คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4244/2531หลักกฎหมาย: จำเลยซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาได้มีคำสั่งตั้งกรรมการสอบสวนความผิดของโจทก์ และมีคำสั่งว่าโจทก์กระทำผิดวินัยข้าราชการให้ลงโทษภาคทัณฑ์ไว้ เป็นการปฎิบัติตามอำนาจหน้าที่ที่กำหนดไว้ในพระราชบัญญัติ ระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2518ซึ่งเป็นการใช้อำนาจของทางราชการฝ่ายบริการโดยเฉพาะ เมื่อจำเลยมีคำสั่งไปตามหน้าที่อย่างไรแล้ว โจทก์ย่อมมีสิทธิที่จะอุทธรณ์ได้ ซึ่งโจทก์ก็ได้ใช้สิทธิอุทธรณ์แล้ว ส่วนการที่โจทก์จะนำคดีมาสู่ศาลดังที่บัญญัติไว้ในมาตรา 107 แห่งพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2518 จะกระทำได้ต่อเมื่อได้มีการจัดตั้งศาลปกครองแล้ว แต่ขณะนี้ยังมิได้มีการจัดตั้งศาลปกครอง สิทธิของโจทก์ที่จำนำคดีมาสู่ศาลจึงยังไม่มีโจทก์ฟ้องขอให้จำเลยยกเลิกคำสั่งของมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ที่ 389/2528 ลงวันที่ 20 มีนาคม 2528 ในส่วนของโจทก์ที่ให้ลงโทษทางวินัยภาคทัณฑ์โจทก์ หากจำเลยไม่ปฏิบัติตามให้ถือเอาคำพิพากษาของศาลแสดงเจตนาการยกเลิกคำสั่งของจำเลยศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ที่โจทก์ฎีกาว่า ตามคำฟ้องของโจทก์โจทก์ได้ดำเนินการถูกต้องตามระเบียบและขั้นตอนตามพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2518 เมื่อจำเลยได้มีคำสั่งลงโทษภาคทัณฑ์โจทก์ โจทก์ได้ยื่นอุทธรณ์ต่อทบวงมหาวิทยาลัยและเมื่อทบวงมีคำสั่งยกอุทธรณ์ โจทก์เห็นว่าจำเลยวินิจฉัยพิจารณาจากการสอบสวนแล้วลงโทษโจทก์ไม่ถูกต้อง โจทก์จึงต้องฟ้องคดีต่อศาลตามสิทธิตามที่บัญญัติไว้ในมาตรา 107 แห่งพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2518 นั้น เห็นว่าเมื่อโจทก์เป็นข้าราชการพลเรือนสังกัดมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์และถูกกล่าวหากระทำผิดวินัย จำเลยซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาได้มีคำสั่งตั้งกรรมการสอบสวนความผิดของโจทก์ และมีคำสั่งว่าโจทก์กระทำผิดวินัยข้าราชการให้ลงโทษภาคทัณฑ์ไว้ตามคำสั่งที่ 389/2528ลงวันที่ 20 มีนาคม 2528 เป็นการปฎิบัติตามอำนาจหน้าที่ที่กำหนดไว้ในพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน ซึ่งเป็นการใช้อำนาจของทางราชการฝ่ายบริหารโดยเฉพาะ เมื่อจำเลยซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาของโจทก์มีคำสั่งไปตามหน้าที่อย่างไรแล้วโจทก์ย่อมมีสิทธิที่จะอุทธรณ์ได้ ซึ่งโจทก์ก็ได้ใช้สิทธิอุทธรณ์แล้ว ส่วนการที่โจทก์จะนำคดีมาสู่ศาลดังที่บัญญัติไว้ในมาตรา 107 แห่งพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ.2518ตามที่โจทก์ฎีกานั้น โจทก์จะกระทำได้ต่อเมื่อได้มีการจัดตั้งศาลปกครองแล้ว แต่ขณะนี้ยังมิได้มีการจัดตั้งศาลปกครองสิทธิของโจทก์ที่จะนำคดีมาสู่ศาลจึงยังไม่มี ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วยตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ ฎีกาโจทก์ฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4244/2531นาง ประกอบ นันทคำภิราโจทก์มหาวิทยาลัย สงขลานครินทร์จำเลย ป.วิ.พ. ม. 55 พ.ร.บ.