คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3613/2532หลักกฎหมาย: แม้จำเลยยอมรับตามหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้ว่า จำเลยเป็นหนี้โจทก์จำนวนเงินตามเช็คทั้งสองฉบับกับดอกเบี้ยค้างชำระเป็นเงินรวมทั้งสิ้น 71,058.78 บาท ก็ตามแต่ในหนังสือดังกล่าวก็ระบุไว้ชัดว่าจำเลยตกลงจะขอชำระหนี้จำนวน 20,000 บาท ภายในสิ้นเดือนกรกฎาคม 2524 และขอผ่อนชำระหนี้ที่เหลือเดือนละ 2,000 บาทภายในสิ้นเดือนของทุกเดือนเริ่มตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2524 หากผิดนัดยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปีตามปกติกับขอให้โจทก์งดคิดดอกเบี้ยในระหว่างผ่อนชำระและลดหย่อนให้บ้าง หาได้รับสภาพหนี้ในต้นเงิน 71,058.79 บาท โดยยินยอมให้โจทก์เอาดอกเบี้ยที่ค้างชำระทบเข้ากับต้นเงินตามเช็คทั้งสองฉบับแล้วให้คิดดอกเบี้ยในจำนวนเงินที่ทบเข้ากันนั้น ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 655 ไม่ ดังนั้น โจทก์จึงมีสิทธิคิดดอกเบี้ยในต้นเงิน30,000 บาท ตามเช็คทั้งสองฉบับรวมกัน ซึ่งเป็นสิทธิเรียกร้องที่โจทก์มีอยู่เดิมต่อจำเลยผู้เป็นลูกหนี้.โจทก์ฟ้องและแก้ไขคำฟ้องว่า จำเลยได้นำเช็คธนาคารกรุงเทพ จำกัสาขาสาธร ลงวันที่ 5 และ 24 กรกฎาคม สั่งจ่ายเงิน 10,000 บาท และ20,000 บาท ตามลำดับ มาขายลดไว้กับธนาคารโจทก์ เมื่อเช็คดังกล่าวถึงกำหนด โจทก์ทวงถามให้จำเลยชำระหนี้ ต่อมาวันที่ 8 กรกฎาคม 2524จำเลยได้มาทำหนังสือรับสภาพหนี้ไว้กับโจทก์โดยสัญญาว่า จะชำระต้นเงิน 30,000 บาท พร้อมดอกเบี้ยที่ค้างชำระจนถึงวันรับสภาพหนี้จำนวน 41,058.78 บาท รวมเป็นเงิน 71,058.78 บาท โดยสัญญาว่าจะชำระเงิน 20,000 บาท ภายในสิ้นเดือนกรกฎาคม 2524 ที่เหลือชำระเป็นรายเดือน เดือนละ 2,000 บาท ภายในสิ้นเดือนของทุกเดือนเริ่มตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2524 หากผิดนัดยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปี ในยอดเงินที่ค้างชำระ เมื่อถึงกำหนดชำระหนี้ตามหนังสือรับสภาพหนี้จำเลยผิดนัดไม่ชำระ โจทก์ได้รับความเสียหาย ขอคิดดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 19 ต่อปีในต้นเงิน71,058.78 บาท นับแต่วันที่ 1 กรกฎาคม 2524 จนถึงวันฟ้องเป็นเงิน48,530.19 บาท รวมเป็นต้นเงินและดอกเบี้ย 119,588.97 บาท ขอให้จำเลยชำระเงิน 119,588.97 บาท พร้อมดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปีของต้นเงินจำนวน 71,058.78 บาท นับถัดจากวันฟ้องจนกว่าจะชำระเสร็จแก่โจทก์จำเลยให้การว่า โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้อง จำเลยไม่เคยนำเช็คไปขายให้โจทก์ ไม่เคยทำหนังสือรับสภาพหนี้ตามฟ้อง และคดีของโจทก์ขาดอายุความ หากศาลเชื่อว่าจำเลยเป็นหนี้โจทก์จริง หนี้โจทก์ก็ไม่ถึงตามจำนวนเงินในฟ้อง เพราะดอกเบี้ยที่โจทก์คิดเป็นเรื่องดอกเบี้ยซ้อนดอกเบี้ยอันเป็นความผิดต่อพระราชบัญญัติห้ามเรียกดอกเบี้ยเกินอัตรา พ.