Câu hỏi: : Chào luật sư, tôi thay mặt gia đình viết email này mong được sự tư vấn của luật sư. Ông Bà nội tôi có mảnh đất nông nghiệp khoảng 350m2, khi Ông Bà nội tôi chết có để lại cho tôi mà chưa làm di chúc. Sau khi ông bà mất thì bố tôi cũng mất. Sau này trong các buổi họp gia đình để phân chia nhà và đất của ông nội cũng đã có sự thống nhất của các Bác các Chú là anh em ruột của Ba tôi là đồng ý cho tôi mảnh đất 350 m2 theo lời của ông Nội trước khi chết (có Biên bản họp gia đình đã ký). Nhưng tất cả giấy tờ do mẹ tôi giữ, hiện nay Mẹ tôi đã làm giấy tờ chuyển toàn bộ chủ quyền sang tên mẹ tôi mà không có ý kiến của tôi và chia lại cho các anh em của tôi. Vậy Luật sư tứ vấn có cách nào lấy lại toàn bộ số đất không ạ.

Trả lời: Theo thông tin bạn cung cấp, ông bà bạn mất không để lại di chúc đo đó toàn bộ phần tài sản thuộc sở hữu của ông bà bạn sẽ được phân chia đều cho những người thuộc hàng thừa kế thứ nhất của ông bà theo quy định tại Điều 651 Bộ luật dân sự 2015, cụ thể Điều 651 quy định như sau:

“1. Những người thừa kế theo pháp luật được quy định theo thứ tự sau đây:

a) Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;

b) Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;

c) Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội, cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột; chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụ ngoại.

2. Những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau.

3. Những người ở hàng thừa kế sau chỉ được hưởng thừa kế, nếu không còn ai ở hàng thừa kế trước do đã chết, không có quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.”

Như vậy, toàn bộ tài sản thuộc sở hữu của ông bà bạn sẽ được phân chia đều cho tất cả những người thừa kế thuộc hàng thừa kế thứ nhất theo quy định tại Điều 651 đã nêu trên trong đó có bao gồm tất cả các người con.

Đối với phần thừa kế của bố bạn do bố bạn mất sau ông bà nên phần tài sản bố bạn được nhận từ ông bà sẽ trở thành di sản thừa kế và được chia đều cho những người thuộc hàng thừa kế thứ nhất của bố bạn trong trường hợp bố bạn mất không để lại di chúc bao gồm: mẹ bạn và tất cả các con của bố bạn (bao gồm cả con chung và con riêng).

Nếu bạn muốn thực hiện thủ tục sang tên toàn bộ phần diện tích đất này cho mình thì phải được sự đồng ý của tất cả những người thừa kế bao gồm các anh chị em của bố bạn, mẹ bạn và các anh chị em của bạn.

Theo thông tin cung cấp thì bạn được hưởng một phần tài sản của ông bà để lại theo thỏa thuận của những người thừa kế của ông bà (các bác, chú, cô) và thỏa thuận này được thể hiện bằng văn bản nhưng những giấy tờ này do mẹ bạn giữ. Do vậy, để lấy lại được phần đất của bạn theo thỏa thuận thì bạn phải chứng minh được việc những người thừa kế của ông bà đã thỏa thuận cho bạn như vậy. Nếu bạn không lấy lại được văn bản này từ chỗ của mẹ bạn thì để bạn được hưởng phần đất mà các bác, cô, chú đã đồng ý cho bạn thì các bên cần lập lại một văn bản thỏa thuận phân chia di sản thừa kế mới với nội dung để lại phần thừa kế của họ cho bạn.

Hiện tại, mẹ bạn đã thực hiện thủ tục sang tên quyền sử dụng đất cho bà do đó bạn cần kiểm tra lại việc mẹ bạn thực hiện thủ tục sang tên này dựa trên căn cứ nào. Nếu tài sản này là di sản thừa kế của ông bà và những người thừa kế của ông bà không đồng ý để lại tài sản cho mẹ bạn thì có căn cứ để xác định việc cấp giấy chứng nhận này là chưa phù hợp. Để đòi lại phần diện tích đất của mình, bạn có thể khởi kiện đến Tòa án nhân dân có thẩm quyền để yêu cầu giải quyết.