Câu hỏi: Luật sư tư vấn cho người lao động không ký kết hợp đồng lao động, bị người sử dụng lao động cho thôi việc không báo trước, như vậy có đúng luật? Sau khi người lao động nghỉ việc lại không trả lương cũ là đúng hay sai?

Thưa luật sư. Tôi đã bắt đầu làm việc tại công ty vào cuối tháng 7/2016. Cho đến ngày 16/6/2017 nhưng không có ký kết hợp đồng lao động. tôi đã bị quản lý cửa hàng tại HCM yêu cầu nghỉ việc vì lý do vào trễ sau giờ ăn. Sau đó tôi đã gọi điện thông báo cho cty về vấn đề này, công ty đã nói sẽ gọi điện xác nhận lại với quản lý và sau đó quản lý đã gọi điện yêu cầu tôi nghỉ việc ngay. Ngày 8 hàng tháng là ngày công ty trả lương nhưng tôi đã không nhận được lương hay bất kỳ thông báo về việc trả lương của công ty cho tôi. Vào ngày 10 tháng 7 năm 2017 Tôi đã liên hệ trực tiếp với quý công ty và nhận được câu trả lời là do tôi tự ý nghỉ việc và công ty không thể liên hệ với tôi. Và công ty thông báo sẽ trừ 10 ngày lương làm việc của tôi. Tôi đã không đồng ý vì tôi không tự ý nghỉ việc nên công ty phải có trách nhiệm trả đầy đủ lương cho số ngày tôi đã làm việc trong tháng 6 năm 2017. công ty đã đồng ý sẽ xem xét và tìm hiểu lại sự việc và thông báo cho tôi Nhưng đến ngày 17 tháng 7 năm 2017 tôi vẫn không nhận được bất kỳ thông báo nào của công ty tôi đã nhắn tin và viết mail hỏi công ty nhưng vẫn không nhận được câu trả lời từ ngày 16 tháng 6 năm 2017 đến nay tôi đã nghỉ việc được hơn 1 tháng nhưng không nhận được lương từ công ty vậy Quý Luật sư vui lòng cho tôi hỏi công ty làm như vậy có đúng với luật lao động hay không. Tôi hi vọng sẽ nhận được sự giúp đỡ từ luật sư tôi xin chân thành cảm ơn.

Trả lời: Trường hợp của bạn đã làm việc tại công ty được gần 1 năm mà không giao kết hợp đồng lao động là vi phạm quy định pháp luật, cụ thể tại Khoản 1 Điều 8 Bộ luật lao động quy định:
"Trước khi nhận người lao động vào làm việc, người sử dụng lao động và người lao động phải trực tiếp giao kết hợp đồng lao động".

Theo Điều 22 Bộ luật lao động có quy định:

"1. Hợp đồng lao động phải được giao kết theo một trong các loại sau đây:

a) Hợp đồng lao động không xác định thời hạn;

Hợp đồng lao động không xác định thời hạn là hợp đồng mà trong đó hai bên không xác định thời hạn, thời điểm chấm dứt hiệu lực của hợp đồng.

b) Hợp đồng lao động xác định thời hạn;

Hợp đồng lao động xác định thời hạn là hợp đồng mà trong đó hai bên xác định thời hạn, thời điểm chấm dứt hiệu lực của hợp đồng trong khoảng thời gian từ đủ 12 tháng đến 36 tháng.

c) Hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn dưới 12 tháng.”

Bộ luật Lao động 2012 quy định về Điều 38. Quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động của người sử dụng lao động:

“1. Người sử dụng lao động có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trong những trường hợp sau đây:

a) Người lao động thường xuyên không hoàn thành công việc theo hợp đồng lao động;

b) Người lao động bị ốm đau, tai nạn đã điều trị 12 tháng liên tục đối với người làm theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, đã điều trị 06 tháng liên tục, đối với người lao động làm theo hợp đồng lao động xác định thời hạn và quá nửa thời hạn hợp đồng lao động đối với người làm theo hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn dưới 12 tháng mà khả năng lao động chưa hồi phục.

Khi sức khỏe của người lao động bình phục, thì người lao động được xem xét để tiếp tục giao kết hợp đồng lao động;

c) Do thiên tai, hỏa hoạn hoặc những lý do bất khả kháng khác theo quy định của pháp luật, mà người sử dụng lao động đã tìm mọi biện pháp khắc phục nhưng vẫn buộc phải thu hẹp sản xuất, giảm chỗ làm việc;

d) Người lao động không có mặt tại nơi làm việc sau thời hạn quy định tại Điều 33 của Bộ luật này.”

Nhưng bạn lại bị cho thôi việc với lý do là đi ăn vào muộn, như vậy là trái quy định của pháp luật. Như vậy, bên công ty bạn đã vi phạm về đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật.

Lúc này, bên công ty bạn theo Bộ luật Lao động 2012, Điều 42. Nghĩa vụ của người sử dụng lao động khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật:

“1. Phải nhận người lao động trở lại làm việc theo hợp đồng lao động đã giao kết và phải trả tiền lương, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế trong những ngày người lao động không được làm việc cộng với ít nhất 02 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động.

2. Trường hợp người lao động không muốn tiếp tục làm việc, thì ngoài khoản tiền bồi thường quy định tại khoản 1 Điều này người sử dụng lao động phải trả trợ cấp thôi việc theo quy định tại Điều 48 của Bộ luật này.

3. Trường hợp người sử dụng lao động không muốn nhận lại người lao động và người lao động đồng ý, thì ngoài khoản tiền bồi thường quy định tại khoản 1 Điều này và trợ cấp thôi việc theo quy định tại Điều 48 của Bộ luật này, hai bên thỏa thuận khoản tiền bồi thường thêm nhưng ít nhất phải bằng 02 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động để chấm dứt hợp đồng lao động.

4. Trường hợp không còn vị trí, công việc đã giao kết trong hợp đồng lao động mà người lao động vẫn muốn làm việc thì ngoài khoản tiền bồi thường quy định tại khoản 1 Điều này, hai bên thương lượng để sửa đổi, bổ sung hợp đồng lao động.

5. Trường hợp vi phạm quy định về thời hạn báo trước thì phải bồi thường cho người lao động một khoản tiền tương ứng với tiền lương của người lao động trong những ngày không báo trước.”

Do vậy, bên công ty bạn thậm chí phải bồi thường cho bạn theo như quy định trên chứ bạn không phải bị phạt theo như yêu cầu của công ty. Bởi, khi quản lý yêu cầu nghỉ việc, bạn đã liên hệ với công ty và sau đó được quản lý yêu cầu nghỉ việc ngay chứ không phải do bạn tự ý nghỉ nên không thể nói là bạn tự ý nghỉ việc.