Câu hỏi: Luật sư tư vấn về các điều kiện để được hưởng trợ cấp thôi việc, thời hạn chi trả trợ cấp thôi việc. Cụ thể như sau:

Kính thưa luật sư! Tôi sinh ngày 10/11/1958, thời gian đóng BHXH là 38 năm. Tháng 9 năm 2017 tôi được Cty cho đi giám định sức khoẻ; Hội đồng giám định y khoa xác định tôi bị suy giảm sức lao động 72%. Như thế tôi đã đủ tiêu chuẩn nghỉ hưu trước tuổi do suy giảm khả năng lao động và Cty đã có quyết định ký ngày 14/11/2017 cho nghỉ (mẫu QĐ theo quy định hiện hành) hưởng lương hưu từ ngày 01/12/2017. Luật sư cho tôi hỏi: 1- Trường hợp như trên có được Cty trợ cấp thôi việc không? 2- Tôi tham gia đóng công tác từ đầu năm 1980, qua 04 đơn vị công tác, đơn vị cuối cùng quyết định cho tôi nghỉ hưu, tôi làm việc có 15 năm (03 đơn vị trước khi tôi chuyển công tác chưa có giải quyết trợ cấp thôi việc); nếu được hưởng trợ cấp thôi việc thì đơn vị nào phải trả trợ cấp thôi việc trong suốt thời gian công tác 38 năm của tôi? Rất mong Luật sư trả lời, giải đáp. Xin chân thành cảm ơn !

Trả lời: Theo quy định tại Khoản 4, Điều 36, Bộ luật lao động 2012 quy định:
“Người lao động đủ điều kiện về thời gian đóng bảo hiểm xã hội và tuổi hưởng lương hưu theo quy định tại Điều 187 của Bộ luật này”.
Bên cạnh đó Khoản 2, Điều 187, bộ luật này cũng quy định :
“Người lao động bị suy giảm khả năng lao động; làm công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm; làm công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm; làm việc ở vùng cao, vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo thuộc danh mục do Chính phủ quy định có thể nghỉ hưu ở tuổi thấp hơn so với quy định tại khoản 1 Điều này”.
Như bác đã đề cập thì hiện nay bác có thời gian đống bảo hiểm là 38 năm, đã về nghỉ hưu trước tuổi theo quyết định của công ty do suy giảm 72% khả năng lao động và hưởng lương hưu từ 01/12/2017, như vậy việc chấm dứt hợp đồng giữa bác với công ty là đúng với quy định của pháp luật.

Bên cạnh đó, Khoản 1, Điều 48 Bộ luật lao động quy định:
“Khi hợp đồng lao động chấm dứt theo quy định tại các khoản 1, 2, 3, 5, 6, 7, 9 và 10 Điều 36 của Bộ luật này thì người sử dụng lao động có trách nhiệm chi trả trợ cấp thôi việc cho người lao động đã làm việc thường xuyên từ đủ 12 tháng trở lên, mỗi năm làm việc được trợ cấp một nửa tháng tiền lương”
. Trường hợp của bác là chấm dứt hợp đồng lại động căn cứ theo Khoản 4, Điều 36, Bộ luật Lao động nên theo quy định của pháp luật thì bác sẽ không được hưởng trợ cấp thôi việc đối với trường hợp này.

Đối với trường hợp bác hỏi về ba lần nghỉ trước bác có được hưởng trợ cấp thôi việc hay không, vì bác không nêu rõ là bác chấm dứt hợp đồng với 3 công ty trên vì lí do gì, thời gian bác làm việc cho công ty trên là bao lâu nên tôi không thể tư vấn cụ thể cho bác. Tuy nhiên, theo quy định tại Khoản 1, Điều 14, Nghị định 05/2015/NĐ-CP thì: “
Người sử dụng lao động có trách nhiệm chi trả trợ cấp thôi việc theo quy định tại Điều 48 của Bộ luật Lao động cho người lao động đã làm việc thường xuyên cho mình từ đủ 12 tháng trở lên khi hợp đồng lao động chấm dứt theo quy định tại các Khoản 1, 2, 3, 5, 6, 7, 9 Điều 36 và người sử dụng lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động theo quy định tại Điều 38 của Bộ luật Lao động”.
Như vậy các trường hợp bác có thể được hướng trợ cấp thôi việc nếu thuộc một trong các trường hợp:

-Hết hạn hợp đồng lao động, trừ trường hợp người lao động là cán bộ công đoàn không chuyên trách đang trong nhiệm kỳ công đoàn mà hết hạn hợp đồng lao động thì được gia hạn hợp đồng lao động đã giao kết đến hết nhiệm kỳ.

-Đã hoàn thành công việc theo hợp đồng lao động.

-Hai bên thoả thuận chấm dứt hợp đồng lao động.

-Người lao động bị kết án tù giam, tử hình hoặc bị cấm làm công việc ghi trong hợp đồng lao động theo bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật của Toà án.

-Người lao động chết, bị Toà án tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự, mất tích hoặc là đã chết.

-Người sử dụng lao động là cá nhân chết, bị Toà án tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự, mất tích hoặc là đã chết; người sử dụng lao động không phải là cá nhân chấm dứt hoạt động.

-Người lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động

-Người sử dụng lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động

Nếu thuộc một trong các trường hợp trên thì bác sẽ được hưởng trợ cấp thôi việc và người sử dụng lao động nơi bác làm việc trong thời gian đó sẽ phải trả trợ cấp thôi việc cho bác chứ không phải công ty hiện tại.

Tuy nhiên, Khoản 2 Điều 47 Luật Lao động 2012 quy định về trách nhiệm của Người sử dụng lao động khi chấm dứt hợp đồng lao động như sau:

“ Trong thời hạn 07 ngày làm việc, kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động, hai bên có trách nhiệm thanh toán đầy đủ các khoản có liên quan đến quyền lợi của mỗi bên; trường hợp đặc biệt, có thể kéo dài nhưng không được quá 30 ngày.”
. Như vậy, theo quy định của pháp luật thì bác phải yêu cầu người sử dụng lao động chi trả trợ cấp thôi việc cho bác trong thời gian không quá 30 ngày nhưng đến nay bác mới yêu cầu trả trợ cấp thôi việc thì việc này gần như là không thể đòi lại được bởi lẽ thời hạn khởi kiện để yêu cầu chi trả trợ cấp thôi việc là 1 năm tức là bác đã quá thời hạn khởi kiên.