ระเบียบกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมระเบียบกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมว่าด้วยการยึด อายัด และขายทอดตลาดทรัพย์สินตามพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงานพ.ศ. ๒๕๔๑พ.ศ. ๒๕๔๔------------ โดยที่เป็นการสมควรกำหนดหลักเกณฑ์และวิธีการยึดอายัด และการขายทอดตลาดทรัพย์สินของผู้ซึ่งมีหน้าที่ตามกฎหมายที่ไม่นำส่งเงินสะสม เงินสมทบหรือเงินเพิ่ม หรือนำส่งไม่ครบจำนวนหรือเงินที่ต้องจ่ายตามมาตรา๑๓๕แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงานพ.ศ. ๒๕๔๑ อาศัยอำนาจตามความในมาตรา๖ และมาตรา ๑๓๖ แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. ๒๕๔๑อันเป็นพระราชบัญญัติที่มีบทบัญญัติบางประการเกี่ยวกับการจำกัดสิทธิและเสรีภาพของบุคคลซึ่งมาตรา ๒๙ ประกอบกับมาตรา ๓๑ มาตรา ๓๕ มาตรา ๔๘ และมาตรา ๕๐ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจัพไทยบัญญัติให้กระทำได้โดยอาศัยอำนาจตามบทบัญญัติแห่งกฎหมายรัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมจึงวางระเบียบไว้ดังต่อไปนี้ ข้อ ๑ระเบียบนี้เรียกว่า"ระเบียบระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมว่าด้วยการยึด อายัดและขายทอดตลาดทรัพย์สินตามพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. ๒๕๔๑ พ.ศ. ๒๕๔๔" ข้อ ๒ระเบียบนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป ข้อ ๓ในระเบียบนี้ "ผู้มีหน้าที่ชอใช้เงิน" หมายความว่าบุคคลซึ่งมีหน้าที่ตามกฎหมายที่ต้องนำส่งเงินสะสมเงินสมทบหรือเงินเพิ่มเข้ากองทุนสงเคราะห์ลูกจ้าง หรือชดใช้เงินที่กองทุนสงเคราะห์ลูกจ้างได้จ่ายให้แก่ลูกจ้างตามมาตรา ๑๓๕แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน "พนักงานตรวจแรงงาน" หมายความว่า ผู้ซึ่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมแต่งตั้งเป็นพนักงานตรวจแรงงานตามพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน และกองกฎหมายและข้อพิพาทแรงงาน สำนักงานปลัดกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคม "กรม" หมายความว่าส กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน "อธิบดี" หมายความว่าอธิบดีกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน ข้อ ๔ให้อธิบดีกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานเป็นผู้รักษาการตามระเบียบนี้ และให้มีอำนาจตีความวินิจฉัยปัญหากำหนดหลักเกณฑ์และวิธีปฏิบัติเพื่อดำเนินการให้เป็นไปตามระเบียบนี้ หมวด ๑ บททั่วไป ----------- ข้อ ๕พนักงานตรวจแรงงานจะออกคำสั่งเป็นหนังสือให้ยึด อายัด และขายทอดตลาดทรัพย์สินตามระเบียบนี้ได้ ต่อเมื่อได้ส่งคำเตือนเป็นหนังสือตามแบบที่อธิบดีกำหนดให้ผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินนำเงินมาจ่ายภายในเวลาที่กำหนดแต่ต้องไม่น้อยกว่าสามสิบวันนับตั้งแต่วันที่ผู้นั้นได้รับคำเตือนนั้น และไม่จ่ายภายในเวลาที่กำหนด ข้อ ๖ให้พนักงานตรวจแรงงานซึ่งเป็นข้าราชการพลเรือนสามัญตั้งแต่ระดับ ๖ ขึ้นไปที่ได้รับมอบหมายจากอธิบดีมีอำนาจออกคำสั่งยึดอายัด และขายทอดตลาดทรัพย์สิน ข้อ ๗ในการส่งคำเตือน คำสั่งหรือคำวินิจฉัยตามระเบียบนี้ให้แก่ผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินให้ส่งทางไปรษณีย์ลงทะเบียนตอบรับหรือพนักงานตรวจแรงงานจะนำไปส่งเอง หรือให้เจ้าหน้าที่นำไปส่ง ณ ภูมิลำเนาหรือถิ่นที่อยู่หรือสำนักงานของผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินในเวลากลางวันระหว่างพระอาทิตย์ขึ้นถึงพระอาทิตย์ตกหรือในระหว่างเวลาทำการของผู้มีหน้าที่ชดใช้เงิน ถ้าไม่พบผู้มีหน้าที่ชดใช้เงิน ณ ภูมิสำเนาหรือถิ่นที่อยู่หรือสำนักงานของผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินจะส่งให้แก่บุคคลใดซึ่งบรรลุนิติภาวะแล้วและอยู่หรือทำงานในบ้านหรือสำนักงานที่ปรากฎว่าเป็นของผู้มีอำนาจหน้าที่ชดใช้เงินนั้นก็ได้หรือพบผู้ทีหน้าที่ชดใช้เงินแต่ปฏิเสธไม่ยอมรับ จะขอให้พนักงานเจ้าหน้าที่ฝ่ายปกครองหรือเจ้าพนักงานตำรวจไปด้วยเพื่อเป็นพยาน และถ้ายังคงปฏิเสธไม่ยอมรับอยู่อีกก็ให้วางคำเตือน คำสั่งหรือคำวินิจฉัยไว้ ณ ที่นั้น เมื่อได้ดำเนินการดังกล่าวแล้วให้ถือว่าผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินได้รับคำเตือนคำสั่งหรือคำวินิจฉัยแล้ว ถ้าการส่งตามวรรคหนึ่งไม่สามารถกระทำได้ ให้ส่งโดยปิดคำเตือน คำสั่งหรือคำวินิจฉัยในที่ซึ่งเห็นได้ง่าย ณภูมิลำเนาหรือถิ่นที่อยู่หรือสำนักงานของผู้มีหน้าที่ชดใช้เงิน หรือสถานที่ทำงานของลูกจ้างหรือโฆษณาประกาศในหนังสือพิมพ์ท้องถิ่นอย่างน้อยหนึ่งฉบับ เมื่อได้ดำเนินการดังกล่าวและเวลาได้ล่วงพ้นไปไม่น้อยกว่าสิบห้าวันแล้วให้ถือว่าผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินได้รับคำเตือนคำสั่งหรือคำวินิจฉัยนั้นแล้ว การส่งคำเตือน คำสั่ง หรือคำวินิจฉัยให้แก่ผู้มีหน้าที่ชดใช้เงิน อาจส่งไปยังสถานที่อื่นนอกเหนือจากสถานที่ตามวรรคหนึ่งและวรรคสองได้ เมื่อผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินยอมรับคำเตือนคำสั่งหรือคำวินิจฉัยนั้น ให้นำความในวรรคหนึ่ง วรรคสอง และวรรคสามมาใช้กับการส่งคำสั่ง หรือคำวินิจฉัยให้แก่ผู้คัดค้าน เจ้าของรวมหรือบุคคลซึ่งต้องปฏิบัติตามคำสั่งโดยอนุโลม ข้อ ๘ในกรณีที่ระเบียบนี้ไม่ได้กำหนดไว้ในเรื่องใด ให้นำหลักเกณฑ์และวิธีการยึดอายัดและขายทอดตลาดทรัพย์สินตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาใช้บังคับโดยอนุโลม หมวด ๒ การยึด อายัดทรัพย์สิน ------------ ข้อ ๙ให้พนักงานตรวจแรงงานแห่งท้องที่ที่จ่ายเงินสงเคราะห์ลูกจ้างหรือท้องที่ที่ขึ้นทะเบียนสมาชิกกองทุนสงเคราะห์ลูกจ้าง แล้วแต่กรณี ดำเนินการตรวจสอบทรัพย์สินของผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินรวมถึงสิทธิเรียกร้องต่าง ๆที่มีต่อบุคคลภายนอกเพื่อประกอบการพิจารณายึด อายัดทรัพย์สินแล้วทำความเห็นเสนอผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ ๖เพื่อพิจารณาออกคำสั่งยึด อายัดทรัพย์สินตามแบบที่อธิบดีกำหนด ในกรณีที่มีความจำเป็นเร่งด่วนพนักงานตรวจแรงงานอาจไม่ดำเนินการตามวรรคหนึ่ง โดยให้ทำความเห็นเสนอผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ ๖ก็ได้ ในกรณีที่ทรัพย์สินของผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินตั้งอยู่นอกเขตพื้นที่ของพนักงานตรวจแรงงานตามวรรคหนึ่งและมีความจำเป็นต้องยึดหรืออายัดทรัพย์สินดังกล่าวให้ส่งเอกสารต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องไปยังพนักงานตรวจแรงงานแห่งท้องที่ที่ทรัพย์สินนั้นตั้งอยู่ และให้พนักงานตรวจแรงงานแห่งท้องที่นั้นเป็นผู้รับผิดชอบดำเนินการเกี่ยวกับทรัพย์สินนั้นตามระเบียบนี้ ข้อ ๑๐ ในกรณีที่มีเหตุต้องยึดอายัดทรัพย์สินเพิ่มเติมให้พนักงานตรวจแรงงานดำเนินการยึดหรืออายัดทรัพย์สินเพิ่มเติมโดยอาศัยคำสั่งยึด อายัดทรัพย์สินเดิม ข้อ ๑๑ เมื่อมีคำสั่งยึดอายัดทรัพย์สินของผู้หน้าที่ชดใช้เงินแล้ว ให้พนักงานตรวจแรงงานดำเนินการยึดอายัดทรัพย์สินโดยมิชักช้าและออกประกาศยึดอายัดทรัพย์สินตามแบบที่อธิบดีกำหนด ข้อ ๑๒ ให้พนักงานตรวจแรงงานดำเนินการยึด อายัดทรัพย์สินในระหว่างเวลาพระอาทิตย์ขึ้นถึงพระอาทิตย์ตก หรือในระหว่างเวลาทำการของผู้ซึ่งถูกยึด อายัดทรัพย์สิน เว้นแต่กรณีที่มีเหตุฉุกเฉินโดยได้รับอนุญาตจากอธิบดีหรือผู้ซึ่งอธิบดีมอบหมาย ในกรณีที่พนักงานตรวจแรงงานได้ลงมือยึด อายัดทรัพย์สินในระหว่างเวลาตามวรรคหนึ่งแล้วถ้ายังไม่แล้วเสร็จจะดำเนินการต่อไปก็ได้ ข้อ ๑๓ ในการยึดอายัดทรัพย์สินถ้ามีผู้ขัดขวางหรือมีพฤติการณ์ว่าจะจัดขวาง ให้พนักงานตรวจแรงงานขอความช่วยเหลือจากเจ้าพนักงานตำรวจเพื่อดำเนินการยึด อายัดทรัพย์สิน ข้อ ๑๔ ให้พนักงานตรวจสอบแรงงานปิดประกาศการยึด อายัดทรัพย์สินไว้ ณ สถานทีและสำนักงานแห่งท้องที่ที่ทรัพย์สินตั้งอยู่ ข้อ ๑๕การยึดทรัพย์สินประเภทสังหาริมทรัพย์ของผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินให้พนักงานตรวจแรงงานเก็บรักษาทรัพย์สินนั้นตามที่อธิบดีกำหนดและแจ้งการยึดนั้นให้ผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินทราบ หากทรัพย์สินตามวรรคหนึ่งเป็นทรัพย์สินประเภทมีทะเบียน ให้พนักงานตรวจแรงงานแจ้งการยึดให้เจ้าหน้าที่พนักงานทางทะเบียนทราบด้วย การยึดทรัพย์สินตามวรรคหนี่งให้ครอบคลุมถึงดอกผลแห่งทรัพย์สินนั้นด้วย ข้อ ๑๖ การยึดอสังหาริมทรัพย์ของผู้มีหน้าที่ชดใช้เงิน ให้พนักงานตรวจแรงงานเก็บรักษาหนังสือสำคัญสำหรับทรัพย์สินนั้นตามที่อธิบดีกำหนด และแจ้งการยึดให้ผู้มีหน้าที่ขดใช้เงินและเจ้าพนักงานที่ดินทราบ ในกรณีที่หนังสือสำคัญยังไม่ได้ออก หรือนำมาแสดงไม่ได้ หรือหาไม่พบ ไม่ถือว่าการแจ้งการยึดต่อผู้มีหน้าที่ชดใช้เงิน และเจ้าพนักงานที่ดินนั้นเป็นการยึดตามกฎหมายแล้ว การยึดอสังหาริมทรัพย์ให้ครอบคลุมถึงเครื่องอุปกรณ์และดอกผลทางนิตินัยของอสังหาริมทรัพย์ด้วยเว้นแต่จะมีกฎหมายบัญญัติไว้เป็นอย่างอื่น ส่วนดอกผลธรรมดาที่ผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินจะต้องเป็นผู้เก็บเกี่ยว หรือบุคคลอื่นเก็บเกี่ยวในนามของผู้มีหน้าที่ชดใช้เงิน เมื่อพนักงานตรวจแรงงานได้แจ้งเป็นหนังสือให้ทราบขณะทำการยึดว่าจะทำการเก็บเกี่ยวเองแล้ว พนักงานตรวจแรงงานอาจจะให้เก็บเกี่ยวดอกผลนั้นได้เมื่อถึงกำหนด และทำการขายทอดตลาดทรัพย์สินต่อไป ข้อ ๑๗ การยึดที่ดินพนักงานตรวจแรงงานอาจนำเจ้าพนักงานที่ดินชี้ตำแหน่งที่ดินหรือรางวัดเขตกว้างยาวของที่ดินที่ยึดและให้พนักงานตรวจแรงงานจัดทำแผนที่จำลองไว้ ข้อ ๑๘การยึดที่ดินที่มีสิ่งปลูกสร้างหรือไม้ล้มลุกอันจะเก็บเกี่ยวรวงผลได้คราวหนึ่ง หรือหลายคราวต่อปีซึ่งผู้อื่นอยู่อาศัยหรือทำประโยชน์ให้พนักงานตรวจแรงงานบันทึกถ้อยคำผู้อยู่อาศัยหรือผู้ทำประโยชน์อยู่บนที่ดินนั้นเกี่ยวกับความผูกพันกับเจ้าของที่ดิน เพื่อเป็นข้อมูลสำหรับพนักงานตรวจแรงงานในการยึด อายัดทรัพย์สินต่อไป ข้อ ๑๙ การยึดที่ดินทีมีไม้ยืนต้น