คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 524/2497หลักกฎหมาย: ที่ท้องทางน้ำซึ่งตื้นเขินขึ้นสูงกว่าที่ของโจทก์และมีลำรางน้ำฝนไหลคั่นกลางเช่นนี้หาใช่ที่งอกต่อจากที่โจทก์ไม่แต่เป็นทรัพย์สินของแผ่นดิน เมื่อศาลเห็นว่า ข้อเท็จจริงในคดีพอวินิจฉัยได้แล้วศาลก็มีอำนาจพิพากษาคดีนั้นได้ โดยไม่ต้องดำเนินกระบวนพิจารณาต่อไปโจทก์ฟ้องว่า จำเลยบุกรุกเข้าไปปลูกโรงนาลงในเขตโฉนดของโจทก์รวมทั้งที่งอกต่อจากโฉนดของโจทก์ ทำเป็นที่อยู่อาศัยเลี้ยงเป็ดไก่ ๆ ของจำเลยกินและเหยียบพืชผักของโจทก์ จึงขอให้ขับไล่และให้จำเลยใช้ค่าเสียหายจำเลยให้การว่า ที่พิพาทเป็นที่ตื้นเขินริมหนองบางขัน ไม่ใช่ที่งอกเสมอกับที่นาของโจทก์จำเลยไปขออนุญาตกำนัน ๆ ให้จำเลยอาศัยในที่พิพาทได้ จำเลยไม่ได้ทำความเสียหาย ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์พิพากษาให้ยกฟ้องโจทก์โจทก์ฎีกา ศาลชั้นต้นสั่งรับเฉพาะที่มีปัญหาข้อกฎหมายศาลฎีกาเห็นว่า ข้อเท็จจริงศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ฟังตรงกันมาว่า ที่ตรงที่จำเลยปลูกโรงเลี้ยงเป็ด อยู่ในหนองบางขันปลายเขตโฉนดของโจทก์ เป็นที่ตอนขึ้นเมื่อปีที่แล้ว และสูงกว่าระดับพื้นที่ของโจทก์มาก ตามแผนที่วิวาทที่โจทก์นำชี้ ปรากฏว่า โรงที่จำเลยปลูกอยู่นอกโฉนดของโจทก์ ตรงที่จำเลยปลูกโรงนี้กับปลายนาของโจทก์มีลำรางฝนตกน้ำไหลคั่นกลางอยู่ ไม่ใช่ที่ติดต่อเป็นผืนเดียวกัน จึงฟังไม่ได้ว่าเป็นที่งอกต่อจากนาโจทก์ แต่เป็นที่ท้องทางน้ำ หนองบางขันตื้นเขินขึ้น จึงเป็นทรัพย์สินของแผ่นดินส่วนข้อกฎหมายที่โจทก์ว่า ศาลยังไม่ได้ไปดูที่พิพาท และยังมิได้ทำการรังวัดสอบเขตโฉนดโจทก์ให้แน่นอน แต่ศาลก็ได้มีคำพิพากษาไปโดยยังดำเนินกระบวนพิจารณายังไม่เสร็จสิ้นกระแสร์ความขอให้ย้อนสำนวนให้ศาลชั้นต้นพิจารณาพิพากษาใหม่นั้น เห็นว่าเมื่อโจทก์เองเบิกความก็ว่า จำเลยปลูกโรงลงในที่งอกหน้าที่โจทก์ ซึ่งหาใช่ในเขตโจทก์ไม่ โจทก์ชี้ให้พนักงานทำแผนที่ก็ปรากฏว่า โรงจำเลยอยู่นอกเขตโฉนดโจทก์ เมื่อศาลเห็นว่าคดีพอวินิจฉัยได้แล้วก็ไม่จำต้องไปดูที่พิพาทหรือรอการรังวัดดังฎีกาโจทก์ พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 524/2497นางเกลี้ยง วุ่นเหลี่ยมโจทก์นายเติม ทองคำเกิด ที่ 1 นางแล่ม ทองคำเกิด ที่ 2จำเลย ป.พ.พ. ม. 1309 ป.วิ.พ. ม. 104ที่ท้องทางน้ำซึ่งตื้นเขินขึ้นสูงกว่าที่ของโจทก์และมีลำรางน้ำฝนไหลคั่นกลางเช่นนี้หาใช่ที่งอกต่อจากที่โจทก์ไม่แต่เป็นทรัพย์สินของแผ่นดิน เมื่อศาลเห็นว่า ข้อเท็จจริงในคดีพอวินิจฉัยได้แล้วศาลก็มีอำนาจพิพากษาคดีนั้นได้ โดยไม่ต้องดำเนินกระบวนพิจารณาต่อไปโจทก์ฟ้องว่า จำเลยบุกรุกเข้าไปปลูกโรงนาลงในเขตโฉนดของโจทก์รวมทั้งที่งอกต่อจากโฉนดของโจทก์ ทำเป็นที่อยู่อาศัยเลี้ยงเป็ดไก่ ๆ ของจำเลยกินและเหยียบพืชผักของโจทก์ จึงขอให้ขับไล่และให้จำเลยใช้ค่าเสียหายจำเลยให้การว่า