Câu hỏi: Nhà tôi có 1 mảnh đất được cấp sổ đỏ năm 1993, số tờ bản đồ 38, số thửa 288. Qúa trình sử dụng giấy chứng nhận bị mục nát. Tôi ra xã làm thủ tục cấp đổi thì xã bảo là số thửa 288 đang làm trên mảnh đất của nhà khác trong tờ bản đồ xã cầm.

Còn mảnh đất thực tế nhà tôi muốn cấp thì đang đứng tên bác tôi. Mảnh đất đứng tên bác tôi chưa xây nhà và chưa có sổ đỏ. Bây giờ tôi phải làm gì để xã đính chính và đúng mảnh đất nhà tôi đang muốn cấp. Hay là tôi chỉ được sử dụng mảnh đât của nhà bị nhầm kia, nhưng nhà kia đã xây nhà.

Trả lời: Về việc đính chính thông tin số thửa đất

Khi có sự sai sót, khác biệt về thông tin thửa đất trên giấy chứng nhận quyền sử dụng và hồ sơ lữu giữ tại UBND xã thì anh có thể đính chính tại UBND nơi đã cấp GCNQSDĐ cho gia đình anh theo quy định tại điều 106 Luật đất đai 2013:

"Điều 106. Đính chính, thu hồi Giấy chứng nhận đã cấp

1. Cơ quan có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận có trách nhiệm đính chính Giấy chứng nhận đã cấp có sai sót trong các trường hợp sau đây:

a) Có sai sót thông tin về tên gọi, giấy tờ pháp nhân hoặc nhân thân, địa chỉ của người sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất so với giấy tờ pháp nhân hoặc nhân thân tại thời điểm cấp Giấy chứng nhận của người đó;

b) Có sai sót thông tin về thửa đất, tài sản gắn liền với đất so với hồ sơ kê khai đăng ký đất đai, tài sản gắn liền với đất đã được cơ quan đăng ký đất đai kiểm tra xác nhận".

Thủ tục đính chính GCNQSDĐ được quy định tại điều 86 Nghị định 43/2014/NĐ-CP:

"Điều 86. Thủ tục đính chính Giấy chứng nhận, Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở, Giấy chứng nhận quyền sở hữu công trình xây dựng đã cấp

1. Người sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất nộp Giấy chứng nhận, Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở, Giấy chứng nhận quyền sở hữu công trình xây dựng đã cấp có sai sót cho Văn phòng đăng ký đất đai để đính chính. Trường hợp sai sót do lỗi của người sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất thì người sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất phải có đơn đề nghị để được đính chính.

Trường hợp Văn phòng đăng ký đất đai phát hiện Giấy chứng nhận, Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở, Giấy chứng nhận quyền sở hữu công trình xây dựng đã cấp có sai sót thì thông báo cho người sử dụng đất biết và yêu cầu người sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất nộp Giấy chứng nhận đã cấp để thực hiện đính chính.

2. Văn phòng đăng ký đất đai có trách nhiệm kiểm tra; lập biên bản kết luận về nội dung và nguyên nhân sai sót; lập hồ sơ trình cơ quan có thẩm quyền thực hiện đính chính vào Giấy chứng nhận, Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở, Giấy chứng nhận quyền sở hữu công trình xây dựng đã cấp có sai sót; đồng thời chỉnh lý nội dung sai sót vào hồ sơ địa chính, cơ sở dữ liệu đất đai.

3. Trường hợp đính chính mà người được cấp Giấy chứng nhận, Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở, Giấy chứng nhận quyền sở hữu công trình xây dựng có yêu cầu cấp đổi sang Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất thì Văn phòng đăng ký đất đai trình cơ quan có thẩm quyền để cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất".

Vì trường hợp này có sai sót về thông tin mảnh đất mà anh đang sử dụng thực tế nên việc xử lý các hệ quả liên quan sẽ không liên quan đến mảnh đất 288 thực tế trong hồ sơ tại UBND xã mà người khác đang sử dụng và đã làm nhà ở.

Về việc Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại xã đứng tên của bác anh

Như trình bày theo hồ sơ tại xã thì mảnh đất này đang đứng tên của bác anh chứ không phải của anh. Vì vậy, trường hợp này có thể xảy ra những trường hợp sau:

- Thứ nhất, gia đình anh có căn cứ chứng minh mảnh đất thuộc sở hữu của mình; có giấy tờ về quyền sở hữu như quyết định giao đất, giấy tờ chuyển nhượng đất và có sự thừa nhận của người bác anh về điều này. Khi đó, việc bác anh được xác định là chủ sở hữu mảnh đất trong hồ sơ tại xã là sai phạm trong việc xác minh về nguồn gốc hồ sơ sử dụng đất. Với trường hợp này, UBND xã sẽ làm hồ sơ gửi lên UBND huyện để điều chỉnh lại GCNQSDĐ mang tên anh.

- Thứ hai, anh không chứng minh được mình có quyền sở hữu hợp pháp qua giấy tờ (khi đó quyền sở hữu mảnh đất sẽ căn cứ theo hồ sơ lưu giữ tại UBND xã là của bác anh). Nếu anh và bác anh không có tranh chấp về quyền sử dụng mảnh đất thì bác anh và anh có thể làm thủ tục chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa 2 bên và khi đó giấy chứng nhận quyền sử dụng sẽ được cấp mới với anh là chủ sở hữu.

- Thứ ba, trong trường hợp có tranh chấp về quyền sử dụng đất giữa anh và bác anh. Khi này, tranh chấp giữa 2 bên sẽ thông qua thủ tục hòa giải ở UBND xã; nếu hòa giải không thành thì anh có làm đơn khởi kiện tại Tòa án nhân dân cấp huyện (khi đó anh sẽ phải cung cấp những chứng cứ để chứng minh quyền sở hữu hợp pháp của mình).