ระเบียบข้าราชการพลเรือน จำเลยซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาได้มีคำสั่งตั้งกรรมการสอบสวนความผิดของโจทก์ และมีคำสั่งว่าโจทก์กระทำผิดวินัยข้าราชการให้ลงโทษภาคทัณฑ์ไว้ เป็นการปฎิบัติตามอำนาจหน้าที่ที่กำหนดไว้ในพระราชบัญญัติ ระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2518ซึ่งเป็นการใช้อำนาจของทางราชการฝ่ายบริการโดยเฉพาะ เมื่อจำเลยมีคำสั่งไปตามหน้าที่อย่างไรแล้ว โจทก์ย่อมมีสิทธิที่จะอุทธรณ์ได้ ซึ่งโจทก์ก็ได้ใช้สิทธิอุทธรณ์แล้ว ส่วนการที่โจทก์จะนำคดีมาสู่ศาลดังที่บัญญัติไว้ในมาตรา 107 แห่งพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2518 จะกระทำได้ต่อเมื่อได้มีการจัดตั้งศาลปกครองแล้ว แต่ขณะนี้ยังมิได้มีการจัดตั้งศาลปกครอง สิทธิของโจทก์ที่จำนำคดีมาสู่ศาลจึงยังไม่มีโจทก์ฟ้องขอให้จำเลยยกเลิกคำสั่งของมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ที่ 389/2528 ลงวันที่ 20 มีนาคม 2528 ในส่วนของโจทก์ที่ให้ลงโทษทางวินัยภาคทัณฑ์โจทก์ หากจำเลยไม่ปฏิบัติตามให้ถือเอาคำพิพากษาของศาลแสดงเจตนาการยกเลิกคำสั่งของจำเลยศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ที่โจทก์ฎีกาว่า ตามคำฟ้องของโจทก์โจทก์ได้ดำเนินการถูกต้องตามระเบียบและขั้นตอนตามพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2518 เมื่อจำเลยได้มีคำสั่งลงโทษภาคทัณฑ์โจทก์ โจทก์ได้ยื่นอุทธรณ์ต่อทบวงมหาวิทยาลัยและเมื่อทบวงมีคำสั่งยกอุทธรณ์ โจทก์เห็นว่าจำเลยวินิจฉัยพิจารณาจากการสอบสวนแล้วลงโทษโจทก์ไม่ถูกต้อง โจทก์จึงต้องฟ้องคดีต่อศาลตามสิทธิตามที่บัญญัติไว้ในมาตรา 107 แห่งพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2518 นั้น เห็นว่าเมื่อโจทก์เป็นข้าราชการพลเรือนสังกัดมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์และถูกกล่าวหากระทำผิดวินัย จำเลยซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาได้มีคำสั่งตั้งกรรมการสอบสวนความผิดของโจทก์ และมีคำสั่งว่าโจทก์กระทำผิดวินัยข้าราชการให้ลงโทษภาคทัณฑ์ไว้ตามคำสั่งที่ 389/2528ลงวันที่ 20 มีนาคม 2528 เป็นการปฎิบัติตามอำนาจหน้าที่ที่กำหนดไว้ในพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน ซึ่งเป็นการใช้อำนาจของทางราชการฝ่ายบริหารโดยเฉพาะ เมื่อจำเลยซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาของโจทก์มีคำสั่งไปตามหน้าที่อย่างไรแล้วโจทก์ย่อมมีสิทธิที่จะอุทธรณ์ได้ ซึ่งโจทก์ก็ได้ใช้สิทธิอุทธรณ์แล้ว ส่วนการที่โจทก์จะนำคดีมาสู่ศาลดังที่บัญญัติไว้ในมาตรา 107 แห่งพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ.2518ตามที่โจทก์ฎีกานั้น โจทก์จะกระทำได้ต่อเมื่อได้มีการจัดตั้งศาลปกครองแล้ว แต่ขณะนี้ยังมิได้มีการจัดตั้งศาลปกครองสิทธิของโจทก์ที่จะนำคดีมาสู่ศาลจึงยังไม่มี ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วยตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ ฎีกาโจทก์ฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน(สุทิน นนทแก้ว-เสรี แสงศิลป์-อากาศ บำรุงชีพ)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุหลักเกณฑ์การตรวจสอบการกระทำทางปกครองโดยศาลยุติธรรม 1. ศาลตรวจสอบโดยมีพระราชบัญญัติให้อำนาจโดยเฉพาะเจาะจงคือ พระราชบัญญัติจัดตั้งองค์กรการปกครองบัญญัติชัดแจ้งให้ศาลยุติธรรมมีอำนาจตรวจสอบการกระทำในทางปกครอง เช่นพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. 