คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1648/2537หลักกฎหมาย: คดีที่ทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นฎีกาไม่เกินสองแสนบาทต้องห้ามฎีกาในข้อเท็จจริงตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 248 ที่แก้ใหม่ ในการวินิจฉัยข้อกฎหมาย ศาลฎีกาจำต้องฟังข้อเท็จจริงตามที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยมาแล้วจากพยานหลักฐานในสำนวนตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 238 ประกอบมาตรา 247 การที่ ช. ขายฝากที่ดินพิพาททั้งแปลงให้แก่โจทก์เป็นการจำหน่ายตัวทรัพย์สินนั้น โดยมิได้รับความยินยอมจากจำเลยเจ้าของรวมสัญญาขายฝากที่ดินพิพาทที่ ช. ทำกับโจทก์จึงผูกพันที่ดินพิพาทเฉพาะส่วนของ ช. ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1361วรรคแรกและวรรคสอง การที่ ช. ขายฝากที่ดินพิพาทในส่วนของตนให้แก่โจทก์โจทก์กับจำเลยจึงมีสิทธิร่วมกันในที่ดินพิพาททุกส่วน โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้องขับไล่จำเลยมิให้เกี่ยวข้องกับที่ดินพิพาทโจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นผู้มีสิทธิในที่ดินตามหนังสือรับรองการทำประโยชน์ได้มาโดยรับซื้อฝากจากนายชิด วัดเทพ สามีจำเลยหลังจากทำสัญญากันแล้วจำเลยได้ขอปลูกบ้านอยู่อาศัยในที่ดินแปลงดังกล่าวมีเนื้อที่ 1 งาน เมื่อพ้นกำหนดการขายฝากแล้วโจทก์ได้เข้าครอบครองทำประโยชน์ในที่ดิน ต่อมาเมื่อวันที่ 30 พฤษภาคม2531 จำเลยได้ถอนไม้ไผ่ตงที่โจทก์ปลูกไว้ และปลูกมันสำปะหลังในที่ดินด้านทิศตะวันออกและทิศตะวันตกรวมเป็นเนื้อที่ประมาณ10 ไร่ ทำให้โจทก์ได้รับความเสียหาย ขอให้ขับไล่จำเลยและบริวารออกจากที่ดินของโจทก์จำเลยให้การและฟ้องแย้งว่า จำเลยเป็นผู้มีสิทธิในที่ดินพิพาทร่วมกับนายชิด วัดเทพ สามีของจำเลยมิได้จดทะเบียนสมรสกัน เมื่อเดือนพฤษภาคม 2531 โจทก์บุกรุกเข้าไปปลูกไม้ไผ่ตงในที่ดินของจำเลยขอให้ยกฟ้อง เพิกถอนสัญญาขายฝากระหว่างโจทก์กับนายชิต และพิพากษาให้ที่ดินพิพาทเป็นของจำเลยทั้งหมด ขับไล่โจทก์และบริวารไม่ให้เกี่ยวข้องกับที่ดินพิพาทอีกต่อไปโจทก์ให้การแก้ฟ้องแย้งว่า จำเลยรู้เห็นเป็นใจในการที่นายชิตนำที่ดินพิพาทไปขายฝากให้แก่โจทก์ ขอให้ยกฟ้องแย้งศาลชั้นต้นพิจารณาแล้ว พิพากษาว่าโจทก์และจำเลยมีสิทธิครอบครองในที่ดินพิพาทคนละครึ่ง ที่ขอให้ขับไล่จำเลยและให้รื้อถอนบ้านออกไป กับคำขออื่นตามฟ้องแย้งของจำเลยให้ยกโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "คดีนี้ทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นฎีกาไม่เกินสองแสนบาท ต้องห้ามฎีกาในข้อเท็จจริง ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 248 ที่แก้ไขใหม่ โจทก์ฎีกาในข้อกฎหมายว่า สัญญาขายฝากระหว่างโจทก์กับนายชิต วัดเทพ มีผลผูกพันที่ดินพิพาทเพียงใด และปัญหาเกี่ยวกับอำนาจฟ้องของโจทก์ ในการวินิจฉัยข้อกฎหมายดังกล่าว ศาลฎีกาจำต้องฟังข้อเท็จจริงตามที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยมาแล้วจากพยานหลักฐานในสำนวนตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 238 ประกอบมาตรา 247 ซึ่งศาลอุทธรณ์ฟังข้อเท็จจริงมาว่า จำเลยกับนายชิตได้ถากถางและยึดถือทำประโยชน์ในที่ดินพิพาทโดยเจตนายึดถือเพื่อตนร่วมกันมา จำเลยและนายชิตจึงได้สิทธิครอบครองในที่ดินพิพาทร่วมกัน