Câu hỏi: Kính gửi Luật sư, tôi có một số nội dung sau rất cần luật sư tư vấn giúp: 1. Vợ tôi vay tiền của một số người để kinh doanh nhưng bị thua lỗ nên mất khả năng trả nợ số tiền trên 10 tỷ đồng (tôi có ký một số giấy vay tiền), cơ quan điều tra đã xác định đây chỉ là quan hệ dân sự nên không khởi tố.

Tôi bị Ủy ban kiểm tra Đảng kỷ luật hình thức cảnh cáo về hành vi "Huy động vốn, cho vay vốn không đúng quy định" (theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 17 Quy định 181 về xử lý kỷ luật đảng viên).

1. Đề nghị luật sư cho biết UBKT áp dụng điều khoản trên để xử lý kỷ luật tôi có đúng hay không? nếu không đúng thì hành vi của tôi sẽ bị xử lý theo điều, khoản nào của quy định 181?.

2. UBKT đề nghị cơ quan xử lý kỷ luật tôi về mặt chính quyền với hình thức cảnh cáo. Theo quy định của Nghị định 34/2011 thì hành vi vi phạm của tôi không được quy định trong nghị định 34/2011. Cơ quan dự kiến kỷ luật tôi với hình thức hạ bậc lương về hành vi "Lợi dụng vị trí công tác, cố ý làm trái pháp luật với mục đích vụ lợi" theo quy định tại khoản 2 Điều 11 Nghị định 34. Đề nghị luật sư cho tôi biết cơ quan xử lý tôi về hành vi trên có đúng không?. Nếu tôi không vi phạm các quy định của nghị định 34 thì tôi có bị xử lý kỷ luật không (tôi đã bị kỷ luật về đảng). Rất mong nhận được sự tư vấn sớm của Luật sư, tôi chân thành cảm ơn.

Trả lời: Theo điểm a Khoản 2 Điều 17 Quy định 181-QĐ/TW quy định như sau:

“
2. Trường hợp đã bị xử lý kỷ luật theo quy định tại khoản 1 Điều này mà tái phạm hoặc vi phạm lần đầu gây hậu quả nghiêm trọng hoặc vi phạm một trong các trường hợp sau thì kỷ luật bằng hình thức cảnh cáo hoặc cách chức (nếu có chức vụ):

a) Huy động vốn, cho vay vốn không đúng quy định; làm sai trình tự, thủ tục cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước gây thiệt hại về tài chính, tài sản của Nhà nước khi cổ phần.”

Theo quy định trên, Đảng viên không được làm trái các quy định trong việc huy động vốn và thực hiện hoạt động cho vay vốn tín dụng, việc huy động vốn không đúng quy định ở đây chỉ bị xử lý theo quy định này khi thực hiện hoạt động huy động vốn mà dẫn đến hậu quả thiệt hại về tài chính hoặc thiệt hại về tài sản của Nhà nước. Còn việc giữa cá nhân vay tiền của nhau mà không gây thiệt hại đến tài sản của Nhà nước thì không thể xử lý theo quy định trên.

Trường hợp của bạn vợ chồng bạn thỏa thuận vay một khoản tiền của cá nhân khác và hiện nay mất khả năng chi trả, và phía cơ quan đã xác định đây là quan hệ dân sự, hoàn toàn có sự tự nguyện của các bên trong giao dịch nên không khởi tố vợ chồng bạn. Hiện tại với hành vi trên của bạn không có dấu hiệu của tội phạm hình sự mà bị UBKT xử lý hành vi vi phạm về trong lĩnh vực tài chính ngân hàng như vậy là không có cơ sở, bạn có thể gửi đơn kiến nghị đến người đứng đầu của cơ quan đó để được giải đáp cụ thể hơn.

Về phía đơn vị, trường hợp này thông tin thực tế chưa đủ để khẳng định họ có thể xử lý bạn theo quy định đó hay chưa. Theo quy định tại Nghị định 34/2011/NĐ – CP quy định:

Điều 3. Các hành vi bị xử lý kỉ luật

1. Vi phạm việc thực hiện nghĩa vụ, đạo đức và văn hóa giao tiếp của công chức trong thi hành công vụ; những việc công chức không được làm quy định tại Luật Cán bộ, công chức.

2. Vi phạm pháp luật bị Tòa án kết án bằng bản án có hiệu lực pháp luật.

3. Vi phạm quy định của pháp luật về phòng, chống tham nhũng; thực hành tiết kiệm, chống lãng phí; bình đẳng giới; phòng, chống tệ nạn mại dâm và các quy định khác của pháp luật liên quan đến công chức nhưng chưa đến mức bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Điều 11. Hạ bậc lương

2. Lợi dụng vị trí công tác, cố ý làm trái pháp luật với mục đích vụ lợi;

Theo quy định trên nếu cán bộ, công chức có hành vi phạm các quy định tại Điều 3 của Nghị định trên thì sẽ bị xử lý kỉ luật một trong các hình thức: khiển trách, cảnh cáo, hạ bậc lương, buộc thôi việc, giáng chức... Đối với hành vi của bạn, đây là quan hệ dân sự, việc vay mượn giữa các bên là hoàn toàn tự nguyện nên không có cơ sở hành vi của bạn là
“Lợi dụng vị trí công tác, cố ý làm trái pháp luật với mục đích vụ lợi”
. Nếu như phía đơn vị kỷ luật bạn với hình thức hạ bậc lương do lợi dụng vị trí công tác, cố ý làm trái pháp luật với mục đích vụ lợi thì phải có căn cứ thực tế để kỉ luật bạn, nếu không có căn cứ để chứng minh bạn lợi dụng vị trí công tác hay cố ý làm trái pháp luật với mục đích để vụ lợi thì bạn sẽ không bị xử lý đối với hành vi này.

Khoản nợ này được xác định là nợ chung vợ chồng nên bạn sẽ phải chịu trách nhiệm chung cùng với vợ đối với khoản nợ đó. Cụ thể theo quy định của Luật Hôn nhân & Gia đình 2014 quy định về nghĩa vụ chung của vợ chồng:

“Điều 37. Nghĩa vụ chung về tài sản của vợ chồng

Vợ chồng có các nghĩa vụ chung về tài sản sau đây:

1. Nghĩa vụ phát sinh từ giao dịch do vợ chồng cùng thỏa thuận xác lập, nghĩa vụ bồi thường thiệt hại mà theo quy định của pháp luật vợ chồng cùng phải chịu trách nhiệm;

2. Nghĩa vụ do vợ hoặc chồng thực hiện nhằm đáp ứng nhu cầu thiết yếu của gia đình;

…”

Giao dịch trên bạn cũng đã thực hiện việc kí vào giấy tờ vay nợ đó nên có thể thấy được vợ chồng cùng nhau xác lập, vậy mặc dù vợ bạn đã mất khả năng chi trả thì bạn cũng phải chịu trách nhiệm liên đới đối với khoản nợ trên.