2522 มาตรา 42 วรรคแรก ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นมีอำนาจสั่งให้รื้อถอนอาคารที่ก่อสร้างโดยไม่ได้รับอนุญาตถ้าไม่มีการปฎิบัติตามคำสั่ง มาตรา 42 วรรคสามให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นร้องต่อศาลให้บังคับให้มีการรื้อถอนและมาตรา 52 ให้ผู้ขอรับใบอนุญาต ผู้ได้รับใบอนุญาต หรือผู้ได้รับคำสั่งจากเจ้าพนักงานท้องถิ่นที่ไม่พอใจคำสั่งนั้นมีสิทธิอุทธรณ์คำสั่งดังกล่าวต่อคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์ได้คำวินิจฉัยอุทธรณ์ที่เป็นที่สุดของการพิจารณาฝ่ายปกครอง ถ้าผู้อุทธรณ์ไม่เห็นด้วยกับคำวินิจฉัยอุทธรณ์มีสิทธิเสนอคดีต่อศาลภายใน 30 วันนับแต่วันที่ได้รับคำวินิจฉัยอุทธรณ์ 2. ศาลตรวจสอบโดยอาศัยอำนาจตามหลักทั่วไปแห่งพระราชบัญญัติคือ มีพระราชบัญญัติให้มีอำนาจศาลตรวจสอบหรือพิจารณาคดีปกครองเป็นการทั่วไปไม่เจาะจงประเภทองค์กรการปกครอง และไม่เจาะจงประเภทการกระทำทางปกครอง เช่น พระราชบัญญัติวิธีพิจารณาคดีปกครอง ซึ่งปัจจุบันประเทศไทยไม่มีกฎหมายลักษณะดังกล่าว 3. ศาลตรวจสอบโดยอาศัยอำนาจตามหลักกฎหมายทั่วไปในฐานะผู้ใช้อำนาจตุลาการดุลและคานอำนาจกับฝ่ายนิติบัญญัติ และฝ่ายบริหารโดยการวินิจฉัยข้อพิพาทระหว่างคู่กรณีซึ่งรวมถึงรัฐและเอกชนด้วย ศาลยุติธรรมรับพิจารณาพิพากษาคดีปกครองอย่างกว้างขวางได้แก่ 1. การตีความกฎหมายที่ใช้บังคับ (คำพิพากษาศาลฎีกาที่2131/2521) 2. การวินิจฉัยว่าเจ้าพนักงานปฎิบัติถูกต้องตามกฎหมายบัญญัติ (คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2437/2520,646-647/2510) 3. การวินิจฉัยว่าเจ้าพนักงานใช้อำนาจตามกฎหมายโดยอำเภอใจ(คำพิพากษาฎีกาที่ 2106/2525) อย่างไรก็ดีศาลยุติธรรมจำกัดขอบเขตไม่ตรวจสอบการกระทำทางปกครองบางประเภท ได้แก่ 1. การยึดอำนาจอธิปไตย (คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2376/2526) 2. การบังคับบัญชาในระบบราชการ (คำพิพากษาศาลฎีกาที่355/2516) ดังนั้น ศาลยุติธรรมของประเทศไทยมีบทบาทพิจารณาพิพากษาคดีปกครองมาเป็นเวลาช้านาน เว้นแต่มีพระราชบัญญัติบางฉบับจำกัดให้อำนาจไว้แก่ศาลปกครอง เพราะเห็นว่าเป็นอำนาจทางราชการฝ่ายบริหารโดยเฉพาะ ได้แก่ 1. พระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2518 มาตรา 107 เมื่อผู้บังคับบัญชาหรือ ก.พ.ได้วินิจฉัยอุทธรณ์ตามความในมาตรา 104 หรือมาตรา 105 แล้ว ผู้ถูกสั่งลงโทษเห็นว่าตนไม่ได้รับความเป็นธรรม ย่อมมีสิทธิที่จะฟ้องคดีต่อศาลปกครองได้ภายในหนึ่งเดือนนับแต่วันที่ได้รับทราบคำวินิจฉัยอุทธรณ์นั้น มาตรา 120 ในระหว่างที่ยังมิได้มีพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองตามความในมาตรา 212 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยสิทธิการฟ้องคดีต่อศาลปกครองของผู้ถูกลงโทษตามความในมาตรา 107ยังไม่ให้ใช้บังคับ 2. พระราชบัญญัติผังเมือง พ.ศ. 2518 มาตรา 70 ผู้มีสิทธิอุทธรณ์อาจอุทธรณ์ภายในสามสิบวันนับแต่วันที่ได้รับคำสั่งหรือหนังสือแจ้งความในกรณีต่อไปนี้ (1) การกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในการใช้ประโยชน์ที่ดินตามมาตรา 27 วรรคสอง (2) การปฎิเสธหรือสั่งการเกี่ยวกับโครงการที่จะจัดสรรที่ดินหรือที่ก่อสร้างอาคารตามมาตรา 35 (3) การสั่งให้รื้อ ย้าย หรือดัดแปลงอาคารมาตรา 55 (4) การคิดค่าใช้จ่ายในการรื้อหรือย้ายอาคารตามมาตรา 57วรรคสอง หรือมาตรา 58 (5) การกำหนดจำนวนเงินค่าตอบแทนมาตรา 59 (6) การกันเงินค่าตอบแทนไว้ตามมาตรา 61 (7) การกำหนดจำนวนเงินค่าตอบแทนตามมาตรา 62 (8) การจัดให้ทำหรือวางท่อน้ำ ทางระบายน้ำ สายไฟฟ้าหรือสิ่งอื่นซึ่งคล้ายคลึงกันตามมาตรา 68 วรรคหนึ่ง