ต่อมาเมื่อปี 2526 นายชิตได้ขอออกหนังสือรับรองการทำประโยชน์ที่ดินพิพาทและใส่ชื่อนายชิตในหนังสือรับรองการทำประโยชน์แต่เพียงผู้เดียวตามหนังสือรับรองการทำประโยชน์ เอกสารหมาย จ.1 ในปีเดียวกันนายชิตได้นำที่ดินพิพาทไปทำสัญญาขายฝากให้แก่โจทก์ โดยจำเลยมิได้รู้เห็นยินยอมการที่นายชิตขายฝากที่ดินพิพาททั้งแปลงให้แก่โจทก์เป็นการจำหน่ายตัวทรัพย์สินนั้นโดยมิได้รับความยินยอมจากจำเลยเจ้าของรวมสัญญาขายฝากที่ดินพิพาทที่นายชิตทำกับโจทก์จึงผูกพันที่ดินพิพาทเฉพาะส่วนของนายชิต ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1361วรรคหนึ่งและวรรคสอง ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยมาชอบแล้ว ฎีกาของโจทก์ข้อนี้ฟังไม่ขึ้นส่วนที่โจทก์ฎีกาว่า โจทก์มีอำนาจฟ้องขับไล่และห้ามจำเลยมิให้เกี่ยวข้องกับที่ดินพิพาทนั้น เมื่อฟังว่า จำเลยมีสิทธิในที่ดินพิพาทร่วมกันกับนายชิตและมิได้แบ่งแยกการครอบครองที่ดินพิพาทออกเป็นส่วนสัด จำเลยกับนายชิตจึงเป็นเจ้าของรวมกันในที่ดินพิพาททุกส่วน การที่นายชิตขายฝากที่ดินพิพาทในส่วนของตนให้แก่โจทก์โจทก์กับจำเลยจึงมีสิทธิร่วมกันในที่ดินพิพาททุกส่วน โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้องขับไล่จำเลยมิให้เกี่ยวข้องกับที่ดินพิพาท ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยมาชอบแล้ว ฎีกาข้อนี้ของโจทก์ก็ฟังไม่ขึ้นเช่นกัน"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1648/2537นาย วง ศักดิ์ เอี่ยมอาจหาญโจทก์นาย ยัง วัด เทพจำเลย ป.พ.พ. ม. 1361 ป.วิ.พ. ม. 238, ม. 248 คดีที่ทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นฎีกาไม่เกินสองแสนบาทต้องห้ามฎีกาในข้อเท็จจริงตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 248 ที่แก้ใหม่ ในการวินิจฉัยข้อกฎหมาย ศาลฎีกาจำต้องฟังข้อเท็จจริงตามที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยมาแล้วจากพยานหลักฐานในสำนวนตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 238 ประกอบมาตรา 247 การที่ ช. ขายฝากที่ดินพิพาททั้งแปลงให้แก่โจทก์เป็นการจำหน่ายตัวทรัพย์สินนั้น โดยมิได้รับความยินยอมจากจำเลยเจ้าของรวมสัญญาขายฝากที่ดินพิพาทที่ ช. ทำกับโจทก์จึงผูกพันที่ดินพิพาทเฉพาะส่วนของ ช. ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1361วรรคแรกและวรรคสอง การที่ ช. ขายฝากที่ดินพิพาทในส่วนของตนให้แก่โจทก์โจทก์กับจำเลยจึงมีสิทธิร่วมกันในที่ดินพิพาททุกส่วน โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้องขับไล่จำเลยมิให้เกี่ยวข้องกับที่ดินพิพาทโจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นผู้มีสิทธิในที่ดินตามหนังสือรับรองการทำประโยชน์ได้มาโดยรับซื้อฝากจากนายชิด วัดเทพ สามีจำเลยหลังจากทำสัญญากันแล้วจำเลยได้ขอปลูกบ้านอยู่อาศัยในที่ดินแปลงดังกล่าวมีเนื้อที่ 1 งาน เมื่อพ้นกำหนดการขายฝากแล้วโจทก์ได้เข้าครอบครองทำประโยชน์ในที่ดิน ต่อมาเมื่อวันที่ 30 พฤษภาคม2531 จำเลยได้ถอนไม้ไผ่ตงที่โจทก์ปลูกไว้ และปลูกมันสำปะหลังในที่ดินด้านทิศตะวันออกและทิศตะวันตกรวมเป็นเนื้อที่ประมาณ10 ไร่ ทำให้โจทก์ได้รับความเสียหาย ขอให้ขับไล่จำเลยและบริวารออกจากที่ดินของโจทก์จำเลยให้การและฟ้องแย้งว่า จำเลยเป็นผู้มีสิทธิในที่ดินพิพาทร่วมกับนายชิด วัดเทพ สามีของจำเลยมิได้จดทะเบียนสมรสกัน เมื่อเดือนพฤษภาคม 2531 โจทก์บุกรุกเข้าไปปลูกไม้ไผ่ตงในที่ดินของจำเลยขอให้ยกฟ้อง เพิกถอนสัญญาขายฝากระหว่างโจทก์กับนายชิต และพิพากษาให้ที่ดินพิพาทเป็นของจำเลยทั้งหมด ขับไล่โจทก์และบริวารไม่ให้เกี่ยวข้องกับที่ดินพิพาทอีกต่อไปโจทก์ให้การแก้ฟ้องแย้งว่า จำเลยรู้เห็นเป็นใจในการที่นายชิตนำที่ดินพิพาทไปขายฝากให้แก่โจทก์ ขอให้ยกฟ้องแย้งศาลชั้นต้นพิจารณาแล้ว พิพากษาว่าโจทก์และจำเลยมีสิทธิครอบครองในที่ดินพิพาทคนละครึ่ง ที่ขอให้ขับไล่จำเลยและให้รื้อถอนบ้านออกไป กับคำขออื่นตามฟ้องแย้งของจำเลยให้ยกโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "คดีนี้ทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นฎีกาไม่เกินสองแสนบาท ต้องห้ามฎีกาในข้อเท็จจริง ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 248 ที่แก้ไขใหม่ โจทก์ฎีกาในข้อกฎหมายว่า สัญญาขายฝากระหว่างโจทก์กับนายชิต วัดเทพ มีผลผูกพันที่ดินพิพาทเพียงใด และปัญหาเกี่ยวกับอำนาจฟ้องของโจทก์ ในการวินิจฉัยข้อกฎหมายดังกล่าว ศาลฎีกาจำต้องฟังข้อเท็จจริงตามที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยมาแล้วจากพยานหลักฐานในสำนวนตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 238 ประกอบมาตรา 247 ซึ่งศาลอุทธรณ์ฟังข้อเท็จจริงมาว่า จำเลยกับนายชิตได้ถากถางและยึดถือทำประโยชน์ในที่ดินพิพาทโดยเจตนายึดถือเพื่อตนร่วมกันมา จำเลยและนายชิตจึงได้สิทธิครอบครองในที่ดินพิพาทร่วมกัน ต่อมาเมื่อปี 2526 นายชิตได้ขอออกหนังสือรับรองการทำประโยชน์ที่ดินพิพาทและใส่ชื่อนายชิตในหนังสือรับรองการทำประโยชน์แต่เพียงผู้เดียวตามหนังสือรับรองการทำประโยชน์ เอกสารหมาย จ.1 ในปีเดียวกันนายชิตได้นำที่ดินพิพาทไปทำสัญญาขายฝากให้แก่โจทก์ โดยจำเลยมิได้รู้เห็นยินยอมการที่นายชิตขายฝากที่ดินพิพาททั้งแปลงให้แก่โจทก์เป็นการจำหน่ายตัวทรัพย์สินนั้นโดยมิได้รับความยินยอมจากจำเลยเจ้าของรวมสัญญาขายฝากที่ดินพิพาทที่นายชิตทำกับโจทก์จึงผูกพันที่ดินพิพาทเฉพาะส่วนของนายชิต ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1361วรรคหนึ่งและวรรคสอง ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยมาชอบแล้ว ฎีกาของโจทก์ข้อนี้ฟังไม่ขึ้นส่วนที่โจทก์ฎีกาว่า โจทก์มีอำนาจฟ้องขับไล่และห้ามจำเลยมิให้เกี่ยวข้องกับที่ดินพิพาทนั้น เมื่อฟังว่า จำเลยมีสิทธิในที่ดินพิพาทร่วมกันกับนายชิตและมิได้แบ่งแยกการครอบครองที่ดินพิพาทออกเป็นส่วนสัด จำเลยกับนายชิตจึงเป็นเจ้าของรวมกันในที่ดินพิพาททุกส่วน การที่นายชิตขายฝากที่ดินพิพาทในส่วนของตนให้แก่โจทก์โจทก์กับจำเลยจึงมีสิทธิร่วมกันในที่ดินพิพาททุกส่วน โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้องขับไล่จำเลยมิให้เกี่ยวข้องกับที่ดินพิพาท ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยมาชอบแล้ว ฎีกาข้อนี้ของโจทก์ก็ฟังไม่ขึ้นเช่นกัน"พิพากษายืน(ทองเลื่อน พูลพิพัฒน์-จองทรัพย์ เที่ยงธรรม-สมมาตร พรหมานุกูล)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ การห้ามมิให้อุทธรณ์หรือฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริง ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 224 และ 248 ได้มีการแก้ไขเพิ่มเติมหลายครั้ง ทั้งนี้เพื่อมิให้คดีขึ้นไปสู่ศาลสูงมากเกินความจำเป็น