเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดิน แม้โจทก์จะครอบครองที่พิพาทมาก่อน โจทก์ก็ไม่มีกรรมสิทธิ์หรือสิทธิครอบครอง ไม่มีสิทธิเอาที่พิพาทให้จำเลยอาศัยทำกิน ระหว่างโจทก์จำเลยซึ่งเป็นราษฎรด้วยกัน เมื่อจำเลยเป็นฝ่ายครอบครองที่พิพาทอยู่ โจทก์ย่อมไม่มีอำนาจฟ้องขอให้บังคับจำเลยคืนที่พิพาทหรือห้ามจำเลยและบริวารเกี่ยวข้องพิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 609/2522นายลาย สายทองโจทก์นายมุข กิ่งจันทร์มลจำเลย ป.พ.พ. ม. 1304, ม. 1306, ม. 1374 ป.วิ.พ. ม. 55ที่พิพาทอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติซึ่งเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดิน แม้โจทก์จะครอบครองมาก่อนแล้วให้จำเลยเข้าอาศัยทำกิน โจทก์ก็ไม่มีกรรมสิทธิ์หรือสิทธิครอบครอง ไม่มีสิทธิเอาที่พิพาทให้จำเลยอาศัยทำกินในระหว่างโจทก์จำเลยซึ่งเป็นราษฎรด้วยกัน เมื่อจำเลยเป็นฝ่ายครอบครองที่พิพาทอยู่ โจทก์ย่อมไม่มีอำนาจฟ้องขอให้บังคับจำเลยคืนที่พิพาทหรือห้ามจำเลยเกี่ยวข้องโจทก์ฟ้องว่า โจทก์มีที่ดิน 1 แปลง ได้มาโดยทางมรดก โจทก์ได้ครอบครองและแจ้งการนำสำรวจเสียภาษีในฐานะเป็นเจ้าของตลอดมา แต่ที่ดินอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติพนักงานเจ้าหน้าที่จึงไม่รับแจ้งการครอบครอง โจทก์ให้จำเลยอาศัยทำกินในที่ดินแปลงนี้มีกำหนด 1 ปี ครบกำหนดไม่ยอมออก จึงขอให้บังคับจำเลยคืนที่พิพาทแก่โจทก์ ห้ามเกี่ยวข้องอีกต่อไปจำเลยให้การว่า ที่พิพาทเป็นของจำเลยซื้อมาจากโจทก์ จำเลยครอบครองตลอดมา โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้องเพราะที่พิพาทตั้งอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยคืนที่พิพาทแก่โจทก์ ห้ามจำเลยและบริวารเกี่ยวข้องจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้อง พิพากษากลับให้ยกฟ้องโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า มีปัญหาว่าการที่โจทก์ครอบครองที่พิพาทซึ่งอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติมาก่อนแล้วให้จำเลยเข้าอาศัยทำกิน โจทก์จะขอให้บังคับจำเลยตามฟ้องได้หรือไม่ เห็นว่าที่ดินเขตป่าสงวนแห่งชาติเป็นสาธารณสมบัติของแผ่นดิน แม้โจทก์จะครอบครองที่พิพาทมาก่อน โจทก์ก็ไม่มีกรรมสิทธิ์หรือสิทธิครอบครอง ไม่มีสิทธิเอาที่พิพาทให้จำเลยอาศัยทำกิน ระหว่างโจทก์จำเลยซึ่งเป็นราษฎรด้วยกัน เมื่อจำเลยเป็นฝ่ายครอบครองที่พิพาทอยู่ โจทก์ย่อมไม่มีอำนาจฟ้องขอให้บังคับจำเลยคืนที่พิพาทหรือห้ามจำเลยและบริวารเกี่ยวข้องพิพากษายืน(ประสม ศรีเจริญ-ประเสริฐ วราภรณ์-ยง โรจนสุพจน์)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