ศ. 2475 มาตรา 3 จึงเป็นโมฆะ จำเลยมีหน้าที่จ่ายให้โจทก์ตามจำนวนเงินในเช็คเป็นเงิน 30,000 บาทเท่านั้น ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยชำระเงิน 71,058.78 บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยร้อยละ 19 ต่อปี จากต้นเงิน 30,000 บาท นับแต่วันที่8 กรกฎาคม 2524 ไป จนกว่าจะชำระเงินเสร็จแก่โจทก์โจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ข้อเท็จจริงฟังได้ว่า จำเลยนำเช็คธนาคารกรุงเทพ จำกัด สาขาสาธร ลงวันที่ 5 และ 24 กรกฎาคม 2514สั่งจ่ายเงิน 10,000 บาท และ 20,000 บาท ตามลำดับ ไปขายลดกับธนาคารโจทก์สาขาจรัลสนิทวงศ์โดยตกลงกับโจทก์ว่าหากโจทก์เรียกเก็บเงินตามเช็คไม่ได้ จำเลยยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 15ต่อปี นับแต่วันธนาคารตามเช็คปฏิเสธการจ่ายเงิน เมื่อเช็คถึงกำหนดโจทก์เรียกเก็บเงินไม่ได้ ต่อมาวันที่ 8 กรกฎาคม 2524 จำเลยได้ทำหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้ต่อโจทก์โดยยอมชำระเงินตามเช็ค 2 ฉบับรวม 30,000 บาท และดอกเบี้ยค้างชำระ 41,058.78 บาท รวมเป็นเงิน71,058.78 บาทแก่โจทก์ โดยขอผ่อนชำระหนี้จำนวน 20,000 บาทภายในสิ้นเดือนกรกฎาคม 2524 หนี้ที่เหลือจะชำระเดือนละ 2,000 บาทภายในสิ้นเดือนของทุกเดือน เริ่มตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2524 เป็นต้นไหากผิดนัดยินยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปีตามปกติปรากฏตามหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้เอกสารหมาย จ.2 และจำเลยไม่ชำระหนี้ให้โจทก์เลยปัญหามีว่า โจทก์มีสิทธิคิดดอกเบี้ยจากต้นเงิน 30,000 บาท หรือ 71,058.78 บาทพิเคราะห์แล้วเห็นว่า การที่จำเลยมีหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้ตามเอกสารหมาย จ.2 เป็นการรับสภาพหนี้ต่อโจทก์ที่มีสิทธิเรียกร้องต่อจำเลยอยู่เดิมให้จำเลยชำระหนี้ตามเช็ค 2 ฉบับ รวมเป็นเงิน 30,000 บาท แม้จำเลยยอมรับตามหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้ดังกล่าวว่า จำเลยเป็นหนี้โจทก์จำนวนเงินตามเช็คทั้งสองฉบับกับดอกเบี้ยค้างชำระเป็นเงิน 41,058.78 บาท รวมเป็นเงินทั้งสิ้น71,058.78 บาท ก็ตาม แต่ในหนังสือดังกล่าวก็ระบุไว้ชัดว่าจำเลยตกลงจะขอชำระหนี้จำนวน 20,000 บาท ภายในสิ้นเดือนกรกฎาคม 2524 และขอผ่อนชำระหนี้ที่เหลือเดือนละ 2,000 บาท ภายในวันสิ้นเดือนของทุกเดือน เริ่มตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2524 หากผิดนัดยินยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปีตามปกติ ทั้งในหนังสือดังกล่าวยังขอให้โจทก์งดคิดดอกเบี้ยในระหว่างผ่อนชำระและลดหย่อนให้บ้างด้วยหาได้รับสภาพหนี้ในต้นเงิน 71,058.78 บาท โดยยินยอมให้โจทก์เอาดอกเบี้ยที่ค้างชำระทบเข้ากับต้นเงินตามเช็คทั้งสองฉบับแล้วให้คิดดอกเบี้ยในจำนวนเงินที่ทบเข้ากันนั้นตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 655 ไม่ ดังนั้น โจทก์จึงมีสิทธิคิดดอกเบี้ยในต้นเงิน 30,000 บาท ตามเช็คทั้งสองฉบับรวมกันซึ่งเป็นสิทธิเรียกร้องที่โจทก์มีอยู่เดิมต่อจำเลยผู้เป็นลูกหนี้เท่านั้นพิพากษายืน. ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3613/2532ธนาคาร สยาม จำกัดโจทก์นาย อรุ ณ สุทธิ ชาติจำเลย ป.พ.พ. ม. 172, ม. 224, ม. 655แม้จำเลยยอมรับตามหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้ว่า จำเลยเป็นหนี้โจทก์จำนวนเงินตามเช็คทั้งสองฉบับกับดอกเบี้ยค้างชำระเป็นเงินรวมทั้งสิ้น 71,058.78 บาท ก็ตามแต่ในหนังสือดังกล่าวก็ระบุไว้ชัดว่าจำเลยตกลงจะขอชำระหนี้จำนวน 20,000 บาท ภายในสิ้นเดือนกรกฎาคม 2524 และขอผ่อนชำระหนี้ที่เหลือเดือนละ 2,000 บาทภายในสิ้นเดือนของทุกเดือนเริ่มตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2524 หากผิดนัดยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปีตามปกติกับขอให้โจทก์งดคิดดอกเบี้ยในระหว่างผ่อนชำระและลดหย่อนให้บ้าง หาได้รับสภาพหนี้ในต้นเงิน 71,058.79 บาท โดยยินยอมให้โจทก์เอาดอกเบี้ยที่ค้างชำระทบเข้ากับต้นเงินตามเช็คทั้งสองฉบับแล้วให้คิดดอกเบี้ยในจำนวนเงินที่ทบเข้ากันนั้น ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 655 ไม่ ดังนั้น โจทก์จึงมีสิทธิคิดดอกเบี้ยในต้นเงิน30,000 บาท ตามเช็คทั้งสองฉบับรวมกัน ซึ่งเป็นสิทธิเรียกร้องที่โจทก์มีอยู่เดิมต่อจำเลยผู้เป็นลูกหนี้.โจทก์ฟ้องและแก้ไขคำฟ้องว่า จำเลยได้นำเช็คธนาคารกรุงเทพ จำกัสาขาสาธร ลงวันที่ 5 และ 24 กรกฎาคม สั่งจ่ายเงิน 10,000 บาท และ20,000 บาท ตามลำดับ มาขายลดไว้กับธนาคารโจทก์ เมื่อเช็คดังกล่าวถึงกำหนด โจทก์ทวงถามให้จำเลยชำระหนี้ ต่อมาวันที่ 8 กรกฎาคม 2524จำเลยได้มาทำหนังสือรับสภาพหนี้ไว้กับโจทก์โดยสัญญาว่า จะชำระต้นเงิน 30,000 บาท พร้อมดอกเบี้ยที่ค้างชำระจนถึงวันรับสภาพหนี้จำนวน 41,058.78 บาท รวมเป็นเงิน 71,058.78 บาท โดยสัญญาว่าจะชำระเงิน 20,000 บาท ภายในสิ้นเดือนกรกฎาคม 2524 ที่เหลือชำระเป็นรายเดือน เดือนละ 2,000 บาท ภายในสิ้นเดือนของทุกเดือนเริ่มตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2524 หากผิดนัดยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปี ในยอดเงินที่ค้างชำระ เมื่อถึงกำหนดชำระหนี้ตามหนังสือรับสภาพหนี้จำเลยผิดนัดไม่ชำระ โจทก์ได้รับความเสียหาย ขอคิดดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 19 ต่อปีในต้นเงิน71,058.78 บาท นับแต่วันที่ 1 กรกฎาคม 2524 จนถึงวันฟ้องเป็นเงิน48,530.19 บาท รวมเป็นต้นเงินและดอกเบี้ย 119,588.97 บาท ขอให้จำเลยชำระเงิน 119,588.97 บาท พร้อมดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปีของต้นเงินจำนวน 71,058.78 บาท นับถัดจากวันฟ้องจนกว่าจะชำระเสร็จแก่โจทก์จำเลยให้การว่า โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้อง จำเลยไม่เคยนำเช็คไปขายให้โจทก์ ไม่เคยทำหนังสือรับสภาพหนี้ตามฟ้อง และคดีของโจทก์ขาดอายุความ หากศาลเชื่อว่าจำเลยเป็นหนี้โจทก์จริง หนี้โจทก์ก็ไม่ถึงตามจำนวนเงินในฟ้อง เพราะดอกเบี้ยที่โจทก์คิดเป็นเรื่องดอกเบี้ยซ้อนดอกเบี้ยอันเป็นความผิดต่อพระราชบัญญัติห้ามเรียกดอกเบี้ยเกินอัตรา พ.