คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1087/2538หลักกฎหมาย: ในการ ชี้สองสถานศาล กำหนดประเด็นข้อพิพาทไว้เพียงสองข้อคือโจทก์มี อำนาจฟ้องหรือไม่และจำเลยสั่งลงโฆษณาในหนังสือพิมพ์ของโจทก์หรือไม่โดยมิได้กำหนดเรื่องจำเลยขอยกเลิกการลงโฆษณาไว้หรือไม่เป็น ประเด็นข้อพิพาทไว้ด้วยเมื่อจำเลยมิได้โต้แย้งคัดค้านคำสั่งในการกำหนดประเด็นข้อพิพาทถือว่าจำเลยได้ สละประเด็นข้อนี้แล้วทั้งประเด็นข้อที่ว่าจำเลยสั่งลงโฆษณาในหนังสือพิมพ์ของโจทก์หรือไม่กับข้อเท็จจริงที่ว่าจำเลยขอยกเลิกการลงโฆษณาแล้วหรือไม่เป็นข้อเท็จจริงที่แยกต่างหากจากกันได้ดังนั้นการที่ศาลอุทธรณ์เห็นว่าประเด็นที่ศาลชั้นต้นกำหนดไว้ว่าจำเลยได้สั่งลงโฆษณาในหนังสือพิมพ์ของโจทก์หรือไม่ย่อมหมายความถึงว่าได้มีการยกเลิกการลงโฆษณาแล้วหรือไม่ด้วยแล้วหยิบยกขึ้นวินิจฉัยด้วยนั้นเป็นการ วินิจฉัยนอกประเด็น แม้คดีจะ ต้องห้ามฎีกาใน ปัญหาข้อเท็จจริง แต่เมื่อจำเลยให้การรับว่าได้สั่งลงโฆษณาในหนังสือพิมพ์จริงดังที่โจทก์ฟ้องย่อมรับฟังได้โดยไม่ต้องฟังพยานหลักฐานอีกต่อไปจำเลยจึงต้องรับผิดชำระหนี้ให้โจทก์ตามที่โจทก์ฟ้องโจทก์ ฟ้อง ว่า โจทก์ เป็น เจ้าของ หนังสือพิมพ์ ราย สัปดาห์ ชื่อ ข่าวธุรกิจ จำเลย สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ ฉบับ พิเศษ ชื่อ ผลิตภัณฑ์คุณภาพยอดเยี่ยม ประจำปี 2532 เป็น เงิน ค่า โฆษณา จำนวน 57,000 บาท โจทก์ ได้ ลง โฆษณา ให้ จำเลย แล้ว และ ได้ ทวงถาม จำเลยให้ ชำระ ค่า โฆษณา แต่ จำเลย ไม่ชำระ ขอ บังคับ ให้ จำเลย ชำระ เงิน จำนวน57,000 บาท พร้อม ดอกเบี้ยจำเลย ให้การ ว่า โจทก์ ไม่ใช่ เจ้าของ หนังสือพิมพ์ ข่าวธุรกิจ จำเลย สั่ง ลง โฆษณา เพราะ โจทก์ แจ้ง ว่า หนังสือพิมพ์ ดังกล่าว จะ จัดทำโล่เกียรติยศ และ ใบ ประกาศ เกียรติคุณ ให้ แก่ จำเลย ต่อมา จำเลย ทราบ ว่าความจริง มิได้ มี การ ตรวจสอบ ผลิตภัณฑ์ ของ สินค้า ว่า มี คุณภาพ ยอด เยี่ยมหรือไม่ อย่างไร แต่ เป็น วิธีการ จูงใจ ให้ จำเลย ไป ลง โฆษณา เท่านั้นจำเลย จึง ไม่ประสงค์ จะ ลง โฆษณา และ มี หนังสือ ถึง โจทก์ ขอ ยกเลิก การ ลงโฆษณา แล้ว จำเลย จึง ไม่ต้อง รับผิด ขอให้ ยกฟ้องศาลชั้นต้น พิจารณา แล้ว พิพากษายก ฟ้องโจทก์ อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ พิพากษายืน แต่ ไม่ ตัด สิทธิ โจทก์ ที่ จะ ฟ้อง เรียกค่าสินไหมทดแทน จาก จำเลย เป็น คดี ใหม่โจทก์ ฎีกาศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "คดี นี้ ต้องห้าม ฎีกา ใน ข้อเท็จจริง จึง มีข้อ วินิจฉัย เฉพาะ ข้อกฎหมาย ที่ ว่า ศาลล่าง ทั้ง สอง วินิจฉัย นอกประเด็นข้อพิพาท หรือไม่ โจทก์ ฎีกา ว่า ศาลชั้นต้น ชี้สองสถาน กำหนด ประเด็นข้อพิพาท ไว้ เพียง สอง ข้อ คือ โจทก์ มีอำนาจ ฟ้อง หรือไม่ และ จำเลยสั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ หรือไม่ จำเลย มิได้ โต้แย้งหรือ คัดค้าน ประเด็น ข้อพิพาท ที่ ศาลชั้นต้น กำหนด ไว้ ดังกล่าว จึง ต้องถือว่า คดี มี ประเด็น ข้อพิพาท เพียง สอง ข้อ ดังนั้น ที่ ศาลอุทธรณ์เห็นพ้อง ด้วย กับ ศาลชั้นต้น ที่ วินิจฉัย ว่า จำเลย สั่ง ลง โฆษณา ในหนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ แต่ จำเลย ได้ ยกเลิก สัญญา ที่ ทำ กับ โจทก์ แล้วจึง เป็น การ วินิจฉัย นอกประเด็นข้อพิพาท นั้น พิเคราะห์ แล้ว เห็นว่าจำเลย ให้การ รับ ว่า ได้ สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ แต่ ได้ มีหนังสือ ยกเลิก การ ลง โฆษณา กับ โจทก์ แล้ว ที่ จำเลย ให้การ ดังกล่าวจึง