คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 8319/2543หลักกฎหมาย: จำเลยเป็นเจ้าของรถยนต์ซึ่งยังมิได้จดทะเบียนและเสียภาษีประจำปี ตกลงขายรถยนต์แก่โจทก์ในลักษณะที่เป็นทรัพย์สำหรับใช้เป็นยานพาหนะที่เดินด้วยกำลังแรงแห่งเครื่องจักร ตามสภาพของตัวทรัพย์ที่ซื้อขายกันเป็นสัญญาส่งมอบรถยนต์ในฐานะเป็นรถยนต์อันไม่ใช่เศษเหล็กและจำเลยต้องส่งมอบให้โจทก์ได้ผลใช้รถยนต์นั้นได้หมายความว่าจำเลยจะกระทำตามที่จำเป็นเพื่อให้โจทก์ได้จดทะเบียนรถนั้นเมื่อรถยนต์ที่จำเลยขายยังมิได้จดทะเบียนให้ถูกต้อง ต้องห้ามมิให้นำออกใช้ถือว่าจำเลยส่งมอบรถโดยสภาพไม่เหมาะสมที่จะใช้เพื่อประโยชน์ของสัญญาซื้อขาย หมายถึงการชำระหนี้ของจำเลยไม่ครบถ้วนบริบูรณ์ตามวัตถุประสงค์ของสัญญา นอกจากนี้จำเลยยังมีความผูกพันที่จะต้องแจ้งการโอนรถให้โจทก์ต่อนายทะเบียนในลำดับต่อมาอีกด้วยแม้โจทก์จะมอบรถยนต์ให้แก่ ร. ครอบครองตามสัญญาเช่าซื้อแล้วทั้งรถยนต์ที่จำเลยขายจำต้องมีและแสดงแผ่นป้ายและเครื่องหมายครบถ้วนตามที่กำหนดในกฎกระทรวง โจทก์ย่อมมีสิทธิเรียกร้องให้จำเลยปฏิบัติการชำระหนี้ให้ครบถ้วนบริบูรณ์โจทก์ฟ้องว่า จำเลยขายรถยนต์ฮอนด้าหมายเลขเครื่อง เอซีซี - 0202594 หมายเลขตัวถัง เอซีซี 0202594 แก่โจทก์ในราคา800,000 บาท โจทก์ชำระราคาครบถ้วนแล้ว ตามประเพณีการค้าจำเลยมีหน้าที่จดทะเบียนรถยนต์ที่ซื้อขายพร้อมส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถ ใบคู่มือจดทะเบียนรถและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีแก่โจทก์ภายใน 15 วัน นับแต่วันซื้อขาย แต่จำเลยไม่ยอมจดทะเบียนโอนรถยนต์ดังกล่าวให้แก่โจทก์ โจทก์ทวงถามแล้ว จำเลยเพิกเฉย ขอให้บังคับจำเลยจดทะเบียนโอนรถยนต์ดังกล่าวพร้อมทั้งส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถคู่มือจดทะเบียนและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีประจำปีให้แก่โจทก์ภายใน 7 วัน หากจำเลยไม่ปฏิบัติตามให้ถือเอาคำพิพากษาแทนการแสดงเจตนาของจำเลยจำเลยขาดนัดยื่นคำให้การและขาดนัดพิจารณาศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 2 พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ข้อเท็จจริงรับฟังเป็นยุติว่า เมื่อเดือนกรกฎาคม2539 จำเลยขายรถยนต์ฮอนด้าหมายเลขเครื่อง เอซีซี - 0202594 หมายเลขตัวถัง เอซีซี 0202594 ซึ่งยังมิได้จดทะเบียนและเสียภาษีประจำปีตามพระราชบัญญัติรถยนต์แก่โจทก์ โจทก์ชำระราคารถยนต์ครบถ้วนและครอบครองใช้รถยนต์ดังกล่าว ต่อมาโจทก์ให้นางสาวรัศมี เสนาขันธ์ เช่าซื้อรถยนต์ไปอีกทอดหนึ่งโดยจำเลยมิได้จดทะเบียนโอนรถยนต์พร้อมส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถ คู่มือจดทะเบียนรถและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีประจำปีแก่โจทก์ โจทก์ทวงถามแล้วจำเลยเพิกเฉย ปัญหาวินิจฉัยตามฎีกาของโจทก์มีว่า จำเลยมีความผูกพันตามสัญญาซื้อขายในการจดทะเบียนโอนรถยนต์พร้อมส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถคู่มือจดทะเบียนรถและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีประจำปีแก่โจทก์หรือไม่ เห็นว่า พระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. 