Câu hỏi: Hỏi: Chào luật sư, tôi muốn hỏi: Hiện tại tôi và vợ cũ đã ly hôn hơn 3 năm, tài sản chung chỉ có 1 căn nhà nhưng  cách đây 2 năm trước cô ấy đã bỏ trốn ra nước ngoài theo hình thức du lịch và mang theo toàn bộ giấy tờ nhà đứng tên 2 vợ chồng và để con lại cho tôi nuôi, nay tôi muốn bán căn nhà để lấy lại phân nửa tài sản của mình để lấy tiền lo cho con ăn học. Xin luật sư giúp tôi cách thức tiến hành các thủ tục để có thể bán căn nhà theo quy định của pháp luật?

=> Giải đáp thắc mắc về thủ tục mua bán nhà đất, gọi
19006169

Trả lời: Theo như thông tin anh cung cấp, chúng tôi có thể hiểu rằng tài sản chung của anh chị khi ly hôn tại tòa không có tranh chấp và không có yêu cầu chia tài sản chung. Trong trường hợp của anh, sẽ không thể làm thủ tục mua bán nhà đất vì hiện tại không có sổ đỏ. Hơn nữa, đây là tài sản chung của 2 vợ chồng anh, khi ly hôn tại tòa không có đề cập gì về vấn đề tài sản chung hay riêng nên tòa không chia. Vì thế đây được xem như tài sản có đồng chủ sở hữu. Vì vậy kể cả khi anh làm lại được sổ đỏ căn nhà thì cũng vẫn không thể bán được bởi lẽ không có sự đồng ý của người đồng sở hữu với anh.

Hiện tại anh không thể liên lạc được với vợ cũ cũng như không biết đích xác vợ anh ở đâu. Theo đó, a cần thực hiện yêu cầu gửi đến Tòa án, yêu cầu tòa tuyên bố mất tích đối với vợ cũ. Căn cứ:

Điều 68 Bộ luật dân sự 2015 quy định về Tuyên bố một người mất tích như sau:

“1. Khi một người biệt tích 02 năm liền trở lên, mặc dù đã áp dụng đầy đủ các biện pháp thông báo, tìm kiếm theo quy định của pháp luật về tố tụng dân sự nhưng vẫn không có tin tức xác thực về việc người đó còn sống hay đã chết thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan, Tòa án có thể tuyên bố người đó mất tích.

Thời hạn 02 năm được tính từ ngày biết được tin tức cuối cùng về người đó; nếu không xác định được ngày có tin tức cuối cùng thì thời hạn này được tính từ ngày đầu tiên của tháng tiếp theo tháng có tin tức cuối cùng; nếu không xác định được ngày, tháng có tin tức cuối cùng thì thời hạn này được tính từ ngày đầu tiên của năm tiếp theo năm có tin tức cuối cùng…”

Điều 387 Bộ luật tố tụng dân sự 2015 quy định về Đơn yêu cầu tuyên bố một người mất tích như sau:

“1. Người có quyền, lợi ích liên quan có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố một người mất tích theo quy định của Bộ luật dân sự.

2. Kèm theo đơn yêu cầu, người yêu cầu phải gửi tài liệu, chứng cứ để chứng minh người bị yêu cầu tuyên bố mất tích đã biệt tích 02 năm liền trở lên mà không có tin tức xác thực về việc người đó còn sống hoặc đã chết và chứng minh cho việc người yêu cầu đã áp dụng đầy đủ các biện pháp thông báo tìm kiếm; trường hợp trước đó đã có quyết định của Tòa án thông báo tìm kiếm người vắng mặt tại nơi cư trú thì phải có bản sao quyết định đó.”

Điều 388 Bộ luật tố tụng dân sự 2015 quy định vềchuẩn bị xét đơn yêu cầu tuyên bố một người mất tích như sau:

“4. Trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày kết thúc thời hạn thông báo quy định tại khoản 2 Điều này thì Tòa án phải mở phiên họp xét đơn yêu cầu.”

Về tài sản của người bị tuyên bố mất tích là nhà ở sẽ được giải quyết như sau:

Điều 69 Bộ luật dân sự 2015 quy định về Quản lý tài sản của người bị tuyên bố mất tích như sau:

“Người đang quản lý tài sản của người vắng mặt tại nơi cư trú quy định tại Điều 65 của Bộ luật này tiếp tục quản lý tài sản của người đó khi người đó bị Tòa án tuyên bố mất tích và có các quyền, nghĩa vụ quy định tại Điều 66 và Điều 67 của Bộ luật này.

Trường hợp Tòa án giải quyết cho vợ hoặc chồng của người bị tuyên bố mất tích ly hôn thì tài sản của người mất tích được giao cho con thành niên hoặc cha, mẹ của người mất tích quản lý; nếu không có những người này thì giao cho người thân thích của người mất tích quản lý; nếu không có người thân thích thì Tòa án chỉ định người khác quản lý tài sản.”

Trong thời gian này anh phải có nghĩa vụ bảo quản tài sản của người bị tuyên bố là mất tích. Tiếp đó anh có thể ra UBND huyện xin cấp lại sổ đỏ với lí do đã mất. UBND huyện sẽ hoàn tất thủ tục cấp lại cho anh. Khi đã có sổ đỏ rồi anh mới được quyền bán căn nhà. Căn cứ:

Điều 126 Luật nhà ở 2014 quy định về mua bán nhà ở thuộc sở hữu chung như sau:

“1. Việc bán nhà ở thuộc sở hữu chung phải có sự đồng ý của tất cả các chủ sở hữu; trường hợp có chủ sở hữu chung không đồng ý bán thì các chủ sở hữu chung khác có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết theo quy định của pháp luật. Các chủ sở hữu chung được quyền ưu tiên mua, nếu các chủ sở hữu chung không mua thì nhà ở đó được bán cho người khác.

Trường hợp có chủ sở hữu chung đã có tuyên bố mất tích của Tòa án thì các chủ sở hữu chung còn lại được quyền bán nhà ở đó; phần giá trị quyền sở hữu nhà ở của người bị tuyên bố mất tích được xử lý theo quy định của pháp luật…”

Sau 3 năm kể từ ngày có quyết định tuyên bố mất tích của tòa án mà vợ anh không trở về thì tòa sẽ tuyên bố vợ anh đã chết. Phần tài sản của chị sau khi bán căn nhà sẽ được giao lại cho con theo quy định của luật thừa kế. Trong trường hợp con chưa thành niên, tài sản sẽ do người giám hộ của con quản lý trực tiếp.

Trân trọng

Luật gia Đào Quang Vinh - Công ty Luật Minh Gia