คำสั่งกระทรวงสาธารณสุขที่ ๑๑๑๔/๒๕๕๒เรื่องแก้ไขทะเบียนตำรับยาแอสไพรินด้านคุณภาพมาตรฐาน[๑] ด้วยปรากฏผลการตรวจสอบเฝ้าระวังคุณภาพแอสไพรินในท้องตลาดมีปัญหาไม่เข้ามาตรฐานในระดับสูงอีกทั้งเอกสารควบคุมคุณภาพในทะเบียนตำรับยาไม่มีข้อมูลด้านคุณภาพมาตรฐานเพียงพอจะที่ยืนยันประสิทธิผลและความปลอดภัยของยาแอสไพรินได้จึงอาจทำให้การรักษาไม่ได้ผลและอาจเป็นอันตรายแก่ผู้ใช้ยาได้ ดังนั้นเพื่อคุ้มครองความปลอดภัยของผู้ใช้ยาจึงจำเป็นต้องแก้ไขทะเบียนตำรับยาด้านเคมีและการควบคุมคุณภาพของยาแอสไพรินชนิดรับประทานอาศัยอำนาจตามความในมาตรา๘๖ ทวิ แห่งพระราชบัญญัติยา พ.ศ.๒๕๑๐ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติยา(ฉบับที่ ๓) พ.ศ. ๒๕๒๒ อันเป็นกฎหมายที่มีบทบัญญัติบางประการเกี่ยวกับการจำกัดสิทธิและเสรีภาพของบุคคลซึ่งมาตรา ๒๙ ประกอบกับมาตรา ๓๒ มาตรา ๓๓ มาตรา ๔๑ มาตรา ๔๓ และมาตรา ๔๕ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยบัญญัติให้กระทำได้โดยอาศัยอำนาจตามบทบัญญัติแห่งกฎหมายรัฐมนตรีโดยคำแนะนำของคณะกรรมการยาในการประชุมครั้งที่ ๕/๒๔๔๑ เมื่อวันที่ ๒๐พฤศจิกายน ๒๕๕๑ จึงมีคำสั่งดังนี้ข้อ๑ ให้แก้ไขทะเบียนตำรับยาแอสไพรินชนิดรับประทานด้านเคมีและการควบคุมคุณภาพดังนี้๑.๑แก้ไขมาตรฐานผลิตภัณฑ์สำเร็จรูป ให้เป็นไปตามมาตรฐานตามตำรายาที่รัฐมนตรีประกาศหรือฉบับที่ใหม่กว่ากรณีมาตรฐานไม่เป็นไปตามกำหนดให้ขออนุญาตเป็นกรณีไปโดยมีข้อมูลสนับสนุนว่าเทียบเท่ากับมาตรฐานที่กำหนดพร้อมข้อมูลการศึกษาความคงสภาพของยาให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์การขึ้นทะเบียนตำรับยาด้านความคงสภาพที่กำหนดในปัจจุบัน๑.๒แก้ไขมาตรฐานวัตถุดิบตัวยาสำคัญ ให้เป็นไปตามมาตรฐานตามตำรายาที่รัฐมนตรีประกาศหรือฉบับที่ใหม่กว่า กรณีมาตรฐานไม่เป็นไปตามกำหนดให้ ขออนุญาตเป็นกรณีไปทั้งนี้ต้องไม่ต่ำกว่ามาตรฐานตามตำรายาที่รัฐมนตรีประกาศ๑.๓แจ้งแหล่งผลิตตัวยาสำคัญ (source of raw material) ในทะเบียนตำรับยาแอสไพริน และแจ้งรายละเอียดดังนี้๑.๓.๑ให้เพิ่มใบรับรองผลวิเคราะห์ (certificate of analysis) ของตัวยาแอสไพริน ทั้งนี้ ให้เป็นไปตามประกาศสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาเรื่อง หลักเกณฑ์การพิจารณาใบรับรองของผู้ผลิตแสดงรายละเอียดการวิเคราะห์ยาที่เป็นเภสัชเคมีภัณฑ์และเภสัชเคมีภัณฑ์กึ่งสำเร็จรูปที่นำหรือสั่งยาเข้ามาในราชอาณาจักรลงวันที่ ๒๒ มีนาคม ๒๕๔๙๑.๓.๒หากมีการแก้ไขแหล่งผลิตตัวยาสำคัญ (source of raw material) ของตัวยาแอสไพรินในภายหลังต้องแสดงข้อมูลเปรียบเทียบการละลายของตัวยากรณีที่เป็นยาที่มิใช่ยาที่ได้รับการยกเว้นไม่ต้องทำการทดสอบการละลายของตัวยา (dissolution/drug release) (เช่นยาเม็ดชนิดเคี้ยว ยาเม็ดฟู่ ยาผง) และข้อมูลด้านความคงสภาพ (stability data) ว่าคุณภาพของผลิตภัณฑ์ยาสำเร็จรูปยังคงเหมือนเดิม๑.๓.๓เอกสารที่ใช้ก.แบบแจ้งรายละเอียดแหล่งผลิตวัตถุดิบตัวยาสำคัญข.ใบรับรองผลวิเคราะห์วัตถุดิบทุกแหล่งค.