Câu hỏi: Xin chào luật sư!  Hôm nay em xin nhờ luật sư tư vấn giúp em về luật đất đai. Ba mẹ em hiện có 5 anh em: trong đó có 3 trai, 2 gái. Gần đây mẹ em bị tai nạn phải mổ cột sống, mất sức lao động vĩnh viễn. Ba em không ăn ở được với mẹ nữa nên ăn ở với gái làng chơi lén lút, không công khai. Ba em đòi mẹ phải ly dị chia của, nhưng mẹ sợ li dị ra thì ba em sẽ cho của người đó hết. Vì người đó là gái mại dâm.

Xin luật sư tư vấn, giải đáp giúp em những câu hỏi sau đây:

1/ Nếu ba mẹ em li dị thì tài sản sẽ chia ra như thế nào? ( Hiện em là con trai út sống chung với mẹ, những anh/ chị còn lại đã có gia đình và ở riêng).

2/ Nếu ba em đơn phương đâm đơn ra tòa li dị thì tài sản có được chia cho ba em hay không? (vì mẹ em nhất quyết không chịu li dị)

3/ Các anh chị em đã có gia đình riêng, có chia phần riêng rồi, liệu khi ba mẹ li dị họ và các cháu của em có được chia phần nữa hay không?

4/ Ba em muốn cho đất bất kì một ai đó (cháu họ, hoặc chị ruột,...) mà mẹ, anh / em trong gia đình em không đồng ý, chấp nhận. Vậy ba em có cho họ được hay không? ( nhờ luật sư tư vấn rõ giùm em ).

Thật sự em rất hoang mang, mẹ cũng rất lo, em chỉ muốn mẹ an tâm hơn để sống khỏe khỏi bị cha hành hạ, dằn vặt tinh thần nữa. Em cũng an tâm để lo cho mẹ. Nhờ luật sư tư vấn giúp. Em xin chân thành cảm ơn luật sư!

Trả lời: Cảm ơn bạn đã tin tưởng lựa chọn tư vấn bởi Công ty Luật Minh Gia, chúng tôi xin tư vấn cho trường hợp của bạn như sau:

Về giải quyết vấn đề tài sản chung vợ chồng

Luật Hôn nhân và gia đình 2014 có quy định về Nguyên tắc giải quyết tài sản của vợ chồng khi ly hôn

"Xem trích dẫn quy định"

Do vậy, nếu bố mẹ bạn ly hôn, tài sản riêng của mỗi bên sẽ không được chia mà vẫn thuộc quyền sở hữu của người đó, còn khối tài sản chung sẽ được đem ra chia theo sự thỏa thuận của bố và mẹ bạn.  Nếu không thỏa thuận được và không chứng minh được công sức đóng góp vào khối tài sản chung này của mình lớn hơn người kia, lỗi của người kia trong việc vi phạm nghĩa vụ của vợ và chồng,… thì tài sản chung của hai vợ chồng sẽ được chia đôi.

Trong đó, căn cứ xác định tài sản chung và tài sản riêng của vợ chồng được quy định cụ thể tại
Điều 33
và
Điều 43
như sau:

- Tài sản chung của vợ chồng

"Xem trích dẫn quy định"

- Tài sản riêng của vợ, chồng

"Xem trích dẫn về tài sản riêng vợ, chồng"

Về vấn đề quyền ly hôn của bố bạn khi mẹ bạn không đồng ý ly hôn, Luật Hôn nhân và gia đình có quy định tại Điều 51 và Điều 56 như sau:

Quyền yêu cầu giải quyết ly hôn

"1. Vợ, chồng hoặc cả hai người có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn.

2. Cha, mẹ, người thân thích khác có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn khi một bên vợ, chồng do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình, đồng thời là nạn nhân của bạo lực gia đình do chồng, vợ của họ gây ra làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe, tinh thần của họ.

3. Chồng không có quyền yêu cầu ly hôn trong trường hợp vợ đang có thai, sinh con hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi."

Về: Ly hôn theo yêu cầu của một bên

Theo quy định tại luật Hôn nhân và gia đình về ly hôn theo yêu cầu của một bên như sau:

"Xem trích dẫn quy định về ly hôn đơn phương"

Như vậy, bố bạn vẫn có quyền yêu cầu ly hôn nếu mẹ bạn không thuộc trường hợp đang có thai, sinh con hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi. Tuy nhiên, Tòa án chỉ giải quyết ly hôn nếu có căn cứ về việc vợ, chồng có hành vi bạo lực gia đình hoặc vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ của vợ, chồng làm cho hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích của hôn nhân không đạt được.

Việc ly hôn giữa bố và mẹ bạn chỉ làm phát sinh hậu quả pháp lý với quan hệ hôn nhân và quan hệ tài sản của hai người, nếu bố mẹ bạn có con chưa thành niên thì sẽ phát sinh thêm hậu quả pháp lý với quyền nuôi dưỡng con. Do vậy, khi tiến hành thủ tục giải quyết ly hôn, khối tài sản chung của bố và mẹ sẽ được Tòa chia theo quy định của pháp luật và trở thành tài sản riêng của mỗi bên, không liên quan đến quyền hưởng tài sản của những người con, nên việc phia tài sản cho con cháu trong trường hợp này sẽ không đặt ra.

Sau khi ly hôn và chia tài sản sản sau ly hôn thì tài sản chung của bố và mẹ bạn sẽ được chia làm hai phần riêng và mỗi người sẽ có toàn quyền sở hữu với khối tài sản này, nên việc cho tặng, chuyển nhượng cho ai là quyền của họ mà không cần sự đồng ý của những người khác. Trừ trường hợp, tài sản được tặng cho là tài sản đồng sở hữu với những cá nhân khác hoặc là quyền sử dụng đất cấp cho hộ gia đình, thì việc tặng cho hay chuyển nhượng cho người thứ ba buộc phải thông qua sự đồng ý của những người đồng sở hữu.

Như vậy, nếu tài sản bố bạn muốn tặng cho người khác được xác định là tài sản riêng của ông hoặc tài sản chung với mẹ bạn nhưng giờ đã được tòa án ra quyết định hoặc bản án chia riêng cho mỗi người thì bố bạn sẽ được tiến hành tặng cho mà không ai có quyền ngăn cản. Còn với những tài sản mà bố bạn đang là đồng sở hữu với người khác thì chỉ được tặng cho khi có sự đồng ý của người đồng sở hữu đó.