คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1064/2533หลักกฎหมาย: กรณีตัวแทนเรียกร้องเอาเงินที่ได้ ทดรองจ่ายไปในกิจการอันตัวการมอบหมายแก่ตน จากตัวการ ไม่มีกฎหมายบัญญัติอายุความไว้เป็นอย่างอื่นจึงต้อง ใช้ อายุความ 10 ปี ตาม ป.พ.พ. มาตรา 164 การซื้อ ขายหุ้นในตลาดหลักทรัพย์มีวัตถุประสงค์เก็ง กำไรจากการขึ้นลงของราคาหุ้นมากกว่าประสงค์ให้มีการโอนใบหุ้นใส่ชื่อ ผู้ซื้อดังนั้น การโอนหุ้นในกรณีนี้จึงไม่ต้องปฏิบัติตาม ป.พ.พ.มาตรา 1129.โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 และที่ 2 เป็นบริษัทจำกัดในเครือเดียวกันร่วมกันประกอบธุรกิจซื้อขายหลักทรัพย์ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย เมื่อเดือนกุมภาพันธ์ 2522 โจทก์ฝากเงินจำเลยที่ 1จำนวน 438,095.89 บาท จำเลยที่ 1 ได้ออกตั๋วสัญญาใช้เงินลงวันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2522 จะจ่ายเงินจำนวนดังกล่าวพร้อมดอกเบี้ยร้อยละ 11 ต่อปีให้โจทก์ ในวันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2523จำเลยทั้งสองได้ตกลงรับโจทก์เป็นลูกค้าเพื่อทำการซื้อขายหลักทรัพย์ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย โดยให้โจทก์สลักหลังตั๋วสัญญาใช้เงินมอบให้จำเลยทั้งสองเป็นหลักประกัน และจำเลยที่ 2จะเป็นผู้ดำเนินการซื้อขายหลักทรัพย์ให้โจทก์ตามคำสั่ง แต่จำเลยทั้งสองไม่สามารถซื้อขายหลักทรัพย์ตามคำสั่งของโจทก์ได้ กลับแจ้งเท็จต่อโจทก์ว่าซื้อขายหลักทรัพย์ให้โจทก์ได้แล้วและเรียกให้โจทก์ชำระเงินค่าหลักทรัพย์ โจทก์ปฏิเสธ จำเลยทั้งสองได้เอาเงินตามตั๋วสัญญาใช้เงินของโจทก์ไป โจทก์ทวงถามให้จำเลยทั้งสองคืนเงินพร้อมทั้งดอกเบี้ย จำเลยทั้งสองไม่คืน ขอให้บังคับจำเลยทั้งสองใช้เงินตามตั๋วสัญญาใช้เงินพร้อมดอกเบี้ยจำเลยที่ 1 ให้การว่า ไม่ได้ร่วมกับจำเลยที่ 2 ซื้อขายหลักทรัพย์ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยตามคำสั่งของโจทก์ดังฟ้องโจทก์ไม่มีอำนาจฟ้อง จำเลยที่ 1 ได้ออกตั๋วสัญญาใช้เงินลงวันที่ 6กุมภาพันธ์ 2522 ให้โจทก์จริง โจทก์ได้จำนำตั๋วสัญญาใช้เงินนั้นไว้กับจำเลยที่ 2 เพื่อเป็นประกันการซื้อขายหลักทรัพย์ระหว่างโจทก์กับจำเลยที่ 2 เมื่อตั๋วสัญญาใช้เงินถึงกำหนด จำเลยที่ 2บังคับจำนำเรียกเก็บเงินตามตั๋วสัญญาใช้เงินจากจำเลยที่ 1 จำเลยที่ 1 ได้ใช้เงินตามตั๋วพร้อมดอกเบี้ยให้จำเลยที่ 2 ไปแล้ว จำเลยที่ 1 จึงไม่ต้องรับผิด ฟ้องโจทก์ขาดอายุความจำเลยที่ 2 ให้การและฟ้องแย้งกับแก้ไขคำให้การและฟ้องแย้งว่าจำเลยที่ 2 ประกอบธุรกิจเป็นนายหน้าซื้อขายหลักทรัพย์โดยได้รับอนุญาตจากกระทรวงการคลังและเป็นสมาชิกตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย โจทก์เป็นลูกค้าของจำเลยที่ 2 ได้ทำสัญญาขอเปิดบัญชีซื้อขายหลักทรัพย์และตั้งจำเลยที่ 2 เป็นตัวแทนของโจทก์ในการซื้อและขายหุ้นต่าง ๆ ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยโดยจำนำตั๋วสัญญาใช้เงินตามฟ้องเป็นประกันเงินค่าหุ้นที่จำเลยที่ 2ได้ออกเงินทดรองจ่ายไปพร้อมบำเหน็จและดอกเบี้ยตามอัตราที่ตกลงกันระหว่างเดือนตุลาคม 2520 ถึงเดือนตุลาคม 2521 โจทก์สั่งจำเลยที่ 2ซื้อขายหุ้นของบริษัทต่าง ๆ หลายบริษัทในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยหลายครั้งหลายหน ซึ่งจำเลยที่ 2 ได้ปฏิบัติตามคำสั่งของโจทก์และแจ้งให้โจทก์ทราบทุกครั้ง ทั้งนี้นอกจากหลักประกันที่กล่าวข้างต้นแล้ว โจทก์ยังได้จำนำหุ้นของบริษัทต่าง ๆ หลายบริษัทไว้กับจำเลยที่ 2 เป็นหลักประกันด้วย ซึ่งเมื่อคิดบัญชีหักทอนหนี้สินกันจนถึงวันที่ 31 กรกฎาคม 2522 แล้ว โจทก์เป็นลูกหนี้จำเลยที่ 2เป็นเงิน 1,178,413 บาท และดอกเบี้ย 83,003.02 บาท แต่โจทก์ไม่ชำระหนี้ให้จำเลยที่ 2 เมื่อตั๋วสัญญาใช้เงินตามฟ้องถึงกำหนดชำระในวันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2523 จำเลยที่ 2 จึงบังคับจำนำเรียกเก็บเงินตามตั๋วสัญญาใช้เงินจากจำเลยที่ 1 ได้เงินมาหักเงินต้นจำนวน 481,467.38 บาท และได้นำเงินปันผลจากหุ้นบางส่วนกับขายทอดตลาดหุ้นที่โจทก์จำนำไว้ ได้เงินมาหักเงินต้นอีก 315,372.64บาท คิดถึงวันที่ 17 มิถุนายน 2523 โจทก์เป็นลูกหนี้จำเลยที่ 2อีก 347,950.59 บาท โจทก์ต้องเสียดอกเบี้ยในต้นเงินที่กล่าวในอัตราที่เหมาะสมตามภาวะตลาดการเงินจนถึงวันฟ้องแย้งเป็นเวลา 2 ปี9 เดือน 13 วันเป็นเงินดอกเบี้ย 179,562.08 บาท รวมต้นเงินและดอกเบี้ย 527,512.67 บาท ซึ่งโจทก์จะต้องรับผิดใช้ให้จำเลยที่ 2พร้อมด้วยดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 16.5 ต่อปีนับแต่วันฟ้องแย้งจนกว่าชำระเสร็จ โจทก์บรรยายฟ้องเป็นมูลละเมิดและฟ้องคดีเมื่อพ้นกำหนด1 ปี คดีโจทก์จึงขาดอายุความ และโจทก์ไม่เคยทวงถามจำเลยที่ 2ให้ชำระหนี้ตามฟ้อง จึงไม่มีอำนาจฟ้อง ขอให้ยกฟ้องและบังคับโจทก์ใช้เงินจำนวน 527,512.67 บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยโจทก์ให้การแก้ฟ้องแย้งว่า