2522 (แก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติรถยนต์ (ฉบับที่ 4)พ.ศ. 2527) มาตรา 6 บัญญัติว่า "ห้ามมิให้ผู้ใดใช้รถที่ยังมิได้จดทะเบียนห้ามมิให้ผู้ใดใช้รถที่จดทะเบียนแล้วแต่ยังมิได้เสียภาษีประจำปีสำหรับรถนั้นให้ครบถ้วนถูกต้องภายในเวลาที่กำหนด" มาตรา 10 บัญญัติว่า "ผู้ใดประสงค์จะขอจดทะเบียนรถ ให้ยื่นคำขอต่อนายทะเบียนแห่งท้องที่ที่ตนมีภูมิลำเนาเว้นแต่เจ้าของรถมีความประสงค์จะนำรถไปใช้ในท้องถิ่นอื่นให้ยื่นคำขอต่อนายทะเบียนท้องถิ่นนั้นได้" ด้วยบทบัญญัติของกฎหมายดังกล่าวกำหนดให้เจ้าของรถซึ่งประสงค์จะนำรถของตนออกใช้เป็นยานพาหนะสัญจรไปมาตามทางสาธารณะมีหน้าที่ตามกฎหมายที่จะต้องยื่นคำขอต่อนายทะเบียนท้องถิ่นที่ตนมีภูมิลำเนาอยู่เพื่อจดทะเบียนรถและเสียภาษีประจำปีให้ครบถ้วนมิฉะนั้น จะนำรถออกใช้มิได้ จำเลยเป็นเจ้าของรถยนต์ซึ่งยังมิได้จดทะเบียนและเสียภาษีประจำปีสำหรับรถ ตกลงขายรถยนต์นั้นแก่โจทก์ในลักษณะที่เป็นทรัพย์สำหรับใช้เป็นยานพาหนะที่เดินด้วยกำลังแรงแห่งเครื่องจักรตามสภาพของตัวทรัพย์ที่ซื้อขายกันอันเป็นสัญญาส่งมอบรถยนต์ในฐานะเป็นรถยนต์ ไม่ใช่เศษเหล็กและเป็นที่เข้าใจกันได้ต่อไปด้วยว่า จำเลยจะต้องส่งมอบให้โจทก์ได้ผลใช้รถยนต์นั้นได้ ซึ่งหมายความว่า จำเลยจะกระทำตามที่จำเป็นเพื่อให้โจทก์ได้จดทะเบียนรถนั้น เพราะถ้าไม่ได้จดทะเบียนโจทก์ใช้รถนั้นไม่ได้ตามนัยแห่งคำพิพากษาฎีกาที่ 76/2496 ระหว่างบริษัทรัตนไพชยนต์ จำกัด โจทก์ นายสว่าง จารสร จำเลย เมื่อรถยนต์ที่จำเลยขายยังมิได้จดทะเบียนให้ถูกต้องตามพระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. 2522 มาตรา 6จึงต้องห้ามมิให้นำออกใช้ ถือว่าจำเลยส่งมอบรถโดยสภาพไม่เหมาะสมที่จะใช้เพื่อประโยชน์ของสัญญาซื้อขาย อันหมายถึงการชำระหนี้ของจำเลยไม่ครบถ้วนบริบูรณ์ตามวัตถุประสงค์ของสัญญา นอกจากนี้จำเลยยังมีหน้าที่ตามพระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. 2522 มาตรา 17 ที่จะต้องแจ้งการโอนรถที่จดทะเบียนแล้วต่อนายทะเบียนภายในสิบห้าวันนับแต่วันโอน ดังนั้น จำเลยจึงมีความผูกพันที่จะต้องแจ้งการโอนรถให้โจทก์ต่อนายทะเบียนในลำดับต่อมาอีกด้วย แม้โจทก์จะมอบรถยนต์ให้แก่นางสาวรัศมีครอบครองตามสัญญาเช่าซื้อแล้ว แต่ความผูกพันตามสัญญาซื้อขายของจำเลยที่มีต่อโจทก์ยังคงมีอยู่และมิได้หมดสิ้นไป ถึงหากจำเลยมิใช่เจ้าของรถยนต์ในขณะฟ้องคดีดังที่ศาลอุทธรณ์ภาค 2 วินิจฉัยไว้ก็ตาม ด้วยอำนาจแห่งมูลหนี้ตามสัญญาซื้อขายจำเลยจะบ่ายเบี่ยงไม่จดทะเบียนรถ และไม่โอนทะเบียนรถแก่โจทก์หาได้ไม่ ทั้งรถยนต์ที่จำเลยขายจำต้องมีและแสดงแผ่นป้ายและเครื่องหมายครบถ้วนตามที่กำหนดในกฎกระทรวง โจทก์ย่อมมีสิทธิเรียกร้องให้จำเลยปฏิบัติการชำระหนี้ให้ครบถ้วนบริบูรณ์ ที่ศาลล่างทั้งสองพิพากษามานั้น ศาลฎีกาไม่เห็นพ้องด้วย ฎีกาของโจทก์ฟังขึ้น"พิพากษากลับ ให้จำเลยจดทะเบียนโอนรถยนต์ฮอนด้าหมายเลขเครื่องเอซีซี - 0202594 หมายเลขตัวถัง เอซีซี 0202594 พร้อมจดทะเบียนโอนให้มีชื่อโจทก์เป็นเจ้าของ พร้อมส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถ คู่มือจดทะเบียนรถและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีประจำปีที่จำเลยเป็นเจ้าของแก่โจทก์ทั้งนี้ภายใต้บทบัญญัติของพระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. 