Câu hỏi: Câu hỏi tư vấn: Em  đã ly hôn được 8 tháng, em có 2 con nhỏ, 1 cháu lớn lên 8 tuổi, 1cháu bé năm nay 3 tuổi. Sau khi ly hôn em được quyền trực tiếp nuôi dưỡng các con và mỗi tháng chồng cũ của em phải trợ cấp nuôi 2 cháu là 1.300.000đ/tháng/ 2 cháu.

Nhưng từ ngày có quyết định ly hôn tháng 9/2014 đến nay chồng của em không chịu chu cấp nuôi các chaú. Em muốn nhờ luật sư tư vấn giờ em phải làm như thế nào để đòi quyền lợi cho các cháu và em muốn thay đổi mức cấp dưỡng vì với mức như tòa phân xử không đủ để sinh hoạt cho các cháu. Rất mong nhận được sự giúp đỡ của luật sư.

Trả lời: Về việc yêu cầu thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng

Sau khi có quyết định của Tòa án về việc thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng thì người chồng phải thực hiện việc cấp dưỡng của mình cho con theo số tiền mà Tòa án đã quy định dựa trên nhu cầu sinh hoạt của các con và thu nhập thực tế của người này. Trong trường hợp chồng chị cố tình không thực hiện nghĩa vụ của mình thì chị có thể yêu cầu Tòa án buộc người này thực hiện theo quy định tại điều 119 Luật hôn nhân gia đình 2014:

"1. Người được cấp dưỡng, cha, mẹ hoặc người giám hộ của người đó, theo quy định của pháp luật về tố tụng dân sự, có quyền yêu cầu Tòa án buộc người không tự nguyện thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng phải thực hiện nghĩa vụ đó.

2. Cá nhân, cơ quan, tổ chức sau đây, theo quy định của pháp luật về tố tụng dân sự, có quyền yêu cầu Tòa án buộc người không tự nguyện thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng phải thực hiện nghĩa vụ đó:

a) Người thân thích;

b) Cơ quan quản lý nhà nước về gia đình;

c) Cơ quan quản lý nhà nước về trẻ em;

d) Hội liên hiệp phụ nữ.

3. Cá nhân, cơ quan, tổ chức khác khi phát hiện hành vi trốn tránh thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng có quyền đề nghị cơ quan, tổ chức quy định tại các điểm b, c và d khoản 2 Điều này yêu cầu Tòa án buộc người không tự nguyện thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng phải thực hiện nghĩa vụ đó".

Về việc thay đổi mức cấp dưỡng

Theo quy định tại điều 116 Luật hôn nhân gia đình năm 2014 về mức cấp dưỡng:

"1. Mức cấp dưỡng do người có nghĩa vụ cấp dưỡng và người được cấp dưỡng hoặc người giám hộ của người đó thỏa thuận căn cứ vào thu nhập, khả năng thực tế của người có nghĩa vụ cấp dưỡng và nhu cầu thiết yếu của người được cấp dưỡng; nếu không thỏa thuận được thì yêu cầu Tòa án giải quyết.

2. Khi có lý do chính đáng, mức cấp dưỡng có thể thay đổi. Việc thay đổi mức cấp dưỡng do các bên thỏa thuận; nếu không thỏa thuận được thì yêu cầu Tòa án giải quyết".

Do đó, khi có lý do chính đáng vì mức cấp dưỡng theo thỏa thuận không đủ để cấp dưỡng cho 2 con thì chị có thể thỏa thuận trực tiếp với chồng cũ của mình về việc thay đổi mức cấp dưỡng. Tuy nhiên, việc thay đổi mức cấp dưỡng cũng phải căn cứ vào thu nhập thực tế của chồng. Nếu như chồng cũ của chị không có điều kiện kinh tế tốt ở thời điểm yêu cầu thì việc thay đối cấp dưỡng tăng lên cũng khó có thể được đáp ứng.

Về thẩm quyền giải quyết của Tòa án

Khi vợ chồng không thỏa thuận về thay đổi mức cấp dưỡng cũng như chồng chị không cấp dưỡng cho các con của 2 người thì chị đều có thể làm đơn khởi kiện lên Tòa án nơi chồng chị cư trú theo quy định tại Luật tố tụng dân sự 2015 vì đây là trường hợp thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án:

"Những tranh chấp về hôn nhân và gia đình thuộc thẩm quyền giải quyết của Toà án

5. Tranh chấp về cấp dưỡng".