Câu hỏi: Xin kính chào quý luật sư. Tôi là một bác sĩ răng hàm mặt được đào tạo theo địa chỉ sử dụng. Khi tốt nghiệp, tôi không được giữ bằng tốt nghiệp mà bằng tốt nghiệp của tôi lại được gửi trực tiếp về sở y tế. Sau khi được sự phân công nhiệm vụ.

Tôi được phân công về công tác tại khoa y tế công cộng của trung tâm y tế dự phòng huyện, quản lí sổ sách của chương trình nha học đường (không làm nhiệm vụ theo đúng chuyên môn tôi được đào tạo) đồng thời phụ trách công việc truyền thông giáo dục sức khỏe. Tôi đã công tác tại đơn vị trên 12 tháng nhưng vẫn không được làm công tác chuyên môn tôi được đào tạo. Trước đây tôi có ký hợp đồng với sở y tế về những điều khoảng như thời gian công tác và bồi thường theo luật hiện hành nếu không chấp hành theo sự phân công của sở. Nhưng trong hợp đồng không có điều khoảng nào nói sẽ giữ bằng tốt nghiệp của tôi. Bây giờ tôi đã làm tốt nhiệm vụ được giao nhưng làm việc không đúng chuyên môn, tôi muốn xin nghỉ với lý do sở không phân công cho tôi làm việc đúng chuyên ngành được cử đi đào tạo có được không? Và tôi có bị xử lý kỷ luật là buộc thôi việc không? Tôi chỉ muốn lấy lại tấm bằng để đi học tiếp để có công việc tốt hơn, đúng chuyên ngành đào tạo, có thể phục vụ tốt hơn cho người dân!

Trả lời: Văn bản hợp nhất số 03/VBHN-BGDĐT ngày 30 tháng10 năm 2015 Nghị định 134/2006/NĐ-CP và Nghị định 49/2015/NĐ-CP. Tại Điều 4 văn bản hợp nhất sô 03/VBHN-BGDĐT có quy định về quyền và nghĩa vụ của người học theo chế độ cử tuyển thì bạn có các quyền và nghĩa vụ như sau:

"1. Người học theo chế độ cử tuyển có những quyền sau đây:

a) Được thông tin đầy đủ về chế độ cử tuyển;

b) Được cấp học bổng, miễn học phí và hưởng các chế độ ưu tiên khác theo quy định hiện hành của Nhà nước trong thời gian đào tạo;

c) Được tiếp nhận và xét tuyển vào vị trí việc làm sau khi tốt nghiệp.

2. Người học theo chế độ cử tuyển có những nghĩa vụ sau đây:

a) Cam kết trước khi được cử tuyển và chấp hành sự cam kết với cơ quan cử đi học về sự xét tuyển vào vị trí việc làm[8] sau khi tốt nghiệp;

b) Chấp hành các quy định của pháp luật và nội quy, quy chế của các cơ sở giáo dục; hoàn thành chương trình đào tạo theo ngành học do cơ quan cử đi học phân công;

c) Phải bồi hoàn học bổng, chi phí đào tạo theo mức quy định tại Điều 13 Nghị định này nếu thuộc một trong các trường hợp quy định tại Điều 12 Nghị định này.”

Về  xét tuyển vào vị trí việc làm cho người học cử tuyển sau khi tốt nghiệp tại Điều 11 Văn bản hợp nhất số 03/VBHN-BGDĐT quy định tiếp nhận, xét tuyển vào vị trí việc làm cho người được cử đi học theo chế độ cử tuyển sau khi tốt nghiệp:

"1. Hàng năm, các cơ sở giáo dục gửi danh sách, bàn giao hồ sơ và bằng tốt nghiệp của người học theo chế độ cử tuyển tốt nghiệp cho Ủy ban nhân dân cấp tỉnh.

2. Ủy ban nhân dân cấp tỉnh chỉ đạo việc tiếp nhận hồ sơ và xét tuyển hoặc gửi hồ sơ tới các cơ quan, đơn vị dự kiến sử dụng để xét tuyển vào vị trí việc làm theo quy định tại Luật Cán bộ, Công chức và Luật Viên chức đối với người được cử đi học theo chế độ cử tuyển sau khi tốt nghiệp.