ศ. 2475 มาตรา 3 จึงเป็นโมฆะ จำเลยมีหน้าที่จ่ายให้โจทก์ตามจำนวนเงินในเช็คเป็นเงิน 30,000 บาทเท่านั้น ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยชำระเงิน 71,058.78 บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยร้อยละ 19 ต่อปี จากต้นเงิน 30,000 บาท นับแต่วันที่8 กรกฎาคม 2524 ไป จนกว่าจะชำระเงินเสร็จแก่โจทก์โจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ข้อเท็จจริงฟังได้ว่า จำเลยนำเช็คธนาคารกรุงเทพ จำกัด สาขาสาธร ลงวันที่ 5 และ 24 กรกฎาคม 2514สั่งจ่ายเงิน 10,000 บาท และ 20,000 บาท ตามลำดับ ไปขายลดกับธนาคารโจทก์สาขาจรัลสนิทวงศ์โดยตกลงกับโจทก์ว่าหากโจทก์เรียกเก็บเงินตามเช็คไม่ได้ จำเลยยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 15ต่อปี นับแต่วันธนาคารตามเช็คปฏิเสธการจ่ายเงิน เมื่อเช็คถึงกำหนดโจทก์เรียกเก็บเงินไม่ได้ ต่อมาวันที่ 8 กรกฎาคม 2524 จำเลยได้ทำหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้ต่อโจทก์โดยยอมชำระเงินตามเช็ค 2 ฉบับรวม 30,000 บาท และดอกเบี้ยค้างชำระ 41,058.78 บาท รวมเป็นเงิน71,058.78 บาทแก่โจทก์ โดยขอผ่อนชำระหนี้จำนวน 20,000 บาทภายในสิ้นเดือนกรกฎาคม 2524 หนี้ที่เหลือจะชำระเดือนละ 2,000 บาทภายในสิ้นเดือนของทุกเดือน เริ่มตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2524 เป็นต้นไหากผิดนัดยินยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปีตามปกติปรากฏตามหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้เอกสารหมาย จ.2 และจำเลยไม่ชำระหนี้ให้โจทก์เลยปัญหามีว่า โจทก์มีสิทธิคิดดอกเบี้ยจากต้นเงิน 30,000 บาท หรือ 71,058.78 บาทพิเคราะห์แล้วเห็นว่า การที่จำเลยมีหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้ตามเอกสารหมาย จ.2 เป็นการรับสภาพหนี้ต่อโจทก์ที่มีสิทธิเรียกร้องต่อจำเลยอยู่เดิมให้จำเลยชำระหนี้ตามเช็ค 2 ฉบับ รวมเป็นเงิน 30,000 บาท แม้จำเลยยอมรับตามหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้ดังกล่าวว่า จำเลยเป็นหนี้โจทก์จำนวนเงินตามเช็คทั้งสองฉบับกับดอกเบี้ยค้างชำระเป็นเงิน 41,058.78 บาท รวมเป็นเงินทั้งสิ้น71,058.78 บาท ก็ตาม แต่ในหนังสือดังกล่าวก็ระบุไว้ชัดว่าจำเลยตกลงจะขอชำระหนี้จำนวน 20,000 บาท ภายในสิ้นเดือนกรกฎาคม 2524 และขอผ่อนชำระหนี้ที่เหลือเดือนละ 2,000 บาท ภายในวันสิ้นเดือนของทุกเดือน เริ่มตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2524 หากผิดนัดยินยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปีตามปกติ ทั้งในหนังสือดังกล่าวยังขอให้โจทก์งดคิดดอกเบี้ยในระหว่างผ่อนชำระและลดหย่อนให้บ้างด้วยหาได้รับสภาพหนี้ในต้นเงิน 71,058.78 บาท โดยยินยอมให้โจทก์เอาดอกเบี้ยที่ค้างชำระทบเข้ากับต้นเงินตามเช็คทั้งสองฉบับแล้วให้คิดดอกเบี้ยในจำนวนเงินที่ทบเข้ากันนั้นตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 655 ไม่ ดังนั้น โจทก์จึงมีสิทธิคิดดอกเบี้ยในต้นเงิน 30,000 บาท ตามเช็คทั้งสองฉบับรวมกันซึ่งเป็นสิทธิเรียกร้องที่โจทก์มีอยู่เดิมต่อจำเลยผู้เป็นลูกหนี้เท่านั้นพิพากษายืน.