Câu hỏi: Em làm việc ở Lâm Đồng hợp đồng không thời hạn từ năm 201x. Vì lý do gia đình chuyển về sài gòn sống nên phải xin nghỉ việc. Vậy xin luatminhgia tư vấn dùm em những thắc mắc sau: Thứ nhất: khi nghỉ việc em có được lãnh BHTN 1 lần không hoặc nếu lãnh hàng tháng thì có được lãnh ở sài gòn không? Thứ 2: Khi xin việc ở sài gòn nhưng phải thử việc 3 tháng, thì trong thời gian thử việc công ty có đóng bảo hiểm không. Nếu trong thời gian thử việc thì có được nhận bảo hiểm thất nghiệp nửa không? Em xin cảm ơn.

Trả lời: Cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi đến Công ty Luật Minh Gia. Dựa trên thông tin trong yêu cầu tư vấn, công ty Luật Minh Gia xin đưa ra nội dung tư vấn như sau:

Thứ nhất, điều kiện hưởng trợ cấp thất nghiệp

Căn cứ theo Điều 49 Luật Việc Làm 2013 thì điều kiện nhận trợ cấp thất nghiệp bao gồm:

- Chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc (trừ trường hợp đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động, hợp đồng làm việc trái luật; Hưởng lương hưu, trợ cấp mất sức lao động hằng tháng).

- Đã đóng BHTN từ đủ 12 tháng trở lên trong thời gian 24 tháng trước khi chấm dứt hợp đồng lao động.

- Đã nộp hồ sơ hưởng trợ cấp tại Trung tâm dịch vụ việc làm trong thời hạn 03 tháng, kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc.

- Chưa tìm được việc làm sau 15 ngày, kể từ ngày nộp hồ sơ hưởng BHTN, trừ các trường hợp:

+ Thực hiện nghĩa vụ quân sự, nghĩa vụ công an;

+ Đi học có thời hạn từ đủ 12 tháng trở lên;

+ Chấp hành quyết định áp dụng biện pháp đưa vào trường giáo dưỡng, cơ sở giáo dục, cai nghiện bắt buộc;

+ Bị tạm giam; chấp hành hình phạt tù;

+ Ra nước ngoài định cư; đi lao động ở nước ngoài theo hợp đồng;

+ Chết.

Như vậy để được trợ cấp thất nghiệp thì bạn phải đáp ứng đủ tất cả các điều kiện trên. Thời gian tham gia đóng bảo hiểm thất nghiệp là một căn cứ quan trọng.

Thứ hai, có được nhận trợ cấp thất nghiệp một lần không?

Căn cứ theo Khoản 4 Điều 53 Luật Việc Làm 2013 thì: Người lao động bị chấm dứt hưởng trợ cấp thất nghiệp thuộc các trường hợp quy định tại các điểm b, c, h, l, m và n khoản 3 Điều này được bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp làm căn cứ để tính thời gian hưởng trợ cấp thất nghiệp cho lần tiếp theo khi đủ điều kiện quy định tại Điều 49 của Luật này.

Thời gian bảo lưu được tính bằng tổng thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp trừ đi thời gian đóng đã hưởng trợ cấp thất nghiệp, theo nguyên tắc mỗi tháng đã hưởng trợ cấp thất nghiệp tương ứng 12 tháng đã đóng bảo hiểm thất nghiệp.

Như vậy, bạn không được hưởng trợ cấp thất nghiệp một lần, bạn sẽ được hưởng trợ cấp thất nghiệp theo từng tháng, nếu chưa nhận hết thì số tháng chưa hưởng trợ cấp thất nghiệp sẽ được bảo lưu.

Thứ ba, nơi nhận trợ cấp thất nghiệp

Căn cứ theo Điều 17 Nghị định 28/2015/NĐ-CP thì: Trong thời hạn 03 tháng kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc, người lao động chưa có việc làm và có nhu cầu hưởng trợ cấp thất nghiệp phải trực tiếp nộp 01 bộ hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp theo đúng quy định tại Điều 16 của Nghị định này cho
trung tâm dịch vụ việc làm tại địa phương nơi người lao động muốn nhận trợ cấp thất nghiệp.

Như vậy, bạn muốn nhận trợ cấp thất nghiệp tại địa phương nào bạn sẽ nộp hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp tại địa phương đó.

Thứ tư, trong thời gian thử việc ở công ty mới có được hưởng trợ cấp thất nghiệp không?

Căn cứ theo quy định tại Điểm a và Điểm b Khoản 1, Điều 2, Luật Bảo hiểm xã hội 2014 quy định về các đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội (BHXH) bắt buộc như sau:

“
1. Người lao động là công dân Việt Nam thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, bao gồm:

a) Người làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng lao động xác định thời hạn, hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn từ đủ 03 tháng đến dưới 12 tháng, kể cả hợp đồng lao động được ký kết giữa người sử dụng lao động với người đại diện theo pháp luật của người dưới 15 tuổi theo quy định của pháp luật về lao động.

b) Người làm việc theo hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 01 tháng đến dưới 03 tháng”
.

Tại Luật Bảo hiểm xã hội 2014 không quy định các đối tượng tham gia BHXH bắt buộc là các đối tượng ký hợp đồng thử việc. Như vậy, người lao động khi ký hợp đồng thử việc sẽ không phải đóng BHXH. Tuy nhiên, trường hợp không ký hợp đồng thử việc mà ký hợp đồng lao động có nội dung thỏa thuận về thử việc mà hợp đồng lao động lại thuộc diện đóng BHXH bắt buộc nên người sử dụng lao động và người lao động phải đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc cho cả thời gian thử việc (Căn cứ Mục 4 Công văn 2447/LĐTBXH-BHXH của BHXH Việt Nam).

Theo điểm b khoản 1 Điều 21 Nghị định 28/2015/NĐ-CP, được sửa bởi Nghị định 61/2020/NĐ-CP, người lao động được coi là có việc làm nếu thuộc một trong 04 trường hợp sau:

- Đã giao kết hợp đồng làm việc, hợp đồng lao động từ đủ 01 tháng trở lên.

- Có quyết định tuyển dụng hoặc bổ nhiệm.

- Có giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh hoặc có giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp mà người lao động làm chủ.

- Tự thông báo đã có việc làm cho trung tâm dịch vụ việc làm.

Vậy sẽ có hai trường hợp, thứ nhất bạn và công ty mới tại TP.HCM mới chỉ xác nhận về hợp đồng thử việc, thì chưa được coi là đã có việc làm nên vẫn sẽ được hưởng trợ cấp thất nghiệp trong thời gian thử việc. Thứ hai, đã ký hợp đồng lao động có thời hạn ít nhất là 1 tháng có nội dung thử việc thì sẽ được xác định là có việc làm, từ đó dẫn tới bị chấm dứt trợ cấp thất nghiệp.