ที่พิพาทเป็นที่ตื้นเขินริมหนองบางขัน ไม่ใช่ที่งอกเสมอกับที่นาของโจทก์จำเลยไปขออนุญาตกำนัน ๆ ให้จำเลยอาศัยในที่พิพาทได้ จำเลยไม่ได้ทำความเสียหาย ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์พิพากษาให้ยกฟ้องโจทก์โจทก์ฎีกา ศาลชั้นต้นสั่งรับเฉพาะที่มีปัญหาข้อกฎหมายศาลฎีกาเห็นว่า ข้อเท็จจริงศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ฟังตรงกันมาว่า ที่ตรงที่จำเลยปลูกโรงเลี้ยงเป็ด อยู่ในหนองบางขันปลายเขตโฉนดของโจทก์ เป็นที่ตอนขึ้นเมื่อปีที่แล้ว และสูงกว่าระดับพื้นที่ของโจทก์มาก ตามแผนที่วิวาทที่โจทก์นำชี้ ปรากฏว่า โรงที่จำเลยปลูกอยู่นอกโฉนดของโจทก์ ตรงที่จำเลยปลูกโรงนี้กับปลายนาของโจทก์มีลำรางฝนตกน้ำไหลคั่นกลางอยู่ ไม่ใช่ที่ติดต่อเป็นผืนเดียวกัน จึงฟังไม่ได้ว่าเป็นที่งอกต่อจากนาโจทก์ แต่เป็นที่ท้องทางน้ำ หนองบางขันตื้นเขินขึ้น จึงเป็นทรัพย์สินของแผ่นดินส่วนข้อกฎหมายที่โจทก์ว่า ศาลยังไม่ได้ไปดูที่พิพาท และยังมิได้ทำการรังวัดสอบเขตโฉนดโจทก์ให้แน่นอน แต่ศาลก็ได้มีคำพิพากษาไปโดยยังดำเนินกระบวนพิจารณายังไม่เสร็จสิ้นกระแสร์ความขอให้ย้อนสำนวนให้ศาลชั้นต้นพิจารณาพิพากษาใหม่นั้น เห็นว่าเมื่อโจทก์เองเบิกความก็ว่า จำเลยปลูกโรงลงในที่งอกหน้าที่โจทก์ ซึ่งหาใช่ในเขตโจทก์ไม่ โจทก์ชี้ให้พนักงานทำแผนที่ก็ปรากฏว่า โรงจำเลยอยู่นอกเขตโฉนดโจทก์ เมื่อศาลเห็นว่าคดีพอวินิจฉัยได้แล้วก็ไม่จำต้องไปดูที่พิพาทหรือรอการรังวัดดังฎีกาโจทก์ พิพากษายืน(พิบูลย์ไอศวรรย์-มนูภันย์วิมลสาร-ประศาสน์วินิจฉัย)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า จำเลยบุกรุกเข้าไปปลูกโรงนาลงในเขตโฉนดของโจทก์รวมทั้งที่งอกต่อจากโฉนดของโจทก์ ทำเป็นที่อยู่อาศัยเลี้ยงเป็ดไก่ ๆ ของจำเลยกินและเหยียบพืชผักของโจทก์ จึงขอให้ขับไล่และให้จำเลยใช้ค่าเสียหายจำเลยให้การว่า ที่พิพาทเป็นที่ตื้นเขินริมหนองบางขัน ไม่ใช่ที่งอกเสมอกับที่นาของโจทก์จำเลยไปขออนุญาตกำนัน ๆ ให้จำเลยอาศัยในที่พิพาทได้ จำเลยไม่ได้ทำความเสียหาย ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์พิพากษาให้ยกฟ้องโจทก์โจทก์ฎีกา ศาลชั้นต้นสั่งรับเฉพาะที่มีปัญหาข้อกฎหมายศาลฎีกาเห็นว่า ข้อเท็จจริงศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ฟังตรงกันมาว่า ที่ตรงที่จำเลยปลูกโรงเลี้ยงเป็ด อยู่ในหนองบางขันปลายเขตโฉนดของโจทก์ เป็นที่ตอนขึ้นเมื่อปีที่แล้ว และสูงกว่าระดับพื้นที่ของโจทก์มาก ตามแผนที่วิวาทที่โจทก์นำชี้ ปรากฏว่า โรงที่จำเลยปลูกอยู่นอกโฉนดของโจทก์ ตรงที่จำเลยปลูกโรงนี้กับปลายนาของโจทก์มีลำรางฝนตกน้ำไหลคั่นกลางอยู่ ไม่ใช่ที่ติดต่อเป็นผืนเดียวกัน จึงฟังไม่ได้ว่าเป็นที่งอกต่อจากนาโจทก์ แต่เป็นที่ท้องทางน้ำ หนองบางขันตื้นเขินขึ้น จึงเป็นทรัพย์สินของแผ่นดินส่วนข้อกฎหมายที่โจทก์ว่า