คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2150/2516หลักกฎหมาย: ก่อนส่งประเด็นไปสืบพยานโจทก์หนึ่งปากที่ศาลอื่น ทนายโจทก์แถลงต่อศาลที่พิจารณาคดีว่าหมดพยานที่ศาลนี้แล้ว ครั้นศาลอื่นสืบพยานประเด็นเสร็จแล้ว ส่งประเด็นคืนศาลที่พิจารณาคดีนัดฟังประเด็นกลับ แต่ก่อนวันนัดฟังประเด็นกลับหนึ่งวัน จำเลยยื่นคำแถลงขอยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติม ดังนี้ ถือได้ว่าคดียังไม่เสร็จการสืบพยานหลักฐานของโจทก์ซึ่งมีหน้าที่นำสืบก่อน จำเลยจึงยื่นเป็นคำแถลงขอระบุพยานเพิ่มเติมได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 88 วรรค 2 หาต้องทำเป็นคำร้องไม่โจทก์ฟ้องขอให้จำเลยทั้งสามร่วมกันใช้ค่าเสียหายให้โจทก์พร้อมด้วยดอกเบี้ยจำเลยที่ 1 และที่ 2 ให้การปฏิเสธความรับผิดตามฟ้องจำเลยที่ 3 ขาดนัดยื่นคำให้การและขาดนัดพิจารณาศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยทั้งสามร่วมกันใช้ค่าเสียหาย 23,000บาทให้โจทก์ พร้อมด้วยดอกเบี้ยจำเลยที่ 1 ที่ 2 อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้คำพิพากษาศาลชั้นต้น เป็นให้จำเลยทั้งสามร่วมกันใช้ค่าเสียหายให้โจทก์ 18,500 บาท นอกจากที่แก้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นจำเลยที่ 1 ที่ 2 ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อฎีกาของจำเลยในประเด็นที่ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ไม่รับบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมของจำเลยว่า ข้อเท็จจริงในเรื่องนี้ปรากฏว่าเมื่อสืบพยานโจทก์ซึ่งเป็นฝ่ายนำสืบก่อนได้ 7 ปากแล้ว ทนายโจทก์แถลงว่าหมดพยานโจทก์ที่ศาลชั้นต้นแล้ว ขอให้ส่งประเด็นไปสืบพยานโจทก์อีก 1 ปากที่ศาลจังหวัดอุทัยธานี ศาลชั้นต้นอนุญาต ศาลจังหวัดอุทัยธานีสืบพยานประเด็นเสร็จส่งประเด็นคืนศาลชั้นต้นนัดฟังประเด็นกลับวันที่ 19 กันยายน 2512 ครั้นวันที่ 18 กันยายน 2512 จำเลยที่ 1 ยื่นคำแถลงว่าพยานโจทก์ซึ่งมีหน้าที่นำสืบก่อนยังสืบไม่เสร็จ จำเลยที่ 1 ขอยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติม ข้อเท็จจริงได้ความดังกล่าว ศาลฎีกาเห็นว่า คดีนี้โจทก์ไม่ได้แถลงเลยว่าเมื่อสืบพยานประเด็นแล้วเป็นอันหมดพยานโจทก์ บัญชีระบุพยานโจทก์ก็ยังมีพยานอีก 2 ปาก เมื่อสืบพยานประเด็นแล้ว หากโจทก์แถลงขอสืบพยานที่เหลืออีก 2 ปากที่ศาลชั้นต้นนั้นต่อไป โดยอ้างว่ามีความสำคัญแก่คดีของโจทก์เป็นอันมาก แม้จะขัดกับคำแถลงของทนายโจทก์ที่ว่าหมดพยานที่ศาลชั้นต้นแล้ว ก็ไม่แน่ว่าศาลชั้นต้นจะไม่อนุญาต หรือหากโจทก์แถลงว่าพยาน 2 ปากนั้นได้ย้ายภูมิลำเนาไปนอกเขตศาลชั้นต้น ขอให้ส่งประเด็นไปสืบซึ่งไม่เป็นการขัดกับคำแถลงของทนายโจทก์ดังกล่าว ศาลชั้นต้นก็อาจให้โจทก์สืบพยาน 2 ปากนั้น