กฎกระทรวงกำหนดบริเวณห้ามก่อสร้างดัดแปลง หรือเปลี่ยนการใช้อาคารบางชนิดหรือบางประเภท ในพื้นที่บางส่วนในท้องที่ตำบลบางมัญตำบลบางกระบือตำบลบางพุทรา ตำบลต้นโพธิ์และตำบลม่วงหมู่อำเภอเมืองสิงห์บุรีจังหวัดสิงห์บุรีพ.ศ.๒๕๔๗[๑] อาศัยอำนาจตามความในมาตรา๕ (๓) แห่งพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. ๒๕๒๒ และมาตรา ๘ (๑๐)แห่งพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. ๒๕๒๒ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร (ฉบับที่ ๓) พ.ศ. ๒๕๔๓ อันเป็นพระราชบัญญัติที่มีบทบัญญัติบางประการเกี่ยวกับการจำกัดสิทธิและเสรีภาพของบุคคลซึ่งมาตรา ๒๙ ประกอบกับมาตรา ๓๑ มาตรา ๓๕ มาตรา๔๘ มาตรา ๔๙ และมาตรา ๕๐ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย บัญญัติให้กระทำได้โดยอาศัยอำนาจตามบทบัญญัติแห่งกฎหมายรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยโดยคำแนะนำของคณะกรรมการควบคุมอาคารออกกฎกระทรวงไว้ ดังต่อไปนี้ข้อ๑ ในกฎกระทรวงนี้อาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่ง หมายความว่า อาคารที่ใช้เพื่อประโยชน์ในการขายปลีกหรือขายส่ง หรือทั้งขายปลีกและขายส่ง ซึ่งสินค้าอุปโภคและบริโภคหลายประเภทที่ใช้ในชีวิตประจำวันแต่ไม่หมายความรวมถึงตลาดตามกฎหมายว่าด้วยการสาธารณสุข และอาคารที่มีกิจกรรมหลักเพื่อใช้ดำเนินการเพื่อส่งเสริมหรือจำหน่ายสินค้าซึ่งเป็นผลิตผลหรือผลิตภัณฑ์ของชุมชนบริเวณที่ ๑ หมายความว่า พื้นที่บริเวณดังต่อไปนี้ทิศเหนือเริ่มจากเส้นขนานระยะ ๕๐๐ เมตร กับกึ่งกลางคลองส่งน้ำสายใหญ่ชัยนาท อยุธยา ตรงจุดที่อยู่ตามแนวเส้นตั้งฉากกับกึ่งกลางคลองส่งน้ำสายใหญ่ชัยนาท อยุธยา ซึ่งอยู่ห่างจากหลักเขตที่ ๑ ของเทศบาลเมืองสิงห์บุรีตามแนวคลองส่งน้ำสายใหญ่ชัยนาท อยุธยา ไปทางทิศเหนือ ระยะ ๑,๒๐๐ เมตร ไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ ผ่านทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๓๒ บรรจบเส้นขนานระยะ๕๐๐ เมตร กับศูนย์กลางทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๓๒ ทิศตะวันออกเป็นเส้นขนานระยะ ๕๐๐ เมตร กับศูนย์กลางทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๓๒ ไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้จดเส้นแบ่งเขตจังหวัดระหว่างจังหวัดสิงห์บุรีกับจังหวัดลพบุรีและเลียบเส้นแบ่งเขตจังหวัดสิงห์บุรีกับจังหวัดลพบุรีไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ตามแนวขนานกับศูนย์กลางทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๓๒ ระยะ ๕๐๐ เมตรทิศใต้เป็นเส้นขนานระยะ ๕๐๐ เมตร กับศูนย์กลางทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๓๒ ไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้จดริมแม่น้ำลพบุรี ฝั่งใต้ และเลียบแม่น้ำลพบุรี ฝั่งใต้ ไปทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ บรรจบแนวเส้นตั้งฉากกับศูนย์กลางทางหลวงแผ่นดินหมายเลข๓๐๙ ตรงจุดที่อยู่ห่างจากหลักเขตที่ ๑๒ ของเทศบาลเมืองสิงห์บุรี ระยะ ๑,๒๐๐เมตร และเป็นเส้นตั้งฉากกับศูนย์กลางทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๓๐๙ ไปทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ระยะ ๒,๐๕๐ เมตรทิศตะวันตกเป็นเส้นตรงไปทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือถึงริมคลองส่งน้ำชลประทาน ๔ ขวา ๑ ซ้าย ตรงจุดที่อยู่ริมคลองส่งน้ำชลประทาน๔ ขวา ๑ ซ้าย ซึ่งห่างจากริมทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๓๑๑ ระยะ ๙๐๐ เมตร และเป็นเส้นตรงไปทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือจนบรรจบกับแนวเส้นขนานกับกึ่งกลางคลองส่งน้ำสายใหญ่ชัยนาท อยุธยา ฟากเหนือ ระยะ ๕๐๐ เมตรเว้นแต่พื้นที่บริเวณที่๒บริเวณที่ ๒ หมายความว่า พื้นที่บริเวณดังต่อไปนี้๒.๑ทิศเหนือ จดถนนโพธิ์เงิน ฟากใต้ เลียบถนนโพธิ์เงิน ฟากใต้ ไปทางทิศตะวันออกบรรจบถนนบางแคในฟากใต้ทิศตะวันออกจดถนนบางแคใน ฟากตะวันตก ไปทางทิศใต้ บรรจบถนนศรีบัวทอง ฟากเหนือทิศใต้จดถนนศรีบัวทอง ฟากเหนือ ทิศตะวันตกจดถนนขุนสวรรค์ ฟากตะวันออก และถนนจีรชน ฟากตะวันออก๒.๒ทิศเหนือ จดถนนเหนือ วัดโพธิ์ข้าวผอก ฟากใต้ ทิศตะวันออกจดถนนบางมัญ บ้านไร่ ฟากตะวันตก คลองส่งน้ำสายใหญ่ชัยนาท - อยุธยา ไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้จนบรรจบกับถนนเลี่ยงเมืองสิงห์บุรี ฟากเหนือทิศใต้จดถนนเลี่ยงเมืองสิงห์บุรี ฟากเหนือทิศตะวันตกจดแม่น้ำเจ้าพระยา ฝั่งตะวันออก๒.๓ทิศเหนือ จดถนนบางกระบือ ฟากใต้และฟากตะวันตกทิศตะวันออกจดทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๓๑๑ ฟากตะวันตก จนถึงเขตเทศบาลเมืองสิงห์บุรี และเลียบแนวเขตเทศบาลเมืองสิงห์บุรีไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ บรรจบถนนนายจันทร์หนวดเขี้ยว ฟากใต้ เลียบถนนนายจันทร์หนวดเขี้ยวไปทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือ บรรจบกับทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๓๐๙ ฟากตะวันตก ไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้บรรจบกับถนนเลี่ยงเมืองสิงห์บุรี ฟากเหนือทิศใต้จดถนนเลี่ยงเมืองสิงห์บุรี ฟากเหนือ ไปทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือ บรรจบกับทางหลวงแผ่นดินหมายเลข๓๐๓๒ ฟากตะวันตก ทิศตะวันตกจดเส้นตรงไปทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือ ถึงจุดที่ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๓๐๓๐ ฟากเหนือตัดกับถนนนายจันทร์หนวดเขี้ยว ฟากเหนือ และเป็นเส้นตรงไปถึงจุดที่ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข๓๑๑ ตัดกับถนนบางกระบือ ๑๒.