ศาลยังไม่ได้ไปดูที่พิพาท และยังมิได้ทำการรังวัดสอบเขตโฉนดโจทก์ให้แน่นอน แต่ศาลก็ได้มีคำพิพากษาไปโดยยังดำเนินกระบวนพิจารณายังไม่เสร็จสิ้นกระแสร์ความขอให้ย้อนสำนวนให้ศาลชั้นต้นพิจารณาพิพากษาใหม่นั้น เห็นว่าเมื่อโจทก์เองเบิกความก็ว่า จำเลยปลูกโรงลงในที่งอกหน้าที่โจทก์ ซึ่งหาใช่ในเขตโจทก์ไม่ โจทก์ชี้ให้พนักงานทำแผนที่ก็ปรากฏว่า โรงจำเลยอยู่นอกเขตโฉนดโจทก์ เมื่อศาลเห็นว่าคดีพอวินิจฉัยได้แล้วก็ไม่จำต้องไปดูที่พิพาทหรือรอการรังวัดดังฎีกาโจทก์ พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 524/2497นางเกลี้ยง วุ่นเหลี่ยมโจทก์นายเติม ทองคำเกิด ที่ 1 นางแล่ม ทองคำเกิด ที่ 2จำเลย ป.พ.พ. ม. 1309 ป.วิ.พ. ม. 104ที่ท้องทางน้ำซึ่งตื้นเขินขึ้นสูงกว่าที่ของโจทก์และมีลำรางน้ำฝนไหลคั่นกลางเช่นนี้หาใช่ที่งอกต่อจากที่โจทก์ไม่แต่เป็นทรัพย์สินของแผ่นดิน เมื่อศาลเห็นว่า ข้อเท็จจริงในคดีพอวินิจฉัยได้แล้วศาลก็มีอำนาจพิพากษาคดีนั้นได้ โดยไม่ต้องดำเนินกระบวนพิจารณาต่อไปโจทก์ฟ้องว่า จำเลยบุกรุกเข้าไปปลูกโรงนาลงในเขตโฉนดของโจทก์รวมทั้งที่งอกต่อจากโฉนดของโจทก์ ทำเป็นที่อยู่อาศัยเลี้ยงเป็ดไก่ ๆ ของจำเลยกินและเหยียบพืชผักของโจทก์ จึงขอให้ขับไล่และให้จำเลยใช้ค่าเสียหายจำเลยให้การว่า ที่พิพาทเป็นที่ตื้นเขินริมหนองบางขัน ไม่ใช่ที่งอกเสมอกับที่นาของโจทก์จำเลยไปขออนุญาตกำนัน ๆ ให้จำเลยอาศัยในที่พิพาทได้ จำเลยไม่ได้ทำความเสียหาย ศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์พิพากษาให้ยกฟ้องโจทก์โจทก์ฎีกา ศาลชั้นต้นสั่งรับเฉพาะที่มีปัญหาข้อกฎหมายศาลฎีกาเห็นว่า ข้อเท็จจริงศาลชั้นต้นและศาลอุทธรณ์ฟังตรงกันมาว่า ที่ตรงที่จำเลยปลูกโรงเลี้ยงเป็ด อยู่ในหนองบางขันปลายเขตโฉนดของโจทก์ เป็นที่ตอนขึ้นเมื่อปีที่แล้ว และสูงกว่าระดับพื้นที่ของโจทก์มาก ตามแผนที่วิวาทที่โจทก์นำชี้ ปรากฏว่า โรงที่จำเลยปลูกอยู่นอกโฉนดของโจทก์ ตรงที่จำเลยปลูกโรงนี้กับปลายนาของโจทก์มีลำรางฝนตกน้ำไหลคั่นกลางอยู่ ไม่ใช่ที่ติดต่อเป็นผืนเดียวกัน จึงฟังไม่ได้ว่าเป็นที่งอกต่อจากนาโจทก์ แต่เป็นที่ท้องทางน้ำ หนองบางขันตื้นเขินขึ้น จึงเป็นทรัพย์สินของแผ่นดินส่วนข้อกฎหมายที่โจทก์ว่า ศาลยังไม่ได้ไปดูที่พิพาท และยังมิได้ทำการรังวัดสอบเขตโฉนดโจทก์ให้แน่นอน แต่ศาลก็ได้มีคำพิพากษาไปโดยยังดำเนินกระบวนพิจารณายังไม่เสร็จสิ้นกระแสร์ความขอให้ย้อนสำนวนให้ศาลชั้นต้นพิจารณาพิพากษาใหม่นั้น เห็นว่าเมื่อโจทก์เองเบิกความก็ว่า จำเลยปลูกโรงลงในที่งอกหน้าที่โจทก์ ซึ่งหาใช่ในเขตโจทก์ไม่ โจทก์ชี้ให้พนักงานทำแผนที่ก็ปรากฏว่า โรงจำเลยอยู่นอกเขตโฉนดโจทก์ เมื่อศาลเห็นว่าคดีพอวินิจฉัยได้แล้วก็ไม่จำต้องไปดูที่พิพาทหรือรอการรังวัดดังฎีกาโจทก์ พิพากษายืน(พิบูลย์ไอศวรรย์-มนูภันย์วิมลสาร-ประศาสน์วินิจฉัย)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