โดยถือเอาทุนทรัพย์เป็นเกณฑ์หรือข้อกำหนดแต่อย่างไรก็ดีข้อกำหนดหรือเงื่อนไขที่ห้ามมิให้อุทธรณ์หรือฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงนี้ ก็ใช่ถือเป็นเด็ดขาดเสียทีเดียวไม่ยังมีช่องทางที่จะอุทธรณ์หรือฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงได้ตามข้อยกเว้นที่มีอยู่ในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 224 วรรคท้ายและมาตรา 248 วรรคหนึ่งและวรรคสาม กับมาตรา 230 วรรคสาม ปัญหาว่าทุนทรัพย์ที่ต้องห้ามอุทธรณ์หรือฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริง จะถือทุนทรัพย์ในศาลชั้นต้นหรือศาลอุทธรณ์เป็นเกณฑ์พิจารณาว่าคดีนั้นต้องห้ามอุทธรณ์หรือฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงเดิมถือทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในศาลชั้นต้นเป็นเกณฑ์ (ฎีกาที่421/2498 และ 2086/2518) ทั้งนี้ เนื่องจากบทบัญญัติเดิมใช้ข้อความว่าในคดีที่ราคาทรัพย์สินหรือจำนวนทุนทรัพย์ที่พิพาทไม่เกิน.... บาท ย่อมหมายถึงทุนทรัพย์ที่โจทก์จำเลยพิพาทกันมาตั้งแต่ในศาลชั้นต้น แต่ตามบทบัญญัติปัจจุบันตามมาตรา 224 วรรคแรกใช้ข้อความว่า ในคดีที่ราคาทรัพย์สินหรือจำนวนทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นอุทธรณ์ไม่เกินห้าหมื่นบาท และมาตรา 248 วรรคแรกใช้ข้อความว่าในคดีที่ราคาทรัพย์สินหรือจำนวนทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นฎีกาไม่เกินสองแสนบาท จึงเป็นที่เห็นได้ชัดว่าแตกต่างจากบทบัญญัติเดิมกล่าวคือ การพิจารณาว่าในคดีมีทุนทรัพย์โดยทั่วไป จะอุทธรณ์หรือฎีกาได้หรือไม่เพียงใดต้องพิจารณาจากทุนทรัพย์ที่พิพาทในชั้นอุทธรณ์หรือพิพาทในชั้นฎีกาเป็นสำคัญ ซึ่งคำพิพากษาฎีกาตามหัวข้อหมายเหตุนี้ ได้วินิจฉัยสนับสนุนหลักการดังกล่าว มีข้อพิจารณาต่อไปว่าราคาทรัพย์สินหรือจำนวนทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นอุทธรณ์หรือฎีกานั้นมีขอบข่ายแค่ไหนเพียงใดคงต้องพิจารณาจากคำพิพากษาของศาลชั้นต้นหรือศาลอุทธรณ์แล้วแต่กรณี เช่น โจทก์ฟ้องขอให้บังคับจำเลยชำระหนี้เงินที่กู้ยืมพร้อมดอกเบี้ยถึงวันฟ้องเป็นเงิน 60,000 บาท ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยชำระเงินกู้ยืมแก่โจทก์ 30,000 บาท ดังนี้ ถ้าพิจารณาว่าโจทก์จะอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริงได้หรือไม่ เมื่อศาลพิพากษาให้จำเลยชำระเงินกู้ยืมแก่โจทก์เพียง 30,000 บาท โจทก์จึงไม่ได้รับชำระหนี้เต็มตามฟ้อง โดยยังขาดอยู่ 30,000 บาท ในส่วนนี้ต้องถือว่าโจทก์ยังพิพาทกับจำเลยอยู่อีก 30,000 บาท ถือว่าเป็นทุนทรัพย์ที่พิพาทกับจำเลยในชั้นอุทธรณ์ ส่วนจำเลยศาลพิพากษาให้จำเลยต้องชำระเงินกู้ยืมแก่โจทก์ 30,000 บาท ในส่วนนี้ถือว่าจำเลยพิพาทกับโจทก์ในชั้นอุทธรณ์ซึ่งมีทุนทรัพย์ที่พิพาทเพียง 30,000 บาท ทั้งโจทก์และจำเลยจึงพิพาทกันในชั้นอุทธรณ์โดยมีจำนวนทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นอุทธรณ์เพียง 30,000 บาท ดังนี้ ทุนทรัพย์ที่พิพาทกันระหว่างโจทก์และจำเลยจึงไม่เกิน 50,000 บาท ไม่ว่าจะมองทางด้านโจทก์หรือจำเลยแล้ว ย่อมต้องห้ามอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริงทั้งสิ้น แต่ถ้าข้อเท็จจริงเปลี่ยนไปเป็นว่า ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยชำระเงินกู้ยืมตามฟ้องรายนี้แก่โจทก์ 55,000 บาท ดังนี้ จำเลยย่อมอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริงได้ส่วนโจทก์ไม่อาจอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริงได้ เพราะในส่วนของโจทก์นั้นถือว่าทุนทรัพย์นี้พิพาทในชั้นอุทธรณ์เพียง 5,000 บาท เท่านั้น ในชั้นฎีกามีหลักเกณฑ์พิจารณาเช่นเดียวกัน เพียงแต่ในชั้นฎีกาทุนทรัพย์ที่พิพาทกันไม่เกิน 200,000 บาท แล้ว ย่อมต้องห้ามมิให้อุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริง พลประสิทธิ์ ฤทธิ์รักษาคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นผู้มีสิทธิในที่ดินตามหนังสือรับรองการทำประโยชน์ได้มาโดยรับซื้อฝากจากนายชิด วัดเทพ สามีจำเลยหลังจากทำสัญญากันแล้วจำเลยได้ขอปลูกบ้านอยู่อาศัยในที่ดินแปลงดังกล่าวมีเนื้อที่ 1 งาน เมื่อพ้นกำหนดการขายฝากแล้วโจทก์ได้เข้าครอบครองทำประโยชน์ในที่ดิน ต่อมาเมื่อวันที่ 30 พฤษภาคม2531 จำเลยได้ถอนไม้ไผ่ตงที่โจทก์ปลูกไว้ และปลูกมันสำปะหลังในที่ดินด้านทิศตะวันออกและทิศตะวันตกรวมเป็นเนื้อที่ประมาณ10 ไร่ ทำให้โจทก์ได้รับความเสียหาย ขอให้ขับไล่จำเลยและบริวารออกจากที่ดินของโจทก์จำเลยให้การและฟ้องแย้งว่า จำเลยเป็นผู้มีสิทธิในที่ดินพิพาทร่วมกับนายชิด วัดเทพ สามีของจำเลยมิได้จดทะเบียนสมรสกัน เมื่อเดือนพฤษภาคม 2531 โจทก์บุกรุกเข้าไปปลูกไม้ไผ่ตงในที่ดินของจำเลยขอให้ยกฟ้อง เพิกถอนสัญญาขายฝากระหว่างโจทก์กับนายชิต และพิพากษาให้ที่ดินพิพาทเป็นของจำเลยทั้งหมด ขับไล่โจทก์และบริวารไม่ให้เกี่ยวข้องกับที่ดินพิพาทอีกต่อไปโจทก์ให้การแก้ฟ้องแย้งว่า จำเลยรู้เห็นเป็นใจในการที่นายชิตนำที่ดินพิพาทไปขายฝากให้แก่โจทก์ ขอให้ยกฟ้องแย้งศาลชั้นต้นพิจารณาแล้ว พิพากษาว่าโจทก์และจำเลยมีสิทธิครอบครองในที่ดินพิพาทคนละครึ่ง ที่ขอให้ขับไล่จำเลยและให้รื้อถอนบ้านออกไป กับคำขออื่นตามฟ้องแย้งของจำเลยให้ยกโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "คดีนี้ทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นฎีกาไม่เกินสองแสนบาท ต้องห้ามฎีกาในข้อเท็จจริง ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 248 ที่แก้ไขใหม่ โจทก์ฎีกาในข้อกฎหมายว่า สัญญาขายฝากระหว่างโจทก์กับนายชิต วัดเทพ มีผลผูกพันที่ดินพิพาทเพียงใด และปัญหาเกี่ยวกับอำนาจฟ้องของโจทก์ ในการวินิจฉัยข้อกฎหมายดังกล่าว ศาลฎีกาจำต้องฟังข้อเท็จจริงตามที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยมาแล้วจากพยานหลักฐานในสำนวนตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 238 ประกอบมาตรา 247 ซึ่งศาลอุทธรณ์ฟังข้อเท็จจริงมาว่า จำเลยกับนายชิตได้ถากถางและยึดถือทำประโยชน์ในที่ดินพิพาทโดยเจตนายึดถือเพื่อตนร่วมกันมา จำเลยและนายชิตจึงได้สิทธิครอบครองในที่ดินพิพาทร่วมกัน ต่อมาเมื่อปี 2526 นายชิตได้ขอออกหนังสือรับรองการทำประโยชน์ที่ดินพิพาทและใส่ชื่อนายชิตในหนังสือรับรองการทำประโยชน์แต่เพียงผู้เดียวตามหนังสือรับรองการทำประโยชน์ เอกสารหมาย จ.1 ในปีเดียวกันนายชิตได้นำที่ดินพิพาทไปทำสัญญาขายฝากให้แก่โจทก์ โดยจำเลยมิได้รู้เห็นยินยอมการที่นายชิตขายฝากที่ดินพิพาททั้งแปลงให้แก่โจทก์เป็นการจำหน่ายตัวทรัพย์สินนั้นโดยมิได้รับความยินยอมจากจำเลยเจ้าของรวมสัญญาขายฝากที่ดินพิพาทที่นายชิตทำกับโจทก์จึงผูกพันที่ดินพิพาทเฉพาะส่วนของนายชิต ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1361วรรคหนึ่งและวรรคสอง ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยมาชอบแล้ว ฎีกาของโจทก์ข้อนี้ฟังไม่ขึ้นส่วนที่โจทก์ฎีกาว่า โจทก์มีอำนาจฟ้องขับไล่และห้ามจำเลยมิให้เกี่ยวข้องกับที่ดินพิพาทนั้น เมื่อฟังว่า จำเลยมีสิทธิในที่ดินพิพาทร่วมกันกับนายชิตและมิได้แบ่งแยกการครอบครองที่ดินพิพาทออกเป็นส่วนสัด จำเลยกับนายชิตจึงเป็นเจ้าของรวมกันในที่ดินพิพาททุกส่วน การที่นายชิตขายฝากที่ดินพิพาทในส่วนของตนให้แก่โจทก์โจทก์กับจำเลยจึงมีสิทธิร่วมกันในที่ดินพิพาททุกส่วน โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้องขับไล่จำเลยมิให้เกี่ยวข้องกับที่ดินพิพาท ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยมาชอบแล้ว ฎีกาข้อนี้ของโจทก์ก็ฟังไม่ขึ้นเช่นกัน"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1648/2537นาย วง ศักดิ์ เอี่ยมอาจหาญโจทก์นาย ยัง วัด เทพจำเลย ป.พ.พ. ม. 1361 ป.วิ.พ. ม. 238, ม. 248 คดีที่ทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นฎีกาไม่เกินสองแสนบาทต้องห้ามฎีกาในข้อเท็จจริงตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 248 ที่แก้ใหม่ ในการวินิจฉัยข้อกฎหมาย ศาลฎีกาจำต้องฟังข้อเท็จจริงตามที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยมาแล้วจากพยานหลักฐานในสำนวนตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 238 ประกอบมาตรา 247 การที่ ช. ขายฝากที่ดินพิพาททั้งแปลงให้แก่โจทก์เป็นการจำหน่ายตัวทรัพย์สินนั้น โดยมิได้รับความยินยอมจากจำเลยเจ้าของรวมสัญญาขายฝากที่ดินพิพาทที่ ช. ทำกับโจทก์จึงผูกพันที่ดินพิพาทเฉพาะส่วนของ ช. ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1361วรรคแรกและวรรคสอง การที่ ช. ขายฝากที่ดินพิพาทในส่วนของตนให้แก่โจทก์โจทก์กับจำเลยจึงมีสิทธิร่วมกันในที่ดินพิพาททุกส่วน โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้องขับไล่จำเลยมิให้เกี่ยวข้องกับที่ดินพิพาทโจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นผู้มีสิทธิในที่ดินตามหนังสือรับรองการทำประโยชน์ได้มาโดยรับซื้อฝากจากนายชิด วัดเทพ สามีจำเลยหลังจากทำสัญญากันแล้วจำเลยได้ขอปลูกบ้านอยู่อาศัยในที่ดินแปลงดังกล่าวมีเนื้อที่ 1 งาน เมื่อพ้นกำหนดการขายฝากแล้วโจทก์ได้เข้าครอบครองทำประโยชน์ในที่ดิน ต่อมาเมื่อวันที่ 30 พฤษภาคม2531 จำเลยได้ถอนไม้ไผ่ตงที่โจทก์ปลูกไว้ และปลูกมันสำปะหลังในที่ดินด้านทิศตะวันออกและทิศตะวันตกรวมเป็นเนื้อที่ประมาณ10 ไร่ ทำให้โจทก์ได้รับความเสียหาย ขอให้ขับไล่จำเลยและบริวารออกจากที่ดินของโจทก์จำเลยให้การและฟ้องแย้งว่า จำเลยเป็นผู้มีสิทธิในที่ดินพิพาทร่วมกับนายชิด วัดเทพ สามีของจำเลยมิได้จดทะเบียนสมรสกัน เมื่อเดือนพฤษภาคม 2531 โจทก์บุกรุกเข้าไปปลูกไม้ไผ่ตงในที่ดินของจำเลยขอให้ยกฟ้อง เพิกถอนสัญญาขายฝากระหว่างโจทก์กับนายชิต และพิพากษาให้ที่ดินพิพาทเป็นของจำเลยทั้งหมด ขับไล่โจทก์และบริวารไม่ให้เกี่ยวข้องกับที่ดินพิพาทอีกต่อไปโจทก์ให้การแก้ฟ้องแย้งว่า จำเลยรู้เห็นเป็นใจในการที่นายชิตนำที่ดินพิพาทไปขายฝากให้แก่โจทก์ ขอให้ยกฟ้องแย้งศาลชั้นต้นพิจารณาแล้ว พิพากษาว่าโจทก์และจำเลยมีสิทธิครอบครองในที่ดินพิพาทคนละครึ่ง