Câu hỏi: Câu hỏi tư vấn: Tôi là công chức đang công tác tại chi cục thủy lợi và PCLB. Tôi muốn hỏi Luật sư về quy định thời giờ làm việc đối với công chức trực văn phòng thường trực Ban chỉ huy phòng chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn như sau:

Theo quy chế của Tỉnh quy định thì việc trực ban chỉ huy phòng chống thiên tai - TKCN là trực cả năm, trên thực tế thì văn phòng thường trực ban chỉ huy PCTT-TKCN chỉ có 5 người. Theo quy chế quy định về chế độ trực 6 tháng mùa mưa trực 24/24 giờ, số giờ làm thêm được tính 8 giờ trong đó 4 giờ làm đêm; 6 tháng mùa khô trực 12/24 giờ, số giờ làm thêm được tính 4 giờ, chế độ làm thêm theo điều 107 của Bộ luật lao động 2012.

Hiện nay tính đến 31/10 mỗi công chức làm thêm giờ đã được 300giờ, trong 02 tháng cuối năm vần tiếp tục trực Ban. Vậy có tiếp tục chấm công làm thêm giờ và tham toán tiền trực cho công công chức được nữa không? Xin Luật sư tư vấn giúp. Xin trân thành cảm ơn!

Trả lời: Theo thông tin cung cấp thì bạn là công chức công tác tại chi cục thủy lợi và PCLB và theo quy chế của tỉnh thì việc trực ban chỉ huy phòng chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn là trực cả năm. Trong đó 6 tháng mùa mưa trực 24/24h, số giờ làm thêm được tính 8 giờ trong đó 4 giờ làm đêm; 6 tháng mùa khô trực 12/24 giờ, số giờ làm thêm được tính 4 giờ. Mặc dù do tính chất đặc thù của công việc và dựa trên quy chế làm việc trực ban của tỉnh nhưng vẫn phải đảm bảo số giờ làm thêm pháp luật cho phép. Cụ thể, Điều 106 và Điều 107 Bộ luật lao động năm 2012:

Điều 106. Làm thêm giờ

1. Làm thêm giờ là khoảng thời gian làm việc ngoài thời giờ làm việc bình thường được quy định trong pháp luật, thỏa ước lao động tập thể hoặc theo nội quy lao động.

2. Người sử dụng lao động được sử dụng người lao động làm thêm giờ khi đáp ứng đủ các điều kiện sau đây:

a) Được sự đồng ý của người lao động;

b) Bảo đảm số giờ làm thêm của người lao động không quá 50% số giờ làm việc bình thường trong 01 ngày, trường hợp áp dụng quy định làm việc theo tuần thì tổng số giờ làm việc bình thường và số giờ làm thêm không quá 12 giờ trong 01 ngày; không quá 30 giờ trong 01 tháng và tổng số không quá 200 giờ trong 01 năm, trừ một số trường hợp đặc biệt do Chính phủ quy định thì được làm thêm giờ
không quá 300 giờ trong 01 năm;

c) Sau mỗi đợt làm thêm giờ nhiều ngày liên tục trong tháng, người sử dụng lao động phải bố trí để người lao động được nghỉ bù cho số thời gian đã không được nghỉ.

Điều 107. Làm thêm giờ trong những trường hợp đặc biệt

Người sử dụng lao động có quyền yêu cầu người lao động làm thêm giờ vào bất kỳ ngày nào và người lao động không được từ chối trong các trường hợp sau đây:

1. Thực hiện lệnh động viên, huy động bảo đảm nhiệm vụ quốc phòng, an ninh trong tình trạng khẩn cấp về quốc phòng, an ninh theo quy định của pháp luật;

2. Thực hiện các công việc nhằm bảo vệ tính mạng con người, tài sản của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong phòng ngừa và khắc phục hậu quả thiên tai, hỏa hoạn, dịch bệnh và thảm họa.

Như vậy, do tính chất đặc biệt của công việc (nhằm bảo vệ tính mạng con người, tài sản trong phòng ngừa và khắc phục hậu quả thiên tai, hỏa hoạn) nên thời gian làm thêm giờ tối đa pháp luật cho phép là không quá 300 giờ/năm. Việc áp dụng thời gian làm thêm vượt quá 300 giờ là trái quy định của pháp luật. Do đó, với trường hợp của bạn tính đến 31/10/2016 thời gian làm thêm đủ 300 giờ nên thời gian còn lại 2 tháng (tháng 11 và tháng 12) thì 5 người trong văn phòng thường trực ban chỉ huy PCTT-TKCN sẽ không phải làm thêm giờ nữa mà cơ quan sẽ phải bố trí những người khác làm thay. Tuy nhiên, trong trường hợp do không có người trực mà tính chất công việc phải trực 24/24h nên 5 người trực ban vẫn phải  tiếp tục làm thêm giờ trong hai tháng còn lại (tháng 11, tháng 12) thì cơ quan vẫn có trách nhiệm chấm công làm thêm giờ và thanh toán tiền trực cho những người trực ban theo quy chế tiền lương làm thêm giờ, làm việc vào ban đêm.

Điều 97. Tiền lương làm thêm giờ, làm việc vào ban đêm

1. Người lao động làm thêm giờ được trả lương tính theo đơn giá tiền lương hoặc tiền lương theo công việc đang làm như sau:

a) Vào ngày thường, ít nhất bằng 150%;

b) Vào ngày nghỉ hằng tuần, ít nhất bằng 200%;

c) Vào ngày nghỉ lễ, ngày nghỉ có hưởng lương, ít nhất bằng 300% chưa kể tiền lương ngày lễ, ngày nghỉ có hưởng lương đối với người lao động hưởng lương ngày.

2. Người lao động làm việc vào ban đêm, thì được trả thêm ít nhất bằng 30% tiền lương tính theo đơn giá tiền lương hoặc tiền lương theo công việc của ngày làm việc bình thường.

3. Người lao động làm thêm giờ vào ban đêm thì ngoài việc trả lương theo quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này, người lao động còn được trả thêm 20% tiền lương tính theo đơn giá tiền lương hoặc tiền lương theo công việc làm vào ban ngày.