Câu hỏi: 1. Việc 02 người con dâu và 02 người cháu ruột, đã đồng ý đây là tài sản riêng của Cha, Mẹ chúng tôi, mà cơ quan thuế vẫn tính thuế như vậy có đúng không? Và theo quy định nào của pháp luật hiện hành; 2. Để nhận di sản trên mà không phải tính thuế của 02 người con dâu và 02 người cháu ruột chúng tôi cần thủ tục gì? Trình tự ra sao, theo quy định nào của pháp luật hiện hành? Luật Minh Gia tư vấn như sau:

Nội dung tư vấn
: Kính gửi: Công ty Luật Minh Gia. Cha, Mẹ chúng tôi mất đi không để lại di chúc, di sản để lại có 01 tài sản là đất hộ (hộ gồm: Cha, Mẹ; các Anh, Chị, Em ruột; 02 người con dâu và 02 người cháu ruột). Tại Văn phòng Công chứng - Sở Tư pháp, chúng tôi đã lập Văn bản cam kết quyền sử dụng đất hộ, theo đó tất cả Anh, Chị, Em ruột; 02 người con dâu và 02 người cháu ruột đã đồng ý đây là tài sản riêng của Cha, Mẹ chúng tôi; đồng thời thống nhất nhường (tặng cho) toàn bộ phần di sản được thừa hưởng từ Cha, Mẹ cho tôi. - Khi tính thuế, cơ quan thuế đã lấy giá trị tương ứng theo di sản là đất hộ trên của 02 người con dâu và 02 người cháu ruột để tính thuế là 10% Xin cho hỏi:

1. Việc 02 người con dâu và 02 người cháu ruột, đã đồng ý đây là tài sản riêng của Cha, Mẹ chúng tôi, mà cơ quan thuế vẫn tính thuế như vậy có đúng không? Và theo quy định nào của pháp luật hiện hành;

2. Để nhận di sản trên mà không phải tính thuế của 02 người con dâu và 02 người cháu ruột chúng tôi cần thủ tục gì? trình tự ra sao, theo quy định nào của pháp luật hiện hành. Xin chân thành cảm ơn!

Trả lời: Theo Khoản 29 Điều 33 Luật Đất đai 2013 và Khoản 5 Điều 6 Thông tư 33/2017 của Bộ Tài nguyên và môi trường quy định về đất hộ gia đình thì tại thời điểm được nhà nước giao đất, công nhận quyền sử dụng đất; nhận chuyển quyền sử dụng đất mà những người trong hộ gia đình có quan hệ hôn nhân, huyết thống, nuôi dưỡng theo quy định của pháp luật về hôn nhân và gia đình, đang sống chung trong hộ gia đình và có quyền sử dụng đất chung thì giấy chứng nhận được cấp cho hộ gia đình và những người đó được ghi tên trên giấy chứng nhận.

Vậy để trở thành thành viên hộ gia đình sử dụng đất phải đảm bảo 3 yếu tố:

- Là những người trong hộ gia đình có quan hệ hôn nhân, huyết thống, nuôi dưỡng theo quy định của pháp luật về hôn nhân và gia đình;

- Đang sống chung trong hộ gia đình;

- Có quyền sử dụng đất chung tại thời điểm được nhà nước giao đất, cho thuê đất, công nhận quyền sử dụng đất; chuyển quyền sử dụng đất.

Do đó, nếu đã là đất hộ thì việc 02 người con dâu và 02 người cháu ruột đồng ý đây là tài sản riêng của cha, mẹ bạn là hoàn toàn vô hiệu; bởi lẽ họ là đồng chủ sở hữu được đứng tên trên mảnh đất đó.

Như vậy, trường hợp của bạn giải quyết như sau:

1. "
Việc 02 người con dâu và 02 người cháu ruột, đã đồng ý đây là tài sản riêng của Cha, Mẹ chúng tôi, mà cơ quan thuế vẫn tính thuế như vậy có đúng không? Và theo quy định nào của pháp luật hiện hành?
"

Vì mảnh đất này thuộc sở hữu chung của hộ gia đình nên 02 người con dâu và 02 người cháu ruột đều có tên trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Do đó việc họ đồng ý đây là tài sản riêng của cha mẹ bạn là không có cơ sở. Nếu là tài sản riêng của cha mẹ thì trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất chỉ có tên cha mẹ bạn.

Và trong trường hợp này, việc đồng ý nhường phần thừa kế của họ cho bạn là một hình thức tặng cho bất động sản.

Vậy, việc cơ quan thuế vẫn tính thuế là đúng pháp luật, vì theo Khoản 4 Điều 4 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2007 về thu nhập miễn thuế:

“4. Thu nhập từ nhận thừa kế, quà tặng là bất động sản giữa vợ với chồng; cha đẻ, mẹ đẻ với con đẻ; cha nuôi, mẹ nuôi với con nuôi; cha chồng, mẹ chồng với con dâu; cha vợ, mẹ vợ với con rể; ông nội, bà nội với cháu nội; ông ngoại, bà ngoại với cháu ngoại; anh, chị, em ruột với nhau.”

Căn cứ vào quy định nêu trên, trường hợp bạn nhận thừa kế từ cha mẹ bạn thuộc đối tượng miễn thuế thu nhập cá nhân nên bạn sẽ không phải thực hiện nghĩa vụ thuế với bất cứ cơ quan nào.

Tuy nhiên, đối với phần di sản được tặng cho của 02 người con dâu và 02 người cháu ruột không thuộc các trường hợp được miễn thuế thu nhập cá nhận theo quy định tại Điều 4 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2007.

2. Để nhận di sản trên mà không phải tính thuế của 02 người con dâu và 02 người cháu ruột chúng tôi cần thủ tục gì? trình tự ra sao, theo quy định nào của pháp luật hiện hành?

Từ những phân tích trên đây, việc bạn nhận phần di sản thừa kế mà 02 người con dâu và 02 người cháu ruột tặng cho bắt buộc phải nộp thuế thu nhập cá nhân. Do đó, bạn cần phải lập hồ sơ kê khai thuế thu nhập cá nhân như sau:

- Tờ khai thuế thu nhập cá nhân;

- Bản chính hợp đồng tặng cho phần di sản của 02 người con dâu và 02 người cháu ruột đã được công chứng;

- Bản chính văn bản thỏa thuận phân chia di sản thừa kế đã được công chứng;

- Bản sao chứng thực giấy chứng nhận quyền sử dụng đất;

- Bản sao chứng thực chứng minh thư nhân dân của bạn, 02 người con dâu và 02 người cháu.

Trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày có thông báo nộp thuế thì bạn phải nộp thuế vào ngân sách nhà nước.

Việc nộp 10% thuế thu nhập cá nhân đối với phần di sản tặng cho là hoàn toàn phù hợp với quy định của pháp luật tại điểm d Khoản 2 Điều 23 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2007.