มี ประเด็น ว่า จำเลย ได้ ยกเลิก การ ลง โฆษณา แล้ว หรือไม่ ด้วยแต่ ศาลชั้นต้น มิได้ กำหนด ประเด็น ข้อ นี้ ไว้ โดย จำเลย มิได้ โต้แย้งหรือ คัดค้าน ดังนี้ ถือว่า จำเลย ได้ สละ ประเด็น ข้อ นี้ จึง ไม่มี ประเด็นข้อ ที่ ว่า จำเลย ได้ ยกเลิก การ ลง โฆษณา แล้ว หรือไม่ ใน คดี นี้ ดังนั้นที่ ศาลอุทธรณ์ วินิจฉัย ว่า ประเด็น ที่ ศาลชั้นต้น กำหนด ไว้ ว่า จำเลยได้ สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ หรือไม่ ย่อม หมายความ ถึง ว่าได้ มี การ สั่ง ยกเลิก การ ลง โฆษณา แล้ว หรือไม่ ด้วย จึง ไม่ต้อง ด้วยความเห็น ของ ศาลฎีกา เพราะ ข้อเท็จจริง ที่ ว่า จำเลย สั่ง ลง โฆษณาใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ หรือไม่ กับ ข้อเท็จจริง ที่ ว่า จำเลย ได้ ยกเลิกการ ลง โฆษณา แล้ว หรือไม่ เป็น ข้อเท็จจริง ที่ แยก ต่างหาก จาก กันดังนั้น ที่ ศาลอุทธรณ์ เห็นพ้อง ด้วย กับ ศาลชั้นต้น ที่ วินิจฉัย ว่าจำเลย มีสิทธิ ยกเลิก สัญญา ที่ ทำ ไว้ กับ โจทก์ ได้ โดย ถือว่า ไม่เป็น การวินิจฉัย นอกประเด็นข้อพิพาท นั้น ไม่ต้อง ด้วย ความเห็น ของ ศาลฎีกาเพราะ การ ที่ ศาลชั้นต้น จะ วินิจฉัย ว่า จำเลย มีสิทธิ ยกเลิก สัญญา ที่ ทำ ไว้กับ โจทก์ ได้ หรือไม่ ต้อง มี ประเด็น ที่ ว่า จำเลย ได้ ยกเลิก การ ลง โฆษณาแล้ว หรือไม่ เป็น สำคัญ ซึ่ง ประเด็น ข้อ นี้ ถือว่า ไม่มี ใน คดี เพราะจำเลย ได้ สละ แล้ว ดัง ได้ วินิจฉัย ข้างต้น ดังนี้ จึง ฟังได้ ว่าศาลล่าง ทั้ง สอง วินิจฉัย นอกประเด็นข้อพิพาท ดัง ที่ โจทก์ ฎีกาฎีกา โจทก์ ฟังขึ้นส่วน จำเลย จะ ต้อง ชำระ เงิน ให้ แก่ โจทก์ ตาม ฟ้อง หรือไม่ เห็นว่าแม้ คดี จะ ต้องห้าม ฎีกา ใน ข้อเท็จจริง แต่เมื่อ จำเลย ให้การ รับ ว่าได้ สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ จริง ดัง ที่ โจทก์ ฟ้อง แล้ว ดังนี้จึง รับฟัง ได้ ตาม ที่ โจทก์ ฟ้อง โดย ไม่ต้อง ฟัง พยานหลักฐาน อีก ต่อไปคดี ฟังได้ ว่า จำเลย ได้ สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ และโจทก์ ได้ ลง โฆษณา ให้ จำเลย ตาม ที่ จำเลย สั่ง ถูกต้อง ครบถ้วน แล้ว ตาม ฟ้องศาลฎีกา จึง มีอำนาจ พิพากษา ให้ จำเลย ชำระ เงิน แก่ โจทก์ ได้ ตาม ที่โจทก์ ฟ้อง "พิพากษากลับ ให้ จำเลย ชำระ เงิน 57,000 บาท แก่ โจทก์ พร้อม ด้วยดอกเบี้ย ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1087/2538นาง วิภาพร บุญเสนันท์โจทก์ห้างหุ้นส่วนจำกัด แหลมทองผลิตภัณฑ์แก๊สจำเลย ป.วิ.พ. ม. 84, ม. 183ในการ ชี้สองสถานศาล กำหนดประเด็นข้อพิพาทไว้เพียงสองข้อคือโจทก์มี อำนาจฟ้องหรือไม่และจำเลยสั่งลงโฆษณาในหนังสือพิมพ์ของโจทก์หรือไม่โดยมิได้กำหนดเรื่องจำเลยขอยกเลิกการลงโฆษณาไว้หรือไม่เป็น ประเด็นข้อพิพาทไว้ด้วยเมื่อจำเลยมิได้โต้แย้งคัดค้านคำสั่งในการกำหนดประเด็นข้อพิพาทถือว่าจำเลยได้ สละประเด็นข้อนี้แล้วทั้งประเด็นข้อที่ว่าจำเลยสั่งลงโฆษณาในหนังสือพิมพ์ของโจทก์หรือไม่กับข้อเท็จจริงที่ว่าจำเลยขอยกเลิกการลงโฆษณาแล้วหรือไม่เป็นข้อเท็จจริงที่แยกต่างหากจากกันได้ดังนั้นการที่ศาลอุทธรณ์เห็นว่าประเด็นที่ศาลชั้นต้นกำหนดไว้ว่าจำเลยได้สั่งลงโฆษณาในหนังสือพิมพ์ของโจทก์หรือไม่ย่อมหมายความถึงว่าได้มีการยกเลิกการลงโฆษณาแล้วหรือไม่ด้วยแล้วหยิบยกขึ้นวินิจฉัยด้วยนั้นเป็นการ วินิจฉัยนอกประเด็น แม้คดีจะ ต้องห้ามฎีกาใน ปัญหาข้อเท็จจริง แต่เมื่อจำเลยให้การรับว่าได้สั่งลงโฆษณาในหนังสือพิมพ์จริงดังที่โจทก์ฟ้องย่อมรับฟังได้โดยไม่ต้องฟังพยานหลักฐานอีกต่อไปจำเลยจึงต้องรับผิดชำระหนี้ให้โจทก์ตามที่โจทก์ฟ้องโจทก์ ฟ้อง ว่า โจทก์ เป็น เจ้าของ หนังสือพิมพ์ ราย สัปดาห์ ชื่อ ข่าวธุรกิจ จำเลย สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ ฉบับ พิเศษ ชื่อ ผลิตภัณฑ์คุณภาพยอดเยี่ยม ประจำปี 2532 เป็น เงิน ค่า โฆษณา จำนวน 57,000 บาท โจทก์ ได้ ลง โฆษณา ให้ จำเลย แล้ว และ ได้ ทวงถาม จำเลยให้ ชำระ ค่า โฆษณา แต่ จำเลย ไม่ชำระ ขอ บังคับ ให้ จำเลย ชำระ เงิน จำนวน57,000 บาท พร้อม ดอกเบี้ยจำเลย ให้การ ว่า โจทก์ ไม่ใช่ เจ้าของ หนังสือพิมพ์ ข่าวธุรกิจ จำเลย สั่ง ลง โฆษณา เพราะ โจทก์ แจ้ง ว่า หนังสือพิมพ์ ดังกล่าว จะ จัดทำโล่เกียรติยศ และ ใบ ประกาศ เกียรติคุณ ให้ แก่ จำเลย ต่อมา จำเลย ทราบ ว่าความจริง มิได้ มี การ ตรวจสอบ ผลิตภัณฑ์ ของ สินค้า ว่า มี คุณภาพ ยอด เยี่ยมหรือไม่ อย่างไร แต่ เป็น วิธีการ จูงใจ ให้ จำเลย ไป ลง โฆษณา เท่านั้นจำเลย จึง ไม่ประสงค์ จะ ลง โฆษณา และ มี หนังสือ ถึง โจทก์ ขอ ยกเลิก การ ลงโฆษณา แล้ว จำเลย จึง ไม่ต้อง รับผิด ขอให้ ยกฟ้องศาลชั้นต้น พิจารณา แล้ว พิพากษายก ฟ้องโจทก์ อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ พิพากษายืน แต่ ไม่ ตัด สิทธิ โจทก์ ที่ จะ ฟ้อง เรียกค่าสินไหมทดแทน จาก จำเลย เป็น คดี ใหม่โจทก์ ฎีกาศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "คดี นี้ ต้องห้าม ฎีกา ใน ข้อเท็จจริง จึง มีข้อ วินิจฉัย เฉพาะ ข้อกฎหมาย ที่ ว่า ศาลล่าง ทั้ง สอง วินิจฉัย นอกประเด็นข้อพิพาท หรือไม่ โจทก์ ฎีกา ว่า ศาลชั้นต้น ชี้สองสถาน กำหนด ประเด็นข้อพิพาท ไว้ เพียง สอง ข้อ คือ โจทก์ มีอำนาจ ฟ้อง หรือไม่ และ จำเลยสั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ หรือไม่ จำเลย มิได้ โต้แย้งหรือ คัดค้าน ประเด็น ข้อพิพาท ที่ ศาลชั้นต้น กำหนด ไว้ ดังกล่าว จึง ต้องถือว่า คดี มี ประเด็น ข้อพิพาท เพียง สอง ข้อ ดังนั้น ที่ ศาลอุทธรณ์เห็นพ้อง ด้วย กับ ศาลชั้นต้น ที่ วินิจฉัย ว่า จำเลย สั่ง ลง โฆษณา ในหนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ แต่ จำเลย ได้ ยกเลิก สัญญา ที่ ทำ กับ โจทก์ แล้วจึง เป็น การ วินิจฉัย นอกประเด็นข้อพิพาท นั้น พิเคราะห์ แล้ว เห็นว่าจำเลย ให้การ รับ ว่า ได้ สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ แต่ ได้ มีหนังสือ ยกเลิก การ ลง โฆษณา กับ โจทก์ แล้ว ที่ จำเลย ให้การ ดังกล่าวจึง มี ประเด็น ว่า จำเลย ได้ ยกเลิก การ ลง โฆษณา แล้ว หรือไม่ ด้วยแต่ ศาลชั้นต้น มิได้ กำหนด ประเด็น ข้อ นี้ ไว้ โดย จำเลย มิได้ โต้แย้งหรือ คัดค้าน ดังนี้ ถือว่า จำเลย ได้ สละ ประเด็น ข้อ นี้ จึง ไม่มี ประเด็นข้อ ที่ ว่า จำเลย ได้ ยกเลิก การ ลง โฆษณา แล้ว หรือไม่ ใน คดี นี้ ดังนั้นที่ ศาลอุทธรณ์ วินิจฉัย ว่า ประเด็น ที่ ศาลชั้นต้น กำหนด ไว้ ว่า จำเลยได้ สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ หรือไม่ ย่อม หมายความ ถึง ว่าได้ มี การ สั่ง ยกเลิก การ ลง โฆษณา แล้ว หรือไม่ ด้วย จึง ไม่ต้อง ด้วยความเห็น ของ ศาลฎีกา เพราะ ข้อเท็จจริง ที่ ว่า จำเลย สั่ง ลง โฆษณาใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ หรือไม่ กับ ข้อเท็จจริง ที่ ว่า จำเลย ได้ ยกเลิกการ ลง โฆษณา แล้ว หรือไม่ เป็น ข้อเท็จจริง ที่ แยก ต่างหาก จาก กันดังนั้น ที่ ศาลอุทธรณ์ เห็นพ้อง ด้วย กับ ศาลชั้นต้น ที่ วินิจฉัย ว่าจำเลย มีสิทธิ ยกเลิก สัญญา ที่ ทำ ไว้ กับ โจทก์ ได้ โดย ถือว่า ไม่เป็น การวินิจฉัย นอกประเด็นข้อพิพาท นั้น