(เสียง ตรีวิมล-ปชา วรธรรมพินิจ-วีระชัย สูตรสุวรรณ)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุคำพิพากษา: โจทก์ฟ้องและแก้ไขคำฟ้องว่า จำเลยได้นำเช็คธนาคารกรุงเทพ จำกัสาขาสาธร ลงวันที่ 5 และ 24 กรกฎาคม สั่งจ่ายเงิน 10,000 บาท และ20,000 บาท ตามลำดับ มาขายลดไว้กับธนาคารโจทก์ เมื่อเช็คดังกล่าวถึงกำหนด โจทก์ทวงถามให้จำเลยชำระหนี้ ต่อมาวันที่ 8 กรกฎาคม 2524จำเลยได้มาทำหนังสือรับสภาพหนี้ไว้กับโจทก์โดยสัญญาว่า จะชำระต้นเงิน 30,000 บาท พร้อมดอกเบี้ยที่ค้างชำระจนถึงวันรับสภาพหนี้จำนวน 41,058.78 บาท รวมเป็นเงิน 71,058.78 บาท โดยสัญญาว่าจะชำระเงิน 20,000 บาท ภายในสิ้นเดือนกรกฎาคม 2524 ที่เหลือชำระเป็นรายเดือน เดือนละ 2,000 บาท ภายในสิ้นเดือนของทุกเดือนเริ่มตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2524 หากผิดนัดยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปี ในยอดเงินที่ค้างชำระ เมื่อถึงกำหนดชำระหนี้ตามหนังสือรับสภาพหนี้จำเลยผิดนัดไม่ชำระ โจทก์ได้รับความเสียหาย ขอคิดดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 19 ต่อปีในต้นเงิน71,058.78 บาท นับแต่วันที่ 1 กรกฎาคม 2524 จนถึงวันฟ้องเป็นเงิน48,530.19 บาท รวมเป็นต้นเงินและดอกเบี้ย 119,588.97 บาท ขอให้จำเลยชำระเงิน 119,588.97 บาท พร้อมดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปีของต้นเงินจำนวน 71,058.78 บาท นับถัดจากวันฟ้องจนกว่าจะชำระเสร็จแก่โจทก์จำเลยให้การว่า โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้อง จำเลยไม่เคยนำเช็คไปขายให้โจทก์ ไม่เคยทำหนังสือรับสภาพหนี้ตามฟ้อง และคดีของโจทก์ขาดอายุความ หากศาลเชื่อว่าจำเลยเป็นหนี้โจทก์จริง หนี้โจทก์ก็ไม่ถึงตามจำนวนเงินในฟ้อง เพราะดอกเบี้ยที่โจทก์คิดเป็นเรื่องดอกเบี้ยซ้อนดอกเบี้ยอันเป็นความผิดต่อพระราชบัญญัติห้ามเรียกดอกเบี้ยเกินอัตรา พ.ศ. 2475 มาตรา 3 จึงเป็นโมฆะ จำเลยมีหน้าที่จ่ายให้โจทก์ตามจำนวนเงินในเช็คเป็นเงิน 30,000 บาทเท่านั้น ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยชำระเงิน 71,058.78 บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยร้อยละ 19 ต่อปี จากต้นเงิน 30,000 บาท นับแต่วันที่8 กรกฎาคม 2524 ไป จนกว่าจะชำระเงินเสร็จแก่โจทก์โจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ข้อเท็จจริงฟังได้ว่า จำเลยนำเช็คธนาคารกรุงเทพ จำกัด สาขาสาธร ลงวันที่ 5 และ 24 กรกฎาคม 2514สั่งจ่ายเงิน 10,000 บาท และ 20,000 บาท ตามลำดับ ไปขายลดกับธนาคารโจทก์สาขาจรัลสนิทวงศ์โดยตกลงกับโจทก์ว่าหากโจทก์เรียกเก็บเงินตามเช็คไม่ได้ จำเลยยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 15ต่อปี นับแต่วันธนาคารตามเช็คปฏิเสธการจ่ายเงิน เมื่อเช็คถึงกำหนดโจทก์เรียกเก็บเงินไม่ได้ ต่อมาวันที่ 8 กรกฎาคม 2524 จำเลยได้ทำหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้ต่อโจทก์โดยยอมชำระเงินตามเช็ค 2 ฉบับรวม 30,000 บาท และดอกเบี้ยค้างชำระ 41,058.78 บาท รวมเป็นเงิน71,058.78 บาทแก่โจทก์ โดยขอผ่อนชำระหนี้จำนวน 20,000 บาทภายในสิ้นเดือนกรกฎาคม 2524 หนี้ที่เหลือจะชำระเดือนละ 2,000 บาทภายในสิ้นเดือนของทุกเดือน เริ่มตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2524 เป็นต้นไหากผิดนัดยินยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปีตามปกติปรากฏตามหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้เอกสารหมาย จ.2 และจำเลยไม่ชำระหนี้ให้โจทก์เลยปัญหามีว่า โจทก์มีสิทธิคิดดอกเบี้ยจากต้นเงิน 30,000 บาท หรือ 71,058.78 บาทพิเคราะห์แล้วเห็นว่า การที่จำเลยมีหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้ตามเอกสารหมาย จ.2 เป็นการรับสภาพหนี้ต่อโจทก์ที่มีสิทธิเรียกร้องต่อจำเลยอยู่เดิมให้จำเลยชำระหนี้ตามเช็ค 2 ฉบับ รวมเป็นเงิน 30,000 บาท แม้จำเลยยอมรับตามหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้ดังกล่าวว่า จำเลยเป็นหนี้โจทก์จำนวนเงินตามเช็คทั้งสองฉบับกับดอกเบี้ยค้างชำระเป็นเงิน 41,058.78 บาท รวมเป็นเงินทั้งสิ้น71,058.78 บาท ก็ตาม แต่ในหนังสือดังกล่าวก็ระบุไว้ชัดว่าจำเลยตกลงจะขอชำระหนี้จำนวน 20,000 บาท ภายในสิ้นเดือนกรกฎาคม 2524 และขอผ่อนชำระหนี้ที่เหลือเดือนละ 2,000 บาท ภายในวันสิ้นเดือนของทุกเดือน เริ่มตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2524 หากผิดนัดยินยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปีตามปกติ ทั้งในหนังสือดังกล่าวยังขอให้โจทก์งดคิดดอกเบี้ยในระหว่างผ่อนชำระและลดหย่อนให้บ้างด้วยหาได้รับสภาพหนี้ในต้นเงิน 71,058.78 บาท โดยยินยอมให้โจทก์เอาดอกเบี้ยที่ค้างชำระทบเข้ากับต้นเงินตามเช็คทั้งสองฉบับแล้วให้คิดดอกเบี้ยในจำนวนเงินที่ทบเข้ากันนั้นตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 655 ไม่ ดังนั้น โจทก์จึงมีสิทธิคิดดอกเบี้ยในต้นเงิน 30,000 บาท ตามเช็คทั้งสองฉบับรวมกันซึ่งเป็นสิทธิเรียกร้องที่โจทก์มีอยู่เดิมต่อจำเลยผู้เป็นลูกหนี้เท่านั้นพิพากษายืน. ดูฉบับย่อฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมายคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 3613/2532ธนาคาร สยาม จำกัดโจทก์นาย อรุ ณ สุทธิ ชาติจำเลย ป.พ.