Câu hỏi: Kính gửi Luật sư, vui lòng giúp đỡ vấn đề như sau của người lao động ạ: Hợp đồng thử việc từ 15/11/2019 đến 13/01/2020, mô tả công việc: Kế toán thuế. Hợp đồng thoả thuận NSDLD đơn phương chấm dứt hợp đồng thì phải: Báo trước cho NLD ít nhất 30 ngày, vi phạm về thời hạn báo trước thì phải bồi thường cho NLD tương ứng với tiền lương của NLD trong những ngày không báo trước. Tuy nhiên cuối hôm nay 15/01/2020, sau khi NLD giải quyết xong các vấn đề rắc rối trong công việc cho NSDLD và tạo xong phương án về sau cho NSDLD thì NSDLD cho nhân sự thông báo miệng là chấm dứt hợp đồng và báo sẽ chỉ chi trả lương đến hôm nay theo lương thử việc mà không đưa ra được lý do chấm dứt (Vì NLD hoàn thành rất gọn công việc và đưa được phương án tối ưu về sau cho NSDLD ạ). Vậy, NLD có thể kiện NSDLD với các lý do sau không ạ? 1. Không thông báo kết quả thử việc theo luật. 2. Hết thời gian thử việc vẫn cố ý tiếp tục giao làm việc và giải quyết công việc quan trọng cho công ty mà không giao kết hợp đồng theo luật. 3. Giải quyết xong việc quan trọng tháo gỡ cho công ty xong ngồi trao đổi luôn sẽ ký HD tuy nhiên lại cho nhân sự báo dừng việc đột ngột không có lý do, (trong khi NLD giải quyết cả công việc ko có trong mô tả công việc kế toán thuế). 4. Không báo trước số ngày theo hợp đồng ký thoả thuận 2 bên và không đền bù theo thoả thuận ký kết và kết quả dự tính như thế nào ạ. Luật sư vui lòng giải đáp giúp ạ. Xin cám ơn Luật sư rất nhiều đã dành thời gian giúp đỡ công bằng cho NLD ạ. Trân trọng!

Trả lời: Thứ nhất, về hợp đồng thử việc.

Theo thông tin bạn cung cấp, hợp đồng thử việc chấm dứt vào ngày 13/1/2020, tuy nhiên công ty không thông báo kết quả thử việc và bạn vẫn làm việc cho công ty đến ngày 15/1/2020.

Theo quy định tại Điều 7 Nghị định 05/2015/NĐ-CP quy định Thông báo kết quả về việc làm thử:

“1. Trong thời hạn 03 ngày trước khi kết thúc thời gian thử việc đối với người lao động làm công việc có thời gian thử việc quy định tại Khoản 1 và 2 Điều 27 của Bộ luật Lao động, người sử dụng lao động phải thông báo cho người lao động kết quả công việc người lao động đã làm thử; trường hợp công việc làm thử đạt yêu cầu thì khi kết thúc thời gian thử việc, người sử dụng lao động phải giao kết ngay hợp đồng lao động với người lao động.

2. Khi kết thúc thời gian thử việc đối với người lao động làm công việc có thời gian thử việc quy định tại Khoản 3 Điều 27 của Bộ luật Lao động, người sử dụng lao động phải thông báo cho người lao động kết quả công việc người lao động đã làm thử; trường hợp công việc làm thử đạt yêu cầu thì người sử dụng lao động phải giao kết ngay hợp đồng lao động với người lao động”.

Đối chiếu với trường hợp của bạn, công ty thỏa thuận thời gian thử việc là không quá 60 ngày. Như vậy, trong khoảng thời hạn 03 ngày trước khi kết thúc thời gian thử việc, công ty phải thông báo cho bạn kết quả công việc đã làm thử, trường hợp công việc làm thử đạt yêu cầu thì khi kết thúc thời gian thử việc, phía công ty phải giao kết ngay hợp đồng lao động với bạn.

Tuy nhiên, công ty không hề thông báo kết quả thử việc cho bạn biết, tức công ty đã vi phạm về nghĩa vụ thông báo kết quả thử việc. Theo Điều 6 Nghị định 88/2015/NĐ-CP quy định xử phạt người sử dụng lao động Vi phạm quy định về thử việc.

“1. Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 500.000 đồng đến 1.000.000 đồng đối với người sử dụng lao động khi có một trong các hành vi sau đây:

…

b) Không thông báo kết quả công việc người lao động đã làm thử theo quy định của pháp luật”.

Theo đó, nếu phía công ty không thông báo kết quả công việc người lao động đã làm thử thì sẽ bị xử phạt hành chính cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 500.000 đến 100.000 đồng.

Và khoản 2 Nghị định 88/2015/NĐ-CP quy định:

“2. Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với người sử dụng lao động có một trong các hành vi sau đây:

…

d) Kết thúc thời gian thử việc, người lao động vẫn tiếp tục làm việc mà người sử dụng lao động không giao kết hợp đồng lao động với người lao động”.

Trường hợp kết thúc thời gian thử việc, người lao động vẫn tiếp tục làm việc mà phía công ty không giao kết hợp đồng lao động thì công ty sẽ bị xử phạt hành chính từ 2 triệu đến 5 triệu đồng.

Như vậy, phía công ty bạn đã vi phạm quy định về thông báo kết quả thử việc và không giao kết hợp đồng lao động, bạn có quyền khiếu nại về hành vi sai phạm của công ty đến cơ quan có thẩm quyền.

Thứ hai, công ty đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động.

Theo thông tin bạn cung cấp, sau khi hết thời gian thử việc bạn vẫn tiếp tục làm việc cho công ty, như vậy đã phát sinh quan hệ lao động giữa bạn và công ty nên khi công ty muốn đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động thì phải tuân thủ theo quy định pháp luật.

Điều 37 Bộ luật Lao động 2012 quy định Quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động của người lao động:

“1. Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động xác định thời hạn, hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn dưới 12 tháng có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trước thời hạn trong những trường hợp sau đây:

a) Không được bố trí theo đúng công việc, địa điểm làm việc hoặc không được bảo đảm điều kiện làm việc đã thỏa thuận trong hợp đồng lao động;

b) Không được trả lương đầy đủ hoặc trả lương không đúng thời hạn đã thỏa thuận trong hợp đồng lao động;

c) Bị ngược đãi, quấy rối tình dục, cưỡng bức lao động;

d) Bản thân hoặc gia đình có hoàn cảnh khó khăn không thể tiếp tục thực hiện hợp đồng lao động;

đ) Được bầu làm nhiệm vụ chuyên trách ở cơ quan dân cử hoặc được bổ nhiệm giữ chức vụ trong bộ máy nhà nước;

e) Lao động nữ mang thai phải nghỉ việc theo chỉ định của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có thẩm quyền;

g) Người lao động bị ốm đau, tai nạn đã điều trị 90 ngày liên tục đối với người làm việc theo hợp đồng lao động xác định thời hạn và một phần tư thời hạn hợp đồng đối với người làm việc theo hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn dưới 12 tháng mà khả năng lao động chưa được hồi phục.

2. Khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động theo quy định tại khoản 1 Điều này, người lao động phải báo cho người sử dụng lao động biết trước:

a) Ít nhất 3 ngày làm việc đối với các trường hợp quy định tại các điểm a, b, c và g khoản 1 Điều này;

b) Ít nhất 30 ngày nếu là hợp đồng lao động xác định thời hạn; ít nhất 03 ngày làm việc nếu là hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn dưới 12 tháng đối với các trường hợp quy định tại điểm d và điểm đ khoản 1 Điều này;

c) Đối với trường hợp quy định tại điểm e khoản 1 Điều này thời hạn báo trước cho người sử dụng lao động được thực hiện theo thời hạn quy định tại Điều 156 của Bộ luật này.

3. Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động, nhưng phải báo cho người sử dụng lao động biết trước ít nhất 45 ngày, trừ trường hợp quy định tại Điều 156 của Bộ luật này”.

Theo quy định pháp luật, công ty được phép đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trong các trường hợp quy định tại khoản 1 Điều 37 và trước khi đơn phương chấm dứt thì công ty phải báo trước cho người lao động biết trước 30 ngày đối với loại hợp đồng xác định thời hạn hoặc báo trước 45 ngày đối với loại hợp đồng không xác định thời hạn theo khoản 2 Điều 37 nêu trên.

Đối chiếu với trường hợp của bạn, phía công ty muốn chấm dứt hợp đồng lao động với bạn nhưng không có lý do phù hợp theo quy định và không thông báo trước, tức công ty đơn phương chấm dứt hợp đồng trái luật. Trong trường hợp này, công ty sẽ phải bồi thường cho bạn ít nhất 2 tháng lương và bồi thường một khoản tiền tương ứng với tiền lương của bạn trong những ngày không thông báo trước theo quy định tại Điều 42 Bộ luật Lao động 2012:

“Điều 42. Nghĩa vụ của người sử dụng lao động khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật.

1.Phải nhận người lao động trở lại làm việc theo hợp đồng lao động đã giao kết và phải trả tiền lương, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế trong những ngày người lao động không được làm việc cộng với ít nhất 02 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động.

…5. Trường hợp vi phạm quy định về thời hạn báo trước thì phải bồi thường cho người lao động một khoản tiền tương ứng với tiền lương của người lao động trong những ngày không báo trước”.

Khi công ty đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động mà không bồi thường cho bạn thì bạn có quyền làm đơn khiếu nại hoặc đơn khởi kiện đến Tòa án để giải quyết.