Câu hỏi: Hợp đồng lao động là sự thoả thuận giữa người lao động và người sử dụng lao động về việc làm có trả lương, điều kiện làm việc, quyền và nghĩa vụ của mỗi bên trong quan hệ lao động. Vậy công ty có được thỏa thuận điều khoản bồi thường thiệt hại khi người lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động hay không? Để tìm hiểu rõ về vấn đề này, bạn có thể tham khảo nội dung tư vấn của Công ty Luật Minh Gia như sau:

1. Tư vấn quy định của pháp luật về quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động của người lao động

Khi tham gia vào quá trình lao động, vì nhiều lý do khác nhau mà người lao động có thể phải đi đến quyết định chấm dứt hợp đồng lao động. Vậy  khi giao kết hợp đồng lao động, công ty có được thỏa thuận với người lao động về việc bồi thường khi người lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng đúng pháp luật không?
Nếu bạn chưa tìm hiểu quy định pháp luật về vấn đề này có thể liên hệ tới Luật Minh Gia, luật sư sẽ tư vấn cho bạn những nội dung như sau:

- Người lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trong trường hợp nào được coi là đúng quy định của pháp luật

- Khi đơn phương chấm dứt hợp đồng theo quy định của pháp luật thì người lao động có phải bồi thường không?

- Quy định của pháp luật về trường hợp hợp đồng lao động bị vô hiệu một phần, vô hiệu toàn phần.

2. Tư vấn về trường hợp công ty thỏa thuận với người lao động về việc bồi thường thiệt hại khi đơn phương chấm dứt hợp đồng

Nội dung tư vấn:
Thưa Quý Luật sư, Nhờ Luật sư tư vấn giúp tôi vấn đề sau: Sau khi ký HĐLĐ xác định thời hạn 03 năm kể từ 01/07/2016. Tôi được thông báo vào ngày là vào đầu tháng 07/2019 này công ty sẽ ký HĐ không thời hạn. Tuy nhiên, Giám đốc công ty đưa vào HĐLĐ điều khoản như sau: "Nếu người lao động đơn phương chấm dứt HĐLĐ trước 03 năm kể từ ngày ký HĐ không xác định mà không phải lỗi của người sử dụng lao động (theo quy định của Bộ Luật lao động về những trường hợp người lao động có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng) thì sẽ phải bồi thường 06 tháng lương theo HĐ ký kết" (trung bình 15 triệu/tháng). Nhờ luật sự tư vấn giúp tôi:

1. Điều khoản công ty đưa ra có phù hợp với quy định của pháp luật hay không?

2. Nếu tôi ký HĐLĐ thì trong trường hợp tôi đơn phương chấm dứt, công ty có quyền kiện tôi để yêu cầu bồi thường mức phạt như trên không không? Nhờ Quý Luật sư tư vấn giúp. Chân thành cảm ơn.

Trả lời: Căn cứ theo quy định tại Khoản 3 Điều 37 Bộ luật Lao động 2012 về quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động (HĐLĐ) của người lao động như sau:

“...

3. Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động, nhưng phải báo cho người sử dụng lao động biết trước ít nhất 45 ngày, trừ trường hợp quy định tại Điều 156 của Bộ luật này.”

Như vậy, đơn phương chấm dứt HĐLĐ là quyền của người lao động. Tuy nhiên, khi thực hiện quyền đơn phương chấm dứt HĐLĐ, người lao động cần phải báo trước cho người sử dụng lao động theo quy định của pháp luật.

Do đó, đối chiếu với trường hợp của bạn, công ty muốn thỏa thuận về điều kiện chấm dứt HĐLĐ đối với HĐLĐ không xác định thời hạn. Đây là thỏa thuận trái quy định của pháp luật, gây ảnh hưởng đến quyền đơn phương chấm dứt HĐLĐ của người lao động nên HĐLĐ có thể bị tuyên vô hiệu toàn bộ hay một phần theo quy định tại Điều 50 Bộ luật Lao động 2012:

“Điều 50. Hợp đồng lao động vô hiệu

1. Hợp đồng lao động vô hiệu toàn bộ khi thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Toàn bộ nội dung của hợp đồng lao động trái pháp luật;

b) Người ký kết hợp đồng lao động không đúng thẩm quyền;

c) Công việc mà hai bên đã giao kết trong hợp đồng lao động là công việc bị pháp luật cấm;

d) Nội dung của hợp đồng lao động hạn chế hoặc ngăn cản quyền thành lập, gia nhập và hoạt động công đoàn của người lao động.

2. Hợp đồng lao động vô hiệu từng phần khi nội dung của phần đó vi phạm pháp luật nhưng không ảnh hưởng đến các phần còn lại của hợp đồng.

3. Trong trường hợp một phần hoặc toàn bộ nội dung của hợp đồng lao động quy định quyền lợi của người lao động thấp hơn quy định trong pháp luật về lao động, nội quy lao động, thoả ước lao động tập thể đang áp dụng hoặc nội dung của hợp đồng lao động hạn chế các quyền khác của người lao động thì một phần hoặc toàn bộ nội dung đó bị vô hiệu.”

Theo đó, công ty không có quyền yêu cầu bạn bồi thường theo mức phạt đã được thỏa thuận trong hợp đồng.