Câu hỏi: Luật sư tư vấn về vấn đề tòa án xét xử vụ án ly hôn với thời gian lâu và chồng được tòa án chia nhiều tài sản chung hơn trong khối tài sản chung vợ chồng và không thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng đối với con.

Xin chào luật sư! Vợ chồng tôi đã ly hôn từ tháng 9/2016 đến tháng 10/2016 tôi có gửi hồ sơ và tiền thẩm định tài sản cùng nộp tạm ứng tiền án phí cho tòa án để đề nghị được chia tài sản sau li hôn và từ ngày đó đã có 1 lần tòa cho gọi đôi bên để thỏa thuận về chia tài sản nhưng tôi đã không chấp nhận kết quả của cuộc thỏa thuận vì lí do : Tôi không đồng ý nhận lấy tiền mặt của bên bị đơn vì số tiền thỏa thuận trả cho tôi là quá ít so với trị giá tài sản mà tôi đóng góp hơn nữa chúng tôi có hai ngôi nhà riêng biệt và tôi có nguyện vọng được chia một ngôi nhà rồi có trách nhiệm trả chênh lệch cho bị đơn nhưng tòa giải quyết cả hai ngôi nhà cho bên bị đơn. Cả hai ngôi nhà hiện tại đều ở xa nơi chúng tôi công tác.Mặt khác, chồng cũ của tôi cũng không nuôi con và không chấp hành việc trợ cấp nuôi con theo quyết định của tòa án giải quyết về ly hôn. Hiện nay tôi vẫn đang phải đi thuê nhà ở cho tiện công tác và chồng cũ của tôi cũng đang ở nhà công vụ. Xin hỏi luật sư:

1. Về thời gian và quy trình  giải quyết củaTòa án kéo dài với vụ án này đã đúng với quy định của pháp luất chưa ạ?

2. Việc giải quyết cho một bên bị đơn được nhận cả hai ngôi nhà trong khi chồng cũ của tôi không thực hiện cấp dưỡng  nuôi con và tôi cũng chưa có nhà ở và phải nuôi con một mình thì việc giải quyết như vậy của Tòa án là đúng hay sai? (Về tài sản chung của chúng tôi là hoàn toàn được gây dựng từ sau khi kết hôn không có vướng mắc gì về nợ nần và cả hai vợ chồng tôi trước đây đều là cán bộ, nguồn thu nhập chủ yếu từ lương. hai người có mức lương thu nhập ngang nhau nhưng trước đây khi chúng tôi chưa ly hôn thì tôi công tác gần nhà và chủ yếu một mình nuôi con và có thu nhập thêm từ việc làm thêm ngoài giờ. Còn chồng cũ của tôi 27 năm qua công tác xa nhà 200 cây số, tiền lương chủ yếu đủ để phục vụ cá nhân và đi lại.Khi thỏa thuận tại tòa, tôi có nguyện vọng trả tiền hơn lên cho bị đơn 100 triệu nhưng không được tòa chấp thuận mặc dù Tòa phán tài sản chia đôi cho hai người).

Xin luật sư tư vấn. Cảm ơn Luật sư!

Trả lời: Thứ nhất, Trình tự, thời gian giải quyết vụ án

Bộ luật tố tụng dân sự 2015 quy định:

“Điều 191. Thủ tục nhận và xử lý đơn khởi kiện

1. Tòa án qua bộ phận tiếp nhận đơn phải nhận đơn khởi kiện do người khởi kiện nộp trực tiếp tại Tòa án hoặc gửi qua dịch vụ bưu chính và phải ghi vào sổ nhận đơn; trường hợp Tòa án nhận đơn khởi kiện được gửi bằng phương thức gửi trực tuyến thì Tòa án in ra bản giấy và phải ghi vào sổ nhận đơn.

…

2. Trong thời hạn 03 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được đơn khởi kiện, Chánh án Tòa án phân công một Thẩm phán xem xét đơn khởi kiện.

3. Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày được phân công, Thẩm phán phải xem xét đơn khởi kiện và có một trong các quyết định sau đây:

a) Yêu cầu sửa đổi, bổ sung đơn khởi kiện;

b) Tiến hành thủ tục thụ lý vụ án theo thủ tục thông thường hoặc theo thủ tục rút gọn nếu vụ án có đủ điều kiện để giải quyết theo thủ tục rút gọn quy định tại khoản 1 Điều 317 của Bộ luật này;

…”

Điều 195. Thụ lý vụ án

1. Sau khi nhận đơn khởi kiện và tài liệu, chứng cứ kèm theo, nếu xét thấy vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án thì Thẩm phán phải thông báo ngay cho người khởi kiện biết để họ đến Tòa án làm thủ tục nộp tiền tạm ứng án phí trong trường hợp họ phải nộp tiền tạm ứng án phí.

2. Thẩm phán dự tính số tiền tạm ứng án phí, ghi vào giấy báo và giao cho người khởi kiện để họ nộp tiền tạm ứng án phí. Trong thời hạn 07 ngày, kể từ ngày nhận được giấy báo của Tòa án về việc nộp tiền tạm ứng án phí, người khởi kiện phải nộp tiền tạm ứng án phí và nộp cho Tòa án biên lai thu tiền tạm ứng án phí.

