Câu hỏi: Chào luật sư, cho em hỏi trường hợp vi phạm nghĩa vụ trả tiền và yêu cầu thực hiện nghĩa vụ thanh toán hợp đồng gia công như sau: Bạn em có làm thuê cho một người chủ một số lượng hàng gia công với số tiền được trả là 20 triệu và thời hạn hoàn thành công việc là 1 tháng. Hai bên có giấy viết tay ký kết ngày nhận hàng và ngày giao hàng.

Sau 1 tháng, bạn em đã hoàn thành công việc và giao hàng đúng hạn. Người chủ kia đã nhận hàng nhưng lại xin nợ lại số tiền công đó và hẹn đúng 1 tuần sau sẽ trả và có viết giấy hẹn trả. Nhưng 1 tuần sau ông ta vẫn không trả như đã hẹn. Bạn em đã tìm gặp và gọi điện để đòi liên tục nhưng ông ta vẫn không trả và lý do là chưa có tiền. Cho đến nay thì cũng đã lâu rồi nhưng ông ta vẫn không thu xếp trả cho bạn em, bạn em có tìm đến nhà thì ông ta trốn không gặp, gọi điện thì ông ta tắt máy. Vậy e muốn hỏi luật sư là: làm sao để bạn em có thể đòi lại số tiền đó được ạ và nếu ông ta vẫn cố tình không trả thì bạn em có thể kiện ông ta vì tội gì để đòi được tiền không ạ. Nếu kiện thì đơn kiện sẽ gửi ra công an nơi ông ấy ở hay gửi ra toà án ạ. Em mong luật sư tư vấn giùm em!

Trả lời: Điều 119 Bộ luật dân sự 2015 quy định về Hình thức của giao dịch dân sự như sau:

“1. Giao dịch dân sự được thể hiện bằng lời nói, bằng văn bản hoặc bằng hành vi cụ thể.”

Như vậy
hợp đồng gia công giữa bạn và người đặt gia công được giao kết bằng lời nói vẫn có hiệu lực và phát sinh quyền và nghĩa vụ cho các bên.

Điều 544 Bộ luật dân sự 2015 có quy đinh về nghĩa vụ của bên đặt gia công như sau:

“1. Cung cấp nguyên vật liệu theo đúng số lượng, chất lượng, thời hạn và địa điểm đã thỏa thuận cho bên nhận gia công; cung cấp giấy tờ cần thiết liên quan đến việc gia công.

2. Chỉ dẫn cho bên nhận gia công thực hiện hợp đồng.

3. Trả tiền công theo đúng thỏa thuận.”

Như vậy
việc người đặt gia công không chịu trả tiền cho bạn theo đúng thỏa thuận là trái với quy định của pháp luật và xâm phạm đến quyền và lợi ích của bạn.

Căn cứ theo Khoản 2 Điều 68 Bộ luật tố tụng dân sự 2015 quy định như sau:

" Điều 68. Đương sự trong vụ án dân sự

2. Nguyên đơn trong vụ án dân sự là người khởi kiện, người được cơ quan, tổ chức, cá nhân khác do Bộ luật này quy định khởi kiện để yêu cầu Tòa án giải quyết vụ án dân sự khi cho rằng quyền và lợi ích hợp pháp của người đó bị xâm phạm.

Cơ quan, tổ chức do Bộ luật này quy định khởi kiện vụ án dân sự để yêu cầu Tòa án bảo vệ lợi ích công cộng, lợi ích của Nhà nước thuộc lĩnh vực mình phụ trách cũng là nguyên đơn."

Theo đó người đặt gia công đã có hành vi xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của bạn nên theo quy định trên bạn có quyền khởi kiện ông ta ra Tòa án nhân dân cấp huyện nơi ông ta cư trú, sinh sống để yêu cầu giải quyết. Trường hợp, bạn không có hợp đồng gia công bằng văn bản, bạn có thể cung cấp cho Tòa án những tài liệu, giấy tờ khác để chứng minh cho hợp đồng gia công có xảy ra giữa hai bên.

Hồ sơ khởi kiện tại Tòa án bao gồm:

-   Đơn khởi kiện

-   Các tài liệu liên quan đến vụ kiện (hồ sơ nhà, đất, hợp đồng, giấy vay nợ...);

-   Chứng minh nhân dân, hộ khẩu (bản sao có chứng thực) nếu là cá nhân;

-   Hồ sơ pháp lý của người khởi kiện, của các đương sự và người có liên quan khác như: giấy phép, quyết định thành lập doanh nghiệp, giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh; điều lệ hoạt động, quyết định bổ nhiệm hoặc cử người đại diện doanh nghiệp (bản sao có chứng thực) nếu là pháp nhân.

-    Bản kê các tài liệu nộp kèm theo đơn kiện (ghi rõ số bản chính, bản sao).