กฎกระทรวงฉบับที่ ๕(พ.ศ. ๒๕๑๒)ออกตามความในพระราชบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคารพุทธศักราช๒๔๗๙[๑] อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๑๕แห่งพระราชบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคาร พุทธศักราช ๒๔๗๙รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยออกกฎกระทรวงไว้ ดังต่อไปนี้ข้อ ๑ ให้ยกเลิกความในข้อ๑๑ แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. ๒๔๙๘) ออกตามความในพระราชบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคารพุทธศักราช ๒๔๗๙ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทนข้อ ๑๑แบบก่อสร้างให้ใช้มาตราส่วนไม่เล็กกว่า ๑ ใน ๑๐๐ แสดงแผนรากฐานของอาคารและพื้นอาคารของชั้นต่างๆ รูปด้านและรูปตัดเนื่องกันไม่ต่ำกว่าสองด้าน รูปรายละเอียด ส่วนสำคัญ ขนาดและเครื่องหมายแสดงวัตถุก่อสร้างอาคารชัดเจนพอที่จะคิดรายการ สอบรายการคำนวณและดำเนินการก่อสร้างได้แบบก่อสร้างแสดงรูปด้านและแผนพื้นอาคารของโรงงานอุตสาหกรรมจะใช้มาตราส่วนไม่เล็กกว่า๑ ใน ๒๐๐ ก็ได้ข้อ ๒ ให้ยกเลิกความในข้อ๑๒ แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. ๒๔๙๘) ออกตามความในพระราชบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคารพุทธศักราช ๒๔๗๙ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทนข้อ ๑๒แบบก่อสร้างอาคารพาณิชย์ อาคารสาธารณะหรืออาคารที่ก่อสร้างด้วยวัตถุถาวรและวัตถุทนไฟเป็นส่วนใหญ่ให้แสดงรายการคำนวณกำลังของส่วนสำคัญต่าง ๆ ของอาคารไว้โดยบริบูรณ์ข้อ ๓ให้ยกเลิกความในข้อ ๑๙ แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. ๒๔๙๘) ออกตามความในพระราชบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคารพุทธศักราช ๒๔๗๙ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทนข้อ ๑๙ อาคารที่พักอาศัยห้องแถวหรือตึกแถวที่ใช้เป็นที่พักอาศัยด้วย ต้องมีครัวไฟอาคารซึ่งมิได้ก่อสร้างด้วยวัตถุถาวรและวัตถุทนไฟเป็นส่วนใหญ่ครัวไฟนั้นจะต้องอยู่นอกอาคารเป็นส่วนสัดต่างหาก ถ้าจะรวมครัวไฟไว้ในอาคารด้วยก็ได้แต่ต้องลาดพื้น บุผนัง ฝา เพดานครัวไฟด้วยวัตถุถาวรและวัตถุทนไฟเป็นส่วนใหญ่ข้อ ๔ให้ยกเลิกความในข้อ ๒๐ แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. ๒๔๙๘) ออกตามความในพระราชบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคารพุทธศักราช ๒๔๗๙ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทนข้อ ๒๐อาคารที่ปลูกสร้างเกินกว่าสองชั้นต้องใช้วัตถุถาวรและวัตถุทนไฟเป็นส่วนใหญ่และพื้นอาคารทุกชั้นต้องทำด้วยวัตถุทนไฟอาคารที่ปลูกสร้างเกินกว่าสามชั้นนอกจากมีบันไดตามปกติแล้วต้องมีทางลงหนีไฟอย่างน้อยอีกหนึ่งทางหรือตามที่นายช่างจะได้กำหนดให้ตามลักษณะแบบของอาคารข้อ ๕ให้ยกเลิกความในข้อ ๒๑ แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. ๒๔๙๘) ออกตามความในพระราชบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคารพุทธศักราช ๒๔๗๙ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทนข้อ ๒๑ห้องแถวและตึกแถว ต้องมีความกว้างจากเส้นกึ่งกลางของผนังด้านหนึ่งไปยังเส้นกึ่งกลางของผนังอีกด้านหนึ่งไม่น้อยกว่า๓.๕๐ เมตร และต้องมีประตูหรือทางให้คนเข้าออกได้ทั้งด้านหน้าและด้านหลังในกรณีที่เป็นตึกแถว ผนังต้องทำด้วยวัตถุถาวรและวัตถุทนไฟ ถ้าก่อด้วยอิฐหรือคอนกรีตไม่เสริมเหล็กหรือวัตถุทนไฟอย่างอื่นผนังนี้ต้องหนาไม่น้อยกว่า ๑๐ เซนติเมตรห้องแถวและตึกแถวซึ่งปลูกสร้างติดต่อกันเป็นแนวยาวให้มีผนังกันไฟหนาไม่น้อยกว่า๒๐ เซนติเมตร ตั้งแต่ระดับพื้นดินขึ้นไปสูงเหนือหลังคาอาคารไม่น้อยกว่า ๕๐ เซนติเมตรทุกระยะไม่เกิน ๕ ห้อง และในกรณีที่ห้องแถวหรือตึกแถวดังกล่าวปลูกสร้างในที่ดินเจ้าของเดียวกันให้เว้นระยะห่างระหว่างห้องแถวไม่น้อยกว่า ๔.๐๐ เมตร โดยไม่มีสิ่งกีดขวางและปกคลุมทุกระยะไม่เกิน๒๐ ห้องอาคารพาณิชย์ ห้องแถว ตึกแถว โรงงานอุตสาหกรรมและอาคารสาธารณะต้องมีที่ว่างเป็นทางเดินหลังอาคารเพื่อใช้ติดต่อถึงกันโดยกั้นเขตให้ปรากฏกว้างไม่น้อยกว่า ๒.๐๐ เมตรเว้นแต่แนวอาคารด้านหลังอยู่ติดต่อกับทางสาธารณะ แต่ถ้าทางสาธารณะนั้นกว้างไม่ถึง ๔.๐๐เมตร ต้องเว้นทางเดินด้านหลังอาคารกว้าง ๒.๐๐ เมตร จากจุดกึ่งกลางทางสาธารณะนั้นในกรณีอาคารดังกล่าวตามวรรคสามปลูกสร้างเป็นหน่วยเดียวกันอยู่มุมถนนสองสายตัดกันและแนวอาคารด้านที่อยู่ติดถนนแต่ละด้านยาวไม่เกิน๑๕.๐๐ เมตร จะไม่มีทางเดินด้านหลังอาคารก็ได้ข้อ ๖ให้ยกเลิกความในข้อ ๓๑ แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. ๒๔๙๘) ออกตามความในพระราชบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคารพุทธศักราช ๒๔๗๙ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทนข้อ ๓๑ระยะดิ่งระหว่างพื้นถึงเพดานตรงยอดฝาหรือยอดผนังของอาคารตอนที่ต่ำสุดต้องไม่ต่ำกว่าที่กำหนดไว้ตามตารางต่อไปนี้ประเภทอาคารชั้นล่างตั้งแต่ชั้นสองขึ้นไปไม่มีระบบปรับอากาศมีระบบปรับอากาศ๑. อาคารที่พักอาศัย๒. อาคารพาณิชย์ โรงงานอุตสาหกรรม อาคารสาธารณะ(ก) ห้องโถง ห้องที่ทำการ ห้องเรียน ห้องอาหารรวม ห้องประกอบการค้าหรืออุตสาหกรรม ห้องเก็บสินค้าหรือวัสดุอุตสาหกรรม ห้องประชุม ห้องคนไข้รวม โรงครัว(ข) ห้องคนไข้พิเศษ ห้องพักในโรงแรม๓. ห้องแถว ตึกแถว(ก) ห้องโถง ห้องที่ทำการ ห้องประกอบการค้า ห้องเก็บสินค้า(ข) ห้องที่ใช้พักอาศัย(ค) ครัวไฟสำหรับผู้พักอาศัย๔. อาคารเลี้ยงสัตว์คอกสัตว์พาหนะที่มีคนพักอาศัยอยู่ชั้นบน๒.๔๐ เมตร๓.๕๐ เมตร๓.๕๐ เมตร๓.๕๐ เมตร๓.๕๐ เมตร๒.๔๐ เมตร๓.๕๐ เมตร๒.๔๐ เมตร๓.๕๐ เมตร๓.๐๐ เมตร๓.๕๐ เมตร๓.