ประกาศกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืชประกาศกรมอุทยานแห่งชาติสัตว์ป่า และพันธุ์พืชเรื่องหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในการค้างาช้างพ.ศ. ๒๕๕๘ อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๑๘ วรรคหนึ่ง แห่งพระราชบัญญัติงาช้าง พ.ศ.๒๕๕๘ อธิบดีกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ออกประกาศไว้ ดังต่อไปนี้ข้อ ๑ ประกาศนี้เรียกว่าประกาศกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช เรื่อง หลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขในการค้างาช้าง พ.ศ. ๒๕๕๘ข้อ ๒[๑] ประกาศนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไปข้อ ๓ ผู้ใดค้างาช้างอยู่ในวันที่พระราชบัญญัติงาช้างพ.ศ. ๒๕๕๘ ใช้บังคับและประสงค์จะค้างาช้างต่อไปให้ยื่นคำขออนุญาตค้างาช้างต่ออธิบดีตามแบบคำขออนุญาตค้างาช้างแบบงช. ๗ ท้ายประกาศนี้ พร้อมเอกสารหลักฐานตามที่ระบุไว้ในคำขออนุญาตดังกล่าวข้อ ๔ ให้ผู้ซึ่งประสงค์จะยื่นคำขออนุญาตตามข้อ ๓ยื่นคำขออนุญาต ณ ท้องที่ที่ประสงค์จะค้างาช้าง ดังต่อไปนี้(๑) ในเขตกรุงเทพมหานคร ให้ยื่นที่กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่าและพันธุ์พืช(๒) ในท้องที่จังหวัดอื่นให้ยื่นที่สำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์แห่งท้องที่นั้น(๓) สถานที่และวิธีการอื่นตามที่อธิบดีประกาศกำหนดเพื่ออำนวยความสะดวกแก่ประชาชนข้อ ๕ เมื่อได้รับคำขออนุญาตตามข้อ ๓ แล้วให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบคำขออนุญาต และเอกสารหลักฐานต่าง ๆเมื่อเห็นว่าครบถ้วนถูกต้องให้ลงทะเบียนรับและออกใบรับคำขออนุญาตค้างาช้าง ตามแบบงช. ๘ ท้ายประกาศนี้ ให้แก่ผู้ยื่นคำขออนุญาตเพื่อเก็บไว้เป็นหลักฐานข้อ ๖ ให้ผู้ค้างาช้างที่ได้ยื่นคำขออนุญาตและได้รับใบรับคำขออนุญาตค้างาช้างทำการค้างาช้างต่อไปได้จนกว่าจะได้รับแจ้งคำสั่งไม่อนุญาตจากอธิบดีให้ผู้ค้างาช้างตามวรรคหนึ่งจัดทำบัญชีการได้มาซึ่งงาช้างการแปรสภาพหรือเปลี่ยนรูปร่างงาช้างและการค้างาช้าง ตามแบบที่กำหนดไว้ในประกาศฉบับนี้ตลอดระยะเวลาที่ทำการค้างาช้างและในกรณีที่ไม่ได้ทำการค้างาช้างภายในเวลาหกเดือนนับแต่วันที่ได้รับใบรับคำขออนุญาตค้างาช้างให้ถือว่าใบรับคำขออนุญาตค้างาช้างดังกล่าวสิ้นผลไปข้อ ๗ งาช้างที่ผู้ค้างาช้างจะทำการค้าได้ต้องเป็นงาช้างที่มาจากช้างตามกฎหมาย ว่าด้วยสัตว์พาหนะและได้ดำเนินการถูกต้องตามพระราชบัญญัติงาช้าง พ.