phamhoangf/legal-sft-dataset huggingface dataset:
Câu hỏi: Năm 2011 em có cắt khẩu vào nam. nhưng đến mãi năm 2015 em moi nhap khau đươc vào. em để trong mất khoang thời gian trên. Bây giờ em có về quê đăng kí kết hôn. em đã xin được giấy xác nhận độc thân từ năm 2015 đên nay và từ năm 2010 về trước. còn từ năm 2011- 2014 em ko xin dc giấy xac nhận. vậy xin nhờ luật sư tu vấn giúp em trường hợp của em có được đăng kí kết hôn không. và nếu ko được đăng kí. thì có cách nào để em có thể dang kí được ko ạ. Mong luật sư tư vấn giúp Xin cảm ơn.

Trả lời: Theo quy định của pháp luật thì khi đăng ký kết hôn cần phải chứng minh được tình trạng hôn nhân, vì sẽ liên quan đến điều kiện đăng ký kết hôn. Do vậy, nếu như giấy xác nhận tình trạng hôn nhân của bạn không thể hiện tình trạng hôn nhân trong thời gian từ khi đủ 18 tuổi đến thời điểm đề nghị kết hôn thì sẽ không thực hiện việc đăng ký kết hôn được.

Đối với việc xác nhận tình trạng hôn nhân sẽ do nơi đăng ký hộ khẩu thường trú xác nhận. Với trường hợp của bạn thì sau khi bạn xin giấy chuyển hộ khẩu năm 2011 thì Công an nơi đã cấp giấy chuyển hộ khẩu cho bạn chưa có đủ căn cứ để xóa đăng ký thường trú của bạn. bởi lẽ, tại Điều 22 Luật cư trú 2006 sửa đổi, bổ sung 2013 quy định như sau:

"
Điều 22. Xoá đăng ký thường trú

1. Người thuộc một trong các trường hợp sau đây thì bị xoá đăng ký thường trú:

a) Chết, bị Toà án tuyên bố là mất tích hoặc đã chết;

b) Được tuyển dụng vào Quân đội nhân dân, Công an nhân dân ở tập trung trong doanh trại;

c) Đã có quyết định huỷ đăng ký thường trú quy định tại Điều 37 của Luật này;

d) Ra nước ngoài để định cư;

đ) Đã đăng ký thường trú ở nơi cư trú mới; trong trường hợp này, cơ quan đã làm thủ tục đăng ký thường trú cho công dân ở nơi cư trú mới có trách nhiệm thông báo ngay cho cơ quan đã cấp giấy chuyển hộ khẩu để xoá đăng ký thường trú ở nơi cư trú cũ.

2. Cơ quan có thẩm quyền đăng ký thường trú thì cũng có thẩm
quyền xoá đăng ký thường trú.

3. Thủ tục cụ thể xoá đăng ký thường trú và điều chỉnh hồ sơ, tài liệu, sổ sách có liên quan do Bộ trưởng Bộ Công an quy định."

Như vậy, đối với trường hợp chuyển nơi thường trú khác thì chỉ khi nào đăng ký thường trú ở nơi mới thì nơi cũ sẽ tiến hành xóa đăng ký thường trú. Do vậy, bạn cần liên hệ trực tiếp với công an nơi trước khi chuyển đi của bạn để giải quyết vấn đề này.
Câu hỏi: Câu hỏi: Chào luật sư, Cháu xin hỏi về việc sau khi bố mẹ cháu li hôn thì các tài sản sau sẽ được chia như thế nào ạ, cụ thể: Ngôi nhà do tiền và công sức của mẹ cháu xây dựng.tuy nhiên bố cháu có mua một số đồ dùng trong nhà như bàn ghế,chăn đệm và bố cháu còn lát gạch hoa trong nhà. Về đất đai mà hiện tại gia đình cháu đang ở là do ông nội cháu mua cho. Sổ đỏ do bố cháu đứng tên. Cháu là con út,c háu còn một anh, một chị....

