Câu hỏi: Kính chào Phòng tư vấn pháp luật Xin tư vấn giúp em về trường hợp như sau: Người thân của em vì lý do bận việc cá nhân nên đã xin Công ty cho phép nghỉ việc (trước 30 ngày). Công ty đã chấp thuận cho phép nghỉ. Thời gian chính thức nghỉ việc là hết ngày 30/06/201x. Vào Tháng 05/201x Công ty đã làm thủ tục báo giảm lao động với cớ quan BHXH theo đúng luật định.

Hiện tại NLĐ vẫn chưa tìm được làm và muốn đăng ký được hưởng trợ cấp chế độ BHTN. NLĐ tham gia BH bắc buộc từ Tháng 04/201x và tham gia BHTN từ T01/201x. Hàng tháng cty đã thu lại phần tiền NLĐ phải nộp. Hiện tại đã là giữaT08/201x. Chị ấy đã gọi vào yêu cầu công ty trả sổ lại để chị đăng ký hưởng trợ cấp BHTN, nhưng cty vẫn không thực hiện.

Vậy trong trường hợp này, NLĐ phải làm gì để đảm bảo được quyền lợi của mình. Và nếu như xảy ra chậm trễ làm quá hạn thời gian đăng ký hưởng trợ cấp BHTN thì NLĐ phải như thế nào? Kính mong được Quý luật sư tư vấn. Chân thành cảm ơn.

>> Tư vấn cách lấy lại sổ bảo hiểm xã hội

Trả lời: Cảm ơn chị đã tin tưởng và gửi yêu cầu tới công ty Luật Minh Gia! Yêu cầu của chị được tư vấn như sau:

- Về trách nhiệm của công ty khi chấm dứt hợp đồng lao động

Bộ luật lao động quy định về trách nhiệm của người sử dụng lao động khi chấm dứt hợp đồng lao động như sau:

“
Trách nhiệm của người sử dụng lao động khi chấm dứt hợp đồng lao động

...

2. Trong thời hạn 07 ngày làm việc, kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động, hai bên có trách nhiệm thanh toán đầy đủ các khoản có liên quan đến quyền lợi của mỗi bên; trường hợp đặc biệt, có thể kéo dài nhưng không được quá 30 ngày.

3. Người sử dụng lao động có trách nhiệm hoàn thành thủ tục xác nhận và trả lại sổ bảo hiểm xã hội và những giấy tờ khác mà người sử dụng lao động đã giữ lại của người lao động”.

Theo như chị trình bày, 30/06/201x là ngày chấm dứt hợp đồng lao động giữa người thân của chị và phía công ty. Vậy, trong thời hạn 7 ngày làm việc; trường hợp đặc biệt có thể kéo dài nhưng không quá 30 ngày hai bên phải có trách nhiệm hoàn thành thủ tục đảm bảo quyền lợi của mỗi bên.

- Hướng dẫn thủ tục lấy sổ bảo hiểm xã hội

Hiện tại, công ty không trả sổ bảo hiểm xã hội mặc dù đã báo giảm BHXH, hành vi này là hành vi vi phạm nghĩa vụ. Để lấy lại sổ bảo hiểm xã hội, người thân của chị cần thực hiện tuần tự các bước sau:

Thứ nhất
, người này gửi đơn khiếu nại trực tiếp tới ban giám đốc của công ty. Trong đơn, người này cần yêu cầu phía công ty thực hiện đúng các nghĩa vụ quy định tại bộ luật lao động 2019.

Thứ hai
, nếu công ty không trả sổ sau khi đã gửi đơn khiếu nại, người thân của chị có quyền gửi đơn tới Phòng lao động – thương binh & xã hội thuộc UBND huyện yêu cầu giải quyết. Phía UBND sẽ có trách nhiệm cử người điều tra, xác minh nhằm hòa giải, yêu cầu công ty trả lại sổ bảo hiểm xã hội.

Thứ ba
, người thân của chị có quyền khởi kiện tại Tòa án nhân dân quận, huyện nơi công ty đóng trụ sở. Tuy nhiên, phương án giải quyết trên chỉ là phương án giải quyết cuối cùng, vì thời gian giải quyết có thể sẽ không nhanh chóng gây ảnh hưởng tới việc nhận bảo hiểm thất nghiệp.

- Về Điều kiện, trình tự hưởng bảo hiểm thất nghiệp

Theo quy định tại điều 49 luật Việc làm thì: Người lao động quy định đang đóng bảo hiểm thất nghiệp được hưởng trợ cấp thất nghiệp khi có đủ các điều kiện sau đây:

"1. Chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc, trừ các trường hợp sau đây:

a) Người lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động, hợp đồng làm việc trái pháp luật;

b) Hưởng lương hưu, trợ cấp mất sức lao động hằng tháng;

2. Đã đóng bảo hiểm thất nghiệp từ đủ 12 tháng trở lên trong thời gian 24 tháng trước khi chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc đối với trường hợp quy định tại điểm a và điểm b khoản 1 Điều 43 của Luật này; đã đóng bảo hiểm thất nghiệp từ đủ 12 tháng trở lên trong thời gian 36 tháng trước khi chấm dứt hợp đồng lao động đối với trường hợp quy định tại điểm c khoản 1 Điều 43 của Luật này;

3. Đã nộp hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp tại trung tâm dịch vụ việc làm theo quy định tại khoản 1 Điều 46 của Luật này;

4. Chưa tìm được việc làm sau 15 ngày, kể từ ngày nộp hồ sơ hưởng bảo hiểm thất nghiệp, trừ các trường hợp theo quy định''

Như vậy, để được hưởng bảo hiểm thất nghiệp thì anh phải đáp ứng đủ cả ba điều kiện trên.

