Câu hỏi: Câu hỏi tư vấn: Tôi xin chào luật sư. Xin luật sư giúp tôi vấn đề như sau: Chồng tôi có cầm cố hộ cho môt anh bạn học cũ một chiếc xe ôtô con không có đăng ký gốc để lấy 50triệu đồng .khi cầm xe và lấy tiền thì chủ tiệm cầm đồ không làm giấy gì cả

Đến vài ngày sau chủ tiệm cầm giấy vay tiền tới gặp tôi và bào tôi ký vào giấy vay và lại viết tên tôi ,vì biết là bạn của chồng tôi có đưa xe nhờ chồng tôi đem cầm cố hộ nên tôi cũng ký muc đích để sau này bạn chồng tôi sẽ trả nợ. Nhưng gần 1tháng sau thì được biết là bạn của chồng tôi bị bắt vì đi lừa đảo chiếc xe đó đem cầm cố lấy tiền tiêu xài nên xe cũng bị công an thu giữ còn chồng tôi không biết là xe do lừa đảo nên không bi bắt.
Như vậy xin luật sư tư vấn cho tôi xem chồng tôi là người cầm cố hộ còn tôi là người ký hộ giấy vay cho bạn của chồng chứ không nhận tiền vay thì có phải chịu trách nhiệm trả nợ cho tiệm cầm đồ không và chủ tiệm cầm đồ nhận cầm cố xe không rõ nguồn gốc như vậy có được pháp luật bảo hộ để đòi nợ không .xin cám ơn luật sư.

Trả lời: Theo quy định của Bộ luật dân sự 2015 đối với trường hợp cầm cố tài sản:

Điều 310. Hiệu lực cầm cố tài sản

“1. Hợp đồng cầm cố tài sản có hiệu lực từ thời điểm giao kết, trừ trường hợp có thỏa thuận khác hoặc luật có quy định khác.

2. Cầm cố tài sản có hiệu lực đối kháng với người thứ ba kể từ thời điểm bên nhận cầm cố nắm giữ tài sản cầm cố.”

Do đó khi cầm cố tài sản thì phải lập hợp đồng cầm cố.

Theo đó, do khi cầm cố hộ chiếc xe không có giấy tờ gốc để lấy 50 triệu và cũng không lập thành văn bản, giấy tờ nên về nguyên tắc sẽ không được xác định đây là biện pháp cầm cố tài sản.

Tuy nhiên, vài ngày sau khi lấy tiền thì người chủ hiệu cầm đồ mang giấy vay nợ tới cho bạn ký và bạn cũng đã ký vào giấy vay nợ đó. Nên xác định giữa bạn và ông chủ cầm đồ kia đã giao dịch với nhau thông qua hình thức là
hợp đồng vay tài sản.

Điều 463 Bộ luật dân sự 2015 quy định vềHợp đồng vay tài sản như sau:

“Hợp đồng vay tài sản là sự thỏa thuận giữa các bên, theo đó bên cho vay giao tài sản cho bên vay; khi đến hạn trả, bên vay phải hoàn trả cho bên cho vay tài sản cùng loại theo đúng số lượng, chất lượng và chỉ phải trả lãi nếu có thỏa thuận hoặc pháp luật có quy định.”

Như vậy, vì xác định được đây không phải là biện pháp cầm cố mà chỉ là hình thức gửi giữ thông thường nên về nguyên tắc khi có quyết định trả lại tài sản do chính chủ sở hữu thì chủ cầm đồ có nghĩa vụ giao trả chiếc xe và đối với số tiền đã bỏ ra trước đó thì có thể yêu cầu được trả lại.

Tuy nhiên, Tại Điểm i Khoản 2 Điều 6 Thông tư 33/2010/TT-BCA, quy định trách nhiệm của tổ chức, cá nhân làm ngành, nghề kinh doanh có điều kiện về an ninh, trật tự:

“i) Dịch vụ cầm đồ

- Khi thực hiện dịch vụ cầm đồ chủ cơ sở kinh doanh phải lập hợp đồng theo quy định. Người đến cầm đồ, thế chấp phải xuất trình Chứng minh nhân dân hoặc Hộ chiếu còn giá trị sử dụng để chủ cơ sở kiểm tra, đối chiếu và photocopy lưu lại tại cơ sở.

- Đối với những hàng hóa, tài sản cầm đồ thuộc sở hữu của người thứ ba phải có giấy ủy quyền hợp lệ của chủ sở hữu.

- Không được nhận cầm đồ đối với hàng hóa, tài sản không rõ nguồn gốc hoặc tài sản do các hành vi vi phạm pháp luật mà có.

- Khi có nghi ngờ hàng hóa, tài sản do phạm tội mà có phải thông báo ngay với cơ quan Công an có thẩm quyền kiểm tra, xử lý”.

Nên khi không thể đòi lại số tiền thì chủ hiệu cầm đồ phải chịu hoàn toàn rủi ro.

Nhưng vì đã xác định ở trên giữa hai người tồn tại hợp đồng vay tài sản và đương nhiên bạn sẽ là người phải trả lại số tiền trước đó khi đến hạn theo điều 466 Bộ luật Dân sự 2015cho người chủ cầm cố mặc dù bạn không hề cầm, sử dụng số tiền đó căn cứ theo.