Câu hỏi: Luật sư tư vấn về vấn đề muốn đóng sổ bảo hiểm xã hội tự nguyện khi chưa chốt sổ bảo hiểm xã hội cũ có được không? Phải làm sổ mới trên này hay cứ đóng theo số sổ cũ? Khi tham gia BHXH tự nguyện sau đó muốn tham gia bảo hiểm XH bắt buộc thì có được không?

Nội dung tư vấn:
Anh chị tư vẫn luật giải đáp giúp e một việc liên quan đến BHXH được không ạ? Thực ra Sếp có lập công ty riêng và có  có đóng cổ phần dưới Tổng công ty ở Hải phòng khác. Trong quá trình đó Sếp đã tham gia đầy đủ BHXH từ năm 2004 đến hết thời điểm 3/2017 ở dưới Tổng Hải phòng. Trong quá trình làm việc có nhiều vẫn đề nên sếp e muốn nghỉ việc và rút sổ BHXH ra nhưng ko được sự đồng ý dưới Tổng. Vậy bây giờ sếp e muốn đóng BHXH tự nguyện ở trên Hà nội có được không ạ?Phải làm sổ mới trên này hay cứ đóng theo số sổ cũ P ạ? Vì sổ cũ không biết bao giờ mới giải quyết rút sổ vầ chốt sổ cho Sep em. Và khi tham gia BHXH tự nguyện sau đó muốn tham gia bảo hiểm XH bắt buộc thì vẫn dược chứ ạ? Tư vấn luật tư vấn cho e làm gì để đảm bảo quyền lợi cho Sep e từ khi đóng BHXH 2004 đến bây giờ ạ.Em Xin chận thành cảm ơn ạ?

Trả lời: Thứ nhất
, Theo quy định tại Khoản 4 Điều 46 Quyết định số 595/ QĐ-BHXH.

4. Một người có từ 2 sổ BHXH trở lên ghi thời gian đóng BHXH không trùng nhau thì cơ quan BHXH thu hồi tất cả các sổ BHXH, hoàn chỉnh lại cơ sở dữ liệu, in thời gian đóng, hưởng BHXH, BHTN của các sổ BHXH vào sổ mới.

Do đó,
không được đóng 2 sổ BHXH cùng lúc và trùng thời gian đóng, vì theo quy định của Quyết định số 595/QĐ-BHXH quy định hướng mỗi người chỉ có một sổ bảo hiểm xã hội duy nhất và thời gian tham gia bảo hiểm xã hội không được trùng nhau, nếu có thời gian đóng trùng thì không được tính vào thời gian tham gia bảo hiểm xã hội mà chỉ được tính một sổ.

Bên cạnh đó, căn cứ Điều 2 Luật Bảo hiểm xã hội 2014 quy định:

“Điều 2. Đối tượng áp dụng

1. Người lao động là công dân Việt Nam thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, bao gồm:

4. Người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện là công dân Việt Nam từ đủ 15 tuổi trở lên và không thuộc đối tượng quy định tại khoản 1 Điều này”.

Theo quy định trên, người đang tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc không thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện.Do vậy, nếu bạn có tham gia đồng thời đóng bảo hiểm bắt buộc tại doanh nghiệp và đóng bảo hiểm tự nguyện thì bạn chỉ được tính thời gian tham gia bảo hiểm xã hội ở doanh nghiệp. Thời gian tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện bị trùng sẽ phải giảm trùng và được hoàn lại số tiền đã đóng.

Thứ hai
, khi chấm dứt hợp đồng lao động, người sử dụng lao động có trách nhiệm chốt sổ bảo hiểm xã hội và trả sổ bảo hiểm xã hội theo quy định tại Bộ luật Lao động 2012.

Khi sang công ty mới mà chưa chốt được sổ ở công ty cũ, bạn vẫn có thể thông báo mã số sổ BHXH của mình cho công ty để công ty đóng tiếp bảo hiểm cho bạn.

Trường hợp muốn làm sổ BHXH mới (bắt đầu lại) thì bạn phải tiến hành huỷ sổ BHXH cũ đi. Nếu huỷ sổ cũ đi thì thời gian đã tham gia BHXH theo sổ cũ không được tính khi đóng BHXH mới nên bạn cân nhắc kỹ trước khi quyết định việc này.

Thứ ba, về việc chuyển từ bảo hiểm xã hội tự nguyện sang bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Căn cứ vào quy định tại Khoản 4 Điều 2 Luật bảo hiểm xã họi 2014

“4. Người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện là công dân Việt Nam từ đủ 15 tuổi trở lên và không thuộc đối tượng quy định tại khoản 1 Điều này”.

Bên cạnh đó, Khoản 1 Điều 2 Luật bảo hiểm xã hội 2014 quy định về đối tượng áp dụng:

“1. Người lao động là công dân Việt Nam thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, bao gồm:

a) Người làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng lao động xác định thời hạn, hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn từ đủ 03 tháng đến dưới 12 tháng, kể cả hợp đồng lao động được ký kết giữa người sử dụng lao động với người đại diện theo pháp luật của người dưới 15 tuổi theo quy định của pháp luật về lao động”.

Như vậy, theo quy định của pháp luật, sau khi đi làm bạn sẽ được công ty đóng BHXH bắt buộc và bạn phải dừng việc tham gia BHXH tự nguyện. Thời gian tham gia BHXH tự nguyện trước của bạn  sẽ được bảo lưu, cộng dồn tiếp vào thời gian đóng BHXH bắt buộc sau này của bạn để giải quyết các chế độ bảo hiểm xã hội.