Câu hỏi: Xin chào luật sư, tôi muốn nhờ luật sư tư vấn giúp tôi về lối đi, đường đi chung giữa gia đình nhà tôi với gia đình nhà hàng xóm đã được cấp giấy CNQSD đất ở từ năm 2001, trong giấy CNQSD đất của 2 gia đình đều không thể hiện đường đi, khi xem bản đồ địa chính đo đạc từ năm 1990 thì có thể hiện rõ đường đi chung.

Đến năm 2013 bố tôi tách tặng cho tôi 1 phần diện tích đất ở liền kề với nhà hàng xóm, từ khi ở ra gia đình nhà tôi vấn đi chung đường đó, đến ngày 25/1/2016 gia đình nhà hàng xóm tự ý làm cổng sắt chặn bên ngoài. Như vậy gia đình nhà tôi không có đường đi, xin luật sư tư vấn giúp tôi với, tôi xin chân thành cám ơn!

Trả lời: Cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi yêu cầu tư vấn đến Công ty Luật Minh Gia, về vấn đề của bạn Công ty xin được giải đáp như sau:

- Quy định về sử dụng tài sản chung

Thời điểm phát sinh sự kiện tranh chấp như bạn trình là ngày 25/1/2016, do vậy Ðiều 222 Bộ Luật Dân sự quy định về sử dụng tài sản chung:

"1. Mỗi chủ sở hữu chung theo phần có quyền khai thác công dụng, hưởng hoa lợi, lợi tức từ tài sản chung tương ứng với phần quyền sở hữu của mình, trừ trường hợp có thỏa thuận khác hoặc pháp luật có quy định khác.

>> Tư vấn quy định về lối đi chung, gọi:
1900.6169

2. Các chủ sở hữu chung hợp nhất có quyền ngang nhau trong việc khai thác công dụng, hưởng hoa lợi, lợi tức từ tài sản chung, nếu không có thỏa thuận khác".

Theo đó, trường hợp có căn cứ chứng minh tài sản thuộc sở hữu chung của cả hai gia đình thì hai bên đều có quyền ngang nhau trong việc khai thác công dụng diện tích đất trên, nếu không có thỏa thuận khác. Xét về căn cứ chứng minh, mặc dù trên 02 giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã cấp đều không thể hiện diện tích trên nhưng tại bản đồ địa chính, hồ sơ địa chính thể hiện rõ nội dung thửa đất thì có thể lấy đó làm chứng cứ giải quyết vụ việc.

Vậy, nếu các bên không tự thỏa thuận được thì bạn có quyền gửi đơn tới UBND xã, phường, thị trấn để hòa giải hoặc gửi đơn tới Tòa án để thụ lý và giải quyết.

Quy định về quyền đối với lối đi qua

Điều 273 Bộ luật dân sự quy định về quyền sử dụng hạn chế bất động sản liền kề: "
Chủ sử hữu nhà, người sử dụng đất có quyền sử dụng bất động sản liền kề thuộc sở hữu của người khác để bảo đảm các nhu cầu của mình về lối đi, cấp, thoát nước, cấp khí ga, đường dây tải điện, thông tin liên lạc và các nhu cầu cần thiết khác một cách hợp lý, nhưng phải đền bù, nếu không có thoả thuận khác".

Điều 275 Bộ luật dân sự quy định về quyền về lối đi qua bất động sản liền kề:

"1. Chủ sở hữu bất động sản bị vây bọc bởi các bất động sản của các chủ sở hữu khác mà không có lối đi ra, có quyền yêu cầu một trong những chủ sở hữu bất động sản liền kề dành cho mình một lối đi ra đến đường công cộng; người được yêu cầu có nghĩa vụ đáp ứng yêu cầu đó. Người được dành lối đi phải đền bù cho chủ sở hữu bất động sản liền kề, nếu không có thoả thuận khác.

Lối đi được mở trên bất động sản liền kề nào mà được coi là thuận tiện và hợp lý nhất, có tính đến đặc điểm cụ thể của địa điểm, lợi ích của bất động sản bị vây bọc và thiệt hại gây ra là ít nhất cho bất động sản có mở lối đi.

2. Vị trí, giới hạn chiều dài, chiều rộng, chiều cao của lối đi do các bên thoả thuận, bảo đảm thuận tiện cho việc đi lại và ít gây phiền hà cho các bên; nếu có tranh chấp về lối đi thì có quyền yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền xác định.

3. Trong trường hợp bất động sản được chia thành nhiều phần cho các chủ sở hữu, chủ sử dụng khác nhau thì khi chia phải dành lối đi cần thiết cho người phía trong theo quy định tại khoản 2 Điều này mà không có đền bù".

Theo quy định của pháp luật, trường hợp chủ sở hữu BĐS bị vây bọc bởi các bất động sản của các chủ sở hữu khác mà không có lối đi ra thì có quyền yêu cầu một trong những chủ sở hữu BĐS liền kề dành cho mình một lối đi ra đến đường công cộng. Người được dành lối đi phải đền bù cho chủ sở hữu BĐS liền kề, nếu không có thỏa thuận khác.

Pháp luật luôn tôn trọng và tạo điều kiện để người sử dụng đất có đường đi phù hợp tới đường công cộng. Vậy, bạn không phải quá lo lắng về việc không được tạo điều kiện có lối đi tới đường giao thông chính như hoàn cảnh hiện tại của gia đình.