และการกำหนดจำนวนเงินค่าตอบแทนในการใช้ที่ดินตามมาตรา 68 วรรคสอง อุทธรณ์กรณี (4) และ (6) ให้ยื่นต่อคณะกรรมการบริหารการผังเมืองส่วนท้องถิ่น ในกรณี (1)(2)(3)(5)(7) และ (8) ให้ยื่นต่อคณะกรรมการอุทธรณ์ เมื่อคณะกรรมการบริหารการผังเมืองส่วนท้องถิ่นหรือคณะกรรมการอุทธรณ์แล้วแต่กรณีได้มีคำวินิจฉัยแล้ว หากผู้อุทธรณ์ไม่พอใจในคำวินิจฉัยอุทธรณ์ ผู้อุทธรณ์ย่อมมีสิทธิยื่นฟ้องต่อศาลปกครองได้ภายในกำหนดหนึ่งเดือนนับแต่วันที่ได้ทราบคำวินิจฉัยนั้น ในกรณีที่ยังมิได้มีการตั้งศาลปกครองตามรัฐธรรมนูญ มิให้นำความในวรรคนี้มาใช้บังคับ 3. พระราชบัญญัติการปฎิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ. 2518 มาตรา 42 ให้คณะกรรมการอุทธรณ์มีอำนาจหน้าที่พิจารณาวินิจฉัยคำอุทธรณ์ที่ยื่นต่อคณะกรรมการอุทธรณ์ ให้คณะกรรมการอุทธรณ์วินิจฉัยอุทธรณ์ให้เสร็จสิ้นภายในกำหนดเก้าสิบวันนับแต่วันที่ได้รับคำอุทธรณ์ หากผู้อุทธรณ์ไม่พอใจในคำวินิจฉัยอุทธรณ์ ให้ยื่นฟ้องต่อศาลปกครองได้ภายในกำหนดหนึ่งเดือน ในกรณีที่ยังมิได้มีการตั้งศาลปกครองตามบทบัญญัติแห่งรัฐธรรมนูญ มิให้นำข้อความดังกล่าวนี้มาใช้บังคับ แต่มีพระราชบัญญัติบางฉบับเห็นว่าบางเรื่องแม้จะเป็นอำนาจทางราชการฝ่ายบริหารโดยเฉพาะ แต่ในระหว่างที่ยังไม่มีการจัดตั้งศาลปกครองก็ให้ฟ้องคดีต่อศาลยุติธรรม ได้แก่ 1. พระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการเมืองพัทยา พ.ศ. 2521เกี่ยวกับการพิจารณาข้อกล่าวหาว่าสมาชิกภาพของสมาชิกสภาเมืองพัทยาคนใดสิ้นสุดลงตามมาตรา 29 มาตรา 114 ในระหว่างที่ยังไม่มีศาลปกครอง ให้ผู้มีสิทธิฟ้องคดีต่อศาลปกครองยื่นฟ้องคดีต่อศาลจังหวัด และถ้าเป็นการฟ้องคดีตามมาตรา 29 ให้คำพิพากษาของศาลจังหวัดเป็นที่สุด 2. พระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการกรุงเทพมหานคร พ.ศ. 2518 มาตรา 31 เมื่อปรากฎกรณีตามมาตรา 30(4)(5) หรือ (6)ให้รัฐมนตรีสอบสวนแล้วมีคำสั่งให้ออกจากตำแหน่ง แต่ผู้ถูกสั่งให้ออกจากตำแหน่งมีสิทธิยื่นฟ้องต่อศาลปกครองภายในสิบห้าวันนับแต่วันที่ได้รับคำสั่ง คำพิจารณาของศาลปกครองให้ถือเป็นที่สุด ในระหว่างรอคำพิพากษาของศาล ให้ผู้ถูกสั่งให้ออกจากตำแหน่งพักการปฎิบัติหน้าที่นับแต่วันที่ได้รับคำสั่งจนกว่าศาลจะพิพากษา กรณีที่ผู้ถูกสั่งให้ออกจากตำแหน่งไม่ยื่นฟ้องต่อศาล หรือศาลพิพากษาให้เป็นไปตามคำสั่ง ให้ผู้ถูกสั่งให้ออกจากตำแหน่งพ้นจากตำแหน่งนับตั้งแต่วันที่ได้รับคำสั่งของรัฐมนตรี วันที่ได้รับคำสั่งให้หมายถึงวันที่กรุงเทพมหานครได้รับคำสั่ง มาตรา 90 ในระหว่างที่ยังมิได้มีกฎหมายว่าด้วยการจัดตั้งศาลปกครองตามความในมาตรา 212 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย ให้ผู้มีสิทธิฟ้องคดีต่อศาลปกครองฟ้องคดีต่อศาลแพ่ง และให้คำพิพากษาของศาลแพ่งเป็นที่สุด (ต่อมาพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการกรุงเทพมหานครพ.ศ. 2528 บัญญัติใชัคำว่า "ศาล" แทนคำว่า "ศาลปกครอง" หรือ"ศาลแพ่ง" จึงหมายถึง "ศาล" ตามพระธรรมนูญศาลยุติธรรม) มาตรา 53 เมื่อปรากฎกรณีตามมาตรา 52(4) หรือ (5) ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยสั่งให้มีการสอบสวนก่อนมีคำสั่งให้มีการสอบสวนก่อนมีคำสั่งให้พ้นจากตำแหน่ง แต่ผู้ถูกสั่งให้พ้นจากตำแหน่งมีสิทธิยื่นฟ้องต่อศาลเพื่อขอให้เพิกถอนคำสั่งภายในสิบห้าวันนับแต่วันที่ได้รับคำสั่งให้พ้นจากตำแหน่ง ในระหว่างรอคำพิพากษาของศาล ให้ผู้ถูกสั่งให้พ้นจากตำแหน่งพักการปฎิบัติหน้าที่นับแต่วันที่ได้รับคำสั่งจนกว่าศาลจะพิพากษา