phamhoangf/legal-sft-dataset huggingface dataset:
Câu hỏi: Tôi là CCVC nhà nước được UBND huyện cấp cho 01 lô đất mặt tiền từ năm 2005. Tôi đã đóng các khoản phí và thuế theo diện đất mặt tiền. Trước mặt nhà tôi còn khoảng 10 mét đất chiều sâu khi giao đất nhà nước nói để trừ đất làm đường và lộ giới lưu không đường bộ. Vào đầu năm 2016 có 1 hộ ở bên cạnh đã đổ đất đến sát cổng nhà tôi và không cho tôi đi và nói là đất đó là đất họ đã mua lại của một hộ khác.

Qua tìm hiểu tôi mới biết đất đó đúng là của một hộ dân gần đó mà khi nhà nước cấp đất cho chúng tôi chưa đền bù cho hộ đó. Vậy tôi muốn hỏi luật sư việc UBND huyện cấp đất cho tôi là đất mặt tiền mà chưa giải tỏa hết phần đất của dân trước nhà tôi có đúng không và nếu không đúng thì ai là người phải chịu trách nhiệm này. Còn nếu đúng thì cũng căn cứ vào nghị định nào của luật đất đai. Tôi đã gửi đơn lên ấp và xã nhưng họ nói họ chỉ có chức năng hòa giải còn đúng hay không thì họ không rõ và xã nói sẽ làm văn bản gửi huyện để huyện giải quyết. Xin luật sư tư vấn giúp tôi. Tôi xin cảm ơn.

Trả lời: Việc bạn được nhà nước giao đất và việc Nhà nước chưa đền bù giải phóng mặt bằng cho hộ gia đình kia là hai việc hoàn toàn khác nhau. Nếu chỉ tiêu của bạn được Nhà nước giao cho đất mặt đường thì chính quyền sẽ căn cứ vào quy hoạch của địa phương để xác định đất mặt đường.

Xét đến hành vi đổ đất chặn lối đi của chủ sở hữu bất động sản liền kề, có thể chia làm hai trường hợp sau:

Nếu gia đình bạn không có lối đi ra khác hoặc lối đi ra không đủ thì bạn có quyền yêu cầu chủ sở hữu bất động sản liền kề để một lối đi hợp lý cho gia đình bạn theo Điều 275 Bộ luật dân sự 2005 như sau:

"1. Chủ sở hữu bất động sản bị vây bọc bởi các bất động sản của các chủ sở hữu khác mà không có lối đi ra, có quyền yêu cầu một trong những chủ sở hữu bất động sản liền kề dành cho mình một lối đi ra đến đường công cộng; người được yêu cầu có nghĩa vụ đáp ứng yêu cầu đó. Người được dành lối đi phải đền bù cho chủ sở hữu bất động sản liền kề, nếu không có thoả thuận khác.

Lối đi được mở trên bất động sản liền kề nào mà được coi là thuận tiện và hợp lý nhất, có tính đến đặc điểm cụ thể của địa điểm, lợi ích của bất động sản bị vây bọc và thiệt hại gây ra là ít nhất cho bất động sản có mở lối đi.

2. Vị trí, giới hạn chiều dài, chiều rộng, chiều cao của lối đi do các bên thoả thuận, bảo đảm thuận tiện cho việc đi lại và ít gây phiền hà cho các bên; nếu có tranh chấp về lối đi thì có quyền yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền xác định."

​Trường hợp không thỏa thuận được bạn có quyền khởi kiện ra Tòa.

Nếu gia đình bạn có lối đi ra khác đủ phục vụ nhu cầu gia đình thì bạn không có quyền yêu cầu chủ sở hữu bất động sản liền kề để lối đi cho bạn.

Ngoài ra, với các tranh chấp trong lĩnh vực đất đai, theo Điều 202 Luật đất đai 2013 quy định thẩm quyền giải quyết tranh chấp thì chính quyền xã chỉ có trách nhiệm hòa giải các bên.

Về việc đóng thuế đất sẽ căn cứ vào giá đất tại địa phương, giá đất này do UBND cấp tỉnh quy định. Vì vậy, cần phải tra cứu bảng giá đất tại địa phương bạn tương ứng với loại đất và vị trí đất để xác định giá đất cụ thể.
Câu hỏi: Xin kính chào luật sư, tôi xin được tư vấn một việc như sau: Gia đình tôi hiện có 8 người, gồm mẹ và 3 anh em trai , 4 chị em gái, bố tôi mất năm 2002, có để lại một mảnh đất hơn 2000m2 đứng tên ông, trong đó có 400m2 đất ở còn lại là đất vườn, Các chị em gái tôi đều láy chồng trước thời điểm bố tôi mất., Khi bố tôi mất không để lại di chúc về việc phân chia số di sản trên.

Sau đó tới năm 2012 tức là đã hết thời hiệu mở thừa kế theo luật định, thì mẹ tôi có đứng ra chia cho 3 anh em tôi mỗi người một mảnh đất có diện tích 100m2 để làm đất ở, Khi đó chính quyền xã cùng ban địa chính xã có về làm thủ tục sang tên đổi chủ theo hợp đồng tặng cho, người đúng ra tặng cho là mẹ tôi, và ba anh em trai cùng mẹ tôi ký xác nhận,Do khi đó chính quyền xã không yêu cầu các chị em gái tôi phải ký xác nhận hợp đồng tặng cho, cũng như không yêu cầu họ phải làm giấy từ chối quyền nhận di sản nên không có giấy này. Do có sự thỏa thuận đồng ý của họ theo thỏa thuận miệng nên họ cũng không kiện tụng gì, và chúng tôi đa hoàn thiện thủ tục , được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất từ năm 2012 .Nay các chị em gái tôi đòi về chia số đất còn lại mà mẹ tôi đang sử dụng, đồng thời họ còn lật lại đòi chia lại số đất mà 3 anh em tôi đã có bìa đỏ.Vậy tôi xin hỏi :VIệc họ đòi chia lại số đất  mà chúng tôi đã sang tên và đang có sổ đỏ là có căn cứ hay không ?Nếu tòa án tuyên bố đòi lại đất đó để chia lại thì họ phải giải quyết đền bù tài sản gắn liền với đất cụ thể là ngôi nhà hai tầng của tôi thế nào.?Tôi kính mong luật sư tư vấn giúp tôi trong thời gian sớm nhất có thể, Nếu cần cung cấp thêm hồ sơ giấy tờ cụ thể, hay phải tính phí tư vấn xin luật sư thông báo cho tôi được  biết.Tôi xin chân thành cảm ơn.

Trả lời: I. Bốn chị em gái đòi chia đất thừa kế sau 10 năm:

Theo Điều 645 Bộ luật dân sự 2005 quy định:

"Thời hiệu khởi kiện để người thừa kế yêu cầu chia di sản, xác nhận quyền thừa kế của mình hoặc bác bỏ quyền thừa kế của người khác là mười năm, kể từ thời điểm mở thừa kế..."

Như vậy, việc sau 10 năm 4 chị gái của bạn vkhông có quyền yêu cầu tòa án giải quyết tranh chấp về thừa kế. Tuy nhiên, từ ngày 1/1/2017  là thời điểm Bộ luật dân sự 2015 có hiệu lực pháp luật, Bộ luật mới cho phép kéo dài thời hạn yêu cầu khởi kiện đòi chia di sản là bất động sản thành 30 năm kể từ thời điểm mở thừa kế.

