Câu hỏi: Chào luật sư, chị em hộ khẩu ở huế, lấy chồng ở quãng ngãi, vợ chồng chị em không sống với nhau 6 năm rồi, chồng chị em cũng không sống tại địa phương cũng từ đó đến giờ, và không ai liên lạc với nhau nữa. Vừa rồi chị em vào quãng ngãi nộp đơn ly hôn đơn phương nhưng toà án hướng dẫn phải nộp đơn tuyên bố chồng mất tích, và chị em đã làm toà án đã nhận đơn, và chị em nộp phí hêt 5 triệu đồng. Sáu tháng sau toà án gọi chị em vào và trả lại đơn và thông báo chồng chị em không mất tích, nhưng toà cũng không cung cấp được địa chỉ của chồng chị em, toà án có gọi ba chồng xuống va ba chồng nói chồng chị em đang ở trong sài gòn nhưng không biết địa chỉ. Vậy e xin hỏi luật sư toà án trả lại hồ sơ của chi em có đúng không, và toà án cũng không trả lại tiền cho chị em có đúng không, khi toà án nhận đơn mà cũng không truy tìm được địa chỉ của chồng chị em. Nếu chị em muốn làm đơn ly hôn thì phải lam sao. Mong luật sư giai đáp và hướng dẫn ạ. Cám ơn luật sư

Trả lời: Theo thông tin bạn cung cấp, chị gái của bạn có gửi đơn đến Tòa án nhân dân để yêu cầu tuyên bố chồng mất tích. Do đó, chị gái của bạn có nghĩa vụ nộp lệ phí sơ thẩm để Tòa án giải quyết yêu cầu của chị bạn. Đối với yêu cầu tuyên bố người mất tích thì lệ phí sơ thẩm là 300.000 đồng theo Nghị quyết 326/2014/UBTVQH14. Ngoài lệ phí sơ thẩm phải nộp thì chị bạn còn phải nộp các chi phí để Tòa án thực hiện việc thông báo tìm kiếm người mất tích theo quy định của pháp luật. Chị gái của bạn có quyền được biết về các khoản lệ phí, chi phí mà Tòa án yêu cầu nộp

Sau khi thụ lý đơn, trong thời gian Tòa án ra thông báo tìm kiếm người mất tích nếu người mất tích trở về yêu cầu Tòa án đính chỉ việc xét đơn yêu cầu thì Tòa án ra quyết định đình chỉ việc xét đơn yêu cầu tuyên bố một người mất tích theo quy định tại Điều 388 Bộ luật tố tụng dân sự 2015.

“
Điều 388. Chuẩn bị xét đơn yêu cầu tuyên bố một người mất tích

1. Trong thời hạn 20 ngày, kể từ ngày thụ lý đơn yêu cầu tuyên bố một người mất tích, Tòa án ra quyết định thông báo tìm kiếm người bị yêu cầu tuyên bố mất tích.

2. Nội dung thông báo và việc công bố thông báo được thực hiện theo quy định tại Điều 384 và Điều 385 của Bộ luật này. Thời hạn thông báo tìm kiếm người bị yêu cầu tuyên bố mất tích là 04 tháng, kể từ ngày đăng, phát thông báo lần đầu tiên.

3. Trong thời hạn thông báo, nếu người bị yêu cầu tuyên bố mất tích trở về và yêu cầu Tòa án đình chỉ việc xét đơn yêu cầu thì Tòa án ra quyết định đình chỉ việc xét đơn yêu cầu tuyên bố một người mất tích
.”

Như vậy, khi đình chỉ việc xét đơn yêu cầu của chị bạn  vì lý do chồng bạn mất tích trở về thì Tòa án phải cung cấp thông tin địa chỉ của chồng bạn. Sau khi xác định được địa chỉ cư trú hiện tại của chồng thì chị bạn có quyền nộp đơn yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn. Trường hợp tòa án không cung cấp được địa chỉ của người chồng trong quyết định đình thì chị gái bạn có quyền kháng cáo quyết định này.

Đối với việc xử lý lệ phí bạn đã nộp, theo quy định tại Khoản 5 Điều 18 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 trường hợp Tòa án ra quyết định đình chỉ việc xét đơn yêu cầu vì lý do trong thời hạn thông báo, nếu người bị yêu cầu tuyên bố mất tích trở về và yêu cầu Tòa án đình chỉ việc xét đơn yêu cầu  thì lệ phí Tòa án bạn đã nộp được sung vào công quỹ nhà nước

“
Điều 18. Xử lý tạm ứng án phí, án phí, tạm ứng lệ phí Tòa án, lệ phí Tòa án

…5. Trường hợp Tòa án ra quyết định đình chỉ việc xét đơn yêu cầu theo quy định tại điểm c khoản 2 Điều 366, Điều 382, khoản 3 Điều 388, khoản 3 Điều 392 của Bộ luật tố tụng dân sự thì tiền tạm ứng lệ phí Tòa án đã nộp được sung vào công quỹ nhà nước…
”