Câu hỏi: Chào luật sư ! tôi có thắc mắc như sau :Hiên taị mảnh đất gia đinh tôi đang ở là nhà tự và đã làm sổ đỏ ngày 18/5/2008  do ba mẹ tôi đứng chủ sở hữu đến nay cũng gần được 10 năm , nhưng đã sống và đóng thuế nhà đất hằng năm từ năm 1995 đên nay 2018

Lúc trước đất là do chị ruột ba tôi mua chỉ có giấy tay , sau đó để lại cho ba mẹ tôi sống từ năm 1995 đến nay . (chị ruột vẫn còn sống)Khi chuyển nhượng cho ba mẹ tôi mảnh đất bằng giấy tay đó , chị của ba tôi có làm 1 tờ đơn chuyển nhượng đất kèm theo ghi chú : "
không được bán , hay sang nhượng
".Nên khi làm sổ đỏ vẫn kèm theo ghi chú đó trong sổ .Vậy luật sư cho tôi hỏi là sắp tới gia đinh tôi xây nhà lại ,khi làm sổ chứng thực quyền sở hữu đất và nhà ở , thì có được không ạ.Hiện tại ba mẹ tôi là chủ sở hữu của mảnh đất đó chưa, và có thể bị tranh chấp không.Rất mong hồi âm sớm từ phía luật sư

Trả lời: Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất là chứng thư pháp lý để Nhà nước xác nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở, tài sản khác gắn liền với đất hợp pháp của người có quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và quyền sở hữu tài sản khác gắn liền với đất.

Theo như bạn trình bày thì năm 1995 gia đình bạn có mua lại mảnh đất từ người cô bằng giấy tờ viết tay với nội dung
“ không được bán hay sang nhượng
” và sinh sống, đóng thuế từ đó đến nay. Phần diện tích mua bán này đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất kèm theo nội dung thỏa thuận về vấn đề chuyển nhượng.

Đối chiếu với quy định trên việc bố mẹ bạn được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì đây được coi là căn cứ hợp pháp xác nhận quyền sở hữu  của hai người. Nếu trong trường hợp xảy ra tranh chấp mà bố mẹ bạn có đầy đủ giấy tờ chứng minh  quyền sở hữu hợp pháp đối với tài sản này thì sẽ được pháp luật bảo vệ.

Về vấn đề đăng ký quyền sở hữu đất và nhà ở:

Bởi vì gia đình bạn đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và hiện tại có nhu cầu xây lại nhà thì căn cứ theo điểm d khoản 4 điều 95 Luật đất đai 2013, đối với trường hợp đã được cấp Giấy chứng nhận hoặc đã đăng ký mà có thay đổi về tài sản gắn liền với đất so với nội dung đã đăng ký thì người sử dụng đất phải thực hiện đăng ký biến động.

4. Đăng ký biến động được thực hiện đối với trường hợp đã được cấp Giấy chứng nhận hoặc đã đăng ký mà có thay đổi sau đây:

d) Có thay đổi về tài sản gắn liền với đất so với nội dung đã đăng ký;

Do đó, nếu trong trường hợp gia đình bạn có ý định xây nhà lại tức là có thay đổi về tài sản gắn liền với đất thì phải tiến hành thủ tục đăng ký biến động.

Hồ sơ đăng ký biến động do thay đổi về tài sản gắn liền với ất so với nội dung đã đăng ký được quy định tại khoản 6 điều 9 Thông tư 24/2014/TT-BTNMT, bao gồm:

(1) Đơn đăng ký biến động đất đai, tài sản gắn liền với đất theo Mẫu số 09/ĐK ban hành kèm Thông tư số 24/2014/TT-BTNMT;

(2) Bản gốc Giấy chứng nhận đã cấp;

(3) Bản sao chứng nhận quyền sở hữu nhà ở được quy định tại Điều 31 của Nghị định số 43/2014/NĐ-CP thể hiện nội dung thay đổi đối với trường hợp thay đổi thông tin về tài sản gắn liền với đất đã ghi trên Giấy chứng nhận.

Như vậy, nếu bố mẹ bạn có đầy đủ những giấy tờ theo quy định trên thì có thể tiến hành thủ tục đăng ký sở hữu đất và nhà ở mới xây lại.