Câu hỏi: Hỏi luật sư: Kính thưa luật sư, Gia đình tôi có mẹ và 3 anh em (trong đó 2 trai đầu và 1 gái), bố tôi đã mất. 2 gia đình anh trai vẫn sống chung trên mảnh đất, cô út đi lấy chông. Hiện tại mẹ tôi muốn lập di chúc phân chia tài sản. Xin tư vấn về vấn đề lập di chúc chia nhà đất như sau:

Tổng diện tích thửa đất khoảng 200m2. Hiện tại đã có:

- 1 nhà 6 tầng, diện tích 100m2, mỗi tầng ngăn thành 4 phòng cho thuê. Vợ chồng người con cả đang ở 2 phòng tại tòa nhà này.

- 1 nhà 4 tầng, diện tích 40m2: Mẹ tôi đang ở cùng vợ chồng người con thứ.
Theo lời bố tôi trước khi mất – nói miệng -  diện tích sẽ được chia làm 4 phần:

- 1 con trai được nhà 4 tầng x 40m2

- 1 con trai được ở nhà 6 tầng x 40m2

- 1 con gái x 20m2 (diện tích nhà 6 tầng), không đc phép ở lại – chỉ đc phép chuyển nhượng cho anh em.

- Mẹ tôi x 40m2 (diện tích ở nhà 6 tầng)

Hiện nay mẹ tôi muốn làm di chúc như sau: muốn gia đình con trai trưởng phải ở đất rộng hơn, do vậy muốn trao đổi nội bộ gia đình và làm di chúc để tránh tranh chấp như sau:

- Con trai thứ ở nhà 4 tầng x 40m2

- Con gái x 20m2 sẽ được quy đổi bằng tiền tương đương với 1 tỷ và số tiền do con trai trưởng trả cho em gái

Con trai trưởng: 40m2

- Phần diện tích của mẹ tôi: 40m2/100m2 nhà 6 tầng, trong đó mẹ tôi muôn làm di chúc đồng ý chia thành 2 phần cho 2 con trai trưởng và thứ. Tuy nhiên, 20m2 con trai trưởng sẽ có trách nhiệm hoàn trả trong 3 năm cho con trai thứ và dứt điểm khoản 20m2 đất này. Như vậy, sau này con trai thứ và con gái út sẽ không được động chạm đến phần đất đó nữa.

Về phần mẹ tôi: quan điểm muốn “phòng thân” nên rất muốn: đứng tên sổ đỏ cho 30m2 và để di chúc lại nếu mẹ tôi khuất, phần đất này hoàn toàn để lại cho gia đình cậu con trưởng.

- Phần diện tích chung: sân và ngõ vào tổng cộng khoảng 70m2, cũng rất muốn di chúc là nếu 2 con trai ở lại thì sẽ coi như là khoảng sân chung không được động chạm đến.

Nhờ luật sư tư vấn giúp. Nếu được xin vui lòng gọi điện để trao đổi trực tiếp. Nếu bên mình có dịch vụ chuyên tư vấn hướng dẫn như thế này, tôi sẵn sang qua gặp trực tiếp và trao đổi, phí tư vấn và hướng dẫn cụ thể cũng nhờ luật sư cho biết.
Xin chân thành cảm ơn !

Trả lời: Theo quy định thì: Di chúc là sự thể hiện ý chí của cá nhân nhằm chuyển tài sản của mình cho người khác sau khi chết. Vì thế, bố bạn chỉ có quyền lập di chúc đối với phần tài sản của mình trong khối tài sản chung của vợ chồng. Ý nguyện của bố bạn trước khi mất không phải là di chúc vì tài sản đó là tài sản chung của vợ chồng nên bố bạn không có quyền lập di chúc đối với khối tài sản đó.

Theo quy định của pháp luật, nếu không có di chúc thì di sản của người chết để lại sẽ được chia theo pháp luật. Do đó, di sản của bố bạn là tài sản riêng của bố bạn ( nếu có ) cùng với một nửa số tài sản hiện có là tài sản chung của bố mẹ bạn sẽ được chia theo pháp luật cho những người thuộc hàng thừa kế thứ nhất. Thời hiệu yêu cầu chia thừa kế đối với bất động sản là 30 năm.

Mẹ bạn hiện nay muốn lập di chúc thì phải lập di chúc trên số tổng số tài sản của mẹ bạn bao gồm phần tài sản trong khối tài sản chung với bố bạn đã được chia, di sản được hưởng thừa kế và tài sản riêng ( nếu có ).

Về nội dung của di chúc:

Điều 631
Bộ luật dân sự năm 2015
quy định về nội dung của di chúc như sau:

“ 1. Di chúc gồm các nội dung chủ yếu sau:

a) Ngày, tháng, năm lập di chúc;

b) Họ, tên và nơi cư trú của người lập di chúc;

c) Họ, tên người, cơ quan, tổ chức được hưởng di sản;

d) Di sản để lại và nơi có di sản.

2. Ngoài các nội dung quy định tại khoản 1 Điều này, di chúc có thể có các nội dung khác.

3. Di chúc không được viết tắt hoặc viết bằng ký hiệu, nếu di chúc gồm nhiều trang thì mỗi trang phải được ghi số thứ tự và có chữ ký hoặc điểm chỉ của người lập di chúc.

Trường hợp di chúc có sự tẩy xóa, sửa chữa thì người tự viết di chúc hoặc người làm chứng di chúc phải ký tên bên cạnh chỗ tẩy xóa, sửa chữa…”

Để đảm bảo di chúc mẹ bạn lập được hợp pháp thì thì di chúc lập cần đáp ứng các điều kiện sau đây:

Điều 630
Bộ luật dân sự
quy định về di chúc hợp pháp như sau:

“ 1. Di chúc hợp pháp phải có đủ các điều kiện sau đây:

a) Người lập di chúc minh mẫn, sáng suốt trong khi lập di chúc; không bị lừa dối, đe doạ, cưỡng ép;

b) Nội dung của di chúc không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội; hình thức di chúc không trái quy định của luật.

2. Di chúc của người từ đủ mười lăm tuổi đến chưa đủ mười tám tuổi phải được lập thành văn bản và phải được cha, mẹ hoặc người giám hộ đồng ý về việc lập di chúc.

3. Di chúc của người bị hạn chế về thể chất hoặc của người không biết chữ phải được người làm chứng lập thành văn bản và có công chứng hoặc chứng thực.

4. Di chúc bằng văn bản không có công chứng, chứng thực chỉ được coi là hợp pháp, nếu có đủ các điều kiện được quy định tại khoản 1 Điều này.

5. Di chúc miệng được coi là hợp pháp nếu người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng của mình trước mặt ít nhất hai người làm chứng và ngay sau khi người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng, người làm chứng ghi chép lại, cùng ký tên hoặc điểm chỉ. Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng thì di chúc phải được công chứng viên hoặc cơ quan có thẩm quyền chứng thực xác nhận chữ ký hoặc điểm chỉ của người làm chứng...”

Thứ hai
, về nội dung trong di chúc bao gồm:

+ Ngày tháng năm lập di chúc;

+ Họ tên và nơi cư trú của người lập di chúc;

+ Họ tên người hưởng di sản, xác định rõ điều kiện hưởng di sản, phần hưởng của mỗi người;

+ Di sản để lại, nơi có di sản;

+ Việc chỉ định người thực hiện nghĩa vụ và nội dung của nghĩa vụ.

Lưu ý:
Di chúc không được viết tắt hoặc viết bằng ký hiệu; nếu di chúc gồm nhiều trang thì mỗi trang phải được đánh số thứ tự và có chữ ký hoặc điểm chỉ của người lập di chúc.

Để có thể được giải đáp các yêu cầu cụ thể trong trường hợp này, để được hướng dẫn cụ thể hơn về việc lập di chúc và việc hưởng di sản là quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở, chị có thể trực tiếp đến Công ty để được Luật sư chuyên về lĩnh vực thừa kế tư vấn cụ thể.

Để biết rõ về dịch vụ tư vấn trực tiếp của Công ty, chị truy cập trang web của Công ty Luật Minh Gia và tham khảo:

>> Dịch vụ luật sư tư vấn pháp luật trực tiếp

Địa chỉ Công ty Luật Minh Gia:

P12A09, Tòa nhà 17T7, KĐT Trung Hòa Nhân Chính, Thanh Xuân, Hà Nội

Điện thoại: 04.6683 1212   -   Hotline Luật sư:
19006169
bấm phím 0-
Email: lienhe@luatminhgia.vn