ไม่ต้อง ด้วย ความเห็น ของ ศาลฎีกาเพราะ การ ที่ ศาลชั้นต้น จะ วินิจฉัย ว่า จำเลย มีสิทธิ ยกเลิก สัญญา ที่ ทำ ไว้กับ โจทก์ ได้ หรือไม่ ต้อง มี ประเด็น ที่ ว่า จำเลย ได้ ยกเลิก การ ลง โฆษณาแล้ว หรือไม่ เป็น สำคัญ ซึ่ง ประเด็น ข้อ นี้ ถือว่า ไม่มี ใน คดี เพราะจำเลย ได้ สละ แล้ว ดัง ได้ วินิจฉัย ข้างต้น ดังนี้ จึง ฟังได้ ว่าศาลล่าง ทั้ง สอง วินิจฉัย นอกประเด็นข้อพิพาท ดัง ที่ โจทก์ ฎีกาฎีกา โจทก์ ฟังขึ้นส่วน จำเลย จะ ต้อง ชำระ เงิน ให้ แก่ โจทก์ ตาม ฟ้อง หรือไม่ เห็นว่าแม้ คดี จะ ต้องห้าม ฎีกา ใน ข้อเท็จจริง แต่เมื่อ จำเลย ให้การ รับ ว่าได้ สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ จริง ดัง ที่ โจทก์ ฟ้อง แล้ว ดังนี้จึง รับฟัง ได้ ตาม ที่ โจทก์ ฟ้อง โดย ไม่ต้อง ฟัง พยานหลักฐาน อีก ต่อไปคดี ฟังได้ ว่า จำเลย ได้ สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ และโจทก์ ได้ ลง โฆษณา ให้ จำเลย ตาม ที่ จำเลย สั่ง ถูกต้อง ครบถ้วน แล้ว ตาม ฟ้องศาลฎีกา จึง มีอำนาจ พิพากษา ให้ จำเลย ชำระ เงิน แก่ โจทก์ ได้ ตาม ที่โจทก์ ฟ้อง "พิพากษากลับ ให้ จำเลย ชำระ เงิน 57,000 บาท แก่ โจทก์ พร้อม ด้วยดอกเบี้ย(นาม ยิ้มแย้ม-สุรินทร์ นาควิเชียร-จรัญ หัตถกรรม)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุการชี้สองสถานตามมาตรา183คือการกะประเด็นข้อพิพาทและกำหนดหน้าที่นำสืบการกะประเด็นข้อพิพาทย่อมกะได้จากคำฟ้องและคำให้การซึ่งเป็นคำคู่ความการฟังคำแถลงของคู่ความก็ดีการสอบถามคู่ความก็ดีเป็นเรื่องที่กฎหมายมุ่งประสงค์เพียงให้ได้ความชัดในประเด็นข้อพิพาทเท่านั้นจะฟังคำแถลงของคู่ความหรือสอบถามคู่ความแล้วตั้งประเด็นขึ้นใหม่ไม่ได้(คำพิพากษาศาลฎีกาที่3587/2525)และในการพิจารณาชี้ขาดตัดสินคดีศาลต้องสืบพยานตามประเด็นในข้อพิพาทซึ่งหมายถึงปัญหาใดๆไม่ว่าปัญหาข้อเท็จจริงหรือปัญหาข้อกฎหมายที่คู่ความฝ่ายหนึ่งยกขึ้นอ้างและคู่ความอีกฝ่ายไม่รับและศาลจดลงไว้เป็นประเด็นข้อพิพาทแล้วพิจารณาชี้ขาดตัดสินไปตามนั้นจะนำสืบถึงเรื่องอื่นนอกประเด็นข้อพิพาทที่ศาลได้กำหนดไว้ไม่ได้เพราะเป็นการสืบนอกฟ้องนอกประเด็น(คำพิพากษาศาลฎีกาที่756/2510)ในกรณีที่ศาลชั้นต้นไม่กำหนดประเด็นใดไว้ทั้งที่คู่ความได้ยกขึ้นกล่าวอ้างในคำฟ้องหรือต่อสู้ไว้ในคำให้การคู่ความชอบที่จะโต้แย้งคัดค้านให้ศาลกำหนดประเด็นดังกล่าวได้มิฉะนั้นถือว่าคู่ความสละประเด็นข้อพิพาทดังกล่าวแล้วดังนั้นในกรณีที่ศาลชั้นต้นกะประเด็นข้อพิพาทและกำหนดหน้าที่นำสืบไว้แล้วถ้าคู่ความมิได้คัดค้านก็ต้องเป็นไปตามนั้นเช่นคดีมีการชี้สองสถานแต่ศาลชั้นต้นมิได้กำหนดเรื่องฟ้องเคลือบคลุมเป็นประเด็นข้อพิพาทไว้และจำเลยมิได้โต้แย้งคัดค้านจึงไม่มีประเด็นข้อพิพาทเรื่องฟ้องเคลือบคลุมแม้ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ได้วินิจฉัยก็เป็นการนอกประเด็นข้อพิพาท(คำพิพากษาศาลฎีกาที่3866/2524) ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา84มีหลักว่าคู่ความฝ่ายใดกล่าวอ้างข้อเท็จจริงใดคู่ความฝ่ายนั้นมีหน้าที่นำสืบแต่ถ้าข้อเท็จจริงใดที่คู่ความฝ่ายหนึ่งกล่าวอ้างและอีกฝ่ายหนึ่งได้รับแล้วก็ไม่ต้องนำสืบการยอมรับข้อเท็จจริงอาจจะยอมรับโดยชัดแจ้งคือจำเลยให้การยอมรับข้อเท็จจริงตามฟ้องเช่นโจทก์ฟ้องขอให้บังคับจำเลยใช้เงินที่กู้โจทก์ไปจำเลยให้การว่าได้กู้เงินโจทก์ไปจริงแต่โจทก์เรียกดอกเบี้ยเกินอัตราตามกฎหมายและจำเลยได้ชำระให้โจทก์ไปแล้วเป็นจำนวนเกินกว่าต้นเงินกู้ขอให้เอามาหักกลบลบหนี้กันดังนี้เท่ากับจำเลยให้การรับว่าจำเลยมิได้ชำระต้นเงินคืนให้โจทก์โจทก์ไม่ต้องนำสืบในข้อนี้ แต่กรณีหากจำเลยหลายคนการยอมรับข้อเท็จจริงของจำเลยบางคนอาจทำให้เสื่อมเสียแก่จำเลยอื่นตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา59ได้โจทก์จึงคงยังมีหน้าที่นำสืบอยู่(คำพิพากษาศาลฎีกาที่386/2506) และการรับอีกกรณีหนึ่งคือถือว่าจำเลยยอมรับในข้อเท็จจริงตามฟ้องของโจทก์คือกรณีที่คำให้การของจำเลยไม่ปฏิเสธหรือไม่กล่าวถึงฟ้องโจทก์ข้อใดถือว่าจำเลยยอมรับข้อเท็จจริงนั้นแล้ว(คำพิพากษาศาลฎีกาที่1451/2522) ?นพคุณไชยเทพ?คำพิพากษา: โจทก์ ฟ้อง ว่า โจทก์ เป็น เจ้าของ หนังสือพิมพ์ ราย สัปดาห์ ชื่อ ข่าวธุรกิจ จำเลย สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ ฉบับ พิเศษ ชื่อ ผลิตภัณฑ์คุณภาพยอดเยี่ยม ประจำปี 2532 เป็น เงิน ค่า โฆษณา จำนวน 57,000 บาท โจทก์ ได้ ลง โฆษณา ให้ จำเลย แล้ว และ ได้ ทวงถาม จำเลยให้ ชำระ ค่า โฆษณา แต่ จำเลย ไม่ชำระ ขอ บังคับ ให้ จำเลย ชำระ เงิน จำนวน57,000 บาท พร้อม ดอกเบี้ยจำเลย ให้การ ว่า โจทก์ ไม่ใช่ เจ้าของ หนังสือพิมพ์ ข่าวธุรกิจ จำเลย สั่ง ลง โฆษณา เพราะ โจทก์ แจ้ง ว่า หนังสือพิมพ์ ดังกล่าว จะ จัดทำโล่เกียรติยศ และ ใบ ประกาศ เกียรติคุณ ให้ แก่ จำเลย ต่อมา จำเลย ทราบ ว่าความจริง มิได้ มี การ ตรวจสอบ ผลิตภัณฑ์ ของ สินค้า ว่า มี คุณภาพ ยอด เยี่ยมหรือไม่ อย่างไร แต่ เป็น วิธีการ จูงใจ ให้ จำเลย ไป ลง โฆษณา เท่านั้นจำเลย จึง ไม่ประสงค์ จะ ลง โฆษณา และ มี หนังสือ ถึง โจทก์ ขอ ยกเลิก การ ลงโฆษณา แล้ว จำเลย จึง ไม่ต้อง รับผิด ขอให้ ยกฟ้องศาลชั้นต้น พิจารณา แล้ว พิพากษายก ฟ้องโจทก์ อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ พิพากษายืน แต่ ไม่ ตัด สิทธิ โจทก์ ที่ จะ ฟ้อง เรียกค่าสินไหมทดแทน จาก จำเลย เป็น คดี ใหม่โจทก์ ฎีกาศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "คดี นี้ ต้องห้าม ฎีกา ใน ข้อเท็จจริง จึง มีข้อ วินิจฉัย เฉพาะ ข้อกฎหมาย ที่ ว่า ศาลล่าง ทั้ง สอง วินิจฉัย นอกประเด็นข้อพิพาท หรือไม่ โจทก์ ฎีกา ว่า ศาลชั้นต้น ชี้สองสถาน กำหนด ประเด็นข้อพิพาท ไว้ เพียง สอง ข้อ คือ โจทก์ มีอำนาจ ฟ้อง หรือไม่ และ จำเลยสั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ หรือไม่ จำเลย มิได้ โต้แย้งหรือ คัดค้าน ประเด็น ข้อพิพาท ที่ ศาลชั้นต้น กำหนด ไว้ ดังกล่าว จึง ต้องถือว่า คดี มี ประเด็น ข้อพิพาท เพียง สอง ข้อ ดังนั้น ที่ ศาลอุทธรณ์เห็นพ้อง ด้วย กับ ศาลชั้นต้น ที่ วินิจฉัย ว่า จำเลย สั่ง ลง โฆษณา ในหนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ แต่ จำเลย ได้ ยกเลิก สัญญา ที่ ทำ กับ โจทก์ แล้วจึง เป็น การ วินิจฉัย นอกประเด็นข้อพิพาท นั้น พิเคราะห์ แล้ว เห็นว่าจำเลย ให้การ รับ ว่า ได้ สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ แต่ ได้ มีหนังสือ ยกเลิก การ ลง โฆษณา กับ โจทก์ แล้ว ที่ จำเลย ให้การ ดังกล่าวจึง มี ประเด็น ว่า จำเลย ได้ ยกเลิก การ ลง โฆษณา แล้ว หรือไม่ ด้วยแต่ ศาลชั้นต้น มิได้ กำหนด ประเด็น ข้อ นี้ ไว้ โดย จำเลย มิได้ โต้แย้งหรือ คัดค้าน ดังนี้ ถือว่า จำเลย ได้ สละ ประเด็น ข้อ นี้ จึง ไม่มี ประเด็นข้อ ที่ ว่า จำเลย ได้ ยกเลิก การ ลง โฆษณา แล้ว หรือไม่ ใน คดี นี้ ดังนั้นที่ ศาลอุทธรณ์ วินิจฉัย ว่า ประเด็น ที่ ศาลชั้นต้น กำหนด ไว้ ว่า จำเลยได้ สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ หรือไม่ ย่อม หมายความ ถึง ว่าได้ มี การ สั่ง ยกเลิก การ ลง โฆษณา แล้ว หรือไม่ ด้วย จึง ไม่ต้อง ด้วยความเห็น ของ ศาลฎีกา เพราะ ข้อเท็จจริง ที่ ว่า จำเลย สั่ง ลง โฆษณาใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ หรือไม่ กับ ข้อเท็จจริง ที่ ว่า จำเลย ได้ ยกเลิกการ ลง โฆษณา แล้ว หรือไม่ เป็น ข้อเท็จจริง ที่ แยก ต่างหาก จาก กันดังนั้น ที่ ศาลอุทธรณ์ เห็นพ้อง ด้วย กับ ศาลชั้นต้น ที่ วินิจฉัย ว่าจำเลย มีสิทธิ ยกเลิก สัญญา ที่ ทำ ไว้ กับ โจทก์ ได้ โดย ถือว่า ไม่เป็น การวินิจฉัย นอกประเด็นข้อพิพาท นั้น ไม่ต้อง ด้วย ความเห็น ของ ศาลฎีกาเพราะ การ ที่ ศาลชั้นต้น จะ วินิจฉัย ว่า จำเลย มีสิทธิ ยกเลิก สัญญา ที่ ทำ ไว้กับ โจทก์ ได้ หรือไม่ ต้อง มี ประเด็น ที่ ว่า จำเลย ได้ ยกเลิก การ ลง โฆษณาแล้ว หรือไม่ เป็น สำคัญ ซึ่ง ประเด็น ข้อ นี้ ถือว่า ไม่มี ใน คดี เพราะจำเลย ได้ สละ แล้ว ดัง ได้ วินิจฉัย ข้างต้น ดังนี้ จึง ฟังได้ ว่าศาลล่าง ทั้ง สอง วินิจฉัย นอกประเด็นข้อพิพาท ดัง ที่ โจทก์ ฎีกาฎีกา โจทก์ ฟังขึ้นส่วน จำเลย จะ ต้อง ชำระ เงิน ให้ แก่ โจทก์ ตาม ฟ้อง หรือไม่ เห็นว่าแม้ คดี จะ ต้องห้าม ฎีกา ใน ข้อเท็จจริง แต่เมื่อ จำเลย ให้การ รับ ว่าได้ สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ จริง ดัง ที่ โจทก์ ฟ้อง แล้ว ดังนี้จึง รับฟัง ได้ ตาม ที่ โจทก์ ฟ้อง โดย ไม่ต้อง ฟัง พยานหลักฐาน อีก ต่อไปคดี ฟังได้ ว่า จำเลย ได้ สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ และโจทก์ ได้ ลง โฆษณา ให้ จำเลย ตาม ที่ จำเลย สั่ง ถูกต้อง ครบถ้วน แล้ว ตาม ฟ้องศาลฎีกา จึง มีอำนาจ พิพากษา ให้ จำเลย ชำระ เงิน แก่ โจทก์ ได้ ตาม ที่โจทก์ ฟ้อง "พิพากษากลับ ให้ จำเลย ชำระ เงิน 57,000 บาท แก่ โจทก์ พร้อม ด้วยดอกเบี้ย ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1087/2538นาง วิภาพร บุญเสนันท์โจทก์ห้างหุ้นส่วนจำกัด แหลมทองผลิตภัณฑ์แก๊สจำเลย ป.วิ.พ. ม. 84, ม. 183ในการ ชี้สองสถานศาล กำหนดประเด็นข้อพิพาทไว้เพียงสองข้อคือโจทก์มี อำนาจฟ้องหรือไม่และจำเลยสั่งลงโฆษณาในหนังสือพิมพ์ของโจทก์หรือไม่โดยมิได้กำหนดเรื่องจำเลยขอยกเลิกการลงโฆษณาไว้หรือไม่เป็น ประเด็นข้อพิพาทไว้ด้วยเมื่อจำเลยมิได้โต้แย้งคัดค้านคำสั่งในการกำหนดประเด็นข้อพิพาทถือว่าจำเลยได้ สละประเด็นข้อนี้แล้วทั้งประเด็นข้อที่ว่าจำเลยสั่งลงโฆษณาในหนังสือพิมพ์ของโจทก์หรือไม่กับข้อเท็จจริงที่ว่าจำเลยขอยกเลิกการลงโฆษณาแล้วหรือไม่เป็นข้อเท็จจริงที่แยกต่างหากจากกันได้ดังนั้นการที่ศาลอุทธรณ์เห็นว่าประเด็นที่ศาลชั้นต้นกำหนดไว้ว่าจำเลยได้สั่งลงโฆษณาในหนังสือพิมพ์ของโจทก์หรือไม่ย่อมหมายความถึงว่าได้มีการยกเลิกการลงโฆษณาแล้วหรือไม่ด้วยแล้วหยิบยกขึ้นวินิจฉัยด้วยนั้นเป็นการ วินิจฉัยนอกประเด็น แม้คดีจะ ต้องห้ามฎีกาใน ปัญหาข้อเท็จจริง แต่เมื่อจำเลยให้การรับว่าได้สั่งลงโฆษณาในหนังสือพิมพ์จริงดังที่โจทก์ฟ้องย่อมรับฟังได้โดยไม่ต้องฟังพยานหลักฐานอีกต่อไปจำเลยจึงต้องรับผิดชำระหนี้ให้โจทก์ตามที่โจทก์ฟ้องโจทก์ ฟ้อง ว่า โจทก์ เป็น เจ้าของ หนังสือพิมพ์ ราย สัปดาห์ ชื่อ ข่าวธุรกิจ จำเลย สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ ฉบับ พิเศษ ชื่อ ผลิตภัณฑ์คุณภาพยอดเยี่ยม ประจำปี 2532 เป็น เงิน ค่า โฆษณา จำนวน 57,000 บาท โจทก์ ได้ ลง โฆษณา ให้ จำเลย แล้ว และ ได้ ทวงถาม จำเลยให้ ชำระ ค่า โฆษณา แต่ จำเลย ไม่ชำระ ขอ บังคับ ให้ จำเลย ชำระ เงิน จำนวน57,000 บาท พร้อม ดอกเบี้ยจำเลย ให้การ ว่า โจทก์ ไม่ใช่ เจ้าของ หนังสือพิมพ์ ข่าวธุรกิจ จำเลย สั่ง ลง โฆษณา เพราะ โจทก์ แจ้ง ว่า หนังสือพิมพ์ ดังกล่าว จะ จัดทำโล่เกียรติยศ และ ใบ ประกาศ เกียรติคุณ ให้ แก่ จำเลย ต่อมา จำเลย ทราบ ว่าความจริง มิได้ มี การ ตรวจสอบ ผลิตภัณฑ์ ของ สินค้า ว่า มี คุณภาพ ยอด เยี่ยมหรือไม่ อย่างไร แต่ เป็น วิธีการ จูงใจ ให้ จำเลย ไป ลง โฆษณา เท่านั้นจำเลย จึง ไม่ประสงค์ จะ ลง โฆษณา และ มี หนังสือ ถึง โจทก์ ขอ ยกเลิก การ ลงโฆษณา แล้ว จำเลย จึง ไม่ต้อง รับผิด ขอให้ ยกฟ้องศาลชั้นต้น พิจารณา แล้ว พิพากษายก ฟ้องโจทก์ อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ พิพากษายืน แต่ ไม่ ตัด สิทธิ โจทก์ ที่ จะ ฟ้อง เรียกค่าสินไหมทดแทน จาก จำเลย เป็น คดี ใหม่โจทก์ ฎีกาศาลฎีกา วินิจฉัย ว่า "คดี นี้ ต้องห้าม ฎีกา ใน ข้อเท็จจริง จึง มีข้อ วินิจฉัย เฉพาะ ข้อกฎหมาย ที่ ว่า ศาลล่าง ทั้ง สอง วินิจฉัย นอกประเด็นข้อพิพาท หรือไม่ โจทก์ ฎีกา ว่า ศาลชั้นต้น ชี้สองสถาน กำหนด ประเด็นข้อพิพาท ไว้ เพียง สอง ข้อ คือ โจทก์ มีอำนาจ ฟ้อง หรือไม่ และ จำเลยสั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ หรือไม่ จำเลย มิได้ โต้แย้งหรือ คัดค้าน ประเด็น ข้อพิพาท ที่ ศาลชั้นต้น กำหนด ไว้ ดังกล่าว จึง ต้องถือว่า คดี มี ประเด็น ข้อพิพาท เพียง สอง ข้อ ดังนั้น ที่ ศาลอุทธรณ์เห็นพ้อง ด้วย กับ ศาลชั้นต้น ที่ วินิจฉัย ว่า จำเลย สั่ง ลง โฆษณา ในหนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ แต่ จำเลย ได้ ยกเลิก สัญญา ที่ ทำ กับ โจทก์ แล้วจึง เป็น การ วินิจฉัย นอกประเด็นข้อพิพาท นั้น พิเคราะห์ แล้ว เห็นว่าจำเลย ให้การ รับ ว่า ได้ สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ แต่ ได้ มีหนังสือ ยกเลิก การ ลง โฆษณา กับ โจทก์ แล้ว ที่ จำเลย ให้การ ดังกล่าวจึง มี ประเด็น ว่า จำเลย ได้ ยกเลิก การ ลง โฆษณา แล้ว หรือไม่ ด้วยแต่ ศาลชั้นต้น มิได้ กำหนด ประเด็น ข้อ นี้ ไว้ โดย จำเลย มิได้ โต้แย้งหรือ คัดค้าน ดังนี้ ถือว่า จำเลย ได้ สละ ประเด็น ข้อ นี้ จึง ไม่มี ประเด็นข้อ ที่ ว่า จำเลย ได้ ยกเลิก การ ลง โฆษณา แล้ว หรือไม่ ใน คดี นี้ ดังนั้นที่ ศาลอุทธรณ์ วินิจฉัย ว่า ประเด็น ที่ ศาลชั้นต้น กำหนด ไว้ ว่า จำเลยได้ สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ หรือไม่ ย่อม หมายความ ถึง ว่าได้ มี การ สั่ง ยกเลิก การ ลง โฆษณา แล้ว หรือไม่ ด้วย จึง ไม่ต้อง ด้วยความเห็น ของ ศาลฎีกา เพราะ ข้อเท็จจริง ที่ ว่า จำเลย สั่ง ลง โฆษณาใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ หรือไม่ กับ ข้อเท็จจริง ที่ ว่า จำเลย ได้ ยกเลิกการ ลง โฆษณา แล้ว หรือไม่ เป็น ข้อเท็จจริง ที่ แยก ต่างหาก จาก กันดังนั้น ที่ ศาลอุทธรณ์ เห็นพ้อง ด้วย กับ ศาลชั้นต้น ที่ วินิจฉัย ว่าจำเลย มีสิทธิ ยกเลิก สัญญา ที่ ทำ ไว้ กับ โจทก์ ได้ โดย ถือว่า ไม่เป็น การวินิจฉัย นอกประเด็นข้อพิพาท นั้น ไม่ต้อง ด้วย ความเห็น ของ ศาลฎีกาเพราะ การ ที่ ศาลชั้นต้น จะ วินิจฉัย ว่า จำเลย มีสิทธิ ยกเลิก สัญญา ที่ ทำ ไว้กับ โจทก์ ได้ หรือไม่ ต้อง มี ประเด็น ที่ ว่า จำเลย ได้ ยกเลิก การ ลง โฆษณาแล้ว หรือไม่ เป็น สำคัญ ซึ่ง ประเด็น ข้อ นี้ ถือว่า ไม่มี ใน คดี เพราะจำเลย ได้ สละ แล้ว ดัง ได้ วินิจฉัย ข้างต้น ดังนี้ จึง ฟังได้ ว่าศาลล่าง ทั้ง สอง วินิจฉัย นอกประเด็นข้อพิพาท ดัง ที่ โจทก์ ฎีกาฎีกา โจทก์ ฟังขึ้นส่วน จำเลย จะ ต้อง ชำระ เงิน ให้ แก่ โจทก์ ตาม ฟ้อง หรือไม่ เห็นว่าแม้ คดี จะ ต้องห้าม ฎีกา ใน ข้อเท็จจริง แต่เมื่อ จำเลย ให้การ รับ ว่าได้ สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ จริง ดัง ที่ โจทก์ ฟ้อง แล้ว ดังนี้จึง รับฟัง ได้ ตาม ที่ โจทก์ ฟ้อง โดย ไม่ต้อง ฟัง พยานหลักฐาน อีก ต่อไปคดี ฟังได้ ว่า จำเลย ได้ สั่ง ลง โฆษณา ใน หนังสือพิมพ์ ของ โจทก์ และโจทก์ ได้ ลง โฆษณา ให้ จำเลย ตาม ที่ จำเลย สั่ง ถูกต้อง ครบถ้วน แล้ว ตาม ฟ้องศาลฎีกา จึง มีอำนาจ พิพากษา ให้ จำเลย ชำระ เงิน แก่ โจทก์ ได้ ตาม ที่โจทก์ ฟ้อง "พิพากษากลับ ให้ จำเลย ชำระ เงิน 57,000 บาท แก่ โจทก์ พร้อม ด้วยดอกเบี้ย(นาม ยิ้มแย้ม-สุรินทร์ นาควิเชียร-จรัญ หัตถกรรม)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุการชี้สองสถานตามมาตรา183คือการกะประเด็นข้อพิพาทและกำหนดหน้าที่นำสืบการกะประเด็นข้อพิพาทย่อมกะได้จากคำฟ้องและคำให้การซึ่งเป็นคำคู่ความการฟังคำแถลงของคู่ความก็ดีการสอบถามคู่ความก็ดีเป็นเรื่องที่กฎหมายมุ่งประสงค์เพียงให้ได้ความชัดในประเด็นข้อพิพาทเท่านั้นจะฟังคำแถลงของคู่ความหรือสอบถามคู่ความแล้วตั้งประเด็นขึ้นใหม่ไม่ได้(คำพิพากษาศาลฎีกาที่3587/2525)และในการพิจารณาชี้ขาดตัดสินคดีศาลต้องสืบพยานตามประเด็นในข้อพิพาทซึ่งหมายถึงปัญหาใดๆไม่ว่าปัญหาข้อเท็จจริงหรือปัญหาข้อกฎหมายที่คู่ความฝ่ายหนึ่งยกขึ้นอ้างและคู่ความอีกฝ่ายไม่รับและศาลจดลงไว้เป็นประเด็นข้อพิพาทแล้วพิจารณาชี้ขาดตัดสินไปตามนั้นจะนำสืบถึงเรื่องอื่นนอกประเด็นข้อพิพาทที่ศาลได้กำหนดไว้ไม่ได้เพราะเป็นการสืบนอกฟ้องนอกประเด็น(คำพิพากษาศาลฎีกาที่756/2510)ในกรณีที่ศาลชั้นต้นไม่กำหนดประเด็นใดไว้ทั้งที่คู่ความได้ยกขึ้นกล่าวอ้างในคำฟ้องหรือต่อสู้ไว้ในคำให้การคู่ความชอบที่จะโต้แย้งคัดค้านให้ศาลกำหนดประเด็นดังกล่าวได้มิฉะนั้นถือว่าคู่ความสละประเด็นข้อพิพาทดังกล่าวแล้วดังนั้นในกรณีที่ศาลชั้นต้นกะประเด็นข้อพิพาทและกำหนดหน้าที่นำสืบไว้แล้วถ้าคู่ความมิได้คัดค้านก็ต้องเป็นไปตามนั้นเช่นคดีมีการชี้สองสถานแต่ศาลชั้นต้นมิได้กำหนดเรื่องฟ้องเคลือบคลุมเป็นประเด็นข้อพิพาทไว้และจำเลยมิได้โต้แย้งคัดค้านจึงไม่มีประเด็นข้อพิพาทเรื่องฟ้องเคลือบคลุมแม้ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ได้วินิจฉัยก็เป็นการนอกประเด็นข้อพิพาท(คำพิพากษาศาลฎีกาที่3866/2524) ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา84มีหลักว่าคู่ความฝ่ายใดกล่าวอ้างข้อเท็จจริงใดคู่ความฝ่ายนั้นมีหน้าที่นำสืบแต่ถ้าข้อเท็จจริงใดที่คู่ความฝ่ายหนึ่งกล่าวอ้างและอีกฝ่ายหนึ่งได้รับแล้วก็ไม่ต้องนำสืบการยอมรับข้อเท็จจริงอาจจะยอมรับโดยชัดแจ้งคือจำเลยให้การยอมรับข้อเท็จจริงตามฟ้องเช่นโจทก์ฟ้องขอให้บังคับจำเลยใช้เงินที่กู้โจทก์ไปจำเลยให้การว่าได้กู้เงินโจทก์ไปจริงแต่โจทก์เรียกดอกเบี้ยเกินอัตราตามกฎหมายและจำเลยได้ชำระให้โจทก์ไปแล้วเป็นจำนวนเกินกว่าต้นเงินกู้ขอให้เอามาหักกลบลบหนี้กันดังนี้เท่ากับจำเลยให้การรับว่าจำเลยมิได้ชำระต้นเงินคืนให้โจทก์โจทก์ไม่ต้องนำสืบในข้อนี้ แต่กรณีหากจำเลยหลายคนการยอมรับข้อเท็จจริงของจำเลยบางคนอาจทำให้เสื่อมเสียแก่จำเลยอื่นตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา59ได้โจทก์จึงคงยังมีหน้าที่นำสืบอยู่(คำพิพากษาศาลฎีกาที่386/2506) และการรับอีกกรณีหนึ่งคือถือว่าจำเลยยอมรับในข้อเท็จจริงตามฟ้องของโจทก์คือกรณีที่คำให้การของจำเลยไม่ปฏิเสธหรือไม่กล่าวถึงฟ้องโจทก์ข้อใดถือว่าจำเลยยอมรับข้อเท็จจริงนั้นแล้ว(คำพิพากษาศาลฎีกาที่1451/2522) ?นพคุณไชยเทพ?