Thứ nhất
, người thất nghiệp đã đóng bảo hiểm thất nghiệp đủ mười hai tháng trở lên trong thời gian hai mươi bốn tháng trước khi thất nghiệp.

Thứ hai
, người này phải thực hiện thủ tục đăng ký thất nghiệp tại tổ chức bảo hiểm xã hội.

Thứ ba
, người  này chưa tìm được việc làm sau mười lăm ngày kể từ ngày đăng ký thấy nghiệp.

Khoản 1 Điều 46 Luật việc làm quy định về thời hạn để anh thực hiện thủ tục đăng ký thất nghiệp như sau:

“
1.
Trong thời hạn 03 tháng, kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc, người lao động nộp hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp tại trung tâm dịch vụ việc làm do cơ quan quản lý nhà nước về việc làm thành lập.

2. Trong thời hạn 20 ngày, kể từ ngày trung tâm dịch vụ việc làm tiếp nhận đủ hồ sơ, cơ quan nhà nước có thẩm quyền ra quyết định hưởng trợ cấp thất nghiệp; trường hợp không đủ điều kiện để hưởng chế độ trợ cấp thất nghiệp thì phải trả lời bằng văn bản cho người lao động.

3. Tổ chức bảo hiểm xã hội thực hiện việc chi trả trợ cấp thất nghiệp cho người lao động trong thời hạn 05 ngày, kể từ ngày nhận được quyết định hưởng trợ cấp thất nghiệp
”.

Theo quy định của pháp luật, kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động đúng quy định của pháp luật, người lao động trong thời hạn 3 tháng phải nộp hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp tại trung tâm dịch vụ việc làm do cơ quan quản lý nhà nước về việc làm thành lập.

Bắt buộc người thân của chị phải nộp hồ sơ xin hưởng BHTN trong thời hạn 03 tháng kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động. Nếu quá thời hạn trên người này sẽ không được hưởng khoản trợ cấp thất nghiệp này.

Thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp của người này vẫn được bảo lưu, cộng dồn khi anh ta tham gia đóng bảo hiểm thất nghiệp lần tiếp.

---

3. Giải đáp thắc mắc khi người lao động bị công ty cũ giữ sổ bảo hiểm

Câu hỏi:

Dear công ty luật Minh Gia,Em có 2 vấn đề nhờ công ty luật Minh Gia tư vấn:Theo quy định của luật lao động người sử dụng lao động có quyền giữ sổ BHXH của người lao động hay không? Nếu có thì trong trường hợp nào?

Người lao động nghỉ việc tại công ty A nhưng công ty A không chốt sổ cho người lao động. Sau đó người lao động sang công ty B công tác và tiếp tục đóng bảo hiểm vào số sổ cũ. Trong trường hợp này, người lao động có xin cấp lại sổ được không hay bắt buộc công ty A phải chốt và trả sổ? E xin cảm ơn.

Trả lời:

Cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi đề nghị tư vấn đến Công ty Luật Minh Gia, Đối với yêu cầu hỗ trợ của bạn chúng tôi tư vấn như sau:

- Quy định về trách nhiệm của các bên khi chấm dứt HĐLĐ

Trách nhiệm của người sử dụng lao động khi chấm dứt hợp đồng lao động được quy định tại bộ luật lao động như sau:

"Xem trích dẫn quy định tại phần tư vấn (2)''

Căn cứ theo quy định trên,
khi chấm dứt HĐLĐ công ty bạn có trách nhiệm chốt và trả sổ bảo hiểm cho người lao động.

- Xử phạt vi phạm khi không bàn giao sổ BHXH

Việc công ty không thực hiện trách nhiệm nói trên, có thể sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính với mức từ 1 triệu đến 20 triệu đồng theo quy định tại Điều 7 Nghị định 88/2015/NĐ-CP. Nếu không thể tự thỏa thuận để giải quyết với công ty, bạn có thể gửi đơn khiếu nại đến Phòng lao động - thương binh xã hội, thuộc UBND cấp huyện nơi công ty đặt trụ sở để được xử lý kịp thời.

- Về việc cấp sổ BHXH mới

Trường hợp này, bạn có thể tiếp tục tham gia BHXH, BHYT, BHTN bằng việc khai báo qua số sổ bảo hiểm đã được cấp. Tuy nhiên, việc chốt sổ BHXH buộc phải được thực hiện bởi công ty cũ đã làm, trừ trường hợp công ty này bị phá sản hoặc giải thể. Về nguyên tắc, mỗi người lao động chỉ có 1 sổ BHXH tương ứng với 1 số sổ để sử dụng cho quá trình tham gia BHXH, nên bạn không có căn cứ để yêu cầu cấp sổ mới cho trường hợp này.