Câu hỏi: Hỏi: Nội tôi có 7 người con (6 gái, 1 trai). Năm 1992, nội tôi có cho cha tôi 300m2 đất thổ cư (việc cho tặng đó chỉ nói miệng không có lập thành văn bản). Cha tôi làm đơn xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và được Ủy ban nhân dân huyện Mỹ Tú cấp giấy chứng nhận vào ngày 11/12/1992. Năm 2001, nội tôi qua đời không có để lại di chúc. Đến năm 2014, người em gái út của cha tôi yêu cầu cha tôi phải chia 2 phần đất nêu trên.

vì đây là tài sản của cha mẹ để lại nên con cái phải có phần như nhau. Cha tôi nói: nếu cần chỗ ở thì ông cho cất nhà để ở, còn cắt bằng khoán thì ông không đồng ý. Người em gái của cha tôi yêu cầu chính quyền địa phương hòa giải nhưng không thành và sau đó bà làm đơn gửi Ủy ban nhân dân huyện để xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (thuộc diện tích đất nêu trên). Sau một thời gian cử cơ quan chuyên môn như: Phòng Tài nguyên - Môi trường; Thanh tra huyện xem xét, Ủy ban nhân dân huyện ra thông báo sẽ thu hồi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của cha tôi sau 30 ngày kể từ ngày ra thông báo với lí do "cấp không đúng tượng". Tôi xin được Luật sư tư vấn:

1. Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nêu trên của cha tôi có hợp pháp hay không?

2. Thông báo của UBND huyện có phù hợp với quy định của pháp luật không?

3. Nếu sau 30 ngày UBND huyện ra quyết định thu hồi như thông báo (vì tôi đã làm đơn khiếu nại) thì chúng tôi "kiện" quyết định của UBND huyện có được không?

Trả lời: Vấn đề thứ nhất

Giấy chứng nhận quyến sử dụng đất của cha bạn được cấp trước năm 1993 (cấp ngày 11/12/1992), dựa vào việc nội bạn tặng cho quyền sử dụng đất cho cha bạn nhưng chỉ bằng miệng không được lập thành văn bản và công chứng chứng thực. Tuy nhiên, nếu việc tặng cho này của nội bạn cho cha bạn mà có người làm chứng và xác nhận thì việc tặng cho này thì có thể thấy đã tồn tại một hợp đồng về chuyển nhượng quyền sử dụng đất thì theo quy định tại tiểu mục 2.2 Mục 2 Phần II của Nghị quyết 02/2004/NQ - HĐTP ngày 10/8/2004 của Hội đồng thẩm phán tòa án nhân dân tối cao thì:

"2.2. Việc giải quyết tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất được xác lập từ ngày 01/7/1980 (ngày Chính phủ ban hành Quyết định số 201/CP) đến trước ngày 15/10/1993 (ngày Luật Đất đai năm 1993 có hiệu lực)

Pháp luật thời kỳ này nghiêm cấm việc mua, bán phát canh thu tô chuyển nhượng đất đai dưới mọi hình thức; do đó, khi có tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, Toà án giải quyết như sau:
a) Về nguyên tắc chung hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất đai được xác lập trong thời điểm từ ngày 01/7/1980 đến trước ngày 15/10/1993 là hợp đồng trái pháp luật; do đó, nếu có tranh chấp mà hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất chưa được thực hiện thì Toà án huỷ hợp đồng vì hợp đồng bị vô hiệu. Việc giải quyết hậu quả của hợp đồng vô hiệu được thực hiện theo hướng dẫn tại tiểu mục 2.3 mục 2 này.
b) Nếu hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất đã được thực hiện thì Toà án công nhận hợp đồng trong các trường hợp sau đây:
b.1. Bên nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất đã được Uỷ ban nhân dân cấp có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật về đất đai;…”
Theo quy định trên, thì giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của Ủy ban nhân dân huyện Mỹ Tú cấp cho cha bạn vẫn đúng quy định của pháp luật. Ngoài ra, giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của cha bạn được cấp khi nội bạn vẫn còn sống, khi đó nội bạn nếu biết mà không có ý kiến gì thì đây có thể là cơ sở để chứng minh nội bạn đã tặng cho quyền sử dụng đất này cho cha bạn.
Ngoài ra, việc cô bạn khởi kiện đòi chia thừa kế là không đúng quy định của pháp luật vì thời hiệu chia di sản thừa kế theo Bộ luật dân sự 2005 là 10 năm kể từ thời điểm người để lại di sản thừa kế chết. Từ lúc nội bạn mất đến nay đã hơn 10 năm và hết thời hiệu khởi kiện đòi chia di sản thừa kế.
Vấn đề thứ hai
Thông báo của Ủy ban nhân dân về việc Ủy ban nhân dân ra quyết định thu hồi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã cấp được quy định tại khoản 4 Điều 87 Nghị định 43/2014/NĐ-CP quy định thủ tục thu hồi giấy chứng nhận, giấy chứng nhận quyền sỡ hữu nhà ở, giấy chứng nhận quyền sở hữu công trình xây dựng đã cấp:
"4. Trường hợp thu hồi Giấy chứng nhận đã cấp không đúng quy định của pháp luật về đất đai tại Điểm d Khoản 2 Điều 106 của Luật Đất đai được thực hiện như sau:
a) Trường hợp cơ quan điều tra, cơ quan thanh tra có văn bản kết luận Giấy chứng nhận đã cấp không đúng quy định của pháp luật đất đai thì cơ quan nhà nước có thẩm quyền có trách nhiệm xem xét, nếu kết luận đó là đúng thì quyết định thu hồi Giấy chứng nhận đã cấp; trường hợp xem xét, xác định Giấy chứng nhận đã cấp là đúng quy định của pháp luật thì phải thông báo lại cho cơ quan điều tra, cơ quan thanh tra;
b) Trường hợp cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất phát hiện Giấy chứng nhận đã cấp không đúng quy định của pháp luật đất đai thì thông báo bằng văn bản cho cơ quan thanh tra cùng cấp thẩm tra; nếu kết luận là Giấy chứng nhận đã cấp không đúng quy định của pháp luật thì thông báo cho người sử dụng đất biết rõ lý do; sau 30 ngày kể từ ngày gửi thông báo cho người sử dụng đất mà không có đơn khiếu nại thì ra quyết định thu hồi Giấy chứng nhận đã cấp."
Việc thông báo của Ủy ban nhân dân huyện về việc thu hồi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với gia đình bạn là đúng trình tự, thủ tục theo pháp luật quy định.
Vấn đề thứ ba
Điều 204 luật Đất đai 2013 giải quyết khiếu nại, khiếu kiện về đất đai:
“1. Người sử dụng đất, người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan đến sử dụng đất có quyền khiếu nại, khởi kiện quyết định hành chính hoặc hành vi hành chính về quản lý đất đai.
2. Trình tự, thủ tục giải quyết khiếu nại quyết định hành chính, hành vi hành chính về đất đai thực hiện theo quy định của pháp luật về khiếu nại. Trình tự, thủ tục giải quyết khiếu kiện quyết định hành chính, hành vi hành chính về đất đai thực hiện theo quy định của pháp luật về tố tụng hành chính”.
Việc thu hồi giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của Ủy ban nhân dân là quyết định hành chính, theo đó bạn có thể khiếu nại quyết định này của ủy ban nhân dân.
Trân trọng
!