2522 และกฎกระทรวงหากจำเลยไม่ปฏิบัติ ให้ถือเอาคำพิพากษานี้แทนการแสดงเจตนาของจำเลย ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 8319/2543บริษัท ยูเนี่ยนเมโทรลิสซิ่งโจทก์บริษัท เอ.เอ็ม.ซี คอมเมอร์เชียลกรุ๊ป จำกัดจำเลย ป.พ.พ. ม. 213, ม. 461จำเลยเป็นเจ้าของรถยนต์ซึ่งยังมิได้จดทะเบียนและเสียภาษีประจำปี ตกลงขายรถยนต์แก่โจทก์ในลักษณะที่เป็นทรัพย์สำหรับใช้เป็นยานพาหนะที่เดินด้วยกำลังแรงแห่งเครื่องจักร ตามสภาพของตัวทรัพย์ที่ซื้อขายกันเป็นสัญญาส่งมอบรถยนต์ในฐานะเป็นรถยนต์อันไม่ใช่เศษเหล็กและจำเลยต้องส่งมอบให้โจทก์ได้ผลใช้รถยนต์นั้นได้หมายความว่าจำเลยจะกระทำตามที่จำเป็นเพื่อให้โจทก์ได้จดทะเบียนรถนั้นเมื่อรถยนต์ที่จำเลยขายยังมิได้จดทะเบียนให้ถูกต้อง ต้องห้ามมิให้นำออกใช้ถือว่าจำเลยส่งมอบรถโดยสภาพไม่เหมาะสมที่จะใช้เพื่อประโยชน์ของสัญญาซื้อขาย หมายถึงการชำระหนี้ของจำเลยไม่ครบถ้วนบริบูรณ์ตามวัตถุประสงค์ของสัญญา นอกจากนี้จำเลยยังมีความผูกพันที่จะต้องแจ้งการโอนรถให้โจทก์ต่อนายทะเบียนในลำดับต่อมาอีกด้วยแม้โจทก์จะมอบรถยนต์ให้แก่ ร. ครอบครองตามสัญญาเช่าซื้อแล้วทั้งรถยนต์ที่จำเลยขายจำต้องมีและแสดงแผ่นป้ายและเครื่องหมายครบถ้วนตามที่กำหนดในกฎกระทรวง โจทก์ย่อมมีสิทธิเรียกร้องให้จำเลยปฏิบัติการชำระหนี้ให้ครบถ้วนบริบูรณ์โจทก์ฟ้องว่า จำเลยขายรถยนต์ฮอนด้าหมายเลขเครื่อง เอซีซี - 0202594 หมายเลขตัวถัง เอซีซี 0202594 แก่โจทก์ในราคา800,000 บาท โจทก์ชำระราคาครบถ้วนแล้ว ตามประเพณีการค้าจำเลยมีหน้าที่จดทะเบียนรถยนต์ที่ซื้อขายพร้อมส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถ ใบคู่มือจดทะเบียนรถและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีแก่โจทก์ภายใน 15 วัน นับแต่วันซื้อขาย แต่จำเลยไม่ยอมจดทะเบียนโอนรถยนต์ดังกล่าวให้แก่โจทก์ โจทก์ทวงถามแล้ว จำเลยเพิกเฉย ขอให้บังคับจำเลยจดทะเบียนโอนรถยนต์ดังกล่าวพร้อมทั้งส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถคู่มือจดทะเบียนและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีประจำปีให้แก่โจทก์ภายใน 7 วัน หากจำเลยไม่ปฏิบัติตามให้ถือเอาคำพิพากษาแทนการแสดงเจตนาของจำเลยจำเลยขาดนัดยื่นคำให้การและขาดนัดพิจารณาศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 2 พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ข้อเท็จจริงรับฟังเป็นยุติว่า เมื่อเดือนกรกฎาคม2539 จำเลยขายรถยนต์ฮอนด้าหมายเลขเครื่อง เอซีซี - 0202594 หมายเลขตัวถัง เอซีซี 0202594 ซึ่งยังมิได้จดทะเบียนและเสียภาษีประจำปีตามพระราชบัญญัติรถยนต์แก่โจทก์ โจทก์ชำระราคารถยนต์ครบถ้วนและครอบครองใช้รถยนต์ดังกล่าว ต่อมาโจทก์ให้นางสาวรัศมี เสนาขันธ์ เช่าซื้อรถยนต์ไปอีกทอดหนึ่งโดยจำเลยมิได้จดทะเบียนโอนรถยนต์พร้อมส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถ คู่มือจดทะเบียนรถและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีประจำปีแก่โจทก์ โจทก์ทวงถามแล้วจำเลยเพิกเฉย ปัญหาวินิจฉัยตามฎีกาของโจทก์มีว่า จำเลยมีความผูกพันตามสัญญาซื้อขายในการจดทะเบียนโอนรถยนต์พร้อมส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถคู่มือจดทะเบียนรถและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีประจำปีแก่โจทก์หรือไม่ เห็นว่า พระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. 