Câu hỏi: Xin hỏi chuyên gia luật: gia đình tôi có xây dựng 1 trang trại để chăn nuôi, gia đình hàng xóm xây dựng sau gia đình tôi và lấn sang đất và trang trại nhà tôi, gây ảnh hưởng đến quá trình chăn nuôi của gia đình.

Gia đình tôi có nhắc nhở nhiều lần nhưng bên họ không sửa chữa và xây dựng lại. Do thiếu hiểu biết và bức xúc mà anh trai tôi đã đập vỡ 10 viên gói bồ lô xi măng của họ. Bây giờ họ gửi đơn tố cáo xuống huyện về tội cố ý phá hoại tài sản. Vậy hỏi chuyên gia trong trường hợp này gia đình tôi phải làm như thế nào và phải chịu trách nhiệm ra sao ạ!? Xin chân thành cảm ơn đoàn ạ!

Trả lời: Thứ nhất,
về việc tranh chấp đất

Theo quy định của pháp luật, các trường hợp tranh chấp đất đai được khuyến khích cho các bên tự hòa giải, thương lượng để tìm ra phương án giải quyết tranh chấp phù hợp nhất. Nếu các bên không tự hòa giải được thì gửi đơn yêu cầu đến UBND cấp xã nơi có đất tranh chấp để được hòa giải.

Điều 202-
Luật Đất đai 2013.
Hòa giải tranh chấp đất đai

1. Nhà nước khuyến khích các bên tranh chấp đất đai tự hòa giải hoặc giải quyết tranh chấp đất đai thông qua hòa giải ở cơ sở.

2. Tranh chấp đất đai mà các bên tranh chấp không hòa giải được thì gửi đơn đến Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất tranh chấp để hòa giải.

Trong trường hợp hòa giải không thành thì bạn có quyền khởi kiện tại Tòa án nhân dân cấp huyện nơi có đất tranh chấp để yêu cầu được giải quyết theo quy định tại Điều 203, Luật Đất đai 2013

Điều 203. Thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai

Tranh chấp đất đai đã được hòa giải tại Ủy ban nhân dân cấp xã mà không thành thì được giải quyết như sau:

1. Tranh chấp đất đai mà đương sự có Giấy chứng nhận hoặc có một trong các loại giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật này và tranh chấp về tài sản gắn liền với đất thì do Tòa án nhân dân giải quyết;

2. Tranh chấp đất đai mà đương sự không có Giấy chứng nhận hoặc không có một trong các loại giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật này thì đương sự chỉ được lựa chọn một trong hai hình thức giải quyết tranh chấp đất đai theo quy định sau đây:

a) Nộp đơn yêu cầu giải quyết tranh chấp tại Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền theo quy định tại khoản 3 Điều này;

b) Khởi kiện tại Tòa án nhân dân có thẩm quyền theo quy định của pháp luật về tố tụng dân sự;

Thứ hai,
về việc phá hoại tài sản

Tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản theo Điều 143 Bộ luật hình sự 1999 sửa đổi, bố sung 2009 quy định như sau:

"1. Người nào hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác gây thiệt hại từ hai triệu đồng đến dưới năm mươi triệu đồng hoặc dưới hai triệu đồng nhưng gây hậu quả nghiêm trọng hoặc đã bị xử phạt hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xoá án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến ba năm hoặc phạt tù từ sáu tháng đến ba năm.

Hành vi đập vỡ 10 viên ngói bồ xi măng được coi là hành vi hủy hoại tài sản do tài sản đó không có khả năng phục hồi lại sau khi bị vỡ. Và nếu giá trị tài sản
từ hai triệu đồng trở lên
mới bị truy cứu trách hiệm hình sự hoặc giá trị tài sản
dưới hai triệu đồng
thì phải gây hậu quả nghiêm trọng hoặc người có hành vi phải là người đã bị xử phạt hành chính về hành vi huỷ hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản, hoặc đã bị bị kết án về tội này, chưa được xoá án thì mới bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Như vậy, tùy thuộc vào giá trị tài sản hư hỏng và yếu tố nhân thân của anh trai bạn đã từng bị xử phạt hành chính hay kết án về tội này chưa để xét xem anh trai bạn có bị truy cứu trách nhiệm hình sự hay không.

Xét thấy, trường hợp này, hai bên đều có lỗi, hai gia đình nên bàn bạc hòa giải và đền bù thỏa đáng cho những hành vi gây ra để giữ tình làng nghĩa xóm. Nếu không hòa giải được mới cần sự can thiệp của pháp luật.