ที่ขอให้ขับไล่จำเลยและให้รื้อถอนบ้านออกไป กับคำขออื่นตามฟ้องแย้งของจำเลยให้ยกโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "คดีนี้ทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นฎีกาไม่เกินสองแสนบาท ต้องห้ามฎีกาในข้อเท็จจริง ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 248 ที่แก้ไขใหม่ โจทก์ฎีกาในข้อกฎหมายว่า สัญญาขายฝากระหว่างโจทก์กับนายชิต วัดเทพ มีผลผูกพันที่ดินพิพาทเพียงใด และปัญหาเกี่ยวกับอำนาจฟ้องของโจทก์ ในการวินิจฉัยข้อกฎหมายดังกล่าว ศาลฎีกาจำต้องฟังข้อเท็จจริงตามที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยมาแล้วจากพยานหลักฐานในสำนวนตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 238 ประกอบมาตรา 247 ซึ่งศาลอุทธรณ์ฟังข้อเท็จจริงมาว่า จำเลยกับนายชิตได้ถากถางและยึดถือทำประโยชน์ในที่ดินพิพาทโดยเจตนายึดถือเพื่อตนร่วมกันมา จำเลยและนายชิตจึงได้สิทธิครอบครองในที่ดินพิพาทร่วมกัน ต่อมาเมื่อปี 2526 นายชิตได้ขอออกหนังสือรับรองการทำประโยชน์ที่ดินพิพาทและใส่ชื่อนายชิตในหนังสือรับรองการทำประโยชน์แต่เพียงผู้เดียวตามหนังสือรับรองการทำประโยชน์ เอกสารหมาย จ.1 ในปีเดียวกันนายชิตได้นำที่ดินพิพาทไปทำสัญญาขายฝากให้แก่โจทก์ โดยจำเลยมิได้รู้เห็นยินยอมการที่นายชิตขายฝากที่ดินพิพาททั้งแปลงให้แก่โจทก์เป็นการจำหน่ายตัวทรัพย์สินนั้นโดยมิได้รับความยินยอมจากจำเลยเจ้าของรวมสัญญาขายฝากที่ดินพิพาทที่นายชิตทำกับโจทก์จึงผูกพันที่ดินพิพาทเฉพาะส่วนของนายชิต ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1361วรรคหนึ่งและวรรคสอง ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยมาชอบแล้ว ฎีกาของโจทก์ข้อนี้ฟังไม่ขึ้นส่วนที่โจทก์ฎีกาว่า โจทก์มีอำนาจฟ้องขับไล่และห้ามจำเลยมิให้เกี่ยวข้องกับที่ดินพิพาทนั้น เมื่อฟังว่า จำเลยมีสิทธิในที่ดินพิพาทร่วมกันกับนายชิตและมิได้แบ่งแยกการครอบครองที่ดินพิพาทออกเป็นส่วนสัด จำเลยกับนายชิตจึงเป็นเจ้าของรวมกันในที่ดินพิพาททุกส่วน การที่นายชิตขายฝากที่ดินพิพาทในส่วนของตนให้แก่โจทก์โจทก์กับจำเลยจึงมีสิทธิร่วมกันในที่ดินพิพาททุกส่วน โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้องขับไล่จำเลยมิให้เกี่ยวข้องกับที่ดินพิพาท ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยมาชอบแล้ว ฎีกาข้อนี้ของโจทก์ก็ฟังไม่ขึ้นเช่นกัน"พิพากษายืน(ทองเลื่อน พูลพิพัฒน์-จองทรัพย์ เที่ยงธรรม-สมมาตร พรหมานุกูล)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ การห้ามมิให้อุทธรณ์หรือฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริง ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 224 และ 248 ได้มีการแก้ไขเพิ่มเติมหลายครั้ง ทั้งนี้เพื่อมิให้คดีขึ้นไปสู่ศาลสูงมากเกินความจำเป็น โดยถือเอาทุนทรัพย์เป็นเกณฑ์หรือข้อกำหนดแต่อย่างไรก็ดีข้อกำหนดหรือเงื่อนไขที่ห้ามมิให้อุทธรณ์หรือฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงนี้ ก็ใช่ถือเป็นเด็ดขาดเสียทีเดียวไม่ยังมีช่องทางที่จะอุทธรณ์หรือฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงได้ตามข้อยกเว้นที่มีอยู่ในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 224 วรรคท้ายและมาตรา 248 วรรคหนึ่งและวรรคสาม กับมาตรา 230 วรรคสาม