Câu hỏi: Chào luật sư, Tôi năm nay 23 tuổi. Tôi muốn hỏi thủ tục ly hôn đơn phương cho mẹ tôi như sau: Cuộc sống của bố mẹ tôi không có sự hòa thuận và tiếng nói chung, bố tôi thường xuyên chửi bới, đánh đập mẹ tôi và ông có tình nhân bên ngoài. Mẹ tôi đã từng nhiều lần đề cập đến vấn đề li dị nhưng bố tôi không ký đơn.

Tôi còn có một em trai kém mình 10 tuổi. Từ trước đến giờ mẹ tôi cam chịu vì sợ mình sẽ không có quyền nuôi cả 2 đứa con . Xin hỏi luật sư, nếu mẹ tôi Ly Hôn thì khả năng có được hay không? và có thể nuôi em trai của Tôi nữa hay không? Tôi xin cảm ơn.

Trả lời: - Thứ nhất,
Mẹ của bạn có thể xin ly hôn đơn phương.

Tại điều 51, Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định những người có quyền yêu cầu xin ly hôn như sau:

“Điều 51. Quyền yêu cầu giải quyết ly hôn

1. Vợ, chồng hoặc cả hai người có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn.

2. Cha, mẹ, người thân thích khác có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn khi một bên vợ, chồng do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình, đồng thời là nạn nhân của bạo lực gia đình do chồng, vợ của họ gây ra làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe, tinh thần của họ.

3. Chồng không có quyền yêu cầu ly hôn trong trường hợp vợ đang có thai, sinh con hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi.”

Theo quy định này, trường hợp bố của bạn không chịu ký vào đơn xin ly hôn để thuận tình ly hôn, thì mẹ của bạn có thể yêu cầu xin ly hôn đơn phương mà không cần sự chấp thuận của bố bạn.

Về ly hôn đơn phương, tại điều 56 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định như sau:

“Điều 56. Ly hôn theo yêu cầu của một bên

1. Khi vợ hoặc chồng yêu cầu ly hôn mà hòa giải tại Tòa án không thành thì Tòa án giải quyết cho ly hôn nếu có căn cứ về việc vợ, chồng có hành vi bạo lực gia đình hoặc vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ của vợ, chồng làm cho hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích của hôn nhân không đạt được.

2. Trong trường hợp vợ hoặc chồng của người bị Tòa án tuyên bố mất tích yêu cầu ly hôn thì Tòa án giải quyết cho ly hôn.

3. Trong trường hợp có yêu cầu ly hôn theo quy định tại khoản 2 Điều 51 của Luật này thì Tòa án giải quyết cho ly hôn nếu có căn cứ về việc chồng, vợ có hành vi bạo lực gia đình làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe, tinh thần của người kia.”

Theo quy định này, sau khi mẹ của bạn có đơn yêu cầu ly hôn, tòa án sẽ tiến hành hòa giải. Nếu hòa giải không thành tòa án sẽ giải quyết cho ly hôn. Nếu mẹ của bạn có căn cứ về việc bố của bạn thường xuyên đánh đập mẹ bạn, có tình nhân bên ngoài, hoặc các hành vi khác của bố bạn mà vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ của vợ chồng, làm cho hôn nhân lâm vào tình trạng trọng, đời sống chúng không thể kéo dài được, mục đích của hôn nhân không đạt được. Theo quy định tại khoản 1, điều 56, Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 nêu trên.

- Thứ hai, Về thủ tục ly hôn đơn phương, bạn tham khảo bài viết của chúng tôi về: “tư vấn thủ tục ly hôn theo yêu cầu của một bên”.

- Thứ ba, Về  quyền nuôi con sau khi ly hôn.

Tại điều 81, Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định như sau:

“Điều 81. Việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con sau khi ly hôn

1. Sau khi ly hôn, cha mẹ vẫn có quyền, nghĩa vụ trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình theo quy định của Luật này, Bộ luật dân sự và các luật khác có liên quan.

2. Vợ, chồng thỏa thuận về người trực tiếp nuôi con, nghĩa vụ, quyền của mỗi bên sau khi ly hôn đối với con; trường hợp không thỏa thuận được thì Tòa án quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con; nếu con từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con.

3. Con dưới 36 tháng tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi, trừ trường hợp người mẹ không đủ điều kiện để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con hoặc cha mẹ có thỏa thuận khác phù hợp với lợi ích của con.”

Theo quy định này, việc nuôi con trước hết sẽ do bố, mẹ của bạn thỏa thuận. Nếu không thỏa thuận được thì Tòa án quyết  định giao con cho một bên trực tiếp nuôi con căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con. Tuy nhiên, vì em trai của bạn đã 10 tuổi, bạn cũng đã 23 tuổi nên theo quy định tại điều 81 nêu trên, việc bố hoặc mẹ bạn nuôi ai sẽ phụ thuộc vào nguyện vọng của bạn, của em trai bạn. Nếu em trai bạn có nguyện vọng được mẹ chăm sóc, nuôi dưỡng thì sẽ do mẹ bạn nuôi.

Người không trực tiếp nuôi con có quyền và phải thực hiện những nghĩa vụ quy định tại điều 82, Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 như sau:

“Điều 82. Nghĩa vụ, quyền của cha, mẹ không trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn

1. Cha, mẹ không trực tiếp nuôi con có nghĩa vụ tôn trọng quyền của con được sống chung với người trực tiếp nuôi.

2. Cha, mẹ không trực tiếp nuôi con có nghĩa vụ cấp dưỡng cho con.

3. Sau khi ly hôn, người không trực tiếp nuôi con có quyền, nghĩa vụ thăm nom con mà không ai được cản trở.

Cha, mẹ không trực tiếp nuôi con lạm dụng việc thăm nom để cản trở hoặc gây ảnh hưởng xấu đến việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con thì người trực tiếp nuôi con có quyền yêu cầu Tòa án hạn chế quyền thăm nom con của người đó.”

Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác bạn vui lòng liên hệ qua Email hoặc gọi điện đến bộ phận luật sư tư vấn trực tuyến để được giải đáp.