Câu hỏi: Hiện tại em đang làm việc ở 1 công ty  có tham gia chế độ bảo hiểm đầy đủ. Em trai em vì nghỉ học sớm không có bằng cấp nên có mượn bộ hồ sơ của em để đến xin công ty khác làm việc. Hiện tại em trai em đang trong tháng thử việc sang tháng sẽ được tham gia BHXH. Vậy nên em muốn hỏi anh/ chị là 2 công ty khác nhau có thể đóng 2 sổ BHXH cho cùng 1 tên của em không? Em đang hơi hoang mang nên mong anh/ chị giải đáp giúp ạ. Em xin cảm ơn.

Trả lời: Cảm ơn bạn đã gửi nội dung tư vấn đến công ty Luật Minh Gia. Đối với trường  hợp của bạn, chúng tôi xin tư vấn như sau:

Theo như thông tin bạn cung cấp: Bạn có cho em trai bạn mượn hồ sơ của bạn để đến xin việc tại công ty do em trai bạn không có bằng cấp. Hiện tại bạn có tham gia BHXH tại công ty bạn đang làm việc, còn em trai bạn sang tháng sẽ được tham gia BHXH. Do đó trên sổ BHXH của em trai bạn sẽ có thông tin của bạn, thời gian tham gia bảo hiểm xã hội và thông tin trên 2 sổ bảo hiểm sẽ bị trùng nhau. Đối với trường hợp của bạn, chúng tôi xin tư vấn như sau:

- Về hành vi cho mượn hồ sơ để đóng BHXH

Theo khoản 4 điều 17 Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014 có quy định về hành vi bị nghiêm cấm:
“
4. Gian lận, giả mạo hồ sơ trong việc thực hiện bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp
”.

Theo quy định tại điểm a khoản 1 điều 39 Nghị định 28/2020/NĐ-CP năm 2020 quy định như sau :

“Điều 39. Vi phạm quy định về lập hồ sơ để hưởng chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp

1. Phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 2.000.000 đồng đối với người lao động có một trong các hành vi vi phạm sau đây:

a)
Kê khai không đúng sự thật
hoặc sửa chữa, tẩy xóa làm sai sự thật những nội dung có liên quan đến việc hưởng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự;

…”

Trước tiên, việc bạn cho em trai bạn mượn hồ sơ để đi xin việc sẽ dẫn đến việc em trai bạn sẽ tham gia BHXH với thông tin của bạn. Như vậy, thông tin và quá trình tham gia BHXH của bạn và em trai bạn bị trùng, dẫn đến việc quyền lợi của cả hai bên đều không được đảm bảo. Căn cứ vào quy định nêu trên nên người lao động chỉ có thể tồn tại một số sổ bảo hiểm, được cấp 1 sổ BHXH làm cơ sở để đóng BHXH trong suốt quá trình lao động cho đến nghỉ chốt sổ nghỉ hưu.

- Giải quyết trường hợp bị trùng thời gian tham gia BHXH do cho mượn hồ sơ

Theo quy định tại khoản 7.1, điều 7, mục I Công văn 3663/BHXH-THU năm 2014:

“I. Các nguyên tắc xử lý liên quan đến gộp sổ BHXH

...

7.Trình tự giải quyết hồ sơ gộp sổ BHXH khi NLĐ mượn, cho người khác mượn hồ sơ tham gia BHXH:

7.1.
Bộ phận thu khi giải quyết hồ sơ gộp sổ, nếu phát hiện NLĐ có thời gian tham gia BHXH trùng do mượn hoặc cho mượn hồ sơ thì hướng dẫn NLĐ điều chỉnh nhân thân theo hướng dẫn tại công văn số 2609/BHXH ngày 25/7/2013, về việc phối hợp xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực quản lý sổ BHXH.

NLĐ sau khi có Quyết định xử phạt của Thanh tra Sở Lao động Thương binh và xã hội (LĐTB&XH) và đã nộp phạt đúng quy định, thì nộp hồ sơ giải quyết theo Phiếu giao nhận hồ sơ (PGNHS) điều chỉnh nhân thân do mượn tên (303/.../SO).

…”

Để giải quyết vấn đề này, bạn cần yêu cầu em trai bạn thực hiện thủ tục điều chỉnh lại thông tin trên sổ bảo hiểm xã hội do mượn hồ sơ người khác tham gia BHXH.

Sau khi nộp hồ sơ cho cơ quan bảo hiểm xã hội, sổ bảo hiểm của em trai bạn sẽ được điều chỉnh lại thông tin theo đúng nhân thân của em bạn. Như vậy, hai quyển sổ bảo hiểm sẽ có thông tin hoàn toàn riêng biệt theo đúng thông tin cá nhân của từng người lao động. Lúc này, thời gian tham gia bảo hiểm của ai sẽ được tính là thời gian tham gia bảo hiểm xã hội của người đó và không ảnh hưởng đến quyền lợi của người còn lại.