ปัญหาว่าทุนทรัพย์ที่ต้องห้ามอุทธรณ์หรือฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริง จะถือทุนทรัพย์ในศาลชั้นต้นหรือศาลอุทธรณ์เป็นเกณฑ์พิจารณาว่าคดีนั้นต้องห้ามอุทธรณ์หรือฎีกาในปัญหาข้อเท็จจริงเดิมถือทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในศาลชั้นต้นเป็นเกณฑ์ (ฎีกาที่421/2498 และ 2086/2518) ทั้งนี้ เนื่องจากบทบัญญัติเดิมใช้ข้อความว่าในคดีที่ราคาทรัพย์สินหรือจำนวนทุนทรัพย์ที่พิพาทไม่เกิน.... บาท ย่อมหมายถึงทุนทรัพย์ที่โจทก์จำเลยพิพาทกันมาตั้งแต่ในศาลชั้นต้น แต่ตามบทบัญญัติปัจจุบันตามมาตรา 224 วรรคแรกใช้ข้อความว่า ในคดีที่ราคาทรัพย์สินหรือจำนวนทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นอุทธรณ์ไม่เกินห้าหมื่นบาท และมาตรา 248 วรรคแรกใช้ข้อความว่าในคดีที่ราคาทรัพย์สินหรือจำนวนทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นฎีกาไม่เกินสองแสนบาท จึงเป็นที่เห็นได้ชัดว่าแตกต่างจากบทบัญญัติเดิมกล่าวคือ การพิจารณาว่าในคดีมีทุนทรัพย์โดยทั่วไป จะอุทธรณ์หรือฎีกาได้หรือไม่เพียงใดต้องพิจารณาจากทุนทรัพย์ที่พิพาทในชั้นอุทธรณ์หรือพิพาทในชั้นฎีกาเป็นสำคัญ ซึ่งคำพิพากษาฎีกาตามหัวข้อหมายเหตุนี้ ได้วินิจฉัยสนับสนุนหลักการดังกล่าว มีข้อพิจารณาต่อไปว่าราคาทรัพย์สินหรือจำนวนทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นอุทธรณ์หรือฎีกานั้นมีขอบข่ายแค่ไหนเพียงใดคงต้องพิจารณาจากคำพิพากษาของศาลชั้นต้นหรือศาลอุทธรณ์แล้วแต่กรณี เช่น โจทก์ฟ้องขอให้บังคับจำเลยชำระหนี้เงินที่กู้ยืมพร้อมดอกเบี้ยถึงวันฟ้องเป็นเงิน 60,000 บาท ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยชำระเงินกู้ยืมแก่โจทก์ 30,000 บาท ดังนี้ ถ้าพิจารณาว่าโจทก์จะอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริงได้หรือไม่ เมื่อศาลพิพากษาให้จำเลยชำระเงินกู้ยืมแก่โจทก์เพียง 30,000 บาท โจทก์จึงไม่ได้รับชำระหนี้เต็มตามฟ้อง โดยยังขาดอยู่ 30,000 บาท ในส่วนนี้ต้องถือว่าโจทก์ยังพิพาทกับจำเลยอยู่อีก 30,000 บาท ถือว่าเป็นทุนทรัพย์ที่พิพาทกับจำเลยในชั้นอุทธรณ์ ส่วนจำเลยศาลพิพากษาให้จำเลยต้องชำระเงินกู้ยืมแก่โจทก์ 30,000 บาท ในส่วนนี้ถือว่าจำเลยพิพาทกับโจทก์ในชั้นอุทธรณ์ซึ่งมีทุนทรัพย์ที่พิพาทเพียง 30,000 บาท ทั้งโจทก์และจำเลยจึงพิพาทกันในชั้นอุทธรณ์โดยมีจำนวนทุนทรัพย์ที่พิพาทกันในชั้นอุทธรณ์เพียง 30,000 บาท ดังนี้ ทุนทรัพย์ที่พิพาทกันระหว่างโจทก์และจำเลยจึงไม่เกิน 50,000 บาท ไม่ว่าจะมองทางด้านโจทก์หรือจำเลยแล้ว ย่อมต้องห้ามอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริงทั้งสิ้น แต่ถ้าข้อเท็จจริงเปลี่ยนไปเป็นว่า ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยชำระเงินกู้ยืมตามฟ้องรายนี้แก่โจทก์ 55,000 บาท ดังนี้ จำเลยย่อมอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริงได้ส่วนโจทก์ไม่อาจอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริงได้ เพราะในส่วนของโจทก์นั้นถือว่าทุนทรัพย์นี้พิพาทในชั้นอุทธรณ์เพียง 5,000 บาท เท่านั้น ในชั้นฎีกามีหลักเกณฑ์พิจารณาเช่นเดียวกัน เพียงแต่ในชั้นฎีกาทุนทรัพย์ที่พิพาทกันไม่เกิน 200,000 บาท แล้ว ย่อมต้องห้ามมิให้อุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริง พลประสิทธิ์ ฤทธิ์รักษา