Trả lời: 2. Tài sản chung của vợ chồng được chia đôi nhưng có tính đến các yếu tố sau đây:
a) Hoàn cảnh của gia đình và của vợ, chồng;
b) Công sức đóng góp của vợ, chồng vào việc tạo lập, duy trì và phát triển khối tài sản chung. Lao động của vợ, chồng trong gia đình được coi như lao động có thu nhập;
c) Bảo vệ lợi ích chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh và nghề nghiệp để các bên có điều kiện tiếp tục lao động tạo thu nhập;
d) Lỗi của mỗi bên trong vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ chồng.

3. Tài sản chung của vợ chồng được chia bằng hiện vật, nếu không chia được bằng hiện vật thì chia theo giá trị; bên nào nhận phần tài sản bằng hiện vật có giá trị lớn hơn phần mình được hưởng thì phải thanh toán cho bên kia phần chênh lệch.

4. Tài sản riêng của vợ, chồng thuộc quyền sở hữu của người đó, trừ trường hợp tài sản riêng đã nhập vào tài sản chung theo quy định của Luật này.
Trong trường hợp có sự sáp nhập, trộn lẫn giữa tài sản riêng với tài sản chung mà vợ, chồng có yêu cầu về chia tài sản thì được thanh toán phần giá trị tài sản của mình đóng góp vào khối tài sản đó, trừ trường hợp vợ chồng có thỏa thuận khác.

5. Bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của vợ, con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình
.”
Thứ nhất
về mảnh đất, ông nội bạn mua cho nhưng không rõ là mua cho riêng bố bạn hay cho cả gia đình bạn vì thế nếu ông bạn mua cho riêng bố bạn trước thời kỳ hôn nhân thì đó là tài sản riêng của bố bạn. Còn nếu ông bạn không nói rõ cũng như mảnh đất được mua trong thời kỳ hôn nhân thì sẽ là tài sản chung của bố mẹ bạn.
Thứ hai
về ngôi nhà do mẹ bạn xây. Theo nguyên tắc thì đây là tài sản phát sinh trong thời kỳ hôn nhân nên đương nhiên sẽ là tài sản chung. Tuy nhiên nếu mẹ bạn chứng minh được là toàn bộ tiền xây nhà là do mẹ bạn kiếm được hoặc vay mượn ( có giấy tờ rõ ràng) thì đây sẽ là tài sản riêng của mẹ bạn, nhưng trong trường hợp này mẹ bạn phải chi trả cho bố bạn chi phí đóng góp đối với các vật dụng trong nhà.

Thứ ba,
khoản nợ do cờ bạc cũng phát sinh trong thời kỳ hôn nhân vì vậy trách nhiệm trả nợ là của cả 2 vợ chồng.
Như vậy đối với những tài sản được xác định là tài sản chung thì sẽ được chia đôi. Và vì bạn và 2 anh chị của bạn muốn theo mẹ nên khi ly hôn mẹ bạn sẽ được ưu tiên hơn.
Câu hỏi: Câu hỏi đề nghị tư vấn: Chào luật sư, cho tôi hỏi: Con gái tôi muốn xin giấy xác định tình trạng hôn nhân để làm giấy chứng nhận QSH căn hộ tại TP Hồ Chí Minh. Hộ khẩu thường trú của con gái tôi ở TP Hải Phòng, hiện tại đã đăng ký tạm trú KT3 tại TP Hồ Chí Minh được 1 năm.Tôi muốn hỏi cách viết cụ thể vào Tờ khai cấp giấy xác định tình trạng hôn nhân

Và thủ tục cụ thể xin giấy xác định tình trạng hôn nhân. Tôi phải làm gì với UBND phường nơi tôi thường trú và tạm trú.Con gái tôi chưa đăng ký kết hôn lần nào. Xin cảm ơn.

