คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 131/2509หลักกฎหมาย: ถ้าคู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งไม่มาศาลในวันสืบพยานและมิได้ร้องขอเลื่อนคดีหรือแจ้งเหตุขัดข้องที่ไม่มาศาลเสียก่อนลงมือสืบพยาน ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 197 วรรค 2 ให้ถือว่าคู่ความฝ่ายนั้นขาดนัดพิจารณาหาใช่ให้ศาลต้องคอยฟังเหตุผลจากฝ่ายนั้นก่อนไม่ ถ้าได้ส่งหมายกำหนดวันสืบพยานให้จำเลยทราบโดยชอบแล้วจำเลยขาดนัดพิจารณา หากไม่มีเหตุให้ศาลเห็นเป็นอย่างอื่นแล้ว ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 202 ให้ศาลมีคำสั่งแสดงว่าจำเลยขาดนัดพิจารณา ความในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 205 นั้นจะเป็นในวรรค 2 หรือ 3 ก็หมายความเฉพาะกรณีที่จำเลยมาศาลในระหว่างการพิจารณาคดีฝ่ายเดียว ถ้ามาศาลเมื่อพ้นเวลาที่จะนำพยานของตนเข้าสืบแล้ว ก็ไม่อนุญาตให้จำเลยสืบพยานของตนได้ ศาลสืบพยานโจทก์ไปฝ่ายเดียวเสร็จแล้วจำเลยก็มิได้มาศาลจึงไม่ใช่กรณีที่จะให้จำเลยสืบพยานได้ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 205 วรรค 3(1) ต้องถือว่าเสร็จการพิจารณา (อ้างฎีกาที่ 976/2497,250/2501)โจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นภริยาจำเลยมิได้จดทะเบียนสมรสโจทก์ได้จำหน่ายทรัพย์ที่ติดตัวมาซื้อที่ดิน เครื่องใช้ในบ้านบัดนี้ จำเลยขับไล่โจทก์ จึงฟ้องขอแบ่งทรัพย์กึ่งหนึ่งจำเลยให้การว่า ทรัพย์ตามบัญชีหมายเลข 2 อันดับ 3 โจทก์จำเลยร่วมกันหาได้มา นอกนั้นจำเลยผู้เดียวหามาศาลชั้นต้นกำหนดให้โจทก์นำสืบก่อน จำเลยทราบวันนัดพิจารณาแล้วแต่ไม่มาศาลในวันสืบพยานโดยไม่ทราบเหตุผล ศาลจึงสั่งว่าจำเลยขาดนัดพิจารณา และดำเนินการสืบพยานโจทก์ฝ่ายเดียว ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยแบ่งที่ดินตามฟ้องให้โจทก์ครึ่งหนึ่งทรัพย์อันดับ 2 ถึง 7 ให้ประมูลราคาระหว่างโจทก์จำเลย ถ้าไม่ตกลงกันก็ให้ขายทอดตลาด แบ่งเงินให้โจทก์ครึ่งหนึ่งจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนจำเลยฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า ถ้าคู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งไม่มาศาลในวันสืบพยานและมิได้ร้องขอเลื่อนคดีหรือแจ้งเหตุขัดข้องที่ไม่มาศาลเสียก่อนลงมือสืบพยานประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 197 วรรค 2 ให้ถือว่าคู่ความฝ่ายนั้นขาดนัดพิจารณา หาใช่ให้ศาลต้องฟังเหตุผลจากฝ่ายจำเลยก่อนไม่ เพราะในวันนั้นจำเลยไม่มาศาลและการพิจารณาจะดำเนินไปฝ่ายเดียวจะคอยฟังเหตุผลทางฝ่ายจำเลยไม่ได้อยู่เอง ถ้าได้ส่งหมายกำหนดวันสืบพยานให้จำเลยทราบแล้ว จำเลยขาดนัดพิจารณา หากไม่มีเหตุผลให้ศาลเห็นเป็นอย่างอื่นแล้วประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 