Câu hỏi: Chào Luật Sư, em xin luật sư tư vấn cho em các vấn đề về điều kiện kết hôn và quyền nhận con ngoài giá thú sau: Em không kết hôn nhưng có sinh 1 đứa con trai với người yêu. Anh ấy biết 2 đứa có con với nhau nhưng không nói với gia đình cũng không tính tới chuyện kết hôn. Con em nay được 15 tháng thời gian đầu anh cũng có thời gian qua thăm, nhưng khi em nói tới vấn đề cưới thì anh lại lơ và không còn thường xuyên đến thăm 2 mẹ con nữa.

- Thời gian qua lâu mà em không thấy kết quả gì ở anh ấy và em cũng không thể nuôi con 1 mình nổi. Hiện tại em có người theo đuổi và muốn kết hôn với em để tiện cho sóc cho em và con.

- em muốn hỏi LS rằng liệu bây giờ em kết hôn có được không?

- Con em hiện giờ đang theo họ em, nhưng sau này khi bố ruột của nó muốn nhận lại nó, gia đình phía họ muốn nhận nuôi cháu, thì em phải làm thế nào?

- Em hỏi vì điều kiện bên phía bố đứa trẻ hơn em rất nhiều, em chỉ là 1 người làm công việc nhẹ nên đồng lương cũng thấp.

- Liệu sau này Bố đứa bé muốn bắt con thì em có mất nó không?

Trả lời: Về trường hợp bố của con bạn muốn nhận lại con:

Căn cứ theo điều 91 luật hôn nhân và gia đình 2014 quy định:

Điều 91. Quyền nhận con

1. Cha, mẹ có quyền nhận con, kể cả trong trường hợp con đã chết.

2. Trong trường hợp người đang có vợ, chồng mà nhận con thì việc nhận con không cần phải có sự đồng ý của người kia.
Như vậy, bố của con bạn có quyền nhận lại con. Hai bạn có thể thỏa thuận về việc nuôi con, nếu không thỏa thuận được thì có thể yêu cầu Tòa án giải quyết tranh chấp về quyền nhận nuôi con. Căn cứ theo Nghị quyết 35/2000/QH10 quy định:  nam và nữ chung sống với nhau như vợ chồngmà không đăng ký kết hôn, đều không được pháp luật công nhận là vợ chồng nếu có yêu cầu ly hôn thì Tòa án thụ lý và tuyên bố không công nhận quan hệ vợ chồng;nếu có yêu cầu về con thì quyền lợi của con được giải quyết như trường hợp của cha mẹ ly hôn.
Căn cứ theo điều 81 luật hôn nhân và gia đình 2014 quy định:
Điều 81. Việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con sau khi ly hôn
1. Sau khi ly hôn, cha mẹ vẫn có quyền, nghĩa vụ trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình theo quy định của Luật này, Bộ luật dân sự và các luật khác có liên quan.
2. Vợ, chồng thỏa thuận về người trực tiếp nuôi con, nghĩa vụ, quyền của mỗi bên sau khi ly hôn đối với con; trường hợp không thỏa thuận được thì Tòa án quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con; nếu con từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con.
3. Con dưới 36 tháng tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi, trừ trường hợp người mẹ không đủ điều kiện để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con hoặc cha mẹ có thỏa thuận khác phù hợp với lợi ích của con.

Theo  như bạn trình bày con bạn hiện tại mới 15 tháng tuổi, do đó nếu tranh chấp xảy ra, bạn sẽ được tiếp tục nuôi con, trừ  trường hợp bạn không đủ điều kiện để nuôi con hoặc hai bạn có thỏa thuận phù hợp với lợi ích của con. Sau này, khi con của  bạn đủ 36 tháng tuổi trở lên, nếu có tranh chấp về quyền nuôi con và yêu cầu Tòa án giải quyết, thì Tòa án sẽ căn cứ vào quyền lợi của con để quyết định giao con cho bố hoặc mẹ. Có nghĩa là, ai có điều kiện nuôi dạy, chăm sóc giáo dục con tốt hơn sẽ có lợi thế hơn, khi tòa án xem xét để trao quyền nuôi con.