Câu hỏi: Luật sư giải đáp thắc mắc của khách hàng về vấn đề giải quyết phân chia tài sản vợ chồng khi ly hôn theo quy định của pháp luật hiện hành. Nội dung tư vấn như sau:

Chào Luật sư.   Tôi có 1 vấn đề nhờ Luật sư tư vấn giúp. Tôi xin trình bày như sau: Hiện vợ chồng tôi đang ở trên mảnh đất mà vợ chồng anh trai tôi đứng tên ( miếng đất này do ba tôi mua thời tôi còn con gái để cho tôi).Miếng đất này mua trước năm 2005.  Khi tôi lập gia đình năm 2005 với chồng tôi  2 vợ chồng bỏ tiền ra xây nhưng  giấy phép xin làm nhà vẫn đứng tên anh trai tôi.Nay chúng tôi có 2 con. Nếu ly hôn thì miếng đất 2 vợ chồng tôi đang ở làm thủ tục thế nào để khi ra tòa chồng tôi không có quyền thừa kế miếng đất đang ở này vì tôi muốn cho tôi và con tôi sau này. Tôi biết chồng tôi rất ích kỷ.Xin luật sư tư vấn giúp. Tôi xin chân thành cảm ơn.

Trả lời: Việc phân chia tài sản vợ chồng khi ly hôn sẽ thực hiện theo nguyên tắc tại điều 59 Luật hôn nhân gia đình năm 2014. Cụ thể:

Điều 59. Nguyên tắc giải quyết tài sản của vợ chồng khi ly hôn

1. Trong trường hợp chế độ tài sản của vợ chồng theo luật định thì việc giải quyết tài sản do các bên thỏa thuận; nếu không thỏa thuận được thì theo yêu cầu của vợ, chồng hoặc của hai vợ chồng, Tòa án giải quyết theo quy định tại các khoản 2, 3, 4 và 5 Điều này và tại các điều 60, 61, 62, 63 và 64 của Luật này.

Trong trường hợp chế độ tài sản của vợ chồng theo thỏa thuận thì việc giải quyết tài sản khi ly hôn được áp dụng theo thỏa thuận đó; nếu thỏa thuận không đầy đủ, rõ ràng thì áp dụng quy định tương ứng tại các khoản 2, 3, 4 và 5 Điều này và tại các điều 60, 61, 62, 63 và 64 của Luật này để giải quyết.

2. Tài sản chung của vợ chồng được chia đôi nhưng có tính đến các yếu tố sau đây:

a) Hoàn cảnh của gia đình và của vợ, chồng;

b) Công sức đóng góp của vợ, chồng vào việc tạo lập, duy trì và phát triển khối tài sản chung. Lao động của vợ, chồng trong gia đình được coi như lao động có thu nhập;

c) Bảo vệ lợi ích chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh và nghề nghiệp để các bên có điều kiện tiếp tục lao động tạo thu nhập;

d) Lỗi của mỗi bên trong vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ chồng.

3. Tài sản chung của vợ chồng được chia bằng hiện vật, nếu không chia được bằng hiện vật thì chia theo giá trị; bên nào nhận phần tài sản bằng hiện vật có giá trị lớn hơn phần mình được hưởng thì phải thanh toán cho bên kia phần chênh lệch.

4. Tài sản riêng của vợ, chồng thuộc quyền sở hữu của người đó, trừ trường hợp tài sản riêng đã nhập vào tài sản chung theo quy định của Luật này.

Theo đó khi ly hôn tài sản của hai vợ chồng được phân chia theo nguyên tắc trên. Do đó hiện tại cần xác định khối tài sản chung cũng như tài sản riêng vợ, chồng. Xét diện tích đất hiên tại đang đứng tên của anh trai nhưng thông tin bạn cung cấp thì xác định đây là tài sản của bạn. Do đó mà cần làm rõ diện tích đất này có nguồn gốc như thế nào, nếu trước đây là bố cho bạn nhưng cho miệng không thông qua giấy tờ hợp pháp mà anh đnứg tên thông qua hợp đồng chuyển nhượng, tặng cho,..hợp pháp thì khi này xác định diện tích đất này thuộc sở hữu của anh trai không phân chia cho bạn và chồng. Trường hợp không thông qua tặng cho đất hay chuyển nhượng đất hợp pháp mà anh trai bạn vẫn đứng tên trên giấy chứng nhận như vậy là sai từ đó bạn có quyền yêu cầu cơ quan có thẩm quyền thu hồi giấy chứng nhận đã cấp và cấp lại cho bạn nếu bạn đủ điều kiện cấp khi này diện tích đất này là tài sản riêng và không phân chia khi ly hôn.

Còn về ngôi nhà mặc dù người anh trai đứng ra xin cấp giấy phép  nhưng nếu hai vợ chồng chứng minh được ngôi nhà do hai vợ chồng tạo ra thì có thể đây xác định là tài sản của hai vợ chồng. Khi ly hôn giá trị ngôi nhà vẫn phải phân chia nếu không có thỏa thuận của hai vợ chồng.