ในกรณีผู้ถูกสั่งให้พ้นจากตำแหน่งไม่ยื่นฟ้องต่อศาล หรือศาลพิพากษาให้เป็นไปตามคำสั่ง ให้ถูกสั่งนั้นพ้นจากตำแหน่งนับแต่วันที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยออกคำสั่ง วันที่ได้รับคำสั่งให้ออกจากตำแหน่งให้หมายถึงวันที่ผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานครได้รับคำสั่งดังกล่าว จิรนิติหะวานนท์คำพิพากษา: โจทก์ฟ้องขอให้จำเลยยกเลิกคำสั่งของมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ที่ 389/2528 ลงวันที่ 20 มีนาคม 2528 ในส่วนของโจทก์ที่ให้ลงโทษทางวินัยภาคทัณฑ์โจทก์ หากจำเลยไม่ปฏิบัติตามให้ถือเอาคำพิพากษาของศาลแสดงเจตนาการยกเลิกคำสั่งของจำเลยศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ที่โจทก์ฎีกาว่า ตามคำฟ้องของโจทก์โจทก์ได้ดำเนินการถูกต้องตามระเบียบและขั้นตอนตามพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2518 เมื่อจำเลยได้มีคำสั่งลงโทษภาคทัณฑ์โจทก์ โจทก์ได้ยื่นอุทธรณ์ต่อทบวงมหาวิทยาลัยและเมื่อทบวงมีคำสั่งยกอุทธรณ์ โจทก์เห็นว่าจำเลยวินิจฉัยพิจารณาจากการสอบสวนแล้วลงโทษโจทก์ไม่ถูกต้อง โจทก์จึงต้องฟ้องคดีต่อศาลตามสิทธิตามที่บัญญัติไว้ในมาตรา 107 แห่งพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2518 นั้น เห็นว่าเมื่อโจทก์เป็นข้าราชการพลเรือนสังกัดมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์และถูกกล่าวหากระทำผิดวินัย จำเลยซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาได้มีคำสั่งตั้งกรรมการสอบสวนความผิดของโจทก์ และมีคำสั่งว่าโจทก์กระทำผิดวินัยข้าราชการให้ลงโทษภาคทัณฑ์ไว้ตามคำสั่งที่ 389/2528ลงวันที่ 20 มีนาคม 2528 เป็นการปฎิบัติตามอำนาจหน้าที่ที่กำหนดไว้ในพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน ซึ่งเป็นการใช้อำนาจของทางราชการฝ่ายบริหารโดยเฉพาะ เมื่อจำเลยซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาของโจทก์มีคำสั่งไปตามหน้าที่อย่างไรแล้วโจทก์ย่อมมีสิทธิที่จะอุทธรณ์ได้ ซึ่งโจทก์ก็ได้ใช้สิทธิอุทธรณ์แล้ว ส่วนการที่โจทก์จะนำคดีมาสู่ศาลดังที่บัญญัติไว้ในมาตรา 107 แห่งพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ.2518ตามที่โจทก์ฎีกานั้น โจทก์จะกระทำได้ต่อเมื่อได้มีการจัดตั้งศาลปกครองแล้ว แต่ขณะนี้ยังมิได้มีการจัดตั้งศาลปกครองสิทธิของโจทก์ที่จะนำคดีมาสู่ศาลจึงยังไม่มี ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วยตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ ฎีกาโจทก์ฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4244/2531นาง ประกอบ นันทคำภิราโจทก์มหาวิทยาลัย สงขลานครินทร์จำเลย ป.วิ.พ. ม. 55 พ.ร.บ.ระเบียบข้าราชการพลเรือน จำเลยซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาได้มีคำสั่งตั้งกรรมการสอบสวนความผิดของโจทก์ และมีคำสั่งว่าโจทก์กระทำผิดวินัยข้าราชการให้ลงโทษภาคทัณฑ์ไว้ เป็นการปฎิบัติตามอำนาจหน้าที่ที่กำหนดไว้ในพระราชบัญญัติ ระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2518ซึ่งเป็นการใช้อำนาจของทางราชการฝ่ายบริการโดยเฉพาะ เมื่อจำเลยมีคำสั่งไปตามหน้าที่อย่างไรแล้ว โจทก์ย่อมมีสิทธิที่จะอุทธรณ์ได้ ซึ่งโจทก์ก็ได้ใช้สิทธิอุทธรณ์แล้ว ส่วนการที่โจทก์จะนำคดีมาสู่ศาลดังที่บัญญัติไว้ในมาตรา 107 แห่งพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2518 