Câu hỏi: Xin chào văn phòng luật! Tôi đóng bảo hiểm ở công ty đã được 9 tháng tính đến tháng 2/2017 (cả 2 tháng thử việc là làm đc 11 tháng), công ty yêu cầu không được có thai trong vòng 1 năm.

Nhưng vì lỡ kế hoạch tôi đã có thai và đã sinh. Vì lí do cá nhân nên tôi quên không báo cho công ty. Đến ngày 22/2/2017 tôi sinh và báo xin nghỉ. Người quản lý bắt tôi viết đơn xin thôi việc chứ không cho xin nghỉ thai vì tôi không báo trước. Công ty đã chốt và trả sổ cho tôi. Nhưng khi đến bên BHXH tại địa phương thì bên họ bảo tháng 2 tôi vẫn được đóng BH nên việc thanh toán thai sản cho tôi là do bên công ty phụ trách. Khi tôi liên hệ lại với bên quản lý của tôi thì họ nói do tôi đã nghỉ việc, mang thai không báo nên họ không có nghĩa vụ phải thanh toán thai sản. Vậy tôi phải làm gì để đc nhận trợ cấp thai sản ạ? Tôi xin chân thành cảm ơn.

Trả lời: Khoản 3 Điều 155 Bộ luật Lao động 2012 quy định về Bảo vệ thai sản với lao động nữ như sau:

“3. Người sử dụng lao động không được sa thải hoặc đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động đối với lao động nữ vì lý do kết hôn, mang thai, nghỉ thai sản, nuôi con dưới 12 tháng tuổi, trừ trường hợp người sử dụng lao động là cá nhân chết, bị Tòa án tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự, mất tích hoặc là đã chết hoặc người sử dụng lao động không phải là cá nhân chấm dứt hoạt động.”

Như vậy, trong thời gian bạn mang thai và sinh con công ty bạn không được sa thải hoặc đơn phương chấm dứt hợp đồng với một trong những lý do như kết hôn, mang thai, nuôi con nhỏ,... Nếu công ty yêu cầu bạn viết đơn xin thôi việc và bạn đã viết thì trong trường hợp này họ sẽ căn cứ vào đơn xin thôi việc của bạn để chấm dứt hợp đồng lao động chứ không phải công ty đơn phương chấm dứt HĐLĐ với bạn.

Khoản 2 Điều 157 Bộ luật Lao động quy định như sau:
“Trong thời gian nghỉ thai sản, lao động nữ được hưởng chế độ thai sản theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội.”

Khoản 2 Điều 14 Thông tư 59/2015/TT-BLĐTBXH quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật bảo hiểm xã hội về bảo hiểm xã hội bắt buộc quy định về hồ sơ giải quyết hưởng chế độ thai sản như sau:

“2.
Người lao động có trách nhiệm nộp hồ sơ theo quy định cho người sử dụng lao động nhưng không quá 45 ngày kể từ ngày trở lại làm việc.

Trường hợp người lao động chấm dứt hợp đồng lao động, hợp đồng làm việc hoặc thôi việc trước thời điểm sinh con, thời điểm nhận con, thời điểm nhận nuôi con nuôi thì nộp hồ sơ và xuất trình sổ bảo hiểm xã hội cho cơ quan bảo hiểm xã hội nơi cư trú.
”

Khi nghỉ theo chế độ thai sản thì cơ quan bảo hiểm sẽ có trách nhiệm thanh toán chế độ thai sản cho người lao động theo đúng quy định tại Luật bảo hiểm xã hội. Tuy nhiên với người lao động đang làm việc tại đơn vị sử dụng lao động thì việc chi trả bảo hiểm của cơ quan bảo hiểm sẽ thông qua đơn vị sử dụng lao động đó, đơn vị sử dụng lao động phải thanh toán trước chế độ thai sản cho người lao động sau đó cơ quan bảo hiểm sẽ quyết toán lại theo quý. Còn với người lao động thôi việc trước thời điểm sinh con thì cơ quan bảo hiểm sẽ trực tiếp giải quyết cho người lao động.

Với trường hợp này của bạn, do bạn sinh con xong sau đó mới báo xin nghỉ tại công ty do đó cơ quan bảo hiểm không có trách nhiệm thanh toán trực tiếp chế độ thai sản cho bạn mà công ty bạn phải thực hiện thanh toán chế độ thai sản đó. Do vậy, nếu công ty không thanh toán chế độ thai sản cho bạn với lí do bạn đã nghỉ việc và mang thai không báo trước là không phù hợp với quy định của pháp luật. Nếu công ty không thanh toán chế độ thai sản cho bạn bạn có thể làm đơn gửi trực tiếp lên phòng Lao động - thương binh và xã hội nơi công ty có trụ sở để giải quyết.