Câu hỏi: Chị tôi sinh ngày 05/08/1971. Đã tham gia bảo hiểm đến Tháng 10/2015 là 21 năm 10 tháng. Chị tôi muốn nghỉ hưu sớm theo trường hợp suy giảm khả năng lao đông 61% từ 1/12/2015 thì tuổi của chị tôi có đước tính là 45 tuổi không? (44 tuổi 4 tháng) và thời gian có được tính tròn 22 năm không? Trong trường hợp chị tôi tiếp tục đóng thêm bảo hiểm đến tháng 11/2017(46 tuổi lẻ 4 tháng) thì tuổi của chị tôi có được tính là đủ 47 theo quy định của luật 2014 hay không?

Trả lời: Trường hợp nghỉ hưu sớm vào tháng 12/2015
(áp dụng Luật BHXH 2006, Luật BHXH 2014 có hiệu lực 1/1/2016)

- Thứ nhất, đối với việc nghỉ hưu theo trường hợp suy giảm khả năng lao động:

Theo khoản 1 Điều 51 Luật bảo hiểm xã hội 2006:
“Điều kiện hưởng lương hưu khi suy giảm khả năng lao động
Người lao động quy định tại các điểm a, b, c, d và e khoản 1 Điều 2 của Luật này đã đóng bảo hiểm xã hội đủ hai mươi năm trở lên, bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên, hưởng lương hưu với mức thấp hơn so với người đủ điều kiện hưởng lương hưu quy định tại Điều 50 của Luật này khi thuộc một trong các trường hợp sau đây:
1.Nam đủ năm mươi tuổi, nữ đủ bốn mươi lăm tuổi trở lên
2. Có đủ mười lăm năm trở lên làm nghề hoặc công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội và Bộ Y tế ban hành”

Như vậy, để được hưởng lương hưu khi nghỉ sớm hơn  suy giảm khả năng lao động thì phải đáp ứng các điều kiện sau:
+ Đã đóng bảo hiểm xã hội đủ 20 năm trở lên
+ Bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên
+ Hưởng lương hưu thấp hơn so với người đủ điều kiện hưởng lương hưu
+ Nam từ đủ 50 tuổi, nữ đủ 45 tuổi.

- Thứ hai: Về cách tính thời gian đóng bảo hiểm xã hội:
Theo Khoản 5 Điều 28 Nghị định 152/2006/NĐ-CP hướng dẫn một số điều của Luật bảo hiểm xã hội:
“
nếu thời gian đóng bảo hiểm xã hội có tháng lẻ dưới 3 tháng thì không tính, từ đủ 3 tháng đến đủ 6 tháng tính là nửa năm, từ 6 tháng đến 12 tháng tính tròn 1 năm”.
Theo quy định trên nếu có tháng lẻ từ 6 đến 12 tháng thì được tính tròn là 1 năm tính đến tháng 10/2015, chị của bạn tham gia bảo hiểm là 21 năm 10 tháng, như vậy thời gian đóng bảo hiểm được tính tròn là 22 năm.

- Thứ ba: về cách tính tuổi nghỉ hưu trong trường hợp nghỉ hưu sớm:
Điểm b khoản 3 Mục IV Thông tư 03/2007/TT-BLĐTBXH ngày 30-1-2007 của Bộ LĐ-TB&XH quy định như sau:
“Tỷ lệ hưởng lương hưu hằng tháng đối với người nghỉ hưu trước tuổi được tính như quy định tại điểm a khoản này. Nhưng mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi thì tỷ lệ hưởng lương hưu giảm đi 1%. Trường hợp tuổi nghỉ hưu có tháng lẻ thì được tính tròn thêm một tuổi.”

Có thể thấy,
trường hợp tuổi nghỉ hưu có tháng lẻ thì được tính tròn thêm một tuổi. Như vậy, nếu tuổi của chị bạn lúc nghỉ hưu là 44 tuổi 4 tháng (đến 10/2015) thì sẽ được tính là 45 tuổi hoặc nếu chị của bạn tiếp tục đóng thêm bảo hiểm đến tháng 11/2017, khi đó tuổi sẽ là 46 tuổi lẻ 4 tháng thì vẫn sẽ được tính là 47 tuổi theo quy định của pháp luật về BHXH.

Lưu ý: Trường hợp tại thời điểm nghỉ hưu vào tháng 11/2017
áp dụng luật BHXH năm 2014 như sau:

Điều kiện hưởng lương hưu khi suy giảm khả năng lao động theo quy định luật BHXH 2014

"1. Người lao động quy định tại các điểm a, b, c, d, g, h và i khoản 1 Điều 2 của Luật này khi nghỉ việc có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên được hưởng lương hưu với mức thấp hơn so với người đủ điều kiện hưởng lương hưu quy định tại điểm a và điểm b khoản 1 Điều 54 của Luật này nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Từ ngày 01 tháng 01 năm 2016, nam đủ 51 tuổi, nữ đủ 46 tuổi và bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên thì đủ điều kiện hưởng lương hưu khi suy giảm khả năng lao động. Sau đó mỗi năm tăng thêm một tuổi cho đến năm 2020 trở đi, nam đủ 55 tuổi và nữ đủ 50 tuổi thì mới đủ điều kiện hưởng lương hưu khi suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên;

b) Nam đủ 50 tuổi, nữ đủ 45 tuổi và bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên;

c) Bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên và có đủ 15 năm trở lên làm nghề hoặc công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Bộ Y tế ban hành.

2. Người lao động quy định tại điểm đ và điểm e khoản 1 Điều 2 của Luật này khi nghỉ việc có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên, bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên được hưởng lương hưu với mức thấp hơn so với người đủ điều kiện hưởng lương hưu quy định tại điểm a và điểm b khoản 2 Điều 54 của Luật này khi thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Nam đủ 50 tuổi, nữ đủ 45 tuổi trở lên;

b) Có đủ 15 năm trở lên làm nghề hoặc công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Bộ Y tế ban hành".

Như vậy, vào năm 2017 chị của bạn thuộc trường hợp quy định tại K2, (hưởng lương hưu với mức thấp hơn với 24 năm tham gia BHXH và 47 tuổi).

Trân trọng !

CV Hằng Nga - Công ty Luật Minh Gia