2522 (แก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติรถยนต์ (ฉบับที่ 4)พ.ศ. 2527) มาตรา 6 บัญญัติว่า "ห้ามมิให้ผู้ใดใช้รถที่ยังมิได้จดทะเบียนห้ามมิให้ผู้ใดใช้รถที่จดทะเบียนแล้วแต่ยังมิได้เสียภาษีประจำปีสำหรับรถนั้นให้ครบถ้วนถูกต้องภายในเวลาที่กำหนด" มาตรา 10 บัญญัติว่า "ผู้ใดประสงค์จะขอจดทะเบียนรถ ให้ยื่นคำขอต่อนายทะเบียนแห่งท้องที่ที่ตนมีภูมิลำเนาเว้นแต่เจ้าของรถมีความประสงค์จะนำรถไปใช้ในท้องถิ่นอื่นให้ยื่นคำขอต่อนายทะเบียนท้องถิ่นนั้นได้" ด้วยบทบัญญัติของกฎหมายดังกล่าวกำหนดให้เจ้าของรถซึ่งประสงค์จะนำรถของตนออกใช้เป็นยานพาหนะสัญจรไปมาตามทางสาธารณะมีหน้าที่ตามกฎหมายที่จะต้องยื่นคำขอต่อนายทะเบียนท้องถิ่นที่ตนมีภูมิลำเนาอยู่เพื่อจดทะเบียนรถและเสียภาษีประจำปีให้ครบถ้วนมิฉะนั้น จะนำรถออกใช้มิได้ จำเลยเป็นเจ้าของรถยนต์ซึ่งยังมิได้จดทะเบียนและเสียภาษีประจำปีสำหรับรถ ตกลงขายรถยนต์นั้นแก่โจทก์ในลักษณะที่เป็นทรัพย์สำหรับใช้เป็นยานพาหนะที่เดินด้วยกำลังแรงแห่งเครื่องจักรตามสภาพของตัวทรัพย์ที่ซื้อขายกันอันเป็นสัญญาส่งมอบรถยนต์ในฐานะเป็นรถยนต์ ไม่ใช่เศษเหล็กและเป็นที่เข้าใจกันได้ต่อไปด้วยว่า จำเลยจะต้องส่งมอบให้โจทก์ได้ผลใช้รถยนต์นั้นได้ ซึ่งหมายความว่า จำเลยจะกระทำตามที่จำเป็นเพื่อให้โจทก์ได้จดทะเบียนรถนั้น เพราะถ้าไม่ได้จดทะเบียนโจทก์ใช้รถนั้นไม่ได้ตามนัยแห่งคำพิพากษาฎีกาที่ 76/2496 ระหว่างบริษัทรัตนไพชยนต์ จำกัด โจทก์ นายสว่าง จารสร จำเลย เมื่อรถยนต์ที่จำเลยขายยังมิได้จดทะเบียนให้ถูกต้องตามพระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. 2522 มาตรา 6จึงต้องห้ามมิให้นำออกใช้ ถือว่าจำเลยส่งมอบรถโดยสภาพไม่เหมาะสมที่จะใช้เพื่อประโยชน์ของสัญญาซื้อขาย อันหมายถึงการชำระหนี้ของจำเลยไม่ครบถ้วนบริบูรณ์ตามวัตถุประสงค์ของสัญญา นอกจากนี้จำเลยยังมีหน้าที่ตามพระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. 2522 มาตรา 17 ที่จะต้องแจ้งการโอนรถที่จดทะเบียนแล้วต่อนายทะเบียนภายในสิบห้าวันนับแต่วันโอน ดังนั้น จำเลยจึงมีความผูกพันที่จะต้องแจ้งการโอนรถให้โจทก์ต่อนายทะเบียนในลำดับต่อมาอีกด้วย แม้โจทก์จะมอบรถยนต์ให้แก่นางสาวรัศมีครอบครองตามสัญญาเช่าซื้อแล้ว แต่ความผูกพันตามสัญญาซื้อขายของจำเลยที่มีต่อโจทก์ยังคงมีอยู่และมิได้หมดสิ้นไป ถึงหากจำเลยมิใช่เจ้าของรถยนต์ในขณะฟ้องคดีดังที่ศาลอุทธรณ์ภาค 2 วินิจฉัยไว้ก็ตาม ด้วยอำนาจแห่งมูลหนี้ตามสัญญาซื้อขายจำเลยจะบ่ายเบี่ยงไม่จดทะเบียนรถ และไม่โอนทะเบียนรถแก่โจทก์หาได้ไม่ ทั้งรถยนต์ที่จำเลยขายจำต้องมีและแสดงแผ่นป้ายและเครื่องหมายครบถ้วนตามที่กำหนดในกฎกระทรวง โจทก์ย่อมมีสิทธิเรียกร้องให้จำเลยปฏิบัติการชำระหนี้ให้ครบถ้วนบริบูรณ์ ที่ศาลล่างทั้งสองพิพากษามานั้น ศาลฎีกาไม่เห็นพ้องด้วย ฎีกาของโจทก์ฟังขึ้น"พิพากษากลับ ให้จำเลยจดทะเบียนโอนรถยนต์ฮอนด้าหมายเลขเครื่องเอซีซี - 0202594 หมายเลขตัวถัง เอซีซี 0202594 พร้อมจดทะเบียนโอนให้มีชื่อโจทก์เป็นเจ้าของ พร้อมส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถ คู่มือจดทะเบียนรถและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีประจำปีที่จำเลยเป็นเจ้าของแก่โจทก์ทั้งนี้ภายใต้บทบัญญัติของพระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. 