Câu hỏi: : Vợ chồng tôi có 2 con chúng rất quý ông và ông cũng rất yêu quí chúng. Sau khi ông mất tôi được người bạn của ông nói rằng : lúc sống ba cháu có làm di chúc nhờ bác và chú chủ tịch phường xác nhận Về tôi có nói với chồng tôi thì chồng tôi nói có biết và có được ông cho xem ( đúng với tính cách của bố chồng tôi vì phần lớn thời gian ông sống với vc tôi , vc tôi rất quí trọng ông các cháu rất hiếu thảo nên ông rất tin tưởng yêu thương vc tôi và các cháu) Chồng tôi nói di chúc ông nói sau khi ông mất thì nhà được chia làm 4 phần 1 phần để thờ cúng 1 phần cho vợ chồng tôi 2 phần còn lại cho 2 chị và anh chồng tôi Sau khi ông mất nhiều năm chj và anh chồng tôi về nước lấy chồng lấy vợ và ở nơi khác, nhà của ông vc tôi vẫn ở và thờ cúng cha mẹ Vì muốn giữ hoà khí gia đình và nhà vc tôi vẫn ở nên tôi không hỏi chị chồng tôi về di chúc của ông Nay anh chj chồng tôi muốn bán căn nhà này đi để chia nhau nên đi làm sang tên sổ đỏ từ tên ông sang tên 3 con . Nhưng tôi tin ngày trước chồng tôi nói là cho vc tôi 1 phần là đúng hơn như vậy đúng với tính cách của bố chồng tôi hơn vì khi ông sống ông rất quí tôi ông luôn xem tôi như con gái. Vì vậy tôi muốn chj tôi công khai di chúc của ông cho tôi và các con tôi được biết nhưng chị chồng tôi nói tôi là con dâu di chúc ông để nhà cho 3 chj em thôi nên tôi không có quyền xem Trước đây chồng tôi nói là nhà 1 phần cho vc tôi nay chj chồng tôi nói chỉ có 3 chị em thôi nên tôi muốn xem di chúc vậy có đúng không Việc chj chồng tôi không công khai di chúc có đúng không ? Nhà của chồng tôi trong sổ đỏ chỉ có 70 m nhưng nhà tôi là nhà biệt thự có nhiều đất sử dụng chung với 1 hộ nữa sau khi ông mất vc tôi cùng hộ kia chia nhau làm thêm nhà để sử dụng nay nhà tôi có diện tích 150m , vậy phần vc tôi làm thêm vc tôi có được hưởng khi bán không? Xin luật sư tư vấn cho tôi Tôi xin cám ơn !

Trả lời: Thứ nhất,
về việc công bố di chúc:

Căn cứ Điều 647 Bộ luật dân sự năm 2015 quy định về công bố di chúc như sau:

“Điều 647. Công bố di chúc

1. Trường hợp di chúc bằng văn bản được lưu giữ tại tổ chức hành nghề công chứng thì công chứng viên là người công bố di chúc.

2. Trường hợp người để lại di chúc chỉ định người công bố di chúc thì người này có nghĩa vụ công bố di chúc; nếu người để lại di chúc không chỉ định hoặc có chỉ định nhưng người được chỉ định từ chối công bố di chúc thì những người thừa kế còn lại thỏa thuận cử người công bố di chúc.

3. Sau thời điểm mở thừa kế, người công bố di chúc phải sao gửi di chúc tới tất cả những người có liên quan đến nội dung di chúc.

4. Người nhận được bản sao di chúc có quyền yêu cầu đối chiếu với bản gốc của di chúc.

5. Trường hợp di chúc được lập bằng tiếng nước ngoài thì bản di chúc đó phải được dịch ra tiếng Việt và phải có công chứng hoặc chứng thực.”

Do những thông tin về việc để lại di chúc của bố chồng chị chưa rõ ràng, bản thân chị cũng chưa có căn cứ chắc chắn về việc bố chồng chị có để lại di chúc hay không và nội dung di chúc như nào.

Ngoài ra, căn cứ theo Điểm a Khoản 1 Điều 651 Bộ luật dân sự 2015:

"1. Những người thừa kế theo pháp luật được quy định theo thứ tự sau đây:

a) Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết".

Có thể thấy, chị là con dâu nên không thuộc hàng thừa kế theo pháp luật của bố chồng chị, cũng chưa có căn cứ chứng minh chị là người thừa kế theo di chúc của bố chồng chị. Do đó, chị chưa có quyền yêu cầu chị chồng công bố di chúc. Tuy nhiên, chồng chị với tư cách là người trong hàng thừa kế theo pháp luật có quyền yêu cầu công bố bản di chúc.

Thứ hai,
về phần diện tích nhà tăng thêm so với diện tích nhà trong sổ đỏ:

Theo như thông tin bạn cung cấp, sau khi bố chồng bạn mất, vợ chồng bạn là người trức tiếp quản lý di sản. Căn cứ theo quy định tại Điều 618 Bộ luật dân sự 2015 quy định về quyền của người quản lý di sản như sau:

“Điều 618. Quyền của người quản lý di sản

1. Người quản lý di sản quy định tại khoản 1 và khoản 3 Điều 616 của Bộ luật này có quyền sau đây:

a) Đại diện cho những người thừa kế trong quan hệ với người thứ ba liên quan đến di sản thừa kế;

b) Được hưởng thù lao theo thỏa thuận với những người thừa kế;

c) Được thanh toán chi phí bảo quản di sản

…”

Như vậy, vợ chồng bạn sẽ được hưởng thù lao, được thanh toán chi phí bảo quản di sản. Ngoài ra theo thông tin bạn cung cấp, vợ chồng bạn có làm thêm nhà để sử dụng, làm diện tích nhà tăng lên. Do đó, khi chia di sản thì vợ chồng bạn sẽ được hưởng phần giá trị tăng thêm tương ứng với công sức đóng góp của vợ chồng bạn.