Câu hỏi: Luật sư cho hỏi tư vấn về thời hiệu thừa kế như sau: Bố Mẹ tôi làm việc tại nhà máy A và được nhà máy phân cho 1 căn hộ 20m2 (có sổ đỏ cấp). Bố Mẹ tôi sinh ra được 3 người con 1 nam, 2 nữ. Tính đến nay Bố Mẹ tôi đã mất do ốm đau không để lại di chúc, tôi muốn chia thừa kế theo luật cho rõ ràng nhưng anh trai tôi không cho làm. Vậy cho tôi xin hỏi: Phải làm thế nào để làm được thừa kế theo ý kiến của tôi. Cần phải làm đơn hay chuẩn bị giấy tờ gì để khởi kiện ra tòa án?

Trả lời: Chào bạn, cảm ơn bạn đã gửi yêu cầu tư vấn tới công ty Luật Minh Gia, chúng tôi xin tư vấn cho bạn như sau:

Để có thể phân chia di sản thừa kế trước hết, bạn cần xem thời hiệu khởi kiện về kế còn hay đã hết, theo quy định tại Điều 623 Bộ luật dân sự năm 2015:

“1. Thời hiệu để người thừa kế yêu cầu chia di sản là 30 năm đối với bất động sản, 10 năm đối với động sản, kể từ thời điểm mở thừa kế. Hết thời hạn này thì di sản thuộc về người thừa kế đang quản lý di sản đó. Trường hợp không có người thừa kế đang quản lý di sản thì di sản được giải quyết như sau:

a) Di sản thuộc quyền sở hữu của người đang chiếm hữu theo quy định tại Điều 236 của Bộ luật này;

b) Di sản thuộc về Nhà nước, nếu không có người chiếm hữu quy định tại điểm a khoản này.”
(thời điểm mở thừa kế là thời điểm người có tài sản chết)

Trường hợp thứ nhất
:
Nếu thời hiệu khởi kiện về thừa kế nêu trên vẫn còn
và giữa anh em bạn xảy ra tranh chấp di sản thừa kế, bạn muốn chia di sản mà bạn có thể yêu cầu tòa án nhân dân có thẩm quyền giải quyết theo trình tự bộ luật tố tụng dân sự quy định.

- Thành phần hồ sơ khởi kiện:

+ Đơn khởi kiện (theo mẫu)

+ Các giấy tờ về quan hệ giữa người khởi kiện và người để lại tài sản: Giấy khai sinh, Chứng minh thư nhân dân, giấy chứng nhận kết hôn, sổ hộ khẩu, giấy giao nhận nuôi con nuôi để xác định diện và hàng thừa kế;

+ Giấy chứng tử của người để lại di sản thừa kế;

+ Bản kê khai các di sản;

+ Các giấy tờ, tài liệu chứng minh sở hữu của người để lại di sản và nguồn gốc di sản của người để lại di sản;

+ Các giấy tờ khác: Biên bản giải quyết trong hộ tộc, biên bản giải quyết tại UBND xã, phường, thị trấn (nếu có), tờ khai từ chối nhận di sản (Nếu có).

- Sau khi nhận được đơn khởi kiện, Tòa án phải xem xét những tài liệu, chứng cứ cần thiết, nếu xét thấy thuộc thẩm quyền của mình thì Tòa án sẽ thông báo cho đương sự biết để đương sự nộp tiền tạm ứng án phí.

- Trong thời hạn 07 ngày, kể từ ngày nhận được thông báo, đương sự phải nộp tiền tạm ứng án phí và nộp lại biên lai thu tiền tạm ứng án phí cho Tòa án. Tòa án thụ lý việc dân sự hoặc vụ án dân sự kể từ khi nhận được biên lai này.

- Trong thời hạn 01 tháng kể từ ngày có quyết định đưa vụ án ra xét xử, Tòa án phải mở phiên tòa; trường hợp có lý do chính đáng thì thời hạn này là 02 tháng.

Mẫu đơn khởi kiện bạn có thể tham khảo tại đây:

=> Mẫu đơn khởi kiện phân chia di sản thừa kế

Trường hợp 2: Nếu thời hiệu khởi kiện chia thừa kế đã hết

Theo quy định tại Điều 623 Bộ luật dân sự năm 2015 về thời hiệu khởi kiện chia thừa kế thì:

“1. Thời hiệu để người thừa kế yêu cầu chia di sản là 30 năm đối với bất động sản, 10 năm đối với động sản, kể từ thời điểm mở thừa kế. Hết thời hạn này thì di sản thuộc về người thừa kế đang quản lý di sản đó. Trường hợp không có người thừa kế đang quản lý di sản thì di sản được giải quyết như sau:

a) Di sản thuộc quyền sở hữu của người đang chiếm hữu theo quy định tại Điều 236 của Bộ luật này;

b) Di sản thuộc về Nhà nước, nếu không có người chiếm hữu quy định tại điểm a khoản này.”

- Trường hợp trong thời hạn ba mươi năm, kể từ thời điểm mở thừa kế mà các đồng thừa kế không có tranh chấp về quyền thừa kế thì di sản thừa kế sẽ thuộc về người thừa kế đang quản lý căn hộ.