Câu hỏi: Chào quý luật sư, tôi có một vấn đề về tranh chấp đất đai của gia đình, mong quý luật sư giải đáp cho. Nhà tôi có một miếng đất mặt tiền tỉnh lộ 952 ở An Giang, theo như lời kể, đất này do ông cố tôi để lại cho ông nội tôi. Ông nội tôi mở nhà máy xay xát lúa trên mảnh đất này, có giấy phép kinh doanh và đóng thuế đầy đủ hằng năm.

Năm 1985 đến năm 2005 ông nội tôi giao cho ba tôi quản lý nhà máy kèm lô đất này. Ngặt nỗi, ngày xưa ở quê, đất chỉ nói bằng miệng, không kèm bất cứ giấy tờ nào. Nay, vì đau bệnh, ba tôi quyết định bán miếng đất này để lo bệnh cho ông nội tôi. Nhưng các em của ông nội tôi không chịu, với lí do đất cha mẹ để lại, ngăn không bán. Sau khi nghe hoà giải ở xã, các em của ông tôi vẫn không cam lòng, thưa kiện lên huyện. Nay vì cần tiền gấp mà lại không bán được, tôi rất lo. Kính mong quý luật sư cho tôi hỏi một số thắc mắc sau:

1: Đất này theo luật là của ai‎? Gia đình tôi có thể bán được hay không?

2: Thời gian thụ lý hồ sơ và giải quyết của toà án là bao lâu.

3: Bên nguyên đơn có bị khởi kiện ngược hay không? Vì gia đình tôi vì chờ toà án giải quyết tranh chấp phải vay tiền ngân hàng để giải quyết việc gia đình. Cám ơn quý luật sư đã đọc và giải đáp thắc mắc cho gia đình chúng tôi.

Trả lời: Thứ nhất
, căn cứ điều 467 BLDS 2005:

“Tặng cho bất động sản

1. Tặng cho bất động sản phải được lập thành văn bản có công chứng, chứng thực hoặc phải đăng ký, nếu theo quy định của pháp luật bất động sản phải đăng ký quyền sở hữu.

2. Hợp đồng tặng cho bất động sản có hiệu lực kể từ thời điểm đăng ký; nếu bất động sản không phải đăng ký quyền sở hữu thì hợp đồng tặng cho có hiệu lực kể từ thời điểm chuyển giao tài sản”.

Và thông tin bạn trình bày thì việc tặng cho giữa ông cố và ông nội bạn chỉ bằng hình thức miệng không có văn bản, tài liệu gì nên mảnh đất sẽ được xác định là di sản của ông cố bạn. Theo đó thì gia đình bạn không thể tự ý bán được.

Thứ hai
, về thời gian thụ lý hồ sơ và giải quyết vụ án của Tòa án

Khi tòa án có thẩm quyền nhận đơn và thụ lý vụ án thì sẽ giải quyết theo trình tự thủ tục tố tụng của vụ án dân sự và thời hạn chuẩn bị xét xử đối với trường hợp này là 4 tháng kể từ ngày thụ lý vụ án Tòa án sẽ phải mở phiên tòa để xét xử. Thời điểm được tính là thời gia chuẩn bị xét xử là khi người khởi kiện xuất trình Biên lai nộp tiền án phí hoặc tạm ứng án phí. Sau khi có thông báo thụ lý vụ án Tòa án sẽ triệu tập các bên có liên quan đến tranh chấp gồm nguyên đơn, bị đơn và những người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan để lấy lời khai...tổ chức buổi hòa giải giữa các bên tại tòa án. Khi hòa giải không thành tòa án sẽ có quyết định đưa vụ án ra xét xử, trong thời gian không quá 30 ngày kể từ khi có quyết định đưa vụ án ra xét xử tòa sẽ phải mở phiên tòa xét xử.

Thứ ba
, Điều 176. Quyền yêu cầu phản tố của bị đơn

"1. Cùng với việc phải nộp cho Tòa án văn bản ghi ý kiến của mình đối với yêu cầu của người khởi kiện, bị đơn có quyền yêu cầu phản tố đối với nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập.

2. Yêu cầu phản tố của bị đơn đối với nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập được chấp nhận khi thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Yêu cầu phản tố để bù trừ nghĩa vụ với yêu cầu của nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập;

b) Yêu cầu phản tố được chấp nhận dẫn đến loại trừ việc chấp nhận một phần hoặc toàn bộ yêu cầu của nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập;

c) Giữa yêu cầu phản tố và yêu cầu của nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập có sự liên quan với nhau và nếu được giải quyết trong cùng một vụ án thì làm cho việc giải quyết vụ án được chính xác và nhanh hơn.

3. Bị đơn có quyền đưa ra yêu cầu phản tố trước khi Tòa án ra quyết định đưa vụ án ra xét xử sơ thẩm."

Căn cứ vào quy định tại điều 176 BLTTDS nêu trên thì việc gia đình bạn muốn “kiện lại” nguyên đơn do chờ toà án giải quyết tranh chấp phải vay tiền ngân hàng để giải quyết việc gia đình thì việc phản tố này sẽ không được chấp nhận.

Trân trọng