เมื่อโจทก์อาจขอสืบพยานโจทก์ต่อไปหลังจากสืบพยานประเด็นแล้วได้ และศาลชั้นต้นเพิ่งมีคำสั่งให้นัดสืบพยานจำเลยในวันนัดฟังประเด็นกลับ ระยะเวลาก่อนที่ศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้นัดสืบพยานจำเลยจึงอยู่ในระหว่างการสืบพยานโจทก์และยังสืบไม่เสร็จ ดังนั้น จำเลยที่ 1 จึงยื่นคำแถลงขอระบุพยานเพิ่มเติมได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 88 วรรค 2พิพากษายกคำพิพากษาศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ ให้ศาลชั้นต้นดำเนินกระบวนพิจารณาใหม่ โดยรับบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมของจำเลยที่ 1และสืบพยานจำเลยที่ 1 ไปให้สิ้นกระแสความแล้วพิพากษาใหม่ตามรูปคดี ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2150/2516บริษัทไฟฟ้าน้ำแข็งนครสวรรค์ จำกัด โดยนายสุวัฒน์ บุณยรักษ์ กรรมการผู้จัดการโจทก์นายเม้งควน แซ่ด่าน ที่ 1 กับพวกรวม 3 คนจำเลย ป.วิ.พ. ม. 88 วรรคสอง, ม. 102ก่อนส่งประเด็นไปสืบพยานโจทก์หนึ่งปากที่ศาลอื่น ทนายโจทก์แถลงต่อศาลที่พิจารณาคดีว่าหมดพยานที่ศาลนี้แล้ว ครั้นศาลอื่นสืบพยานประเด็นเสร็จแล้ว ส่งประเด็นคืนศาลที่พิจารณาคดีนัดฟังประเด็นกลับ แต่ก่อนวันนัดฟังประเด็นกลับหนึ่งวัน จำเลยยื่นคำแถลงขอยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติม ดังนี้ ถือได้ว่าคดียังไม่เสร็จการสืบพยานหลักฐานของโจทก์ซึ่งมีหน้าที่นำสืบก่อน จำเลยจึงยื่นเป็นคำแถลงขอระบุพยานเพิ่มเติมได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 88 วรรค 2 หาต้องทำเป็นคำร้องไม่โจทก์ฟ้องขอให้จำเลยทั้งสามร่วมกันใช้ค่าเสียหายให้โจทก์พร้อมด้วยดอกเบี้ยจำเลยที่ 1 และที่ 2 ให้การปฏิเสธความรับผิดตามฟ้องจำเลยที่ 3 ขาดนัดยื่นคำให้การและขาดนัดพิจารณาศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยทั้งสามร่วมกันใช้ค่าเสียหาย 23,000บาทให้โจทก์ พร้อมด้วยดอกเบี้ยจำเลยที่ 1 ที่ 2 อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้คำพิพากษาศาลชั้นต้น เป็นให้จำเลยทั้งสามร่วมกันใช้ค่าเสียหายให้โจทก์ 18,500 บาท นอกจากที่แก้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นจำเลยที่ 1 ที่ 2 ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อฎีกาของจำเลยในประเด็นที่ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ไม่รับบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมของจำเลยว่า ข้อเท็จจริงในเรื่องนี้ปรากฏว่าเมื่อสืบพยานโจทก์ซึ่งเป็นฝ่ายนำสืบก่อนได้ 7 ปากแล้ว ทนายโจทก์แถลงว่าหมดพยานโจทก์ที่ศาลชั้นต้นแล้ว ขอให้ส่งประเด็นไปสืบพยานโจทก์อีก 1 ปากที่ศาลจังหวัดอุทัยธานี ศาลชั้นต้นอนุญาต ศาลจังหวัดอุทัยธานีสืบพยานประเด็นเสร็จส่งประเด็นคืนศาลชั้นต้นนัดฟังประเด็นกลับวันที่ 19 กันยายน 2512 ครั้นวันที่ 18 กันยายน 2512 จำเลยที่ 1 ยื่นคำแถลงว่าพยานโจทก์ซึ่งมีหน้าที่นำสืบก่อนยังสืบไม่เสร็จ จำเลยที่ 1 ขอยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติม ข้อเท็จจริงได้ความดังกล่าว ศาลฎีกาเห็นว่า คดีนี้โจทก์ไม่ได้แถลงเลยว่าเมื่อสืบพยานประเด็นแล้วเป็นอันหมดพยานโจทก์ บัญชีระบุพยานโจทก์ก็ยังมีพยานอีก 2 ปาก เมื่อสืบพยานประเด็นแล้ว หากโจทก์แถลงขอสืบพยานที่เหลืออีก 2 ปากที่ศาลชั้นต้นนั้นต่อไป โดยอ้างว่ามีความสำคัญแก่คดีของโจทก์เป็นอันมาก แม้จะขัดกับคำแถลงของทนายโจทก์ที่ว่าหมดพยานที่ศาลชั้นต้นแล้ว ก็ไม่แน่ว่าศาลชั้นต้นจะไม่อนุญาต หรือหากโจทก์แถลงว่าพยาน 2 ปากนั้นได้ย้ายภูมิลำเนาไปนอกเขตศาลชั้นต้น ขอให้ส่งประเด็นไปสืบซึ่งไม่เป็นการขัดกับคำแถลงของทนายโจทก์ดังกล่าว ศาลชั้นต้นก็อาจให้โจทก์สืบพยาน 2 ปากนั้น เมื่อโจทก์อาจขอสืบพยานโจทก์ต่อไปหลังจากสืบพยานประเด็นแล้วได้ และศาลชั้นต้นเพิ่งมีคำสั่งให้นัดสืบพยานจำเลยในวันนัดฟังประเด็นกลับ ระยะเวลาก่อนที่ศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้นัดสืบพยานจำเลยจึงอยู่ในระหว่างการสืบพยานโจทก์และยังสืบไม่เสร็จ ดังนั้น จำเลยที่ 1 จึงยื่นคำแถลงขอระบุพยานเพิ่มเติมได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 88 วรรค 2พิพากษายกคำพิพากษาศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ ให้ศาลชั้นต้นดำเนินกระบวนพิจารณาใหม่ โดยรับบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมของจำเลยที่ 1และสืบพยานจำเลยที่ 1 ไปให้สิ้นกระแสความแล้วพิพากษาใหม่ตามรูปคดี(ล้วน นิลกำแหง-สวัสดิ์ ภู่งาม-ยงยุทธ เลอลภ)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องขอให้จำเลยทั้งสามร่วมกันใช้ค่าเสียหายให้โจทก์พร้อมด้วยดอกเบี้ยจำเลยที่ 1 และที่ 2 ให้การปฏิเสธความรับผิดตามฟ้องจำเลยที่ 3 ขาดนัดยื่นคำให้การและขาดนัดพิจารณาศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยทั้งสามร่วมกันใช้ค่าเสียหาย 23,000บาทให้โจทก์ พร้อมด้วยดอกเบี้ยจำเลยที่ 1 ที่ 2 อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้คำพิพากษาศาลชั้นต้น เป็นให้จำเลยทั้งสามร่วมกันใช้ค่าเสียหายให้โจทก์ 18,500 บาท นอกจากที่แก้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นจำเลยที่ 1 ที่ 2 ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อฎีกาของจำเลยในประเด็นที่ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ไม่รับบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมของจำเลยว่า ข้อเท็จจริงในเรื่องนี้ปรากฏว่าเมื่อสืบพยานโจทก์ซึ่งเป็นฝ่ายนำสืบก่อนได้ 7 ปากแล้ว ทนายโจทก์แถลงว่าหมดพยานโจทก์ที่ศาลชั้นต้นแล้ว