คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 496/2483หลักกฎหมาย: ได้แต่งงานกันตามประเพณีแล้วแต่ยังไม่ได้จดทะเบียนก็ถือได้หเพียงว่าเป็นสัญญาจะสมรสหรือหมั้นเท่านั้นในกรณีเช่นนี้ถ้าชายฟ้องเรียกของหมั้นจะต้องพิจารณาว่าฝ่ายใดเป็นผู้ผิดได้ความว่าเมื่อ พ.ศ. ๒๔๘๒ โจทก์ได้สู่ขอจำเลยที่ ๑ บุตรีจำเลยที่ ๑ เป็นภริยาทำพิธีสมรสกันตามประเพณีและอยู่กินด้วยกันต่อมาขอให้จำเลยที่ ๒ ไปจดทะเบียนสมรสให้ถูกต้องตาม กฎหมายแต่จำเลยไม่ยอม โจทก์จึงฟ้องเรียกเงินและทองที่ให้คืนและเรียกค่าเสียหาย ศาลฎีกาเห็นว่า การสมรสนี้ยังไม่สมบุรณ์ตามกฎหมายเพราะผิดเงื่อนไขมาตรา ๑๔๔๙ เมื่อการสมรสยังไม่สมบูรณ์แม้ชายหญิงจะอยู่กินด้วยกันแล้วก็ดี ก็ถือได้แต่เพียงว่าเพียงแต่ สัญญาจะสมรสหรือหมั้นเท่านั้น แต่คดียังไม่ปรากฏว่าเป็นความผิดของฝ่ายใด จึงพิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ ให้ย้อนสำนวนไปให้ศาลชั้นต้นชี้ขาดในประเด็นข้อเท็จจริงว่าฝ่ายโจทก์หรือ จำเลยเป็นฝ่ายผิดไม่ไปจดทะเบียนสมรสแล้วพิพากษาใหม่ ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 496/2483นายเบี่ยม ทองเรืองโจทก์นางตั้ง ลั่นซ้ายที่ 1 นางสาว หงวน คงเจาะ ที่ 2ล. ป.พ.พ. ม. 1435, ม. 1449, ม. 1441, ม. 1442ได้แต่งงานกันตามประเพณีแล้วแต่ยังไม่ได้จดทะเบียนก็ถือได้หเพียงว่าเป็นสัญญาจะสมรสหรือหมั้นเท่านั้นในกรณีเช่นนี้ถ้าชายฟ้องเรียกของหมั้นจะต้องพิจารณาว่าฝ่ายใดเป็นผู้ผิดได้ความว่าเมื่อ พ.ศ. ๒๔๘๒ โจทก์ได้สู่ขอจำเลยที่ ๑ บุตรีจำเลยที่ ๑ เป็นภริยาทำพิธีสมรสกันตามประเพณีและอยู่กินด้วยกันต่อมาขอให้จำเลยที่ ๒ ไปจดทะเบียนสมรสให้ถูกต้องตาม กฎหมายแต่จำเลยไม่ยอม โจทก์จึงฟ้องเรียกเงินและทองที่ให้คืนและเรียกค่าเสียหาย ศาลฎีกาเห็นว่า การสมรสนี้ยังไม่สมบุรณ์ตามกฎหมายเพราะผิดเงื่อนไขมาตรา ๑๔๔๙ เมื่อการสมรสยังไม่สมบูรณ์แม้ชายหญิงจะอยู่กินด้วยกันแล้วก็ดี ก็ถือได้แต่เพียงว่าเพียงแต่ สัญญาจะสมรสหรือหมั้นเท่านั้น แต่คดียังไม่ปรากฏว่าเป็นความผิดของฝ่ายใด จึงพิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ ให้ย้อนสำนวนไปให้ศาลชั้นต้นชี้ขาดในประเด็นข้อเท็จจริงว่าฝ่ายโจทก์หรือ จำเลยเป็นฝ่ายผิดไม่ไปจดทะเบียนสมรสแล้วพิพากษาใหม่(พลางกูร-นิติศาสตร์-วิเศษ)ศาลชั้นต้น - ++ศาลอุทธรณ์ - ++แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: ได้ความว่าเมื่อ พ.