Câu hỏi: Xin luật sư giúp Gia đình tôi đã khai hoang phục hóa và đang  quản lý 1500 m2 đất từ năm 1980 đến 2007 nhà nước có chính sách dồn điền đổi thửa. Gia đình tôi có chuyển 733 m2 đất trồng lúa về khu vực 1500 m2 đất. Đến nay UBND Huyện có chính sách thu hồi đất làm đường và cấp trích lục đất thì UBND Huyện lại chỉ cấp trích lục cho gia đình tôi 733 m2 đất. Còn số đất còn lại thì UBND Huyện đưa vào đất công ích.

Yêu cầu tư vấn:
Vậy xin luật sư giải thích giúp. UBND Huyện làm thế có đúng không. Và khi thu hồi thì gia đình có được đền bù cải tạo bồi đắp không vì gia đình đã cải tạo thành ao, trồng hoa màu và cây lưu niên và vẫn đóng thuế hằng năm. Rất mong được sự hồi đáp giúp đỡ của luật sư.

Trả lời: Thứ nhất,
Về căn cứ thu hồi đất.

Theo quy định của Luật Đất Đai 2013:

Điều 16. Nhà nước quyết định thu hồi đất, trưng dụng đất

1. Nhà nước quyết định thu hồi đất trong các trường hợp sau đây:

a) Thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng;

b) Thu hồi đất do vi phạm pháp luật về đất đai;

c) Thu hồi đất do chấm dứt việc sử dụng đất theo pháp luật, tự nguyện trả lại đất, có nguy cơ đe dọa tính mạng con người.

2. Nhà nước quyết định trưng dụng đất trong trường hợp thật cần thiết để thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, an ninh hoặc trong tình trạng chiến tranh, tình trạng khẩn cấp, phòng, chống thiên tai.

Cụ thể các trường hợp thu hồi đất theo quy định của Luật Đất đai 2013 bạn có thể tham khảo qua bài viết sau:

Thu hồi đất theo quy định pháp luật đất đai 2013.

Từ các quy định trong Luật Đất đai 2013 có thể thấy rằng UBND cấp huyện không được thu hồi đất để đưa vào quỹ đất công ích được, việc thu hồi chỉ được áp dụng khi thuộc 1 trong các trường hợp quy định tại Điều 16 và được cụ thể tại các Điều 61, 62, 63, 64, 65 Luật Đất đai 2013.

Qua các quy định trên bạn sẽ xác định cụ thể trường hợp của mình có phải UBND cấp huyện thu hồi vì lý do trên hay không, nếu như UBND huyện đưa ra lý do thu hồi để đưa và quỹ đất thì bạn có thể thực hiện việc khiếu nại  các Quyết định hành chính hoặc hành vi hành chính trên tới Chủ tịch UBND cấp huyện, nếu không đồng ý với việc giải quyết của UBND cấp huyện thì bạn có thể khiếu nại tiếp đến Chủ tịch UBND cấp tỉnh hoặc thực hiện khởi kiện tại TAND. Còn nếu như UBND thực hiện thu hồi theo 1 trong các căn cứ tại Điều 16 Luật Đất thì việc thu hồi đó là đúng quy định của pháp luật về căn cứ thu hồi.

Thứ hai,
Khi thu hồi thì có được bồi thường các chi phí đầu tư vào đất không.

Theo quy định của Luật Đất đai 2013:

Điều 77. Bồi thường về đất, chi phí đầu tư vào đất còn lại khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp của hộ gia đình, cá nhân

1. Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất nông nghiệp khi Nhà nước thu hồi đất thì được bồi thường về đất, chi phí đầu tư vào đất còn lại theo quy định sau đây:

a) Diện tích đất nông nghiệp được bồi thường bao gồm diện tích trong hạn mức theo quy định tại Điều 129, Điều 130 của Luật này và diện tích đất do được nhận thừa kế;

b) Đối với diện tích đất nông nghiệp vượt hạn mức quy định tại Điều 129 của Luật này thì không được bồi thường về đất nhưng được bồi thường chi phí đầu tư vào đất còn lại;

c) Đối với diện tích đất nông nghiệp do nhận chuyển quyền sử dụng đất vượt hạn mức trước ngày Luật này có hiệu lực thi hành thì việc bồi thường, hỗ trợ được thực hiện theo quy định của Chính phủ.

2. Đối với đất nông nghiệp đã sử dụng trước ngày 01 tháng 7 năm 2004 mà người sử dụng đất là hộ gia đình, cá nhân trực tiếp sản xuất nông nghiệp nhưng không có Giấy chứng nhận hoặc không đủ điều kiện để được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất theo quy định của Luật này thì được bồi thường đối với diện tích đất thực tế đang sử dụng, diện tích được bồi thường không vượt quá hạn mức giao đất nông nghiệp quy định tại Điều 129 của Luật này.

Vậy chiếu theo quy định trên, gia đình bạn đang sử dụng đất khai hoang từ trước 01/7/2004 hiện nay đang trực tiếp sản xuất nông nghiệp nhưng không có GCNQSDĐ hoặc không đủ điều kiện để được cấp GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất thì vẫn được bồi thường về đất đối với diện tích thực tế đang sử dụng mà không vượt hạn mức.