II. Về dịch vụ Luật sư tư vấn và hoàn thiện các thủ tục cần thiết:

Nếu bạn có nhu cầu trao đổi thêm với Luật sư hoặc có yêu cầu dịch vụ hoàn thiện bất cứ thủ tục gì hãy gọi tổng đài tư vấn của chúng tôi để biết thêm chi tiết: 19006169.
Câu hỏi: Kính gửi luật gia! Tôi là Nguyễn thị V. Tôi mong luật sư tư vấn giúp tôi vấn đề như sau . Ba mẹ tôi điều là người đi tham gia kháng chiến, sau khi về địa phương ba mẹ đc nhà nước cấp đất nông nghiệp trên 2600m2, vì thời đó ba tôi cứ nghĩ giấy cho là khi nào hợp thức hoá cũng đc nên để kéo dài đến 1995 luật sửa đổi. Ba tôi về hưu thì bị 1 số người ghen ghét hãm hại, sau khi minh oan.

Ba tôi có nhờ địa chính hỗ trợ để sớm làm thủ tục hợp thức hoá. Cũng trong thời điểm cô ruột của tôi đang bệnh nặng, không nơi nương tựa, và người con lớn của cô đang phải sống trôi nổi. Xuống khóc lóc van xin ba tôi cho ở nhờ. Trong thời gian đó ba có hứa cho ở đến cô qua đời. Nhưng 1 thời gian chị ta chiếm luôn và cất nhà kiêm cố ba tôi đã cự cải và nhờ địa phương giải quyết, khi cô tôi mất chị ta quay lưng nói ngược, xúc phạm ba tôi nặng nề.. Trong quá trình đó chị ta chiếm luôn và ra ý thách thức. Còn làm đơn gửi địa phương không cho ba tôi hợp thức hoá và dùng lời miệt thị ông. Nay tôi kính mong luật sự tư vấn về thủ tục vấn đề pháp lí để tôi lấy lại đất theo quy định pháp luật. Tôi xin cảm ơn

Trả lời: Khi nhà nước giao đất nông nghiệp cho bố bạn thì chắc chắn sẽ có căn cứ để xác minh điều đó, đó là những căn cứ sau:

- Giấy tờ khi Nhà nước giao đất cho gia đình bạn

- Quyết định giao đất ngày đó của chính quyền

- Sự xác nhận của phòng địa chính là thửa đất đó thuộc gia đình bạn

- Sự xác nhận của cán bộ chính quyền giao đất cho gia đình bạn ngày ấy,...

Chỉ cần bạn có một (hoặc nhiều hơn càng tốt) trong các chứng cứ trên là đủ chứng minh trước khi cô bạn chiếm hữu mảnh đất đó thì quyền sở hữu thuộc về bố bạn. Nếu bố bạn chứng minh được như vậy thì cô bạn phải chứng minh là mình nhận chuyển nhượng hoặc được tặng cho từ bố bạn, tuy nhiên rõ ràng không có những giấy tờ như vậy.

Do vậy, việc cô bạn đang chiếm hữu mảnh đất là không có căn cứ pháp luật. Bố bạn có thể kiện ra Tòa đòi tài sản.

Ngoài ra, nếu việc chiếm hữu của cô bạn gây thiệt hại cho bố bạn, bố bạn có thể xác định mức thiệt hại và đòi bồi thường tại Tòa theo Điều 260 Bộ luật dân sự 2005 như sau:

"Chủ sở hữu, người chiếm hữu hợp pháp có quyền yêu cầu người có hành vi xâm phạm quyền sở hữu, quyền chiếm hữu của mình bồi thường thiệt hại."

Căn cứ xác định thiệt hại do tài sản bị xâm phạm theo Điều 608 Bộ luật dân sự 2005 như sau:

"Trong trường hợp tài sản bị xâm phạm thì thiệt hại được bồi thường bao gồm:

1. Tài sản bị mất;

2. Tài sản bị huỷ hoại hoặc bị hư hỏng;

3. Lợi ích gắn liền với việc sử dụng, khai thác tài sản;

4. Chi phí hợp lý để ngăn chặn, hạn chế và khắc phục thiệt hại."
Câu hỏi: Xin chào Luật sư! Tôi có một vấn đề thắc mắc xin được luật sư tư vấn: Gia đình tôi có nhận chuyển nhượng một mảnh đất trồng cây lâu năm, diện tích 120 m2, thời hạn đến năm 2057, giờ tôi muốn xin chuyển mục đích sử dụng mảnh đất này sang đất ở tại đô thị. Nhưng tôi được biết quy hoạch sử dụng đất của khu vực này trong đó có mảnh đất của gia đình tôi chưa được quy hoạch là đất gì cả. Vậy gia đình tôi có được chuyển mục đích mảnh đất này không? Mong luật sư tư vấn giúp gia đình tôi. Tôi xin cảm ơn!

Trả lời: Chuyển mục đích sử dụng đất từ đất trồng cây lâu năm sang đất ở

Thủ tục chuyển mục đích sử dụng đất từ đất trồng cây lâu năm sang đất ở

Anh/chị tham khảo để giải đáp thắc mắc của mình!
Ngoài ra, Anh/chị có thể tham khảo thêm qua một số văn bản pháp luật sau đây có quy định và hướng dẫn đối với trường hợp của anh chị:

Luật đất đai năm 2013
Câu hỏi: Chào luật sư! Công ty tôi hoạt động khai thác khoáng sản. Trong quá trình khai thác có làm sụt lún thửa ruộng trồng lúa của hộ nhà ông A. Và công ty tôi đã bồi thường bằng cách mua lại thửa ruộng đó, có hợp đồng chuyển nhượng, có bìa đỏ. Bây giờ chúng tôi phải làm gì để thửa ruộng đó thuộc quỳên sở hữu của công ty tôi. (theo tôi được biết thì doanh nghiệp không được nhận chuyển nhượng đất nông nghiệp từ cá nhân

Có phải vậy không ạ?). Quy định pháp luật thế nào? Xin luật sư giúp cty tôi để hoàn thiện các thủ tục pháp lý theo quy định. Xin cảm ơn.

Trả lời: Theo khoản 2 Điều 191 Luật đất đai 2013 quy định:

"Tổ chức kinh tế không được nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất trồng lúa, đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng của hộ gia đình, cá nhân, trừ trường hợp được chuyển mục đích sử dụng đất theo quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt."

Quy định này của Nhà nước nhằm bảo vệ đất trồng lúa, hạn chế chuyển đất trồng lúa sang đất phi nông nghiệp.

Nếu thửa ruộng đấy chưa có quy hoạch hoặc có quy hoạch nhưng không cho phép chuyển mục đích sử dụng thì công ty bạn đã nhận chuyển nhượng trái quy định pháp luật. Công ty bạn có quyền kiện ra Tòa yêu cầu tuyên hợp đồng vô hiệu, các bên hoàn trả cho nhau những gì đã nhận và công ty bạn bồi thường cho ông A theo hướng khác.

Nếu thửa ruộng đó có quy hoạch cho phép chuyển mục đích sử dụng thì công ty bạn và ông A thực hiện chuyển mục đích sử dụng đất đồng thời với thủ tục sang tên theo hợp đồng chuyển nhượng đã ký kết trước đó.
Câu hỏi: Cô tôi sống với chú trên 1000m2 tại thành phố Hồ Chí Minh từ trước năm 1975. Sau năm 1975 người chú sang Pháp định cư cùng gia đình và mất năm 1991. Từ đó đến nay, gia đình cô tôi vẫn sống ổn định trên đất đó, không có ai tranh chấp.

Xin hỏi cô tôi có thể làm thủ tục hợp thức hoá đất và nhà nói trên không? Nếu được thì trình tự thực hiện như thế nào? Xin chân thành cảm ơn!

