Câu hỏi: Luật sư tư vấn về: Tôi đang làm việc cho một công ty 100% vốn nước ngoài từ năm 2009 đến nay. Cấp bậc hiện tại của tôi là quản lý, dưới tôi còn có nhiều nhân viên khác. Trong quá trình làm việc, một phần do khả năng, một phần do cơ chế quản lý của công ty không được tốt nên tôi có làm thất thoát tài sản của công ty.Công ty đã cử đại diện xuống làm việc với tôi và nói rằng chưa đủ chứng cứ để kết luận được vi phạm của tôi. Sau đó cũng nói luôn là do tôi đang sử dụng máy tính của công ty cấp, dùng

Luật sư tư vấn về:
Xin chào văn phòng luật sư Minh Gia.Tôi đang làm việc cho một công ty 100% vốn nước ngoài từ năm 2009 đến nay. Cấp bậc hiện tại của tôi là quản lý, dưới tôi còn có nhiều nhân viên khác. Trong quá trình làm việc, một phần do khả năng, một phần do cơ chế quản lý của công ty không được tốt nên tôi có làm thất thoát tài sản của công ty.Công ty đã cử đại diện xuống làm việc với tôi và nói rằng chưa đủ chứng cứ để kết luận được vi phạm của tôi. Sau đó cũng nói luôn là do tôi đang sử dụng máy xtính của công ty cấp, dùng Gmail cá nhân để làm cả việc của công ty nên bộ phận IT của công ty có quyền truy cập Gmail của tôi để tìm chứng cứ kết luận.Tôi không phản đối việc đó vì thực tế là đang dùng máy tính do công ty cung cấp, Gmail cá nhân cũng làm cả công việc liên quan tới công ty. Nhưng bộ phận IT đã tự ý dùng các hình thức không hợp lệ, không minh bạch để đăng nhập Gmail cá nhân của tôi mà không có sự đồng ý của tôi cũng như không có người chứng kiến.Tôi muốn hỏi văn phòng luật sư Minh Gia, Công ty tôi xử lý như vậy đúng hay sai và những thông tin lấy được theo cách đó nếu bất lợi cho tôi thì có thể dùng làm bằng chứng kết luận tôi vi phạm hay không.Xin cảm ơn văn phòng luậ sư Minh Gia rất nhiều.

Trả lời: Cảm ơn bạn đã gửi câu hỏi đề nghị tư vấn đến Công ty Luật Minh Gia, trường hợp của bạn chúng tôi tư vấn như sau:

Điều 21, Hiến pháp năm 2013 quy định như sau:

“1. Mọi người có quyền bất khả xâm phạm về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân và bí mật gia đình; có quyền bảo vệ danh dự, uy tín của mình.

Thông tin về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình được pháp luật bảo đảm an toàn.

2. Mọi người có quyền bí mật thư tín, điện thoại, điện tín và các hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác.

Không ai được bóc mở, kiểm soát, thu giữ trái luật thư tín, điện thoại, điện tín và các hình thức trao đổi thông tin riêng tư của người khác.”

Điều 38, Bộ luật dân sự năm 2015 cũng có quy định quyền về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình như sau:

“1. Đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình là bất khả xâm phạm và được pháp luật bảo vệ.

2. Việc thu thập, lưu giữ, sử dụng, công khai thông tin liên quan đến đời sống riêng tư, bí mật cá nhân phải được người đó đồng ý, việc thu thập, lưu giữ, sử dụng, công khai thông tin liên quan đến bí mật gia đình phải được các thành viên gia đình đồng ý, trừ trường hợp luật có quy định khác.

3. Thư tín, điện thoại, điện tín, cơ sở dữ liệu điện tử và các hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác của cá nhân được bảo đảm an toàn và bí mật.

Việc bóc mở, kiểm soát, thu giữ thư tín, điện thoại, điện tín, cơ sở dữ liệu điện tử và các hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác của người khác chỉ được thực hiện trong trường hợp luật quy định.

4. Các bên trong hợp đồng không được tiết lộ thông tin về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình của nhau mà mình đã biết được trong quá trình xác lập, thực hiện hợp đồng, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.”

Theo đó, việc thu thập, lưu giữ, sử dụng, công khai thông tin liên quan đến đời sống riêng tư, bí mật cá nhân phải được người đó đồng ý, việc thu thập, lưu giữ, sử dụng, công khai thông tin liên quan đến bí mật gia đình phải được các thành viên gia đình đồng ý, trừ trường hợp luật có quy định khác. Như vậy, hành vi công ty tự ý truy cập vào Gmail cá nhân của bạn mà không có sự đồng ý của bạn là hành vi vi phạm pháp luật. Tùy vào mức độ hành vi và hậu quả của hành vi mà công ty sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính theo khoản 3, điều 66, Nghị định 174/2013/NĐ-CP quy định như sau:

"3.Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đối với một trong các hành sau đây:

a) Truy nhập trái phép vào cơ sở dữ liệu, hệ thống mạng."

Hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo điều 159, Bộ luật hình sự năm 2015:

“1. Người nào thực hiện một trong các hành vi sau đây, đã bị xử lý kỷ luật hoặc xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà còn vi phạm, thì bị phạt cảnh cáo, phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm:

a) Chiếm đoạt thư tín, điện báo, telex, fax hoặc văn bản khác của người khác được truyền đưa bằng mạng bưu chính, viễn thông dưới bất kỳ hình thức nào;

b) Cố ý làm hư hỏng, thất lạc hoặc cố ý lấy các thông tin, nội dung của thư tín, điện báo, telex, fax hoặc văn bản khác của người khác được truyền đưa bằng mạng bưu chính, viễn thông;

c) Nghe, ghi âm cuộc đàm thoại trái pháp luật;

d) Khám xét, thu giữ thư tín, điện tín trái pháp luật;

đ) Hành vi khác xâm phạm bí mật hoặc an toàn thư tín, điện thoại, điện tín, telex, fax hoặc hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác của người khác.

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 03 năm:

a) Có tổ chức;

b) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;

c) Phạm tội 02 lần trở lên;

d) Tiết lộ các thông tin đã chiếm đoạt, làm ảnh hưởng đến danh dự, uy tín, nhân phẩm của người khác;

đ) Làm nạn nhân tự sát.

3. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ nhất định từ 01 năm đến 05 năm.”

Tuy nhiên theo bộ luật hình sự năm 2015 thì không truy cứu trách nhiệm hình sự đối với tổ chức vi phạm điều 159 của bộ luật này. Do đó, người ra quyết định truy cập vào gmail của bạn có thể phải chịu trách nhiệm hình sự về tội xâm phạm bí mật hoặc an toàn thư tín, điện thoại, điện tín hoặc hình thức trao đổi thông tin riêng tư khác của người khác nêu trên.