Trả lời: => Mẫu tờ khai xác nhận tình trạng hôn nhân, Thủ tục xin cấp giấy xác nhận tình trạng hôn nhân.
Câu hỏi: Câu hỏi tư vấn: Anh/Chị luật sư cho em hỏi : Em sinh năm 1997, vợ tương lai của em sinh năm 1996. Tuy chưa có ý định kết hôn nhưng vì lầm lỡ nên bạn gái em đã mang thai được 4 tháng. Vậy anh/chị cho em hỏi giờ hai đứa em tổ chức đám cưới thì có được không ? Có vi phạm về tuổi kết hôn không? Và con chúng em sinh ra có được lấy khai sinh đứng tên cha mẹ nó không ? Mong anh/chị tư vấn giúp em, em xin cảm ơn.

Trả lời: Bạn nam sinh năm 1997, bạn nữ sinh năm 1996 như vậy thời điểm hiện tại bạn nam 18 tuổi, bạn nữ 19 tuổi. Căn cứ theo quy định của pháp luật Hôn nhân và gia đình năm 2013 quy định về điều kiện kết hôn như sau:

Điều 8 Điều kiện kết hôn:

“
Nam, nữ kết hôn với nhau phải tuân theo các điều kiện sau đây:

a) Nam từ đủ 20 tuổi trở lên, nữ từ đủ 18 tuổi trở lên;

b) Việc kết hôn do nam và nữ tự nguyện quyết định;

c) Không bị mất năng lực hành vi dân sự;

d) Việc kết hôn không thuộc một trong các trường hợp cấm kết hôn theo quy định tại các điểm a, b, c và d khoản 2 Điều 5 của Luật này”

Theo đó thì bạn nam chưa đủ điều kiện kết hôn theo quy định của pháp luật.

Còn việc các bạn muốn tổ chức đám cưới thì pháp luật không có quy định cấm tổ chức đám cưới.

Về việc con bạn sinh ra có được lấy giấy khai sinh đứng tên cha mẹ không, thì các bạn có thể căn cứ theo quy định của  Luật bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em thì mọi trẻ em sinh ra đều có quyền được khai sinh, theo pháp luật Hộ tịch và thông tư liên tịch số 06/2012/TTLT-BTP-BNG quy định về trình tự, thủ tục đăng kí khai sinh cho trẻ em cụ thể thì trong trường hợp của các bạn là đăng kí khai sinh cho con ngoài giá thú vì chưa có giấy đăng kí kết hôn.

“Trong trường hợp khai sinh cho con ngoài giá thú, nếu không xác định được người cha, thì phần ghi về người cha trong Sổ đăng ký khai sinh và Giấy khai sinh để trống. Nếu vào thời điểm đăng ký khai sinh có người nhận con, thì Cơ quan đại diện Việt Nam kết hợp giải quyết việc nhận con và đăng ký khai sinh”. Căn cứ vào quyết định công nhận việc cha nhận con, cơ quan  hộ tịch sẽ ghi đầy đủ họ tên cha và mẹ trong giấy khai sinh của trẻ.
Câu hỏi: Hỏi tư vấn: Tôi và chồng tôi kết hôn và có 1 con trai 24 tháng tuổi.Chúng tôi ly thân được 8 tháng và tôi đã về mẹ đẻ tôi ở nhưng không mang được con theo vì nhà chồng giữ không cho mang. Nay chồng tôi gửi đơn ly hôn đơn phương.

Vậy sau khi ly hôn tôi có quyền nuôi con không? Tôi vẫn đi làm và có mức lương từ 4 triệu đến 8 triệu 1 tháng. Chồng tôi làm tự do và cũng muốn nuôi con. Tôi phải làm thế nào để được quyền nuôi con ạ? Tòa án sẽ căn cứ vào những yếu tố nào để giải quyết tranh chấp về quyền nuôi con, mong luật sư tư vấn, tôi xin cảm ơn.