๔ทิศเหนือ จดคลองส่งน้ำสายใหญ่ชัยนาท อยุธยา บรรจบกับแนวเขตเทศบาลเมืองสิงห์บุรีไปทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือ จนบรรจบจุดเส้นขนานระยะ ๑๐๐ เมตร กับศูนย์กลางทางหลวงแผ่นดินหมายเลข๓๒ ฟากตะวันตกทิศตะวันออกจดเส้นขนานระยะ ๑๐๐ เมตร กับศูนย์กลางทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๓๒ และเส้นขนานระยะ ๓๐๐เมตร กับศูนย์กลางทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๓๓๕ ทิศใต้จดเส้นตรงไปทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ บรรจบกับแนวเขตสนามกีฬาจังหวัดสิงห์บุรี ฟากใต้ จนถึงคลองส่งน้ำสายใหญ่ชัยนาท อยุธยา ฝั่งตะวันออกทิศตะวันตกจดเส้นเลียบริมคลองส่งน้ำสายใหญ่ชัยนาท อยุธยา ฝั่งตะวันออก ไปทางทิศเหนือ๒.๕ทิศเหนือ จดเส้นขนานระยะ ๒๐๐ เมตร กับศูนย์กลางถนนนายจันทร์หนวดเขี้ยว จนบรรจบกับถนนวิไลจิตต์ฟากตะวันตกทิศตะวันออกจดถนนวิไลจิตต์ ฟากตะวันตก ไปทางทิศใต้ บรรจบถนนเลี่ยงเมืองสิงห์บุรี ฟากเหนือทิศใต้จดถนนเลี่ยงเมืองสิงห์บุรี ฟากเหนือ ไปทางทิศตะวันตก บรรจบทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๓๐๙ทิศตะวันตกจดทางหลวงแผ่นดินหมายเลข ๓๐๙ ฟากตะวันออกทั้งนี้ไม่รวมถึงสถานที่ราชการ สถาบันการศึกษา ศาสนสถาน และที่ดินที่อยู่ตามแนวเส้นขนานระยะ๑๕ เมตร กับแม่น้ำเจ้าพระยาทั้งนี้ตามแผนที่ท้ายกฎกระทรวงนี้ข้อ๑/๑[๒] การคำนวณพื้นที่ใช้สอยอาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่งให้คำนวณเฉพาะพื้นที่อาคารที่ใช้ประโยชน์เพื่อประกอบกิจการพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่งเท่านั้นโดยไม่ต้องนำพื้นที่เก็บสินค้า พื้นที่สำนักงาน และพื้นที่ส่วนอื่นที่อยู่ภายในอาคารมารวมคำนวณด้วยข้อ๒ ให้กำหนดพื้นที่บางส่วนในท้องที่ตำบลบางมัญตำบลบางกระบือ ตำบลบางพุทรา ตำบลต้นโพธิ์ และตำบลม่วงหมู่ อำเภอเมืองสิงห์บุรี จังหวัดสิงห์บุรีภายในบริเวณแนวเขตตามแผนที่ท้ายกฎกระทรวงนี้เป็นบริเวณห้ามก่อสร้างอาคารชนิดและประเภทดังต่อไปนี้(๑)ภายในบริเวณที่ ๑ ห้ามบุคคลใดก่อสร้างอาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่งที่มีพื้นที่ใช้สอยอาคารรวมกันเพื่อประกอบกิจการในอาคารหลังเดียวกันหรือหลายหลังตั้งแต่๓๐๐ ตารางเมตรขึ้นไป(๒)ภายในบริเวณที่ ๒ ห้ามบุคคลใดก่อสร้างอาคารดังต่อไปนี้(ก)อาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่งที่มีพื้นที่ใช้สอยอาคารรวมกันเพื่อประกอบกิจการในอาคารหลังเดียวกันหรือหลายหลังเกิน๑,๐๐๐ ตารางเมตร(ข)อาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่งที่มีพื้นที่ใช้สอยอาคารรวมกันเพื่อประกอบกิจการในอาคารหลังเดียวกันหรือหลายหลังตั้งแต่๓๐๐ ตารางเมตร แต่ไม่เกิน ๑,๐๐๐ ตารางเมตร เว้นแต่อาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่งนั้นเป็นไปตามข้อกำหนดดังต่อไปนี้๑.ที่ดินแปลงที่ตั้งอาคารจะต้องอยู่ติดถนนสาธารณะที่มีช่องทางจราจรไม่น้อยกว่า ๔ ช่องทางหรือมีขนาดเขตทางไม่น้อยกว่า ๒๐ เมตร และจะต้องบรรจบกับถนนสาธารณะที่มีขนาดเขตทางที่เท่ากันหรือมากกว่า๒.