ในกรณีเปลี่ยนแหล่งผลิตวัตถุดิบตัวยาสำคัญแนบเอกสารการเปรียบเทียบการละลายของตัวยากรณีที่เป็นยาที่มิใช่ยาที่ได้รับการยกเว้นไม่ต้องทำการทดสอบการละลายของตัวยา (dissolution/drug release) และข้อมูลความคงสภาพ (stability data) ว่าคุณภาพของผลิตภัณฑ์สำเร็จรูปยังคงเหมือนเดิม๑.๔แก้ไขเปลี่ยนแปลงชนิดของบรรจุภัณฑ์ที่สัมผัสโดยตรงกับยาดังนี้๑.๔.๑ยาแอสไพรินออกฤทธิ์ทันที ให้ภาชนะบรรจุที่สัมผัสกับยาโดยตรง เป็นแผง(หรือซองกรณีรูปแบบยาเป็นชนิดผง) ที่ป้องกันความชื้นเท่านั้นซึ่งมีการศึกษาความคงสภาพ (stability study)สนับสนุน๑.๔.๒ยาแอสไพรินชนิดออกฤทธิ์ละลายในลำไส้ (enteric coated form) ให้บรรจุในภาชนะป้องกันความชื้นซึ่งมีการศึกษาความคงสภาพสนับสนุน๑.๔.๓ขนาดบรรจุ/บรรจุภัณฑ์ ที่ไม่เป็นไปตามข้อ ๑.๔.๑ และ ๑.๔.๒ ให้แก้ไขตัดออก๑.๕ให้เพิ่มวิธีการควบคุมระหว่างการผลิต (In-process Control) ที่มีคุณภาพให้สอดคล้องกับข้อกำหนดมาตรฐานของผลิตภัณฑ์สำเร็จรูป (Finished Product Specification) และเพิ่มเติมวิธีการผลิตยาในทะเบียนตำรับยารวมทั้งให้เพิ่มการตรวจสอบความถูกต้องของกระบวนการผลิต (process validation) ของผลิตภัณฑ์สำเร็จรูปที่ผลิตจากตัวยาสำคัญทุกแหล่งผลิตโดยแต่ละแหล่งผลิตให้ทำใน ๓ รุ่นการผลิตติดต่อกันดังนี้๑.๕.๑กรณีเป็นยาที่ผลิตในประเทศไทย ให้ส่งโครงร่างการตรวจสอบความถูกต้องของกระบวนการผลิต(process validation protocol) มาพร้อมคำขอแก้ไขรายการในทะเบียนตำรับยาส่วนข้อมูลการตรวจสอบความถูกต้องของกระบวนการผลิต (process validation data) ส่งมาภายหลังตามเงื่อนไขโดยใช้เกณฑ์ตามประกาศสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา เรื่องการขึ้นทะเบียนตำรับยาตามข้อตกลง ASEAN Harmonization Product on Pharmaceutical Registration ลงวันที่ ๒๖ ธันวาคม ๒๕๕๑๑.๕.๒กรณีเป็นยานำเข้า ให้ส่งโครงร่างการตรวจสอบความถูกต้องของกระบวนการผลิตและข้อมูลการตรวจสอบความถูกต้องของกระบวนการผลิต มาพร้อมกับคำขอแก้ไขรายการในทะเบียนตำรับยาโดยใช้เกณฑ์ตามประกาศสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา เรื่องการขึ้นทะเบียนตำรับยาตามข้อตกลง ASEAN Harmonization Product on Pharmaceutical Registration ลงวันที่ ๒๖ ธันวาคม ๒๕๕๑ข้อ๒ ให้ผู้รับอนุญาตผลิตยาหรือผู้รับอนุญาตนำหรือสั่งยาเข้ามาในราชอาณาจักรแก้ไขทะเบียนตำรับยาตามข้อ๑ข้อ๓ การแก้ไขทะเบียนตำรับยาตามข้อ ๒ให้ผู้รับอนุญาตดำเนินการให้แล้วเสร็จภายในหนึ่งปีนับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อพ้นกำหนดแล้วกระทรวงสาธารณสุขจะดำเนินการเพิกถอนทะเบียนตำรับยาที่ไม่ได้ดำเนินการแก้ไขตามกฎหมายต่อไปทั้งนี้ตั้งแต่บัดนี้เป็นต้นไปสั่ง ณวันที่ ๒๐ สิงหาคม พ.ศ.๒๕๕๒วิทยา แก้วภราดัยรัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุขปริยานุช/พิมพ์๙ เมษายน ๒๕๕๓นันท์นภัสร์/ตรวจ๙ เมษายน ๒๕๕๓ศิรวัชร์/ปรับปรุง๒๑ ธันวาคม ๒๕๖๑[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๑๒๗/ตอนพิเศษ ๓๙ ง/หน้า ๔๒/๒๖ มีนาคม ๒๕๕๓