Trả lời: Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 có quy định về quyền nuôi con sau ly hôn như sau:

“Điều 81. Việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con sau khi ly hôn

1. Sau khi ly hôn, cha mẹ vẫn có quyền, nghĩa vụ trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình theo quy định của Luật này, Bộ luật dân sự và các luật khác có liên quan.

2. Vợ, chồng thỏa thuận về người trực tiếp nuôi con, nghĩa vụ, quyền của mỗi bên sau khi ly hôn đối với con; trường hợp không thỏa thuận được thì Tòa án quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con; nếu con từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con.

3. Con dưới 36 tháng tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi, trừ trường hợp người mẹ không đủ điều kiện để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con hoặc cha mẹ có thỏa thuận khác phù hợp với lợi ích của con.”

Theo khoản 3 Điều này, con dưới 3 tuổi thì được giao cho mẹ nuôi khi ly hôn, trừ trường hợp người mẹ không đủ điều kiện để lo cho con.

Áp dụng vào trường hợp của bạn, con trai bạn mới 24 tháng tuổi, tức là mới được 2 tuổi. Thêm vào đó, bạn lại có mức thu nhập ổn định, có đủ khả năng và điều kiện để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục con.

Như vậy, khi ly hôn, bạn đương nhiên được quyền nuôi con theo quy định của pháp luật.

Luật HN$GĐ 2014 cũng quy định về người cha, mẹ không nuôi con sau ly hôn như sau:

“Điều 82. Nghĩa vụ, quyền của cha, mẹ không trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn

1. Cha, mẹ không trực tiếp nuôi con có nghĩa vụ tôn trọng quyền của con được sống chung với người trực tiếp nuôi.

2. Cha, mẹ không trực tiếp nuôi con có nghĩa vụ cấp dưỡng cho con.

3. Sau khi ly hôn, người không trực tiếp nuôi con có quyền, nghĩa vụ thăm nom con mà không ai được cản trở.
Cha, mẹ không trực tiếp nuôi con lạm dụng việc thăm nom để cản trở hoặc gây ảnh hưởng xấu đến việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con thì người trực tiếp nuôi con có quyền yêu cầu Tòa án hạn chế quyền thăm nom con của người đó.”

Với trường hợp của bạn, sau ly hôn, chồng bạn không được quyền nuôi con nhưng phải có nghĩa cụ cấp dưỡng cho con và được quyền thăm nom con trai. Bạn không được cản trở quyền được thăm con của chồng bạn nếu quyền thăm nom đó hoàn toàn chính đáng, không gây cản trở đến con.
Câu hỏi: Nội dung tư vấn: Tôi và chồng kết hôn đã nhiều năm nhưng những năm trở lại đây anh ta đã ngoại tình và về nhà đánh đập vợ con rất nhiều lần. Vì vậy nên tôi muốn ly hôn. Chúng tôi có 1 ngôi nhà mua sau khi kết hôn và tôi cũng có bỏ tiền vào để mua nó nhưng do thủ tục rườm rà nên tôi để anh ta đứng tên. Vậy sau khi ly hôn tôi có được chia ngôi nhà ấy hay không?  tôi phải làm gì để chứng minh tài sản chung vợ chồng? xin cảm ơn luật sư.

Trả lời: Thứ nhất,
theo như thông tin bạn cũng cấp thì vợ chồng bạn đang lâm vào tình trạng hôn nhân không thể chung sống được, trường hợp này bạn có quyền gửi đơn yêu cầu ly hôn.

Về trình tự thủ tục khi bạn tiến hành đơn phương ly hôn thì chúng tôi đã có một bài viết cụ thể bạn có thể tham khảo như sau: Thủ tục đơn phương ly hôn.

Thứ hai,
về ngôi nhà mua sau khi kết hôn và bạn có bỏ tiền vào để mua nó thì tài sản trên sẽ được xác nhận là tài sản chung nếu không có căn cứ xác minh tài sản đó là tài sản riêng vợ hoặc chồng.

Ngoài ra, việc đứng tên chồng bạn trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất có nhà ở là không đủ căn cứ cho rằng đó là tài sản riêng của chồng bạn.

Nguyên tắc chia tài sản chung sau ly hôn:

Nếu vợ chồng bạn không tự thỏa thuận được về phân chia tài sản căn nhà sau khi ly hôn thì theo yêu cầu của vợ hoặc chồng Tòa án sẽ giải quyết.

Căn cứ theo khoản 2-Điều 59 Luật hôn nhân và gia đình 2014 thì đất gắn liền với nhà ở của vợ chồng bạn được chia dựa trên nguyên tắc như sau:

" 2. Tài sản chung của vợ chồng được chia đôi nhưng có tính đến các yếu tố sau đây:

a) Hoàn cảnh của gia đình và của vợ, chồng;

b) Công sức đóng góp của vợ, chồng vào việc tạo lập, duy trì và phát triển khối tài sản chung. Lao động của vợ, chồng trong gia đình được coi như lao động có thu nhập;

c) Bảo vệ lợi ích chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh và nghề nghiệp để các bên có điều kiện tiếp tục lao động tạo thu nhập;

d) Lỗi của mỗi bên trong vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ chồng".
Câu hỏi: Tôi và chồng tôi ly hôn từ tháng 02 năm 2015. Tuy nhiên sau ly hôn vì con nên tôi và chồng vẫn ở cùng một nhà để tiện chăm sóc con cái một năm đầu tiên. Khi ly hôn chúng tôi có tài sản chung là một ngôi nhà và một mảnh đất, xe máy, ô tô nhưng đều đứng tên chồng tôi. Tài sản đó là tài sản chung trước khi ly hôn. Do chúng tôi vẫn ở chung nhà nên chưa làm thủ tục chia tài sản, tôi xin hỏi Luật sư như vậy nếu chúng tôi ở chung nhà thêm 3 đến 5 năm nữa thì lúc đó việc chia tài sản có bị ảnh hưởng gì không? Lúc đó mọi tài sản có thuộc về chồng tôi không? Tôi có quyền được chia nữa không? Bởi tất cả tài sản đều đứng tên chồng tôi.

Trả lời: Pháp luật không có quy định bắt buộc phải đồng thời giải quyết chia tài sản chung của vợ chồng với việc giải quyết ly hôn. Thậm chí, việc tự thỏa thuận chia tài sản của vợ chồng khi ly hôn còn được khuyến khích qua việc quy định đương sự chỉ phải chịu án phí chia tài sản đối với phần tài sản có tranh chấp và yêu cầu tòa án giải quyết. Thực tế là vợ chồng có nhiều loại tài sản chung và có những tài sản họ không muốn hoặc không thể yêu cầu giải quyết chia đồng thời với việc ly hôn.

Trường hợp của chị, hiện tại anh chị đã ly hôn, tài sản được xác định tài sản chung sau khi ly hôn là một ngôi nhà và một mảnh đất, xe máy, ô tô nhưng đều đứng tên chồng chị. Đối với những tài sản chung chưa phân chia thì chị vẫn là đồng chủ sở hữu mặc dù anh chị không còn là vợ chồng.

Về thời hiệu khởi kiện: Không có hạn chế về thời hiệu chia tài sản chung.

Tuy nhiên, chị phảicần lưu ý rằng: chưa giải quyết về tài sản chung khác với việc đã tuyên bố không có tài sản chung. Nếu trong bản án, quyết định về ly hôn của anh chị đã có phần quyết định là vợ chồng anh chị không có tài sản chung thì Tòa án không thể thụ lý, giải quyết chia tài sản chung nếu phần quyết định không có tài sản chung chưa bị hủy theo thủ tục giám đốc thẩm hoặc tái thẩm.

Như vậy,
nếu như trong quyết định ly hôn của anh chị vào tháng 2 năm 2015 có phần quy định là vợ chồng anh chị có tài sản chung là một ngôi nhà và một mảnh đất, xe máy, ô tô nhưng đều đứng tên chồng chị. Thì chị vẫn được yêu cầu chia tài sản chung đó bất kỳ lúc nào.
Câu hỏi: Có thể khởi kiện được hành vi ngoại tình không?

Trả lời: Công ty Luật Minh Gia xin tư vấn cho bạn như sau:

Điều 48 Nghị định số 110/2013/NĐ-CP  quy định về xử phạt hành chính đối với  hành vi vi phạm quy định về cấm kết hôn, vi phạm chế độ hôn nhân một vợ, một chồng; vi phạm quy định về ly hôn như sau

1. Phạt tiền từ 1.000.000 đồng đến 3.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau:

a) Đang có vợ hoặc đang có chồng mà kết hôn với người khác, chưa có vợ hoặc chưa có chồng mà kết hôn với người mà mình biết rõ là đang có chồng hoặc đang có vợ;

b) Đang có vợ hoặc đang có chồng mà chung sống như vợ chồng với người khác;

c) Chưa có vợ hoặc chưa có chồng mà chung sống như vợ chồng với người mà mình biết rõ là đang có chồng hoặc đang có vợ;

d) Kết hôn giữa những người có họ trong phạm vi ba đời;

đ) Kết hôn giữa cha mẹ nuôi với con nuôi;

e) Kết hôn giữa người đã từng là cha mẹ nuôi với con nuôi, bố chồng với con dâu, mẹ vợ với con rể, bố dượng với con riêng của vợ, mẹ kế với con riêng của chồng.

2. Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với hành vi lợi dụng việc ly hôn để vi phạm chính sách, pháp luật về dân số hoặc để trốn tránh nghĩa vụ tài sản.

Như vậy nếu thuộc những trường hợp trên thì bạn có thể bị xử phạt hành chính khi gia đình vợ bạn phát hiện và gửi đơn yêu cầu lên Ủy ban nhân dân nơi bạn cư trú. Ngoài ra bạn còn có thể chịu các hình thức khiển trách khác đối với vấn đề này tại nơi bạn đang công tác.

Trên đây là nội dung tư vấn của Luật Minh Gia về vấn đề bạn yêu cầu tư vấn:

Có thể khởi kiện được hành vi ngoại tình không?

. Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác bạn vui lòng liên hệ bộ phận luật sư tư vấn trực tuyến để được giải đáp.
Câu hỏi: Vợ thay đổi khai sinh cho con có cần chồng đồng ý không?

Trả lời: Công ty Luật Minh Gia xin tư vấn cho bạn như sau:

Thứ nhất,

về thủ tục đơn phương ly hôn, bạn có thể tham khảo bài viết sau:

Thủ tục đơn phương ly hôn

. Cùng với các giấy tờ quy định, bạn mang hồ sơ đến nộp tại Tòa án nơi chồng bạn đang cư trú.

Thứ hai,

khi tiến hành thủ tục thay đổi giấy khai sinh cho con thì bạn phải có sự đồng ý của chồng bằng văn bản. Về thủ tục đổi giấy khai sinh cho con, bạn có thể tham khảo bài viết:

Tư vấn về thay đổi tên cha mẹ trong giấy khai sinh của con.

Trên đây là nội dung tư vấn của Luật Minh Gia về vấn đề bạn yêu cầu tư vấn:

Vợ thay đổi khai sinh cho con có cần chồng đồng ý không?