แนวศูนย์กลางปากทางเข้าออกของรถยนต์ต้องอยู่ห่างจากทางร่วมทางแยกที่เป็นทางบรรจบกันของถนนสาธารณะที่มีขนาดเขตทางตั้งแต่๑๔ เมตรขึ้นไป ไม่น้อยกว่า ๑๐๐ เมตร๓. มีที่ว่างไม่น้อยกว่า ๗๐ ใน ๑๐๐ ส่วนของพื้นที่ดินที่ใช้เป็นที่ตั้งอาคาร๔. มีค่าสูงสุดของอัตราส่วนพื้นที่อาคารรวมกันทุกชั้นของอาคารทุกหลังต่อพื้นที่ที่ใช้เป็นที่ตั้งอาคารไม่เกิน๑.๕ ต่อ ๑๕.มีอัตราส่วนของพื้นที่ว่างที่จัดให้เป็นสวน หรือบริเวณปลูกต้นไม้ หรือการนันทนาการต่อพื้นที่ของแปลงที่ดินที่ใช้เป็นที่ตั้งอาคารไม่น้อยกว่าร้อยละ ๒๐๖.มีที่ว่างด้านหน้าของอาคาร ห่างจากเขตทางของถนนสาธารณะไม่น้อยกว่า ๕๐ เมตร โดยวัดระยะจากขอบนอกสุดของอาคารถึงริมเขตทางด้านที่ติดกับแปลงที่ดินที่ใช้เป็นที่ตั้งอาคาร๗.มีที่ว่างด้านข้างและด้านหลังของอาคาร ห่างจากเขตที่ดินของผู้อื่นหรือเขตทางของถนนสาธารณะไม่น้อยกว่า๑๕ เมตร โดยวัดระยะจากขอบนอกสุดของอาคารถึงเขตที่ดินของผู้อื่นหรือริมเขตทางด้านที่ติดกับแปลงที่ดินที่ใช้เป็นที่ตั้งอาคาร๘.อาคารที่มีความสูงเกิน ๑๐ เมตร ต้องมีระยะห่างจากแนวเขตที่ดินซึ่งเป็นที่ตั้งอาคารศูนย์ราชการหลักของจังหวัดหรืออำเภอศาสนสถาน โบราณสถาน หรือสถานศึกษา ไม่น้อยกว่า ๕๐๐ เมตร โดยวัดระยะจากขอบนอกสุดของอาคารที่ขออนุญาตถึงแนวเขตที่ดินของสถานที่ดังกล่าว๙. มีที่จอดรถยนต์ไม่น้อยกว่า ๑ คัน ต่อพื้นที่อาคาร๔๐ ตารางเมตร เศษของ ๔๐ ตารางเมตร ให้คิดเป็น ๔๐ ตารางเมตร๑๐.ที่พักมูลฝอย ต้องมีระยะห่างจากเขตที่ดินของผู้อื่นหรือถนนสาธารณะไม่น้อยกว่า ๑๐ เมตรและต้องมีระยะห่างจากสถานที่ประกอบอาหารและสถานที่เก็บอาหารไม่น้อยกว่า ๔ เมตร แต่ถ้าที่พักมูลฝอยมีขนาดความจุเกิน๓ ลูกบาศก์เมตร ต้องมีระยะห่างจากสถานที่ดังกล่าว ไม่น้อยกว่า ๑๐ เมตร และสามารถขนย้ายมูลฝอยได้โดยสะดวกข้อ๓ ภายในบริเวณพื้นที่ที่กำหนดตามข้อ ๒ห้ามบุคคลใดดัดแปลง หรือเปลี่ยนการใช้อาคารใด ๆ ให้เป็นอาคารชนิดหรือประเภทที่มีลักษณะต้องห้ามตามที่กำหนดในข้อ๒ข้อ๔ อาคารที่มีอยู่แล้วในบริเวณพื้นที่ที่กำหนดตามข้อ๒ ก่อนหรือในวันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับ ให้ได้รับยกเว้นไม่ต้องปฏิบัติตามกฎกระทรวงนี้แต่ห้ามดัดแปลงหรือเปลี่ยนการใช้อาคารดังกล่าวให้เป็นอาคารชนิดหรือประเภทที่มีลักษณะต้องห้ามตามที่กำหนดในข้อ๒ข้อ๕ อาคารที่ได้รับใบอนุญาตหรือใบรับแจ้งการก่อสร้างดัดแปลง หรือเปลี่ยนการใช้ตามกฎหมายว่าด้วยการควบคุมอาคาร หรือที่ได้รับอนุญาตตามกฎหมายเฉพาะว่าด้วยกิจการนั้นก่อนวันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับและยังก่อสร้าง ดัดแปลง หรือเปลี่ยนการใช้ไม่แล้วเสร็จ ให้ได้รับการยกเว้นไม่ต้องปฏิบัติตามกฎกระทรวงนี้แต่จะขอเปลี่ยนแปลงการอนุญาตหรือการแจ้งให้เป็นการขัดต่อกฎกระทรวงนี้ไม่ได้ให้ไว้ ณวันที่ ๑ กันยายน พ.ศ. ๒๕๔๗โภคิน พลกุลรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย[เอกสารแนบท้าย]๑. แผนที่ท้ายกฎกระทรวงกำหนดบริเวณห้ามก่อสร้างดัดแปลง หรือเปลี่ยนการใช้อาคารบางชนิดหรือบางประเภท ในพื้นที่บางส่วนในท้องที่ตำบลบางมัญตำบลบางกระบือ ตำบลบางพุทรา ตำบลต้นโพธิ์ และตำบลม่วงหมู่ อำเภอเมืองสิงห์บุรี จังหวัดสิงห์บุรีพ.