ขอให้ส่งประเด็นไปสืบพยานโจทก์อีก 1 ปากที่ศาลจังหวัดอุทัยธานี ศาลชั้นต้นอนุญาต ศาลจังหวัดอุทัยธานีสืบพยานประเด็นเสร็จส่งประเด็นคืนศาลชั้นต้นนัดฟังประเด็นกลับวันที่ 19 กันยายน 2512 ครั้นวันที่ 18 กันยายน 2512 จำเลยที่ 1 ยื่นคำแถลงว่าพยานโจทก์ซึ่งมีหน้าที่นำสืบก่อนยังสืบไม่เสร็จ จำเลยที่ 1 ขอยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติม ข้อเท็จจริงได้ความดังกล่าว ศาลฎีกาเห็นว่า คดีนี้โจทก์ไม่ได้แถลงเลยว่าเมื่อสืบพยานประเด็นแล้วเป็นอันหมดพยานโจทก์ บัญชีระบุพยานโจทก์ก็ยังมีพยานอีก 2 ปาก เมื่อสืบพยานประเด็นแล้ว หากโจทก์แถลงขอสืบพยานที่เหลืออีก 2 ปากที่ศาลชั้นต้นนั้นต่อไป โดยอ้างว่ามีความสำคัญแก่คดีของโจทก์เป็นอันมาก แม้จะขัดกับคำแถลงของทนายโจทก์ที่ว่าหมดพยานที่ศาลชั้นต้นแล้ว ก็ไม่แน่ว่าศาลชั้นต้นจะไม่อนุญาต หรือหากโจทก์แถลงว่าพยาน 2 ปากนั้นได้ย้ายภูมิลำเนาไปนอกเขตศาลชั้นต้น ขอให้ส่งประเด็นไปสืบซึ่งไม่เป็นการขัดกับคำแถลงของทนายโจทก์ดังกล่าว ศาลชั้นต้นก็อาจให้โจทก์สืบพยาน 2 ปากนั้น เมื่อโจทก์อาจขอสืบพยานโจทก์ต่อไปหลังจากสืบพยานประเด็นแล้วได้ และศาลชั้นต้นเพิ่งมีคำสั่งให้นัดสืบพยานจำเลยในวันนัดฟังประเด็นกลับ ระยะเวลาก่อนที่ศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้นัดสืบพยานจำเลยจึงอยู่ในระหว่างการสืบพยานโจทก์และยังสืบไม่เสร็จ ดังนั้น จำเลยที่ 1 จึงยื่นคำแถลงขอระบุพยานเพิ่มเติมได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 88 วรรค 2พิพากษายกคำพิพากษาศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ ให้ศาลชั้นต้นดำเนินกระบวนพิจารณาใหม่ โดยรับบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมของจำเลยที่ 1และสืบพยานจำเลยที่ 1 ไปให้สิ้นกระแสความแล้วพิพากษาใหม่ตามรูปคดี ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2150/2516บริษัทไฟฟ้าน้ำแข็งนครสวรรค์ จำกัด โดยนายสุวัฒน์ บุณยรักษ์ กรรมการผู้จัดการโจทก์นายเม้งควน แซ่ด่าน ที่ 1 กับพวกรวม 3 คนจำเลย ป.วิ.พ. ม. 88 วรรคสอง, ม. 102ก่อนส่งประเด็นไปสืบพยานโจทก์หนึ่งปากที่ศาลอื่น ทนายโจทก์แถลงต่อศาลที่พิจารณาคดีว่าหมดพยานที่ศาลนี้แล้ว ครั้นศาลอื่นสืบพยานประเด็นเสร็จแล้ว ส่งประเด็นคืนศาลที่พิจารณาคดีนัดฟังประเด็นกลับ แต่ก่อนวันนัดฟังประเด็นกลับหนึ่งวัน จำเลยยื่นคำแถลงขอยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติม ดังนี้ ถือได้ว่าคดียังไม่เสร็จการสืบพยานหลักฐานของโจทก์ซึ่งมีหน้าที่นำสืบก่อน จำเลยจึงยื่นเป็นคำแถลงขอระบุพยานเพิ่มเติมได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 88 วรรค 2 หาต้องทำเป็นคำร้องไม่โจทก์ฟ้องขอให้จำเลยทั้งสามร่วมกันใช้ค่าเสียหายให้โจทก์พร้อมด้วยดอกเบี้ยจำเลยที่ 1 