คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 843/2501หลักกฎหมาย: มีความประสงค์และแสดงเจตนาจะขายส่วนหนึ่งของที่ดินทางด้านตะวันตก แต่ผู้ขายอ่านหนังสือไม่ออก เซ็นแต่ชื่อในสัญญาซื้อขายไปโดยสำคัญผิดเป็นขายทางด้านตะวันออก ถือว่าเป็นการสำคัญผิดในสาระสำคัญแห่งนิติกรรม ตกเป็นโมฆะการฟ้องขอให้ทำลายนิติกรรมสัญญาซื้อขายที่ตกเป็นโมฆะนั้นผู้ขายนำคดีมาฟ้องเกิน 1 ปีได้ไม่ขาดอายุความโจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นเจ้าของที่ดิน 1 แปลง เมื่อเดือน 12 พ.ศ. 95 จำเลยได้ขอซื้อที่ดินเฉพาะทางด้านทิศตะวันตกเพื่อปลูกบ้านอยู่ 1 หลังกว้าง 5 วา ลึก 1 วา ราคา 3,000 บาท วันที่ 27 พ.ย. 95 จำเลยให้โจทก์ลงชื่อและมอบเงิน 1,000 บาทให้โจทก์กับสั่งว่าเงินอีก 2,000 บาทจำเลยจะชำระให้นอกที่ว่าการอำเภอ เพื่อมิต้องเสียอากรแสตมป์ โจทก์เป็นกรรมกรไม่รู้หนังสือ เซ็นได้แต่ชื่อและไม่รู้ระเบียบ เชื่อว่าเป็นการซื้อขายที่ดินตามที่ตกลงกันจึงปฏิบัติตาม ต่อมาโจทก์เตือนให้จำเลยจัดการรังวัดเพื่อทำการซื้อขายกัน จำเลยผัดผ่อนจนเดือน ส.ค. 96 โจทก์ทราบว่าจำเลยได้บอกขายที่ดินทางทิศตะวันออกของโจทก์ซึ่งกว้าง 15 วา ยาว 25 วาโจทก์จึงทราบว่าจำเลยให้โจทก์ลงชื่อในหนังสือสัญญาซื้อขายที่ดินให้จำเลยผิดจากที่ตกลงกัน จึงขอให้ศาลสั่งว่าสัญญาซื้อขายที่ดินระหว่างโจทก์จำเลยเป็นโมฆะจำเลยให้การว่าได้ขอซื้อที่ดินโจทก์กว้าง 15 วาลึก 25 วาตกลงราคากัน 1,000 บาท โจทก์ได้ยื่นเรื่องราวจะซื้อขายที่ดินที่จำเลยตกลงจะซื้อ ได้ทำการรังวัดและปิดประกาศแล้ว ไม่มีผู้ใดคัดค้าน อำเภอได้ทำสัญญาซื้อขายให้และชำระเงินกันแล้ว และว่าคดีโจทก์ขาดอายุความศาลชั้นต้นพิพากษาว่าคดีโจทก์ไม่ขาดอายุความและให้ทำลายนิติกรรมสัญญาซื้อขายระหว่างโจทก์จำเลยจำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนจำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า โจทก์มีความประสงค์และแสดงเจตนาจะขายที่ดินทางด้านตะวันตก กว้าง 5 วา ลึก 15 วา ในราคา 3,000 บาทซึ่งเป็นราคาพอสมควร มิใช่มีความประสงค์และแสดงเจตนาจะขายที่ดินแปลงด้านตะวันออก กว้าง 15 วา ลึก 25 วา ให้จำเลยในราคา 3,000 บาทเพราะถูกมากไป การที่โจทก์ยอมเซ็นชื่อในสัญญาซื้อขายที่ดินตอนนี้ให้จำเลยก็โดยสำคัญผิด เพราะอ่านหนังสือไม่ออกและเชื่อใจจำเลย การสำคัญผิดนี้เป็นสาระสำคัญแห่งนิติกรรม จึงตกเป็นโมฆะตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 119 และโจทก์นำคดีมาฟ้องจากวันที่ทราบเป็นเวลา1 ปีเศษ ก็ไม่ขาดอายุความ พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 843/2501นายจ้อย ธรรมเสถียรโจทก์นายวิวัฒน์ เยือกเย็นจำเลย ป.