Câu hỏi: Tôi kính xin tư vấn nghỉ hưu theo Nghị định 108/2014/NĐ-CP ngày 20/11/2014 của Chính phủ về chính sách tinh giản biên chế kính mong được giúp đỡ! Chào Luật sư!

Tôi sinh 01/8/1967 vào nghề năm 1/9/1988. Đến hết tháng 8/2018, đủ 30 năm đóng BHXH. Hết 8/2018 tôi tròn 51 tuổi, có thể về theo tinh giản biên chế, nghỉ hưu nhưng tôi có nghe nói từ 1/1/2018 cách tính lương hưu có thay đổi và nếu tôi về nghỉ hưu về theo tinh giản biên chế áp dụng Thông tư liên tịch số 01/2015/TTLT-BNV-BTC ngày 14/4/2015 của liên bộ: Bộ Nội vụ và Bộ Tài chính, hướng dẫn một số điều của Nghị định 108/2014/NĐ-CP ngày 20/11/2014 của Chính phủ về chính sách tinh giản biên chế. Vậy tôi có phải áp dụng trừ % của thiếu tuổi không, tôi đọc thông tư thì không bị trừ, nhưng bạn tôi bảo vẫn bị trừ.Tôi rất muốn biết nếu như tôi nghỉ sớm khoảng đầu 2019 thì mức lương hưu của tôi là bao nhiêu và trường hợp tôi nghỉ vào năm 2018 thì lương hưu của tôi có bị giảm đi nhiều không? Tôi rất mong được luật sư tư vấn cho tôi. Xin chân thành cảm ơn!

Trả lời: Theo thông tin bạn cung cấp, bạn muốn nghỉ hưu theo chế độ tinh giản biên chế tại Nghị định 108. Nếu nghỉ hưu theo chế độ tinh giản biên chế tại Nghị định 108 thì sẽ không bị trừ tỉ lệ hưởng lương hưu do nghỉ hưu trước tuổi. Tuy nhiên, do bạn không cung cấp thông tin bạn là lao động nam hay nữ do đó chúng tôi chia thành các trường hợp sau:

Trường hợp thứ nhất, nếu bạn là lao động nam.

Khoản 1 Điều 8 Nghị định 108/2010/NĐ-CP quy định về Chính sách về hưu trước tuổi như sau:

“1. Đối tượng tinh giản biên chế quy định tại Điều 6 Nghị định này nếu đủ 50 tuổi đến đủ 53 tuổi đối với nam, đủ 45 tuổi đến đủ 48 tuổi đối với nữ, có thời gian đóng bảo hiểm xã hội đủ 20 năm trở lên, trong đó có đủ mười lăm năm làm nghề hoặc công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội và Bộ Y tế ban hành hoặc có đủ mười lăm năm làm việc ở nơi có phụ cấp khu vực hệ số 0,7 trở lên, ngoài hưởng chế độ hưu trí theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội, còn được hưởng các chế độ sau:

a) Không bị trừ tỷ lệ lương hưu do việc nghỉ hưu trước tuổi;

b) Được trợ cấp 03 tháng tiền lương cho mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi so với quy định về tuổi tối thiểu tại Điểm b Khoản 1 Điều 50 Luật Bảo hiểm xã hội;

c) Được trợ cấp 05 tháng tiền lương cho hai mươi năm đầu công tác, có đóng đủ bảo hiểm xã hội. Từ năm thứ hai mươi mốt trở đi, cứ mỗi năm công tác có đóng bảo hiểm xã hội được trợ cấp 1/2 tháng tiền lương.”

Như vậy, đến tháng 8/2018 bạn đủ 51 tuổi, nếu bạn có 30 năm đóng bảo hiểm xã hội (BHXH), trong đó có đủ 15 năm làm nghề hoặc công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội và Bộ Y tế ban hành hoặc có đủ mười lăm năm làm việc ở nơi có phụ cấp khu vực hệ số 0,7 trở lên thì bạn sẽ được hưởng chế độ tinh giảm biên chế.

- Mức hưởng các chế độ:

+ Khi nghỉ hưu trước tuổi không bị trừ tỷ lệ hưởng lương hưu;

+ Được trợ cấp 03 tháng tiền lương cho mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi.

+ Được trợ cấp 05 tháng tiền lương cho hai mươi năm đầu công tác, sau đó cứ thêm 01 năm được trợ cấp ½ tháng lương.

-
Chế độ lương hưu:

Khoản 2 Điều 56 Luật BHXH năm 2014 quy định mức lương hưu hằng tháng:

“2. Từ ngày 01 tháng 01 năm 2018, mức lương hưu hằng tháng của người lao động đủ điều kiện quy định tại Điều 54 của Luật này được tính bằng 45% mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Điều 62 của Luật này và tương ứng với số năm đóng bảo hiểm xã hội như sau:

a) Lao động nam nghỉ hưu vào năm 2018 là 16 năm, năm 2019 là 17 năm, năm 2020 là 18 năm, năm 2021 là 19 năm, từ năm 2022 trở đi là 20 năm;

b)  Lao động nữ nghỉ hưu từ năm 2018 trở đi là 15 năm.