2522 และกฎกระทรวงหากจำเลยไม่ปฏิบัติ ให้ถือเอาคำพิพากษานี้แทนการแสดงเจตนาของจำเลย(สุเทพ เจตนาการณ์กุล-ระพิณ บุญสิทธิ์-วิชัย วิสิทธวงศ์)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า จำเลยขายรถยนต์ฮอนด้าหมายเลขเครื่อง เอซีซี - 0202594 หมายเลขตัวถัง เอซีซี 0202594 แก่โจทก์ในราคา800,000 บาท โจทก์ชำระราคาครบถ้วนแล้ว ตามประเพณีการค้าจำเลยมีหน้าที่จดทะเบียนรถยนต์ที่ซื้อขายพร้อมส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถ ใบคู่มือจดทะเบียนรถและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีแก่โจทก์ภายใน 15 วัน นับแต่วันซื้อขาย แต่จำเลยไม่ยอมจดทะเบียนโอนรถยนต์ดังกล่าวให้แก่โจทก์ โจทก์ทวงถามแล้ว จำเลยเพิกเฉย ขอให้บังคับจำเลยจดทะเบียนโอนรถยนต์ดังกล่าวพร้อมทั้งส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถคู่มือจดทะเบียนและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีประจำปีให้แก่โจทก์ภายใน 7 วัน หากจำเลยไม่ปฏิบัติตามให้ถือเอาคำพิพากษาแทนการแสดงเจตนาของจำเลยจำเลยขาดนัดยื่นคำให้การและขาดนัดพิจารณาศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 2 พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ข้อเท็จจริงรับฟังเป็นยุติว่า เมื่อเดือนกรกฎาคม2539 จำเลยขายรถยนต์ฮอนด้าหมายเลขเครื่อง เอซีซี - 0202594 หมายเลขตัวถัง เอซีซี 0202594 ซึ่งยังมิได้จดทะเบียนและเสียภาษีประจำปีตามพระราชบัญญัติรถยนต์แก่โจทก์ โจทก์ชำระราคารถยนต์ครบถ้วนและครอบครองใช้รถยนต์ดังกล่าว ต่อมาโจทก์ให้นางสาวรัศมี เสนาขันธ์ เช่าซื้อรถยนต์ไปอีกทอดหนึ่งโดยจำเลยมิได้จดทะเบียนโอนรถยนต์พร้อมส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถ คู่มือจดทะเบียนรถและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีประจำปีแก่โจทก์ โจทก์ทวงถามแล้วจำเลยเพิกเฉย ปัญหาวินิจฉัยตามฎีกาของโจทก์มีว่า จำเลยมีความผูกพันตามสัญญาซื้อขายในการจดทะเบียนโอนรถยนต์พร้อมส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถคู่มือจดทะเบียนรถและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีประจำปีแก่โจทก์หรือไม่ เห็นว่า พระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. 2522 (แก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติรถยนต์ (ฉบับที่ 4)พ.