Câu hỏi: Luật sư cho hỏi: Cách đây 1 năm tháng 4/2014 em có quen biết một người qua bác em người đó biết em mới ra trường mong muốn có công việc nên đã nhận xin việc giúp em với điều kiện đưa cho người đó 100 triệu.

Vì tin tưởng bác em nên gia đình em có đưa cho người đó 100 triệu (có viết biên nhận vay tiền ) nhưng sau đó em không thấy người đó xin việc cho em mà chỉ xin khất rồi kéo dài thời gian. Gia đình em thấy không được lên đã bảo người đó trả tiền nhưng người đó cứ khất mãi không trả. Đến nay đã hơn 1 năm rồi mà không chịu trả. Em muốn hỏi luật sư là giờ em muốn tố cáo người đó tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản có được không. Đưa đơn tố cáo ở đâu và. Khi em tố cáo người đó thì em có đòi lại được tiền không. Và em có bị ảnh hưởng gì không. Luật sư có thể cho em mẫu đơn tố cáo được không

Trả lời: Theo như thông tin bạn cung cấp thì, gia đình bạn có đưa một số tiền cho người khác để xin việc cho bạn dưới dạng hợp đồng vay tài sản. Hiện này người này không xin được việc cho bạn và khi gia đình bạn yêu cầu trả nợ người đó không chịu trả. Hợp đồng vay tài sản giữa hai bên không quy định về thời hạn trả nợ. Do đó, gia đình bạn cần căn cứ theo quy định như sau để yêu cầu bên vay trả tài sản:

Điều 466 Bộ luật dân sự 2015 quy định Nghĩa vụ trả nợ của bên vay:

“1. Bên vay tài sản là tiền thì phải trả đủ tiền khi đến hạn; nếu tài sản là vật thì phải trả vật cùng loại đúng số lượng, chất lượng, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.

2. Trường hợp bên vay không thể trả vật thì có thể trả bằng tiền theo trị giá của vật đã vay tại địa điểm và thời điểm trả nợ, nếu được bên cho vay đồng ý.

3. Địa điểm trả nợ là nơi cư trú hoặc nơi đặt trụ sở của bên cho vay, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.

4. Trường hợp vay không có lãi mà khi đến hạn bên vay không trả nợ hoặc trả không đầy đủ thì bên cho vay có quyền yêu cầu trả tiền lãi với mức lãi suất theo quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật này trên số tiền chậm trả tương ứng với thời gian chậm trả, trừ trường hợp có thỏa thuận khác hoặc luật có quy định khác.

5. Trường hợp vay có lãi mà khi đến hạn bên vay không trả hoặc trả không đầy đủ thì bên vay phải trả lãi như sau:

a) Lãi trên nợ gốc theo lãi suất thỏa thuận trong hợp đồng tương ứng với thời hạn vay mà đến hạn chưa trả; trường hợp chậm trả thì còn phải trả lãi theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật này;

b) Lãi trên nợ gốc quá hạn chưa trả bằng 150% lãi suất vay theo hợp đồng tương ứng với thời gian chậm trả, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.”

Và Điều 469 Bộ luật dân sự 2015 quy định Thực hiện hợp đồng vay không kỳ hạn:

“1. Đối với hợp đồng vay không kỳ hạn và không có lãi thì bên cho vay có quyền đòi lại tài sản và bên vay cũng có quyền trả nợ vào bất cứ lúc nào, nhưng phải báo cho nhau biết trước một thời gian hợp lý, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.

2. Đối với hợp đồng vay không kỳ hạn và có lãi thì bên cho vay có quyền đòi lại tài sản bất cứ lúc nào, nhưng phải báo trước cho bên vay một thời gian hợp lý và được trả lãi đến thời điểm nhận lại tài sản, còn bên vay cũng có quyền trả lại tài sản bất cứ lúc nào và chỉ phải trả lãi cho đến thời điểm trả nợ, nhưng cũng phải báo trước cho bên cho vay một thời gian hợp lý.”

Như vậy, nếu đến hạn mà gia đình bạn đã thông báo cho bên kia biết trước về thời hạn chi trả mà bên vay không trả tiền thì bạn hoàn toàn có quyền gửi đơn khởi kiện đến Tòa án nhân dân cấp huyện nơi bên cho vay cư trú để yêu cầu tòa bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bạn trong trường hợp này.