Câu hỏi: Em có câu hỏi thắc mắc mong luật sư tư vấn giúp em ạ. Công ty em có người nước ngoài làm việc, người này học thạc sỹ bên Nhật Bản nhưng lấy chồng Việt Nam nên nay về Việt Nam làm việc và nhập hộ khẩu ở Việt Nam luôn. Công ty em muốn ký hợp đồng chuyên gia với người này thì có được không ạ? hợp đồng chuyên gia có cần điều kiện gì đặc biệt không ạ? Em cảm ơn luật sư ạ!

Trả lời: Điều kiện của người sử dụng lao động:
Công ty bạn muốn tuyển chuyên gia người nước ngoài vào làm việc thì phải đáp ứng được điều kiện tại điều 170 Bộ luật lao động năm 2012 như sau:
“1. Doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức, cá nhân, nhà thầu trong nước chỉ được tuyển lao động là công dân nước ngoài vào làm công việc quản lý, giám đốc điều hành, chuyên gia và lao động kỹ thuật mà lao động Việt Nam chưa đáp ứng được theo nhu cầu sản xuất, kinh doanh.
2. Doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức, cá nhân, nhà thầu nước ngoài trước khi tuyển dụng lao động là công dân nước ngoài vào làm việc trên lãnh thổ Việt Nam”.
Bên cạnh đó, công ty bạn phải giải trình về nhu cầu sử dụng lao động và phải được sự chấp thuận bằng văn bản của Chủ tịch UBND cấp tỉnh về việc tuyển dụng người lao động nước ngoài theo khoản 1 Điều 4 Nghị định 102/2013/NĐ-CP:
“1. Hằng năm, người sử dụng lao động (trừ nhà thầu) có trách nhiệm xác định nhu cầu sử dụng người lao động nước ngoài đối với từng vị trí công việc mà người lao động Việt Nam chưa đáp ứng được và báo cáo giải trình với Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương (sau đây viết tắt là Ủy ban nhân dân cấp tỉnh) nơi người sử dụng lao động đặt trụ sở chính. Trong quá trình thực hiện nếu thay đổi nhu cầu sử dụng người lao động nước ngoài thì người sử dụng lao động phải báo cáo Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh.”
Công ty bạn cũng phải nộp hồ sơ đề nghị cấp giấy phép lao động cho người lao động nước ngoài trước khi tuyển người nước ngoài ít nhất 15 ngày theo quy định tại Khoản 1 Điều 12 Nghị định 102/2013/NĐ-CP.

Điều kiện đối với người lao động là người nước ngoài:
Người lao động nước ngoài làm việc tại Việt Nam phải đáp ứng điều kiện: có giấy phép lao động do cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam cấp.
Điều 9 Nghị định 102/2013/NĐ-CP quy định về điều kiện cấp giấy phép lao động như sau:
“Điều 9. Điều kiện cấp giấy phép lao động
1. Có năng lực hành vi dân sự đầy đủ theo quy định của pháp luật.
2. Có sức khỏe phù hợp với yêu cầu công việc.
3. Là nhà quản lý, giám đốc điều hành, chuyên gia hoặc lao động kỹ thuật.
Đối với người lao động nước ngoài hành nghề khám bệnh, chữa bệnh, trực tiếp khám bệnh, chữa bệnh tại Việt Nam hoặc làm việc trong lĩnh vực giáo dục, đào tạo và dạy nghề phải có đủ các điều kiện theo quy định của pháp luật Việt Nam về khám bệnh, chữa bệnh, giáo dục, đào tạo và dạy nghề.
4. Không phải là người phạm tội hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định của pháp luật Việt Nam và pháp luật nước ngoài.
5. Được chấp thuận bằng văn bản của cơ quan nhà nước có thẩm quyền về việc sử dụng người lao động nước ngoài”.

Việc ký hợp đồng lao động
Theo Khoản 3 Điều 12 Nghị định số 102/2013/NĐ-CP:
Sau khi người lao động nước ngoài được cấp giấy phép lao động, người sử dụng lao động và người lao động nước ngoài phải ký kết hợp đồng lao động bằng văn bản theo quy định của pháp luật lao động Việt Nam trước ngày dự kiến làm việc cho người sử dụng lao động. Nội dung hợp đồng lao động không được trái với nội dung ghi trong giấy phép lao động đã được cấp.
Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày ký kết hợp đồng lao động, người sử dụng lao động phải gửi bản sao hợp đồng lao động đã ký kết và bản sao giấy phép lao động đã được cấp tới Sở Lao động - Thương binh và Xã hội đã cấp giấy phép lao động đó.
Hợp đồng lao động với chuyên gia người Nhật Bản phải tuân theo pháp luật của Việt Nam về hợp đồng lao động và không có điều kiện đặc biệt so với hợp đồng lao động thông thường.

Trân trọng!
CV. Danh Thị Huệ - Công ty Luật Minh Gia