จะกระทำได้ต่อเมื่อได้มีการจัดตั้งศาลปกครองแล้ว แต่ขณะนี้ยังมิได้มีการจัดตั้งศาลปกครอง สิทธิของโจทก์ที่จำนำคดีมาสู่ศาลจึงยังไม่มีโจทก์ฟ้องขอให้จำเลยยกเลิกคำสั่งของมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ที่ 389/2528 ลงวันที่ 20 มีนาคม 2528 ในส่วนของโจทก์ที่ให้ลงโทษทางวินัยภาคทัณฑ์โจทก์ หากจำเลยไม่ปฏิบัติตามให้ถือเอาคำพิพากษาของศาลแสดงเจตนาการยกเลิกคำสั่งของจำเลยศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้องโจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า "ที่โจทก์ฎีกาว่า ตามคำฟ้องของโจทก์โจทก์ได้ดำเนินการถูกต้องตามระเบียบและขั้นตอนตามพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2518 เมื่อจำเลยได้มีคำสั่งลงโทษภาคทัณฑ์โจทก์ โจทก์ได้ยื่นอุทธรณ์ต่อทบวงมหาวิทยาลัยและเมื่อทบวงมีคำสั่งยกอุทธรณ์ โจทก์เห็นว่าจำเลยวินิจฉัยพิจารณาจากการสอบสวนแล้วลงโทษโจทก์ไม่ถูกต้อง โจทก์จึงต้องฟ้องคดีต่อศาลตามสิทธิตามที่บัญญัติไว้ในมาตรา 107 แห่งพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2518 นั้น เห็นว่าเมื่อโจทก์เป็นข้าราชการพลเรือนสังกัดมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์และถูกกล่าวหากระทำผิดวินัย จำเลยซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาได้มีคำสั่งตั้งกรรมการสอบสวนความผิดของโจทก์ และมีคำสั่งว่าโจทก์กระทำผิดวินัยข้าราชการให้ลงโทษภาคทัณฑ์ไว้ตามคำสั่งที่ 389/2528ลงวันที่ 20 มีนาคม 2528 เป็นการปฎิบัติตามอำนาจหน้าที่ที่กำหนดไว้ในพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน ซึ่งเป็นการใช้อำนาจของทางราชการฝ่ายบริหารโดยเฉพาะ เมื่อจำเลยซึ่งเป็นผู้บังคับบัญชาของโจทก์มีคำสั่งไปตามหน้าที่อย่างไรแล้วโจทก์ย่อมมีสิทธิที่จะอุทธรณ์ได้ ซึ่งโจทก์ก็ได้ใช้สิทธิอุทธรณ์แล้ว ส่วนการที่โจทก์จะนำคดีมาสู่ศาลดังที่บัญญัติไว้ในมาตรา 107 แห่งพระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ.2518ตามที่โจทก์ฎีกานั้น โจทก์จะกระทำได้ต่อเมื่อได้มีการจัดตั้งศาลปกครองแล้ว แต่ขณะนี้ยังมิได้มีการจัดตั้งศาลปกครองสิทธิของโจทก์ที่จะนำคดีมาสู่ศาลจึงยังไม่มี ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วยตามคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ ฎีกาโจทก์ฟังไม่ขึ้น"พิพากษายืน(สุทิน นนทแก้ว-เสรี แสงศิลป์-อากาศ บำรุงชีพ)แหล่งที่มาสำนักงานส่งเสริมงานตุลาการแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุหลักเกณฑ์การตรวจสอบการกระทำทางปกครองโดยศาลยุติธรรม 1. ศาลตรวจสอบโดยมีพระราชบัญญัติให้อำนาจโดยเฉพาะเจาะจงคือ พระราชบัญญัติจัดตั้งองค์กรการปกครองบัญญัติชัดแจ้งให้ศาลยุติธรรมมีอำนาจตรวจสอบการกระทำในทางปกครอง เช่นพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร พ.ศ. 2522 มาตรา 42 วรรคแรก ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นมีอำนาจสั่งให้รื้อถอนอาคารที่ก่อสร้างโดยไม่ได้รับอนุญาตถ้าไม่มีการปฎิบัติตามคำสั่ง มาตรา 42 วรรคสามให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นร้องต่อศาลให้บังคับให้มีการรื้อถอนและมาตรา 52 ให้ผู้ขอรับใบอนุญาต ผู้ได้รับใบอนุญาต หรือผู้ได้รับคำสั่งจากเจ้าพนักงานท้องถิ่นที่ไม่พอใจคำสั่งนั้นมีสิทธิอุทธรณ์คำสั่งดังกล่าวต่อคณะกรรมการพิจารณาอุทธรณ์ได้คำวินิจฉัยอุทธรณ์ที่เป็นที่สุดของการพิจารณาฝ่ายปกครอง ถ้าผู้อุทธรณ์ไม่เห็นด้วยกับคำวินิจฉัยอุทธรณ์มีสิทธิเสนอคดีต่อศาลภายใน 