Câu hỏi: Thưa luật sư, tôi làm ở Bệnh viện X, năm 2013-2015 tôi được bệnh viện cho đi học chuyên khoa, tôi có ký cam kết sau khi học xong sẽ về phục vụ lại bệnh viện gấp 3 lần số thời gian học và bệnh viện đã hoàn lại 50% học phí của khoá học cho tôi (trong thời gian học tôi vẫn tham gia trực và công tác của khoa).

Nội dung yêu cầu:
Tháng 1/2015 tôi bị bệnh Ung thư tuyến giáp và đã được phẫu thuật, đến nay tôi vẫn còn điều trị bệnh này. Trong lúc đi học, bị bệnh và sau khi tốt nghiệp chuyên khoa vào tháng 9/2015 đến nay tôi vẫn trực và làm việc tại bệnh viện đầy đủ (hiện tôi làm được 8 tháng sau tốt nghiệp). Hiện tại tôi muốn xin nghỉ việc vì sức khỏe không đảm bảo việc trực gác. Vậy, tôi sẽ phải đền bù chi phí đào tạo như thế nào, với trường hợp bị bệnh như tôi thì có được miễn giảm tiền bồi thường phần nào không? Cám ơn luật sư.

Trả lời: Tại Điều 43 Bộ Luật Lao động 2012 về nghĩa vụ của người lao động khi đơn phương chấm dứt hợp đồng trái pháp luật:

“
1. Không được trợ cấp thôi việc và phải bồi thường cho người sử dụng lao động nửa tháng tiền lương theo hợp đồng lao động.

2. Nếu vi phạm quy định về thời hạn báo trước thì phải bồi thường cho người sử dụng lao động một khoản tiền tương ứng với tiền lương của người lao động trong những ngày không báo trước.

3. Phải hoàn trả chi phí đào tạo cho người sử dụng lao động theo quy định tại Điều 62 của Bộ luật này
.”

Như vậy, nghĩa vụ hoàn trả chi phí đào tạo của người lao động cho người sử dụng lao động chỉ đặt ra khi người lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật theo quy định tại Điều 37 Bộ luật lao động 2012.

Điều 37 bộ luật lao động 2012 về quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động của người lao động

“
1. Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động xác định thời hạn, hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn dưới 12 tháng có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trước thời hạn trong những trường hợp sau đây:

a) Không được bố trí theo đúng công việc, địa điểm làm việc hoặc không được bảo đảm điều kiện làm việc đã thỏa thuận trong hợp đồng lao động;

b) Không được trả lương đầy đủ hoặc trả lương không đúng thời hạn đã thỏa thuận trong hợp đồng lao động;

c) Bị ngược đãi, quấy rối tình dục, cưỡng bức lao động;

d) Bản thân hoặc gia đình có hoàn cảnh khó khăn không thể tiếp tục thực hiện hợp đồng lao động;

đ) Được bầu làm nhiệm vụ chuyên trách ở cơ quan dân cử hoặc được bổ nhiệm giữ chức vụ trong bộ máy nhà nước;

e) Lao động nữ mang thai phải nghỉ việc theo chỉ định của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có thẩm quyền;

g) Người lao động bị ốm đau, tai nạn đã điều trị 90 ngày liên tục đối với người làm việc theo hợp đồng lao động xác định thời hạn và một phần tư thời hạn hợp đồng đối với người làm việc theo hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn dưới 12 tháng mà khả năng lao động chưa được hồi phục.

2. Khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động theo quy định tại khoản 1 Điều này, người lao động phải báo cho người sử dụng lao động biết trước:

a) Ít nhất 3 ngày làm việc đối với các trường hợp quy định tại các điểm a, b, c và g khoản 1 Điều này;

b) Ít nhất 30 ngày nếu là hợp đồng lao động xác định thời hạn; ít nhất 03 ngày làm việc nếu là hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn dưới 12 tháng đối với các trường hợp quy định tại điểm d và điểm đ khoản 1 Điều này;

c) Đối với trường hợp quy định tại điểm e khoản 1 Điều này thời hạn báo trước cho người sử dụng lao động được thực hiện theo thời hạn quy định tại Điều 156 của Bộ luật này.

3. Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động, nhưng phải báo cho người sử dụng lao động biết trước ít nhất 45 ngày, trừ trường hợp quy định tại Điều 156 của Bộ luật này
.”

Trường hợp bạn chấm dứt hợp đồng trái quy định nêu trên thì buộc phải thực hiện nghĩa vụ hoàn trả (toàn bộ chi phí học tập theo hợp đồng đào tạo). Tuy nhiên, nếu sức khỏe của bạn không đáp ứng được yêu cầu của công việc thì hai bên nên tiến hành thỏa thuận việc chấm dứt hợp đồng lao động; cùng với toàn bộ các nghĩa vụ khác sao cho quyền và lợi ích hợp pháp được dung hòa.