ศ. 2527) มาตรา 6 บัญญัติว่า "ห้ามมิให้ผู้ใดใช้รถที่ยังมิได้จดทะเบียนห้ามมิให้ผู้ใดใช้รถที่จดทะเบียนแล้วแต่ยังมิได้เสียภาษีประจำปีสำหรับรถนั้นให้ครบถ้วนถูกต้องภายในเวลาที่กำหนด" มาตรา 10 บัญญัติว่า "ผู้ใดประสงค์จะขอจดทะเบียนรถ ให้ยื่นคำขอต่อนายทะเบียนแห่งท้องที่ที่ตนมีภูมิลำเนาเว้นแต่เจ้าของรถมีความประสงค์จะนำรถไปใช้ในท้องถิ่นอื่นให้ยื่นคำขอต่อนายทะเบียนท้องถิ่นนั้นได้" ด้วยบทบัญญัติของกฎหมายดังกล่าวกำหนดให้เจ้าของรถซึ่งประสงค์จะนำรถของตนออกใช้เป็นยานพาหนะสัญจรไปมาตามทางสาธารณะมีหน้าที่ตามกฎหมายที่จะต้องยื่นคำขอต่อนายทะเบียนท้องถิ่นที่ตนมีภูมิลำเนาอยู่เพื่อจดทะเบียนรถและเสียภาษีประจำปีให้ครบถ้วนมิฉะนั้น จะนำรถออกใช้มิได้ จำเลยเป็นเจ้าของรถยนต์ซึ่งยังมิได้จดทะเบียนและเสียภาษีประจำปีสำหรับรถ ตกลงขายรถยนต์นั้นแก่โจทก์ในลักษณะที่เป็นทรัพย์สำหรับใช้เป็นยานพาหนะที่เดินด้วยกำลังแรงแห่งเครื่องจักรตามสภาพของตัวทรัพย์ที่ซื้อขายกันอันเป็นสัญญาส่งมอบรถยนต์ในฐานะเป็นรถยนต์ ไม่ใช่เศษเหล็กและเป็นที่เข้าใจกันได้ต่อไปด้วยว่า จำเลยจะต้องส่งมอบให้โจทก์ได้ผลใช้รถยนต์นั้นได้ ซึ่งหมายความว่า จำเลยจะกระทำตามที่จำเป็นเพื่อให้โจทก์ได้จดทะเบียนรถนั้น เพราะถ้าไม่ได้จดทะเบียนโจทก์ใช้รถนั้นไม่ได้ตามนัยแห่งคำพิพากษาฎีกาที่ 76/2496 ระหว่างบริษัทรัตนไพชยนต์ จำกัด โจทก์ นายสว่าง จารสร จำเลย เมื่อรถยนต์ที่จำเลยขายยังมิได้จดทะเบียนให้ถูกต้องตามพระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. 2522 มาตรา 6จึงต้องห้ามมิให้นำออกใช้ ถือว่าจำเลยส่งมอบรถโดยสภาพไม่เหมาะสมที่จะใช้เพื่อประโยชน์ของสัญญาซื้อขาย อันหมายถึงการชำระหนี้ของจำเลยไม่ครบถ้วนบริบูรณ์ตามวัตถุประสงค์ของสัญญา นอกจากนี้จำเลยยังมีหน้าที่ตามพระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. 2522 มาตรา 17 ที่จะต้องแจ้งการโอนรถที่จดทะเบียนแล้วต่อนายทะเบียนภายในสิบห้าวันนับแต่วันโอน ดังนั้น จำเลยจึงมีความผูกพันที่จะต้องแจ้งการโอนรถให้โจทก์ต่อนายทะเบียนในลำดับต่อมาอีกด้วย แม้โจทก์จะมอบรถยนต์ให้แก่นางสาวรัศมีครอบครองตามสัญญาเช่าซื้อแล้ว แต่ความผูกพันตามสัญญาซื้อขายของจำเลยที่มีต่อโจทก์ยังคงมีอยู่และมิได้หมดสิ้นไป ถึงหากจำเลยมิใช่เจ้าของรถยนต์ในขณะฟ้องคดีดังที่ศาลอุทธรณ์ภาค 2 วินิจฉัยไว้ก็ตาม ด้วยอำนาจแห่งมูลหนี้ตามสัญญาซื้อขายจำเลยจะบ่ายเบี่ยงไม่จดทะเบียนรถ และไม่โอนทะเบียนรถแก่โจทก์หาได้ไม่ ทั้งรถยนต์ที่จำเลยขายจำต้องมีและแสดงแผ่นป้ายและเครื่องหมายครบถ้วนตามที่กำหนดในกฎกระทรวง โจทก์ย่อมมีสิทธิเรียกร้องให้จำเลยปฏิบัติการชำระหนี้ให้ครบถ้วนบริบูรณ์ ที่ศาลล่างทั้งสองพิพากษามานั้น ศาลฎีกาไม่เห็นพ้องด้วย ฎีกาของโจทก์ฟังขึ้น"พิพากษากลับ ให้จำเลยจดทะเบียนโอนรถยนต์ฮอนด้าหมายเลขเครื่องเอซีซี - 0202594 หมายเลขตัวถัง เอซีซี 0202594 พร้อมจดทะเบียนโอนให้มีชื่อโจทก์เป็นเจ้าของ พร้อมส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถ คู่มือจดทะเบียนรถและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีประจำปีที่จำเลยเป็นเจ้าของแก่โจทก์ทั้งนี้ภายใต้บทบัญญัติของพระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. 2522 และกฎกระทรวงหากจำเลยไม่ปฏิบัติ ให้ถือเอาคำพิพากษานี้แทนการแสดงเจตนาของจำเลย ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 8319/2543บริษัท ยูเนี่ยนเมโทรลิสซิ่งโจทก์บริษัท เอ.เอ็ม.ซี คอมเมอร์เชียลกรุ๊ป จำกัดจำเลย ป.พ.