ให้พนักงานตรวจแรงงานบันทึกชนิดและจำนวนไม้ยืนต้นไว้เป็นหลักฐาน ส่วนการยึดโรงเรือนหรือสิ่งปลูกสร้างอื่น ให้พนักงานตรวจแรงงานบันทึกขนาดของโรงเรือนและสิ่งปลูกสร้างตลอดจนสภาพทั่วไปแห่งสิ่งนั้นๆ ตามที่เห็นสมควร ข้อ ๒๐ ในกรณีที่ทรัพย์สินที่ถูกยึด อายัด มีบุคคลอื่นเป็นเจ้าของรวมอยู่ด้วยให้พนักงานตรวจแรงงานทำการยึด อายัดทรัพย์สินเฉพาะส่วนของผู้มีหน้าที่ชดใช้เงิน หากไม่สามารถทำการยึดอายัดทรัพย์สินเฉพาะส่วนของผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินได้ ให้ยึด อายัดทรัพย์สินได้ทั้งหมด และแจ้งการยึดอายัดทรัพย์สินให้เจ้าของรวมทราบ ข้อ ๒๑ ให้พนักงานตรวจแรงงานแสดงการยึดทรัพย์สินให้เห็นอย่างชัดแจ้ง ดังนี้ (๑)สิ่งของให้ปิดหรือผูกแผ่นหมายเลขสิ่งของที่ยึด และปิดผนึกเครื่องหมายให้ตรงตามบัญชีทรัพย์สินถ้าเก็บสิ่งของเข้าหีบหรือตู้ได้ให้เก็บรวบรวมไว้แล้วปิดหีบหรือตู้ปิดผนึกเครื่องหมายอีกชั้นหนึ่ง (๒) อาคารชุด ห้องแถวสิ่งปลูกสร้างให้ปิดผนึกเครื่องหมายไว้ทุกห้อง (๓) สัตย์พาหนะ ปศุสัตว์หรือสัตว์อื่นให้ใช้สีทาที่ตัวหรือจะใช้แผ่นเลขหมายผูกคอหรือต้อนเข้าคอกแล้วผูกเชือกปิดผนึกเครื่องหมายที่ประตูคอกไว้ก็ได้แล้วแต่จะเห็นสมควรแต่อย่าให้เป็นการขัดข้องต่อการเลี้ยงดู และการรักษาสัตว์ ข้อ ๒๒ถ้ารายได้ประจำปีจากทรัพย์สินหรือการประกอบกิจการของผู้ถูกยึด อายัดทรัพย์สินอาจเพียงพอที่จะชำระหนี้ตามคำสั่งพร้อมด้วยค่าใช้จ่ายในการดำเนินการยึด อายัดทรัพย์สินเมื่อผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ ๖เห็นสมควร อาจมีคำสั่งแต่งตั้งผู้จัดการทรัพย์สินหรือการประกอบกิจการเหล่านั้นได้และบังคับให้มอบเงินรายได้ทั้งหมดหรือแต่บางส่วนต่อพนักงานตรวจแรงงานภายในเวลาและกำหนดตามที่เห็นสมควรแทนการสั่งขายทอดตลาดของผู้ถูกยึด อายัดทรัพย์สิน ข้อ ๒๓ การอายัดทรัพย์สินอันมีรูปร่างและอสังหาริมทรัพย์ซึ่งบุคคลภายนอกจะต้องส่งมอบหรือโอนมายังผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินในภายหลังรวมทั้งสิทธิทั้งปวงอันมีอยู่ในทรัพย์เหล่านั้นและเมื่อได้ส่งมอบหรือโอนมาแล้วก่อนนำทรัพย์สินหรือสิทธิเหล่านั้นออกขายหรือทอดจำหน่ายในกรณีเช่นนี้พนักงานตรวจแรงงานมีอำนาจจะยึดบรรดาเอกสารทั้งปวงที่ให้สิทธิแก่ผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินในอันที่จะได้รับส่งมอบหรือรับโอนทรัพย์สินหรือสิทธิเช่นว่ามานั้น ในการอายัดเงินที่บุคคลภายนอกจะต้องชำระให้แก่ผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินในภายหลังให้พนักงานตรวจแรงงานมีอำนาจที่จะยึดบรรดาเอกสารทั้งปวงที่ได้สิทธิแก่ผู้มีหน้าที่ขชดใช้เงินอันที่จะได้รับชำระเงินเช่นว่านั้น ข้อ ๒๔ เมื่อได้มีการยึดทรัพย์สินแล้ว สิทธิเรียกร้องของผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินอันที่ต่อบุคคลภายนอกนั้นให้จัดการดังต่อไปนี้ (๑)ถ้าเป็นพันธบัตรและหลักทรัพย์ที่เป็นประกันซึ่งเป็นของผู้มีหน้าที่ชดใช้เงิน(ออกให้แก่ผู้ถือหรือออกในนามของผู้มีหน้าที่ชดใช้เงิน) พนักงานตรวจแรงงานจะขอรับความเห็นชอบจากผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ ๖ให้ตำหน่ายสิ่งเหล่านั้นตามรายการขานราคาในวันที่ขายก็ได้หากสิ่งเหล่านั้นได้มีรายการขานราคากำหนดไว้ ณ สถานแลกเปลี่ยน หรือจะขายโดยวิธีการขายทอดตลาดดังกำหนดไว้ในหมวด ๕ ก็ได้ ถ้ามิได้ขอเช่นว่านั้น หรือคำขอถูกยกเสีย ให้ขายสิ่งเหล่านั้นโดยวิธีขายทอดตลาด (๒) ถ้าเป็นตราสารเปลี่ยนมือ ให้พนักงานตรวจแรงงานโดยได้รับความเห็นชอบจากผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ ๖จะจำหน่ายตามราคาที่ปรากฏในตราสารหรือราคาต่ำกว่านั้นตามที่พนักงานตรวจแรงงงานเห็นสมควรกำหนด ถ้าผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ ๖ ไม่เห็นชอบด้วยให้นำตราสานนั้นออกขายทอดตลาด (๓) ถ้าเป็นสิทธิเรียกร้องอื่น ๆนอกจากที่กำหนดไว้ในข้อ ๒๕ พนักงานตรวจแรงงานโดยได้รับความเห็นชอบจากผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ๖ อาจออกคำสั่งเรียกบุคคลซึ่งต้องรับผิดในการบำระหนี้ตามสิทธิเรียกร้องนั้น ๆให้มาพบและถ้าบุคคลนั้นยินยอมชำระหนี้ให้แก่กรมให้พนักงานตรวจแรงงานจดบันทึกไว้ถ้าบุคคลนั้นไม่มาหรือไม่ยินยอมชำระหนี้ดังกล่าวแล้ว ให้พนักงานตรวจแรงงงานมีหนังสือแจ้งให้ผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินฟ้องสตามเอกสารที่ได้ยึดนั้น ถ้าศาลพิพากษาถึงที่สุดให้ชนะคดีผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินต้องแจ้งให้พนักงานตรวตแรงงานทราบจำนวนยเงินที่รับชำระหนี้จากการนั้นด้วย ถ้าผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินขัดขืนหรือเพิกเฉยไม่ใช้สิทธิเรียกร้องดังกล่าว กรมกาจใช้สิทธิเรียกร้องนั้นในนามกรมแทนผู้มีหน้าที่ชดใช้เงิน ข้อ ๒๕ถ้าผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินมีสิทธิเรียกร้องต่อบุคคลภายนอกให้ชำระเงินจำนวนหนึ่งหรือเรียกให้ส่งมอบสิ่งของนอกจากที่กำหนดไว้ในข้อ ๒๔ ให้พนักงานตรวจแรงงานอายัดและจำหน่ายไปตามที่กำหนดไว้ในข้อ ๒๖ ถึงข้อ ๓๐ ข้อ ๒๖ สิทธิเรียกร้องที่ระบุไว้ในข้อ ๒๕ นั้น ให้อายัดได้โดยอาศัยคำสั่งอายัดของผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ ๖และพนักงานตรวจแรงงานได้นำส่งคำสั่งอายัดให้แก่ผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินและบุคคลซึ่งต้องรับผิดเพื่อการชำระเงินหรือส่งมอบสิ่งของนั้น คำสั่งอายัดนั้นอาจออกให้ได้ไม่ว่าหนี้ของบุคคลภายนอกนั้นจะมีข้อโต้แย้งหรือมีข้อจำกัดหรือเงื่อนไขหรือว่าได้กำหนดจำนวนไว้แน่นอนหรือไม่ คำสั่งอายัดนั้นต่องมีข้อห้ามผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินให้งดเว้นการจำหน่ายสิทธิเรียกร้อง ตั้งแต่ขณะที่ได้ส่งคำสั่งนั้นให้และมีข้อห้ามบุคคลภายนอกไม่ให้ชำระเงินหรือส่งมอบสิ่งของให้แก่ผู้มีหน้าที่ชดใช้เงิน แต่ให้ชำระหรือส่งมอบให้แก่พนักงานตรวจแรงงาน ณ เวลาหรือภายในเวลาตามที่กำหนดไว้ในคำสั่ง ข้อ ๒๗ ถ้าคำสั่งอายัดตามข้อ๒๖ ไม่มีการคัดค้าน และบุคคลภายนอกมิได้ปฏิบัติตามผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ๖อาจออกคำสั่งบังคับแก่บุคคลภายนอกนั้น และดำเนินการไปเสมือนหนึ่งว่าบุคคลนั้นเป็นผู้มีหน้าที่ชดใช้เงิน ถ้าค่าแห่งสิทธิซื่งอายัดไว้นั้นต้องเสื่อมเสียไปเพราะความผิดของบุคคลภายนอก เนื่องจากการไม่ปฏิบัติตามคำสั่งอายัดตามข้อ ๒๖ ไม่ว่าด้วยประการใด ๆบุคคลภายนอกเช่นว่านั้นต้องรับใช้ค่าสินไหมทดแทนแก่กรมเพื่อความเสียหายใด ๆซึ่งเกิดขึ้นแก่กรม ข้อ ๒๘ การอายัดสิทธิเรียกร้องแห่งรายได้เป็นคราว ๆ นั้น รวมตลอดถึงจำนวนเงินซึ่งถึงกำหนดชำระภายหลังการอายัดนั้นด้วย ถ้าสิทธิเรียกร้องของผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินซึ่งมีต่อบุคคลภายนอกในอันที่จะเรียกให้ชำระเงินจำนวนหนึ่งนั้นมีการจำนองเป็นประกันการอายัดสิทธิเรียกร้องให้รวมตลอดถึงการจำนองด้วย แต่ทั้งนี้พนักงานตรวจแรงงานต้องแจ้งคำสั่งอายัดนั้นไปยังเจ้าพนักงานที่เกี่ยวข้องนั้นจดแจ้งไว้ในทะเบียน ข้อ ๒๙ การอายัดสิทธิเรียกร้องตามที่กำหนดไว้ในข้อ ๒๗ และข้อ ๒๘ ให้มีผลดังต่อไปนี้ (๑)การที่ผู้มีหน้าทีชดใช้เงินได้ก่อให้เกิดการโอน หรือเปลี่ยนแปลงซึ่งสิทธิเรียกร้องที่ได้ถูกอายัดภายหลังได้ทำการอายัดไว้แล้วหาอายใช้ยันแก่กรมได้ไม่ถึงแม้ว่าราคาแห่งสิทธิเรียกร้องนั้นจะเกินกว่าจำนวนหนี้และค่าใช้จ่ายและผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินได้จำหน่ายสิทธิเรียกร้องนั้นเพียงส่วนที่เกินจำนวนนั้นก็ตาม (๒)การชำระหนี้โดยบุคคลภายนอกตามที่ได้ระบุไว้ในคำสั่งอายัดนั้นให้ถือว่าเป็นการชำระหนี้ตามกฎหมาย ข้อ ๓๐ถ้าสิ่งของที่จะต้องส่งมอบตามสิทธิเรียกร้องที่ถูกอายัดนั้นได้ส่งมอบให้แก่พนักงานตรวจแรงงานไปแล้ว ให้พนักงานตรวจแรงงานนำออกขายโดยการขายทอดตลาดตามที่กำหนดได้ในหมวด๕ ถ้าการจำหน่ายสิทธิเรียกร้องที่ถูกอายัดนั้นกระทำได้โดยยาก เนื่องจากการชำระหนี้นั้นต้องอาศัยการชำระหนี้ตอบแทน หรือด้วยเหตุผลอื่นใดและอาจทำให้ล่าช้าเป็นการเสียหายแก่กรมและผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินหรือฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง หรือแก่บุคคลผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย ผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ๖ อาจมีคำสั่งให้จำหน่ายโดยวิธีอื่นก็ได้ ข้อ ๓๑การประมาณราคาที่ดินให้พิจารณาตามหลักเกณฑ์เหล่านี้ประกอบกัน คือ (๑)ราคาที่ดินตามราคาประเมินของคณะกรรมการกำหนดราคาประเมินทุนทรัพย์ (๒) ราคาซื้อขายกันในท้องตลาด (๓)ราคาที่ดินตำบลนั้นหรือตำบลใกล้เคียงถ้าสามารถตรวจสอบได้ (๔)ราคาซื้อขายหรือจำนองครั้งสุดท้ายของที่ดินที่ยึดหรือที่ดินข้างเคียง ข้อ ๓๒ การประมาณราคาทรัพย์สินนอกจากที่ดินให้ประมาณตามราคาซื้อขายในท้องตลาดตามสภาพความเก่าใหม่ของทรัพย์สินนั้น ๆ ข้อ ๓๓ การประมาณราคาทรัพย์สินที่มีการจำนำหรือจำนอง ให้ปฏิบัติเช่นเดียวกับข้อ ๓๑ หรือข้อ ๓๒ แต่ให้หมายเหตุว่าจำนำ จำนองเมื่อใด ต้นเงินเท่าใดเพื่อประกอบดุลยพินิจของผู้ขาย ข้อ ๓๔ เมื่อพนักงานตรวจแรงงานได้ยึด อายัดทรัพย์สินแล้วให้พนักงานตรวจแรงงานดำเนินการให้ผู้ซึ่งถูกยึด อายัดทรัพย์สินหรือผู้ครอบครองทรัพย์สินที่ถูกยึดอายัดลงลายมือชื่อรับทราบการยึดอายัดทรัพย์สินนั้นและให้ถือว่าการดำเนินการดังกล่าวเป็นการแจ้งการยึดทรัพย์สินตามข้อ ๑๕ ข้อ ๑๖ หรือข้อ ๒๐ แล้ว ในกรณีที่ไม่สามารถดำเนินการตามวรรคหนึ่งได้ ให้พนักงานตรวจแรงงานบันทึกเหตุแห่งการนั้นไว้ หมวด ๓ การร้องคัดค้านการยึดอายัดทรัพย์สิน ----------- ข้อ ๓๕ถ้าบุคคลใดอ้างว่าทรัพย์สินที่ยึดไว้มิใช่ทรัพย์สินของผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินให้ยื่นคำร้องคัดค้านต่อพนักงานตรวจแรงงานแห่งท้องที่ที่ออกคำสั่งตามแบบที่อธิบดีกำหนด ก่อนนำทรัพย์สินนั้นออกขายทอดตลาดหรือจำหน่ายโดยวิธีอื่น ข้อ ๓๖กรณีมีคำสั่งอายัดทรัพย์สินหรือสิทธิเรียกร้องอื่นอันมิใช่ตัวเงินถ้าผู้ที่ต้องปฏิบัติตามคำสั่งอายัดทรัพย์สินจะปฎิเสธไม่ส่งมอบทรัพย์สินที่อายัดหรือต้องการโต้แย้งหนี้ที่เรียกร้องเอาแก่ตนให้ยื่นคำร้องคัดค้านต่อพนักงานตรวจแรงงานตามข้อ ๓๕ตามแบบที่อธิบดีกำหนด ภายในสิบสี่วันนับแต่วันที่ได้รับคำสั่งอายัดทรัพย์สิน หรือก่อนกำหนดการส่งมอบทรัพย์สิน แล้วแต่กรณี ข้อ ๓๗ กรณีมีคำสั่งอายัดเงินผู้ที่จะต้องส่งเงินตามคำสั่งอายัดจะปฏิเสธไม่ส่งมอบเงินหรือต้องการโต้แย้งหนี้ที่เรียกร้องเอาแก่ตนให้ยื่นคำร้องคัดค้านต่อพนักงานตรวจแรงงานตามข้อ ๓๕ตามแบบที่อธิบดีกำหนดภายในสิบสี่วันนับตั้งแต่วันที่ได้รับคำสั่งนั้น ข้อ ๓๘ เมื่อได้รับคำร้องคัดค้านตามข้อ ๓๕ ข้อ ๓๖ หรือข้อ ๓๗ ให้พนักงานตรวจแรงงานผู้ออกคำสั่งหรือผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ ๖รวบรวมพยานหลักฐานและข้อเท็จจริงที่เกี่ยวข้องโดยเร็วและเสนอความเห็นต่ออธิบดีหรือผู้ซึ่งอธิบดีมอบหมายเพื่อมีคำวินิจฉัยชี้ขาด ให้อธิบดีหรือผู้ซึ่งอธิบดีมอบหมายมีคำวินิจฉัยชี้ขาดให้แล้วเสร็จภายในหกสิบวันนับตั้งแต่วันที่พนักงานตรวจแรงงานได้รับคำร้องคัดค้าน ตามข้อ ๓๕ ข้อ ๓๖ หรือข้อ ๓๗ แล้วแต่กรณีถ้ามีเหตุจำเป็นไม่อาจพิจารณาให้แล้วเสร็จภายในระยะเวลาที่กำหนด ให้อธิบดีหรือผู้ซึ่งอธิบดีมอบหมายขยายเวลาพิจารณาออกไปได้ไม่เกินสามสิบวันนับแต่วันที่ครบกำหนด และมีหนังสือแจ้งให้ผู้ร้องคัดค้นทราบ ข้อ ๓๙ ในกรณีที่ไม่อาจดำเนินการตามข้อ ๓๘ ได้โดยมีเหตุผลอันสมควรพนักงานตรวจแรงงานตามข้อ๓๘อาจเสนอให้อธิบดีหรือผู้ซึ่งอธิบดีมอบหมายมีคำสั่งอย่างหนึ่งอย่างใดเพื่อทำให้เรื่องเสร็จเด็ดขาดตามที่เห็นสมควร และให้นำความในข้อ ๓๘ วรรคสองมาใช้บังคับโดยอนุโลม ข้อ ๔๐ ในระหว่างที่รอคำวินิจฉัยชี้ขาดตามข้อ ๓๘ หรือคำสั่งตามข้อ๓๙ ให้พนักงานตรวจแรงงานงดการขาดทอดตลาดทรัพย์สินไว้ เว้นแต่ (๑)ทรัพย์สินที่ยึดไว้นั้นมีสภาพเป็นของสดเสียได้ ให้พนักงานตรวจแรงงานตามข้อ๓๘ สั่งขายทันทีโดยวิธีขายทอดตลาดหรือวิธีอื่นที่เห็นสมควร (๒)สังหาริมทรัพย์ที่ยึดไว้นั้นไม่สามารถเก็บไว้ได้นานได้ พนักงานตรวจแรงงานตามข้อ๓๘อาจสั่งขายทอดตลาดหรือจำหน่ายทรัพย์เช่นว่านี้โดยเร็ว ข้อ ๔๑ ให้ผู้มีอำนาจวินิจฉัยชี้ขาดมีคำวินิจฉัยชี้จาดอย่างใดอย่างหนึ่งดังต่อไปนี้ (๑)ถ้าคำร้องคัดค้านรับฟังไม่ได้หรือเป็นการประวิงให้ชักช้าให้ยกคำร้องคัดค้านนั้นเสีย (๒) ถ้าคำร้องคัดค้านรับฟังได้ ให้มีคำสั่งถอนการยึด อายัดทรัพย์สิน หรือในกรณีที่มีการขายทอดตลาดทรัพย์สินตามข้อ ๔๐ ให้คืนเงินที่ได้จากการขายทอดตลาดทรัพย์สินให้แก่ผู้ร้องคัดค้านหรือเจ้าของทรัพย์สินนั้น (๓)ถ้าคำร้องคัดค้านรับฟังได้เฉพาะบางส่วน ให้มีคำสั่งถอนการยึดอายัดทรัพย์สินเฉพาะในส่วนที่รับฟังได้และให้เจ้าของทรัพย์สินหรือผู้นั้นปฏิบัติตามคำสั่งยึด อายัดทรัพย์สินในส่วนที่มิได้มีคำสั่งเพิกถอนต่อไป เมื่อดำเนินการตามวรรคหนึ่งแล้วให้พนักงานตรวจแรงงานมีหนังสือแจ้งคำวินิจฉัยชี้ขาดให้ผู้ยื่นคำร้องทราบ ข้อ ๔๒ ถ้าบุคคลภายนอกได้รับคำสั่งอายัดทรัพย์สินปฏิเสธ หรือโต้แย้งหนี้ที่เรียกร้องเอาแก่ตนพนักงานตรวจแรงงานตามข้อ๓๘อาจสอบสวนและให้ดำเนินการดังนี้ (๑) ถ้าหนี้ที่เรียกร้องนั้นมีอยู่จริง ให้มีหนังสือแจ้งให้บุคคลภายนอกปฏิบัติตามคำสั่งอายัดหรือ (๒)ถ้าเห็นว่าเรื่องจะทำให้เสร็จเด็ดขาดไม่ได้สะดวกโดยวิธีสอบสวน ให้มีคำสั่งอย่างอื่นใดในอันที่จะให้เรื่องเสร็จเด็ดขาดไปตามที่เห็นสมควร ในกรณีที่มีผู้มีอำนาจวินิจฉัยชี้ขาดมีคำวินิจฉัยตามข้อ ๓๘ หรือคำสั่งตามข้อ๓๙ แล้วและบุคคลภายนอกมิได้ปฏิบัติตาม ผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ ๖อาจออกคำสั่งบังคับแก่บุคลภายนอกผู้นั้นและดำเนินการไปเสมือนหนึ่งว่าบุคคลนั้นเป็นผู้มีหน้าที่ชดใช้เงิน ถ้าทรัพย์สินหรือค่าแห่งสิทธิเรียกร้องซึ่งอายัดไว้ต้องเสื่อมเสียไปเพราะความผิดของบุคคลภายนอกเนื่องจากไม่ปฏิบัติตามคำสั่งของผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ ๖ ไม่ว่าด้วยประการใด ๆ บุคคลภายนอกเช่นว่านั้นต้องรับผิดชอบชดใช้ค่าสินไหมทดแทน เพื่อความเสียหายอย่างใด ๆ ซึ่งเกิดขึ้นแก่กรม หมวด ๔ การถอน การยึด หรืออายัดทรัพย์สิน ------------- ข้อ ๔๓ ผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ ๖หรือผู้มีอำนาจวินิจฉัยชี้ขาดตามข้อ๔๑ อาจมีคำสั่งให้ถอนการยึดหรืออายัดทรัพย์สินในกรณีต่อไปนี้ (๑)เมื่อผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินได้ชำระหนี้ครบถ้วนแล้ว หรือไม่มีหน้าที่ต้องชำระหนี้ต่อไป (๒) เมื่อมีกรณีตามข้อ ๔๑ (๒) หรือ (๓) (๓) เมื่อภาระแห่งหนี้ลดลง เป็นผลให้ผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินต้องรับผิดชำระหนี้เพียงบางส่วนและถ้าได้ถอนการยึด หรืออายัดทรัพย์สินไปบางรายการแล้ว ทรัพย์สินที่เหลือยังคงพอคุ้มหนี้ที่ยังค้างชำระ (๔) เมื่อมีเหตุอื่น ๆซึ่งพนักงานตรวจแรงงานตามข้อ๓๘ พิจารณาเห็นสมควรเพื่อประโยชน์แห่งความยุติธรรม คำสั่งถอนการยึดหรืออายัดทรัพย์สินให้เป็นไปตามแบบที่อธิบดีกำหนด ข้อ ๔๔ เมื่อมีคำสั่งตามข้อ๔๓ แล้ว