3. Thẩm phán thụ lý vụ án khi người khởi kiện nộp cho Tòa án biên lai thu tiền tạm ứng án phí.”

Thời hạn chuẩn bị xét xử được quy định như sau:

“Điều 203. Thời hạn chuẩn bị xét xử

1. Thời hạn chuẩn bị xét xử các loại vụ án, trừ các vụ án được xét xử theo thủ tục rút gọn hoặc vụ án có yếu tố nước ngoài, được quy định như sau:

a) Đối với các vụ án quy định tại Điều 26 và Điều 28 của Bộ luật này thì thời hạn là 04 tháng, kể từ ngày thụ lý vụ án;

b) Đối với các vụ án quy định tại Điều 30 và Điều 32 của Bộ luật này thì thời hạn là 02 tháng, kể từ ngày thụ lý vụ án.

Đối với vụ án có tính chất phức tạp hoặc do sự kiện bất khả kháng, trở ngại khách quan thì Chánh án Tòa án có thể quyết định gia hạn thời hạn chuẩn bị xét xử nhưng không quá 02 tháng đối với vụ án thuộc trường hợp quy định tại điểm a khoản này và không quá 01 tháng đối với vụ án thuộc trường hợp quy định tại điểm b khoản này.

…”

Thông tin bạn cung cấp vẫn chưa rõ ràng. Vậy bạn căn cứ theo những quy định nêu trên để xem xét trình tự thời gian giải quyết của tòa có đúng với quy định của pháp luật hay không.

Thứ hai, về phân chia tài sản khi ly hôn

Căn cứ Điều 59 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 thì Trong trường hợp vợ chồng khi ly hôn thì việc chia tài sản khi ly hôn theo các nguyên tắc sau:

''1. Trong trường hợp chế độ tài sản của vợ chồng theo luật định thì việc giải quyết tài sản do các bên thỏa thuận; nếu không thỏa thuận được thì theo yêu cầu của vợ, chồng hoặc của hai vợ chồng, Tòa án giải quyết theo quy định tại các khoản 2, 3, 4 và 5 Điều này và tại các điều 60, 61, 62, 63 và 64 của Luật này.

Trong trường hợp chế độ tài sản của vợ chồng theo thỏa thuận thì việc giải quyết tài sản khi ly hôn được áp dụng theo thỏa thuận đó; nếu thỏa thuận không đầy đủ, rõ ràng thì áp dụng quy định tương ứng tại các khoản 2, 3, 4 và 5 Điều này và tại các điều 60, 61, 62, 63 và 64 của Luật này để giải quyết.

2. Tài sản chung của vợ chồng được chia đôi nhưng có tính đến các yếu tố sau đây:a) Hoàn cảnh của gia đình và của vợ, chồng;

b) Công sức đóng góp của vợ, chồng vào việc tạo lập, duy trì và phát triển khối tài sản chung. Lao động của vợ, chồng trong gia đình được coi như lao động có thu nhập;

c) Bảo vệ lợi ích chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh và nghề nghiệp để các bên có điều kiện tiếp tục lao động tạo thu nhập

d) Lỗi của mỗi bên trong vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ chồng.''

Như vậy, để phân chia tài sản khi ly hôn phải xác định được tài sản chung và tài sản riêng của vợ, chồng. Theo đó Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định cụ thể như sau:

+ Tài sản chung của vợ chồng:

Tài sản chung của vợ chồng gồm tài sản do vợ, chồng tạo ra, thu nhập do lao động, hoạt động sản xuất, kinh doanh, hoa lợi, lợi tức phát sinh từ tài sản riêng và thu nhập hợp pháp khác trong thời kỳ hôn nhân, trừ trường hợp được quy định tại khoản 1 Điều 40 của Luật này; tài sản mà vợ chồng được thừa kế chung hoặc được tặng cho chung và tài sản khác mà vợ chồng thỏa thuận là tài sản chung

Tài sản chung của vợ chồng thuộc sở hữu chung hợp nhất, được dùng để bảo đảm nhu cầu của gia đình, thực hiện nghĩa vụ chung của vợ chồng.

Trong trường hợp không có căn cứ để chứng minh tài sản mà vợ, chồng đang có tranh chấp là tài sản riêng của mỗi bên thì tài sản đó được coi là tài sản chung.

+ Tài sản riêng của vợ, chồng:

Tài sản riêng của vợ, chồng gồm tài sản mà mỗi người có trước khi kết hôn; tài sản được thừa kế riêng, được tặng cho riêng trong thời kỳ hôn nhân; tài sản được chia riêng cho vợ, chồng theo quy định tại các điều 38, 39 và 40 của Luật này; tài sản phục vụ nhu cầu thiết yếu của vợ, chồng và tài sản khác mà theo quy định của pháp luật thuộc sở hữu riêng của vợ, chồng.

Tài sản được hình thành từ tài sản riêng của vợ, chồng cũng là tài sản riêng của vợ, chồng. Hoa lợi, lợi tức phát sinh từ tài sản riêng trong thời kỳ hôn nhân được thực hiện theo quy định tại khoản 1 Điều 33 và khoản 1 Điều 40 của Luật này.

Việc tòa án xét xử cho chồng bạn  cả hai căn nhà trong khối tài sản chung của vợ chồng bạn là sai so với quy định. Bạn có thể kháng cáo bản án sơ thẩm của Tòa án

Về vấn đề chồng bạn không chu cấp cho con. Bạn có thể yêu cầu cơ quan th hành án cưỡng chế thi hành bản án ly hôn đối với chồng bạn về nghĩa vụ cấp dưỡng đối với con.