Câu hỏi: Bán tài sản đang thế chấp tại ngân hàng có được không? Trong trường hợp ký hợp đồng mua bán nhưng sau đó tài sản thế chấp bị ngân hàng xử lý thì quyền lợi của bên mua được đảm bảo như thế nào? Luật Minh Gia tư vấn trường hợp này như sau:

1. Luật sư tư vấn Luật Dân sự

Thế chấp tài sản là biện pháp bảo đảm thực hiện nghĩa vụ bằng tài sản. Theo đó, bên thế chấp dùng tài sản thuộc sở hữu của mình để đảm bảo thực hiện nghĩa vụ và không giao tài sản cho bên nhận thế chấp.

Trong thời gian thế chấp tài sản, bên thế chấp bị hạn chế một số quyền của chủ sở hữu đối với tài sản thế chấp. Do đó, nếu bạn có vướng mắc liên quan đến tài sản đang thế chấp, bạn cần xem xét các quy định của pháp luật dân sự hoặc hỏi ý kiến luật sư chuyên môn. Nếu bạn không có thời gian tìm hiểu hoặc không có luật sư riêng, bạn hãy liên hệ Luật Minh Gia để chúng tôi giải đáp và hướng dẫn các phương án cụ thể.

Để được hỗ trợ, tư vấn pháp lý về các vấn đề liên quan đến thế chấp tài sản, bạn hãy gửi câu hỏi cho chúng tôi hoặc Gọi:
1900.6169
để được tư vấn.

Ngoài ra, bạn có thể tham khảo tình huống chúng tôi tư vấn sau đây để có thêm kiến thức bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình.

2. Tư vấn trường hợp bán ô tô đang thế chấp ngân hàng

Nội dung tư vấn
: Chào luật sư, nhờ luật sư tư vấn giúp em vấn đề này ạ: công ty A có chiếc xe ô tô và đang thế chấp tại ngân hàng, do làm ăn thua lỗ nên công ty A đã bán cho anh B với giá thoả thuận 500 triệu đồng ( chưa rõ là ngân hàng đã cho phép hay chưa), tuy nhiên do đăng kí gốc ngân hàng đang giữ nên đã thoả thuận anh B trả 400 triệu trước và khi công ty A lấy được giấy tờ gốc ra thì anh B sẽ trả 100 triệu đong còn lại, như do chờ quá lâu k lấy đươc giây tờ gốc nên sau đó anh B lại bán cho anh C. Vậy thì cuối cùng chiếc xe này có thuộc quyền sở hữu của anh C không ạ và trong như giao dịch trên thì có ai vi phạm qui định nào của pháp luật k ạ. Em cảm ơn luật sư nhiều

Trả lời: Trong trường hợp công ty A đang thế chấp chiếc xe ô tô tại ngân hàng mà muốn bán chiếc xe đó thì phải có sự đồng ý của bên nhận thế chấp là ngân hàng, căn cứ vào Điều 321 Bộ luật dân sự 2015 (BLDS) quy định như sau:

“Điều 321. Quyền của bên thế chấp

…

5. Được bán, trao đổi, tặng cho tài sản thế chấp không phải là hàng hóa luân chuyển trong quá trình sản xuất, kinh doanh, nếu được bên nhận thế chấp đồng ý hoặc theo quy định của luật.

…”

Do đó, nếu ngân hàng chưa biết về việc công ty A bán chiếc xe hoặc không đồng ý mà công ty A bán xe đi là không đúng theo quy định của pháp luật.

Khi công ty A bán xe cho anh B, có thể hiểu anh B là bên thứ ba trong giao dịch giữa công ty A và ngân hàng. Tuy nhiên, khi B mua xe của công ty A hay C mua lại xe do B bán không có giấy tờ do đó giao dịch dân sự này sẽ vô hiệu khi tài sản đang thế chấp tại ngân hàng và chưa được đăng ký theo quy định của Bộ luật dân sự 2015:

"Điều 133. Bảo vệ quyền lợi của người thứ ba ngay tình khi giao dịch dân sự vô hiệu

...

Trường hợp tài sản phải đăng ký mà chưa được đăng ký tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền thì giao dịch dân sự với người thứ ba bị vô hiệu, trừ trường hợp người thứ ba ngay tình nhận được tài sản này thông qua bán đấu giá tại tổ chức có thẩm quyền hoặc giao dịch với người mà theo bản án, quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền là chủ sở hữu tài sản nhưng sau đó chủ thể này không phải là chủ sở hữu tài sản do bản án, quyết định bị hủy, sửa.

..."

Khi giao dịch dân sự vô hiệu sẽ dẫn đến những hậu quả pháp lý theo quy định của Bộ luật dân sự 2015 như sau:

"Điều 131. Hậu quả pháp lý của giao dịch dân sự vô hiệu

1. Giao dịch dân sự vô hiệu không làm phát sinh, thay đổi, chấm dứt quyền, nghĩa vụ dân sự của các bên kể từ thời điểm giao dịch được xác lập.

2. Khi giao dịch dân sự vô hiệu thì các bên khôi phục lại tình trạng ban đầu, hoàn trả cho nhau những gì đã nhận.

Trường hợp không thể hoàn trả được bằng hiện vật thì trị giá thành tiền để hoàn trả.

3. Bên ngay tình trong việc thu hoa lợi, lợi tức không phải hoàn trả lại hoa lợi, lợi tức đó.

4. Bên có lỗi gây thiệt hại thì phải bồi thường.

5. Việc giải quyết hậu quả của giao dịch dân sự vô hiệu liên quan đến quyền nhân thân do Bộ luật này, luật khác có liên quan quy định."

Như vậy, giao dịch giữa công ty và anh B, giữa anh B và anh C bị vô hiệu và các bên có quyền yêu cầu bên giao kết hợp đồng tương ứng hoàn trả lại những gì đã giao kết và bồi thường thiệt hại (nếu có).