Câu hỏi: Kết hôn năm 1981 nhưng bị mất giấy chứng nhận đăng kết hôn. Không có căn cứ chứng minh tình trạng hôn nhân.Nay muốn ly hôn có được không, vấn đề chia tài sản chung là ngôi nhà mang tên hai người được giải quyết như thế nào?

Nội dung yêu cầu tư vấn
: Cháu chào văn phòng luật sư ạ. Luật sư tư vấn giúp cháu vấn đề ly hôn với ạ. Bố mẹ cháu kết hôn năm 1981 đến nay vì cuộc sống gia đình không hạnh phúc nên bố mẹ cháu quyết định ly hôn (có sự đồng ý của cả 2 bên ạ). Nhưng bố mẹ cháu lại làm mất giấy đăng ký kết hôn và ông chủ tịch ngày trước làm giấy đăng ký kết hôn cho bố mẹ cháu đã không còn nữa. Cháu có ra xã xin lại giấy chứng nhận đăng ký kết hôn nhưng sổ sách ngoài xã lại chỉ lưu từ năm 1991, có nghĩa là không có bằng chứng gì chứng minh bố mẹ cháu là vợ chồng nữa cả. Bây giờ mẹ cháu đệ đơn lên tòa thì họ không giải quyết cho ạ. Cháu muốn xin giấy xác nhận là vợ chồng ở xã nhưng tòa cũng không đồng ý vì người xác nhận không phải là người đăng ký kết hôn cho bố mẹ cháu nên họ bảo không có hiệu lực. Vậy văn phòng tư vấn giúp cháu với ạ. Bây giờ bố mẹ cháu phải làm gì thì mới có thể ly hôn được ạ, và tài sản chung của bố mẹ cháu là ngôi nhà thì sổ đỏ mang tên của 2 người ạ. nếu không cần ly hôn thì tài sản sẽ chia như thế nào ạ?. Cháu rất mong dc sự tư vấn của văn phòng. Cháu xin cảm ơn ạ!

Trả lời: Để được ly hôn thì cần phải có hồ sơ; hồ sơ bao gồm:

Giấy chứng nhận đăng ký kết hôn

Sổ hộ khẩu, giấy CMND của vợ,chồng

Các tài liệu chứng minh tài sản chung

Sau khi có thông báo về nộp tiền tạm ứng án phí thì bạn tiến hành nộp và gửi biên lai đó lại cho tòa án, Tòa án sẽ xem xét và giải quyết theo thủ tục tố tụng dân sự

Thứ nhất,  Tình trạng hôn nhân của bố mẹ bạn được pháp luật thừa nhận:

Hiện tại bố mẹ bạn tuy không còn giấy chứng nhận đăng ký kết hôn. Phía gia đình bạn có thể căn cứ vào sổ hộ khẩu của gia đình bạn. Trong sổ hộ khẩu của gia đình bạn có chứa các thông tin, căn cứ chứng minh quan hệ vợ chồng thì có thể cho rằng đây là quan hệ hôn nhân hợp pháp và được pháp luật bảo vệ hoặc nếu không có đăng ký kết hôn nhưng có sự xác nhận về việc 2 vợ chồng sinh sống với nhau trước năm 1987 thì cũng có căn cứ xác minh quan hệ hôn nhân của bố mẹ bạn. Khi được thừa nhận phát sinh quan hệ hôn nhân thì bố mẹ bạn tiến hành ly hôn theo thủ tục chung do pháp luật quy định

Vấn đề chia tài sản

Theo quy định tại điều 59 Luật hôn nhân gia đình về nguyên tắc giải quyết tài sản vợ chồng khi ly hôn:

“1. Trong trường hợp chế độ tài sản của vợ chồng theo luật định thì việc giải quyết tài sản do các bên thỏa thuận; nếu không thỏa thuận được thì theo yêu cầu của vợ, chồng hoặc của hai vợ chồng, Tòa án giải quyết theo quy định tại các khoản 2, 3, 4 và 5 Điều này và tại các điều 60, 61, 62, 63 và 64 của Luật này.

Trong trường hợp chế độ tài sản của vợ chồng theo thỏa thuận thì việc giải quyết tài sản khi ly hôn được áp dụng theo thỏa thuận đó; nếu thỏa thuận không đầy đủ, rõ ràng thì áp dụng quy định tương ứng tại các khoản 2, 3, 4 và 5 Điều này và tại các điều 60, 61, 62, 63 và 64 của Luật này để giải quyết.

2. Tài sản chung của vợ chồng được chia đôi nhưng có tính đến các yếu tố sau đây:

a) Hoàn cảnh của gia đình và của vợ, chồng;

b) Công sức đóng góp của vợ, chồng vào việc tạo lập, duy trì và phát triển khối tài sản chung. Lao động của vợ, chồng trong gia đình được coi như lao động có thu nhập;

c) Bảo vệ lợi ích chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh và nghề nghiệp để các bên có điều kiện tiếp tục lao động tạo thu nhập;

d) Lỗi của mỗi bên trong vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ chồng.

3. Tài sản chung của vợ chồng được chia bằng hiện vật, nếu không chia được bằng hiện vật thì chia theo giá trị; bên nào nhận phần tài sản bằng hiện vật có giá trị lớn hơn phần mình được hưởng thì phải thanh toán cho bên kia phần chênh lệch.”

Bố mẹ bạn tiến hành thỏa thuận về vấn đề chia tài sản, sự thỏa thuận này được ghi thành văn bản và được công chứng. Sau khi được công chứng thì văn bản thỏa thuận đó sẽ có hiệu lực pháp luật và được pháp luật bảo vệ.

Khi ly hôn nộp kèm theo hồ sơ thì bố mẹ bạn nộp kèm theo văn bản thỏa thuận vấn đề chia tài sản cho Tòa án.

Thứ hai,  Trường hợp không có căn cứ nào chứng minh quan hệ hôn nhân tồn tại.

Nếu không có căn cứ nào để chứng minh rằng bố mẹ bạn là vợ chồng tức không phát sinh quan hệ hôn nhân do đó cũng sẽ không đặt ra vấn đề ly hôn đối với bố mẹ bạn.

Vấn đề về tài sản trong trường hợp này được giải quyết như sau:

Không hình thành quan hệ hôn nhân do đó tài sản được bố mẹ tạo ra được xác định đó là tài sản hình thành trong quá trình chung sống với nhau như vợ chồng

Theo quy định tại điều 16 Luật hôn nhân và gia đình:

“
1. Quan hệ tài sản, nghĩa vụ và hợp đồng của nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn được giải quyết theo thỏa thuận giữa các bên; trong trường hợp không có thỏa thuận thì giải quyết theo quy định của Bộ luật dân sự và các quy định khác của pháp luật có liên quan.

2. Việc giải quyết quan hệ tài sản phải bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của phụ nữ và con; công việc nội trợ và công việc khác có liên quan để duy trì đời sống chung được coi như lao động có thu nhập.”

Bố mẹ bạn có thể thỏa thuận về việc chia tài sản. Việc chia tài sản sẽ được lập thành văn bản và được công chứng theo quy định của pháp luật.

Khi văn bản thỏa thuận này được công chứng thì sẽ có giá trị pháp lý và đồng thời buộc các bên phải thực hiện theo văn bản này.