Câu hỏi: : Kính thưa Luật sư Minh gia. Hiện tại gia đình em đang vướng phải vấn đề pháp lý về tranh chấp đất đai do đó em muốn nhờ Luật sư tư vấn giúp em 1 số vấn đề ạ. Sự việc như sau:

Vào năm 1996, ông nội em có mua 1 miếng đất từ hàng xóm và đã được Ủy ban cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.  Đến năm 2014, chính quyền cấp mới lại sổ đỏ thì phía ông B (cũng là hàng xóm của nhà em) đo đạt lại phần đất thì báo với chính quyền là đất của ông ấy bị nhà em chiếm mất 500m2 (hiện khu đất của ông nội mua đã cho nhà em xây nhà từ năm 2000) do đó 2 bên xảy ra tranh chấp. Bên ủy ban xã đã đến hòa giải, đo đạc lại từ đầu ở phần 2 bên và kết quả là phần thiếu hụt rất nhỏ, không đáng kể, tuy nhiên 2 bên hòa giải không thành công. Thời gian từ năm 2015 bên ông B đã đệ đơn khởi kiện lên Tòa án nhân dân thị xã X và đến nay vụ việc vẫn chưa giải quyết xong do bên tòa án bổ sung đối tượng tham gia tố tụng là hộ gia đình thay vì cá nhân ạ. Em có 1 số thắc mắc muốn nhờ luật sư tư vấn như sau:

- Tố tụng theo hộ là như thế nào và thành phần tham gia là những ai ạ?

- Nếu muốn làm đơn bổ sung đối tượng trong hộ tham gia tố tụng thì có được không ạ? Và cách làm như thế nào ạ?

- Gia đình em đã nộp 1 số chứng cứ lên tòa: Bản sao giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của ông nội, phiếu trích lục hồ sơ địa chính, giấy xin phép xây nhà ở, biên bản hòa giải của Hội đồng tư vấn Ủy ban nhân dân xã. Với những chứng cứ có đủ để chứng minh diện tích đất không sai lệch không ạ? Có cần bổ sung thêm chứng cứ gì không? Em chân thành cảm ơn Luật Minh Gia và rất mong nhận được thư phản hồi sớm ạ.Chúc sức khỏe.

Trân trọng,

Trả lời: Thứ nhất, Tố tụng theo hộ gia đình là như thế nào và thành phần tham gia?

Căn cứ theo khoản 29 Điều 3 Luật đất đai 2013:
“ Hộ gia đình sử dụng đất là những người có quan hệ hôn nhân, huyết thống, nuôi dưỡng theo quy định của pháp luật về hôn nhân và gia đình, đang sống chung và có quyền sử dụng đất chung tại thời điểm được Nhà nước giao đất, cho thuê đất, công nhận quyền sử dụng đất; nhận chuyển quyền sử dụng đất.”

Như vậy. khi có tranh chấp về quyền sử dụng đất mà Giấy chứng nhận Quyền sử dụng đất đó được cấp cho Hộ gia đình thì Toà án cần xác định thời điểm được Nhà nước giao đất, cho thuê đất, công nhận Quyền sử dụng đất hộ gia đình đó có bao nhiêu thành viên, những thành viên đó phải là những người có quan hệ hôn nhân huyết thống, nuôi dưỡng theo qui định của pháp luật về hôn nhân và gia đình và đang sống chung và có quyền sử dụng đất chung tại thời điểm đó.

Việc xác định ai là thành viên hộ gia đình phải căn cứ vào hồ sơ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Trường hợp cần thiết, Tòa án có thể yêu cầu Ủy ban nhân dân có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất xác định thành viên hộ gia đình tại thời điểm cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất để làm căn cứ giải quyết vụ án và đưa họ tham gia tố tụng với tư cách là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan.

Thứ hai, bổ sung đối tượng tham gia tố tụng theo hộ gia đình trong Đơn khởi kiện

Trong quá trình giải quyết vụ án nếu xét thấy thành phần tham gia tố tụng chưa đủ  thì Toà sẽ ra thông báo để đưa họ tham gia tố tụng với tư cách Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan. Theo qui định tại khoản 4 Điều 68 Bộ luật dân sự 2015

“4. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong vụ án dân sự là người tuy không khởi kiện, không bị kiện, nhưng việc giải quyết vụ án dân sự có liên quan đến quyền lợi, nghĩa vụ của họ nên họ được tự mình đề nghị hoặc các đương sự khác đề nghị và được Tòa án chấp nhận đưa họ vào tham gia tố tụng với tư cách là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan.

Trường hợp việc giải quyết vụ án dân sự có liên quan đến quyền lợi, nghĩa vụ của một người nào đó mà không có ai đề nghị đưa họ vào tham gia tố tụng với tư cách là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan thì Tòa án phải đưa họ vào tham gia tố tụng với tư cách là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan.”

Trường hợp của gia đình bạn nếu trong quá trình giải quyêt vụ án xét thấy cần bổ sung người tham gia tố tụng thì Toà án sẽ ra thông báo đưa những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vào tham gia tố tụng hoặc nếu các thành viên trong gia đình bạn muốn tham gia tố tụng để đảm bảo quyền lợi của mình thì họ có thể tự làm Đơn đề nghị hoặc các đương sự khác có thể đề nghị Toà án đưa họ vào tham gia tố tụng vói tu cách người có quyền và nghĩa vụ liên quan.

Thứ ba,
về việc xác định ranh giới đất của các hộ gia đình cần căn cứ vào các giấy tờ như hồ sơ địa chính, sổ mục kê, quyết định giao đất, biên lai thu thuế.... và căn cứ vào hiện trạng, ranh giới sử dụng đất hiện nay để xác định.

Trân trọng
!

P. Luật sư tư vấn trực tuyến – Công ty Luật Minh Gia.