วิ.พ. ม. 55 ป.พ.พ. ม. 119, ม. 133, ม. 1374, ม. 1375, ม. 1382มีความประสงค์และแสดงเจตนาจะขายส่วนหนึ่งของที่ดินทางด้านตะวันตก แต่ผู้ขายอ่านหนังสือไม่ออก เซ็นแต่ชื่อในสัญญาซื้อขายไปโดยสำคัญผิดเป็นขายทางด้านตะวันออก ถือว่าเป็นการสำคัญผิดในสาระสำคัญแห่งนิติกรรม ตกเป็นโมฆะการฟ้องขอให้ทำลายนิติกรรมสัญญาซื้อขายที่ตกเป็นโมฆะนั้นผู้ขายนำคดีมาฟ้องเกิน 1 ปีได้ไม่ขาดอายุความโจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นเจ้าของที่ดิน 1 แปลง เมื่อเดือน 12 พ.ศ. 95 จำเลยได้ขอซื้อที่ดินเฉพาะทางด้านทิศตะวันตกเพื่อปลูกบ้านอยู่ 1 หลังกว้าง 5 วา ลึก 1 วา ราคา 3,000 บาท วันที่ 27 พ.ย. 95 จำเลยให้โจทก์ลงชื่อและมอบเงิน 1,000 บาทให้โจทก์กับสั่งว่าเงินอีก 2,000 บาทจำเลยจะชำระให้นอกที่ว่าการอำเภอ เพื่อมิต้องเสียอากรแสตมป์ โจทก์เป็นกรรมกรไม่รู้หนังสือ เซ็นได้แต่ชื่อและไม่รู้ระเบียบ เชื่อว่าเป็นการซื้อขายที่ดินตามที่ตกลงกันจึงปฏิบัติตาม ต่อมาโจทก์เตือนให้จำเลยจัดการรังวัดเพื่อทำการซื้อขายกัน จำเลยผัดผ่อนจนเดือน ส.ค. 96 โจทก์ทราบว่าจำเลยได้บอกขายที่ดินทางทิศตะวันออกของโจทก์ซึ่งกว้าง 15 วา ยาว 25 วาโจทก์จึงทราบว่าจำเลยให้โจทก์ลงชื่อในหนังสือสัญญาซื้อขายที่ดินให้จำเลยผิดจากที่ตกลงกัน จึงขอให้ศาลสั่งว่าสัญญาซื้อขายที่ดินระหว่างโจทก์จำเลยเป็นโมฆะจำเลยให้การว่าได้ขอซื้อที่ดินโจทก์กว้าง 15 วาลึก 25 วาตกลงราคากัน 1,000 บาท โจทก์ได้ยื่นเรื่องราวจะซื้อขายที่ดินที่จำเลยตกลงจะซื้อ ได้ทำการรังวัดและปิดประกาศแล้ว ไม่มีผู้ใดคัดค้าน อำเภอได้ทำสัญญาซื้อขายให้และชำระเงินกันแล้ว และว่าคดีโจทก์ขาดอายุความศาลชั้นต้นพิพากษาว่าคดีโจทก์ไม่ขาดอายุความและให้ทำลายนิติกรรมสัญญาซื้อขายระหว่างโจทก์จำเลยจำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนจำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า โจทก์มีความประสงค์และแสดงเจตนาจะขายที่ดินทางด้านตะวันตก กว้าง 5 วา ลึก 15 วา ในราคา 3,000 บาทซึ่งเป็นราคาพอสมควร มิใช่มีความประสงค์และแสดงเจตนาจะขายที่ดินแปลงด้านตะวันออก กว้าง 15 วา ลึก 25 วา ให้จำเลยในราคา 3,000 บาทเพราะถูกมากไป การที่โจทก์ยอมเซ็นชื่อในสัญญาซื้อขายที่ดินตอนนี้ให้จำเลยก็โดยสำคัญผิด เพราะอ่านหนังสือไม่ออกและเชื่อใจจำเลย การสำคัญผิดนี้เป็นสาระสำคัญแห่งนิติกรรม จึงตกเป็นโมฆะตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 119 และโจทก์นำคดีมาฟ้องจากวันที่ทราบเป็นเวลา1 ปีเศษ ก็ไม่ขาดอายุความ พิพากษายืน(ทรงนิติกรณ์-ดุลยการณ์โกวิท-ชวน สิงหลกะ)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นเจ้าของที่ดิน 1 แปลง เมื่อเดือน 12 พ.