Câu hỏi: Hiện nay, tình trạng người lao động nghỉ ngang, nghỉ trái pháp luật diễn ra rất phổ biến, điều này không chỉ gây ra vấn đề khó khăn cho doanh nghiệp mà người lao động nghỉ trái pháp luật cũng bị ảnh hưởng, do đó khi bạn muốn chấm dứt hợp đồng lao động và chưa nắm được các quy định pháp luật thì bạn có thể liên hệ với Luật sư để được tư vấn cụ thể.

1. Tư vấn về điều kiện chấm dứt hợp đồng lao động

Pháp luật lao động hiện hành quy định cụ thể về điều kiện để người lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động, tuy nhiên thực tế hầu như người lao động nghỉ ngang, nghỉ trái pháp luật, việc nghỉ ngang nghỉ trái pháp luật dẫn đến trường hợp người lao động bị giữ lương, không được trả sổ bảo hiểm xã hội, ảnh hưởng đến việc hưởng các chế độ bảo hiểm và xảy ra tranh chấp.

Do đó, nếu bạn đang muốn nghỉ việc và chưa nắm được quy định pháp luật để đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động đúng luật thì bạn có thể liên hệ với Luật sư của chúng tôi để được tư vấn cụ thể về các vấn đề:

- Điều kiện đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động;

- Các chế độ người lao động được hưởng khi nghỉ việc;

- Giải quyết tranh chấp khi đơn phương chấm dứt HĐLĐ.

Ngoài ra, bạn có thể tham khảo thêm trường hợp chúng tôi xử lý sau đây để có thêm kiến thức pháp lý trong lĩnh vực này.

2. Quy định pháp luật về điều kiện đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động

Hỏi:

Chào công ty luật Minh Gia, em có một vấn đề muốn nhờ công ty mình tư vấn mong được công ty giúp, vấn đề như sau ạ:

Vấn đề 1: Hiện tại em đang làm cho 1 công ty ở tỉnh A, công ty có trên dưới khoảng 20 nhân viên nhưng không một ai được ký hợp đồng lao động, mặc dù có những nhân viên đã làm việc trên 1 năm như em vẫn không được ký hợp đồng lao động. Như vậy cho em hỏi có phải là phía doanh nghiệp đã sai hay không vì sử dụng lao động mà không có hợp đồng?

Vấn đề 2: khi chủ doanh nghiệp muốn cho nhân viên thôi việc thì họ có cần báo trước không ạ? Nếu có thì thời gian là bao lâu? Chỗ em làm họ muốn cho ai thôi việc thì báo hôm trước, hôm sau đã cho người ta nghỉ vậy cho đúng luật không?

Vấn đề 3: em là nhân viên bây giờ em muốn nghỉ việc tại nơi đó em có cần báo trước bao nhiêu ngày không ạ, nếu em báo hôm trước và hôm sau em nghỉ thì doanh nghiệp có quyền không trả lương cho em không hay buộc vẫn phải trả lương em như bình thường?

Những vấn đề em đưa ra là giữa doanh nghiệp với nhân viên hoàn toàn không có hợp đồng lao động. Mong công ty luật Minh Gia xem và tư vấn giúp em. Xin chân thành cảm ơn!

Trả lời: Cảm ơn bạn đã gửi câu hỏi đề nghị tư vấn đến Công ty Luật Minh Gia, trường hợp của bạn chúng tôi tư vấn như sau:

Thứ nhất, về việc công ty không ký hợp đồng lao động

Theo Điều 18 Bộ luật Lao động 2012 quy định về nghĩa vụ giao kết hợp đồng lao động như sau:

“1. Trước khi nhận người lao động vào làm việc, người sử dụng lao động và người lao động phải trực tiếp giao kết hợp đồng lao động.

…”

Cũng theo quy định tại Điều 16 Bộ luật lao động 2012 về Hình thức hợp đồng lao động  thì:

“1. Hợp đồng lao động phải được giao kết bằng văn bản và được làm thành 02 bản, người lao động giữ 01 bản, người sử dụng lao động giữ 01 bản, trừ trường hợp quy định tại khoản 2 Điều này.

2. Đối với công việc tạm thời có thời hạn dưới 03 tháng, các bên có thể giao kết hợp đồng lao động bằng lời nói”.

Bạn làm ở công ty có thời hạn từ 3 tháng trở lên thì công ty có nghĩa vụ giao kết hợp đồng bằng văn bản với bạn.Việc công ty không giao kết hợp đồng lao động bằng văn bản với bạn khi đã làm việc ở công ty hơn một năm  là trái với quy định của pháp luật về lao động.

Hành vi này nếu bị phát hiện sẽ bị xử phạt hành chính theo quy định tại Điều 5. Nghị định 195/2013/NĐ-CP như sau:

“1. Phạt tiền người sử dụng lao động khi có một trong các hành vi: Không giao kết hợp đồng lao động bằng văn bản đối với công việc cố định có thời hạn trên 3 tháng; không giao kết đúng loại hợp đồng lao động với người lao động theo quy định tại Điều 22 của Bộ luật lao động theo một trong các mức sau đây:

a) Từ 500.000 đồng đến 2.000.000 đồng với vi phạm từ 01 người đến 10 người lao động;

b) Từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng với vi phạm từ 11 người đến 50 người lao động;

…”

Công ty bạn đang làm có trên dưới 20 người lao động nhưng không ai ký hợp đồng lao động thì công ty bạn sữ bị xử phạt hành chính với mức phạt
từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng.

Thứ hai, về việc người sử dụng lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động

Hiện nay, giữa công ty và người lao động không ký hợp đồng lao động nên khi người sử dụng lao động cho người lao động nghỉ việc báo hôm trước, hôm sau đã cho người lao động nghỉ thì cũng không có căn cứ để xác định việc làm của công ty là sai. Bởi vì, giữa công ty và người lao động không tồn tại quan hệ hợp đồng lao động nên không có căn cứ để Bộ luật lao động để điều chỉnh. Không có hợp đồng nên không thể xác định công ty phải báo trước bao nhiêu ngày.

Thứ ba, về việc người lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động

Cũng tương tự như trường hợp người sử dụng lao động cho người lao động nghỉ việc thì khi bạn muốn nghỉ việc cũng không cần phải tuân thủ quy định về thời gian báo trước theo quy định của Bộ luật lao động năm 2012. Bởi giữa bạn và công ty không có ký kết hợp đồng lao động.

Khi bạn nghỉ việc thì công ty vẫn phải thanh toán cho bạn tiền lương trong những ngày bạn đã làm việc. Bởi khi không có hợp đồng lao động nhưng có thể căn cứ vào thang bảng lương của công ty để có thể bảo vệ quyền lợi của mình.

Trong trường hợp công ty vi phạm các quyền lợi của bạn, bạn có thể gửi đơn ra phòng LĐ-TBXH hoặc khởi kiện ra Tòa án nhân dân quận/huyện nơi công ty có trụ sở để yêu cầu giải quyết.