ไม่เคยสั่งจำเลยที่ 2 ซื้อขายหุ้นของบริษัทต่าง ๆ ตามฟ้องแย้ง จำเลยที่ 2 ไม่มีหลักฐานเป็นหนังสือแสดงคำสั่งซื้อขายหุ้นของโจทก์ จำเลยที่ 2 ไม่ได้ซื้อหุ้นให้โจทก์ตามคำสั่ง เพราะใบหุ้น ตราสารการโอนหุ้น ไม่มีชื่อโจทก์อีกทั้งสมุดทะเบียนผู้ถือหุ้นของบริษัทที่ออกหุ้น และบัญชีผู้ถือหุ้นที่กระทรวงพาณิชย์ก็ไม่มีชื่อโจทก์เป็นผู้ถือหุ้น หุ้นที่จำเลยที่ 2 ซื้อแทนโจทก์ไม่มีผลตามกฎหมายเพราะไม่ได้ปฏิบัติตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129 กรรมสิทธิ์ในหุ้นจึงไม่ตกเป็นของโจทก์ จำเลยที่ 2 ไม่ได้จ่ายเงินทดรองค่าหุ้นแทนโจทก์จึงไม่มีสิทธิฟ้องเรียกจากโจทก์ จำเลยที่ 2 ฟ้องแย้งเรียกเงินทดรองจ่ายเกินกว่า 2 ปี นับแต่เวลาที่อ้างว่าได้จ่ายไป จึงขาดอายุความและจำเลยที่ 2 ไม่มีสิทธิเรียกดอกเบี้ยจากโจทก์เกินกว่าร้อยละ 12.5 ต่อปีศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้องโจทก์ ให้โจทก์ชำระเงิน 443,032.92 บาทพร้อมด้วยดอกเบี้ยโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้เป็นว่า ให้โจทก์ใช้เงินจำนวน 347,950.59บาท ให้จำเลยที่ 2 พร้อมดอกเบี้ย นอกจากที่แก้คงให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "...ที่โจทก์ฎีกาว่า ฟ้องแย้งของจำเลยที่ 2ขาดอายุความตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 165(7) แล้วนั้นพิเคราะห์แล้วเห็นว่าฟ้องแย้งของจำเลยที่ 2 เป็นเรื่องตัวแทนเรียกร้องเอาเงินที่ได้ทดรองจ่ายไปในกิจการอันตัวการมอบหมายแก่ตนจากตัวการ ซึ่งไม่มีกฎหมายบัญญัติอายุความไว้เป็นอย่างอื่นจึงต้องใช้อายุความ 10 ปี ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 164ฟ้องแย้งจึงไม่ขาดอายุความ...ที่โจทก์ฎีกาว่า การโอนหุ้นในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยต้องบังคับตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129 นั้น เห็นว่าวัตถุประสงค์ที่แท้จริงของโจทก์ในการซื้อขายหุ้นที่พิพาทกันในคดีนี้นั้นคือ การเก็งกำไรจากการขึ้นลงของราคาหุ้นมากกว่าประสงค์ให้มีการโอนใบหุ้นใส่ชื่อผู้ซื้อ การโอนหุ้นในคดีนี้จึงไม่ต้องปฏิบัติตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129..."พิพากษายืน. ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1064/2533นาย สม หมาย ลีมากุ ลโจทก์บริษัท เงินทุนหลักทรัพย์ ทัศโก้ จำกัด กับพวกจำเลย ป.พ.พ. ม. 164, ม. 1129กรณีตัวแทนเรียกร้องเอาเงินที่ได้ ทดรองจ่ายไปในกิจการอันตัวการมอบหมายแก่ตน จากตัวการ ไม่มีกฎหมายบัญญัติอายุความไว้เป็นอย่างอื่นจึงต้อง ใช้ อายุความ 10 ปี ตาม ป.พ.พ. มาตรา 164 การซื้อ ขายหุ้นในตลาดหลักทรัพย์มีวัตถุประสงค์เก็ง กำไรจากการขึ้นลงของราคาหุ้นมากกว่าประสงค์ให้มีการโอนใบหุ้นใส่ชื่อ ผู้ซื้อดังนั้น การโอนหุ้นในกรณีนี้จึงไม่ต้องปฏิบัติตาม ป.พ.พ.มาตรา 1129.โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 และที่ 2 เป็นบริษัทจำกัดในเครือเดียวกันร่วมกันประกอบธุรกิจซื้อขายหลักทรัพย์ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย เมื่อเดือนกุมภาพันธ์ 2522 โจทก์ฝากเงินจำเลยที่ 1จำนวน 438,095.89 บาท จำเลยที่ 1 ได้ออกตั๋วสัญญาใช้เงินลงวันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2522 จะจ่ายเงินจำนวนดังกล่าวพร้อมดอกเบี้ยร้อยละ 11 ต่อปีให้โจทก์ ในวันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2523จำเลยทั้งสองได้ตกลงรับโจทก์เป็นลูกค้าเพื่อทำการซื้อขายหลักทรัพย์ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย โดยให้โจทก์สลักหลังตั๋วสัญญาใช้เงินมอบให้จำเลยทั้งสองเป็นหลักประกัน และจำเลยที่ 2จะเป็นผู้ดำเนินการซื้อขายหลักทรัพย์ให้โจทก์ตามคำสั่ง แต่จำเลยทั้งสองไม่สามารถซื้อขายหลักทรัพย์ตามคำสั่งของโจทก์ได้ กลับแจ้งเท็จต่อโจทก์ว่าซื้อขายหลักทรัพย์ให้โจทก์ได้แล้วและเรียกให้โจทก์ชำระเงินค่าหลักทรัพย์ โจทก์ปฏิเสธ จำเลยทั้งสองได้เอาเงินตามตั๋วสัญญาใช้เงินของโจทก์ไป โจทก์ทวงถามให้จำเลยทั้งสองคืนเงินพร้อมทั้งดอกเบี้ย จำเลยทั้งสองไม่คืน ขอให้บังคับจำเลยทั้งสองใช้เงินตามตั๋วสัญญาใช้เงินพร้อมดอกเบี้ยจำเลยที่ 1 ให้การว่า ไม่ได้ร่วมกับจำเลยที่ 2 ซื้อขายหลักทรัพย์ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยตามคำสั่งของโจทก์ดังฟ้องโจทก์ไม่มีอำนาจฟ้อง จำเลยที่ 1 ได้ออกตั๋วสัญญาใช้เงินลงวันที่ 6กุมภาพันธ์ 2522 ให้โจทก์จริง โจทก์ได้จำนำตั๋วสัญญาใช้เงินนั้นไว้กับจำเลยที่ 2 เพื่อเป็นประกันการซื้อขายหลักทรัพย์ระหว่างโจทก์กับจำเลยที่ 2 เมื่อตั๋วสัญญาใช้เงินถึงกำหนด จำเลยที่ 2บังคับจำนำเรียกเก็บเงินตามตั๋วสัญญาใช้เงินจากจำเลยที่ 1 จำเลยที่ 1 ได้ใช้เงินตามตั๋วพร้อมดอกเบี้ยให้จำเลยที่ 2 ไปแล้ว จำเลยที่ 1 จึงไม่ต้องรับผิด ฟ้องโจทก์ขาดอายุความจำเลยที่ 2 ให้การและฟ้องแย้งกับแก้ไขคำให้การและฟ้องแย้งว่าจำเลยที่ 