3. Thời gian người học theo chế độ cử tuyển chờ thông báo xét tuyển theo quy định tại khoản 2 Điều này tối đa là 12 tháng, kể từ ngày được công nhận tốt nghiệp. Quá thời hạn 12 tháng không nhận được thông báo xét tuyển theo quy định của Nghị định này thì người học theo chế độ cử tuyển không phải bồi hoàn học bổng, chi phí đào tạo.”

Như vậy, theo quy định của pháp luật, địa phương nơi cử bạn đi đào tạo sẽ thực hiện “
xét tuyển vào vị trí việc làm
” (Nghị định 134/2006/NĐ-CP gọi là “
phân công công tác
”) cho bạn. Ủy ban nhân dân cấp tỉnh chỉ đạo việc tiếp nhận hồ sơ và xét tuyển hoặc gửi hồ sơ tới các cơ quan, đơn vị dự kiến sử dụng để xét tuyển vào vị trí việc làm theo quy định tại Luật Cán bộ, Công chức và Luật Viên chức cho người được cử đi học sau khi tốt nghiệp. Người được cử đi học theo chế độ cử tuyển phải chấp hành sự phân công công tác sau khi tốt nghiệp.

Tuy nhiên tại Nghị định 134/2006/NĐ-CP và nghị định 49/2015/NĐ-CP sửa đổi  1 số điều của Nghị định 134/2006/NĐ-CP lại không quy định cụ thể về việc người được đào tạo theo chuyên ngành sau khi tốt nghiệp cũng phải đảm bảo việc làm đúng chuyên ngành mà chỉ nêu quy định chung chung về tiếp nhận và xét tuyển vào vị trí việc làm. Tuy nhiên, cần hiểu rằng chế độ học cử tuyển là chế độ của nhà nước nhằm đào tạo và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cho địa phương, đối tượng được cử tuyển là những đối tượng được ưu tiên hơn so với những người bình thường khác khi thi tuyển vào trường Đại học, cao đẳng, đồng thời lại được miễn toàn bộ học phí...thêm vào đó,việc đào tạo cử tuyển kéo dài trong nhiều năm cộng với việc địa phương chỉ dựa vào tình hình thực tế thiếu nhân lực mà lựa chọn số lượng người để đào tạo cử tuyển, nên không thể có sự chính xác tuyệt đối đối với việc đảm bảo việc làm đúng theo ngành đã đào tạo cho người được đào tạo cử tuyển. Do đó, việc bạn được sắp sếp công việc không theo đúng chuyên ngành cũng không thể hiểu là trái với quy định của pháp luật.

Do vậy, việc bạn muốn xin nghỉ với lý do sở không phân công cho  bạn làm việc đúng chuyên ngành được cử đi đào tạo là không phù hợp với quy định của pháp luật.

Theo như bạn trình bày, bạn mới chỉ thực hiện công việc được giao theo hợp đồng được trên 12 tháng, nhưng bạn muốn xin thôi việc, theo quy định tại Điều 12 Văn bản hợp nhất số 03/VBHN-BGDĐT nghị định quy định chế độ cử tuyển vào các cơ sở  giáo dục trình độ đại học, cao đẳng, trung cấp thuộc hệ thống giáo dục quốc dân quy định trường hợp phải bồi hoàn học bổng, chi phí đào tạo tại Điều 12 Trường hợp phải bồi hoàn học bổng, chi phí đào tạo

"Người học theo chế độ cử tuyển thuộc một trong các trường hợp sau đây thì phải bồi hoàn học bổng chi phí đào tạo:

1. Người bị kỷ luật buộc thôi học hoặc tự thôi học nhưng không có lý do chính đáng được cơ quan cử đi học chấp thuận.

2. Người không chấp hành sự xét tuyển vào vị trí việc làm theo quy định tại Nghị định này sau khi tốt nghiệp.

3. Người có thời gian làm việc sau tốt nghiệp theo vị trí việc làm do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quy định ít hơn hai lần thời gian được hưởng học bổng và chi phí đào tạo.

4. Người bị kỷ luật không được xét tuyển vào vị trí việc làm[26] sau khi tốt nghiệp hoặc bị thôi việc trong thời gian đang chấp hành sự xét tuyển vào vị trí việc làm.”

Như vậy, theo quy định trên,  bạn có thể phải bồi hoàn học bổng và chi phí đào tạo nếu bạn thuộc 1 trong các trường hợp nêu trên.

Trân trọng
!