Câu hỏi: Di sản của người mất được phân chia như thế nào khi di chúc bị hư hại, thất lạc? Đây là câu hỏi phổ biến của những người thừa kế khi di chúc của người để lại di sản bị mất, bị thất lạc, hư hại và không thể xác định được ý chí của người để lại di sản. Nếu mà một trong những người thừa kế, bạn cần nắm được các quy định của pháp luật để bảo đảm được quyền lợi của mình và người thân, tránh trường hợp tranh chấp không cần thiết.

1. Luật sư tư vấn pháp luật thừa kế

Hiện nay, tranh chấp về việc phân chia di sản thừa kế của những người có quyền thừa kế diễn ra phổ biến do tài sản để lại thường là tài sản có giá trị lớn, và việc phân chia di sản liên quan đến nhiều người. Việc không có kiến thức về pháp luật trong phân chia di sản thừa kế của người để lại di sản có thể dẫn đến những tranh chấp không đáng có, làm rạn nứt mối quan hệ trong gia đình thậm chí dẫn đến việc khởi kiện để phân chia di sản thừa kế.

Trong trường hợp chưa có thời gian tìm hiểu hoặc muốn rút ngắn thời gian tìm hiểu pháp luật về thừa kế, bạn có thể liên hệ với chúng tôi bằng cách gọi
1900.6169
hoặc  đặt câu hỏi qua email để bộ phận chuyên viên có nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực dân sự - thừa kế trực tiếp tư vấn.

Ngoài ra, bạn có thể tham khảo tình huống chúng tôi tư vấn sau đây để có thêm kiến thức về phân chia di sản thừa kế.

2. Giải đáp về phân chia di sản thừa kế khi di chúc bị mất mát, thất lạc

Hỏi:
Xin chào luật sư, luật sư cho tôi hỏi về điều kiện được thừa hưởng và phân chia đất đai như sau: Gia đình tôi có mảnh đất thổ cư do ông cha để lại từ. Trước khi bà nội mất có để lại giấy thừa kế chia cho 2 anh em mỗi người một nửa. Sau  một thời gian bố tôi lên xã làm sổ thì họ nói anh trai cả đã lên trước làm gộp cả mảnh đó và lấy sổ đỏ rồi, hỏi giấy thừa kế của bà thì bác nói đã mất. Lúc bà còn sống thì dc nhập hộ khẩu vào gia đình tôi. Vậy trong trường hợp như vậy thì gia đình tôi phải làm như thế nào ạ. Tôi rất mong luật sư tháo gỡ khúc mắc giúp. Tôi xin cảm ơn !!!

Trả lời: Do thông tin bạn cung cấp không đầy đủ nên chúng tôi hiểu diện tích đất này là của bà nội bạn và phân chia di sản thừa kế theo quy định của bộ luật dân sự hiện hành (Bộ luật dân sự 2015):

Trường hợp bà nội bạn đã lập di chúc có hiệu lực pháp luật và không bị thất lạc (hoặc trường hợp thất lạc mà được tìm thấy) thì di sản thừa kế của bà nội bạn sẽ được phân chia cho những người được bà nội phân chia theo di chúc. Theo đó, nếu bà nội bạn để lại di chúc ( di chúc không vô hiệu) định đoạt tài sản của mình thì tài sản sẽ được chia theo quyết định của bà tại di chúc.

Trường hợp hợp di chúc của bà nội bạn vô hiệu hoặc bị thất lạc như bác bạn nói thì di sản của bà nội bạn sẽ được phân chia theo quy định của pháp luật. Điều 642 Bộ luật dân sự 2015 về trường hợp di chúc bị thất lạc, hư hại quy định:
“ 1. Kể từ thời điểm mở thừa kế, nếu bản di chúc bị thất lạc hoặc bị hư hại đến mức không thể hiện được đầy đủ ý chí của người lập di chúc và cũng không có bằng chứng nào chứng minh được ý nguyện đích thực của người lập di chúc thì coi như không có di chúc và áp dụng các quy định về thừa kế theo pháp luật.

2. Trường hợp di sản chưa chia mà tìm thấy di chúc thì di sản được chia theo di chúc.”

Như vậy, trường hợp di chúc bị mất thì di sản của bà nội anh sẽ phân chia theo quy định của pháp luật, theo đó, Điều 651 Bộ luật dân sự 2015 quy định về người thừa kế theo pháp luật như sau:

“Điều 651. Người thừa kế theo pháp luật

1. Những người thừa kế theo pháp luật được quy định theo thứ tự sau đây:

a) Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;

b) Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;

c) Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội, cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột; chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụ ngoại.

2. Những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau.

3. Những người ở hàng thừa kế sau chỉ được hưởng thừa kế, nếu không còn ai ở hàng thừa kế trước do đã chết, không có quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.”

Như vậy, trường hợp này nếu di chúc đã bị mất thì việc phân chia di sản thừa kế của bà nội bạn sẽ tiến hành theo quy định của pháp luật, tức là chia đều cho những người thuộc hàng thừa kế thứ nhất. Theo đó, bố bạn là người thừa kế thuộc hàng thừa kế thứ nhất của bà nội nên sẽ được nhận một phần di sản theo quy định.

Nếu bác bạn đã tiến hành sang tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất mà không có sự đồng ý của những người thuộc hàng thừa kế thứ nhất khi không có di chúc hoặc di chúc bị mất là trái với quy định của pháp luật và giấy chứng nhận quyền sử dụng đất có thể bị cấp sai. Trường hợp này, người thuộc hàng thừa kế thứ nhất (trong đó có bố bạn) có quyền khởi kiện để yêu cầu phân chia di sản thừa kế.

Nếu có bất cứ vấn đề gì thắc mắc, bạn có thể ĐẶT CÂU HỎI QUA EMAIL CÓ PHÍ để luật sư của chúng tôi sẽ tư vấn trực tiếp cho bạn.