Câu hỏi: Luật sư tư vấn trường hợp người lao động làm việc trong hợp đồng không xác định thời hạn, muốn  chấm dứt hợp đồng lao động. Đồng thời chế độ hưởng bảo hiểm xã hội, nhu cầu đóng bảo hiểm xã hội khi đang trong quá trình bảo lưu chờ hưởng lương hưu.

Chào Luật sư! Tôi Sinh năm 1972 vào làm việc tại Công ty cổ phần từ tháng 4/1994 đến nay đã được 24 năm công tác. Ngày 01/8/2016 Công ty ra thông báo cho tôi tạm nghỉ việc với lý do là Công ty tạm ngừng hoạt động sản xuất  Sau khi nhận được thông báo của Công ty tôi đã làm đơn đề nghị Công ty sắp xếp công việc khác cho tôi nhưng công ty trả lời là không thể sắp xếp được. Tôi lại tiếp tục gửi đơn lên Công đoàn các cấp để giúp đỡ và đến ngày 14/01/2017 Công ty đã thông báo cho tôi đến để giải quyết việc làm và hỗ trợ tiền lương ngừng việc cho tôi cụ thể trong biên bản như sau: - Công ty sắp xếp công việc cho tôi làm bảo vệ tại Xí nghiệp gỗ Bến thủy cùng với 2 người lao động nữ cũng bị công ty cho nghỉ việc tạm thời như tôi.- Công ty hỗ trợ lương ngừng việc cho 3 người từ tháng 8/2016 đến 31/12/2016 theo mức lương tối thiểu vùng. + Ngày 16/01/2017 Công ty gửi thông báo giải quyết việc làm theo biên bản và đề nghị tôi có đơn trả lời cho Công ty trước ngày 18/01/2017 để Công ty biết. + Ngày 17/01/2017 tôi đã gửi văn bản đề nghị Công ty cho tôi biết công việc và thời gian làm việc cụ thể trả lương như thế nào. + Ngày 20/01/2017 tôi nhận được thông báo của Công ty về bố trí việc làm cho người lao động. Công ty bố trí cho tôi cùng với 2 người lao động nữ làm bảo vệ tại Xí nghiệp Bến thủy trực cả ngày và đêm tiền lương do Công ty xây dựng. Bản thân tôi là phụ nữ, tuổi đã cao nên tôi không nhận công việc này và tôi đã làm văn bản gửi Công ty từ chối công việc bảo vệ với lý do là Công ty bố trí công việc không phù hợp với khả năng và trình độ cũng như giới tính. Tôi đề nghị Công ty xem xét sắp xếp công việc phù hợp cho tôi. Cho đến nay tiền lương ngừng việc Công ty còn nợ 2 tháng và cũng không sắp xếp được việc làm cho tôi và còn yêu cầu tôi phải nộp 32,5% tiền BHXH, BHYT, BHTN từ tháng 01/2017. Qua nội dung trên nhờ Luật sư tư vấn giúp tôi về các thủ tục để được hưởng các chế độ theo Luật.

- Thứ nhất: nếu tôi chấm dứt hợp đồng lao động thì tôi phải làm trình tự như thế nào và được hưởng chế độ gì.

- Thứ hai: sau khi chấm dứt hợp đồng lao động thì tôi có tiếp tục tham gia BHXH đến khi đủ tuổi về hưu được không.

- Thứ 3: nếu tôi ngừng đóng BHXH và chờ tuổi có được không. Kính nhờ Luật sư giúp đỡ. Tôi xin chân thành cảm ơn!

Trả lời: Thứ nhất,
khi chị muốn chấm dứt hợp đồng lao động thì phải báo trước ít nhất 45 ngày đối với hợp đồng không xác định thời hạn theo quy định tại Điều 37 Bộ luật lao động 2012:

"3. Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động, nhưng phải báo cho người sử dụng lao động biết trước ít nhất 45 ngày, trừ trường hợp quy định tại Điều 156 của Bộ luật này."

Về chế độ hưởng, khi chị làm việc tại Công ty, chị cũng đã đóng bảo hiểm thất nghiệp từ 01/01/2009 đến hết tháng 01/2017. Thời gian đóng là 8 năm 01 tháng (làm tròn là 8 năm). Chị sẽ được hưởng chế độ bảo hiểm thất nghiệp, tại Điều 50 Luật Việc làm quy định cụ thể như sau:

“1. Mức hưởng trợ cấp thất nghiệp hằng tháng bằng 60% mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm thất nghiệp của 06 tháng liền kề trước khi thất nghiệp nhưng tối đa không quá 05 lần mức lương cơ sở đối với người lao động thuộc đối tượng thực hiện chế độ tiền lương do Nhà nước quy định hoặc không quá 05 lần mức lương tối thiểu vùng theo quy định của Bộ luật lao động đối với người lao động đóng bảo hiểm thất nghiệp theo chế độ tiền lương do người sử dụng lao động quyết định tại thời điểm chấm dứt hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc.
2. Thời gian hưởng trợ cấp thất nghiệp được tính theo số tháng đóng bảo hiểm thất nghiệp, cứ đóng đủ 12 tháng đến đủ 36 tháng thì được hưởng 03 tháng trợ cấp thất nghiệp, sau đó, cứ đóng đủ thêm 12 tháng thì được hưởng thêm 01 tháng trợ cấp thất nghiệp nhưng tối đa không quá 12 tháng.
3. Thời điểm hưởng trợ cấp thất nghiệp được tính từ ngày thứ 16, kể từ ngày nộp đủ hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp theo quy định tại khoản 1 Điều 46 của Luật này.”

Như vậy, chị sẽ được hưởng thêm 8 tháng trợ cấp thất nghiệp.

Ngoài ra, Công ty sẽ có nghĩa vụ trả trợ cấp thôi việc theo Điều 48 Bộ luật lao động 2012:

“Điều 48. Trợ cấp thôi việc

1. Khi hợp đồng lao động chấm dứt theo quy định tại các khoản 1, 2, 3, 5, 6, 7, 9 và 10 Điều 36 của Bộ luật này thì người sử dụng lao động có trách nhiệm chi trả trợ cấp thôi việc cho người lao động đã làm việc thường xuyên từ đủ 12 tháng trở lên, mỗi năm làm việc được trợ cấp một nửa tháng tiền lương.

2. Thời gian làm việc để tính trợ cấp thôi việc là tổng thời gian người lao động đã làm việc thực tế cho người sử dụng lao động trừ đi thời gian người lao động đã tham gia bảo hiểm thất nghiệp theo quy định của Luật bảo hiểm xã hội và thời gian làm việc đã được người sử dụng lao động chi trả trợ cấp thôi việc.

3. Tiền lương để tính trợ cấp thôi việc là tiền lương bình quân theo hợp đồng lao động của 06 tháng liền kề trước khi người lao động thôi việc.”

Thứ hai,
khi chấm dứt hợp đồng lao động, chị có thể tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện và được cộng dồn với số thời gian đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc khi đang còn làm việc đến khi đủ tuổi về hưu để xét chế độ hưu trí cao hơn về mức hưởng.

Thứ ba,
chị có thể bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm theo Điều 61 Luật bảo hiểm xã hội :

"Điều 61. Bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội

Người lao động khi nghỉ việc mà chưa đủ điều kiện để hưởng lương hưu theo quy định tại Điều 54 và Điều 55 của Luật này hoặc chưa hưởng bảo hiểm xã hội một lần theo quy định tại Điều 60 của Luật này thì được bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội."