Câu hỏi: Làm cách nào để phân biệt các đối tượng cán bộ, công chức và viên chức? Quyền và nghĩa vụ của viên chức được quy định như thế nào? Đối với viên chức y tế thì được hưởng các phụ cấp nào? Luật Minh Gia tư vấn các vấn đề này như sau:

1. Luật sư tư vấn về viên chức

Pháp luật nước ta trong một thời gian dài không có sự phân biệt rạch ròi giữa các đối tượng cán bộ, công chức và viên chức. Do đó, trên thực tế nhiều trường hợp không xác định được cụ thể mình là cán bộ, công chức hay là viên chức, dẫn tới việc giải quyết các chế độ liên quan của họ cũng không được đảm bảo. Viên chức thường là những người làm công việc thuần tuý về chuyên môn nhưg nghiên cứu khoa học, giảng dạy, khám chữa bệnh,…tại đơn vị sự nghiệp công lập và không trực tiếp tham gia vào công tác quản lý nhà nước. Và đến năm 2012, khi Luật viên chức 2010 có hiệu lực thì mới có định nghĩa viên chức là công dân Việt Nam được tuyển dụng theo vị trí việc làm, làm việc tại đơn vị sự nghiệp công lập theo chế độ hợp đồng làm việc, hưởng lương từ quỹ lương của đơn vị sự nghiệp công lập theo quy định của pháp luật.

Theo đó, viên chức được đảm bảo quyền về hoạt động nghề nghiệp, về tiền lương và các chế độ liên quan đến tiền lương, quyền về nghỉ ngơi và các quyền khác theo quy định pháp luật. Tuy nhiên, để xác định cụ thể các quyền của viên chức, đặc biệt là các chế độ liên quan đến tiền lương thì cần phải xem xét chuyên môn, nghiệp vụ viên chức đó đang đảm nhiệm là gì. Trong trường hợp bạn có vướng mắc liên quan đến quyền và nghĩa vụ của viên chức thì bạn có thể gửi câu hỏi đến Luật Minh Gia để được chúng tôi hỗ trợ.

Ngoài ra, bạn có thể tham khảo tình huống chúng tôi tư vấn sau đây để có thêm kiến thức bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình.

2. Phụ cấp đối với viên chức y tế được quy định như thế nào?

Nội dung yêu cầu tư vấn:
Chào Luật sư. Cho em hỏi là nhân viên y tế học đường Trường trung học phổ thông Đ.G – Quảng Nam, có đóng bảo hiểm nhưng chưa vào biên chế (hợp đồng trong biên chế) của trường cấp III. Vậy Luật sư cho em hỏi, em có được hưởng phụ cấp ngành không ?

Em nghe nói làm việc đủ 6 tháng sẽ được hưởng phụ cấp ngành có đúng không ? Và quy định về phụ cấp ngành đối với trưởng hợp của em như thế nào ?

Trả lời: Điểu kiện hưởng Phụ cấp ưu đãi ngành y tế đối với viên chức y tế học đường căn cứ trên điều kiện thực tế của từng địa phương, đơn vị cụ thể.

Do thông tin bạn cung cấp không nêu rõ tên địa phương, nên chúng tôi không thể xác định được nơi bạn đang công tác có thuộc vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn (theo danh mục 61 huyện nghèo được ban hành kèm theo Nghị quyết số 30/A/2008/NQ-CP của Chính phủ : Về Chương trình hỗ trợ giảm nghèo nhanh và bền vững đối với 61 huyện nghèo)

Bởi vậy, có hai trường hợp như sau:

Trường hợp 1: Địa phương bạn đang công tác thuộc vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.

Chế độ phụ cấp ngành sẽ được áp dụng theo quy định tại Nghị định số 64/2009/NĐ-CP của Thủ tướng Chính phủ : Về chính sách đối với cán bộ, viên chức y tế công tác ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.

Đối tượng được áp dụng là : “…Cán bộ, viên chức y tế, lao động hợp đồng trực tiếp làm công tác chuyên môn y tế (sau đây gọi chung là cán bộ, viên chức y tế) trong các cơ sở y tế của nhà nước bao gồm: trạm y tế xã, phường, thị trấn; trạm y tế cơ quan, trường học; phòng khám đa khoa khu vực; nhà hộ sinh; trung tâm y tế; bệnh viện và các cơ sở y tế khác từ cấp xã trở lên…”

Theo đó, các loại phụ cấp ngành bạn được hưởng gồm:

- Phụ cấp ưu đãi: Cán bộ, viên chức y tế, được hưởng phụ cấp ưu đãi mức 70% mức lương theo ngạch, bậc hiện hưởng cộng với phụ cấp chức vụ lãnh đạo, phụ cấp thâm niên vượt khung (nếu có)

- Phụ cấp thu hút:  Cán bộ, viên chức y tế, được hưởng phụ cấp thu hút bằng 70% mức lương theo ngạch, bậc hiện hưởng cộng với phụ cấp chức vụ lãnh đạo, phụ cấp thâm niên vượt khung (nếu có). Thời gian hưởng phụ cấp thu hút không quá 5 năm tính từ ngày quyết định điều động cán bộ, viên chức có hiệu lực và thời điệm Nghị định 64/2009/NĐ-CP có hiệu lực.

- Trợ cấp tham quan, học tập, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ:  Cán bộ, viên chức y tế, được cử đi học bồi dưỡng về chuyên môn, nghiệp vụ, ngoại ngữ, tham quan, học tập trao đổi kinh nghiệm thì được hỗ trợ tiền mua tài liệu để học tập và hỗ trợ 100% tiền học phí và tiền phụ cấp đi lại, tiền thuê nhà ở.

- Trợ cấp tiền mua và vận chuyển nước ngọt và sạch: Hàng năm, đối với những vùng thiếu nước ngọt và sạch theo mùa, cán bộ, viên chức y tế được giải quyết trợ cấp tiền mua và vận chuyển nước ngọt và sạch để phục vụ nhu cầu sinh hoạt hàng ngày sau khi đã trừ phần chi phí nước ngọt sinh hoạt được tính trong tiền lương.

Trường hợp 2: Địa phương bạn đang công tác không thuộc vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.

Chế độ phụ cấp ngành sẽ áp dụng theo quy định tại Nghị định số 56/2011/NĐ-CP của Chính phủ : Quy định chế độ phụ cấp ưu đãi theo nghề đối với công chức, viên chức công tác tại các cơ sở y tế công lập.

Theo đó, mức phụ cấp ưu đãi đối với công chức, viên chức không trực tiếp làm chuyên môn y tế; công chức, viên chức y tế làm công tác quản lý, phục vụ tại các đơn vị sự nghiệp y tế nói chung (trừ đối tượng quy định tại điểm b khoản 5 Điều này), viên chức làm công tác chuyên môn y tế tại cơ quan, đơn vị, trường học thì thủ trưởng đơn vị căn cứ vào đặc thù công việc và nguồn thu để xem xét, quyết định nhưng không vượt quá mức 20% so với mức lương ngạch, bậc hiện hưởng cộng phụ cấp chức vụ lãnh đạo, phụ cấp thâm niên vượt khung (nếu có) của đối tượng được hưởng.

Như vậy, tùy thuộc vào đơn vị bạn đang công tác thuộc trường nào trong hai trường hợp nêu trên, thì bạn sẽ được hưởng chế độ phụ cấp ngành khác nhau.