Câu hỏi: Căn cứ đổi tên đối với người đủ 16 tuổi trở lên được quy định như thế nào? Thủ tục đổi tên ra sao? Cơ quan nào có thẩm quyền đổi tên theo quy định của pháp luật? Luật Minh Gia tư vấn như sau:

Nội dung tư vấn:
Chào luật sư, cháu 16 tuổi và cháu muốn luật sư tư vấn cho cháu về việc đổi tên. Cháu đã tìm hiểu trên mạng các thủ tục xin đổi tên nhưng vẫn thắc mắc. Mong luật sư giải thích và tư vấn cho cháu.

1) Thủ tục đổi tên như thế nào ạ?

2) Khi làm đổi thục đổi tên thì có phải đổi cả học bạ của cấp 1 và cấp 2 không ạ? Khi đổi thì đổi các mục kí xác nhận của giáo viện bộ môn thì có cần chính giáo viên đó kí xác nhận lại trong học bạ đổi tên không ạ (Vì có 3 giáo viên dạy cháu cấp 1 đã mất ạ)

3) Quá trình xin đổi tên như thế nào ạ?

4) Đổi tên có tốn chi phí nhiều và trong thời gian bao lâu ạ?

Cháu sinh ra ở Nam Định học hết lớp 2 cháu chuyển ra Quảng Ninh ạ. Xin chân thành cảm ơn ạ.

Trả lời: Thứ nhất,
về vấn đề đổi tên
:

Theo thông tin bạn cung cấp, trường hợp bạn muốn thay đổi tên thì cần phải có căn cứ theo quy định tại Điều 28 Bộ luật Dân sự 2015:

“Điều 28. Quyền thay đổi tên

1. Cá nhân có quyền yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền công nhận việc thay đổi tên trong trường hợp sau đây:

a) Theo yêu cầu của người có tên mà việc sử dụng tên đó gây nhầm lẫn, ảnh hưởng đến tình cảm gia đình, đến danh dự, quyền, lợi ích hợp pháp của người đó;

b) Theo yêu cầu của cha nuôi, mẹ nuôi về việc thay đổi tên cho con nuôi hoặc khi người con nuôi thôi làm con nuôi và người này hoặc cha đẻ, mẹ đẻ yêu cầu lấy lại tên mà cha đẻ, mẹ đẻ đã đặt;

c) Theo yêu cầu của cha đẻ, mẹ đẻ hoặc người con khi xác định cha, mẹ cho con;

d) Thay đổi tên của người bị lưu lạc đã tìm ra nguồn gốc huyết thống của mình;

đ) Thay đổi tên của vợ, chồng trong quan hệ hôn nhân và gia đình có yếu tố nước ngoài để phù hợp với pháp luật của nước mà vợ, chồng người nước ngoài là công dân hoặc lấy lại tên trước khi thay đổi;

e) Thay đổi tên của người đã xác định lại giới tính, người đã chuyển đổi giới tính;

g) Trường hợp khác do pháp luật về hộ tịch quy định.

2. Việc thay đổi tên cho người từ đủ chín tuổi trở lên phải có sự đồng ý của người đó.

3. Việc thay đổi tên của cá nhân không làm thay đổi, chấm dứt quyền, nghĩa vụ dân sự được xác lập theo tên cũ.”

Như vậy, nếu có một trong các căn cứ theo Khoản 1 nêu trên, bạn có thể thực hiện thủ tục thay đổi tên theo quy định tại Điều 28 Luật Hộ tịch 2014 như sau:

“Điều 28. Thủ tục đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch

1. Người yêu cầu đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch nộp tờ khai theo mẫu quy định và giấy tờ liên quan cho cơ quan đăng ký hộ tịch.

2. Trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ giấy tờ theo quy định tại khoản 1 Điều này, nếu thấy việc thay đổi, cải chính hộ tịch là có cơ sở, phù hợp với quy định của pháp luật dân sự và pháp luật có liên quan, công chức tư pháp - hộ tịch ghi vào Sổ hộ tịch, cùng người yêu cầu đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch ký vào Sổ hộ tịch và báo cáo Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã cấp trích lục cho người yêu cầu.

Trường hợp thay đổi, cải chính hộ tịch liên quan đến Giấy khai sinh, Giấy chứng nhận kết hôn thì công chức tư pháp - hộ tịch ghi nội dung thay đổi, cải chính hộ tịch vào Giấy khai sinh, Giấy chứng nhận kết hôn.

Trường hợp cần phải xác minh thì thời hạn được kéo dài thêm không quá 03 ngày làm việc.

3. Trường hợp đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch không phải tại nơi đăng ký hộ tịch trước đây thì Ủy ban nhân dân cấp xã phải thông báo bằng văn bản kèm theo bản sao trích lục hộ tịch đến Ủy ban nhân dân nơi đăng ký hộ tịch trước đây để ghi vào Sổ hộ tịch.

Trường hợp nơi đăng ký hộ tịch trước đây là Cơ quan đại diện thì Ủy ban nhân dân cấp xã phải thông báo bằng văn bản kèm theo bản sao trích lục hộ tịch đến Bộ Ngoại giao để chuyển đến Cơ quan đại diện ghi vào Sổ hộ tịch.”

Đồng thời, thông tin bạn cung cấp cho thấy hiện nay bạn đã 16 tuổi; do đó, thẩm quyền đăng ký thay đổi tên sẽ thuộc thẩm quyền giải quyết của UBND cấp huyện theo quy định tại Khoản 3 Điều 46 Luật Hộ tịch 2014:

“Điều 46. Thẩm quyền đăng ký thay đổi, cải chính, bổ sung hộ tịch, xác định lại dân tộc

...

3. Ủy ban nhân dân cấp huyện nơi đã đăng ký hộ tịch trước đây hoặc nơi cư trú của cá nhân có thẩm quyền giải quyết việc thay đổi, cải chính hộ tịch cho công dân Việt Nam từ đủ 14 tuổi trở lên cư trú ở trong nước; xác định lại dân tộc.”

Thứ hai, vấn đề
lệ phí đổi tên và điều chỉnh giấy tờ sau khi đổi tên
:

Lệ phí liên quan đến vấn đề thay đổi hộ tịch do Hội đồng nhân dân cấp tỉnh của mỗi địa phương quy định tùy thuộc vào điều kiện thực tế của địa phương đó. Vì vậy, thông tin bạn cung cấp không thể hiện rõ bạn đang cư trú ở địa phương nào nên chúng tôi không thể xác định được mức phí cụ thể mà bạn phải nộp khi thực hiện thủ tục thay đổi tên.

Đối với vấn đề điều chỉnh hồ sơ, giấy tờ sau khi đổi tên thì hiện nay không có quy định cụ thể. Tuy nhiên, xét về tính hợp lý và bảo đảm thuận lợi cho bạn trong quá trình bạn học tập, làm việc sau này thì bạn cần phải điều chỉnh các giấy tờ như: Chứng minh thư nhân dân, hộ chiếu, các loại bằng cấp, giấy chứng nhận...