Câu hỏi: Chào luật sư! Tình huống của em như sau mong luật sư tư vấn giúp ạ.

Nội dung yêu cầu:
Ba em mất có để lại hai chiếc ô tô, cả nhà đồng ý kí văn bản phân chia cho chị em một chiếc và em một chiếc, hai chị em đi làm thủ tục sang tên như sau: Chị em hộ khẩu tây ninh, cùng hộ khẩu với ba nên chỉ muốn sang tên, khi ra chi cục thuế tp tây ninh, nhân viên không áp lệ phí trước bạ mà áp thuế thu nhập cá nhân 10%, như vậy số tiền chị em phải đóng gần 25.000.000. Em thì hộ khẩu ở Bình Dương nên rút hồ sơ chuyển về nơi ở, nộp hồ sơ vô chi cục thuế thì không phải đóng tiền gì hết. Như vậy chi cục thuế tp Tây Ninh áp thuế TNCN từ tài sản thừa kế là đúng hay sai? Mức thuế quá cao ngoài khả năng của người nhận thừa kế như vậy phải làm sao đây ạ? Rất mong hồi âm của luật sư!

Trả lời: Điều 3 Luật thuế thu nhập cá nhân 2007 quy đinh:

"Thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân gồm các loại thu nhập sau đây, trừ thu nhập được miễn thuế quy định tại Điều 4 của Luật này:

...

9. Thu nhập từ nhận thừa kế là chứng khoán, phần vốn trong các tổ chức kinh tế, cơ sở kinh doanh, bất động sản và tài sản khác phải đăng ký sở hữu hoặc đăng ký sử dụng".

Điểm d Khoản 9 Điều 2 Thông tư 111/2013/TT - BTC hướng dẫn cụ thể như sau:

"Điều 2.
Các khoản thu nhập chịu thuế

…

9. Thu nhập từ nhận thừa kế

Thu nhập từ nhận thừa kế là khoản thu nhập mà cá nhân nhận được theo di chúc hoặc theo quy định của pháp luật về thừa kế, cụ thể như sau: ... d) Đối với nhận thừa kế là các tài sản khác phải đăng ký quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng với cơ quan quản lý Nhà nước như:
ô tô
; xe gắn máy, xe mô tô; tàu thủy, kể cả sà lan, ca nô, tàu kéo, tàu đẩy; thuyền, kể cả du thuyền; tàu bay; súng săn, súng thể thao".

Chiểu theo quy định của pháp luật, trường hợp cá nhân nhận thừa kế theo di chúc hoặc theo pháp luật về thừa kế mà di sản thừa kề là các tài sản phải đăng ký quyề sở hữu liệu kê tại khoản 9 Điều 2 Thông tư 111/2013/ TT - BTC thuộc đối tượng phải nộp thuế thu nhập cá nhân. Vậy, việc chị gái và bạn được nhận di sản thừa kế là 02 chiếc ô tô của cha để lại không được miễn thuế thu nhập cá nhân; và mỗi người phải nộp thuế với mức thuế suất 10% x giá tính thuế quy định tại Khoản 2 Điều 19 Thông tư 92/2015/TT-BTC sửa đổi, bổ sung Điều 16 Thông tư số 111/2013/TT-BTC:

"...

2. Sửa đổi, bổ sung điểm d khoản 1 Điều 16

“d) Đối với thừa kế, quà tặng là các tài sản khác phải đăng ký quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng với cơ quan quản lý Nhà nước: giá trị tài sản được xác định trên cơ sở bảng giá tính lệ phí trước bạ do Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh quy định tại thời điểm cá nhân làm thủ tục đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng tài sản thừa kế, quà tặng.

Trường hợp cá nhân nhận thừa kế, quà tặng là tài sản nhập khẩu và cá nhân nhận thừa kế, quà tặng phải nộp các khoản thuế liên quan đến việc nhập khẩu tài sản thì giá trị tài sản để làm căn cứ tính thuế TNCN đối với thừa kế quà tặng là giá tính lệ phí trước bạ do Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh quy định tại thời điểm làm thủ tục đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng tài sản trừ (-) các khoản thuế ở khâu nhập khẩu mà cá nhân tự nộp theo quy định.”

Theo quy định thì thuế suất của hoạt động nhận thừa kế tài sản phải đăng kí quyền sở hữu sẽ là 10%. Vậy trường hợp của bạn việc bạn và chị gái được nhận thừa kế với chiếc oto thì sẽ phải nộp thuế thu nhập cá nhân, mức thuế suất là 10%.

Theo quy định tại Khoản 1 Điều 5 Nghị định 65/2013/NĐ - CP quy định: "
1. Người nộp thuế gặp khó khăn do thiên tai, hỏa hoạn, tai nạn, bệnh hiểm nghèo ảnh hưởng đến khả năng nộp thuế thì được xét giảm thuế tương ứng với mức độ thiệt hại nhưng không vượt quá số thuế phải nộp".

Trong trường hợp nếu như chị của bạn mà có các lý do theo quy định ở trên như bệnh hiểm nghèo, gặp thiên tai hỏa hoạn… thì sẽ được xem xét để giảm thuế.

Nếu chị bạn đáp ứng các điều kiện để được xét giảm thuế ở trên thì bạn nộp hồ sơ lên cơ quan thuế nơi chị bạn cư trú. Về hồ sơ để xin xem xét giảm thuế bạn tham khảo thêm tại điểm b Khoản 1 Điều 46 Thông tư 156/2013/TT - BTC.