Sau đó cứ thêm mỗi năm, người lao động quy định tại điểm a và điểm b khoản này được tính thêm 2%; mức tối đa bằng 75%”.

Bạn nghỉ hưu vào 2018 có 30 năm đóng BHXH thì tỷ lệ % hưởng lương hưu của bạn được tính như sau: 16 năm đầu = 45%, 14 năm tiếp theo mỗi năm tính thêm 2% = 28%, tổng hưởng lương hưu = 73% mức bình quân tiền lương.

Nếu bạn nghỉ vào năm 2019 và khoảng thời gian từ tháng 8/2018 đến đầu năm 2019 bạn tiếp tục tham gia bảo hiểm xã hội thì thời gian đóng bảo hiểm của bạn là 30 năm 4 tháng. Khi đó, mức hưởng như sau:

17 năm đầu = 45%,

13 năm 4 tháng đóng BHXH còn lại (được làm tròn là 13,5 năm) = 13,5 x 2% = 27 %

Tổng tỉ lệ hưởng hưu: 45%+27%=72%.

Lưu ý
: Nếu bạn không đủ điều kiện hưởng chế độ hưu trí theo tinh giản biên chế trong trường hợp này thì bạn có thể bảo lưu số năm đã đóng bảo hiểm và chờ đến khi mình đủ độ tuổi nghỉ hưu (60 tuổi đối với nam theo quy định) để làm hồ sơ hưởng chế độ hưu trí. Trường hợp này bạn sẽ không đủ điều kiện nghỉ hưu theo diện suy giảm 61% khả năng lao động do năm 2018 bạn 51 tuổi, theo quy định của Luật bảo hiểm xã hội lao động nam nếu muốn nghỉ theo diện suy giảm 61% khả năng lao động năm 2018 phải đủ 53 tuổi trở lên.

Trường hợp 2: Nếu bạn là lao động nữ

Khoản 2 Điều 8 Nghị định 108/2014/NĐ-CP quy định về chính sách về hưu trước tuổi:

“2. Đối tượng tinh giản biên chế quy định tại Điều 6 Nghị định này nếu đủ 55 tuổi đến đủ 58 tuổi đối với nam, đủ 50 tuổi đến đủ 53 tuổi đối với nữ, có thời gian đóng bảo hiểm xã hội đủ 20 năm trở lên, được hưởng chế độ hưu trí theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội và chế độ quy định tại Điểm a, c Khoản 1 Điều này và được trợ cấp 03 tháng tiền lương cho mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi so với quy định tại Điểm a Khoản 1 Điều 50 Luật Bảo hiểm xã hội”.

Như vậy, đến tháng 8/2018 bạn đủ 51 tuổi và có 20 năm đóng BHXH trở lên bạn thuộc đối tượng nghỉ hưu theo chế độ tinh giản biên chế. Khi đó bạn được hưởng các chế độ như nêu tại khoản 2 điều 8 NĐ 108/2014/NĐ-CP.

- Chế độ lương hưu:

Theo quy định Điểm b khoản 2 Điều 56 Luật BHXH năm 2014 đã nêu trên thì mức hưởng lương hưu đối với nữ khi nghỉ hưu vào năm 2018 và năm 2019 được tính như sau:

Năm 2018: 15 năm đầu = 45%, 15 năm tiếp theo mỗi năm tính thêm 2% = 30%, tổng được hưởng 75%.

Năm 2019: Nếu bạn nghỉ vào năm 2019 và khoảng thời gian từ tháng 8/2018 đến đầu năm 2019 bạn vẫn tiếp tục tham gia bảo hiểm xã hội thì thời gian đóng bảo hiểm của bạn là 30 năm 4 tháng. Thời gian 4 tháng được làm tròn thành nửa năm theo quy định, do đó tỷ lệ hưu trí của bạn được tính như sau:

15 năm đầu = 45%; 15, 4 tháng (được làm tròn là 15,5 năm)= 2% x 15,5 =31%
(mỗi năm tương ứng với 2%)

Tổng % hưu được hưởng = 45%+31%= 76%.

(Với trường hợp này, mức hưởng hưu trí tối đa được 75% cho 30 năm còn ½ năm đóng BHXH còn lại sẽ được tính để bạn hưởng trợ cấp một lần là ¼ mức bình quân tiền lương đóng BHXH toàn thời gian).

Nếu bạn không đủ điều kiện hưởng chế độ hưu trí trường hợp này bạn có thể lựa chọn một trong hai phương án sau:

+ Phương án 1
: Bạn có thể bảo lưu thời gian tham gia bảo hiểm và chờ đến khi mình đủ 55 tuổi (độ tuổi đủ điều kiện nghỉ hưu của lao động nữ) để làm hồ sơ hưởng chế độ hưu trí.

+ Phương án 2:
Bạn có thể làm thủ tục giám định khả năng lao động, nếu bạn bị suy giảm từ 61% trở lên thì bạn đủ điều kiện nghỉ hưu trước tuổi theo quy định của Luật bảo hiểm xã hội. Tuy nhiên, khi nghỉ hưu theo phương án này bạn sẽ bị trừ tỉ lệ hưởng hương hưu tương ứng với mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi.