Câu hỏi: Xin chào luật sư, cho tôi cám ơn luật sư đã dành thời gian xem mail này. Tôi không hiểu biết về luật, nên kính nhờ luật sư hướng dẫn cho tôi các phương hướng đúng để tôi không làm sai luật. Tôi có 2 vấn đề cần nhờ luật sư giúp đỡ:

1. Ông cố tôi có 4 người con (2 trai, 2 gái): ông ngoại tôi, ông chú T , bà năm, và bà út. Ông cố tôi có mảnh đất vườn. Di chúc ông cố để lại chia mảnh đất vườn cho 2 người con trai tức là ông ngoại tôi và ông chú. Ông ngoại được 7 sào 3, ông chú được 7 sào. Nhưng ông chú tôi không nhận xin để lại cho anh (ông ngoại tôi), chỉ xin đủ miếng đất xây nhà ở. Ông ngoại tôi là anh cả, thấy các em của mình không có đất nên ông ngoại tôi đứng ra chia mảnh vườn thành 4 phần bằng nhau cho anh em trong nhà, nhưng thời điểm đó lại không có giấy tờ gì nói ông ngoại chia đất. Vào năm 2009, đất được chia cho 4 người con, lúc chia thì không có mặt ông ngoại tôi. Sau đó có sổ thì mỗi người đi lấy giữ một sổ. Nhưng diện tích 4 mảnh được chia không đều nhau. Ông tôi giữ sổ với 355 mét vuông. Ông ngoại tôi không nhạy bén trong việc tính toán vì ông đã già và từ nhỏ làm nông đến làm mộc. Đến nay khi ông chú T bán đất thì gia đình tôi mới biết tổng số mét vuông của từng người. Ông ngoại tôi 355 m2, ông chú T 460 m2, bà năm 486 m2 (đã bán trước đó để sửa chữa nhà thờ), bà út 479 m2. Tôi có hỏi UBND xã thì nhận được câu trả lời là "rất khó, lúc này phải chuộc lại miếng đất bà năm đã bán, sau đó mới tổng diện tích lại rồi chia lại được" Tôi muốn hỏi luật sư bây giờ ai cũng có sổ đỏ hết rồi nhưng ông ngoại tôi muốn chia lại cho đều có được không? Nếu có hướng giải quyết kính mong luật sư hướng dẫn cho tôi.

2. Ông chú T nhà cạnh ông ngoại tôi, nhưng vì vấn đề đất đai, ông chú T dùng những lời lẽ thô tục để chửi bới, xúc phạm danh dự của người khác, lại đòi chém người này người kia. Ông ngoại tôi đã già, bao lần ông chú T chửi như thế ông ngoại tôi đều bị làm mệt. Tôi muốn hỏi luật sư, trường hợp ông chú T có những lời lẽ và hành động như vậy, tôi có thể kiện ông vì ông đã xúc phạm danh dự của người khác được không? Nếu được thì cần những bằng chứng nào là cần thiết? Kính mong luật sư cho tôi lời giải đáp.Xin chân thành cám ơn!

Trả lời: Thứ nhất,
về việc đòi lại đất đã cho mà không có giấy tờ:

Theo thông tin bạn cung cấp, ông ngoại và ông chú T của bạn cùng được hưởng  phần đất do ông cố để lại nhưng ông chú đã tặng cho phần của mình cho ông ngoại bạn, việc tặng cho này bạn cũng không nói rõ là có giấy tờ hay không ? Trường hợp không có bất cứ giấy tờ ghi nhận việc tặng cho giữa hai bên hoặc văn bản thỏa thuận phân chia di sản thì thỏa thuận trên bị vô hiệu do không tuân thủ về hình thức, hậu quả là các bên trao trả cho nhau những gì đã nhận, khôi phục lại tình trạng ban đầu trước khi giao kết. Do vậy, ông chú T vẫn sẽ được hưởng 7 sào đất.

Sau đó ông ngoại bạn đã chia đất thành 4 phần “bằng nhau” tặng cho các anh chị em của ông nhưng không có bất cứ giấy tờ nào ghi nhận vấn đề này và đến thời điểm hiện tại những người anh em đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất với những phần diện tích không bằng nhau.

Tuy nhiên, nếu việc ông chú bạn tặng cho phần của mình cho ông ngoại bị vô hiệu thì ông ngoại sẽ không có quyền định đoạt phần đất của người chú, do đó, việc ông bạn đứng ra chia đất cho 4 người sẽ không có căn cứ.

Ngoài ra, cần phải xem xét căn cứ để cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho những người còn lại. Trường hợp không có đáp ứng đủ các điều kiện để được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì sẽ bị cơ quan nhà nước thu hồi theo khoản 2 Điều 106 Luật Đất đai 2013:

“2. Nhà nước thu hồi Giấy chứng nhận đã cấp trong các trường hợp sau đây:

a) Nhà nước thu hồi toàn bộ diện tích đất trên Giấy chứng nhận đã cấp;

b) Cấp đổi Giấy chứng nhận đã cấp;

c) Người sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất đăng ký biến động đất đai, tài sản gắn liền với đất mà phải cấp mới Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất;

d) Giấy chứng nhận đã cấp không đúng thẩm quyền, không đúng đối tượng sử dụng đất, không đúng diện tích đất, không đủ điều kiện được cấp, không đúng mục đích sử dụng đất hoặc thời hạn sử dụng đất hoặc nguồn gốc sử dụng đất theo quy định của pháp luật đất đai, trừ trường hợp người được cấp Giấy chứng nhận đó đã thực hiện chuyển quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất theo quy định của pháp luật đất đai.”

Nếu bà Năm đã bán đất cho người khác và người này đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo đúng quy định của pháp luật đất đai thì sẽ không thu hồi được giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của người này.

Như vậy, trường hợp ông ngoại bạn muốn đòi lại mà không thể thỏa thuận với những người liên quan thì có thể yêu cầu giải quyết tranh chấp tại Tòa án.

Thứ hai,
xử phạt đối với hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người khác:

Căn cứ vào khoản 1 Điều 5 Nghị định 167/2013/NĐ-CP quy định:

“1. Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 100.000 đồng đến 300.000 đồng đối với một trong những hành vi sau đây:

a) Có cử chỉ, lời nói thô bạo, khiêu khích, trêu ghẹo, xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người khác;

Do đó , khi có những bằng chứng ghi lại hành vi của ông chú Tốt của bạn, ví dụ: hình ảnh, video, lời khai của những người hàng xóm xung quanh,…về việc người này có những lời nói xúc phạm danh dự, nhân phẩm của ông nội bạn thì có thể tố cáo đến cơ quan công an để được giải quyết.