ให้พนักงานตรวจแรงงานออกประกาศถอนการยึดหรืออายัดทรัพย์สินตามแบบที่อธิบดีกำหนด และจัดส่งสำเนาคำสั่งและประกาศถอนการยึด หรืออายัดทรัพย์สินแก่บุคคลที่เกี่ยวข้องโดยเร็ว ข้อ ๔๕ เมื่อมีคำสั่งตามข้อ๔๓ แล้ว ให้พนักงานตรวจแรงงานแจ้งให้ผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินหรือบุคคลที่มีสิทธิมารับทรัพย์สินหนังสือสำคัญสำหรับทรัพย์สินพันธบัตร ตราสาร หรือเอกสารทั้งปวงคืนไป หรือพนักงานตรวจแรงงานจัดส่งให้ก็ได้ หมวด ๕ การขายทอดตลาดทรัพย์สิน ------------ ข้อ ๔๖ เมื่อได้ทำการยึดทรัพย์สิน หรือได้รับมอบทรัพย์สินตามคำสั่งอายัดแล้ว ให้ผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ ๖ออกคำสั่งให้ขายทอดตลาดทรัพย์สินนั้น เว้นแต่กรณีตามข้อ๔๐ เมื่อมีคำสั่งให้ขายทอดตลาดทรัพย์สินตามวรรคหนึ่งแล้ว ให้พนักงานตรวจแรงงานดำเนินการขายทอดตลาดได้จนกว่าจะเสร็จสิ้น ข้อ ๔๗ ก่อนดำเนินการขายทอดตลาดทรัพย์สิน ให้พนักงานตรวจแรงงานจัดทำประกาศการขายทอดตลาดทรัพย์สินและให้ดำเนินการดังต่อไปนี้ (๑) ส่งสำเนาคำสั่งและประกาศการขายทอดตลาดทรัพย์สินแก่ผู้มีหน้าที่ชดใช้เงิน (๒)ส่งสำเนาการประกาศการขายทอดตลาดทรัพย์สินแก่ลูกหนี้แห่งสิทธิเรียกร้องให้กรณีที่มีการอายัดสิทธิเรียกร้องนั้น และผู้ซื้อตามข้อ ๖๙ ตลอดจนบุคคลผู้มีส่ายได้เสียในการบังคับเอาแก่ทรัพย์สินที่จะขายทอดตลาดซึ่งทราบได้ตามทะเบียนหรือโดยประกาศอื่นตามที่เห็นสมควร (๓)ปิดประกาศการขาดทอดตลาดทรัพย์สินไว้โดยเปิดเผยไว้ก่อนวันขายไม่น้อยกว่าห้าวันณ สถานที่ที่จะขาย และสถานที่ที่ทรัพย์ตั้งอยู่ที่ชุมชนหรือสำนักงาน แล้วแต่กรณี และสถานที่ราชการอื่นอันสมควรจะปิด ทั้งนี้ อาจโฆษณาในหนังสือพิมพ์ท้องถิ่นและหรือทางวิทยุกระจายเสียงก่อนวันขายด้วยก็ได้ ข้อ ๔๘ ประกาศการขายทอดตลาดทรัพย์สินให้แสดงรายละเอียดดังนี้ (๑) วัน เวลาสถานที่ที่จะขายและรายละเอียดเกี่ยวกับทรัพย์สิน (๒) ข้อสัญญา คำเตือนเงื่อนไป และเงื่อนเวลาการชำระเงิน (๓)ข้อสัญญาผูกพันอันเป็นคุณแก่ทรัพย์สินนั้น หรือค่าภาระติดพันเกี่ยวค้างอยู่หรือเป็นทรัพย์สินที่มีดอกผลเกิดในระหว่างการยึดการอายัด (๔)ชื่อผู้รับจำนองเงินต้นและดอกเบี้ยที่ค้างชำระ และข้อความให้ผู้ซื้อต้องรับจำนองติดไปด้วยในกรณีที่ขายทรัพย์สินอย่างการจำนองติดไป ข้อ ๔๙ การกำหนดวันขายทอดตลาดทรัพย์สิน ให้นับตั้งแต่วันที่ลงในประกาศขายทอดตลาดโดยถือเกณฑ์ดังนี้ (๑) ที่ดินไม่น้อยกว่าหนึ่งเดือน แต่ไม่เกินสองเดือน (๒) เรือน โรงสิ่งปลูกสร้างและทรัพย์สินรายใหญ่ไม่น้อยกว่ายี่สิบวัน แต่ไม่เกินหนึ่งเดือน (๓) ทรัพย์สินอื่นไม่น้อยกว่าห้าวัน แต่ไม่เกินยี่สิบวัน ข้อ ๕๐ ให้ทำการขายทอดตลาดทรัพย์สิน ณที่ตั้งหน่วยงานของกรมหรือสถานที่ที่ทรัพย์สินตั้งอยู่ ในกรณีที่จะขายณ สถานที่อื่นนอกเหนือจากที่กำหนดในวรรคหนึ่งต้องได้รับความเห็นชอบจากพนักงานตรวจแรงงานตามข้อ ๔๖ วรรคหนึ่ง ข้อ ๕๑ การขายทอดตลาดสุราจำนวนตั้งแต่สิบลิตรขึ้นไป ให้ขอความร่วมมือไปยังกรมสรรพสามิตสรรพสามิตจังหวัดหรือสรรพสามิตอำเภอแล้วแต่กรณีล่วงหน้าก่อนวันขายพอสมควรเพื่อขอให้จัดพนักงานสรรพสามิตมากำกับออกใบสุราให้แก่ผู้ซื้อด้วย ข้อ ๕๒ การขายทอดตลาดทรัพย์สินประเภทโบราณวัตถุ พระพุทธรูป หนังสือฉบับเขียนโบราณภาพประวัติศาสตร์วรรณกรรมให้ส่งสำเนาประกาศขายทอดตลาดทรัพย์สินนั้นไปยังเจ้าหน้าที่พิพิธภัณฑ์สถานแห่งชาติด้วย ข้อ ๕๓ การขายทอดตลาดทรัพย์สินประเภทตู้นิรภัย หีบ กำปั่นเก็บทรัพย์สินถ้าปรากฏว่ายังมิได้เปิดให้ผู้รับผิดชอบในการขายจัดการเปิดให้เรียบร้อยก่อนจึงจะขายทอดตลาดได้ ข้อ ๕๔ การขายทอดตลาดทรัพย์สินที่ติดจำนอง ให้ขายโดยวิธีที่พนักงานตรวจแรงงานตามข้อ๔๖ วรรคหนึ่งกำหนด ในกรณีที่มิได้กำหนดวิธีการขายตามวรรคหนึ่งอย่างใดไว้ ให้พนักงานตรวจแรงงานขายอย่างบังคับจำนองหรือขายติดภาระจำนองหรือขายโดยวิธีตั้งราคาขั้นต่ำโดยความยินยอมของคู่กรณีทุกฝ่าย ในการขายทรัพย์สินที่ติดภาระจำนำให้ปฏิบัติอย่างวิธีการขายทรัพย์สินที่ติดภาระจำนองโดยอนุโลม ข้อ ๕๕ การขายทรัพย์สินอย่างบังคับจำนอง ให้ดำเนินการขายอย่างการขายทรัพย์สินธรรมดาโดยไม่คำนึงถึงการจำนอง การขายทรัพย์สินโดยติดภาระจำนองให้ประกาศแสดงชื่อผู้รับจำนองพร้อมทั้งเงินต้นและดอกเบี้ยที่ยังค้างชำระจนถึงวันขาย และข้อความว่าผู้ใดซื้อทรัพย์สินนั้นต้องรับภาระจำนองติดไปด้วยโดยชัดเจน การขายทรัพย์สินจำนองโดยวิธีตั้งราคาขั้นต่ำ ให้กำหนดราคมขั้นต่ำที่จะขายลงไว้ในประกาศโดยคำนวณเงินต้นและดอกเบี้ยจำนองซึ่งยังค้างชำระแก่ผู้รับจำนองจนถึงวันขายกับค่าใช้จ่ายในการยึดอายัดและขายทอดตลาดทรัพย์สินรายนั้น ข้อ ๕๖ ในการขายทอดตลาดหรือจำหน่ายทรัพย์สิน ให้มีพนักงานตรวจแรงงานไม่น้อยกว่าสามคนร่วมกันในการประมาณราคาและดำเนินการขาย ให้ดำเนินการขายทอดตลาดทรัพย์สินโดยเปิดเผย ข้อ ๕๗ ก่อนเริ่มต้นขายทอดตลาดให้ปักธงเครื่องหมายขายทอดตลาดตาหมากรุก ณ สถานที่ขายทรัพย์สิน และอ่านประกาศโฆษณาการขาย ณที่นั้นโดยเปิดเผย ข้อ ๕๘ให้พนักงานตรวจแรงงานผู้ขายดำเนินการให้ผู้สู้ราคาทุกรายแจ้งชื่อ ที่อยู่ พร้อมทั้งลงลายมือชื่อแสดงความประสงค์เข้าสู้ราคาก่อนการขายทรัพย์สินแต่ละรายการ หากผู้เข้าสู้ราคมซึ่งมิได้เข้าสู้ราคาในนามของตนเอง แต่กระทำการแทนบุคคลอื่นให้แสดงใบมอบอำนาจก่อนเข้าสู้ราคา มิฉะนั้นให้ถือว่าผู้เข้าสู้ราคาได้กระทำในนามของตนเอง และหากเป็นกรณีที่ต้องมีการจดทะเบียนโอนกรรมสิทธิ์ผู้เข้าสู้ราคาซึ่งประมูลได้จะขอเปลี่ยนใส่ชื่อบุคคลอื่นเป็นผู้ชื้อโดยอ้างว่าตนเป็นเพียงตัวแทนมิได้ ข้อ ๕๙ในการขายทอดตลาดทรัพย์สินให้พนักงานตรวจแรงงานผู้ขายถือปฏิบัติดังนี้ (๑)การขายทอดตลาดทรัพย์สินที่มีหลายสิ่งด้วยกัน ให้แยกขายทีละสิ่งต่อเนื่องกันไปเว้นแต่ (ก) การขายทอดตลาดสังหาริมทรัพย์ซึ่งมีราคาเล็กน้อยอาจรวมขายเป็นกอง ๆ ได้(ข) การขายทอดตลาดสังหาริมทรัพย์หรืออสังหาริมทรัพย์สองสิ่งหรือกว่านั้นขึ้นไปอาจรวมขายไปด้วยกันได้ในเมื่อเป็นที่คาดหมายได้ว่าเงินรายได้ในการขายทอดตลาดจะเพิ่มขึ้นเพราะเหตุนั้น (๒) การขายทอดตลาดอสังหาริมทรัพย์รายใหญ่ และทรัพย์สินนั้นอาจแบ่งแยกได้เป็นตอน ๆพนักงานตรวจแรงงานผู้ขายมีอำนาจขายทรัพย์สินนั้นเป็นตอน ๆ ได้ ในเมื่อเป็นที่คาดหมายว่าเงินรายได้ในการขายทอดตลาดทรัพย์สินบางตอนจะเพียงพอแก่การชำระหนี้ทั้งหมดตามข้อ ๗๒ หรือว่าเงินรายได้ทั้งหมดจะเพิ่มขึ้นเพราะเหตุนั้น (๓)การขายทอดตลาดทรัพย์สินหลายสิ่งด้วยกัน พนักงานตรวจแรงงานผู้ขายมีอำนาจกำหนดลำดับทรัพย์สินที่จะขายนั้น ข้อ ๖๐ผู้มีส่วนได้เสียในทรัพย์สินที่จะขายทอดตลาดอาจร้องขอให้พนักงานตรวจแรงงานผู้ขายทำการขายรวมหรือแยกทรัพย์สิน หรือขอให้ขายทรัพย์สินนั้นตามลำดับที่ร้องขอ หรือคัดค้านการขายของพนักงานตรวจแรงงานผู้ขายตามข้อ ๕๙ (๑) ถึง (๓) ได้ โดยให้ยื่นคำร้องขอตามแบบที่อธิบดีกำหนดต่อพนักงานตรวจแรงงานผู้ขายก่อนมีการสู้ราคา และให้พนักงานตรวจแรงงานผู้ขายระงับการขายทอดตลาดไว้ชั่วคราวและพิจารณาวินิจฉัยทันที ในกรณีที่พนักงานตรวจแรงงานผู้ขายเห็นว่าควรปฏิบัติตามคำร้องขอนั้นให้พนักงานตรวจแรงงานผู้ขายดำเนินการขายทอดตลาดต่อไปตามคำร้องขอดังกล่าว ในกรณีที่พนักงานตรวจแรงงานผู้ขายเห็นว่าไม่ควรปฏิบัติตามคำร้องขอนั้นให้พนักงานตรวจแรงงานผู้ขายรายงานความเห็นพร้อมเหตุผลไปให้ผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ ๖ทันที โดยให้ผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ ๖มีคำวินิจฉัยชี้ขาดในขณะนั้นพร้อมกับแจ้งการผลพิจารณาให้ผู้ร้องขอทราบแล้วดำเนินการขายทอดตลาดต่อไป คำวินิจฉัยชี้ขาดตามวรรคสามให้เป็นที่สุด ข้อ ๖๑ การขายทอดตลาดให้พนักงานตรวจแรงงานผู้ขายแสดงความตกลงขายด้วยวิธีการเคาะไม้หรือการแสดงกิริยาอย่างใดอย่างหนึ่งตามจารีตประเพณีในการขายทอดตลาด ผู้มีส่วนได้เสียในการขายทอดตลาดทรัพย์สินรายการใดประสงค์จะคัดค้านเกี่ยวกับราคาขายก็ดีการขายไม่ชอบก็ดีให้คัดค้านก่อนทำสัญญาซื้อขายหรือสัญญาจะซื้อจะขาย แล้วให้พนักงานตรวจแรงงานผู้ขายบันทึกการคัดค้านไว้เพื่อเสนอพนักงานตรวจแรงงานตามข้อ ๔๖ วรรคหนึ่งมาพิจารณาและให้ระงับการทำสัญญาซื้อขายหรือสัญญาจะซื้อจะขายทรัพย์สินรายการนั้นไว้ก่อน เมื่อมีคำวินิจฉัยประการใดให้แจ้งให้ผู้สู้ราคาและผู้คัดค้านทราบ ข้อ ๖๒ ในการขายทอดตลาดให้พนักงานตรวจแรงงานผู้ขายร้องขานจำนวนเงินที่มีผู้สู้ราคาสุดท้ายเป็นครั้งหนึ่งไม่น้อยกว่าสามครั้งถ้าไม่มีผู้สู้ราคาสูงขึ้นให้ร้องขานเป็นครั้งที่สองอีกไม่น้อยกว่าสามครั้งถ้าไม่มีผู้สู้ราคาสูงกว่านั้นและได้ราคาพอสมควรก็ให้ขานคำว่า"สาม" พร้อมกับแสดงความตกลงขายตามข้อ ๖๑ วรรคหนึ่ง ก่อนแสดงความตกลงขายถ้ามีผู้สู้ราคาขึ้นไปอีก ก็ให้ร้องขานราคานั้นตั้งต้นใหม่ตามสำดับวรรคหนึ่ง ข้อ ๖๓ ถ้าผู้เข้าสู้ราคาถอนคำสู้ราคาของตนก่อนมีการแสดงความตกลงขายให้พนักงานตรวจแรงงานผู้ขายตั้งต้นขายใหม่ หากพนักงานตรวจแรงงานผู้ขายเห็นว่าราคาซึ่งผู้สู้ราคาสูงสุดนั้นไม่เหมาะสมกับมูลค่าทรัพย์สินอาจถอนทรัพย์สินจากการขายทอดตลาดได้ ในกรณีที่พนักงานตรวจแรงงานผู้ขายมีเหตุสงสัยว่า ผู้ใดเข้าสู้ราคาโดยไม่สุจริตก็ดี หรือไม่สามารถจำชำระเงินได้ก็ดี จะสอบถามผู้นั้นก่อนแสดงความตกลงขายก็ได้ ข้อ ๖๔ ภายใต้ข้อบังคับข้อ๖๕เมื่อพนักงานตรวจแรงงานผู้ขายแสดงความตกลงขายแล้วให้แจ้งให้ผู้ซื้อลงลายมือชื่อในสัญญาซื้อขายและชำระเงินทันที เว้นแต่ทรัพย์สินซึ่งมีราคาตั้งแต่หนึ่งหมื่นบาทขึ้นไปอาจผ่อนผันให้ปผู้ซื้อวางเงินมัดจำก่อนไม่น้อยกว่าร้อยละยี่สิบห้าของราคาซื้อ และชำระเงินส่วนที่เหลือภายในเวลาไม่เกินสิบห้าวันก็ได้ เมื่อได้รับชำระเงินครบถ้วนแล้วจึงให้โอนหรือส่งมอบทรัพย์สินนั้นแก่ผู้ซื้อ ในกรณีที่ทรัพย์สินที่ขายทอดตลาดเป็นที่ดิน ให้แจ้งให้ผู้ซื้อลงลายมือชื่อในสัญญาจะซื้อจะขายและวางเงินมัดจำไม่น้อยกว่าร้อยละยี่สิบห้าของราคาซื้อ และชำระเงินส่วนที่เหลือในวันที่จะทะเบียนสิทธินิติกรรม แต่ทั้งนี้ต้องไม่เกินสิบห้าวันนับแต่วันทำสัญญาจะซื้อจะขาย ข้อ ๖๕ การขายทอดตลาดทรัพย์สินประเภทซึ่งผู้ยึดถือครอบครองจะต้องได้รับอนุญาตจากเจ้าหน้าที่พนักงานตามกฎหมายก่อน เช่น อาวุธปืนเป็นต้น