พ. ม. 172, ม. 224, ม. 655แม้จำเลยยอมรับตามหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้ว่า จำเลยเป็นหนี้โจทก์จำนวนเงินตามเช็คทั้งสองฉบับกับดอกเบี้ยค้างชำระเป็นเงินรวมทั้งสิ้น 71,058.78 บาท ก็ตามแต่ในหนังสือดังกล่าวก็ระบุไว้ชัดว่าจำเลยตกลงจะขอชำระหนี้จำนวน 20,000 บาท ภายในสิ้นเดือนกรกฎาคม 2524 และขอผ่อนชำระหนี้ที่เหลือเดือนละ 2,000 บาทภายในสิ้นเดือนของทุกเดือนเริ่มตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2524 หากผิดนัดยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปีตามปกติกับขอให้โจทก์งดคิดดอกเบี้ยในระหว่างผ่อนชำระและลดหย่อนให้บ้าง หาได้รับสภาพหนี้ในต้นเงิน 71,058.79 บาท โดยยินยอมให้โจทก์เอาดอกเบี้ยที่ค้างชำระทบเข้ากับต้นเงินตามเช็คทั้งสองฉบับแล้วให้คิดดอกเบี้ยในจำนวนเงินที่ทบเข้ากันนั้น ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 655 ไม่ ดังนั้น โจทก์จึงมีสิทธิคิดดอกเบี้ยในต้นเงิน30,000 บาท ตามเช็คทั้งสองฉบับรวมกัน ซึ่งเป็นสิทธิเรียกร้องที่โจทก์มีอยู่เดิมต่อจำเลยผู้เป็นลูกหนี้.โจทก์ฟ้องและแก้ไขคำฟ้องว่า จำเลยได้นำเช็คธนาคารกรุงเทพ จำกัสาขาสาธร ลงวันที่ 5 และ 24 กรกฎาคม สั่งจ่ายเงิน 10,000 บาท และ20,000 บาท ตามลำดับ มาขายลดไว้กับธนาคารโจทก์ เมื่อเช็คดังกล่าวถึงกำหนด โจทก์ทวงถามให้จำเลยชำระหนี้ ต่อมาวันที่ 8 กรกฎาคม 2524จำเลยได้มาทำหนังสือรับสภาพหนี้ไว้กับโจทก์โดยสัญญาว่า จะชำระต้นเงิน 30,000 บาท พร้อมดอกเบี้ยที่ค้างชำระจนถึงวันรับสภาพหนี้จำนวน 41,058.78 บาท รวมเป็นเงิน 71,058.78 บาท โดยสัญญาว่าจะชำระเงิน 20,000 บาท ภายในสิ้นเดือนกรกฎาคม 2524 ที่เหลือชำระเป็นรายเดือน เดือนละ 2,000 บาท ภายในสิ้นเดือนของทุกเดือนเริ่มตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2524 หากผิดนัดยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปี ในยอดเงินที่ค้างชำระ เมื่อถึงกำหนดชำระหนี้ตามหนังสือรับสภาพหนี้จำเลยผิดนัดไม่ชำระ โจทก์ได้รับความเสียหาย ขอคิดดอกเบี้ยอัตราร้อยละ 19 ต่อปีในต้นเงิน71,058.78 บาท นับแต่วันที่ 1 กรกฎาคม 2524 จนถึงวันฟ้องเป็นเงิน48,530.19 บาท รวมเป็นต้นเงินและดอกเบี้ย 119,588.97 บาท ขอให้จำเลยชำระเงิน 119,588.97 บาท พร้อมดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปีของต้นเงินจำนวน 71,058.78 บาท นับถัดจากวันฟ้องจนกว่าจะชำระเสร็จแก่โจทก์จำเลยให้การว่า โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้อง จำเลยไม่เคยนำเช็คไปขายให้โจทก์ ไม่เคยทำหนังสือรับสภาพหนี้ตามฟ้อง และคดีของโจทก์ขาดอายุความ หากศาลเชื่อว่าจำเลยเป็นหนี้โจทก์จริง หนี้โจทก์ก็ไม่ถึงตามจำนวนเงินในฟ้อง เพราะดอกเบี้ยที่โจทก์คิดเป็นเรื่องดอกเบี้ยซ้อนดอกเบี้ยอันเป็นความผิดต่อพระราชบัญญัติห้ามเรียกดอกเบี้ยเกินอัตรา พ.