Câu hỏi: Chào Luật sư! Tôi mong muốn luật sư tư vấn giúp gia đình tôi một vấn đề về đất đai như sau: Từ năm 1999 đến khoản năm 2002 gia đình tôi có mua lại hai mảnh đất nông nghiệp, tuy nhiên hai bên thực hiện thủ tục viết tay mà ko có công chứng tại địa phương cũng như không có chữ ký của người bán (do người bán ko biết chữ, đất này người bán đã có sổ đỏ). Hiện nay đất này nằm trong dự án đền bù và gia đình tôi vẫn đang sử dụng, vậy tôi xin hỏi luật sư các vấn đề như sau:

Câu hỏi :

1. Giấy tờ viết tay như vậy có hợp lệ không?

2. Người bán đã mất thì con của người bán đòi lại đất có hợp pháp không?

3. Gia đình tôi phải làm những thủ tục cầm thiết nào để được hưởng đền bù của đất đó. Xin cảm ơn Luật sư rất nhiều!

Trả lời: 1. Trong trường hợp của bạn, giấy tờ viết tay được giao kết từ năm 1999 đến khoảng năm 2002, không có công chức tại địa phương, cũng như không có chữ kí của người làm chứng. Như vậy, bạn cần phải xác định xem bản hợp đồng mua 2 mảnh đất nông nghiệp đó có dấu vân tay của người bán không? Có người làm chứng không?

Theo quy định tại 707 Bộ luật dân sự 1995 quy định về hình thức hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất như sau
"Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất phải được lập thành văn bản. Việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất phải được phép của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, phải được làm thủ tục và đăng ký tại Uỷ ban nhân dân cấp có thẩm quyền theo quy định của pháp luật về đất đai."

Như vậy, tại thời điểm này thì hợp đồng mua bán đất của bạn vô hiệu do không có công chứng chứng thực.

2. Trong trường hợp người bán đã mất, con của người bán có thể đòi lại đất vì hợp đồng mua bán đất của bạn đang bị vô hiệu do không có công chức chứng thực.

Trong trường hợp gia đình bạn bị khởi kiện ra tòa vì vấn đề đất đai, gia đình bạn vẫn có thể sử dụng căn cứ đất sử dụng ổn định, lâu dài để lấy lại được quyền sử dụng đất của hai mảnh đất trên. Theo đó, để sử dụng căn cứ này bạn cần thu thập các chứng cứ chứng minh quá trình sử dụng của gia đình như những biên lai đóng thuế,...

3. Hai mảnh đất của gia đình bạn đã mua nằm trong dự án đền bù, gia đình bạn muốn được hưởng đền bù thì gia đình bạn cần phải có giấy chứng nhận quyền sử đất.

Điều 75 Luật đất đai 2013, quy định về điều kiện hưởng bồi thường về đất khi nhà nước thu hồi như sau:

"
1. Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất không phải là đất thuê trả tiền thuê đất hàng năm, có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và quyền sử dụng đất ở, Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất (sau đây gọi chung là Giấy chứng nhận) hoặc có đủ điều kiện để được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất theo quy định của Luật này mà chưa được cấp, trừ trường hợp quy định tại khoản 2 Điều 77 của Luật này; người Việt Nam định cư ở nước ngoài thuộc đối tượng được sở hữu nhà ở gắn liền với quyền sử dụng đất ở tại Việt Nam mà có Giấy chứng nhận hoặc có đủ điều kiện được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất theo quy định của Luật này mà chưa được cấp.

.............."

Theo đó nếu bạn có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì bạn sẽ được hưởng bồi thường từ Nhà nước.

Chính vì thế, bạn cần phải ra xã xin công chứng chứng thực lại toàn bộ giấy tờ và xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho gia đình bạn theo Điều 100 và Điều 101 Luật Đất Đai 2013.

Trân Trọng !!

Cv : Nguyễn Minh Tâm - Công Ty Luật Minh Gia.