202 ให้ศาลมีคำสั่งแสดงว่าจำเลยขาดนัดพิจารณา ที่จำเลยฎีกาว่า แม้จำเลยจะขาดนัดพิจารณาจำเลยก็หมดสิทธิซักค้านพยานโจทก์ และหมดสิทธิที่จะอ้างพยานต่อไปแต่ยังมีสิทธินำพยานที่ระบุไว้แล้วเข้าสืบได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 205 นั้น ศาลฎีกาเห็นว่าเมื่อจำเลยขาดนัดพิจารณา ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 202 ให้ศาลพิจารณาและชี้ขาดตัดสินไปฝ่ายเดียว ส่วนความในมาตรา 205 นั้น จะเป็นในวรรค 2 หรือวรรค 3 ก็หมายความเฉพาะกรณีที่จำเลยมาศาลในระหว่างการพิจารณาคดีฝ่ายเดียว ถ้ามาศาลเมื่อพ้นเวลาที่จะนำพยานของตนเข้าสืบแล้ว ก็ไม่อนุญาตให้จำเลยสืบพยานของตนได้ แต่คดีนี้ศาลสืบพยานโจทก์ไปฝ่ายเดียวเสร็จแล้วจำเลยก็มิได้มาศาล จึงไม่ใช่กรณีที่จะให้จำเลยสืบพยานได้ตาม มาตรา 205 วรรค 3(1) ต้องถือว่าเสร็จการพิจารณา ศาลพิพากษาไปได้ตามคำพิพากษาฎีกาที่ 976/2497, 250/2501พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 131/2509นางโซม เดวีโจทก์นายลาเต๊ะ เดวีจำเลย ป.วิ.พ. ม. 197, ม. 202, ม. 205 ถ้าคู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งไม่มาศาลในวันสืบพยานและมิได้ร้องขอเลื่อนคดีหรือแจ้งเหตุขัดข้องที่ไม่มาศาลเสียก่อนลงมือสืบพยาน ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 197 วรรค 2 ให้ถือว่าคู่ความฝ่ายนั้นขาดนัดพิจารณาหาใช่ให้ศาลต้องคอยฟังเหตุผลจากฝ่ายนั้นก่อนไม่ ถ้าได้ส่งหมายกำหนดวันสืบพยานให้จำเลยทราบโดยชอบแล้วจำเลยขาดนัดพิจารณา หากไม่มีเหตุให้ศาลเห็นเป็นอย่างอื่นแล้ว ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 202 ให้ศาลมีคำสั่งแสดงว่าจำเลยขาดนัดพิจารณา ความในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 205 นั้นจะเป็นในวรรค 2 หรือ 3 ก็หมายความเฉพาะกรณีที่จำเลยมาศาลในระหว่างการพิจารณาคดีฝ่ายเดียว ถ้ามาศาลเมื่อพ้นเวลาที่จะนำพยานของตนเข้าสืบแล้ว ก็ไม่อนุญาตให้จำเลยสืบพยานของตนได้ ศาลสืบพยานโจทก์ไปฝ่ายเดียวเสร็จแล้วจำเลยก็มิได้มาศาลจึงไม่ใช่กรณีที่จะให้จำเลยสืบพยานได้ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 205 วรรค 3(1) ต้องถือว่าเสร็จการพิจารณา (อ้างฎีกาที่ 976/2497,250/2501)โจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นภริยาจำเลยมิได้จดทะเบียนสมรสโจทก์ได้จำหน่ายทรัพย์ที่ติดตัวมาซื้อที่ดิน เครื่องใช้ในบ้านบัดนี้ จำเลยขับไล่โจทก์ จึงฟ้องขอแบ่งทรัพย์กึ่งหนึ่งจำเลยให้การว่า ทรัพย์ตามบัญชีหมายเลข 2 อันดับ 3 โจทก์จำเลยร่วมกันหาได้มา นอกนั้นจำเลยผู้เดียวหามาศาลชั้นต้นกำหนดให้โจทก์นำสืบก่อน จำเลยทราบวันนัดพิจารณาแล้วแต่ไม่มาศาลในวันสืบพยานโดยไม่ทราบเหตุผล ศาลจึงสั่งว่าจำเลยขาดนัดพิจารณา และดำเนินการสืบพยานโจทก์ฝ่ายเดียว ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยแบ่งที่ดินตามฟ้องให้โจทก์ครึ่งหนึ่งทรัพย์อันดับ 2 ถึง 7 ให้ประมูลราคาระหว่างโจทก์จำเลย ถ้าไม่ตกลงกันก็ให้ขายทอดตลาด แบ่งเงินให้โจทก์ครึ่งหนึ่งจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนจำเลยฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า ถ้าคู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งไม่มาศาลในวันสืบพยานและมิได้ร้องขอเลื่อนคดีหรือแจ้งเหตุขัดข้องที่ไม่มาศาลเสียก่อนลงมือสืบพยานประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 197 วรรค 2 ให้ถือว่าคู่ความฝ่ายนั้นขาดนัดพิจารณา หาใช่ให้ศาลต้องฟังเหตุผลจากฝ่ายจำเลยก่อนไม่ เพราะในวันนั้นจำเลยไม่มาศาลและการพิจารณาจะดำเนินไปฝ่ายเดียวจะคอยฟังเหตุผลทางฝ่ายจำเลยไม่ได้อยู่เอง ถ้าได้ส่งหมายกำหนดวันสืบพยานให้จำเลยทราบแล้ว จำเลยขาดนัดพิจารณา หากไม่มีเหตุผลให้ศาลเห็นเป็นอย่างอื่นแล้วประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 202 ให้ศาลมีคำสั่งแสดงว่าจำเลยขาดนัดพิจารณา ที่จำเลยฎีกาว่า แม้จำเลยจะขาดนัดพิจารณาจำเลยก็หมดสิทธิซักค้านพยานโจทก์ และหมดสิทธิที่จะอ้างพยานต่อไปแต่ยังมีสิทธินำพยานที่ระบุไว้แล้วเข้าสืบได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 205 นั้น ศาลฎีกาเห็นว่าเมื่อจำเลยขาดนัดพิจารณา ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 202 ให้ศาลพิจารณาและชี้ขาดตัดสินไปฝ่ายเดียว ส่วนความในมาตรา 205 นั้น จะเป็นในวรรค 2 หรือวรรค 3 ก็หมายความเฉพาะกรณีที่จำเลยมาศาลในระหว่างการพิจารณาคดีฝ่ายเดียว ถ้ามาศาลเมื่อพ้นเวลาที่จะนำพยานของตนเข้าสืบแล้ว ก็ไม่อนุญาตให้จำเลยสืบพยานของตนได้ แต่คดีนี้ศาลสืบพยานโจทก์ไปฝ่ายเดียวเสร็จแล้วจำเลยก็มิได้มาศาล จึงไม่ใช่กรณีที่จะให้จำเลยสืบพยานได้ตาม มาตรา 205 วรรค 3(1) ต้องถือว่าเสร็จการพิจารณา ศาลพิพากษาไปได้ตามคำพิพากษาฎีกาที่ 976/2497, 250/2501พิพากษายืน(จิตติ ติงศภัทิย์-เพรียง โรจนรัส-ไฉน บุญยก)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นภริยาจำเลยมิได้จดทะเบียนสมรสโจทก์ได้จำหน่ายทรัพย์ที่ติดตัวมาซื้อที่ดิน เครื่องใช้ในบ้านบัดนี้ จำเลยขับไล่โจทก์ จึงฟ้องขอแบ่งทรัพย์กึ่งหนึ่งจำเลยให้การว่า ทรัพย์ตามบัญชีหมายเลข 2 อันดับ 3 โจทก์จำเลยร่วมกันหาได้มา นอกนั้นจำเลยผู้เดียวหามาศาลชั้นต้นกำหนดให้โจทก์นำสืบก่อน จำเลยทราบวันนัดพิจารณาแล้วแต่ไม่มาศาลในวันสืบพยานโดยไม่ทราบเหตุผล ศาลจึงสั่งว่าจำเลยขาดนัดพิจารณา และดำเนินการสืบพยานโจทก์ฝ่ายเดียว ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยแบ่งที่ดินตามฟ้องให้โจทก์ครึ่งหนึ่งทรัพย์อันดับ 2 ถึง 7 ให้ประมูลราคาระหว่างโจทก์จำเลย ถ้าไม่ตกลงกันก็ให้ขายทอดตลาด