Câu hỏi: : Kính gửi văn phòng luật sư Minh Gia Tôi muốn hỏi trường hợp của em tôi. Em tôi có ký hợp đồng với công ty là hợp đồng 1 năm: Trong hợp đồng có điều khoản - "nếu người lao động nghỉ việc sai quy định thì người lao động phải hoàn trả số tiền bảo hiểm công ty đã đóng cho người lao động trong thời gian người lao động làm việc tại công ty". - "Công ty có quyền đối trừ vào khoản thu nhập của người lao động được hưởng khi người lao động chấm dứt hợp đồng lao động mà chưa hoàn thành các nghĩa vụ đã cam kết hoặc chưa thanh toán các khoản bồi thường thiệt hại mà người lao động gây ra theo quy định của công ty" Xin hỏi hợp đồng lao động công ty ghi như vậy có đúng không. Tôi xin chân thành cảm ơn luật sư.

Trả lời: - Về thỏa thuận về nghĩa vụ của người lao động khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trong hợp đồng lao động.

Căn cứ theo quy định tại Điều 43 Bộ luật lao động 2012 quy định về Nghĩa vụ của người lao động khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật:

"1. Không được trợ cấp thôi việc và phải bồi thường cho người sử dụng lao động nửa tháng tiền lương theo hợp đồng lao động.

2. Nếu vi phạm quy định về thời hạn báo trước thì phải bồi thường cho người sử dụng lao động một khoản tiền tương ứng với tiền lương của người lao động trong những ngày không báo trước.

3. Phải hoàn trả chi phí đào tạo cho người sử dụng lao động theo quy định tại Điều 62 của Bộ luật này".

Như vậy, có thể thấy công ty trách nhiệm của người lao động khi đơn phương chấm dứt HĐLĐ trái pháp luật đã được quy định tại Điều 43 nêu trên. Đồng thời, theo quy định tại Điểm a Khoản 1 Điều 2 Luật bảo hiểm xã hội 2014 thì người lao động làm việc theo hợp đồng lao động xác định thời hạn 12 tháng thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc. Công ty và người lao động có nghĩa vụ tham gia BHXH bắt buộc.

Do đó, trong hợp đồng bạn ký với công ty có điều khoản "
nếu người lao động nghỉ việc sai quy định thì người lao động phải hoàn trả số tiền bảo hiểm công ty đã đóng cho người lao động trong thời gian người lao động làm việc tại công ty
" là không phù hợp với quy định của Bộ luật lao động và pháp luật bảo hiểm xã hội. Bạn có thể khiếu nại đến công ty để yêu cầu sửa đổi, bổ sung hợp đồng lao động.

- Về thỏa thuận đối trừ thu nhập của người lao động khi nghỉ việc trong hợp đồng lao động.

Theo quy định tại Điều 101 Bộ luật lao động 2012 có quy định:

"Điều 101. Khấu trừ tiền lương

1. Người sử dụng lao động chỉ được khấu trừ tiền lương của người lao động để bồi thường thiệt hại do làm hư hỏng dụng cụ, thiết bị của người sử dụng lao động theo quy định tại Điều 130 của Bộ luật này.

2. Người lao động có quyền được biết lý do khấu trừ tiền lương của mình.

3. Mức khấu trừ tiền lương hằng tháng không được quá 30% tiền lương hằng tháng của người lao động sau khi trích nộp các khoản bảo hiểm xã hội bắt buộc, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, thuế thu nhập".

Như vậy, công ty chỉ được khấu trừ tiền lương của người lao động để bồi thường thiệt hại do người lao động làm hư hỏng dụng cụ, thiết bị của người sử dụng lao động. Về nguyên tắc thì việc khấu trừ tiền lương của người lao động khi nghỉ việc là không phù hợp với quy định của bộ luật lao động. Tuy nhiên, khi chấm dứt HĐLĐ thì công ty có trách nhiệm thanh toán đầy đủ tiền lương và các khoản cho người lao động, nhưng đồng thời người lao động cũng có trách nhiệm bồi thường nếu đơn phương chấm dứt HĐLĐ trái pháp luật theo Điều 43 Bộ luật lao động. Do đó, đối với điều khoản thỏa thuận đối trừ nghĩa vụ với nhau của công ty và người lao động không làm quyền lợi của người lao động thấp hơn thì không trái quy định của pháp luật.

Trân trọng!

P. Luật sư tư vấn công ty luật Minh gia