. Nếu còn vướng mắc, chưa rõ hoặc cần hỗ trợ pháp lý khác bạn vui lòng liên hệ qua Email hoặc gọi điện đến bộ phận luật sư tư vấn trực tuyến để được giải đáp.
Câu hỏi: Luật sư tư vấn miễn phí trường hợp ông bà nội tranh giành quyền nuôi cháu và ngăn cản bố về việc thăm nom, chăm sóc con sau ly hôn như sau: Nội dung hỏi: Xin chào luật sư ! nội dung như sau: tôi lấy vợ năm 2008 đến 2010 thì sinh được 1 đứa con gái. Vì không hạnh phúc nên vợ chồng tôi ly dị năm 2012.

Vợ tôi được quyền nuôi con nhưng vợ tôi lại không nuôi con mà đi theo người đàn ông mới. Đến nay không rõ tung tích. Tôi và gia đình gồm cha và mẹ tôi cùng nuôi dưỡng cháu tại nhà cha mẹ tôi. Vì tôi chưa có nhà riêng.

Đến tháng 10 năm 2014 vì xích mích gia đình mà cha mẹ tôi đuổi tôi khỏi nhà và không cho tôi mang con theo, giành lại cho bằng được. Tôi ra ngoài thuê nhà ở với vợ tôi, quen nhau 2 năm chưa có hôn thú. Tôi thường xuyên về thăm con nhưng cha mẹ tôi lại ngăn cản không cho tôi dẫn cháu đi chơi, đi ăn, … Ông bà còn nói với cháu là nếu đi với tôi thì sẽ bị tôi đem đi bán, nói với cháu tôi bỏ cháu theo gái, cháu là đứa mồ côi bị cha mẹ bỏ… Làm cho con tôi rất sợ tôi khi tôi có ý định chở cháu đi chơi. Và tôi muốn tách hộ khẩu riêng cùng địa chỉ nhưng cha mẹ tôi lại từ chối không chấp thuận, không cho mượn hộ khẩu để làm bất kì giấy tờ nào khác.
Xin luật sư xem tôi làm thế nào để giành lại quyền công dân hợp pháp của mình. xin cảm ơn!

Trả lời: Tại Điều 84 Luật hôn nhân và gia đình 2014 quy định về Thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn như sau:

“1. Trong trường hợp có yêu cầu của cha, mẹ hoặc cá nhân, tổ chức được quy định tại khoản 5 Điều này, Tòa án có thể quyết định việc thay đổi người trực tiếp nuôi con.

2. Việc thay đổi người trực tiếp nuôi con được giải quyết khi có một trong các căn cứ sau đây:

a) Cha, mẹ có thỏa thuận về việc thay đổi người trực tiếp nuôi con phù hợp với lợi ích của con;

b) Người trực tiếp nuôi con không còn đủ điều kiện trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con.

3. Việc thay đổi người trực tiếp nuôi con phải xem xét nguyện vọng của con từ đủ 07 tuổi trở lên.

4. Trong trường hợp xét thấy cả cha và mẹ đều không đủ điều kiện trực tiếp nuôi con thì Tòa án quyết định giao con cho người giám hộ theo quy định của Bộ luật dân sự.

5. Trong trường hợp có căn cứ theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều này thì trên cơ sở lợi ích của con, cá nhân, cơ quan, tổ chức sau có quyền yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con:

a) Người thân thích;

b) Cơ quan quản lý nhà nước về gia đình;

c) Cơ quan quản lý nhà nước về trẻ em;

d) Hội liên hiệp phụ nữ.”

Như vậy, theo quy định trên, chỉ khi có sự thỏa thuận và yêu cầu của vợ chồng bạn về việc thay đổi người trực tiếp nuôi con thì Tòa án có thẩm quyền có thể quyết định thay đổi người trực tiếp nuôi con.

Ông bà chỉ được quyền nuôi con khi Tòa nhận thấy bố mẹ không đủ điều kiện thì sẽ căn cứ vào các điều kiện của người thân thích khác để quyết định người trực tiếp nuôi con.

Bố mẹ bạn (ông bà nội) sẽ không có quyền giành quyền nuôi con với bạn khi chưa có quyết định của Tòa án về việc họ là người trực tiếp nuôi con.