ศ. 95 จำเลยได้ขอซื้อที่ดินเฉพาะทางด้านทิศตะวันตกเพื่อปลูกบ้านอยู่ 1 หลังกว้าง 5 วา ลึก 1 วา ราคา 3,000 บาท วันที่ 27 พ.ย. 95 จำเลยให้โจทก์ลงชื่อและมอบเงิน 1,000 บาทให้โจทก์กับสั่งว่าเงินอีก 2,000 บาทจำเลยจะชำระให้นอกที่ว่าการอำเภอ เพื่อมิต้องเสียอากรแสตมป์ โจทก์เป็นกรรมกรไม่รู้หนังสือ เซ็นได้แต่ชื่อและไม่รู้ระเบียบ เชื่อว่าเป็นการซื้อขายที่ดินตามที่ตกลงกันจึงปฏิบัติตาม ต่อมาโจทก์เตือนให้จำเลยจัดการรังวัดเพื่อทำการซื้อขายกัน จำเลยผัดผ่อนจนเดือน ส.ค. 96 โจทก์ทราบว่าจำเลยได้บอกขายที่ดินทางทิศตะวันออกของโจทก์ซึ่งกว้าง 15 วา ยาว 25 วาโจทก์จึงทราบว่าจำเลยให้โจทก์ลงชื่อในหนังสือสัญญาซื้อขายที่ดินให้จำเลยผิดจากที่ตกลงกัน จึงขอให้ศาลสั่งว่าสัญญาซื้อขายที่ดินระหว่างโจทก์จำเลยเป็นโมฆะจำเลยให้การว่าได้ขอซื้อที่ดินโจทก์กว้าง 15 วาลึก 25 วาตกลงราคากัน 1,000 บาท โจทก์ได้ยื่นเรื่องราวจะซื้อขายที่ดินที่จำเลยตกลงจะซื้อ ได้ทำการรังวัดและปิดประกาศแล้ว ไม่มีผู้ใดคัดค้าน อำเภอได้ทำสัญญาซื้อขายให้และชำระเงินกันแล้ว และว่าคดีโจทก์ขาดอายุความศาลชั้นต้นพิพากษาว่าคดีโจทก์ไม่ขาดอายุความและให้ทำลายนิติกรรมสัญญาซื้อขายระหว่างโจทก์จำเลยจำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนจำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า โจทก์มีความประสงค์และแสดงเจตนาจะขายที่ดินทางด้านตะวันตก กว้าง 5 วา ลึก 15 วา ในราคา 3,000 บาทซึ่งเป็นราคาพอสมควร มิใช่มีความประสงค์และแสดงเจตนาจะขายที่ดินแปลงด้านตะวันออก กว้าง 15 วา ลึก 25 วา ให้จำเลยในราคา 3,000 บาทเพราะถูกมากไป การที่โจทก์ยอมเซ็นชื่อในสัญญาซื้อขายที่ดินตอนนี้ให้จำเลยก็โดยสำคัญผิด เพราะอ่านหนังสือไม่ออกและเชื่อใจจำเลย การสำคัญผิดนี้เป็นสาระสำคัญแห่งนิติกรรม จึงตกเป็นโมฆะตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 119 และโจทก์นำคดีมาฟ้องจากวันที่ทราบเป็นเวลา1 ปีเศษ ก็ไม่ขาดอายุความ พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 843/2501นายจ้อย ธรรมเสถียรโจทก์นายวิวัฒน์ เยือกเย็นจำเลย ป.วิ.พ. ม. 55 ป.พ.