๐๐ เมตร๒.๔๐ เมตร-๒.๔๐ เมตร๓.๐๐ เมตร๒.๔๐ เมตร๓.๐๐ เมตร๒.๔๐ เมตร๒.๔๐ เมตร-ห้องน้ำ ห้องส้วม ระเบียงของอาคารต้องมีระยะดิ่งระหว่างพื้นถึงเพดานตอนที่ต่ำสุดไม่ต่ำกว่า ๒.๐๐ เมตรโรงเก็บรถยนต์ต้องมีระยะดิ่งระหว่างพื้นถึงเพดานตรงยอดฝาหรือยอดผนังตอนที่ต่ำสุดไม่ต่ำกว่า ๒.๔๐ เมตรห้องในอาคารพาณิชย์ โรงงานอุตสาหกรรม อาคารสาธารณะซึ่งมีระยะดิ่งระหว่างพื้นถึงเพดานตรงยอดฝาหรือยอดผนังตอนที่ต่ำสุดตั้งแต่ ๔.๖๐เมตรขึ้นไป จะทำพื้นเพื่อประโยชน์ใช้สอยของบุคคลอีกชั้นหนึ่งในห้องนั้นก็ได้โดยพื้นดังกล่าวนั้นต้องมีเนื้อที่ไม่เกิน ๑ ใน ๓ ของเนื้อที่ห้องและระยะดิ่งระหว่างพื้นดังกล่าวถึงเพดานตรงยอดฝาหรือยอดผนังตอนที่ต่ำสุดต้องไม่ต่ำกว่า๒.๔๐ เมตร และในกรณีที่จะใช้พื้นห้องส่วนที่อยู่ใต้พื้นดังกล่าวนั้นเป็นพื้นเพื่อใช้พักอาศัยหรือเป็นทางผ่านด้วยแล้วระยะดิ่งระหว่างพื้นห้องถึงเพดานใต้พื้นดังกล่าวต้องไม่ต่ำกว่า ๒.๔๐ เมตรข้อ ๗ให้ยกเลิกความในข้อ ๕๗ แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. ๒๔๙๘) ออกตามความในพระราชบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคารพุทธศักราช ๒๔๗๙ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทนข้อ ๕๗อาคารต้องมีที่ว่างอันปราศจากสิ่งก่อสร้างปกคลุมไม่น้อยกว่าส่วนที่กำหนดไว้ดังต่อไปนี้(๑) อาคารที่พักอาศัย ห้องแถว ตึกแถวและอาคารอื่น ซึ่งใช้เป็นที่พักอาศัยด้วย แต่ละหลังหรือห้อง ให้มีที่ว่าง ๓๐ ใน๑๐๐ ส่วนของพื้นที่ชั้นใดชั้นหนึ่งที่มากที่สุดของอาคาร(๒) อาคารซึ่งมิได้ใช้เป็นที่พักอาศัยด้วย แต่ละหลังหรือห้องให้มีที่ว่าง ๑๐ ใน ๑๐๐ ส่วนของพื้นที่ชั้นใดชั้นหนึ่งที่มากที่สุดของอาคารภายในบังคับข้อ ๒๑ อาคารพาณิชย์ ห้องแถว ตึกแถวหรืออาคารสาธารณะที่มีหน้าต่างหรือประตูเปิดสู่ภายนอกไม่น้อยกว่า ๒๐ ใน ๑๐๐ส่วนของพื้นที่แต่ละชั้นของอาคาร จะไม่มีที่ว่างเลยก็ได้หน้าต่าง ประตู ด้านที่เปิดสู่ภายนอกหมายถึงช่องเปิดของผนังด้านชิดทางสาธารณะ หรือด้านที่ติดต่อกับเขตที่ดินของผู้อื่นไม่น้อยกว่า๒.๐๐ เมตร สำหรับอาคารตั้งแต่ชั้นที่สองลงมา หรือไม่น้อยกว่า ๓.๐๐ เมตรสำหรับอาคารตั้งแต่ชั้นที่สามขึ้นไปให้ไว้ ณ วันที่ ๒๗ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๑๒พลเอก ป.จารุเสถียรรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยหมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือเนื่องจากกฎกระทรวง (พ.ศ. ๒๔๙๘) ออกตามความในพระราชบัญญัติควบคุมการก่อสร้างอาคารพุทธศักราช ๒๔๗๙ ที่ใช้อยู่มีข้อกำหนดบางข้อไม่เหมาะสมกับสถานการณ์ปัจจุบันจึงสมควรแก้ไขเพิ่มเติมกฎกระทรวงดังกล่าวพุทธชาด/ปรับปรุง๒๔ ตุลาคม ๒๕๔๕โชติกานต์/ปรับปรุง๑๗กันยายน ๒๕๖๓อรญา/ตรวจ๑ กุมภาพันธ์๒๕๖๔[๑] ราชกิจจานุเบกษาเล่ม ๘๖/ตอนที่ ๕๕/หน้า ๖๕๖/๑๗ มิถุนายน ๒๕๑๒