Câu hỏi: Chào luật sư, tôi muốn hỏi trường hợp xin nghỉ việc nên làm hồ sơ nghỉ hưu trước tuổi hay làm hồ sơ xin đóng bảo hiểm có lợi hơn? Tôi sinh ngày 01/01/1964 là công nhân HĐ không xác định thời hạn kể từ ngày 01/11/1983 tại Cty CP XMB hệ số lương hiện hưởng là 3,35 từ ngày 01/01/2007.

Xin nghỉ hưu trước tuổi từ 01/8/2016 hoặc 01/02/2017 thời điểm nào có lợi hơn? Nếu được chế độ nghỉ hưu được tính như thế nào? Nếu nghỉ công tác xin đóng bảo hiểm có được không? Và nếu đóng bảo hiểm thì phải đóng mấy năm nữa đủ điều kiện để nghỉ hưu và cách tính thế nào? Xin cảm ơn!

Trả lời: Cảm ơn bác đã gửi câu hỏi đề nghị tư vấn đến Công ty Luật Minh Gia, trường hợp của bác chúng tôi tư vấn như sau:

- Thứ nhất, về điều kiện hưởng lương hưu

Tại Khoản 1 Điều 54 Luật Bảo hiểm xã hội 2014 quy định như sau:

Điều 54. Điều kiện hưởng lương hưu

1. Người lao động quy định tại các Điểm a Khoản 1 Điều 2 của Luật này (Người làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng lao động xác định thời hạn, …) khi nghỉ việc
có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên
thì được hưởng lương hưu nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Nam đủ 60 tuổi, nữ đủ 55 tuổi;

b) Nam từ đủ 55 tuổi đến đủ 60 tuổi, nữ từ đủ 50 tuổi đến đủ 55 tuổi và có đủ 15 năm làm nghề hoặc công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Bộ Y tế ban hành hoặc có đủ 15 năm làm việc ở nơi có phụ cấp khu vực hệ số 0,7 trở lên;

…”

Vì thông tin bác cung cấp không rõ ràng về bác là lao động nam hay lao động nữ và công việc bác làm trong môi trường bình thường hay môi trường nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm. Do đó, chúng tôi không có thông tin để tư vấn cụ thể, bác có thể căn cứ quy định trên để đối chiếu với trường hợp của mình.

Ngoài ra, bác có thể tham khảo bài viết sau về vấn đề nghỉ hưu trước tuổi khi bị suy giảm khả năng lao động từ 61% hoặc từ 81% trở lên: Quy định pháp luật về nghỉ hưu khi suy giảm khả năng lao động

- Thứ hai, về mức hưởng lương hưu hằng tháng

Tại Điều 57 Luật BHXH 2014 quy định:

“1. Từ ngày Luật này có hiệu lực thi hành (01/01/2016) cho đến trước ngày 01/01/2018, mức lương hưu hằng tháng của người lao động đủ điều kiện quy định tại Điều 54 của Luật này được tính bằng 45% mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Điều 62 của Luật này tương ứng với 15 năm đóng bảo hiểm xã hội, sau đó cứ thêm mỗi năm thì tính
thêm 2% đối với nam
và
3% đối với nữ
; mức tối đa bằng 75%.

2. Từ ngày 01/01/2018, mức lương hưu hằng tháng của người lao động đủ điều kiện quy định tại Điều 54 của Luật này được tính bằng 45% mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Điều 62 của Luật này và tương ứng với số năm đóng bảo hiểm xã hội như sau:

a) Lao động nam nghỉ hưu vào năm 2018 là 16 năm, năm 2019 là 17 năm, năm 2020 là 18 năm, năm 2021 là 19 năm, từ năm 2022 trở đi là 20 năm;

b) Lao động nữ nghỉ hưu từ năm 2018 trở đi là 15 năm.

Sau đó cứ thêm mỗi năm, người lao động quy định tại điểm a và điểm b khoản này được tính thêm 2%; mức tối đa bằng 75%.

3. Mức lương hưu hằng tháng của người lao động đủ điều kiện quy định tại Điều 55 của Luật này được tính như quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này, sau đó cứ mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi quy định thì giảm 2%.

Trường hợp tuổi nghỉ hưu có thời gian lẻ đến đủ 06 tháng thì mức giảm là 1%, từ trên 06 tháng thì không giảm tỷ lệ phần trăm do nghỉ hưu trước tuổi.”

Theo quy định trên, trường hợp bác nghỉ hưu vào hai thời điểm 01/8/2016 hoặc 01/02/2017 thì mức hưởng lương hưu được xác định như sau:

15 năm đầu tham gia BHXH = 45%

Mỗi năm đóng BHXH tiếp theo =  2% (nam) hoặc 3% (nữ)

Mức tối đa bằng 75%.

Vì thông tin cũng cấp chưa rõ ràng về quá trình tham gia BHXH của bác có liên tục hay bị gián đoạn và tổng thời gian tham gia BHXH của bác. Vì vậy, bác có thể áp dụng các quy
định trên. Tuy nhiên, trường hợp nghỉ hưu trước tuổi thì mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi sẽ bị trừ 2%.

- Thứ ba, về việc đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện

Tại Khoản 3 Điều 3 Luật BHXH quy định:
“3. Bảo hiểm xã hội tự nguyện là loại hình bảo hiểm xã hội do Nhà nước tổ chức mà người tham gia được lựa chọn mức đóng, phương thức đóng phù hợp với thu nhập của mình và Nhà nước có chính sách hỗ trợ tiền đóng bảo hiểm xã hội để người tham gia hưởng chế độ hưu trí và tử tuất.”

Theo đó, sau khi bác nghỉ việc hoàn toàn có quyền tham gia đóng BHXH tự nguyện. Tuy nhiên, điều kiện về thời gian đóng BHXH để nghỉ hưu theo phân tích ở phần thứ nhất, thì
tối thiểu là 20 năm đóng BHXH.

Nếu như bác đã đóng đủ 20 năm thì đã đủ thời gian đóng BHXH để được nghỉ hưu, đồng thời, bác vẫn có thể đóng tiếp BHXH để tăng mức hưởng lương hưu hằng tháng.