2 ประกอบธุรกิจเป็นนายหน้าซื้อขายหลักทรัพย์โดยได้รับอนุญาตจากกระทรวงการคลังและเป็นสมาชิกตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย โจทก์เป็นลูกค้าของจำเลยที่ 2 ได้ทำสัญญาขอเปิดบัญชีซื้อขายหลักทรัพย์และตั้งจำเลยที่ 2 เป็นตัวแทนของโจทก์ในการซื้อและขายหุ้นต่าง ๆ ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยโดยจำนำตั๋วสัญญาใช้เงินตามฟ้องเป็นประกันเงินค่าหุ้นที่จำเลยที่ 2ได้ออกเงินทดรองจ่ายไปพร้อมบำเหน็จและดอกเบี้ยตามอัตราที่ตกลงกันระหว่างเดือนตุลาคม 2520 ถึงเดือนตุลาคม 2521 โจทก์สั่งจำเลยที่ 2ซื้อขายหุ้นของบริษัทต่าง ๆ หลายบริษัทในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยหลายครั้งหลายหน ซึ่งจำเลยที่ 2 ได้ปฏิบัติตามคำสั่งของโจทก์และแจ้งให้โจทก์ทราบทุกครั้ง ทั้งนี้นอกจากหลักประกันที่กล่าวข้างต้นแล้ว โจทก์ยังได้จำนำหุ้นของบริษัทต่าง ๆ หลายบริษัทไว้กับจำเลยที่ 2 เป็นหลักประกันด้วย ซึ่งเมื่อคิดบัญชีหักทอนหนี้สินกันจนถึงวันที่ 31 กรกฎาคม 2522 แล้ว โจทก์เป็นลูกหนี้จำเลยที่ 2เป็นเงิน 1,178,413 บาท และดอกเบี้ย 83,003.02 บาท แต่โจทก์ไม่ชำระหนี้ให้จำเลยที่ 2 เมื่อตั๋วสัญญาใช้เงินตามฟ้องถึงกำหนดชำระในวันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2523 จำเลยที่ 2 จึงบังคับจำนำเรียกเก็บเงินตามตั๋วสัญญาใช้เงินจากจำเลยที่ 1 ได้เงินมาหักเงินต้นจำนวน 481,467.38 บาท และได้นำเงินปันผลจากหุ้นบางส่วนกับขายทอดตลาดหุ้นที่โจทก์จำนำไว้ ได้เงินมาหักเงินต้นอีก 315,372.64บาท คิดถึงวันที่ 17 มิถุนายน 2523 โจทก์เป็นลูกหนี้จำเลยที่ 2อีก 347,950.59 บาท โจทก์ต้องเสียดอกเบี้ยในต้นเงินที่กล่าวในอัตราที่เหมาะสมตามภาวะตลาดการเงินจนถึงวันฟ้องแย้งเป็นเวลา 2 ปี9 เดือน 13 วันเป็นเงินดอกเบี้ย 179,562.08 บาท รวมต้นเงินและดอกเบี้ย 527,512.67 บาท ซึ่งโจทก์จะต้องรับผิดใช้ให้จำเลยที่ 2พร้อมด้วยดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 16.5 ต่อปีนับแต่วันฟ้องแย้งจนกว่าชำระเสร็จ โจทก์บรรยายฟ้องเป็นมูลละเมิดและฟ้องคดีเมื่อพ้นกำหนด1 ปี คดีโจทก์จึงขาดอายุความ และโจทก์ไม่เคยทวงถามจำเลยที่ 2ให้ชำระหนี้ตามฟ้อง จึงไม่มีอำนาจฟ้อง ขอให้ยกฟ้องและบังคับโจทก์ใช้เงินจำนวน 527,512.67 บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยโจทก์ให้การแก้ฟ้องแย้งว่า ไม่เคยสั่งจำเลยที่ 2 ซื้อขายหุ้นของบริษัทต่าง ๆ ตามฟ้องแย้ง จำเลยที่ 2 ไม่มีหลักฐานเป็นหนังสือแสดงคำสั่งซื้อขายหุ้นของโจทก์ จำเลยที่ 2 ไม่ได้ซื้อหุ้นให้โจทก์ตามคำสั่ง เพราะใบหุ้น ตราสารการโอนหุ้น ไม่มีชื่อโจทก์อีกทั้งสมุดทะเบียนผู้ถือหุ้นของบริษัทที่ออกหุ้น และบัญชีผู้ถือหุ้นที่กระทรวงพาณิชย์ก็ไม่มีชื่อโจทก์เป็นผู้ถือหุ้น หุ้นที่จำเลยที่ 2 ซื้อแทนโจทก์ไม่มีผลตามกฎหมายเพราะไม่ได้ปฏิบัติตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129 กรรมสิทธิ์ในหุ้นจึงไม่ตกเป็นของโจทก์ จำเลยที่ 2 ไม่ได้จ่ายเงินทดรองค่าหุ้นแทนโจทก์จึงไม่มีสิทธิฟ้องเรียกจากโจทก์ จำเลยที่ 2 ฟ้องแย้งเรียกเงินทดรองจ่ายเกินกว่า 2 ปี นับแต่เวลาที่อ้างว่าได้จ่ายไป จึงขาดอายุความและจำเลยที่ 2 ไม่มีสิทธิเรียกดอกเบี้ยจากโจทก์เกินกว่าร้อยละ 12.5 ต่อปีศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้องโจทก์ ให้โจทก์ชำระเงิน 443,032.92 บาทพร้อมด้วยดอกเบี้ยโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้เป็นว่า ให้โจทก์ใช้เงินจำนวน 347,950.59บาท ให้จำเลยที่ 2 พร้อมดอกเบี้ย นอกจากที่แก้คงให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "...ที่โจทก์ฎีกาว่า ฟ้องแย้งของจำเลยที่ 2ขาดอายุความตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 165(7) แล้วนั้นพิเคราะห์แล้วเห็นว่าฟ้องแย้งของจำเลยที่ 2 เป็นเรื่องตัวแทนเรียกร้องเอาเงินที่ได้ทดรองจ่ายไปในกิจการอันตัวการมอบหมายแก่ตนจากตัวการ ซึ่งไม่มีกฎหมายบัญญัติอายุความไว้เป็นอย่างอื่นจึงต้องใช้อายุความ 10 ปี ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 164ฟ้องแย้งจึงไม่ขาดอายุความ...ที่โจทก์ฎีกาว่า การโอนหุ้นในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยต้องบังคับตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129 นั้น เห็นว่าวัตถุประสงค์ที่แท้จริงของโจทก์ในการซื้อขายหุ้นที่พิพาทกันในคดีนี้นั้นคือ การเก็งกำไรจากการขึ้นลงของราคาหุ้นมากกว่าประสงค์ให้มีการโอนใบหุ้นใส่ชื่อผู้ซื้อ การโอนหุ้นในคดีนี้จึงไม่ต้องปฏิบัติตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129..."พิพากษายืน.