แบ่งเงินให้โจทก์ครึ่งหนึ่งจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนจำเลยฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า ถ้าคู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งไม่มาศาลในวันสืบพยานและมิได้ร้องขอเลื่อนคดีหรือแจ้งเหตุขัดข้องที่ไม่มาศาลเสียก่อนลงมือสืบพยานประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 197 วรรค 2 ให้ถือว่าคู่ความฝ่ายนั้นขาดนัดพิจารณา หาใช่ให้ศาลต้องฟังเหตุผลจากฝ่ายจำเลยก่อนไม่ เพราะในวันนั้นจำเลยไม่มาศาลและการพิจารณาจะดำเนินไปฝ่ายเดียวจะคอยฟังเหตุผลทางฝ่ายจำเลยไม่ได้อยู่เอง ถ้าได้ส่งหมายกำหนดวันสืบพยานให้จำเลยทราบแล้ว จำเลยขาดนัดพิจารณา หากไม่มีเหตุผลให้ศาลเห็นเป็นอย่างอื่นแล้วประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 202 ให้ศาลมีคำสั่งแสดงว่าจำเลยขาดนัดพิจารณา ที่จำเลยฎีกาว่า แม้จำเลยจะขาดนัดพิจารณาจำเลยก็หมดสิทธิซักค้านพยานโจทก์ และหมดสิทธิที่จะอ้างพยานต่อไปแต่ยังมีสิทธินำพยานที่ระบุไว้แล้วเข้าสืบได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 205 นั้น ศาลฎีกาเห็นว่าเมื่อจำเลยขาดนัดพิจารณา ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 202 ให้ศาลพิจารณาและชี้ขาดตัดสินไปฝ่ายเดียว ส่วนความในมาตรา 205 นั้น จะเป็นในวรรค 2 หรือวรรค 3 ก็หมายความเฉพาะกรณีที่จำเลยมาศาลในระหว่างการพิจารณาคดีฝ่ายเดียว ถ้ามาศาลเมื่อพ้นเวลาที่จะนำพยานของตนเข้าสืบแล้ว ก็ไม่อนุญาตให้จำเลยสืบพยานของตนได้ แต่คดีนี้ศาลสืบพยานโจทก์ไปฝ่ายเดียวเสร็จแล้วจำเลยก็มิได้มาศาล จึงไม่ใช่กรณีที่จะให้จำเลยสืบพยานได้ตาม มาตรา 205 วรรค 3(1) ต้องถือว่าเสร็จการพิจารณา ศาลพิพากษาไปได้ตามคำพิพากษาฎีกาที่ 976/2497, 250/2501พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 131/2509นางโซม เดวีโจทก์นายลาเต๊ะ เดวีจำเลย ป.วิ.พ. ม. 197, ม. 202, ม. 205 ถ้าคู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งไม่มาศาลในวันสืบพยานและมิได้ร้องขอเลื่อนคดีหรือแจ้งเหตุขัดข้องที่ไม่มาศาลเสียก่อนลงมือสืบพยาน ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 197 วรรค 2 ให้ถือว่าคู่ความฝ่ายนั้นขาดนัดพิจารณาหาใช่ให้ศาลต้องคอยฟังเหตุผลจากฝ่ายนั้นก่อนไม่ ถ้าได้ส่งหมายกำหนดวันสืบพยานให้จำเลยทราบโดยชอบแล้วจำเลยขาดนัดพิจารณา หากไม่มีเหตุให้ศาลเห็นเป็นอย่างอื่นแล้ว ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 202 ให้ศาลมีคำสั่งแสดงว่าจำเลยขาดนัดพิจารณา ความในประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 205 นั้นจะเป็นในวรรค 2 หรือ 3 ก็หมายความเฉพาะกรณีที่จำเลยมาศาลในระหว่างการพิจารณาคดีฝ่ายเดียว ถ้ามาศาลเมื่อพ้นเวลาที่จะนำพยานของตนเข้าสืบแล้ว ก็ไม่อนุญาตให้จำเลยสืบพยานของตนได้ ศาลสืบพยานโจทก์ไปฝ่ายเดียวเสร็จแล้วจำเลยก็มิได้มาศาลจึงไม่ใช่กรณีที่จะให้จำเลยสืบพยานได้ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 205 วรรค 3(1) ต้องถือว่าเสร็จการพิจารณา (อ้างฎีกาที่ 976/2497,250/2501)โจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นภริยาจำเลยมิได้จดทะเบียนสมรสโจทก์ได้จำหน่ายทรัพย์ที่ติดตัวมาซื้อที่ดิน เครื่องใช้ในบ้านบัดนี้ จำเลยขับไล่โจทก์ จึงฟ้องขอแบ่งทรัพย์กึ่งหนึ่งจำเลยให้การว่า ทรัพย์ตามบัญชีหมายเลข 2 อันดับ 3 โจทก์จำเลยร่วมกันหาได้มา นอกนั้นจำเลยผู้เดียวหามาศาลชั้นต้นกำหนดให้โจทก์นำสืบก่อน จำเลยทราบวันนัดพิจารณาแล้วแต่ไม่มาศาลในวันสืบพยานโดยไม่ทราบเหตุผล ศาลจึงสั่งว่าจำเลยขาดนัดพิจารณา และดำเนินการสืบพยานโจทก์ฝ่ายเดียว ศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยแบ่งที่ดินตามฟ้องให้โจทก์ครึ่งหนึ่งทรัพย์อันดับ 2 ถึง 7 ให้ประมูลราคาระหว่างโจทก์จำเลย ถ้าไม่ตกลงกันก็ให้ขายทอดตลาด แบ่งเงินให้โจทก์ครึ่งหนึ่งจำเลยอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนจำเลยฎีกาศาลฎีกาเห็นว่า ถ้าคู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งไม่มาศาลในวันสืบพยานและมิได้ร้องขอเลื่อนคดีหรือแจ้งเหตุขัดข้องที่ไม่มาศาลเสียก่อนลงมือสืบพยานประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 197 วรรค 2 ให้ถือว่าคู่ความฝ่ายนั้นขาดนัดพิจารณา หาใช่ให้ศาลต้องฟังเหตุผลจากฝ่ายจำเลยก่อนไม่ เพราะในวันนั้นจำเลยไม่มาศาลและการพิจารณาจะดำเนินไปฝ่ายเดียวจะคอยฟังเหตุผลทางฝ่ายจำเลยไม่ได้อยู่เอง ถ้าได้ส่งหมายกำหนดวันสืบพยานให้จำเลยทราบแล้ว จำเลยขาดนัดพิจารณา หากไม่มีเหตุผลให้ศาลเห็นเป็นอย่างอื่นแล้วประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 202 ให้ศาลมีคำสั่งแสดงว่าจำเลยขาดนัดพิจารณา ที่จำเลยฎีกาว่า แม้จำเลยจะขาดนัดพิจารณาจำเลยก็หมดสิทธิซักค้านพยานโจทก์ และหมดสิทธิที่จะอ้างพยานต่อไปแต่ยังมีสิทธินำพยานที่ระบุไว้แล้วเข้าสืบได้ ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 205 นั้น ศาลฎีกาเห็นว่าเมื่อจำเลยขาดนัดพิจารณา ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 202 ให้ศาลพิจารณาและชี้ขาดตัดสินไปฝ่ายเดียว ส่วนความในมาตรา 205 นั้น จะเป็นในวรรค 2 หรือวรรค 3 ก็หมายความเฉพาะกรณีที่จำเลยมาศาลในระหว่างการพิจารณาคดีฝ่ายเดียว ถ้ามาศาลเมื่อพ้นเวลาที่จะนำพยานของตนเข้าสืบแล้ว ก็ไม่อนุญาตให้จำเลยสืบพยานของตนได้ แต่คดีนี้ศาลสืบพยานโจทก์ไปฝ่ายเดียวเสร็จแล้วจำเลยก็มิได้มาศาล จึงไม่ใช่กรณีที่จะให้จำเลยสืบพยานได้ตาม มาตรา 205 วรรค 3(1) ต้องถือว่าเสร็จการพิจารณา ศาลพิพากษาไปได้ตามคำพิพากษาฎีกาที่ 976/2497, 250/2501พิพากษายืน(จิตติ ติงศภัทิย์-เพรียง โรจนรัส-ไฉน บุญยก)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