Câu hỏi: Em xin chào luật sư! Em xin nhờ luật sư tư vấn cho em vài vấn đề về nghĩa vụ trả khoản vay trả góp của một bên vợ hoặc chồng như sau: Trước đây vợ em có đứng tên hợp đồng vay mua điện thoại di động trả góp để sử dụng cá nhân, cô ấy đã đóng tiền trả góp cho ngân hàng được vài tháng thì ngừng luôn không đóng nữa. Vậy em xin hỏi luật sư trong trường hợp như vậy thì em phải có trách nhiệm gì về hợp đồng vay trả góp đó không ạ? E xin cảm ơn.

Trả lời: Căn cứ Điều 37 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định về nghĩa vụ chung về tài sản của vợ chồng

“Vợ chồng có các nghĩa vụ chung về tài sản sau đây:

1. Nghĩa vụ phát sinh từ giao dịch do vợ chồng cùng thỏa thuận xác lập, nghĩa vụ bồi thường thiệt hại mà theo quy định của pháp luật vợ chồng cùng phải chịu trách nhiệm;

2. Nghĩa vụ do vợ hoặc chồng thực hiện nhằm đáp ứng nhu cầu thiết yếu của gia đình;

3. Nghĩa vụ phát sinh từ việc chiếm hữu, sử dụng, định đoạt tài sản chung;

4. Nghĩa vụ phát sinh từ việc sử dụng tài sản riêng để duy trì, phát triển khối tài sản chung hoặc để tạo ra nguồn thu nhập chủ yếu của gia đình;

5. Nghĩa vụ bồi thường thiệt hại do con gây ra mà theo quy định của Bộ luật dân sự thì cha mẹ phải bồi thường;

6. Nghĩa vụ khác theo quy định của các luật có liên quan.”

Nếu vợ vay tiền để đáp ứng nhu cầu sinh hoạt thiết yếu của gia đình thì vợ chồng phải có trách nhiệm liên đới cùng nhau trả khoản nợ đó. Nghĩa vụ trả nợ sẽ được thực hiện bằng tài sản chung của vợ chồng, nếu tài sản chung không đủ để thanh toán thì sử dụng tài sản riêng của vợ chồng để trả nợ.

Trường hợp trong thời kỳ hôn nhân, vợ vay tiền để phục vụ nhu cầu cá nhân thì đó không được coi là khoản nợ chung của vợ chồng, đây được coi là khoản nợ riêng của vợ. Để thực hiện nghĩa vụ dân sự riêng trong thời kỳ hôn nhân thì vợ, chồng có thể thỏa thuận chia tài sản chung.

Do vậy trường hợp của bạn nếu trong thời kỳ hôn nhân vợ bạn mua điện thoại trả góp là để phục vụ nhu cầu cá nhân của mình nên bạn không có nghĩa vụ liên đời chịu trách nhiệm trả khoản nợ đó cùng vợ. Vì đó là trách nhiệm dân sự riêng nên nếu trong trường hợp hai bạn ly hôn bạn cũng không có nghĩa vụ phải liên đới chịu trách nhiệm về khoản nợ đó cùng vợ mình.

- Nghĩa vụ trả nợ và quyền nuôi con khi vợ chồng ly hôn xác định thế nào?

Câu hỏi đề nghị tư vấn:
Thưa luật sư! Tôi và chồng tôi kết hôn được 4 năm, đã có 2 cháu trai. cháu lớn hơn 3 tuổi, cháu bé mới được 2 tháng tuổi. vợ chồng tôi đều là công chức trong quân đội. chồng tôi rất ham cờ bạc, nợ nần chồng chất đến mức phải cắm sổ đỏ, cắm xe để trả nợ mà không hết. thậm chí còn vay nặng lãi khiến cho khoản nợ ngày càng lớn.

Vì thương chồng nên hồi tháng 12 tôi đứng vay ngân hàng cho chồng tôi 80 triệu để trả nợ. nhưng chồng tôi k thay đổi. giờ tôi muốn ly hôn với chồng tôi thì tôi có được nuôi cả 2 cháu không. tôi cố nhẫn nhịn đến ngày hôm nay chỉ vì nỗi lo không được nuôi cháu lớn, sợ tòa sẽ quyết định mỗi người nuôi một đứa. tuy lương của tôi không cao nhưng tôi đảm bảo vẫn nuôi dạy 2 cháu tốt. vì từ trước đến giờ chồng tôi không lo được j cả. lương của anh ấy chỉ để trả nợ cho a ấy. mọi chi tiêu trong gia đình đều trông vào lương của tôi. và khi ly hôn thì khoản vay 80 triệu kia chồng tôi có trách nhiệm phải trả không. đó là số tiền tôi vay cho chồng tôi trả nợ. trong hợp đồng vay vốn có cả chữ ký của tôi và chồng tôi, nhưng tôi là người đứng tên. mong luật sư tư vấn giúp tôi. xin cảm ơn luật sư!

Trả lời tư vấn:
Chào chị! Cảm ơn chị đã tin tưởng và gửi đề nghị tư vấn đến Công ty Luật Minh Gia, Đối với yêu cầu hỗ trợ của chị chúng tôi tư vấn như sau:

Theo quy định tại Luật hôn nhân và gia đình 2014 thì:

“Điều 81. Việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con sau khi ly hôn

1. Sau khi ly hôn, cha mẹ vẫn có quyền, nghĩa vụ trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình theo quy định của Luật này, Bộ luật dân sự và các luật khác có liên quan.

2. Vợ, chồng thỏa thuận về người trực tiếp nuôi con, nghĩa vụ, quyền của mỗi bên sau khi ly hôn đối với con; trường hợp không thỏa thuận được thì Tòa án quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con; nếu con từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con.

3. Con dưới 36 tháng tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi, trừ trường hợp người mẹ không đủ điều kiện để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con hoặc cha mẹ có thỏa thuận khác phù hợp với lợi ích của con.”

Như vậy, quyền nuôi con sau khi ly hôn trước hết do vợ chồng thỏa thuận, trường hợp không thỏa thuận được thì Tòa án sẽ giải quyết theo quy định trên.

Về nghĩa vụ trả nợ,
Điều 27 Luật hôn nhân và gia đình 2014 quy định:

“Điều 27. Trách nhiệm liên đới của vợ, chồng

1. Vợ, chồng chịu trách nhiệm liên đới đối với giao dịch do một bên thực hiện quy định tại khoản 1 Điều 30 hoặc giao dịch khác phù hợp với quy định về đại diện tại các điều 24, 25 và 26 của Luật này.

2. Vợ, chồng chịu trách nhiệm liên đới về các nghĩa vụ quy định tại Điều 37 của Luật này.”

Điều 37 Luật HN&GĐ quy định:

“Điều 37. Nghĩa vụ chung về tài sản của vợ chồng (đã được trích dẫn tại phần tư vấn trên)
…”

Trân trọng!