(ปิ่นทิพย์ สุจริตกุล-สวิน อักขรายุธ-ตัน เวทไว)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ1. ในคดีเกี่ยวกับการซื้อขายหลักทรัพย์หรือหุ้นในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย นั้นมีปัญหาข้อกฎหมายที่คู่ความมักโต้เถียงกันเสมอ ๆ ว่า การโอนหุ้นในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยต้องบังคับตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129 วรรคสองหรือไม่ เนื่องจากตามพระราชบัญญัติตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยพ.ศ. 2517 ไม่ได้บัญญัติเกี่ยวกับเรื่องนี้ไว้ให้ชัดแจ้ง ในเรื่องนี้มีแนวคำวินิจฉัยของศาลฎีกาออกมาปรากฏให้เห็นตั้งแต่ปี2527 เป็นต้นมา โดยวินิจฉัยยืนยันตลอดมาว่าไม่จำต้องปฏิบัติตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129 วรรคสองแต่อย่างใดส่วนเหตุผลที่ใช้อ้างในการวินิจฉัยนั้น เราสามารถแยกได้ 3 ประการคือ ก. เป็นกฎหมายพิเศษ โดยปรากฏในคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2398/2527,938/2530 ดังความตอนหนึ่งของคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2398/2527ที่ว่า "...หุ้นพิพาทที่โจทก์ซื้อตามคำสั่งจำเลยเป็นหลักทรัพย์ตามพระราชบัญญัติตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย พ.ศ. 2517 ซึ่งเป็นกฎหมายพิเศษที่บัญญัติเพื่อกิจการนี้โดยเฉพาะ ไม่ตกอยู่ภายใต้บังคับแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129..." ข. เจตนาเก็งกำไรมากกว่าจะให้โอนใส่ชื่อผู้ซื้อเป็นเจ้าของอันแท้จริง โดยปรากฏในคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1047/2527,2523/2527,426/2529 และในคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1064/2533 นี้ ดังความตอนหนึ่งของคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1047/2527 ที่ว่า "...วัตถุประสงค์อันแท้จริงของโจทก์ จำเลย จึงเป็นการค้าเก็งกำไรจากราคาหุ้นที่ขึ้นลงในตลาดหุ้นมากกว่าประสงค์ที่จะให้มีการโอนใบหุ้นใส่ชื่อจำเลยเป็นเจ้าของที่แท้จริง อันจะต้องปฏิบัติตามวิธีการที่บัญญัติไว้ในประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129 จึงเป็นพฤติการณ์ที่ถือได้ว่าโจทก์ จำเลยมิได้ยึดถือเอาระเบียบข้อบังคับและกฎหมายในเรื่องตลาดหลักทรัพย์มาเป็นสาระสำคัญในสัญญา ดังนั้น แม้โจทก์จะมิได้ปฏิบัติตามระเบียบข้อบังคับและกฎหมายในเรื่องตลาดหลักทรัพย์ดังกล่าว ก็หาทำให้หุ้นต่าง ๆ ที่โจทก์ฟ้องมิใช่หุ้นที่จำเลยสั่งซื้อไม่..." ค. เป็นกฎหมายพิเศษและเป็นการเก็งกำไรผสมกัน โดยปรากฏในคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 503/2527,1827/2532 ดังความตอนหนึ่งของคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1827/2532 ที่ว่า "...การซื้อขายหุ้นในตลาดหลักทรัพย์มีระเบียบวิธีปฏิบัติตามพระราชบัญญัติตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย พ.ศ. 2527 ซึ่งเป็นกฎหมายพิเศษที่บัญญัติเพื่อกิจการนี้โดยเฉพาะไว้แล้ว และวัตถุประสงค์ที่แท้จริงของจำเลยเป็นการเก็งกำไรจากการขึ้นลง ของราคาหุ้นมากกว่าประสงค์ให้มีการโอนหุ้นกันจริงจัง จึงไม่จำต้องปฏิบัติตามแบบของการโอนหุ้นตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129 วรรคสอง ดังนั้น การซื้อขายและโอนหุ้นของโจทก์ให้แก่จำเลยจึงไม่เป็นโมฆะ..." 2. เฉพาะคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2523/2527,426/2529 และ 938/2530ศาลฎีกายังวินิจฉัยในอีกประเด็นที่สำคัญคือ การซื้อขายหุ้นในลักษณะการค้าเก็งกำไรดังกล่าว หาใช่เป็นการพนันขันต่อตามความหมายแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 853 ไม่ 3. เนื่องจากการซื้อขายหุ้นในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยมีปัญหาข้อกฎหมายว่าจะต้องทำตามแบบที่ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 1129 วรรคสอง กำหนดหรือไม่ดังกล่าว ทางกระทรวงการคลังจึงได้หาทางแก้ไขปัญหาเช่นนั้น ด้วยการแก้ไขพระราชบัญญัติตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย พ.ศ. 2517 โดยอาศัยพระราชบัญญัติตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2527 ซึ่งมีผลใช้บังคับตั้งแต่วันที่ 27 กันยายน 2527 ทั้งนี้ บัญญัติไว้ในมาตรา 21 ทวิ มีข้อความว่า "การโอนหลักทรัพย์จดทะเบียน หรือหลักทรัพย์รับอนุญาตอันมิใช่พันธบัตรรัฐบาล ที่ทำการซื้อหรือขายในตลาดหลักทรัพย์ จะสมบูรณ์ต่อเมื่อผู้รับโอนได้รับใบหุ้นใบหุ้นกู้ หรือตราสารอื่นที่มีการสลักหลังโอนโดยผู้ที่มีชื่อปรากฏในหลักทรัพย์พร้อมกับใบสำคัญการโอนที่มีลายมือชื่อของบุคคลดังกล่าว..." และในวรรคสามได้บัญญัติไว้ด้วยว่า "ใบสำคัญการโอนให้เป็นไปตามที่ตลาดหลักทรัพย์กำหนด" ดังนั้น หากมีคดีพิพาทเกี่ยวกับแบบของการโอนหุ้นในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย ซึ่งมีการซื้อขายตั้งแต่วันที่ 27 กันยายน 2527 เป็นต้น จนถึงปัจจุบันจึงต้องบังคับตามบทบัญญัติมาตรา 21 ทวิ ดังกล่าว อนึ่งมีบทบัญญัติอื่น ๆ ที่เกี่ยวเนื่องกับการโอนหุ้นในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยอีกหลายประการ ขอให้ท่านผู้สนใจโปรดดูพระราชบัญญัติตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย แก้ไขโดยพระราชบัญญัติตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2527มาตรา 21 ตรี มาตรา 21 จัตวา, มาตรา 21 เบจญและมาตรา21ฉ. ทวีประจวบลาภ.คำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 และที่ 2 เป็นบริษัทจำกัดในเครือเดียวกันร่วมกันประกอบธุรกิจซื้อขายหลักทรัพย์ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย เมื่อเดือนกุมภาพันธ์ 2522 โจทก์ฝากเงินจำเลยที่ 1จำนวน 438,095.89 บาท จำเลยที่ 1 ได้ออกตั๋วสัญญาใช้เงินลงวันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2522 จะจ่ายเงินจำนวนดังกล่าวพร้อมดอกเบี้ยร้อยละ 11 ต่อปีให้โจทก์ ในวันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2523จำเลยทั้งสองได้ตกลงรับโจทก์เป็นลูกค้าเพื่อทำการซื้อขายหลักทรัพย์ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย โดยให้โจทก์สลักหลังตั๋วสัญญาใช้เงินมอบให้จำเลยทั้งสองเป็นหลักประกัน และจำเลยที่ 2จะเป็นผู้ดำเนินการซื้อขายหลักทรัพย์ให้โจทก์ตามคำสั่ง แต่จำเลยทั้งสองไม่สามารถซื้อขายหลักทรัพย์ตามคำสั่งของโจทก์ได้ กลับแจ้งเท็จต่อโจทก์ว่าซื้อขายหลักทรัพย์ให้โจทก์ได้แล้วและเรียกให้โจทก์ชำระเงินค่าหลักทรัพย์ โจทก์ปฏิเสธ จำเลยทั้งสองได้เอาเงินตามตั๋วสัญญาใช้เงินของโจทก์ไป โจทก์ทวงถามให้จำเลยทั้งสองคืนเงินพร้อมทั้งดอกเบี้ย จำเลยทั้งสองไม่คืน ขอให้บังคับจำเลยทั้งสองใช้เงินตามตั๋วสัญญาใช้เงินพร้อมดอกเบี้ยจำเลยที่ 1 ให้การว่า ไม่ได้ร่วมกับจำเลยที่ 2 ซื้อขายหลักทรัพย์ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยตามคำสั่งของโจทก์ดังฟ้องโจทก์ไม่มีอำนาจฟ้อง จำเลยที่ 1 ได้ออกตั๋วสัญญาใช้เงินลงวันที่ 6กุมภาพันธ์ 2522 ให้โจทก์จริง โจทก์ได้จำนำตั๋วสัญญาใช้เงินนั้นไว้กับจำเลยที่ 2 เพื่อเป็นประกันการซื้อขายหลักทรัพย์ระหว่างโจทก์กับจำเลยที่ 2 เมื่อตั๋วสัญญาใช้เงินถึงกำหนด จำเลยที่ 2บังคับจำนำเรียกเก็บเงินตามตั๋วสัญญาใช้เงินจากจำเลยที่ 1 จำเลยที่ 1 ได้ใช้เงินตามตั๋วพร้อมดอกเบี้ยให้จำเลยที่ 2 ไปแล้ว จำเลยที่ 1 จึงไม่ต้องรับผิด ฟ้องโจทก์ขาดอายุความจำเลยที่ 2 ให้การและฟ้องแย้งกับแก้ไขคำให้การและฟ้องแย้งว่าจำเลยที่ 2 ประกอบธุรกิจเป็นนายหน้าซื้อขายหลักทรัพย์โดยได้รับอนุญาตจากกระทรวงการคลังและเป็นสมาชิกตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย โจทก์เป็นลูกค้าของจำเลยที่ 2 ได้ทำสัญญาขอเปิดบัญชีซื้อขายหลักทรัพย์และตั้งจำเลยที่ 2 เป็นตัวแทนของโจทก์ในการซื้อและขายหุ้นต่าง ๆ ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยโดยจำนำตั๋วสัญญาใช้เงินตามฟ้องเป็นประกันเงินค่าหุ้นที่จำเลยที่ 2ได้ออกเงินทดรองจ่ายไปพร้อมบำเหน็จและดอกเบี้ยตามอัตราที่ตกลงกันระหว่างเดือนตุลาคม 2520 ถึงเดือนตุลาคม 2521 โจทก์สั่งจำเลยที่ 2ซื้อขายหุ้นของบริษัทต่าง ๆ หลายบริษัทในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยหลายครั้งหลายหน ซึ่งจำเลยที่ 2 ได้ปฏิบัติตามคำสั่งของโจทก์และแจ้งให้โจทก์ทราบทุกครั้ง ทั้งนี้นอกจากหลักประกันที่กล่าวข้างต้นแล้ว โจทก์ยังได้จำนำหุ้นของบริษัทต่าง ๆ หลายบริษัทไว้กับจำเลยที่ 2 เป็นหลักประกันด้วย ซึ่งเมื่อคิดบัญชีหักทอนหนี้สินกันจนถึงวันที่ 31 กรกฎาคม 2522 แล้ว โจทก์เป็นลูกหนี้จำเลยที่ 2เป็นเงิน 1,178,413 บาท และดอกเบี้ย 83,003.02 บาท แต่โจทก์ไม่ชำระหนี้ให้จำเลยที่ 2 เมื่อตั๋วสัญญาใช้เงินตามฟ้องถึงกำหนดชำระในวันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2523 จำเลยที่ 2 จึงบังคับจำนำเรียกเก็บเงินตามตั๋วสัญญาใช้เงินจากจำเลยที่ 1 ได้เงินมาหักเงินต้นจำนวน 481,467.38 บาท และได้นำเงินปันผลจากหุ้นบางส่วนกับขายทอดตลาดหุ้นที่โจทก์จำนำไว้ ได้เงินมาหักเงินต้นอีก 315,372.64บาท คิดถึงวันที่ 17 มิถุนายน 2523 โจทก์เป็นลูกหนี้จำเลยที่ 2อีก 347,950.59 บาท โจทก์ต้องเสียดอกเบี้ยในต้นเงินที่กล่าวในอัตราที่เหมาะสมตามภาวะตลาดการเงินจนถึงวันฟ้องแย้งเป็นเวลา 2 ปี9 เดือน 13 วันเป็นเงินดอกเบี้ย 179,562.08 บาท รวมต้นเงินและดอกเบี้ย 527,512.67 บาท ซึ่งโจทก์จะต้องรับผิดใช้ให้จำเลยที่ 2พร้อมด้วยดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 16.5 ต่อปีนับแต่วันฟ้องแย้งจนกว่าชำระเสร็จ โจทก์บรรยายฟ้องเป็นมูลละเมิดและฟ้องคดีเมื่อพ้นกำหนด1 ปี คดีโจทก์จึงขาดอายุความ และโจทก์ไม่เคยทวงถามจำเลยที่ 2ให้ชำระหนี้ตามฟ้อง จึงไม่มีอำนาจฟ้อง ขอให้ยกฟ้องและบังคับโจทก์ใช้เงินจำนวน 527,512.67 บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยโจทก์ให้การแก้ฟ้องแย้งว่า ไม่เคยสั่งจำเลยที่ 2 ซื้อขายหุ้นของบริษัทต่าง ๆ ตามฟ้องแย้ง จำเลยที่ 2 ไม่มีหลักฐานเป็นหนังสือแสดงคำสั่งซื้อขายหุ้นของโจทก์ จำเลยที่ 2 ไม่ได้ซื้อหุ้นให้โจทก์ตามคำสั่ง เพราะใบหุ้น ตราสารการโอนหุ้น ไม่มีชื่อโจทก์อีกทั้งสมุดทะเบียนผู้ถือหุ้นของบริษัทที่ออกหุ้น และบัญชีผู้ถือหุ้นที่กระทรวงพาณิชย์ก็ไม่มีชื่อโจทก์เป็นผู้ถือหุ้น หุ้นที่จำเลยที่ 2 ซื้อแทนโจทก์ไม่มีผลตามกฎหมายเพราะไม่ได้ปฏิบัติตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129 กรรมสิทธิ์ในหุ้นจึงไม่ตกเป็นของโจทก์ จำเลยที่ 2 ไม่ได้จ่ายเงินทดรองค่าหุ้นแทนโจทก์จึงไม่มีสิทธิฟ้องเรียกจากโจทก์ จำเลยที่ 2 ฟ้องแย้งเรียกเงินทดรองจ่ายเกินกว่า 2 ปี นับแต่เวลาที่อ้างว่าได้จ่ายไป จึงขาดอายุความและจำเลยที่ 2 ไม่มีสิทธิเรียกดอกเบี้ยจากโจทก์เกินกว่าร้อยละ 12.5 ต่อปีศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้องโจทก์ ให้โจทก์ชำระเงิน 443,032.92 บาทพร้อมด้วยดอกเบี้ยโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้เป็นว่า ให้โจทก์ใช้เงินจำนวน 347,950.59บาท ให้จำเลยที่ 2 พร้อมดอกเบี้ย นอกจากที่แก้คงให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "...ที่โจทก์ฎีกาว่า ฟ้องแย้งของจำเลยที่ 2ขาดอายุความตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 165(7) แล้วนั้นพิเคราะห์แล้วเห็นว่าฟ้องแย้งของจำเลยที่ 2 เป็นเรื่องตัวแทนเรียกร้องเอาเงินที่ได้ทดรองจ่ายไปในกิจการอันตัวการมอบหมายแก่ตนจากตัวการ ซึ่งไม่มีกฎหมายบัญญัติอายุความไว้เป็นอย่างอื่นจึงต้องใช้อายุความ 10 ปี ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 164ฟ้องแย้งจึงไม่ขาดอายุความ...ที่โจทก์ฎีกาว่า การโอนหุ้นในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยต้องบังคับตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129 นั้น เห็นว่าวัตถุประสงค์ที่แท้จริงของโจทก์ในการซื้อขายหุ้นที่พิพาทกันในคดีนี้นั้นคือ การเก็งกำไรจากการขึ้นลงของราคาหุ้นมากกว่าประสงค์ให้มีการโอนใบหุ้นใส่ชื่อผู้ซื้อ การโอนหุ้นในคดีนี้จึงไม่ต้องปฏิบัติตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129..."พิพากษายืน. ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1064/2533นาย สม หมาย ลีมากุ ลโจทก์บริษัท เงินทุนหลักทรัพย์ ทัศโก้ จำกัด กับพวกจำเลย ป.พ.พ. ม. 164, ม. 1129กรณีตัวแทนเรียกร้องเอาเงินที่ได้ ทดรองจ่ายไปในกิจการอันตัวการมอบหมายแก่ตน จากตัวการ ไม่มีกฎหมายบัญญัติอายุความไว้เป็นอย่างอื่นจึงต้อง ใช้ อายุความ 10 ปี ตาม ป.พ.พ. มาตรา 164 การซื้อ ขายหุ้นในตลาดหลักทรัพย์มีวัตถุประสงค์เก็ง กำไรจากการขึ้นลงของราคาหุ้นมากกว่าประสงค์ให้มีการโอนใบหุ้นใส่ชื่อ ผู้ซื้อดังนั้น การโอนหุ้นในกรณีนี้จึงไม่ต้องปฏิบัติตาม ป.พ.พ.มาตรา 1129.โจทก์ฟ้องว่า จำเลยที่ 1 และที่ 2 เป็นบริษัทจำกัดในเครือเดียวกันร่วมกันประกอบธุรกิจซื้อขายหลักทรัพย์ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย เมื่อเดือนกุมภาพันธ์ 2522 โจทก์ฝากเงินจำเลยที่ 1จำนวน 438,095.89 บาท จำเลยที่ 1 ได้ออกตั๋วสัญญาใช้เงินลงวันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2522 จะจ่ายเงินจำนวนดังกล่าวพร้อมดอกเบี้ยร้อยละ 11 ต่อปีให้โจทก์ ในวันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2523จำเลยทั้งสองได้ตกลงรับโจทก์เป็นลูกค้าเพื่อทำการซื้อขายหลักทรัพย์ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย โดยให้โจทก์สลักหลังตั๋วสัญญาใช้เงินมอบให้จำเลยทั้งสองเป็นหลักประกัน และจำเลยที่ 2จะเป็นผู้ดำเนินการซื้อขายหลักทรัพย์ให้โจทก์ตามคำสั่ง แต่จำเลยทั้งสองไม่สามารถซื้อขายหลักทรัพย์ตามคำสั่งของโจทก์ได้ กลับแจ้งเท็จต่อโจทก์ว่าซื้อขายหลักทรัพย์ให้โจทก์ได้แล้วและเรียกให้โจทก์ชำระเงินค่าหลักทรัพย์ โจทก์ปฏิเสธ จำเลยทั้งสองได้เอาเงินตามตั๋วสัญญาใช้เงินของโจทก์ไป โจทก์ทวงถามให้จำเลยทั้งสองคืนเงินพร้อมทั้งดอกเบี้ย จำเลยทั้งสองไม่คืน ขอให้บังคับจำเลยทั้งสองใช้เงินตามตั๋วสัญญาใช้เงินพร้อมดอกเบี้ยจำเลยที่ 1 ให้การว่า ไม่ได้ร่วมกับจำเลยที่ 2 ซื้อขายหลักทรัพย์ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยตามคำสั่งของโจทก์ดังฟ้องโจทก์ไม่มีอำนาจฟ้อง จำเลยที่ 1 ได้ออกตั๋วสัญญาใช้เงินลงวันที่ 6กุมภาพันธ์ 2522 ให้โจทก์จริง โจทก์ได้จำนำตั๋วสัญญาใช้เงินนั้นไว้กับจำเลยที่ 2 เพื่อเป็นประกันการซื้อขายหลักทรัพย์ระหว่างโจทก์กับจำเลยที่ 2 เมื่อตั๋วสัญญาใช้เงินถึงกำหนด จำเลยที่ 2บังคับจำนำเรียกเก็บเงินตามตั๋วสัญญาใช้เงินจากจำเลยที่ 1 จำเลยที่ 1 ได้ใช้เงินตามตั๋วพร้อมดอกเบี้ยให้จำเลยที่ 2 ไปแล้ว จำเลยที่ 1 จึงไม่ต้องรับผิด ฟ้องโจทก์ขาดอายุความจำเลยที่ 2 ให้การและฟ้องแย้งกับแก้ไขคำให้การและฟ้องแย้งว่าจำเลยที่ 2 ประกอบธุรกิจเป็นนายหน้าซื้อขายหลักทรัพย์โดยได้รับอนุญาตจากกระทรวงการคลังและเป็นสมาชิกตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย โจทก์เป็นลูกค้าของจำเลยที่ 2 ได้ทำสัญญาขอเปิดบัญชีซื้อขายหลักทรัพย์และตั้งจำเลยที่ 2 