Trường hợp bố mẹ bạn cố tình giữ con bạn, ngăn cản bạn về việc chăm sóc con bạn có quyền gửi đơn khởi kiện đòi lại quyền nuôi con đến Tòa án nhân dân nơi bố mẹ bạn đang thường trú để được giải quyết.
Câu hỏi: Chào luật sư, tôi muốn hỏi về xử phạt vi phạm khi sinh con thứ ba như sau: Vợ chồng tôi là người công dân ở quê. Tôi thương mỗi cặp vợ chồng mà sinh con thứ ba thì bị phạt một triệu đồng. Vậy cho tôi hỏi luật sư trong luật của bộ kế hoạch hoá có ban hành xử phạt người dân sinh con thứ ba là một triệu và thứ tư là một triệu năm trăm không ạ , luật sư có thể nêu quy định xử phạt đối với các trường hợp của chúng tôi được không ạ?

Trả lời: Điều 2 Nghị định 20/2010/NĐ-CP quy định về những trường hợp không vi phạm quy định sinh một hoặc hai con:

“1. Cặp vợ chồng sinh con thứ ba, nếu cả hai hoặc một trong hai người thuộc dân tộc có số dân dưới 10.000 người hoặc thuộc dân tộc có nguy cơ suy giảm số dân (tỷ lệ sinh nhỏ hơn hoặc bằng tỷ lệ chết) theo công bố chính thức của Bộ Kế hoạch và Đầu tư.

2. Cặp vợ chồng sinh con lần thứ nhất mà sinh ba con trở lên.

3. Cặp vợ chồng đã có một con đẻ, sinh lần thứ hai mà sinh hai con trở lên.

4. Cặp vợ chồng sinh lần thứ ba trở lên, nếu tại thời điểm sinh chỉ có một con đẻ còn sống, kể cả con đẻ đã cho làm con nuôi.

5. Cặp vợ chồng sinh con thứ ba, nếu đã có hai con đẻ nhưng một hoặc cả hai con bị dị tật hoặc mắc bệnh hiểm nghèo không mang tính di truyền, đã được Hội đồng Giám định y khoa cấp tỉnh hoặc cấp Trung ương xác nhận.

6. Cặp vợ chồng mà một hoặc cả hai người đã có con riêng (con đẻ), chỉ sinh một con hoặc hai con trở lên trong cùng một lần sinh. Quy định này không áp dụng cho trường hợp tái hôn giữa hai người đã từng có hai con chung trở lên và hiện đang còn sống.

7. Phụ nữ chưa kết hôn sinh một hoặc hai con trở lên trong cùng một lần sinh.”

Và hiện nay thì Khoản 6 Điều 2 Nghị định 20/2010/NĐ-CP đã được sửa đổi bởi Điều 1 Nghi định 18/2011/NĐ-CP như sau:

“6. Cặp vợ chồng đã có con riêng (con đẻ):

a) Sinh một con hoặc hai con, nếu một trong hai người đã có con riêng (con đẻ);

b) Sinh một con hoặc hai con trở lên trong cùng một lần sinh, nếu cả hai người đã có con riêng (con đẻ). Quy định này không áp dụng cho trường hợp hai người đã từng có hai con chung trở lên và các con hiện đang còn sống.”

Vì vậy, trường hợp của bạn nếu như không thuộc trường hợp được pháp luật cho phép thì sẽ không được sinh con thứ ba. Tuy nhiên, pháp luật hiện nay chưa có quy định về vấn đề xử phạt vi phạm hành chính nếu  vi phạm quy định sinh một hoặc hai con. Hiện nay nếu Đảng viên sinh con thứ ba mà vi phạm quy định sinh một hoặc hai con thì sẽ bị xử lý kỷ luật với hình thức kỷ luật là khiển trách (Quy định 102/QĐ-TW)