Câu hỏi: Thưa công ty Luật Minh Gia, cháu có nguyện vọng muốn hỏi về luật đất đai như thế nay: Bà nội cháu có 1 mảnh theo diện đền bù và là mẹ liệt sỹ. Được Chủ tịch UBND thị trấn cấp theo giấy bàn giao quyền sử dụng đất ngày 13/10/1993 với diện tích là 68,2m2 (trong hồ sơ có ghi là tạm thời cho bà mượn mảnh đất này nếu sau này nằm vào vùng quy hoạch thì cấp cho bà mảnh đất khác phù hợp với điều kiện sống). Có giấy bàn giao, người làm chứng và biên bản họp cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng. Từ đó đến nay không tranh chấp với ai. Năm 2007, quy hoạch lại chợ nhưng nằm ngoài vùng quy hoạch, gia đình cháu đã nhiều lần làm hồ sơ lên UBND xã nhưng đều bị trả lại hồ sơ. Vậy gia đình cháu có đủ điều kiện làm đơn xin cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hay không?

Trả lời: Căn cứ theo khoản 2 Điều 59 Luật đất đai 2013 quy định:

“…

2. Ủy ban nhân dân cấp huyện quyết định giao đất, cho thuê đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất trong các trường hợp sau đây:

a) Giao đất, cho thuê đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất đối với hộ gia đình, cá nhân. Trường hợp cho hộ gia đình, cá nhân thuê đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất nông nghiệp để sử dụng vào mục đích thương mại, dịch vụ với diện tích từ 0,5 héc ta trở lên thì phải có văn bản chấp thuận của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh trước khi quyết định;

b) Giao đất đối với cộng đồng dân cư.

…”

Đối với trường hợp bồi thường về đất, thẩm quyền giao đất là của Ủy ban nhân dân cấp huyện và khi giao đất phải có kèm theo quyết định bồi thường về đất nên trường hợp của bạn, việc Chủ tịch UBND thị trấn (UBND cấp xã) giao đất là không đúng thẩm quyền căn cứ theo Điều 23 Nghị định 43/2014/NĐ-CP:

“Điều 23. Việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất cho hộ gia đình, cá nhân đã được giao không đúng thẩm quyền

1. Đất giao không đúng thẩm quyền cho hộ gia đình, cá nhân quy định tại Điều này bao gồm các trường hợp người đứng đầu điểm dân cư giao đất hoặc Ủy ban nhân dân cấp xã giao đất không đúng thẩm quyền theo quy định của pháp luật về đất đai qua các thời kỳ; tổ chức được Nhà nước giao đất, cho thuê đất để sử dụng nhưng đã tự phân phối, bố trí cho cán bộ, công nhân viên, xã viên để sử dụng làm nhà ở và các mục đích khác.

2. Trường hợp đất được giao không đúng thẩm quyền đã được sử dụng ổn định trước ngày 15 tháng 10 năm 1993, không có tranh chấp, phù hợp với quy hoạch thì người đang sử dụng đất được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất đối với diện tích đất đã được giao theo quy định tại Khoản 1 Điều 20 của Nghị định này.

3. Trường hợp đất được giao không đúng thẩm quyền đã được sử dụng ổn định từ ngày 15 tháng 10 năm 1993 đến trước ngày 01 tháng 7 năm 2014, không có tranh chấp, phù hợp với quy hoạch thì được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất theo quy định tại Khoản 2 Điều 20 của Nghị định này.

Trường hợp thửa đất có vườn, ao gắn liền với nhà ở hoặc công trình xây dựng khác thì diện tích còn lại không có nhà ở, công trình xây dựng được xác định là đất nông nghiệp theo hiện trạng đang sử dụng, nếu người sử dụng đất đề nghị được chuyển sang sử dụng vào mục đích phi nông nghiệp thì phải làm thủ tục chuyển mục đích sử dụng đất.

4. Người sử dụng đất được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất quy định tại Khoản 2 và Khoản 3 Điều này phải thực hiện nghĩa vụ tài chính theo quy định của pháp luật.

5. Nhà nước không cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất và thu hồi toàn bộ diện tích đất đã giao, cho thuê không đúng thẩm quyền kể từ ngày 01 tháng 7 năm 2014 trở về sau.”

Chiếu quy định trên vào trường hợp của bạn thì bà nội bạn được giao đất vào ngày 13 tháng 10 năm 1993, như vậy, theo khoản 2 Điều trên thì điều kiện để bà nội bạn được cấp Giấy chứng nhận là đất đang sử dụng không có tranh chấp và phải phù hợp với quy hoạch về sử dụng đất của địa phương.

Cụ thể, gia đình bạn sẽ đến UBND cấp xã xin giấy xác nhận đất đang sử dụng không có tranh chấp. Nếu UBND cấp xã không đồng ý xác nhận thì yêu cầu họ phải nêu rõ lý do và căn cứ. Bạn có thể chứng minh về việc sử dụng đất của gia đình bằng cách yêu cầu những người sống xung quanh ký xác nhận vào đơn yêu cầu, làm chứng cho việc gia đình bạn sinh sống ổn định, không có tranh chấp.

Sau đó, nộp các giấy tờ tài liệu như giấy giao đất trước kia của Chủ tịch UBND cấp xã, giấy xác nhận không có tranh chấp của UBND cấp xã và các giấy tờ đất, nhà ở khác (nếu có), đến UBND cấp huyện để đăng ký cấp Giấy chứng nhận.