พ. ม. 213, ม. 461จำเลยเป็นเจ้าของรถยนต์ซึ่งยังมิได้จดทะเบียนและเสียภาษีประจำปี ตกลงขายรถยนต์แก่โจทก์ในลักษณะที่เป็นทรัพย์สำหรับใช้เป็นยานพาหนะที่เดินด้วยกำลังแรงแห่งเครื่องจักร ตามสภาพของตัวทรัพย์ที่ซื้อขายกันเป็นสัญญาส่งมอบรถยนต์ในฐานะเป็นรถยนต์อันไม่ใช่เศษเหล็กและจำเลยต้องส่งมอบให้โจทก์ได้ผลใช้รถยนต์นั้นได้หมายความว่าจำเลยจะกระทำตามที่จำเป็นเพื่อให้โจทก์ได้จดทะเบียนรถนั้นเมื่อรถยนต์ที่จำเลยขายยังมิได้จดทะเบียนให้ถูกต้อง ต้องห้ามมิให้นำออกใช้ถือว่าจำเลยส่งมอบรถโดยสภาพไม่เหมาะสมที่จะใช้เพื่อประโยชน์ของสัญญาซื้อขาย หมายถึงการชำระหนี้ของจำเลยไม่ครบถ้วนบริบูรณ์ตามวัตถุประสงค์ของสัญญา นอกจากนี้จำเลยยังมีความผูกพันที่จะต้องแจ้งการโอนรถให้โจทก์ต่อนายทะเบียนในลำดับต่อมาอีกด้วยแม้โจทก์จะมอบรถยนต์ให้แก่ ร. ครอบครองตามสัญญาเช่าซื้อแล้วทั้งรถยนต์ที่จำเลยขายจำต้องมีและแสดงแผ่นป้ายและเครื่องหมายครบถ้วนตามที่กำหนดในกฎกระทรวง โจทก์ย่อมมีสิทธิเรียกร้องให้จำเลยปฏิบัติการชำระหนี้ให้ครบถ้วนบริบูรณ์โจทก์ฟ้องว่า จำเลยขายรถยนต์ฮอนด้าหมายเลขเครื่อง เอซีซี - 0202594 หมายเลขตัวถัง เอซีซี 0202594 แก่โจทก์ในราคา800,000 บาท โจทก์ชำระราคาครบถ้วนแล้ว ตามประเพณีการค้าจำเลยมีหน้าที่จดทะเบียนรถยนต์ที่ซื้อขายพร้อมส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถ ใบคู่มือจดทะเบียนรถและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีแก่โจทก์ภายใน 15 วัน นับแต่วันซื้อขาย แต่จำเลยไม่ยอมจดทะเบียนโอนรถยนต์ดังกล่าวให้แก่โจทก์ โจทก์ทวงถามแล้ว จำเลยเพิกเฉย ขอให้บังคับจำเลยจดทะเบียนโอนรถยนต์ดังกล่าวพร้อมทั้งส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถคู่มือจดทะเบียนและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีประจำปีให้แก่โจทก์ภายใน 7 วัน หากจำเลยไม่ปฏิบัติตามให้ถือเอาคำพิพากษาแทนการแสดงเจตนาของจำเลยจำเลยขาดนัดยื่นคำให้การและขาดนัดพิจารณาศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์ภาค 2 พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ข้อเท็จจริงรับฟังเป็นยุติว่า เมื่อเดือนกรกฎาคม2539 จำเลยขายรถยนต์ฮอนด้าหมายเลขเครื่อง เอซีซี - 0202594 หมายเลขตัวถัง เอซีซี 0202594 ซึ่งยังมิได้จดทะเบียนและเสียภาษีประจำปีตามพระราชบัญญัติรถยนต์แก่โจทก์ โจทก์ชำระราคารถยนต์ครบถ้วนและครอบครองใช้รถยนต์ดังกล่าว ต่อมาโจทก์ให้นางสาวรัศมี เสนาขันธ์ เช่าซื้อรถยนต์ไปอีกทอดหนึ่งโดยจำเลยมิได้จดทะเบียนโอนรถยนต์พร้อมส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถ คู่มือจดทะเบียนรถและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีประจำปีแก่โจทก์ โจทก์ทวงถามแล้วจำเลยเพิกเฉย ปัญหาวินิจฉัยตามฎีกาของโจทก์มีว่า จำเลยมีความผูกพันตามสัญญาซื้อขายในการจดทะเบียนโอนรถยนต์พร้อมส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถคู่มือจดทะเบียนรถและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีประจำปีแก่โจทก์หรือไม่ เห็นว่า พระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. 2522 (แก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติรถยนต์ (ฉบับที่ 4)พ.