Trả lời: Căn cứ theo quy định tại khoản 5 Điều 26 Luật đất đai năm 2013:

"5. Nhà nước không thừa nhận việc đòi lại đất đã được giao theo quy định của Nhà nước cho người khác sử dụng trong quá trình thực hiện chính sách đất đai của Nhà nước Việt Nam dân chủ cộng hòa, Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam và Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam."

Như vậy, nếu sau năm 1975 chú bạn sang Mỹ định cư thì tài sản đó sẽ được thực hiện theo chính sách đất đai của chế độ mới. Nhà nước không thừa nhận việc đòi lại đất của những đối tượng này.

Để được hợp thức hoá quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền trên đất, bạn cần đối chiếu với điều kiện được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền trên đất theo quy định tại Luật đất đai 2013, cụ thể, bạn tham khảo bài viết:

Điều kiện,thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất

Xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và thực hiện xây nhà trên đất.

Bài viết dựa trên những căn cứ vào thông tin thực tế bạn cung cấp, nếu thấy rằng bài viết chưa sát với thực tế trường hợp của bạn hãy phản hồi với chúng tôi và cung cấp thêm thông tin để có thể được tư vấn chính xác. Và để được tư vấn cụ thể hơn, cũng như để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình, bạn có thể liên hệ với tổng đài 1900.6169 của công ty Luật Minh Gia để được tư vấn một cách đầy đủ nhất.
Câu hỏi: Xin chào Luật sư! Tôi có một vấn đề muốn hỏi LS như sau: Mảnh đất hiện tại nhà tôi đang ở và hàng năm vẫn đóng thuế đất đầy đủ, sổ đỏ mang tên ông bà nội toi từ năm 2004, khi tôi lên văn phòng đăng ký đất đai hỏi để làm giấy tờ đất thì văn phòng có trả lời là đất nhà toi đã chuyển nhượng cho nhà hàng xóm năm 2008, trong khi đó tôi về hỏi ông bà là có được bán hay chuyển nhượng cho người khác chưa? Ông bà toi bảo là có được bán hay chuyển nhượng cho ai đâu? Xin Luật sư tư vấn cho tôi cách giải qu

Trả lời: Văn phòng đăng ký đất đai xác nhận nhà bạn đã chuyển nhượng cho nhà hàng xóm năm 2008. Do vậy, bạn cần viết đơn yêu cầu trích lục hồ sơ chuyển nhượng để nghiên cứu việc chuyển nhượng này có hợp pháp hay không.

Trường hợp việc chuyển nhượng được thực hiện theo đúng quy định pháp luật, có nghĩa là ông bà bạn đã thực sự chuyển nhượng cho nhà hàng xóm thì gia đình bạn không có quyền đòi lại tài sản đã được chuyển nhượng hợp pháp.

Trường hợp việc chuyển nhượng không đúng quy định pháp luật, có nghĩa là không phải ông bà nội bạn là người chuyển nhượng thì hàng xóm đang đứng tên mảnh đất của gia đình bạn trái pháp luật. Cho nên ông bà bạn có quyền kiện ra Tòa đòi tài sản theo Điều 258 Bộ luật dân sự 2005 như sau:

"Chủ sở hữu được đòi lại động sản phải đăng ký quyền sở hữu và bất động sản, trừ trường hợp người thứ ba chiếm hữu ngay tình nhận được tài sản này thông qua bán đấu giá hoặc giao dịch với người mà theo bản án, quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền là chủ sở hữu tài sản nhưng sau đó người này không phải là chủ sở hữu tài sản do bản án, quyết định bị huỷ, sửa."

Ngoài ra, nếu việc chiếm hữu trái phép của nhà hàng xóm gây thiệt hại đến gia đình bạn thì bạn hãy xác định mức thiệt hại và yêu cầu họ bồi thường thiệt hại tại Tòa theo Điều 260 Bộ luật dân sự:

"Chủ sở hữu, người chiếm hữu hợp pháp có quyền yêu cầu người có hành vi xâm phạm quyền sở hữu, quyền chiếm hữu của mình bồi thường thiệt hại."

Thiệt hại được xác định theo Điều 608 Bộ luật dân sự 2005 như sau:

"Trong trường hợp tài sản bị xâm phạm thì thiệt hại được bồi thường bao gồm:

1. Tài sản bị mất;

2. Tài sản bị huỷ hoại hoặc bị hư hỏng;

3. Lợi ích gắn liền với việc sử dụng, khai thác tài sản;

4. Chi phí hợp lý để ngăn chặn, hạn chế và khắc phục thiệt hại."
Câu hỏi: Tôi xin có một tình huống như thế này muốn hỏi, kính mong anh chị tư vấn giúp: Có một người ở làng tôi, ngày xưa có một thửa đất trồng cây hàng năm do cha mẹ canh tác để lại, nhưng đến nay thửa đất đó vẫn chưa cấp sổ đỏ, hộ gia đình thì vẫn trồng cây hàng năm trên đất đó như bao hộ xung quanh khác.

Vào ngày 14/6/2016 vừa rồi Ông Châu là chủ thửa đất đó tự ý xây dựng chuồng để nuôi heo mà chưa được cơ quan nhà nước đồng ý. phía UBND xã tôi đã mời ông A lên để giải thích và tuyên truyền vận động nhưng ông A vẫn không chấp hành, UBND xã đã lập biên bản đình chỉ 03 lần thì ông A vẫn không chịu ký vào biên bản, một mực đòi xin làm. Hỏi: Trong trường hợp này có xử phạt hành chính được không, và các hình thức kèm theo là gì. Cấp có thẩm quyền có cưởng chế tháo dỡ đối với trường họp này được không! Xin trân trọng!

Trả lời: Thứ nhất
, Theo quy định tại Điều 95, Luật Đất đai 2013, các trường hợp bắt buộc phải đăng ký đất đai

Điều 95. Đăng ký đất đai, nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất

1. Đăng ký đất đai là bắt buộc đối với người sử dụng đất và người được giao đất để quản lý; đăng ký quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất thực hiện theo yêu cầu của chủ sở hữu.

2. Đăng ký đất đai, nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất gồm đăng ký lần đầu và đăng ký biến động, được thực hiện tại tổ chức đăng ký đất đai thuộc cơ quan quản lý đất đai, bằng hình thức đăng ký trên giấy hoặc đăng ký điện tử và có giá trị pháp lý như nhau.

3. Đăng ký lần đầu được thực hiện trong các trường hợp sau đây:

a) Thửa đất được giao, cho thuê để sử dụng;

b) Thửa đất đang sử dụng mà chưa đăng ký;

c) Thửa đất được giao để quản lý mà chưa đăng ký;

d) Nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất chưa đăng ký

Do vậy ông A phải tiến hành đăng ký đất theo quy định pháp luật. Nếu ông A không chấp thuận thì sẽ bị xử phạttheo quy định tại điều 12 ,Nghị định số 102/2014/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai

Điều 12. Không đăng ký đất đai

1. Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 500.000 đồng đến 1.000.000 đồng đối với hành vi không đăng ký đất đai lần đầu.

Thứ hai
, khi ông A đã đăng ký chứng nhận quyền sử dụng đất rồi thì việc ông A xây chuồng chăn nuôi lợn là hợp pháp,quy định tại Điều 11 Thông tư 02/2015/TT-BTNMT về đăng ký chuyển mục đích sử dụng đất:

Điều 11. Các trường hợp chuyển mục đích sử dụng đất không phải xin phép cơ quan nhà nước có thẩm quyền nhưng phải đăng ký biến động, bao gồm:

a) Chuyển đất trồng cây hàng năm sang xây dựng chuồng trại chăn nuôi gia súc, gia cầm và các loại động vật khác được pháp luật cho phép;

b) Chuyển đất ở sang đất phi nông nghiệp không phải là đất ở”.

Trong trường hợp này ông A phải đăng ký biến động theo quy định tại khoản 4, Điều 95, Luật đất đai. Và nếu ông A không chịu thực hiện thì sẽ bị xử phạt hành chính theo khoản 2 điều 12, Nghị định số 102/2014/NĐ-CP

Điều 12. Không đăng ký đất đai

2. Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với các trường hợp biến động đất đai quy định tại các Điểm a, b, h, i, k và l Khoản 4 Điều 95 của Luật Đất đai nhưng không thực hiện đăng ký biến động theo quy định
.
Câu hỏi: Xin chào công ty Luật Minh Gia, Tôi có câu hỏi như sau: Gia đình A vay tiền của gia đình tôi một số tiền và lấy giấy tờ nhà chính chủ để thế chấp, có giấy vay tiền viết tay. Giấy tờ nhà ở đây là giấy xác nhận phân nhà (tất cả các hộ dân ở khu vực này đều thuộc dạng nhà được nhà nước phân và không có sổ đỏ).

Vậy tôi muốn hỏi:

- Gia đình A báo mất giấy tờ nhà với chính quyền và làm thủ tục xin cấp lại thì có được không? Nếu trong trường hợp có, và chính quyền cấp lại giấy tờ nhà thì tôi có quyền kiện gia đình A về việc lừa đảo chiếm đoạt tài sản và khai man thủ tục cấp giấy tờ nhà trong khi đã cầm cố; và gia đình A có bị thu hồi giấy tờ nhà đã được cấp lại không?

- Trường hợp căn nhà cầm cố thuộc diện giải tỏa, trong quá trình đền bù giải phóng mặt bằng gia đình A thông báo mất giấy tờ nhà thì có được bồi thường không?

Trả lời: Theo quy định tại Điều 100  Luật đất đai 2013. Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất ổn định mà có một trong các loại giấy tờ sau đây thì được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất và không phải nộp tiền sử dụng đất:

a) Những giấy tờ về quyền được sử dụng đất trước ngày 15 tháng 10 năm 1993 do cơ quan có thẩm quyền cấp trong quá trình thực hiện chính sách đất đai của Nhà nước Việt Nam dân chủ Cộng hòa, Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam và Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam;

b) Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tạm thời được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp hoặc có tên trong Sổ đăng ký ruộng đất, Sổ địa chính trước ngày 15 tháng 10 năm 1993;

c) Giấy tờ hợp pháp về thừa kế, tặng cho quyền sử dụng đất hoặc tài sản gắn liền với đất; giấy tờ giao nhà tình nghĩa, nhà tình thương gắn liền với đất;

d) Giấy tờ chuyển nhượng quyền sử dụng đất, mua bán nhà ở gắn liền với đất ở trước ngày 15 tháng 10 năm 1993 được Ủy ban nhân dân cấp xã xác nhận là đã sử dụng trước ngày 15 tháng 10 năm 1993;

đ) Giấy tờ thanh lý, hóa giá nhà ở gắn liền với đất ở; giấy tờ mua nhà ở thuộc sở hữu nhà nước theo quy định của pháp luật;

e) Giấy tờ về quyền sử dụng đất do cơ quan có thẩm quyền thuộc chế độ cũ cấp cho người sử dụng đất;

g) Các loại giấy tờ khác được xác lập trước ngày 15 tháng 10 năm 1993 theo quy định của Chính phủ.

Giấy xác nhận phân nhà là giấy tờ khác về quyền sử dụng đất, là cơ sở để cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, không phải là Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nên không có giá trị giao dịch trong việc thế chấp căn nhà. Dùng giấy xác nhận phân nhà để thế chấp là trái với quy định pháp luật, và giao dịch đó sẽ vô hiệu. Bạn phải trả lại lại giấy tờ nhà đã nhận của A. Và bạn có quyền nhận lại những tài sản mà bạn đã cho A mượn. Nếu bên nào gây thiệt hại thì phải bồi thường theo quy định pháp luật.

