Câu hỏi: Luật sư tư vấn về trường hợp đất khai hoang, đang được sử dụng để trồng cây, rau màu, tuy nhiên lại cấp phần đất này cho gia đình khác, vậy có đủ điều kiện để cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất không khi đất đang có tranh chấp. Cụ thể như sau:

Nội dung tư vấn:
Gia đình tôi có mảnh đất khai hoang khoảng 80m2 tiếp giáp với đất đã được cấp quyền sử dụng của gia đình, gia đình đã trồng cây, rau màu từ năm 1976 đến nay. Khi nhà nước mở rộng đường đi qua phần đất thuộc quyền sở hữu của gia đình, chính quyền phường đến vận động gia đình hiến nhiều diện tích đất và hứa cấp lại phần đất khai hoang này để đền bù nên gia đình đã chấp nhận. Mặc dù gia đình đã làm đơn xin cấp phần đất này cho gia đình nhiều lần nhưng chưa được giải quyết. Ngày 11 tháng 11 năm 2014, gia đình được chính quyền thông báo là đã cấp phần đất này cho gia đình khác ở gần đó theo quyết định số 10/QĐ-CT ngày 20/03/2006. Gia đình đã kiến nghị chính quyền nhiều lần về việc cấp đất cho người khác là không hợp lý vì phần đất này đang còn tranh chấp và đang còn cây trồng của gia đình đã trồng nhiều năm nay trên diện tích đất đó. Ngày 24 tháng 7 năm 2017, gia đình lại nhận được thông báo của chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai "đề nghị gia đình khẩn trương gửi đơn đến Tòa án nhân dân thị xã để giải quyết tranh chấp. Trong thời hạn 15 ngày nếu không gửi đơn thì xem như hai hộ không có tranh chấp ranh giới và chi nhánh sẽ hướng dẫn cho gia đình của hộ bà P các thủ tục liên quan để cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất căn cứ theo biên bản cắm mốc đo đạc lập ngày 21/4/2011 và theo quy định của pháp luật về đất đai" (Phần "" trích nguyên văn văn bản gửi đến). Xin hỏi luật sư tư vấn giúp phương án? Việc cấp đất gia đình đang sản xuất cho người khác theo quyết định ngày 20/03/2006, xảy ra trước đó nhiều năm khi gia đình không hề biết thông tin gì cả có đúng luật không? Gia đình có cần thiết phải gửi đơn đến Tòa hay không? Thời gian quy định 15 ngày của văn phòng ĐKĐĐ có đúng không? Xin nhờ luật sư tư vấn giúp? Xin cảm ơn luật sư.

Trả lời: Căn cứ tại Điều 101 Luật đất đai năm 2013 có quy định về cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất,  quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất cho hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất mà không có giấy tờ về quyền sử dụng đất như sau:

"1. Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất trước ngày Luật này có hiệu lực thi hành mà không có các giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật này, có hộ khẩu thường trú tại địa phương và trực tiếp sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, nuôi trồng thủy sản, làm muối tại vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, nay được Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất xác nhận là người đã sử dụng đất ổn định, không có tranh chấp thì được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất và không phải nộp tiền sử dụng đất.

2. Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất không có các giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật này nhưng đất đã được sử dụng ổn định từ trước ngày 01 tháng 7 năm 2004 và không vi phạm pháp luật về đất đai, nay được Ủy ban nhân dân cấp xã xác nhận là đất không có tranh chấp, phù hợp với quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch chi tiết xây dựng đô thị, quy hoạch xây dựng điểm dân cư nông thôn đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt đối với nơi đã có quy hoạch thì được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất".

Như vậy, nói cách khác nếu đất đang có tranh chấp thì không thể tiến hành thủ tục xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Theo như thông tin bạn đưa ra thì hiện nay đang có tranh chấp về quyền sử dụng đất giữa gia đình bạn với gia đình khác. Trước khi khởi kiện ra Tòa án thì cần qua thủ tục hòa giải tại địa phương. Nếu hai bên không hòa giải được thì lúc này gia đình bạn cần làm đơn khởi kiện ra Tòa án cấp huyện nơi có đất để giải quyết tranh chấp về quyền sử dụng đất để có thể bảo vệ đúng quyền và lợi ích hợp pháp của mình. Hiện nay không có quy định nào quy định về thời hạn 15 ngày như bên Văn phòng đăng ký đất đai đã gửi thông báo đến gia đình bạn.