Câu hỏi: Luật sư tư vấn về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo pháp luật hình sự. Nội dung hỏi như sau: Chào luật sư, cho tôi hỏi: Vào năm 2013 tôi tình cờ gặp một người và người đó tự xưng là trưởng phòng báo X chuẩn bị mở văn phòng. Lúc đó tôi có hỏi xin cho thằng em kết nghĩa, nhưng ông ta bảo không nhận nam. Vài hôm sau ông ta nói với tôi làm hồ sơ ông ta xin cho vào ngân hàng, rồi tiếp theo ông ta bảo vào ngân hàng làm không bằng công an nên xin vào công an.

Lúc đó tôi nói lại với e kết nghĩa. Cả nó và gia đình đồng ý với số tiền lo vào là 500 triệu đồng. Và tôi chính là người nhận số tiền đó đưa ông ta. Nhưng ông ta không ghi biên nhận đầy đủ mà chỉ ghi 100 triệu đồng thôi. Thời gian chờ đợi có việc rất lâu và ông ta hứa hẹn quá nhiều lần. Sau đó tôi đòi tiền lại thì ông ta lại điện thoại nói với em kết nghĩa tôi là ông ta chỉ mượn của tôi 100 triệu chứ tôi không lo việc gì cho em tôi. Thế là em tôi lại đi kiện tôi bảo rằng tôi lừa đảo. Vậy cho tôi hỏi như thế tôi có phải bị lừa không và tôi có tội không. Với hành vi đó tôi có phải lừa đảo không? Vì tôi tin tưởng và muốn giúp em tôi nên giờ này như thế. Vậy giờ tôi phải làm sao cho trọn vẹn và minh oan xin pháp luật giúp tôi với. xin cảm ơn.

>> Luật sư giải đáp thắc mắc về hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản, gọi:
1900.6169

Trả lời: Theo thông tin bạn cung cấp thì ở đây xuất hiện hai quan hệ: quan hệ giữa bạn và người đàn ông kia và quan hệ giữa bạn và người em trai, tình huống sảy ra tại thời điểm 2013 do vậy.

Trước tiên, hành vi của người đàn ông kia đã cấu thành tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo Điều 139 Khoản 3 Điểm A Bộ luật hình sự năm 1999 sửa đổi bổ sung năm 2009. Cụ thể:

"1. Người nào bằng thủ đoạn gian dối chiếm đoạt tài sản của người khác có giá trị từ hai triệu đồng đến dưới năm mươi triệu đồng hoặc dưới hai triệu đồng nhưng gây hậu quả nghiêm trọng hoặc đã bị xử phạt hành chính về hành vi chiếm đoạt hoặc đã bị kết án về tội chiếm đoạt tài sản, chưa được xoá án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến ba năm hoặc phạt tù từ sáu tháng đến ba năm.

...

3. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ bảy năm đến mười lăm năm:

A) Chiếm đoạt tài sản có giá trị từ hai trăm triệu đồng đến dưới năm trăm triệu đồng;"

Bên cạnh đó thì đối với người em trai bạn thì bạn cũng đang phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo Điều 139 Khoản 2 Điểm E Bộ luật:
Chiếm đoạt tài sản có giá trị từ năm mươi triệu đồng đến dưới hai trăm triệu đồng.
Do đó người em hoàn toàn có thể kiện bạn về tội này (có thể vì nghĩ bạn cấu kết với người đàn ông kia). Tuy nhiên bạn có thể minh oan cho mình bằng cách cung cấp những bằng chứng liên quan đến việc chuyển số tiền 500 triệu cho người kia và khởi kiện lại người đàn ông đó ra Tòa.

---

- Tư vấn về xác định tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản

Câu hỏi:
Chào luật sư.Vào khoảng 4 tháng trước tôi có 1 người bạn gặp vấn đề về tài chính và đã hỏi mượn giấy tờ xe để cầm cắm và tôi giúp câu ta đi cầm giấy tờ xe vì xe mang tên của tôi  trị giá 10 triệu đồng chẵn vì mối quan hệ thân thiết lên tôi đã không viết giấy tờ cho vay mượn giữa tôi và cậu ta. 1 thời gian sau cậu ta nói muốn vào trong sài gòn để làm ăn và sẽ gửi tiền về trả cho tôi. Nhưng tính đến thời điểm hiện tại đã được 1 tháng tôi đã dùng mọi phương pháp l.hệ nhưng không được sdt của cậu ta cũng thay luôn vậy tôi muốn hỏi luật sư sự việc trên có đk coi là lừa đảo chiếm đoạt tài sản không.Tôi xin chân thành cảm ơn!

Tư vấn:
Cảm ơn bạn đã tin tưởng gửi yêu cầu tư vấn đến công ty Luật Minh Gia, với vụ việc của bạn chúng tôi có quan điểm tư vấn như sau:

Chúng tôi đã tư vấn trường hợp tương tự, bạn tham khảo tại bài viết: Cho vay tiền không có giấy tờ vay mượn có đòi được không?

Theo đó, nếu bạn có căn cứ chứng minh được người bạn của mình cố tình lấy lý do vay tiền, lợi dùng lòng tin của các bạn để nhằm mục đích chính là chiếm đoạt tài sản, không hề có ý định trả tin ngay từ đầu thì hành vi này có thể cấu thành tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Bạn cần chú ý là phải chứng minh được bạn mình đã có ý định chiếm đoạt tài sản ngay từ lúc vay tiền. Lúc này, bạn có thể tố giác hành vi lừa đảo chiểm đoạt tài sản của người bạn đó với Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát, Tòa án hoặc với các cơ quan, tổ chức khác.

Nếu không thể tìm được chứng cứ chứng minh người bạn này có ý định chiếm đoạt tài sản ngay từ đầu thì ở đây chỉ tồn tại một quan hệ dân sự thông thường - vay tiền và trốn tránh nghĩa vụ trả nợ.

Khi quyền lợi của bạn bị xâm phạm, bạn có thể khởi kiện ra Tòa án nhân dân quận/huyện nơi cư trú của người vay tiền để được giải quyết.

Để đảm bảo đơn khởi kiện của bạn được Tòa án chấp nhận và thụ lý bạn phải cung cấp các tài liệu chứng cứ liên quan đến việc xác định đã có quan hệ giao dịch vay tiền trên thực tế, các tài liệu chứng minh có việc vay tiền, nhận tiền giữa hai bên. Trong trường hợp các bên không lập hợp đồng cho vay, cũng không có giấy biên nhận hay giấy ghi nợ thì bạn có thể xuất trình cho Tòa án các chứng cứ như bản ghi âm cuộc giao dịch vay tiền, nội dung tin nhắn vay tiền, nội dung email, người làm chứng xác nhận có việc vay tiền giữa 2 bên.