Câu hỏi: Câu hỏi tư vấn: Năm 1976 ông nội có mua 1 mảnh đất thổ cư 1 sào 3 thước rưỡi(có giấy tờ mua bán). Năm 1983 ủy ban xã (HTX thời bấy giờ) có xây dựng hội trường do kinh phí eo hẹp nên đến vận động gia đình tôi mua lối đi là 3 thước bắc bộ(có văn bản +giấy thu phí) cho đến hiện nay tổng diện tích là 1 xào 6 thước rưỡi(2 thửa 15+16), được sự nhất trí của ông giao cho bố mẹ tôi sử dụng.

Năm 2007 bố tôi mắc bệnh hiểm nghèo thì tới năm 2011 bố tôi qua đời.Tuy nhiên từ khi bố tôi mất đã giao lại toàn bộ giấy tờ mảnh đất trên cho mẹ tôi vẫn chấp hành tốt đường nối của đảng và nhà nước, hằng năm mẹ tôi luôn tuân thủ đóng thuế đất đầy đủ 2 miếng đất thuộc thửa 15 +16 cho đến nay nguyện vọng của tôi là công nợ thì nhiều phải lao động tần tảo để tạo kinh phí nuôi con nhỏ và mẹ già, đất thì bỏ hoang nhiều năm, giờ hoàn cảnh khó khăn không biết xoay sở vào đâu muốn xây dựng 1 gian nhà cấp 4 để trồng trọt chăn nuôi mưu sinh. Khi tôi lên phường xin cấp phép xây dựng mà cán bộ phường toàn chỉ lên quận, lên quận xin thì đẩy xuống phường( vì cơ quan sở tại được cấp phép) tôi lên quận được công văn gửi về đề nghị cấp phường giúp cho gia đình nhà tôi xây dựng có chỗ mưu sinh để sinh sống(mà cấp phường không tuân thủ cấp trên). Mà dạo này phường toàn gửi công văn bảo nhà tôi tranh chấp còn bắt tháo dỡ hàng rào( cho nhà tôi vi phạm điều 4 mái tre mái vảy,d 6 lẫn chiếm lòng đường) trong khi đấy giấy tờ nhà tôi mua bán đầy đủ, năm nào cũng phải đóng thuế 2 mảnh 15+16, tôi không hiểu lý do gì mà các cán bộ cấp trên lại thờ ở và thiếu minh bạch như vậy.

Vậy tôi làm đơn này mong anh chị luật sư giúp đỡ tôi  cho tôi biết xây nhà cấp 4 ? các cán bộ thờ ơ với dân không giúp hoàn cảnh của tôi? gửi thông báo+công văn sai sự thật phải xử lý ra sao? Tôi muốn làm rõ mọi việc để tôi sinh sống và làm việc nuôi 2 con nhỏ thật sự tôi rất khó khăn khúc mắc mong anh chị luật sư tư vấn giúp tôi.

Trả lời: Theo quy định của Luật xây dựng năm 2014 tại điểm k, khoản 2 Điều 89
về các trường hợp được miễn cấp giấy phép xây dựng thì:

“…k) Công trình xây dựng ở nông thôn thuộc khu vực chưa có quy hoạch phát triển đô thị và quy hoạch chi tiết xây dựng được duyệt; nhà ở riêng lẻ ở nông thôn, trừ nhà ở riêng lẻ xây dựng trong khu bảo tồn, khu di tích lịch sử - văn hóa;”
sẽ được miễn cấp giấy phép xây dựng.
Đồng thời,
Nghị định 64/2012/NĐ-CP
về cấp giấy phép xây dựng có quy định như sau:

Điều 14. Thẩm quyền cấp, điều chỉnh, gia hạn, cấp lại và thu hồi giấy phép xây dựng

2. Ủy ban nhân dân cấp huyện cấp giấy phép xây dựng các công trình còn lại và nhà ở riêng lẻ ở đô thị thuộc địa giới hành chính do mình quản lý, trừ các đối tượng quy định tại
K
hoản 1 Điều này.

3. Ủy ban nhân dân xã cấp giấy phép xây dựng nhà ở riêng lẻ tại những điểm dân cư nông thôn đã có quy hoạch xây dựng được duyệt thuộc địa giới hành chính do mình quản lý.

4. Công trình do cơ quan nào cấp giấy phép xây dựng thì cơ quan đó có quyền điều chỉnh, gia hạn, cấp lại và thu hồi giấy phép xây dựng do mình cấp.

5. Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định thu hồi giấy phép xây dựng do cấp dưới cấp không đúng quy định.
”

Như vậy, với trường hợp của gia đình bạn có thể đối chiếu xem đất nhà đang sử dụng có nằm trong khu bảo tồn, quy hoạch xây dựng đô thi mới hay không..Nếu không thì gia đình bạn không bắt buộc phải xin giấy phép xây dựng. Trường hợp, đất nằm trong quy hoạch phát triển đô thị thì sẽ phải xin giấy phép xây dựng và thẩm quyền cấp thuộc về Uỷ ban nhân dân cấp xã.

Đối với việc Uỷ ban nhân dân xã ra công văn diện tích đất gia đình đang sử dụng có tranh chấp, có hành vi lấn chiếm lòng đường.. thì bạn có quyền yêu cầu họ cung cấp chính xác văn bản về việc đất đang tranh chấp với hộ gia đình nào; đối với hành vi lấn chiếm lòng đường thì bạn có thể đối chiếu trực tiếp xem đất gia đình có thực sự lấn chiếm hay không. Trong trường hợp, xác định có tranh chấp, lấn chiếm thì làm đơn yêu cầu giải quyết. Trường hợp, không có căn cứ chứng minh về việc tranh chấp, lấn chiếm lòng đường và đất sử dụng đúng quy hoạch địa phương thì làm đơn kiến nghị Uỷ ban nhân dân xã hoàn tất việc cấp giấy phép xây dựng cho gia đình để sử dụng, nếu không giải quyết thì bạn có quyền làm đơn khiếu nại gửi Chủ tịch Uỷ ban nhân dân xã giải quyết hoặc gửi đơn khiếu nại tới chủ tịch Uỷ ban nhân dân huyện.