Câu hỏi: Bồi thường là vấn đề được đặt ra khi một chủ thể có hành vi xâm phạm đến quyền và lợi ích hợp pháp của chủ thể khác. Trường hợp người sử dụng lao động có hành vi giữ bằng, làm mất bằng của người lao động có phải bồi thường không? Bài viết dưới đây sẽ giải đáp.

Nội dung yêu cầu tư vấn:
Dạ chào quý công ty, Em có chút việc cần sự tư vấn của các luật sư: Em là sinh viên mới ra trường, T8/2022 em có xin vào làm tại 1 công ty ở Hà Nội, khi công ty nhận hồ sơ của em thì có yêu cầu nộp bản chính bằng Đại học, và có biên nhận giữ bằng. Đến T6/2023, em xin thôi việc tại công ty và yêu cầu lấy lại hồ sơ (có bản chính bằng đại học) thì được phía công ty trả lời là bằng đại học của em đã bị thất lạc.

Em muốn hỏi Luật sư là trong trường hợp này công ty sẽ bồi thường cho em như thế nào? và nếu công ty không chịu bồi thường mà cứ vòng vo thì em sẽ phải làm những gì để đòi lại được quyền lợi  cho mình ạ?

Trả lời: Điều 17 Bộ luật lao động 2019 quy định hành vi người sử dụng lao động không được làm khi giao kết, thực hiện hợp đồng lao động như sau:
“1. Giữ bản chính giấy tờ tùy thân, văn bằng, chứng chỉ của người lao động.”
Như vậy, việc công ty giư bản chính bằng đại học của bạn là vi phạm quy định của pháp luật.

Theo điểm a khoản 2, điểm d khoản 3 Điều 9 Nghị định 12/2022/NĐ-CP quy định như sau:
“2. Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 25.000.000 đồng đối với người sử dụng lao động có một trong các hành vi sau đây:

a) Giữ bản chính giấy tờ tùy thân, văn bằng hoặc chứng chỉ của người lao động khi giao kết hoặc thực hiện hợp đồng lao động;

…

3. Biện pháp khắc phục hậu quả

…

d) Buộc người sử dụng lao động trả lại bản chính giấy tờ tùy thân; văn bằng; chứng chỉ đã giữ của người lao động đối với hành vi vi phạm quy định tại điểm a khoản 2 Điều này;”

Như vậy, pháp luật chỉ quy định về xử phạt hành vi giữ bản chính văn bằng, giấy tờ tùy thân,chứng chỉ của người lao động, yêu cầu người sử dụng lao động trả lại các giấy tờ đã giữ của người lao động.

Hiện tại pháp luật chưa có quy định về bồi thường đối với việc người sử dụng lao động làm mất văn bằng chứng chỉ của người lao động.Do vậy, việc bồi thường do các bên thỏa thuận. Nếu không thỏa thuận được bạn có thể khởi kiện vụ án dân sự để yêu cầu bồi thường. Bạn cần chứng minh được việc công ty làm thất lạc bằng Cử nhân có thể gây ra thiệt hại trên thực tế như thế nào và căn cứ vào đó để tính mức bồi thường.

Trường hợp bằng tốt nghiệp và bảng điểm bị mất: Trước tiên, bạn có nghĩa vụ trình báo ngay cho cơ quan cấp văn bằng, chứng chỉ và cơ quan công an nơi gần nhất khi bị mất bản chính văn bằng, chứng chỉ. Tại Điều 2 Quy chế ban hành kèm theo Thông tư 21/2019/TT-BGDĐT quy định về nguyên tắc quản lý, cấp phát bằng, chứng chỉ như sau:
“Văn bằng, chứng chỉ được cấp một lần, trừ trường hợp quy định tại Điều 18 của quy chế này.”
Tuy nhiên, bạn có thể làm thủ tục yêu cầu cấp lại bản sao văn bằng, chứng chỉ từ sổ gốc, bởi vì theo khoản 1 Điều 28 Quy chế ban hành kèm theo Thông tư 21/2019/TT-BGDĐT quy định như sau:
“1. Bản sao văn bằng, chứng chỉ từ sổ gốc có giá trị sử dụng thay cho bản chính trong các giao dịch, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.”

Trân trọng!

Phòng luật sư tư vấn – Công ty Luật Minh Gia