ศ. ๒๕๔๗(ดูข้อมูลจากภาพกฎหมาย)หมายเหตุ:-เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ เนื่องจากได้มีประกาศกระทรวงมหาดไทยเรื่อง กำหนดบริเวณห้ามก่อสร้าง ดัดแปลง หรือเปลี่ยนการใช้อาคารบางชนิดหรือบางประเภทในพื้นที่บางส่วนในท้องที่ตำบลบางมัญ ตำบลบางกระบือ ตำบลบางพุทรา ตำบลต้นโพธิ์ และตำบลม่วงหมู่อำเภอเมืองสิงห์บุรี จังหวัดสิงห์บุรี ลงวันที่ ๒ กันยายน ๒๕๔๖ ซึ่งมีผลใช้บังคับตั้งแต่วันที่๕ กันยายน ๒๕๔๖ เป็นต้นมา แต่มาตรา ๑๓ วรรคสอง แห่งพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. ๒๕๒๒ บัญญัติว่า ถ้าไม่มีการออกกฎกระทรวงหรือข้อบัญญัติท้องถิ่นภายในหนึ่งปีนับแต่วันที่ประกาศนั้นมีผลใช้บังคับให้ประกาศดังกล่าวเป็นอันยกเลิก และโดยที่สมควรห้ามก่อสร้าง ดัดแปลง หรือเปลี่ยนการใช้อาคารบางชนิดหรือบางประเภทในบริเวณดังกล่าวต่อไปเพื่อประโยชน์ในด้านการรักษาคุณภาพสิ่งแวดล้อม การผังเมือง และการอำนวยความสะดวกแก่การจราจรจึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้ กฎกระทรวงแก้ไขเพิ่มเติมกฎกระทรวงกำหนดบริเวณห้ามก่อสร้างดัดแปลง หรือเปลี่ยนการใช้อาคารบางชนิดหรือบางประเภท พ.ศ. ๒๕๕๙[๓]หมายเหตุ:- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ เนื่องจากได้มีการประกาศใช้บังคับกฎกระทรวงกำหนดบริเวณห้ามก่อสร้างดัดแปลง หรือเปลี่ยนการใช้อาคารบางชนิดหรือบางประเภท จำนวน ๑๔๗ ฉบับ แต่กฎกระทรวงดังกล่าวไม่ได้กำหนดหลักเกณฑ์การคิดคำนวณพื้นที่ใช้สอยอาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่งทำให้เกิดปัญหาความชัดเจนในการคำนวณพื้นที่ใช้สอยอาคารดังกล่าวประกอบกับปัจจุบันได้มีการออกกฎกระทรวงกำหนดบริเวณห้ามก่อสร้าง ดัดแปลง หรือเปลี่ยนการใช้อาคารบางชนิดหรือบางประเภทที่ครอบคลุมพื้นที่ทั้งจังหวัดโดยมีหลักเกณฑ์การคำนวณพื้นที่ใช้สอยอาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่งในกฎกระทรวงดังกล่าวแล้วสมควรกำหนดหลักเกณฑ์การคำนวณพื้นที่ใช้สอยอาคารพาณิชยกรรมประเภทค้าปลีกค้าส่ง เพื่อให้ประชาชนเกิดความชัดเจนในการปฏิบัติตามกฎหมายและแนวทางการออกกฎกระทรวงกำหนดบริเวณห้ามก่อสร้าง ดัดแปลง หรือเปลี่ยนการใช้อาคารบางชนิดหรือบางประเภทเป็นไปโดยสอดคล้องกันจึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้สายสัมพันธ์/จัดทำ๖ ตุลาคม ๒๕๖๓อรญา/ตรวจ๒๕ มกราคม ๒๕๖๔[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๑๒๑/ตอนพิเศษ ๕๑ ก/หน้า ๑๑๑ (เล่มที่ ๔)/๓ กันยายน ๒๕๔๗[๒] ข้อ๑/๑ เพิ่มโดยกฎกระทรวงแก้ไขเพิ่มเติมกฎกระทรวงกำหนดบริเวณห้ามก่อสร้าง ดัดแปลง หรือเปลี่ยนการใช้อาคารบางชนิดหรือบางประเภท พ.ศ.๒๕๕๙[๓]ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๑๓๓/ตอนที่ ๘๖ ก/หน้า ๒๒/๓๐ กันยายน ๒๕๕๙