Câu hỏi: Kính gửi luật sư, chồng con bị cơ quan công an huyện tạm giam để điều tra về tội chở thuê thuốc lá cho người khác đến nay đã hơn 1 tháng. Vì chồng con là trụ cột chính trong gia đình, con trai con đang trong tuổi ăn học lại có bệnh tim và co giật bẫm sinh mà con lại đang bệnh trong người đang phải điều trị lâu dài, mà không có thu nhập, không có nhà phải ở nhà người khác. Vì vậy con muốn xin luật sư tư vấn cho con. Con muốn xin cho chồng con được xử án treo và tại ngoại được không.

Trả lời: Theo thông tin bạn cung cấp, chồng bạn có hành vi
"chở thuê thuốc lá cho người khác"
và hiện đang bị cơ quan công an tạm giam để điều tra. Do không có thông tin đầy đủ về vụ việc nên chúng tôi khó có thể nhận định chồng bạn có phạm tội hay không. Tuy nhiên, chúng tôi sẽ tư vấn cho chị về hai vấn đề:

Thứ nhất, là điều kiện để được tại ngoại

Tại ngoại là cách hiểu thông thường đối với việc một người đang là đối tượng điều tra của cơ quan điều tra nhưng không bị tạm giam. Về mặt pháp lý, tại ngoại được gọi là bảo lĩnh.

Tại Điều 121 Bộ luật tố tụng hình sự 2015 quy định về điều kiện và thủ tục bảo lĩnh (bảo lãnh) như sau:

“Điều 121. Bảo lĩnh

1. Bảo lĩnh là biện pháp ngăn chặn thay thế tạm giam. Căn cứ vào tính chất, mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi và nhân thân của bị can, bị cáo, Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát, Tòa án có thể quyết định cho họ được bảo lĩnh.

....

5. Thời hạn bảo lĩnh không được quá thời hạn điều tra, truy tố hoặc xét xử theo quy định của Bộ luật này. Thời hạn bảo lĩnh đối với người bị kết án phạt tù không quá thời hạn kể từ khi tuyên án cho đến thời điểm người đó đi chấp hành án phạt tù.

6. Cơ quan, tổ chức, cá nhân nhận bảo lĩnh để bị can, bị cáo vi phạm nghĩa vụ đã cam đoan thì tùy tính chất, mức độ vi phạm mà bị phạt tiền theo quy định của pháp luật.”.

Như vậy, để bảo lĩnh cho chồng bạn được ra ngoài trong thời gian điều tra, bạn và một người thân trong gia đình phải đứng ra nhận bảo lĩnh. Phải nộp đơn nhận bảo lĩnh và giấy cam đoan cho cơ quan điều tra để xem xét và quyết định cho bạn được bảo lĩnh.

Thứ hai, về điều kiện được hưởng án treo

Với những thông tin bạn cung cấp thì vụ việc của chồng bạn đang trong giai đoạn điều tra nên chưa thể khẳng định chồng bạn có phạm tội và bị truy cứu trách nhiệm hình sự hay không. Trường hợp xấu nhất là chồng bạn bị truy cứu trách nhiệm hình sự thì bạn cần căn cứ vào mức phạt đối với chồng bạn mới có thể làm thủ tục xin hưởng án treo.

“Điều 65. Án treo

1. Khi xử phạt tù không quá 03 năm, căn cứ vào nhân thân của người phạm tội và các tình tiết giảm nhẹ, nếu xét thấy không cần phải bắt chấp hành hình phạt tù, thì Tòa án cho hưởng án treo và ấn định thời gian thử thách từ 01 năm đến 05 năm và thực hiện các nghĩa vụ trong thời gian thử thách theo quy định của Luật thi hành án hình sự.

.....

5. Trong thời gian thử thách, nếu người được hưởng án treo cố ý vi phạm nghĩa vụ theo quy định của Luật thi hành án hình sự 02 lần trở lên, thì Tòa án có thể quyết định buộc người đó phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo. Trường hợp thực hiện hành vi phạm tội mới thì Tòa án buộc người đó phải chấp hành hình phạt của bản án trước và tổng hợp với hình phạt của bản án mới theo quy định tại Điều 56 của Bộ luật này.”.

Theo đó, nếu trường hợp của chồng bạn đáp ứng các điều kiện nêu trên thì bạn hoặc chồng bạn có thể làm đơn xin hưởng án treo.

Với ý kiến tư vấn trên đây, hi vọng đã giải đáp được phần nào vấn đề của bạn. Chúc bạn và gia đình luôn mạnh khoẻ để vượt qua khó khăn này.

Trân trọng
!