ศ. 2527) มาตรา 6 บัญญัติว่า "ห้ามมิให้ผู้ใดใช้รถที่ยังมิได้จดทะเบียนห้ามมิให้ผู้ใดใช้รถที่จดทะเบียนแล้วแต่ยังมิได้เสียภาษีประจำปีสำหรับรถนั้นให้ครบถ้วนถูกต้องภายในเวลาที่กำหนด" มาตรา 10 บัญญัติว่า "ผู้ใดประสงค์จะขอจดทะเบียนรถ ให้ยื่นคำขอต่อนายทะเบียนแห่งท้องที่ที่ตนมีภูมิลำเนาเว้นแต่เจ้าของรถมีความประสงค์จะนำรถไปใช้ในท้องถิ่นอื่นให้ยื่นคำขอต่อนายทะเบียนท้องถิ่นนั้นได้" ด้วยบทบัญญัติของกฎหมายดังกล่าวกำหนดให้เจ้าของรถซึ่งประสงค์จะนำรถของตนออกใช้เป็นยานพาหนะสัญจรไปมาตามทางสาธารณะมีหน้าที่ตามกฎหมายที่จะต้องยื่นคำขอต่อนายทะเบียนท้องถิ่นที่ตนมีภูมิลำเนาอยู่เพื่อจดทะเบียนรถและเสียภาษีประจำปีให้ครบถ้วนมิฉะนั้น จะนำรถออกใช้มิได้ จำเลยเป็นเจ้าของรถยนต์ซึ่งยังมิได้จดทะเบียนและเสียภาษีประจำปีสำหรับรถ ตกลงขายรถยนต์นั้นแก่โจทก์ในลักษณะที่เป็นทรัพย์สำหรับใช้เป็นยานพาหนะที่เดินด้วยกำลังแรงแห่งเครื่องจักรตามสภาพของตัวทรัพย์ที่ซื้อขายกันอันเป็นสัญญาส่งมอบรถยนต์ในฐานะเป็นรถยนต์ ไม่ใช่เศษเหล็กและเป็นที่เข้าใจกันได้ต่อไปด้วยว่า จำเลยจะต้องส่งมอบให้โจทก์ได้ผลใช้รถยนต์นั้นได้ ซึ่งหมายความว่า จำเลยจะกระทำตามที่จำเป็นเพื่อให้โจทก์ได้จดทะเบียนรถนั้น เพราะถ้าไม่ได้จดทะเบียนโจทก์ใช้รถนั้นไม่ได้ตามนัยแห่งคำพิพากษาฎีกาที่ 76/2496 ระหว่างบริษัทรัตนไพชยนต์ จำกัด โจทก์ นายสว่าง จารสร จำเลย เมื่อรถยนต์ที่จำเลยขายยังมิได้จดทะเบียนให้ถูกต้องตามพระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. 2522 มาตรา 6จึงต้องห้ามมิให้นำออกใช้ ถือว่าจำเลยส่งมอบรถโดยสภาพไม่เหมาะสมที่จะใช้เพื่อประโยชน์ของสัญญาซื้อขาย อันหมายถึงการชำระหนี้ของจำเลยไม่ครบถ้วนบริบูรณ์ตามวัตถุประสงค์ของสัญญา นอกจากนี้จำเลยยังมีหน้าที่ตามพระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. 2522 มาตรา 17 ที่จะต้องแจ้งการโอนรถที่จดทะเบียนแล้วต่อนายทะเบียนภายในสิบห้าวันนับแต่วันโอน ดังนั้น จำเลยจึงมีความผูกพันที่จะต้องแจ้งการโอนรถให้โจทก์ต่อนายทะเบียนในลำดับต่อมาอีกด้วย แม้โจทก์จะมอบรถยนต์ให้แก่นางสาวรัศมีครอบครองตามสัญญาเช่าซื้อแล้ว แต่ความผูกพันตามสัญญาซื้อขายของจำเลยที่มีต่อโจทก์ยังคงมีอยู่และมิได้หมดสิ้นไป ถึงหากจำเลยมิใช่เจ้าของรถยนต์ในขณะฟ้องคดีดังที่ศาลอุทธรณ์ภาค 2 วินิจฉัยไว้ก็ตาม ด้วยอำนาจแห่งมูลหนี้ตามสัญญาซื้อขายจำเลยจะบ่ายเบี่ยงไม่จดทะเบียนรถ และไม่โอนทะเบียนรถแก่โจทก์หาได้ไม่ ทั้งรถยนต์ที่จำเลยขายจำต้องมีและแสดงแผ่นป้ายและเครื่องหมายครบถ้วนตามที่กำหนดในกฎกระทรวง โจทก์ย่อมมีสิทธิเรียกร้องให้จำเลยปฏิบัติการชำระหนี้ให้ครบถ้วนบริบูรณ์ ที่ศาลล่างทั้งสองพิพากษามานั้น ศาลฎีกาไม่เห็นพ้องด้วย ฎีกาของโจทก์ฟังขึ้น"พิพากษากลับ ให้จำเลยจดทะเบียนโอนรถยนต์ฮอนด้าหมายเลขเครื่องเอซีซี - 0202594 หมายเลขตัวถัง เอซีซี 0202594 พร้อมจดทะเบียนโอนให้มีชื่อโจทก์เป็นเจ้าของ พร้อมส่งมอบแผ่นป้ายทะเบียนรถ คู่มือจดทะเบียนรถและแผ่นป้ายวงกลมแสดงการเสียภาษีประจำปีที่จำเลยเป็นเจ้าของแก่โจทก์ทั้งนี้ภายใต้บทบัญญัติของพระราชบัญญัติรถยนต์ พ.ศ. 2522 และกฎกระทรวงหากจำเลยไม่ปฏิบัติ ให้ถือเอาคำพิพากษานี้แทนการแสดงเจตนาของจำเลย(สุเทพ เจตนาการณ์กุล-ระพิณ บุญสิทธิ์-วิชัย วิสิทธวงศ์)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