เป็นตัวแทนของโจทก์ในการซื้อและขายหุ้นต่าง ๆ ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยโดยจำนำตั๋วสัญญาใช้เงินตามฟ้องเป็นประกันเงินค่าหุ้นที่จำเลยที่ 2ได้ออกเงินทดรองจ่ายไปพร้อมบำเหน็จและดอกเบี้ยตามอัตราที่ตกลงกันระหว่างเดือนตุลาคม 2520 ถึงเดือนตุลาคม 2521 โจทก์สั่งจำเลยที่ 2ซื้อขายหุ้นของบริษัทต่าง ๆ หลายบริษัทในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยหลายครั้งหลายหน ซึ่งจำเลยที่ 2 ได้ปฏิบัติตามคำสั่งของโจทก์และแจ้งให้โจทก์ทราบทุกครั้ง ทั้งนี้นอกจากหลักประกันที่กล่าวข้างต้นแล้ว โจทก์ยังได้จำนำหุ้นของบริษัทต่าง ๆ หลายบริษัทไว้กับจำเลยที่ 2 เป็นหลักประกันด้วย ซึ่งเมื่อคิดบัญชีหักทอนหนี้สินกันจนถึงวันที่ 31 กรกฎาคม 2522 แล้ว โจทก์เป็นลูกหนี้จำเลยที่ 2เป็นเงิน 1,178,413 บาท และดอกเบี้ย 83,003.02 บาท แต่โจทก์ไม่ชำระหนี้ให้จำเลยที่ 2 เมื่อตั๋วสัญญาใช้เงินตามฟ้องถึงกำหนดชำระในวันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2523 จำเลยที่ 2 จึงบังคับจำนำเรียกเก็บเงินตามตั๋วสัญญาใช้เงินจากจำเลยที่ 1 ได้เงินมาหักเงินต้นจำนวน 481,467.38 บาท และได้นำเงินปันผลจากหุ้นบางส่วนกับขายทอดตลาดหุ้นที่โจทก์จำนำไว้ ได้เงินมาหักเงินต้นอีก 315,372.64บาท คิดถึงวันที่ 17 มิถุนายน 2523 โจทก์เป็นลูกหนี้จำเลยที่ 2อีก 347,950.59 บาท โจทก์ต้องเสียดอกเบี้ยในต้นเงินที่กล่าวในอัตราที่เหมาะสมตามภาวะตลาดการเงินจนถึงวันฟ้องแย้งเป็นเวลา 2 ปี9 เดือน 13 วันเป็นเงินดอกเบี้ย 179,562.08 บาท รวมต้นเงินและดอกเบี้ย 527,512.67 บาท ซึ่งโจทก์จะต้องรับผิดใช้ให้จำเลยที่ 2พร้อมด้วยดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 16.5 ต่อปีนับแต่วันฟ้องแย้งจนกว่าชำระเสร็จ โจทก์บรรยายฟ้องเป็นมูลละเมิดและฟ้องคดีเมื่อพ้นกำหนด1 ปี คดีโจทก์จึงขาดอายุความ และโจทก์ไม่เคยทวงถามจำเลยที่ 2ให้ชำระหนี้ตามฟ้อง จึงไม่มีอำนาจฟ้อง ขอให้ยกฟ้องและบังคับโจทก์ใช้เงินจำนวน 527,512.67 บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยโจทก์ให้การแก้ฟ้องแย้งว่า ไม่เคยสั่งจำเลยที่ 2 ซื้อขายหุ้นของบริษัทต่าง ๆ ตามฟ้องแย้ง จำเลยที่ 2 ไม่มีหลักฐานเป็นหนังสือแสดงคำสั่งซื้อขายหุ้นของโจทก์ จำเลยที่ 2 ไม่ได้ซื้อหุ้นให้โจทก์ตามคำสั่ง เพราะใบหุ้น ตราสารการโอนหุ้น ไม่มีชื่อโจทก์อีกทั้งสมุดทะเบียนผู้ถือหุ้นของบริษัทที่ออกหุ้น และบัญชีผู้ถือหุ้นที่กระทรวงพาณิชย์ก็ไม่มีชื่อโจทก์เป็นผู้ถือหุ้น หุ้นที่จำเลยที่ 2 ซื้อแทนโจทก์ไม่มีผลตามกฎหมายเพราะไม่ได้ปฏิบัติตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129 กรรมสิทธิ์ในหุ้นจึงไม่ตกเป็นของโจทก์ จำเลยที่ 2 ไม่ได้จ่ายเงินทดรองค่าหุ้นแทนโจทก์จึงไม่มีสิทธิฟ้องเรียกจากโจทก์ จำเลยที่ 2 ฟ้องแย้งเรียกเงินทดรองจ่ายเกินกว่า 2 ปี นับแต่เวลาที่อ้างว่าได้จ่ายไป จึงขาดอายุความและจำเลยที่ 2 ไม่มีสิทธิเรียกดอกเบี้ยจากโจทก์เกินกว่าร้อยละ 12.5 ต่อปีศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้องโจทก์ ให้โจทก์ชำระเงิน 443,032.92 บาทพร้อมด้วยดอกเบี้ยโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษาแก้เป็นว่า ให้โจทก์ใช้เงินจำนวน 347,950.59บาท ให้จำเลยที่ 2 พร้อมดอกเบี้ย นอกจากที่แก้คงให้เป็นไปตามคำพิพากษาศาลชั้นต้นโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "...ที่โจทก์ฎีกาว่า ฟ้องแย้งของจำเลยที่ 2ขาดอายุความตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 165(7) แล้วนั้นพิเคราะห์แล้วเห็นว่าฟ้องแย้งของจำเลยที่ 2 เป็นเรื่องตัวแทนเรียกร้องเอาเงินที่ได้ทดรองจ่ายไปในกิจการอันตัวการมอบหมายแก่ตนจากตัวการ ซึ่งไม่มีกฎหมายบัญญัติอายุความไว้เป็นอย่างอื่นจึงต้องใช้อายุความ 10 ปี ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 164ฟ้องแย้งจึงไม่ขาดอายุความ...ที่โจทก์ฎีกาว่า การโอนหุ้นในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยต้องบังคับตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129 นั้น เห็นว่าวัตถุประสงค์ที่แท้จริงของโจทก์ในการซื้อขายหุ้นที่พิพาทกันในคดีนี้นั้นคือ การเก็งกำไรจากการขึ้นลงของราคาหุ้นมากกว่าประสงค์ให้มีการโอนใบหุ้นใส่ชื่อผู้ซื้อ การโอนหุ้นในคดีนี้จึงไม่ต้องปฏิบัติตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129..."พิพากษายืน.(ปิ่นทิพย์ สุจริตกุล-สวิน อักขรายุธ-ตัน เวทไว)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ1. ในคดีเกี่ยวกับการซื้อขายหลักทรัพย์หรือหุ้นในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย นั้นมีปัญหาข้อกฎหมายที่คู่ความมักโต้เถียงกันเสมอ ๆ ว่า การโอนหุ้นในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยต้องบังคับตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129 วรรคสองหรือไม่ เนื่องจากตามพระราชบัญญัติตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยพ.ศ. 2517 ไม่ได้บัญญัติเกี่ยวกับเรื่องนี้ไว้ให้ชัดแจ้ง ในเรื่องนี้มีแนวคำวินิจฉัยของศาลฎีกาออกมาปรากฏให้เห็นตั้งแต่ปี2527 เป็นต้นมา โดยวินิจฉัยยืนยันตลอดมาว่าไม่จำต้องปฏิบัติตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129 วรรคสองแต่อย่างใดส่วนเหตุผลที่ใช้อ้างในการวินิจฉัยนั้น เราสามารถแยกได้ 3 ประการคือ ก. เป็นกฎหมายพิเศษ โดยปรากฏในคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2398/2527,938/2530 ดังความตอนหนึ่งของคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2398/2527ที่ว่า "...หุ้นพิพาทที่โจทก์ซื้อตามคำสั่งจำเลยเป็นหลักทรัพย์ตามพระราชบัญญัติตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย พ.ศ. 2517 ซึ่งเป็นกฎหมายพิเศษที่บัญญัติเพื่อกิจการนี้โดยเฉพาะ ไม่ตกอยู่ภายใต้บังคับแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129..." ข. เจตนาเก็งกำไรมากกว่าจะให้โอนใส่ชื่อผู้ซื้อเป็นเจ้าของอันแท้จริง โดยปรากฏในคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1047/2527,2523/2527,426/2529 และในคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1064/2533 นี้ ดังความตอนหนึ่งของคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1047/2527 ที่ว่า "...วัตถุประสงค์อันแท้จริงของโจทก์ จำเลย จึงเป็นการค้าเก็งกำไรจากราคาหุ้นที่ขึ้นลงในตลาดหุ้นมากกว่าประสงค์ที่จะให้มีการโอนใบหุ้นใส่ชื่อจำเลยเป็นเจ้าของที่แท้จริง อันจะต้องปฏิบัติตามวิธีการที่บัญญัติไว้ในประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129 จึงเป็นพฤติการณ์ที่ถือได้ว่าโจทก์ จำเลยมิได้ยึดถือเอาระเบียบข้อบังคับและกฎหมายในเรื่องตลาดหลักทรัพย์มาเป็นสาระสำคัญในสัญญา ดังนั้น แม้โจทก์จะมิได้ปฏิบัติตามระเบียบข้อบังคับและกฎหมายในเรื่องตลาดหลักทรัพย์ดังกล่าว ก็หาทำให้หุ้นต่าง ๆ ที่โจทก์ฟ้องมิใช่หุ้นที่จำเลยสั่งซื้อไม่..." ค. เป็นกฎหมายพิเศษและเป็นการเก็งกำไรผสมกัน โดยปรากฏในคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 503/2527,1827/2532 ดังความตอนหนึ่งของคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1827/2532 ที่ว่า "...การซื้อขายหุ้นในตลาดหลักทรัพย์มีระเบียบวิธีปฏิบัติตามพระราชบัญญัติตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย พ.ศ. 2527 ซึ่งเป็นกฎหมายพิเศษที่บัญญัติเพื่อกิจการนี้โดยเฉพาะไว้แล้ว และวัตถุประสงค์ที่แท้จริงของจำเลยเป็นการเก็งกำไรจากการขึ้นลง ของราคาหุ้นมากกว่าประสงค์ให้มีการโอนหุ้นกันจริงจัง จึงไม่จำต้องปฏิบัติตามแบบของการโอนหุ้นตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1129 วรรคสอง ดังนั้น การซื้อขายและโอนหุ้นของโจทก์ให้แก่จำเลยจึงไม่เป็นโมฆะ..." 2. เฉพาะคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2523/2527,426/2529 และ 938/2530ศาลฎีกายังวินิจฉัยในอีกประเด็นที่สำคัญคือ การซื้อขายหุ้นในลักษณะการค้าเก็งกำไรดังกล่าว หาใช่เป็นการพนันขันต่อตามความหมายแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 853 ไม่ 3. เนื่องจากการซื้อขายหุ้นในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยมีปัญหาข้อกฎหมายว่าจะต้องทำตามแบบที่ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 1129 วรรคสอง กำหนดหรือไม่ดังกล่าว ทางกระทรวงการคลังจึงได้หาทางแก้ไขปัญหาเช่นนั้น ด้วยการแก้ไขพระราชบัญญัติตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย พ.ศ. 2517 โดยอาศัยพระราชบัญญัติตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2527 ซึ่งมีผลใช้บังคับตั้งแต่วันที่ 27 กันยายน 2527 ทั้งนี้ บัญญัติไว้ในมาตรา 21 ทวิ มีข้อความว่า "การโอนหลักทรัพย์จดทะเบียน หรือหลักทรัพย์รับอนุญาตอันมิใช่พันธบัตรรัฐบาล ที่ทำการซื้อหรือขายในตลาดหลักทรัพย์ จะสมบูรณ์ต่อเมื่อผู้รับโอนได้รับใบหุ้นใบหุ้นกู้ หรือตราสารอื่นที่มีการสลักหลังโอนโดยผู้ที่มีชื่อปรากฏในหลักทรัพย์พร้อมกับใบสำคัญการโอนที่มีลายมือชื่อของบุคคลดังกล่าว..." และในวรรคสามได้บัญญัติไว้ด้วยว่า "ใบสำคัญการโอนให้เป็นไปตามที่ตลาดหลักทรัพย์กำหนด" ดังนั้น หากมีคดีพิพาทเกี่ยวกับแบบของการโอนหุ้นในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย ซึ่งมีการซื้อขายตั้งแต่วันที่ 27 กันยายน 2527 เป็นต้น จนถึงปัจจุบันจึงต้องบังคับตามบทบัญญัติมาตรา 21 ทวิ ดังกล่าว อนึ่งมีบทบัญญัติอื่น ๆ ที่เกี่ยวเนื่องกับการโอนหุ้นในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยอีกหลายประการ ขอให้ท่านผู้สนใจโปรดดูพระราชบัญญัติตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย แก้ไขโดยพระราชบัญญัติตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2527มาตรา 21 ตรี มาตรา 21 จัตวา, มาตรา 21 เบจญและมาตรา21ฉ. ทวีประจวบลาภ.