ศ. 2475 มาตรา 3 จึงเป็นโมฆะ จำเลยมีหน้าที่จ่ายให้โจทก์ตามจำนวนเงินในเช็คเป็นเงิน 30,000 บาทเท่านั้น ขอให้ยกฟ้องศาลชั้นต้นพิพากษาให้จำเลยชำระเงิน 71,058.78 บาท พร้อมด้วยดอกเบี้ยร้อยละ 19 ต่อปี จากต้นเงิน 30,000 บาท นับแต่วันที่8 กรกฎาคม 2524 ไป จนกว่าจะชำระเงินเสร็จแก่โจทก์โจทก์อุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ข้อเท็จจริงฟังได้ว่า จำเลยนำเช็คธนาคารกรุงเทพ จำกัด สาขาสาธร ลงวันที่ 5 และ 24 กรกฎาคม 2514สั่งจ่ายเงิน 10,000 บาท และ 20,000 บาท ตามลำดับ ไปขายลดกับธนาคารโจทก์สาขาจรัลสนิทวงศ์โดยตกลงกับโจทก์ว่าหากโจทก์เรียกเก็บเงินตามเช็คไม่ได้ จำเลยยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 15ต่อปี นับแต่วันธนาคารตามเช็คปฏิเสธการจ่ายเงิน เมื่อเช็คถึงกำหนดโจทก์เรียกเก็บเงินไม่ได้ ต่อมาวันที่ 8 กรกฎาคม 2524 จำเลยได้ทำหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้ต่อโจทก์โดยยอมชำระเงินตามเช็ค 2 ฉบับรวม 30,000 บาท และดอกเบี้ยค้างชำระ 41,058.78 บาท รวมเป็นเงิน71,058.78 บาทแก่โจทก์ โดยขอผ่อนชำระหนี้จำนวน 20,000 บาทภายในสิ้นเดือนกรกฎาคม 2524 หนี้ที่เหลือจะชำระเดือนละ 2,000 บาทภายในสิ้นเดือนของทุกเดือน เริ่มตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2524 เป็นต้นไหากผิดนัดยินยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปีตามปกติปรากฏตามหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้เอกสารหมาย จ.2 และจำเลยไม่ชำระหนี้ให้โจทก์เลยปัญหามีว่า โจทก์มีสิทธิคิดดอกเบี้ยจากต้นเงิน 30,000 บาท หรือ 71,058.78 บาทพิเคราะห์แล้วเห็นว่า การที่จำเลยมีหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้ตามเอกสารหมาย จ.2 เป็นการรับสภาพหนี้ต่อโจทก์ที่มีสิทธิเรียกร้องต่อจำเลยอยู่เดิมให้จำเลยชำระหนี้ตามเช็ค 2 ฉบับ รวมเป็นเงิน 30,000 บาท แม้จำเลยยอมรับตามหนังสือขอผ่อนผันการชำระหนี้ดังกล่าวว่า จำเลยเป็นหนี้โจทก์จำนวนเงินตามเช็คทั้งสองฉบับกับดอกเบี้ยค้างชำระเป็นเงิน 41,058.78 บาท รวมเป็นเงินทั้งสิ้น71,058.78 บาท ก็ตาม แต่ในหนังสือดังกล่าวก็ระบุไว้ชัดว่าจำเลยตกลงจะขอชำระหนี้จำนวน 20,000 บาท ภายในสิ้นเดือนกรกฎาคม 2524 และขอผ่อนชำระหนี้ที่เหลือเดือนละ 2,000 บาท ภายในวันสิ้นเดือนของทุกเดือน เริ่มตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2524 หากผิดนัดยินยอมให้โจทก์คิดดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 19 ต่อปีตามปกติ ทั้งในหนังสือดังกล่าวยังขอให้โจทก์งดคิดดอกเบี้ยในระหว่างผ่อนชำระและลดหย่อนให้บ้างด้วยหาได้รับสภาพหนี้ในต้นเงิน 71,058.78 บาท โดยยินยอมให้โจทก์เอาดอกเบี้ยที่ค้างชำระทบเข้ากับต้นเงินตามเช็คทั้งสองฉบับแล้วให้คิดดอกเบี้ยในจำนวนเงินที่ทบเข้ากันนั้นตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 655 ไม่ ดังนั้น โจทก์จึงมีสิทธิคิดดอกเบี้ยในต้นเงิน 30,000 บาท ตามเช็คทั้งสองฉบับรวมกันซึ่งเป็นสิทธิเรียกร้องที่โจทก์มีอยู่เดิมต่อจำเลยผู้เป็นลูกหนี้เท่านั้นพิพากษายืน.(เสียง ตรีวิมล-ปชา วรธรรมพินิจ-วีระชัย สูตรสุวรรณ)แหล่งที่มากองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกาแผนกหมายเลขคดีดำศาลฎีกาหมายเลขคดีดำศาลชั้นต้นหมายเลขคดีแดงศาลชั้นต้นหมายเหตุ