Câu hỏi: Nhà tôi có 04 anh chị em. Ba tôi đã mất. Mẹ tôi có 02 căn nhà liền kề nhau (có cùng chung một sổ đỏ). Mẹ tôi muốn để lại 01 căn nhà (trong 02 căn nhà đó) cho tôi. Xin hỏi, nếu tôi muốn được đứng tên riêng một sổ đỏ đối với riêng phần đất và căn nhà được mẹ tôi tặng đó, tôi phải làm gì và phải nộp những chi phí gì?

Trả lời: Trường hợp của bạn nếu quyển sổ đỏ đó do một mình mẹ bạn đứng tên thì gia đình cần làm thủ tục tách thửa theo các hướng dẫn sau:

I. Thủ tục tách thửa cho mảnh đất trong sổ đỏ với diện tích tách thửa không nhỏ hơn diện tích tối thiểu của vùng.

Thủ tục tách thửa đất theo Điều 75 Nghị định số 43/2014/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều luật Đất đai là:

1. Người sử dụng đất nộp 01 bộ hồ sơ đề nghị tách thửa hoặc hợp thửa (Hồ sơ xin tách thửa gồm: Đơn xin tách thửa và Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.)

2. Văn phòng đăng ký đất đai có trách nhiệm thực hiện các công việc sau:

a) Đo đạc địa chính để chia tách thửa đất;

b) Lập hồ sơ trình cơ quan có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất cho người sử dụng đất đối với thửa đất mới tách thửa;

c) Chỉnh lý, cập nhật biến động vào hồ sơ địa chính, cơ sở dữ liệu đất đai; trao Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất cho người được cấp hoặc gửi Ủy ban nhân dân cấp xã để trao đối với trường hợp nộp hồ sơ tại cấp xã.

3. Trường hợp tách thửa do chuyển quyền sử dụng một phần thửa đất thì Văn phòng đăng ký đất đai thực hiện các công việc sau:

a) Đo đạc địa chính để chia tách thửa đất;

b) Thực hiện thủ tục đăng ký biến động theo quy định tại Nghị định này đối với phần diện tích chuyển quyền; đồng thời xác nhận thay đổi vào Giấy chứng nhận đã cấp hoặc trình cơ quan có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất đối với phần diện tích còn lại của thửa đất không chuyển quyền; chỉnh lý, cập nhật biến động vào hồ sơ địa chính, cơ sở dữ liệu đất đai; trao cho người sử dụng đất hoặc gửi Ủy ban nhân dân cấp xã để trao đối với trường hợp nộp hồ sơ tại cấp xã.

Như vậy, theo quy định trên thì bạn chỉ cần nộp bộ hồ sơ đề nghị tách thửa tại Phòng Tài nguyên và môi trường, những công việc còn lại sẽ do Văn phòng đăng kí đất đai thực hiện.

II. Phí, lệ phí tách thửa:

Theo Khoản 1 Điều 4 Luật Thuế Thu nhập Cá nhân 2007 thì việc tách thửa giữa vợ với chồng; cha đẻ, mẹ đẻ với con đẻ được miễn thuế thu nhập cá nhân. Trong trường hợp này, hồ sơ cần có giấy tờ chứng minh quan hệ giữa người tiến hành tách thửa và người nhận chuyển nhượng như giấy khai sinh.

Đồng thời, căn cứ Khoản 10 Điều 4 Nghị định 45/2011 về lệ phí trước bạ và hướng dẫn tại Thông tư 124/2011/TT-BTC thì nếu mẹ bạn tặng cho bạn lần đầu, bạn cũng sẽ được miễn lệ phí trước bạ.

III. Lưu ý:

Trường hợp sổ đỏ đó là ba và mẹ bạn cùng đứng tên thì một nửa diện tích trong sổ đỏ là tài sản (nay là di sản) của ba bạn. Khi ba bạn đã qua đời, nếu ba bạn không có di chúc hoặc di chúc bị vô hiệu, trước khi làm thủ tục tách thửa như trên, gia đình bạn sẽ phải làm thủ tục chia thừa kế đối với một nửa diện tích ghi trong sổ đỏ. Theo đó, một nửa diện tích trong sổ đỏ sẽ được chia theo pháp luật là chia đều cho tất cả những người thuộc hàng thừa kế của ba bạn bao gồm: ông bà nội của bạn (bao gồm cả cha mẹ đẻ và cha mẹ nuôi của ba bạn), mẹ bạn, bạn và tất cả anh chị em ruột của bạn (bao gồm cả con đẻ và con nuôi của ba bạn) (căn cứ theo điều 676 Bộ Luật Dân sự 2005).