ศ. ๒๔๘๒ โจทก์ได้สู่ขอจำเลยที่ ๑ บุตรีจำเลยที่ ๑ เป็นภริยาทำพิธีสมรสกันตามประเพณีและอยู่กินด้วยกันต่อมาขอให้จำเลยที่ ๒ ไปจดทะเบียนสมรสให้ถูกต้องตาม กฎหมายแต่จำเลยไม่ยอม โจทก์จึงฟ้องเรียกเงินและทองที่ให้คืนและเรียกค่าเสียหาย ศาลฎีกาเห็นว่า การสมรสนี้ยังไม่สมบุรณ์ตามกฎหมายเพราะผิดเงื่อนไขมาตรา ๑๔๔๙ เมื่อการสมรสยังไม่สมบูรณ์แม้ชายหญิงจะอยู่กินด้วยกันแล้วก็ดี ก็ถือได้แต่เพียงว่าเพียงแต่ สัญญาจะสมรสหรือหมั้นเท่านั้น แต่คดียังไม่ปรากฏว่าเป็นความผิดของฝ่ายใด จึงพิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ ให้ย้อนสำนวนไปให้ศาลชั้นต้นชี้ขาดในประเด็นข้อเท็จจริงว่าฝ่ายโจทก์หรือ จำเลยเป็นฝ่ายผิดไม่ไปจดทะเบียนสมรสแล้วพิพากษาใหม่ ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 496/2483นายเบี่ยม ทองเรืองโจทก์นางตั้ง ลั่นซ้ายที่ 1 นางสาว หงวน คงเจาะ ที่ 2ล. ป.พ.พ. ม. 1435, ม. 1449, ม. 1441, ม. 1442ได้แต่งงานกันตามประเพณีแล้วแต่ยังไม่ได้จดทะเบียนก็ถือได้หเพียงว่าเป็นสัญญาจะสมรสหรือหมั้นเท่านั้นในกรณีเช่นนี้ถ้าชายฟ้องเรียกของหมั้นจะต้องพิจารณาว่าฝ่ายใดเป็นผู้ผิดได้ความว่าเมื่อ พ.ศ. ๒๔๘๒ โจทก์ได้สู่ขอจำเลยที่ ๑ บุตรีจำเลยที่ ๑ เป็นภริยาทำพิธีสมรสกันตามประเพณีและอยู่กินด้วยกันต่อมาขอให้จำเลยที่ ๒ ไปจดทะเบียนสมรสให้ถูกต้องตาม กฎหมายแต่จำเลยไม่ยอม โจทก์จึงฟ้องเรียกเงินและทองที่ให้คืนและเรียกค่าเสียหาย ศาลฎีกาเห็นว่า การสมรสนี้ยังไม่สมบุรณ์ตามกฎหมายเพราะผิดเงื่อนไขมาตรา ๑๔๔๙ เมื่อการสมรสยังไม่สมบูรณ์แม้ชายหญิงจะอยู่กินด้วยกันแล้วก็ดี ก็ถือได้แต่เพียงว่าเพียงแต่ สัญญาจะสมรสหรือหมั้นเท่านั้น แต่คดียังไม่ปรากฏว่าเป็นความผิดของฝ่ายใด จึงพิพากษายืนตามศาลอุทธรณ์ ให้ย้อนสำนวนไปให้ศาลชั้นต้นชี้ขาดในประเด็นข้อเท็จจริงว่าฝ่ายโจทก์หรือ จำเลยเป็นฝ่ายผิดไม่ไปจดทะเบียนสมรสแล้วพิพากษาใหม่(พลางกูร-นิติศาสตร์-วิเศษ)ศาลชั้นต้น - ++ศาลอุทธรณ์ - ++แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุหมายเหตุ: 106767. คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 495/2483 พิมพ์คำพิพากษาฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 495/2483 ป.อ. ม. 301-63()แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