Câu hỏi: Xin Chào "Luật Minh Gia". Em muốn hỏi một số vấn đề về việc đơn phương chấm dứt HĐLĐ của NSDLĐ đối với những người lao động đến tuổi nghỉ hưu nhưng chưa đóng đủ số năm BHXH theo luật BHXH, bên cạnh đó họ làm việc trong môi trường độc hại, làm trong các công đoạn trong các dây chuyền sản xuất của nhà máy, làm theo ca kíp.

Thì NSDLĐ  muốn đơn phương chấm dứt hợp đồng với những trường hợp trên thì có bị vi phạm luật lao động hay không, nếu chấm dứt được thì phải ở trong trường hợp nào, điều kiện nào, công ty phải trợ cấp những khoản kèm theo nào không.Xin cảm ơn!

Trả lời: Căn cứ theo Điều 38 Bộ luật lao động 2012 quy định về quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động của người sử dụng lao động:

“1. Người sử dụng lao động có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trong những trường hợp sau đây:

a) Người lao động thường xuyên không hoàn thành công việc theo hợp đồng lao động;

b) Người lao động bị ốm đau, tai nạn đã điều trị 12 tháng liên tục đối với người làm theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, đã điều trị 06 tháng liên tục, đối với người lao động làm theo hợp đồng lao động xác định thời hạn và quá nửa thời hạn hợp đồng lao động đối với người làm theo hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn dưới 12 tháng mà khả năng lao động chưa hồi phục.

Khi sức khỏe của người lao động bình phục, thì người lao động được xem xét để tiếp tục giao kết hợp đồng lao động;

c) Do thiên tai, hỏa hoạn hoặc những lý do bất khả kháng khác theo quy định của pháp luật, mà người sử dụng lao động đã tìm mọi biện pháp khắc phục nhưng vẫn buộc phải thu hẹp sản xuất, giảm chỗ làm việc;

d) Người lao động không có mặt tại nơi làm việc sau thời hạn quy định tại Điều 33 của Bộ luật này.

2. Khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động người sử dụng lao động phải báo cho người lao động biết trước:

a) Ít nhất 45 ngày đối với hợp đồng lao động không xác định thời hạn;

b) Ít nhất 30 ngày đối với hợp đồng lao động xác định thời hạn;

c) Ít nhất 03 ngày làm việc đối với trường hợp quy định tại điểm b khoản 1 Điều này và đối với hợp đồng lao
động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn dưới 12 tháng.”

Như vậy, công  ty bạn muốn đơn phương chấm dứt HĐLĐ trước thời hạn thì phải thuộc vào một trong các trường hợp được quy định tại khoản 1 của Điều trên, đồng thời, công ty cần phải báo trước cho người lao động biết trước một khoảng thời gian hợp lý, 30 ngày đối với HĐLĐ xác định thời hạn và 45 ngày đối với HĐLĐ không xác định thời hạn.

Nếu công ty đơn phương chấm dứt HĐLĐ trái với quy định của pháp luật thì có trách nhiệm theo Điều 42 Bộ luật lao động 2012, như sau:

“1. Phải nhận người lao động trở lại làm việc theo hợp đồng lao động đã giao kết và phải trả tiền lương, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế trong những ngày người lao động không được làm việc cộng với ít nhất 02 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động.

2. Trường hợp người lao động không muốn tiếp tục làm việc, thì ngoài khoản tiền bồi thường quy định tại khoản 1 Điều này người sử dụng lao động phải trả trợ cấp thôi việc theo quy định tại Điều 48 của Bộ luật này.

3. Trường hợp người sử dụng lao động không muốn nhận lại người lao động và người lao động đồng ý, thì ngoài khoản tiền bồi thường quy định tại khoản 1 Điều này và trợ cấp thôi việc theo quy định tại Điều 48 của Bộ luật này, hai bên thỏa thuận khoản tiền bồi thường thêm nhưng ít nhất phải bằng 02 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động để chấm dứt hợp đồng lao động.

4. Trường hợp không còn vị trí, công việc đã giao kết trong hợp đồng lao động mà người lao động vẫn muốn làm việc thì ngoài khoản tiền bồi thường quy định tại khoản 1 Điều này, hai bên thương lượng để sửa đổi, bổ sung hợp đồng lao động.

5. Trường hợp vi phạm quy định về thời hạn báo trước thì phải bồi thường cho người lao động một khoản tiền tương ứng với tiền lương của người lao động trong những ngày không báo trước.”

Do đó, công ty có thể thỏa thuận với những người lao động về vấn đề chấm dứt HĐLĐ đúng quy định của pháp luật, trường hợp không thỏa thuận được và công ty vẫn muốn cho những người này nghỉ việc nhưng không thuộc các trường hợp đơn phương chấm dứt thì công ty có trách nhiệm theo điều luật trên.