Câu hỏi: Tôi xin trình bày sự việc như sau. Tôi làm việc cho 1 công ty nước ngoài vào tháng 5 năm 2015.Tôi làm nhân viên kho cho 1 kho thuộc chi nhánh,1 mình tôi quản lý xuất nhập,hằng ngày tôi làm báo cáo gửi về cty qua mạng .

Trong kia có 1 người phụ trách theo dõi hàng hóa xuất nhập ngoài này họ chịu trách nhiệm làm phiếu và hóa đơn xuất kho .nhưng do người này không kiểm tra báo cáo tồn kho hằng ngày của tôi gửi vào.giờ thất thoát hàng hóa.Công ty yêu cầu tôi giải trình và chịu trách nhiệm bồi thường .Tôi vào làm việc chưa ký hợp đồng lao động cũng như chưa ký kết gì quy định về trách nhiệm công việc của mình.chỉ nộp hồ sơ xin việc rồi vào làm tới giờ.Mong luật sư tư vấn.

Trả lời: Theo thông tin bạn cung cấp thì bạn hiện tại làm việc cho1 công ty nước ngoài từ 5/2015 nhưng không giao kết hợp đồng lao động.

Hợp đồng lao động là sự thoả thuận giữa người lao động và người sử dụng lao động về việc làm có trả lương, điều kiện làm việc, quyền và nghĩa vụ của mỗi bên trong quan hệ lao động.

Căn cứ theo Điều 18 Bộ Luật lao đông 2012 quy định:

Điều 18. Nghĩa vụ giao kết hợp đồng lao động

1. Trước khi nhận người lao động vào làm việc, người sử dụng lao động và người lao động phải trực tiếp giao kết hợp đồng lao động.

Trong trường hợp người lao động từ đủ 15 tuổi đến dưới 18 tuổi, thì việc giao kết hợp đồng lao động phải được sự đồng ý của người đại diện theo pháp luật của người lao động.

2. Đối với công việc theo mùa vụ, công việc nhất định có thời hạn dưới 12 tháng thì nhóm người lao động có thể ủy quyền cho một người lao động trong nhóm để giao kết hợp đồng lao động bằng văn bản; trường hợp này hợp đồng lao động có hiệu lực như giao kết với từng người
.

Hợp đồng lao động do người được ủy quyền giao kết phải kèm theo danh sách ghi rõ họ tên, tuổi, giới tính, địa chỉ thường trú, nghề nghiệp và chữ ký của từng người lao động.

Theo như quy định trên thì khi nhận người lao động vào làm việc thì phía bên công ty phải có trách nhiệm giao kết hợp đồng lao động với bạn. Việc không giao kết hợp đồng lao động của phía công ty nước ngoài là trái với quy định của pháp luật sẽ bị xử phạt hành chính theo quy định của pháp luật, cụ thể theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 5 Nghị định 95/2013/NĐ-CP:

“1. Phạt tiền người sử dụng lao động khi có một trong các hành vi: Không giao kết hợp đồng lao động bằng văn bản đối với công việc cố định có thời hạn trên 3 tháng; không giao kết đúng loại hợp đồng lao động với người lao động theo quy định tại Điều 22 của Bộ luật Lao động theo một trong các mức sau đây:

a.Từ 500.000 đồng đến 2.000.000 đồng với vi phạm từ 01 người đến 10 người lao động;”

Tuy nhiên, dù trên thực tế bạn và công ty không ký hợp đồng lao động nhưng cả hai có tồn tại quan hệ lao động trong trường hợp này, do đó nếu bạn có hành vi gây thiệt hại cho công ty thì bạn vẫn phải có trách nhiệm bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật. Cụ thể, căn cứ theo Điều 130 và 131 Bộ luật lao động 2012 quy định:

Điều 130. Bồi thường thiệt hại

1. Người lao động làm hư hỏng dụng cụ, thiết bị hoặc có hành vi khác gây thiệt hại tài sản của người sử dụng lao động thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật.

Trường hợp người lao động gây thiệt hại không nghiêm trọng do sơ suất với giá trị không quá 10 tháng lương tối thiểu vùng do Chính phủ công bố được áp dụng tại nơi người lao động làm việc, thì người lao động phải bồi thường nhiều nhất là 03 tháng tiền lương và bị khấu trừ hằng tháng vào lương theo quy định tại khoản 3 Điều 101 của Bộ luật này.

2. Người lao động làm mất dụng cụ, thiết bị, tài sản của người sử dụng lao động hoặc tài sản khác do người sử dụng lao động giao hoặc tiêu hao vật tư quá định mức cho phép thì phải bồi thường thiệt hại một phần hoặc toàn bộ theo thời giá thị trường; trường hợp có hợp đồng trách nhiệm thì phải bồi thường theo hợp đồng trách nhiệm; trường hợp do thiên tai, hoả hoạn, địch họa, dịch bệnh, thảm họa, sự kiện xảy ra khách quan không thể lường trước được và không thể khắc phục được mặc dù đã áp dụng mọi biện pháp cần thiết và khả năng cho phép thì không phải bồi thường.

Điều 131. Nguyên tắc và trình tự, thủ tục xử lý bồi thường thiệt hại

1. Việc xem xét, quyết định mức bồi thường thiệt hại phải căn cứ vào lỗi, mức độ thiệt hại thực tế và hoàn cảnh thực tế gia đình, nhân thân và tài sản của người lao động.

………….

Như vậy, trong trường hợp công ty bị thất thoát tài sản mà có bằng chứng chứng minh bạn có lỗi trong việc gây thiệt này thì bạn sẽ phải bồi thường căn cứ vào mức độ lỗi của bạn để xem xét vấn đề bồi thường toàn bộ hay một phần.

Ngược lại, bạn làm đầy đủ công việc của mình nếu việc thất thoát trên hoàn toàn do lỗi của người phu trách kho khi không tiến hành kiểm tra báo cáo hàng tồn kho bạn gửi hàng ngày thì phía công ty cần phải xác định trách nhiệm của người này trong vấn đề trên để yêu cầu bồi thường.

Nếu không có căn cứ để chứng minh việc thiệt hại là do lỗi của bạn nhưng công ty vẫn yêu cầu bạn phải bồi thường thì bạn có thể làm đơn yêu cầu Tòa án giải quyết sau khi đã tiến hành thủ tục hòa giải nhưng các bên không thể thỏa thuận được về vấn đề trên.

Trân trọng.
CV tư vấn: Đào Thị Trà - Luật Minh Gia