พ. ม. 119, ม. 133, ม. 1374, ม. 1375, ม. 1382มีความประสงค์และแสดงเจตนาจะขายส่วนหนึ่งของที่ดินทางด้านตะวันตก แต่ผู้ขายอ่านหนังสือไม่ออก เซ็นแต่ชื่อในสัญญาซื้อขายไปโดยสำคัญผิดเป็นขายทางด้านตะวันออก ถือว่าเป็นการสำคัญผิดในสาระสำคัญแห่งนิติกรรม ตกเป็นโมฆะการฟ้องขอให้ทำลายนิติกรรมสัญญาซื้อขายที่ตกเป็นโมฆะนั้นผู้ขายนำคดีมาฟ้องเกิน 1 ปีได้ไม่ขาดอายุความโจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นเจ้าของที่ดิน 1 แปลง เมื่อเดือน 12 พ.ศ. 95 จำเลยได้ขอซื้อที่ดินเฉพาะทางด้านทิศตะวันตกเพื่อปลูกบ้านอยู่ 1 หลังกว้าง 5 วา ลึก 1 วา ราคา 3,000 บาท วันที่ 27 พ.ย. 95 จำเลยให้โจทก์ลงชื่อและมอบเงิน 1,000 บาทให้โจทก์กับสั่งว่าเงินอีก 2,000 บาทจำเลยจะชำระให้นอกที่ว่าการอำเภอ เพื่อมิต้องเสียอากรแสตมป์ โจทก์เป็นกรรมกรไม่รู้หนังสือ เซ็นได้แต่ชื่อและไม่รู้ระเบียบ เชื่อว่าเป็นการซื้อขายที่ดินตามที่ตกลงกันจึงปฏิบัติตาม ต่อมาโจทก์เตือนให้จำเลยจัดการรังวัดเพื่อทำการซื้อขายกัน จำเลยผัดผ่อนจนเดือน ส.ค. 96 โจทก์ทราบว่าจำเลยได้บอกขายที่ดินทางทิศตะวันออกของโจทก์ซึ่งกว้าง 15 วา ยาว 25 วาโจทก์จึงทราบว่าจำเลยให้โจทก์ลงชื่อในหนังสือสัญญาซื้อขายที่ดินให้จำเลยผิดจากที่ตกลงกัน จึงขอให้ศาลสั่งว่าสัญญาซื้อขายที่ดินระหว่างโจทก์จำเลยเป็นโมฆะจำเลยให้การว่าได้ขอซื้อที่ดินโจทก์กว้าง 15 วาลึก 25 วาตกลงราคากัน 1,000 บาท โจทก์ได้ยื่นเรื่องราวจะซื้อขายที่ดินที่จำเลยตกลงจะซื้อ ได้ทำการรังวัดและปิดประกาศแล้ว ไม่มีผู้ใดคัดค้าน อำเภอได้ทำสัญญาซื้อขายให้และชำระเงินกันแล้ว และว่าคดีโจทก์ขาดอายุความศาลชั้นต้นพิพากษาว่าคดีโจทก์ไม่ขาดอายุความและให้ทำลายนิติกรรมสัญญาซื้อขายระหว่างโจทก์จำเลยจำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนจำเลยฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า โจทก์มีความประสงค์และแสดงเจตนาจะขายที่ดินทางด้านตะวันตก กว้าง 5 วา ลึก 15 วา ในราคา 3,000 บาทซึ่งเป็นราคาพอสมควร มิใช่มีความประสงค์และแสดงเจตนาจะขายที่ดินแปลงด้านตะวันออก กว้าง 15 วา ลึก 25 วา ให้จำเลยในราคา 3,000 บาทเพราะถูกมากไป การที่โจทก์ยอมเซ็นชื่อในสัญญาซื้อขายที่ดินตอนนี้ให้จำเลยก็โดยสำคัญผิด เพราะอ่านหนังสือไม่ออกและเชื่อใจจำเลย การสำคัญผิดนี้เป็นสาระสำคัญแห่งนิติกรรม จึงตกเป็นโมฆะตาม ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 119 และโจทก์นำคดีมาฟ้องจากวันที่ทราบเป็นเวลา1 ปีเศษ ก็ไม่ขาดอายุความ พิพากษายืน(ทรงนิติกรณ์-ดุลยการณ์โกวิท-ชวน สิงหลกะ)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