Câu hỏi: Giao kết hợp đồng lao động đối với sinh viên chưa ra trường như thế nào để bảo được tốt nhất các quyền và lợi ích hợp pháp của mình? Luật Minh Gia tư vấn như sau:

Nội dung tư vấn:
Em chào anh chị Phòng tư vấn. Em có một vấn đề về quyền lợi người lao động mong anh chị có thể tư vấn cho em.Em đang là sinh viên năm cuối sẽ tốt nghiệp vào tháng 8 năm 2018. Hiện em đang đi làm trong một doanh nghiệp XNK từ tháng 9 năm 2017. Em thực tập ở doanh nghiệp này từ tháng 9 đến tháng 12 (2 tháng đầu không lương, tháng thứ 3 được trợ cấp 1 triệu đồng). Sau 3 tháng thực tập giám đốc quyết định thử việc em một tháng với mức lương 3 triệu đồng. Sau một tháng thử việc, em muốn ký hợp đồng lao động nhưng giám đốc lấy lý do em chưa tốt nghiệp và chưa có bằng nên không ký trong thời gian đó mà lùi lại đến tháng 8 mới bắt đầu ký hợp đồng 1 năm. Thời gian từ tháng 1 đến tháng 8 em làm việc như nhân viên chính thức hưởng mức lương 4.5 triệu nhưng không được hưởng quyền lợi của người lao động như đóng bảo hiểm xã hội. Em muốn hỏi là doanh nghiệp làm như vậy có phải vi phạm quyền lợi người lao động và em có phải đang bị chịu thiệt thòi không? Mong anh chị tư vấn cho em. Em vô cùng cảm ơn.

Trả lời: Theo
Khoản 2 Điều 6 Luật Bảo hiểm xã hội 2014 (BHXH)
:

“
2. Người sử dụng lao động có các nghĩa vụ sau đây:

a) Thực hiện hợp đồng lao động, thoả ước lao động tập thể và thoả thuận khác với người lao động, tôn trọng danh dự, nhân phẩm của người lao động;

b) Thiết lập cơ chế và thực hiện đối thoại với tập thể lao động tại doanh nghiệp và thực hiện nghiêm chỉnh quy chế dân chủ ở cơ sở;

c) Lập sổ quản lý lao động, sổ lương và xuất trình khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu;

d) Khai trình việc sử dụng lao động trong thời hạn 30 ngày, kể từ ngày bắt đầu hoạt động và định kỳ báo cáo tình hình thay đổi về lao động trong quá trình hoạt động với cơ quan quản lý nhà nước về lao động ở địa phương;

đ) Thực hiện các quy định khác của pháp luật về lao động, pháp luật về bảo hiểm xã hội và pháp luật về bảo hiểm y tế.
”

Trong trường hợp này, đã hình thành quan hệ lao động trên thực tế; mà việc bạn tham gia thực tập và thử việc phù hợp với các quy định của Bộ luật Lao động 2013 tại
Điều 26, Điều 27, Điều 28
. Tuy nhiên doanh nghiệp XNK đã vi phạm
Khoản 1 Điều 29 BLLĐ 2013
:
“
Khi việc làm thử đạt yêu cầu thì người sử dụng lao động phải giao kết hợp đồng lao động với người lao động.
”

Theo đó, mặc dù có hành vi lao động và trả lương trên thực tế nhưng công ty không giao kết hợp đồng lao động với bạn là đang vi phạm đến quyền lợi của bạn. Đồng thời, các quyền lợi khác về bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế của bạn cũng không thể đảm bảo.

Từ hành vi sai phạm đó, công ty XNK có thể  phải chịu xử phạt hành chính theo
Nghị định 95/2013/NĐ-CP
.

Điều 5. Vi phạm quy định về giao kết hợp đồng lao động
:

“
1.
Phạt tiền người sử dụng lao động khi có một trong các hành vi: Không giao kết hợp đồng lao động bằng văn bản đối với công việc cố định có thời hạn trên 3 tháng; không giao kết đúng loại hợp đồng lao động với người lao động theo quy định tại
Điều 22 của Bộ luật lao động
theo một trong các mức sau đây:

a)
Từ 500.000 đồng đến 2.000.000 đồng với vi phạm từ 01 người đến 10 người lao động;

......

2.
Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 25.000.000 đồng đối với người sử dụng lao động có một trong các hành vi sau đây:

a)
Giữ bản chính giấy tờ tùy thân, văn bằng, chứng chỉ của người lao động;

b)
Buộc người lao động thực hiện biện pháp bảo đảm bằng tiền hoặc tài sản khác cho việc thực hiện hợp đồng lao động.

3.
Biện pháp khắc phục hậu quả:

a)
Buộc trả
l
ại bản chính giấy tờ tùy th
â
n, văn bằng, chứng chỉ đã giữ của người lao động đối với hành vi vi phạm quy định tại Đi
ể
m a Khoản 2 Điều này;

b)
Buộc trả lại số tiền hoặc tài sản đã giữ của người lao động cộng với khoản tiền lãi của số ti
ề
n đã giữ của người lao động tính theo lãi su
ấ
t t
ố
i đa áp dụng đối với tiền gửi không kỳ hạn do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố tại thời điểm xử phạt đối với hành vi vi phạm quy định tại Đi
ể
m b Khoản 2 Điều này.”

Do vậy, để bảo đảm được các quyền và lợi ích hợp pháp của mình, bạn nên đề nghị công ty thỏa thuận, giao kết hợp đồng lao động phù hợp với các quy định của pháp luật lao động hiện hành.