Câu hỏi: Bố mẹ em lấy nhau từ năm 1987. Sinh ra em và chị em (hiện chị gái đã lấy chồng). Năm 2014 mẹ em mất, trước khi mất mẹ để lại toàn bộ tiền tiết kiệm bố mẹ dành dụm và tiền thanh toán một cục của mẹ sang cho em.

Sau đó bố em đi bước nữa, lấy 1 bà (có đăng kí kết hôn) có 2 người con trai ( cả hai đều có gia đình và ra riêng) và chung sống bên nhà của bà dì đó. Năm 2016 em và bố quyết định lấy toàn bộ số tiền tiết kiệm mẹ em để lại để xây nhà trên mảnh đất từ xưa đến nay nhà em vẫn ở, sổ đỏ mang tên bố em. Em muốn hỏi, giả sử trường hợp xấu xảy ra là đột ngột bố em mất. Thì theo quy định của pháp luật, quyền thừa kế sẽ như thế nào? Hiện tại bố em cũng đã có tuổi, để tránh xảy ra tranh chấp, em nhờ luật sư tư vấn cho em rõ ạ. Em xin cảm ơn.

Trả lời: Trường hợp thứ nhất: Trước khi chết, bố bạn có để lại di chúc.

Di chúc

Di chúc là sự thể hiện ý chí của cá nhân nhằm chuyển tài sản của mình cho người khác sau khi chế
t.

Như vậy, nếu bố bạn để lại di chúc và chỉ định rõ những ai được thừa hưởng di sản sau khi ông chết thì chỉ những người có tên trong di chúc đó sẽ được hưởng phần di sản trừ trường hợp được quy định về người hưởng thừa kế không phụ thuộc vào di chúc.

Người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung của di chúc

Những người sau đây vẫn được hưởng phần di sản bằng hai phần ba suất của một người thừa kế theo pháp luật, nếu di sản được chia theo pháp luật, trong trường hợp họ không được người lập di chúc cho hưởng di sản hoặc chỉ cho hưởng phần di sản ít hơn hai phần ba suất đó, trừ khi họ là những người từ chối nhận di sản theo quy định tại Điều 642 hoặc họ là những người không có quyền hưởng di sản theo quy định tại khoản 1 Điều 643 của Bộ luật này:

1. Con chưa thành niên, cha, mẹ, vợ, chồng;

2. Con đã thành niên mà không có khả năng lao động.

Trường hợp thứ hai: Bố bạn mất nhưng không để lại di chúc

Thừa kế theo pháp luật

Thừa kế theo pháp luật là thừa kế theo hàng thừa kế, điều kiện và trình tự thừa kế do pháp luật quy định.

Người thừa kế theo pháp luật

1. Những người thừa kế theo pháp luật được quy định theo thứ tự sau đây:

a) Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết.

b) Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội,bà nội, ông ngoại, bà ngoại,anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;

c) Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội, cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột; chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụ ngoại.

2. Những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau.

3. Những người ở hàng thừa kế sau chỉ được hưởng thừa kế, nếu không còn ai ở hàng thừa kế trước do đã chết, không có quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.

Quan hệ thừa kế giữa con riêng và bố dượng, mẹ kế

Con riêng và bố dượng, mẹ kế nếu có quan hệ chăm sóc, nuôi dưỡng nhau như cha con, mẹ con thì được thừa kế di sản của nhau và còn được thừa kế di sản theo quy định của Bộ luật này.

Nếu bố bạn chết nhưng không có để lại di chúc thì di sản của bố bạn để lại sẽ được chia theo quy định của pháp luật. Hàng thừa kế thứ nhất của bố bạn gồm có: vợ, hai chị em bạn và có thể có cả 2 người con trai của mẹ kế của bạn nếu giữa bố bạn với hai người con của vợ kế có quan hệ chăm sóc, nuôi dưỡng như cha con. Những người thừa kế cùng hàng sẽ được hưởng phần di sản bằng nhau.