30 วันนับแต่วันที่ได้รับคำวินิจฉัยอุทธรณ์ 2. ศาลตรวจสอบโดยอาศัยอำนาจตามหลักทั่วไปแห่งพระราชบัญญัติคือ มีพระราชบัญญัติให้มีอำนาจศาลตรวจสอบหรือพิจารณาคดีปกครองเป็นการทั่วไปไม่เจาะจงประเภทองค์กรการปกครอง และไม่เจาะจงประเภทการกระทำทางปกครอง เช่น พระราชบัญญัติวิธีพิจารณาคดีปกครอง ซึ่งปัจจุบันประเทศไทยไม่มีกฎหมายลักษณะดังกล่าว 3. ศาลตรวจสอบโดยอาศัยอำนาจตามหลักกฎหมายทั่วไปในฐานะผู้ใช้อำนาจตุลาการดุลและคานอำนาจกับฝ่ายนิติบัญญัติ และฝ่ายบริหารโดยการวินิจฉัยข้อพิพาทระหว่างคู่กรณีซึ่งรวมถึงรัฐและเอกชนด้วย ศาลยุติธรรมรับพิจารณาพิพากษาคดีปกครองอย่างกว้างขวางได้แก่ 1. การตีความกฎหมายที่ใช้บังคับ (คำพิพากษาศาลฎีกาที่2131/2521) 2. การวินิจฉัยว่าเจ้าพนักงานปฎิบัติถูกต้องตามกฎหมายบัญญัติ (คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2437/2520,646-647/2510) 3. การวินิจฉัยว่าเจ้าพนักงานใช้อำนาจตามกฎหมายโดยอำเภอใจ(คำพิพากษาฎีกาที่ 2106/2525) อย่างไรก็ดีศาลยุติธรรมจำกัดขอบเขตไม่ตรวจสอบการกระทำทางปกครองบางประเภท ได้แก่ 1. การยึดอำนาจอธิปไตย (คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2376/2526) 2. การบังคับบัญชาในระบบราชการ (คำพิพากษาศาลฎีกาที่355/2516) ดังนั้น ศาลยุติธรรมของประเทศไทยมีบทบาทพิจารณาพิพากษาคดีปกครองมาเป็นเวลาช้านาน เว้นแต่มีพระราชบัญญัติบางฉบับจำกัดให้อำนาจไว้แก่ศาลปกครอง เพราะเห็นว่าเป็นอำนาจทางราชการฝ่ายบริหารโดยเฉพาะ ได้แก่ 1. พระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน พ.ศ. 2518 มาตรา 107 เมื่อผู้บังคับบัญชาหรือ ก.พ.ได้วินิจฉัยอุทธรณ์ตามความในมาตรา 104 หรือมาตรา 105 แล้ว ผู้ถูกสั่งลงโทษเห็นว่าตนไม่ได้รับความเป็นธรรม ย่อมมีสิทธิที่จะฟ้องคดีต่อศาลปกครองได้ภายในหนึ่งเดือนนับแต่วันที่ได้รับทราบคำวินิจฉัยอุทธรณ์นั้น มาตรา 120 ในระหว่างที่ยังมิได้มีพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองตามความในมาตรา 212 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยสิทธิการฟ้องคดีต่อศาลปกครองของผู้ถูกลงโทษตามความในมาตรา 107ยังไม่ให้ใช้บังคับ 2. พระราชบัญญัติผังเมือง พ.ศ. 2518 มาตรา 70 ผู้มีสิทธิอุทธรณ์อาจอุทธรณ์ภายในสามสิบวันนับแต่วันที่ได้รับคำสั่งหรือหนังสือแจ้งความในกรณีต่อไปนี้ (1) การกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในการใช้ประโยชน์ที่ดินตามมาตรา 27 วรรคสอง (2) การปฎิเสธหรือสั่งการเกี่ยวกับโครงการที่จะจัดสรรที่ดินหรือที่ก่อสร้างอาคารตามมาตรา 35 (3) การสั่งให้รื้อ ย้าย หรือดัดแปลงอาคารมาตรา 55 (4) การคิดค่าใช้จ่ายในการรื้อหรือย้ายอาคารตามมาตรา 57วรรคสอง หรือมาตรา 58 (5) การกำหนดจำนวนเงินค่าตอบแทนมาตรา 59 (6) การกันเงินค่าตอบแทนไว้ตามมาตรา 61 (7) การกำหนดจำนวนเงินค่าตอบแทนตามมาตรา 62 (8) การจัดให้ทำหรือวางท่อน้ำ ทางระบายน้ำ สายไฟฟ้าหรือสิ่งอื่นซึ่งคล้ายคลึงกันตามมาตรา 68 วรรคหนึ่ง และการกำหนดจำนวนเงินค่าตอบแทนในการใช้ที่ดินตามมาตรา 68 วรรคสอง อุทธรณ์กรณี (4) และ (6) ให้ยื่นต่อคณะกรรมการบริหารการผังเมืองส่วนท้องถิ่น ในกรณี (1)(2)(3)(5)(7) และ (8) ให้ยื่นต่อคณะกรรมการอุทธรณ์ เมื่อคณะกรรมการบริหารการผังเมืองส่วนท้องถิ่นหรือคณะกรรมการอุทธรณ์แล้วแต่กรณีได้มีคำวินิจฉัยแล้ว หากผู้อุทธรณ์ไม่พอใจในคำวินิจฉัยอุทธรณ์ ผู้อุทธรณ์ย่อมมีสิทธิยื่นฟ้องต่อศาลปกครองได้ภายในกำหนดหนึ่งเดือนนับแต่วันที่ได้ทราบคำวินิจฉัยนั้น ในกรณีที่ยังมิได้มีการตั้งศาลปกครองตามรัฐธรรมนูญ มิให้นำความในวรรคนี้มาใช้บังคับ 3. พระราชบัญญัติการปฎิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม พ.