Câu hỏi: Câu hỏi: Chào luật sư! Xin luật sư tư vấn cho trường hợp xác định quyền thừa kế theo pháp luật như sau : Ba tôi trước đây có một đời vợ và một đứa con nhưng hai người đã ra tòa làm thủ tục kí đơn li hôn rồi. Người vợ trước của ba sống cùng con, và họ cũng đã có gia đình riêng, lâu rồi không còn quan hệ, liên lạc gì với ba tôi.

Ba tôi và mẹ tôi cưới nhau từ năm 1983, có làm đám cưới nhưng không ra ngoài ủy ban xã làm thủ tục đăng ký kết hôn, sinh ra tôi và 1 đứa em nữa. Ngày xưa thủ tục đăng kí khai sinh hộ khẩu còn đơn giản nên tất cả giấy khai sinh, sổ gia đình chúng tôi đều có mang tên ba mẹ đầy đủ. Tuy nhiên có một điều ba tôi vẫn chưa ra ngoài ủy ban xã, nơi đăng ký kết hôn để xóa đăng kí với người vợ trước, mà hiện giờ lại mất tờ đơn ly hôn trước kia nên không thể đăng kí kết hôn lại với mẹ tôi. Ba mẹ tôi có nhờ tòa án đi trích lục tờ ly hôn cũ cũng không tìm được. Ba tôi có 1 mảnh đất được thừa kế từ ông nội tôi, hiện giờ ba tôi đang đứng tên. Xin luật sư tư vấn giúp tôi nếu ba tôi mất mà không có di chúc vậy những ai được quyền thừa kế mảnh đất đó. Tôi xin cảm ơn nhiều! Mong sớm nhận được hồi đáp từ luật sư.

Trả lời: Tại khoản 3 Nghị quyết 35/2000/QH10 ngày 9/6/2000 của Quốc hội hướng dẫn về việc thi hành Luật Hôn nhân và Gia đình quy định về việc áp dụng quy định tại khoản 1 Điều 11 của luật này được thực hiện như sau:

a) Trong trường hợp quan hệ vợ chồng được xác lập trước ngày 3/1/1987, ngày Luật hôn nhân và gia đình năm 1986 có hiệu lực mà chưa đăng ký kết hôn thì được khuyến khích đăng ký kết hôn; trong trường hợp có yêu cầu ly hôn thì được Tòa án thụ lý giải quyết theo quy định về ly hôn của Luật hôn nhân và gia đình năm 2000.

…

Như vậy, nếu nam nữ chung sống với nhau như vợ chồng trước ngày 3/1/1987 thì vẫn được coi là vợ chồng (hôn nhân thực tế) nên trường hợp của bố và mẹ bạn tuy không đăng ký kết hôn nhưng có căn cứ chứng minh cùng chung sống từ năm 1985 thì được coi là có quan hệ vợ chồng và mẹ bạn được hưởng phần di sản bố bạn để lại với tư cách người vợ.

Người vợ trước của bố bạn cũng có chung sống trước năm 1987 nhưng sau đó không còn chung sống với bố bạn nữa nên hiện tại không được công nhận là vợ của ông, do đó người vợ đầu sẽ không được hưởng di sản do bố bạn để lại nhưng những người con của họ có quyền hưởng di sản do vẫn có quan hệ cha – con với bố bạn.

Trường hợp thừa kế không có di chúc được quy định tại Bộ luật Dân sự 2015 như sau:

Điều 651. Người thừa kế theo pháp luật

1. Những người thừa kế theo pháp luật được quy định theo thứ tự sau đây:

a) Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;

b) Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;

c) Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội, cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột; chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụ ngoại.

2. Những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau.

3. Những người ở hàng thừa kế sau chỉ được hưởng thừa kế, nếu không còn ai ở hàng thừa kế trước do đã chết, không có quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.

Như vậy, mẹ bạn và các con của bố bạn sẽ được hưởng di sản thừa kế (ngoài ra người được hưởng thừa kế sẽ bao gồm cả ông bà bạn nếu họ còn sống).

Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hộ trợ pháp lý khác Anh/chị vui lòng liên hệ bộ phận luật sư trực tuyến của chúng tôi để được giải đáp.

Trân trọng

P.Luật sư trực tuyến - Công ty Luật Minh Gia