ศ. ๒๕๕๘ แล้วเท่านั้นข้อ ๘ เมื่อมีการออกกฎกระทรวงกำหนดหลักเกณฑ์วิธีการ และเงื่อนไขในการค้างาช้างที่ออกตามความในมาตรา ๔ แห่งพระราชบัญญัติงาช้างพ.ศ. ๒๕๕๘ ให้อธิบดีพิจารณาออกใบอนุญาตให้แก่ผู้ยื่นคำขออนุญาตตามข้อ ๓ตามหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขที่กำหนดไว้ในกฎกระทรวงดังกล่าวในกรณีที่อธิบดีออกใบอนุญาตให้แก่ผู้ยื่นคำขออนุญาตตามวรรคหนึ่งให้แจ้งข้อมูลการออกใบอนุญาตค้างาช้างต่อกรมพัฒนาธุรกิจการค้าเพื่อใช้เป็นข้อมูลในการกำกับดูแลการรับจดทะเบียนพาณิชย์ตามกฎหมายว่าด้วยทะเบียนพาณิชย์ต่อไปข้อ ๙ ผู้ค้างาช้างต้องจัดทำบัญชีการได้มาซึ่งงาช้างที่จะทำการค้าตามบัญชีแนบท้ายคำขออนุญาตตามแบบงช. ๙ พร้อมแสดงหลักฐานการได้มาโดยชอบด้วยกฎหมาย ยื่นต่อกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่าและพันธุ์พืช ณ สถานที่ตามข้อ ๔เพื่อให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบความถูกต้องของงาช้างดังกล่าวก่อนจึงจะดำเนินการค้างาช้างนั้นได้ในกรณีมีงาช้างที่จะทำการค้ามาเพิ่มเติมจากที่แจ้งไว้ตามวรรคหนึ่งผู้ค้างาช้างต้องจัดทำบัญชีการได้มาซึ่งงาช้างท้ายคำขออนุญาตตามแบบ งช. ๑๐และจัดส่งสำเนาบัญชีพร้อมสำเนาเอกสารที่เกี่ยวข้องกับการลงบัญชีต่อกรมอุทยานแห่งชาติสัตว์ป่า และพันธุ์พืช ณ สถานที่ตามข้อ ๔เพื่อให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบความถูกต้องของงาช้างดังกล่าวก่อนจึงจะดำเนินการค้างาช้างนั้นได้ในกรณีมีการแปรสภาพหรือเปลี่ยนรูปร่างงาช้าง ผู้ค้างาช้างต้องจัดทำบัญชีการแปรสภาพหรือเปลี่ยนรูปร่างงาช้างตามแบบงช. ๑๑ ท้ายประกาศนี้และจัดส่งสำเนาบัญชีพร้อมสำเนาเอกสารที่เกี่ยวข้องกับการลงบัญชีให้กรมอุทยานแห่งชาติสัตว์ป่า และพันธุ์พืชเพื่อให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบความถูกต้องของการแปรสภาพหรือเปลี่ยนรูปร่างงาช้างดังกล่าวก่อนจึงจะดำเนินการค้างาช้างนั้นได้ผู้ค้างาช้างต้องจัดทำบัญชีการค้างาช้างตามแบบ งช. ๑๒ ท้ายประกาศนี้โดยต้องลงข้อมูลให้เป็นปัจจุบันจนถึงวันสิ้นเดือนนั้น ๆและให้จัดส่งสำเนาบัญชีดังกล่าวพร้อมสำเนาเอกสารประกอบการลงบัญชีให้กรมอุทยานแห่งชาติสัตว์ป่า และพันธุ์พืช ณ สถานที่ตามข้อ ๔ ภายในวันที่ ๑๐ ของเดือนถัดไปเพื่อให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบความถูกต้องในการค้างาช้างของตนผู้ค้างาช้างต้องลงข้อมูลบัญชีต่าง ๆ ให้เป็นปัจจุบันและจัดส่งสำเนาบัญชีและสำเนาเอกสารที่เกี่ยวข้องกับการลงบัญชีที่ได้ลงลายมือชื่อรับรองสำเนาทุกหน้าให้กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ณ สถานที่ตามข้อ ๔ข้อ ๑๐ ในกรณีพนักงานเจ้าหน้าที่ตรวจพบหรือมีเหตุอันควรสงสัยว่างาช้างใดที่อยู่ในความครอบครองของผู้ค้างาช้างมิใช่งาช้างตามกฎหมายว่าด้วยสัตว์พาหนะให้รายงานต่ออธิบดีเพื่อพิจารณาออกคำสั่งให้ผู้ค้างาช้างนำเอกสารหรือหลักฐานมาพิสูจน์ได้ข้อ ๑๑ ผู้ค้างาช้างตามข้อ ๕ต้องเก็บรักษาบัญชีต่าง ๆ และเอกสารหลักฐาน ที่เกี่ยวข้องกับการลงบัญชีไว้ ณสถานที่ค้างาช้างนั้น เป็นระยะเวลาอย่างน้อยสองปีนับแต่วันที่ยื่นหรือจัดส่งสำเนาบัญชีดังกล่าวต่อกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืชและต้องสามารถนำมาแสดงต่อเจ้าหน้าที่เพื่อทำการตรวจสอบได้ข้อ ๑๒ เมื่อผู้ค้างาช้างตามข้อ ๕จำหน่ายงาช้างให้แก่ผู้ใด ให้ออกหนังสือกำกับการค้างาช้างตามแบบ งช. ๑๓ท้ายประกาศนี้ ให้กับผู้ซื้อเพื่อเป็นหลักฐานการได้มาซึ่งงาช้างของผู้ซื้อ และให้ผู้ซื้อนำไปดำเนินการแจ้งการครอบครองตามพระราชบัญญัติงาช้างพ.ศ. ๒๕๕๘ ต่อไปข้อ ๑๓ กรณีงาช้างที่จะทำการค้าชิ้นใดยังไม่มีเครื่องหมายประจำตัวให้ผู้ค้างาช้างดำเนินการจัดทำเครื่องหมายงาช้างนั้นตามวิธีการที่กำหนดไว้ในข้อ ๑๔โดยต้องแจ้งวิธีการ รูปแบบ พร้อมจัดส่งตัวอย่างเครื่องหมายให้พนักงานเจ้าหน้าที่พิจารณาให้ความเห็นชอบก่อนดำเนินการกรณีเครื่องหมายงาช้างชำรุดหรือสูญหายให้ผู้ค้างาช้างแจ้งต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ เพื่อตรวจสอบความถูกต้องและให้ผู้ค้างาช้างจัดทำเครื่องหมายงาช้างดังกล่าวใหม่ตามวิธีการที่กำหนดไว้ในข้อ๑๔ กรณีผู้ค้างาช้างประสงค์จะให้เจ้าหน้าที่จัดทำเครื่องหมายงาช้างในความครอบครองของตนให้แจ้งต่อเจ้าหน้าที่เพื่อดำเนินการได้โดยผู้ค้างาช้างต้องเป็นผู้รับผิดชอบค่าใช้จ่ายในการดำเนินการดังกล่าวข้อ ๑๔ การจัดทำเครื่องหมายงาช้างให้ใช้วิธีการดังต่อไปนี้(๑) ติดสติ๊กเกอร์ หรือตอกรหัสหมายเลขพร้อมจัดทำบันทึกรายละเอียดลักษณะ ขนาด น้ำหนัก(๒) กรณีที่ไม่สามารถใช้วิธีทำเครื่องหมายตาม (๑) ได้ให้ใช้วิธีถ่ายภาพ หรือวิธีการอื่นใดที่เหมาะสม พร้อมจัดทำบันทึกรายละเอียดลักษณะขนาด น้ำหนักข้อ ๑๕ กรณีผู้ค้างาช้างประสงค์จะย้ายสถานที่ค้างาช้างให้แจ้งเป็นหนังสือต่ออธิบดี ณ สถานที่ตามข้อ ๔และเมื่ออธิบดีให้ความเห็นชอบจึงจะดำเนินการได้เมื่อได้รับหนังสือแจ้งประสงค์จะย้ายสถานที่ค้างาช้างตามวรรคหนึ่งให้พนักงานเจ้าหน้าที่ซึ่งอธิบดีมอบหมายดำเนินการตรวจสอบจำนวนและความถูกต้องของงาช้างและตรวจสอบความเหมาะสมของสถานที่ที่ประสงค์จะย้ายไปค้างาช้างแห่งใหม่แล้วรายงานต่ออธิบดีเพื่อพิจารณา ให้ความเห็นชอบการย้ายสถานที่ค้างาช้างนั้นและทำหนังสือแจ้งให้ผู้ค้างาช้างตามวรรคหนึ่งทราบต่อไปให้พนักงานเจ้าหน้าที่ซึ่งอธิบดีมอบหมายดำเนินการแก้ไขรายละเอียดใบรับคำขออนุญาตค้างาช้างตามแบบงช. ๘ ให้ถูกต้องตรงกับที่ได้รับอนุญาตจากอธิบดีด้วยข้อ ๑๖ กรณีผู้ค้างาช้างประสงค์จะเลิกค้างาช้างให้แจ้งเป็นหนังสือต่ออธิบดี ณ สถานที่ตามข้อ ๔เมื่อได้รับแจ้งตามวรรคหนึ่ง ให้อธิบดีพิจารณาสั่งการให้พนักงานเจ้าหน้าที่ตรวจสอบบัญชีและงาช้างที่ผู้ค้ามีไว้เพื่อทำการค้าเพื่อเป็นข้อมูลในการดำเนินการในส่วนที่เกี่ยวข้องต่อไปเมื่อแจ้งเลิกค้างาช้างต่ออธิบดีแล้วผู้ค้างาช้างสามารถครอบครองงาช้างนั้นต่อไปได้ แต่ไม่สามารถค้างาช้างได้และต้องปฏิบัติเกี่ยวกับการครอบครองงาช้างให้ถูกต้องตามพระราชบัญญัติงาช้าง พ.ศ.๒๕๕๘ ต่อไปข้อ ๑๗ กรณีเอกสารการขออนุญาตหรือใบรับคำขออนุญาตหรือเอกสารสำคัญใด ๆ ที่ออกตามประกาศนี้ของผู้ค้างาช้างชำรุดหรือสูญหายให้ผู้ค้างาช้าง แจ้งต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ ณ สถานที่ตามข้อ ๔ พร้อมแนบสำเนาเอกสารการแจ้งความลงบันทึกประจำวันเพื่อให้พนักงานเจ้าหน้าที่ดำเนินการตรวจสอบความถูกต้องและรายงานต่ออธิบดีเพื่อพิจารณาออกใบแทนเอกสารดังกล่าวหรือพิจารณาออกเอกสารฉบับใหม่ให้แทนเอกสารฉบับเดิมได้ตามที่เห็นสมควรประกาศณ วันที่ ๒๒ มกราคม พ.ศ. ๒๕๕๘นิพนธ์โชติบาลอธิบดีกรมอุทยานแห่งชาติสัตว์ป่า และพันธุ์พืช[เอกสารแนบท้าย]๑. คำขออนุญาตค้างาช้าง (แบบ งช. ๗)๒. ใบรับคำขออนุญาตค้างาช้าง (แบบ งช. ๘)๓. บัญชีการได้มาซึ่งงาช้าง (แบบ งช. ๙)๔. บัญชีการได้มาซึ่งงาช้าง (แบบ งช. ๑๐)๕. บัญชีการแปรสภาพหรือเปลี่ยนรูปร่างงาช้าง(แบบ งช. ๑๑)๖. บัญชีการค้างาช้าง (แบบ งช. ๑๒)๗. หนังสือกำกับการค้างาช้าง (แบบ งช. ๑๓)(ดูข้อมูลจากภาพกฎหมาย)ปริยานุช/ผู้จัดทำ๒๙ มกราคม ๒๕๕๘วิศนี/ผู้ตรวจ๔ กุมภาพัน์๒๕๕๘[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๑๓๒/ตอนพิเศษ ๒๒ ง/หน้า ๑๖/๒๗ มกราคม ๒๕๕๘