Câu hỏi: Gia đình tôi là gia đình chính sách, chồng tôi là thương binh loại 2/4, đã mất năm 1989, còn lại 3 mẹ con tôi, cháu lớn sinh năm 1986, cháu thứ 2 sinh năm 1989.  Do chưa có chỗ ở, chồng tôi là thương binh, khi còn sống được UBND xã cho mượn một khu đất để ở.

Năm 2002, gia đình tôi và nhiều gia đình khác được UBND xã mời đến trụ sở UBND xã họp và thông báo các gia đình nộp tiền hợp pháp hóa đất thổ cư theo phương án 14/10/2002. Trong đó gia đình tôi nộp tiền đât tại vị trí đang ở với giá 50.000đ/m2 x  160m2 = 8.000.000 tám triệu đồng, (nhiều gia đình  ở các vị trí khác nhau nộp tiền  giá 50.000đ/m2 như tôi và  một số gia đình nộp tiền ở vị trí giá 30.000đ/m2). Từ đó đến nay hàng năm gia đình tôi đều nộp đủ tiền thuế đất cho UBND xã. Song đến nay gia đình tôi vấn chưa được cấp GCN QSDĐ. Nhiều lần tôi đã làm đơn sang xã đề nghị nhưng xã trả lời đất đó nằm trong hành lang thủy lợi (đất giáp bờ sông), trong khi các hộ dân khác nộp tiền cùng thời điển như tôi đã có GCN QSDĐ từ lâu rồi. Nay ngôi nhà của tôi đã xuống cấp rột nát, không an toàn, tôi xin phép được làm lại thì xã không cho làm. Vậy bây giời tôi phải làm thế nào khi mẹ con tôi không có chỗ đất nào khác để ở. Tôi chỉ là người dân, nhà nước bảo tôi nộp tiền thị tôi nộp chứ không biết sai ở đâu.

Trả lời: “1. Nhà nước giao đất có thu tiền sử dụng đất trong các trường hợp sau đây:
a) Hộ gia đình, cá nhân có nhu cầu sử dụng đất làm nhà ở;
b) Tổ chức kinh tế đầu tư xây dựng nhà ở để bán hoặc cho thuê;
c) Tổ chức kinh tế đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng để chuyển nhượng hoặc cho thuêquyền sử dụng đất gắn liền với kết cấu hạ tầng đó;
d) Giao đất có thu tiền sử dụng đất đối với một số trường hợp để tạo vốn xây dựng cơ sở hạ tầng theo dự án do Chính phủ quyết định”.
Do đó, kể từ khi bác nộp xong tiền sử dụng đất theo quy định. Gia đình bác sẽ được công nhận quyền sở hữu đối với mảnh đất và được cấp GCNQSDĐ theo quy định của pháp luật.
- Thứ nhất, việc Ủy ban nhân dân xã từ chối cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng cho bác và không cho phép bác sửa chữa cải tạo nhà ở có thể vì diện tích đất này là đất xây dựng hành lang an toàn công cộng quy định tại khoản 1, điều 157 Luật đất đai 2013:
''1. Đất xây dựng công trình công cộng có hành lang bảo vệ an toàn bao gồm đất xây dựng các hệ thống giao thông, thủy lợi, đê điều, hệ thống cấp nước, hệ thống thoát nước, hệ thống xử lý chất thải, hệ thống dẫn điện, dẫn xăng dầu, dẫn khí, thông tin liên lạc và đất thuộc hành lang bảo vệ an toàn các công trình này”.
Khi đó nếu việc sử dụng đất của gia đình chị
gây ảnh hưởng đến an toàn hành lang công trình thì diện tích đất này có thể bị thu hồi, không được cấp GCNQSDĐ và không được phép tự ý sửa chữa; gia đình chị sẽ được bồi thường bằng phần diện tích có giá trị tương đương theo quy định tại điểm a khoản 4 điều 56 Luật đất đai 2013:
"4. Tổ chức trực tiếp quản lý công trình có hành lang bảo vệ an toàn có trách nhiệm chủ trì phối hợp với Ủy ban nhân dân cấp xã và Phòng Tài nguyên và Môi trường nơi có công trình rà soát hiện trạng sử dụng đất trong phạm vi hành lang bảo vệ an toàn công trình để kiến nghị cơ quan nhà nước có thẩm quyền giải quyết theo quy định sau:
a) Trường hợp sử dụng đất có ảnh hưởng đến việc bảo vệ an toàn công trình hoặc trường hợp hoạt động của công trình có ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống, sức khỏe của người sử dụng đất thì cơ quan có chức năng quản lý nhà nước đối với công trình tiến hành thẩm định mức độ ảnh hưởng, nếu phải thu hồi đất thì đề nghị Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền để quyết định thu hồi đất đó. Người có đất thu hồi được bồi thường, hỗ trợ đối với đất và tài sản gắn liền với đất đã có từ trước khi hành lang an toàn công trình được công bố, tái định cư theo quy định của pháp luật".
Thứ hai, nếu như đất của gia đình chị không thuộc trường hợp trên thì đối với đất trong hành lang an toàn người sử dụng đất vẫn có thể được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy định tại điểm c khoản 4 Điều 56 Nghị định 43/2014/NĐ-CP:
“c) Đất trong hành lang an toàn công trình được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất đối với trường hợp có đủ điều kiện được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất theo quy định của Luật Đất đai, trừ trường hợp đã có thông báo thu hồi đất hoặc quyết định thu hồi đất”.
Vì vậy, trong trường hợp Uỷ ban nhân dân xã trả lời về việc từ chối cấp GCNQSDĐ cho chị và không cho phép chị sửa chữa nhà ở là không đúng quy định của pháp luật vì gia đình chị đủ điều kiện để được cấp GCNQSDĐ (đã đóng tiền sử dụng đất).
Do đó, trong trường hợp này chị có thể làm đơn đến Uỷ ban nhân dân huyện để được giải quyết quyền lợi của mình.
Trân trọng
!