ศ. 2518 มาตรา 42 ให้คณะกรรมการอุทธรณ์มีอำนาจหน้าที่พิจารณาวินิจฉัยคำอุทธรณ์ที่ยื่นต่อคณะกรรมการอุทธรณ์ ให้คณะกรรมการอุทธรณ์วินิจฉัยอุทธรณ์ให้เสร็จสิ้นภายในกำหนดเก้าสิบวันนับแต่วันที่ได้รับคำอุทธรณ์ หากผู้อุทธรณ์ไม่พอใจในคำวินิจฉัยอุทธรณ์ ให้ยื่นฟ้องต่อศาลปกครองได้ภายในกำหนดหนึ่งเดือน ในกรณีที่ยังมิได้มีการตั้งศาลปกครองตามบทบัญญัติแห่งรัฐธรรมนูญ มิให้นำข้อความดังกล่าวนี้มาใช้บังคับ แต่มีพระราชบัญญัติบางฉบับเห็นว่าบางเรื่องแม้จะเป็นอำนาจทางราชการฝ่ายบริหารโดยเฉพาะ แต่ในระหว่างที่ยังไม่มีการจัดตั้งศาลปกครองก็ให้ฟ้องคดีต่อศาลยุติธรรม ได้แก่ 1. พระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการเมืองพัทยา พ.ศ. 2521เกี่ยวกับการพิจารณาข้อกล่าวหาว่าสมาชิกภาพของสมาชิกสภาเมืองพัทยาคนใดสิ้นสุดลงตามมาตรา 29 มาตรา 114 ในระหว่างที่ยังไม่มีศาลปกครอง ให้ผู้มีสิทธิฟ้องคดีต่อศาลปกครองยื่นฟ้องคดีต่อศาลจังหวัด และถ้าเป็นการฟ้องคดีตามมาตรา 29 ให้คำพิพากษาของศาลจังหวัดเป็นที่สุด 2. พระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการกรุงเทพมหานคร พ.ศ. 2518 มาตรา 31 เมื่อปรากฎกรณีตามมาตรา 30(4)(5) หรือ (6)ให้รัฐมนตรีสอบสวนแล้วมีคำสั่งให้ออกจากตำแหน่ง แต่ผู้ถูกสั่งให้ออกจากตำแหน่งมีสิทธิยื่นฟ้องต่อศาลปกครองภายในสิบห้าวันนับแต่วันที่ได้รับคำสั่ง คำพิจารณาของศาลปกครองให้ถือเป็นที่สุด ในระหว่างรอคำพิพากษาของศาล ให้ผู้ถูกสั่งให้ออกจากตำแหน่งพักการปฎิบัติหน้าที่นับแต่วันที่ได้รับคำสั่งจนกว่าศาลจะพิพากษา กรณีที่ผู้ถูกสั่งให้ออกจากตำแหน่งไม่ยื่นฟ้องต่อศาล หรือศาลพิพากษาให้เป็นไปตามคำสั่ง ให้ผู้ถูกสั่งให้ออกจากตำแหน่งพ้นจากตำแหน่งนับตั้งแต่วันที่ได้รับคำสั่งของรัฐมนตรี วันที่ได้รับคำสั่งให้หมายถึงวันที่กรุงเทพมหานครได้รับคำสั่ง มาตรา 90 ในระหว่างที่ยังมิได้มีกฎหมายว่าด้วยการจัดตั้งศาลปกครองตามความในมาตรา 212 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย ให้ผู้มีสิทธิฟ้องคดีต่อศาลปกครองฟ้องคดีต่อศาลแพ่ง และให้คำพิพากษาของศาลแพ่งเป็นที่สุด (ต่อมาพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการกรุงเทพมหานครพ.ศ. 2528 บัญญัติใชัคำว่า "ศาล" แทนคำว่า "ศาลปกครอง" หรือ"ศาลแพ่ง" จึงหมายถึง "ศาล" ตามพระธรรมนูญศาลยุติธรรม) มาตรา 53 เมื่อปรากฎกรณีตามมาตรา 52(4) หรือ (5) ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยสั่งให้มีการสอบสวนก่อนมีคำสั่งให้มีการสอบสวนก่อนมีคำสั่งให้พ้นจากตำแหน่ง แต่ผู้ถูกสั่งให้พ้นจากตำแหน่งมีสิทธิยื่นฟ้องต่อศาลเพื่อขอให้เพิกถอนคำสั่งภายในสิบห้าวันนับแต่วันที่ได้รับคำสั่งให้พ้นจากตำแหน่ง ในระหว่างรอคำพิพากษาของศาล ให้ผู้ถูกสั่งให้พ้นจากตำแหน่งพักการปฎิบัติหน้าที่นับแต่วันที่ได้รับคำสั่งจนกว่าศาลจะพิพากษา ในกรณีผู้ถูกสั่งให้พ้นจากตำแหน่งไม่ยื่นฟ้องต่อศาล หรือศาลพิพากษาให้เป็นไปตามคำสั่ง ให้ถูกสั่งนั้นพ้นจากตำแหน่งนับแต่วันที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยออกคำสั่ง วันที่ได้รับคำสั่งให้ออกจากตำแหน่งให้หมายถึงวันที่ผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานครได้รับคำสั่งดังกล่าว จิรนิติหะวานนท์