และที่ 2 ให้การปฏิเสธความรับผิดตามฟ้องจำเลยที่ 3 ขาดนัดยื่นคำให้การและขาดนัดพิจารณาศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยทั้งสามร่วมกันใช้ค่าเสียหาย 23,000บาทให้โจทก์ พร้อมด้วยดอกเบี้ยจำเลยที่ 1 ที่ 2 อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้คำพิพากษาศาลชั้นต้น เป็นให้จำเลยทั้งสามร่วมกันใช้ค่าเสียหายให้โจทก์ 18,500 บาท นอกจากที่แก้ให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นจำเลยที่ 1 ที่ 2 ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยข้อฎีกาของจำเลยในประเด็นที่ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ไม่รับบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมของจำเลยว่า ข้อเท็จจริงในเรื่องนี้ปรากฏว่าเมื่อสืบพยานโจทก์ซึ่งเป็นฝ่ายนำสืบก่อนได้ 7 ปากแล้ว ทนายโจทก์แถลงว่าหมดพยานโจทก์ที่ศาลชั้นต้นแล้ว ขอให้ส่งประเด็นไปสืบพยานโจทก์อีก 1 ปากที่ศาลจังหวัดอุทัยธานี ศาลชั้นต้นอนุญาต ศาลจังหวัดอุทัยธานีสืบพยานประเด็นเสร็จส่งประเด็นคืนศาลชั้นต้นนัดฟังประเด็นกลับวันที่ 19 กันยายน 2512 ครั้นวันที่ 18 กันยายน 2512 จำเลยที่ 1 ยื่นคำแถลงว่าพยานโจทก์ซึ่งมีหน้าที่นำสืบก่อนยังสืบไม่เสร็จ จำเลยที่ 1 ขอยื่นบัญชีระบุพยานเพิ่มเติม ข้อเท็จจริงได้ความดังกล่าว ศาลฎีกาเห็นว่า คดีนี้โจทก์ไม่ได้แถลงเลยว่าเมื่อสืบพยานประเด็นแล้วเป็นอันหมดพยานโจทก์ บัญชีระบุพยานโจทก์ก็ยังมีพยานอีก 2 ปาก เมื่อสืบพยานประเด็นแล้ว หากโจทก์แถลงขอสืบพยานที่เหลืออีก 2 ปากที่ศาลชั้นต้นนั้นต่อไป โดยอ้างว่ามีความสำคัญแก่คดีของโจทก์เป็นอันมาก แม้จะขัดกับคำแถลงของทนายโจทก์ที่ว่าหมดพยานที่ศาลชั้นต้นแล้ว ก็ไม่แน่ว่าศาลชั้นต้นจะไม่อนุญาต หรือหากโจทก์แถลงว่าพยาน 2 ปากนั้นได้ย้ายภูมิลำเนาไปนอกเขตศาลชั้นต้น ขอให้ส่งประเด็นไปสืบซึ่งไม่เป็นการขัดกับคำแถลงของทนายโจทก์ดังกล่าว ศาลชั้นต้นก็อาจให้โจทก์สืบพยาน 2 ปากนั้น เมื่อโจทก์อาจขอสืบพยานโจทก์ต่อไปหลังจากสืบพยานประเด็นแล้วได้ และศาลชั้นต้นเพิ่งมีคำสั่งให้นัดสืบพยานจำเลยในวันนัดฟังประเด็นกลับ ระยะเวลาก่อนที่ศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้นัดสืบพยานจำเลยจึงอยู่ในระหว่างการสืบพยานโจทก์และยังสืบไม่เสร็จ ดังนั้น จำเลยที่ 1 จึงยื่นคำแถลงขอระบุพยานเพิ่มเติมได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 88 วรรค 2พิพากษายกคำพิพากษาศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ ให้ศาลชั้นต้นดำเนินกระบวนพิจารณาใหม่ โดยรับบัญชีระบุพยานเพิ่มเติมของจำเลยที่ 1และสืบพยานจำเลยที่ 1 ไปให้สิ้นกระแสความแล้วพิพากษาใหม่ตามรูปคดี(ล้วน นิลกำแหง-สวัสดิ์ ภู่งาม-ยงยุทธ เลอลภ)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