Câu hỏi: Trường hợp mua lại xe nhưng không lập thành hợp đồng chuyển nhượng quyền sở hữu thì phải làm thế nào để đăng ký xe? đăng ký xe cần những giấy tờ gì? cơ quan nào tiến hành? sẽ được luật sư tư vấn cụ thể trong tình huống:

Luật sư cho em hỏi về vấn đề sang tên xe như sau:Em có mua 1 chiếc xe hiệu SH của chú ruột, như chưa viết giấy mua bán thì không may chú em bị tai nạn giao thông bị tâm thần. Như em đã chạy xe hơn 3 năm. Ở địa phương ai cũng biết. Giờ em muốn sang tên thì em phải làm sao? Và đến cơ quan nào? Cần giấy tờ gì? Mong luật sự tư vấn dùm, em chân thành cảm ơn!

Trả lời: Thứ nhất, quy định về đăng ký sang tên xe

Căn cứ vào Thông tư 15/2014/TT-BCA về đăng ký xe thì trường hợp của bạn, để đăng ký xe, bạn phải chuẩn bị hồ sơ:

- Giấy khai đăng ký xe (theo mẫu);

-  Giấy tờ của chủ xe (Chứng minh nhân dân. Trường hợp chưa được cấp Chứng minh nhân dân hoặc nơi đăng ký thường trú ghi trong Chứng minh nhân dân không phù hợp với nơi đăng ký thường trú ghi trong giấy khai đăng ký xe thì xuất trình Sổ hộ khẩu);

-  Giấy tờ của xe:  Quyết định bán, cho, tặng hoặc hợp đồng mua bán theo quy định của pháp luật.

Giấy bán, cho, tặng xe của cá nhân phải có công chứng theo quy định của pháp luật về công chứng hoặc chứng thực của Ủy ban nhân dân xã, phường, thị trấn đối với chữ ký của người bán, cho, tặng xe theo quy định của pháp luật về chứng thực.

Thứ hai, cơ quan tiến hành sang tên xe:

- Công chứng hợp đồng mua xe: Việc này sẽ do các Phòng công chứng tư quản lý nên có thể tới bất cứ cơ sở công chứng nào thuận tiện nhất. Phòng công chứng sẽ có nhiệm vụ là xác nhận hợp đồng này giữa 2 bên có giá trị, và thu một khoảng phí dựa trên % giá trị chiếc xe được mua bán. Hợp đồng sẽ được làm thành 3 bản chính, mỗi bên giữ một bản.

- Đóng phí trước bạ: Việc đóng phí trước bạ là bắt buộc trong trường hợp sang tên, đổi chủ cho xe. Thuế trước bạ lần 2 cho xe máy khoảng 1% giá trị xe sau khi đã khấu hao theo thời gian.

Bên mua xe sẽ đến Chi cục thuế cấp Quận/Huyện nơi mình sinh sống để đóng thuế trước bạ cho xe. Cần chuẩn bị các giấy tờ kể trên như Giấy đăng kí xe, Hồ sơ gốc của xe (nếu có), Hợp đồng mua bán xe, CMND và tiền lệ phí, Phiếu khai phí trước bạ xe (phát miễn phí).

- Đăng ký xe: Bên mua xe sẽ đến Công an giao thông cấp Quận/Huyện nơi mình sinh sống để làm thủ tục này. Nộp Tờ khai đăng kí xe máy đi kèm với các giấy tờ kể trên.

Sau khi xét xe xong, chờ tới ngày hẹn và tới lấy Giấy đăng kí xe mới.

Thứ ba, Về việc không lập hợp đồng khi sang tên xe

Trường hợp của bạn, mấu chốt vấn đề là giao dịch giữa bạn và chú bạn không được lập thành văn bản và không có công chứng chứng thực nên không đủ hồ sơ để đăng ký xe. Hiện nay, do chú bạn đã mất năng lực hành vi dân sự (bị tâm thần) nên không thể thực hiện hợp đồng giao dịch với bạn.

Căn cứ vào khoản 2 Điều 22 BLDS 2005 thì:
“Giao dịch dân sự của người mất năng lực hành vi dân sự phải do người đại diện theo pháp luật xác lập, thực hiện”.

Như vậy, nếu trong thực tế có việc mua bán này và mọi người đều thừa nhận thì bạn có thể thỏa thuận với người đại diện hợp pháp của chú bạn để làm hợp đồng chuyển nhượng tài sản là chiếc xe máy này. Sau khi tiến hành hợp đồng mua bán, bạn thực hiện các bước cụ thể như đã nêu trên để hoàn thành việc đăng ký xe.