Câu hỏi: Tôi là Giáo Viên, năm nay 49 tuổi, đóng BHXH được 21 năm. Tôi nghỉ việc theo nghị định 108 tinh giảm biên chế. Nay tôi muốn bảo lưu thời gian đóng BH để chờ đủ tuổi nhận lương hưu. Vậy, tôi phải tiếp tục đóng BHXH tự nguyện hay chốt sổ đợi đủ tuổi nghỉ hưu? Cách tính lương hưu ? Cảm ơn Luật Sư.

Trả lời: Theo quy định của luật bảo hiểm xã hội năm 2014 thì trường hợp của bạn thuộc quy định tại Điều 54 luật BHXH như sau:

“ Điều 54. Điều kiện hưởng lương hưu

1. Người lao động quy định tại các điểm a, b, c, d, g, h và i khoản 1 Điều 2 của Luật này, trừ trường hợp quy định tại khoản 3 Điều này, khi nghỉ việc có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên thì được hưởng lương hưu nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Nam đủ 60 tuổi, nữ đủ 55 tuổi;

b) Nam từ đủ 55 tuổi đến đủ 60 tuổi, nữ từ đủ 50 tuổi đến đủ 55 tuổi và có đủ 15 năm làm nghề hoặc công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Bộ Y tế ban hành hoặc có đủ 15 năm làm việc ở nơi có phụ cấp khu vực hệ số 0,7 trở lên;

c) người lao động từ đủ 50 tuổi đến đủ 55 tuổi và có 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên mà trong đó có đủ 15 năm làm công việc khai thác than trong hầm lò

d) người bị nhiểm HIV/AIDS do tai nạn rủi ro nghề nghiệp

Như vậy theo thông tin bạn đưa ra thì bạn năm nay 49 tuổi và đã có 21 năm đóng BHXH bắt buộc theo quy định của pháp luật áp dụng quy định trên thì bạn đã đủ thời gian đóng BHXH ( 20 năm) để hưởng lương hưu tuy nhiên chưa đủ tuổi hưởng lương hưu theo quy định của pháp luật ( nam 60 tuổi trở lên, nữ 55 tuổi trở lên). Theo đó, áp dụng khoản Điều 61 luật BHXH:

“ Điều 61. Bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội

Người lao động khi nghỉ việc mà chưa đủ điều kiện để hưởng lương hưu theo quy định tại Điều 54 và Điều 55 của Luật này hoặc chưa hưởng bảo hiểm xã hội một lần theo quy định tại Điều 60 của Luật này thì được bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội.”

Do vậy trong trường hợp này bạn hoàn toàn có thể bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội tức là chốt sổ để đợi đến khi đủ điều kiện để hưởng chế độ hưu trí theo quy định của pháp luật mà không cần phải đóng tiếp bảo hiểm xã hội tự nguyện.

Về cách tính lương hưu được quy định như sau:

“Điều 56. Mức hưởng lương hưu hằng tháng

1. Từ ngày Luật này có hiệu lực thi hành cho đến trước ngày 01 tháng 01 năm 2018, mức lương hưu hằng tháng của người lao động đủ điều kiện quy định tại Điều 54 của Luật này được tính bằng 45% mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Điều 62 của Luật này tương ứng với 15 năm đóng bảo hiểm xã hội, sau đó cứ thêm mỗi năm thì tính thêm 2% đối với nam và 3% đối với nữ; mức tối đa bằng 75%.

2. Từ ngày 01 tháng 01 năm 2018, mức lương hưu hằng tháng của người lao động đủ điều kiện quy định tại Điều 54 của Luật này được tính bằng 45% mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Điều 62 của Luật này và tương ứng với số năm đóng bảo hiểm xã hội như sau:

a) Lao động nam nghỉ hưu vào năm 2018 là 16 năm, năm 2019 là 17 năm, năm 2020 là 18 năm, năm 2021 là 19 năm, từ năm 2022 trở đi là 20 năm;

b) Lao động nữ nghỉ hưu từ năm 2018 trở đi là 15 năm.

Sau đó cứ thêm mỗi năm, người lao động quy định tại điểm a và điểm b khoản này được tính thêm 2%; mức tối đa bằng 75%.

3. Mức lương hưu hằng tháng của người lao động đủ điều kiện quy định tại Điều 55 của Luật này được tính như quy định tại khoản 1 và khoản 2

Điều này, sau đó cứ mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi quy định thì giảm 2%.

Trường hợp tuổi nghỉ hưu có thời gian lẻ đến đủ 06 tháng thì mức giảm là 1%, từ trên 06 tháng thì không giảm tỷ lệ phần trăm do nghỉ hưu trước tuổi.

4. Mức lương hưu hằng tháng của lao động nữ đủ điều kiện hưởng lương hưu theo quy định tại khoản 3 Điều 54 được tính theo số năm đóng bảo hiểm xã hội và mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội như sau: đủ 15 năm đóng bảo hiểm xã hội tính bằng 45% mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Điều 62 của Luật này. Từ đủ 16 năm đến dưới 20 năm đóng bảo hiểm xã hội, cứ mỗi năm đóng tính thêm 2%.

5. Mức lương hưu hằng tháng thấp nhất của người lao động tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc đủ điều kiện hưởng lương hưu theo quy định tại
Điều 54 và Điều 55 của Luật này bằng mức lương cơ sở, trừ trường hợp quy định tại điểm i khoản 1 Điều 2 và khoản 3 Điều 54 của Luật này.

6. Chính phủ quy định chi tiết Điều này.”

Áp dụng quy định trên, năm nay bạn 49 tuổi tức là 6 năm nữa bạn sẽ đủ điều kiện hưởng lương hưu vào khoảng năm 2022 do đó áp dụng khoản 2 điều luật nêu trên thì:

15 năm đầu = 45%

6 năm tiếp theo = 6 x 2% = 12%

Tổng mức hưởng = 45%+ 12% = 57%

Về mức bình quân tiền lương để tính lương hưu: nếu bạn đã đóng bảo hiểm được 21 năm thì khoảng thời gian bạn bắt đầu đóng bảo hiểm vào khoảng năm 1995 do đó có 2 trường hợp để tính mức bình quân tiền lương tháng đóng BHXH để tính lương hưu theo điều 62 như sau:

“ Điều 62. Mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội để tính lương hưu, trợ cấp một lần

1. Người lao động thuộc đối tượng thực hiện chế độ tiền lương do Nhà nước quy định có toàn bộ thời gian đóng bảo hiểm xã hội theo chế độ tiền lương này thì tính bình quân tiền lương tháng của số năm đóng bảo hiểm xã hội trước khi nghỉ hưu như sau:

a) Tham gia bảo hiểm xã hội trước ngày 01 tháng 01 năm 1995 thì tính bình quân của tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội của 05 năm cuối trước khi nghỉ hưu;

b) Tham gia bảo hiểm xã hội trong khoảng thời gian từ ngày 01 tháng 01 năm 1995 đến ngày 31 tháng 12 năm 2000 thì tính bình quân của tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội của 06 năm cuối trước khi nghỉ hưu;…”

Trường hợp một nếu bạn thuộc trường hợp quy định tại điểm a khoản 1 Điều luật nêu trên thì mức bình quân tiền lương để tính tiền BHXH hằng tháng của bạn là 5 năm cuối trước kì nghỉ hưu

Trường hợp hai nếu bạn thuộc trường hợp quy định tại điểm b khoản 1 Điều này thì mức bình quân tiền lương đến tính tiền BHXH hằng tháng của bạn là 6 năm cuối trước kì nghỉ hưu.