Về hành vi lừa dối của A, rất khó có thể khởi kiện A về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản, do chưa đủ yếu tố cấu thành tội phạm. Khách thể trong cấu thành tội lừa đảo là quyền sở hữu tài sản của người khác, trường hợp của bạn, Giấy tờ về bản chất vẫn thuộc sở hữu của A, và A cũng chưa thể hiện ý định sẽ chiếm đoạt số tiền đó của bạn.
Câu hỏi: :
Anh/chị tư vấn giúp em trường hợp này với ạ. Em cảm ơn. Gia đình em có một mảnh đất, đất này trước đây khai hoang nên không có giấy tờ (như sổ đỏ... ). Tuy nhiên,  theo trích lục sơ đồ của địa chính xã thì mảnh đất này gia đình em đứng tên. Tất cả đất gần kề nhà em cũng như vậy đều không có giấy tờ. Hiện giờ,  gia đình em tiến hành làm nhà tuy nhiên có người vào tranh chấp nói là đất của họ và không cho làm. Vậy nếu bây giờ gia đình em đưa ra pháp luật thì sao ạ?

Trả lời: Hiện tại, mảnh đất vẫn là đất khai hoang, gia đình bạn vẫn chưa tiến hành thủ tục để cấp Giấy chứng nhận nên chưa thể xác định phần đất đó thuộc quyền sở hữu của gia đình bạn được.

Theo quy định của
Luật Đất đai 2013
về việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất:

Điều 101. Cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất cho hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất mà không có giấy tờ về quyền sử dụng đất

“
1. Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất trước ngày Luật này có hiệu lực thi hành mà không có các giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật này, có hộ khẩu thường trú tại địa phương và trực tiếp sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, nuôi trồng thủy sản, làm muối tại vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, nay được Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất xác nhận là người đã sử dụng đất ổn định, không có tranh chấp thì được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất và không phải nộp tiền sử dụng đất.

2. Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất không có các giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật này nhưng đất đã được sử dụng ổn định từ trước ngày 01 tháng 7 năm 2004 và không vi phạm pháp luật về đất đai, nay được Ủy ban nhân dân cấp xã xác nhận là đất không có tranh chấp, phù hợp với quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch chi tiết xây dựng đô thị, quy hoạch xây dựng điểm dân cư nông thôn đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt đối với nơi đã có quy hoạch thì được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất.

3. Chính phủ quy định chi tiết Điều này.”

Gia đình bạn có thể làm đơn yêu cầu Ủy ban nhân dân xã xác nhận đối với phần đất khai hoang là sử dụng ổn định lâu dài và khi xác nhận được yêu cầu thì có thể làm hồ sơ để cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đối với mảnh đất khai hoang đó. Tuy nhiên, mảnh đất đó hiện đang xảy ra tranh chấp nên theo quy định của pháp luật thì sẽ không được giải quyết để cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Như vậy,  Để có thể đảm bảo quyền lợi, gia đình bạn cần có các giấy tờ chứng minh quyền sử dụng đất đối với mảnh đất khai hoang đó như: Giấy tờ tham gia đóng thuế từ 1995 đến nay, xác nhận của Ủy ban xã về diện tích đất sử dụng ổn định lâu dài, các giấy tờ liên quan chứng minh khác,…

Gia đình bạn có quyền làm đơn khiếu nại gửi tới Ủy ban nhân dân cấp xã nơi đang có đất để giải quyết tranh chấp. Nếu xã giải quyết không đảm bảo quyền lợi cho gia đình bạn, không hòa giải được hoặc kéo dài thời gian giải quyết thì bạn có quyền làm đơn khởi kiện gửi tới Tòa án nhân dân cấp huyện nơi đang có đất để yêu cầu Tòa án giải quyết tranh chấp.