Câu hỏi: Chào Luật sư, bố chồng tôi lấy vợ hai khi mẹ chồng tôi qua đời 2 năm. Ông di chúc lại tài sản cho bà vợ 2. Liệu chồng tôi có được hưởng thừa kế không? Chân thành cảm ơn.

Trả lời: Thông tin bạn cung cấp không nói rõ về tài sản được lập trong di chúc ấy bao gồm những tài sản nào, có từ bao giờ và bạn cũng không nói rõ tài sản đó là tài sản riêng của bố chồng bạn hay có cả tài sản chung của bố mẹ chồng bạn nên chúng tôi chỉ có thể tư vấn cho bạn theo hướng như sau.

- Thứ nhất: Nếu tài sản đó đều là tài sản riêng của bố chồng bạn:

Điều 626 Bộ luật dân sự 2015 có quy định về Quyền của người lập di chúc như sau:

“Người lập di chúc có quyền sau đây:

1. Chỉ định người thừa kế; truất quyền hưởng di sản của người thừa kế.

2. Phân định phần di sản cho từng người thừa kế.

3. Dành một phần tài sản trong khối di sản để di tặng, thờ cúng.

4. Giao nghĩa vụ cho người thừa kế.

5. Chỉ định người giữ di chúc, người quản lý di sản, người phân chia di sản.”

Như vậy, bố chồng bạn có quyền chỉ định người thừa kế. Do đó, khi bố chồng bạn lập di chúc mà trong di chúc chỉ ghi để lại tài sản cho bà vợ 2 thì chồng bạn không được hưởng thừa kế (trừ trường hợp chồng bạn thuộc đối tượng người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc theo Điều 644 Bộ luật dân sự 2015).

- Thứ hai: Nếu tài sản đó có tài sản là tài sản chung của bố mẹ chồng bạn:

Trong trường hợp này, mẹ chồng bạn đã chết nên theo Điều 66 Luật hôn nhân gia đình 2014 quy định về Giải quyết tài sản của vợ chồng trong trường hợp một bên chết hoặc bị Tòa án tuyên bố là đã chết như sau:

“1. Khi một bên vợ, chồng chết hoặc bị Tòa án tuyên bố là đã chết thì bên còn sống quản lý tài sản chung của vợ chồng, trừ trường hợp trong di chúc có chỉ định người khác quản lý di sản hoặc những người thừa kế thỏa thuận cử người khác quản lý di sản.

2. Khi có yêu cầu về chia di sản thì tài sản chung của vợ chồng được chia đôi, trừ trường hợp vợ chồng có thỏa thuận về chế độ tài sản. Phần tài sản của vợ, chồng chết hoặc bị Tòa án tuyên bố là đã chết được chia theo quy định của pháp luật về thừa kế
.”

Theo đó, khi có yêu cầu chia di sản thì tài sản chung của bố mẹ chồng bạn sẽ được chia đôi (trừ trường hợp bố mẹ chồng bạn có thỏa thuận khác khi mẹ chồng bạn còn sống). Lúc đó, phần tài sản của mẹ chồng bạn sẽ được chia theo quy định của pháp luật về thừa kế. Còn phần tài sản của bố chồng bạn thì bố chồng bạn có quyền quyết định đối với phần tài sản đó.

Điều 651 Bộ luật dân sự 2055 quy định về Người thừa kế theo pháp luật như sau:

"1. Những người thừa kế theo pháp luật được quy định theo thứ tự sau đây:

a) Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết;

b) Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;

c) Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội, cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của người chết; cháu ruột của người chết mà người chết là bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột; chắt ruột của người chết mà người chết là cụ nội, cụ ngoại.

2. Những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau.

3. Những người ở hàng thừa kế sau chỉ được hưởng thừa kế, nếu không còn ai ở hàng thừa kế trước do đã chết, không có quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản".

Căn cứ vào quy định trên thì phần tài sản của mẹ chồng bạn được phân chia theo pháp luật nên chồng bạn vẫn được hưởng thừa kế đối với di sản do mẹ chồng bạn để lại sau khi chết. Còn phần tài sản của bố chồng bạn thì bố chồng bạn lập di chúc chỉ để cho vợ 2 thì chồng bạn không được hưởng đối với phần tài sản đó.