ให้พนักงานตรวจแรงงานผู้ขายแจ้งให้ผู้ซื้อลงลายมือชื่อในสัญญาซื้อขายและวางเงินมัดจำไม่น้อยกว่าร้อยละยี่สิบห้าของราคาซื้อและจัดการนำใบอนุญาตมาแสดงภายในหนึ่งเดือนพร้อมทั้งชำระเงินที่เหลือให้ครบถ้วน ข้อ ๖๖ ถ้าผู้ซื้อไม่ชำระเงินหรือไม่ว่างเงินมัดจำหรือชำระเงินไม่ครบตามสัญญาหรือไม่สามารถนำใบอนุญาตมาแสดงตามข้อ ๖๕ให้พนักงานตรวจแรงงานผู้ขายนำทรัพย์สินนั้นออกขายทอดตลาดใหม่และแจ้งให้ผู้ซื้อตามข้อ๖๔ หรือข้อ ๖๕ ทราบกำหนดวันเวลาขายด้วย ได้เงินเท่าใดเมื่อหักค่าใช้จ่ายต่าง ๆและค่าเสียหายแล้วยังไม่คุ้มราคาค่าขายทอดตลาดครั้งก่อน ให้พนักงานตรวจแรงงานจัดการเรียกร้องให้ผู้ซื้อเดิมชำระเงินส่วนที่ยังขาดนั้น ตลอดจนเสนอคดีต่อศาลหากจำเป็น ข้อ ๖๗ เมื่อผู้ซื้อชำระราคาตามข้อ ๖๔หรือปฏิบัติตามข้อ ๖๕ ถูกต้องครบถ้วนแล้วหากทรัพย์สินที่ขายเป็นทรัพย์สินประเภท (๑) จะต้องแก้ทะเบียนชื่อผู้เป็นเจ้าของ ให้พนักงานตรวจแรงงานแจ้งให้พนักงานเจ้าหน้าที่ซึ่งรับจดทะเบียนเกี่ยวกับทรัพย์สินนั้น จัดการแก้ทะเบียนให้แก่ผู้ซื้อด้วย หรือ (๒)มีสัญญาผูกพันอยู่อันเป็นคุณแก่ทรัพย์สินนั้น ให้พนักงานตรวจแรงงานจัดการเพื่อให้ผู้ซื้อได้รับช่วงสิทธิและหน้าที่ตามสัญญานั้นเท่าที่จะสามารถทำได้ ข้อ ๖๘ การขายทอดตลาดทรัพย์สินซึ่งปรากฏชื่อผู้อื่นนอกจากผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินเป็นเจ้าของร่วมอยู่ในทะเบียน หรือในหนังสือสำคัญแสดงสิทธิ์ ให้พนักงานตรวจแรงงานกันเงินส่วนของผู้นั้นไว้เพื่อจ่ายแก่ผู้มีสิทธิต่อไป การร้องขอกันส่วนทรัพย์สินอื่นนอกจากที่ปรากฏตามวรรคหนึ่ง ให้ผู้ร้องยื่นคำร้องเป็นหนังสือต่อพนักงานตรวจแรงงานก่อนนำทรัพย์สินออกขายทอดตลาดและให้พนักงานตรวจแรงงานทำการสอบสวนข้อเท็จจริงแล้วเสนอพนักงานตรวจแรงงานตามข้อ ๔๖ วรรคหนึ่งพิจารณาสั่งการ เมื่อมีคำสั่งประการใดให้พนักงานตรวจแรงงานแจ้งให้ผู้ร้องทราบ ให้พนักงานตรวจแรงงานแจ้งให้ผู้มีสิทธิมารับเงินที่กันส่วนไว้ ถ้าผู้มีสิทธิมิได้มารับภายในหนึ่งปีนับแต่วันขายทอดตลาด ให้นำฝากกรม ข้อ ๖๙ ในกรณีที่ผู้ซื้อได้วางเงินมัดจำตามข้อ ๖๔ หรือข้อ ๖๕ ไว้แล้วแต่ไม่ชำระเงินที่เหลือตามกำหนดให้ริบเงินมัดจำนั้นเสียแล้วนำทรัพย์สินนั้นออกขายทอดตลาดใหม่ เว้นแต่เงินมัดจำที่จะริบเพียงพอแก่การชำระหนี้ที่ค้างชำระทั้งหมดตามข้อ๗๒ กรณีที่ขายใหม่แล้ว จำนวนเงินที่ขายได้เมื่อหักค่าใช้จ่ายและค่าเสียหายแล้วยังไม่คุ้มราคาขายทอดตลาดครั้งก่อน ให้พนักงานตรวจแรงงานผู้ขายจัดการเรียกร้องให้ผู้ซื้อเดิมชำระเงินส่วนที่ยังขาดนั้น ตลอดจนฟ้องคดีต่อศาลหากจำเป็น กรณีผู้ซื้อขอผ่อนผันการชำระเงินหรือการปฏิบัติตามข้อ ๖๕ โดยมีเหตุผลอันสมควรให้พนักงานตรวจแรงงานเสนอพนักงานตรวจแรงงานตามข้อ ๔๖ วรรคหนึ่งเพื่อพิจารณาสั่งการ ข้อ ๗๐ ในกรณีที่เงินมัดจำที่ริบไว้ตามข้อ ๖๙ มีจำนวนคุ้มกับหนี้ที่ค้างอยู่ทั้งหมดตามข้อ๗๒ให้นำเงินที่ริบนั้นส่งใช้หนี้เป็นลำดับไปตามข้อ ๗๒แล้วเสนอผู้มีอำนาจออกคำสั่งตามข้อ ๖เพื่อมีคำสั่งถอนการยึดหรืออายัดทรัพย์สินต่อไป ในกรณีที่พนักงานตรวจแรงงานได้นำทรัพย์สินที่ได้วางเงินมัดจำไว้แล้วขายทอดตลาดใหม่แต่ไม่มีผู้ซื้อทรัพย์สินดังกล่าวให้นำเงินมัดจำที่เก็บรักษาไว้มาจัดใช้หนี้ที่ค้างตามข้อ ๗๒ ไปพลางก่อน ข้อ ๗๑ ในกรณีที่ทรัพย์สินที่ยึดไว้เสื่อมสลายไปทั้งหมด หรือถึงขนาดทำให้ไร้ค่า หรือหลุดพ้นไปจากอำนาจตามคำสั่งยึดหรืออายัดทรัพย์สิน หรือมีเหตุอื่นใดทำให้พนักงานตรวจแรงงานไม่สามารถขายทอดตลาดทรัพย์สินนั้นได้อีกต่อไปให้พนักงานตรวจแรงงานสั่งการตามที่เห็นสมควรหรือนำเงินมัดจำที่ริบจากการขายทอดตลาดทรัพย์สินดังกล่าวซึ่งได้เก็บรักษาไว้มาจัดใช้หนี้ตามข้อ ๗๒ ข้อ ๗๒ เงินที่ได้จากการขายทอดตลาดหรือจากการจำหน่ายทรัพย์สินซึ่งยึดหรืออายัดรวมทั้งเงินมัดจำที่ริบไว้ตามระเบียบนี้ให้จัดใช้หนี้ตามลำดับดังนี้ (๑) ค่าใช้จ่ายข้อ ๗๓ (๒)เงินที่ผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินต้องนำส่งเป็นเงินสะสม เงินสมทบ เงินเพิ่ม หรือชดใช้คืนตามมาตรา ๑๓๕แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงานพ.ศ.๒๕๔๑ ถ้ามีเงินเหลือ ให้คืนแก่เจ้าของทรัพย์สินต่อไป หมวด ๖ ค่าใช้จ่าย ----------- ข้อ ๗๓ ค่าใช้จ่ายทั้งปวงเกี่ยวกับการยึด อายัดและขายทอดตลาดหรือจำหน่ายทรัพย์สินให้ผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินเป็นผู้รับผิดชอบ ข้อ ๗๔ ค่าใช้จ่ายตามข้อ๗๓ให้กรมเป็นผู้ออกเงินทดรองไปก่อนและให้หักเอาจากเงินที่ได้รับจากผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินหรือจากการขายทอดตลาดหรือจำหน่ายทรัพย์สิน ข้อ ๗๕กรณีไม่มีการขายทอดตลาดหรือจำหน่ายทรัพย์สินหรือต้องดำเนินการตามข้อ ๔๓ ให้พนักงานตรวจแรงงานแจ้งให้ผู้มีหน้าที่ชดใช้เงินวางเงินค่าใช้จ่ายตามข้อ ๗๓ เสียก่อน ประกาศ ณ วันที่ ๓๐ มกราคมพ.ศ. ๒๕๔๔ ประยุทธ์ ศิริพานิชย์ รัฐมนตรีช่วยว่าการ ฯปฏิบัติราชการแทนรัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคม[รก. ๒๕๔๔/พ๑๐ง/๓๓/๗ กุมภาพันธ์ ๒๕๔๔]