Câu hỏi: Kính gửi đoàn luật sư công ty luật Minh Gia. Gia đình tôi hiện có nguời nhà gây ra vụ tai nạn giao thông đường bộ (xe máy) tông vào một nguời đi xe đạp phía trước khiến người đó bị hôn mê nhập viện và mất mấy hôm sau đó.

Theo kết luận từ phía công an lỗi lái xe lấn làn thuộc về phía người nhà tôi. Sau khi gây ra tai nạn hai bên gia đình đã thống nhất chi phi bồi thường và gia đình họ đã làm đơn bãi nại. Hiện tại vẫn còn nhiều vướng mắc chỗ công an, vậy kính nhờ đoàn luật sư tư vấn giúp xem người nhà tôi có được miễn án hình sự không, có được nộp phạt hành chính thay tội hay không và mức phạt là bao nhiêu, trong trường hợp ra tòa thì phải chịu mức án như thế nào. Người nhà tôi có giấy phép lái xe, nhưng xe mua lại chưa sang tên, thiếu giấy đẳng ký BHTN xe máy, tuy nhiên hôm xảy ra tai nan do điều kiện thời tiết hôm đó là mới tảng sáng nên tầm nhìn vẫn có hạn chế. Tôi xin chân thành cảm ơn! Trân trọng!

Trả lời: Căn cứ vào Bộ luật Hình sự năm 2015, Luật sửa đổi Bộ luật Hình sự 2017 quy định cụ thể như sau:

“
Điều 1. Sửa đổi, bổ sung, bãi bỏ một số điều của Bộ luật Hình sự số 100/2015/QH13
...
72. Sửa đổi, bổ sung Điều 260 như sau:
“Điều 260. Tội vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ
1. Người nào tham gia giao thông đường bộ mà vi phạm quy định về an toàn giao thông đường bộ gây thiệt hại cho người khác thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:
a) Làm chết người;
…”

Trường hợp này theo kết luận từ phía công an thì lỗi thuộc về phía người nhà của bạn theo đó, đây là trường hợp tham gia giao thông đường bộ mà vi phạm quy định về an toàn giao thông đường bộ gây thiệt hại cho người khác gây ra hậu quả làm chết người. Căn cứ vào Điều luật trích dẫn ở trên, khung hình phạt áp dụng đối với người nhà của bạn là phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm.

Ngoài ra, người nhà bạn phải bồi thường chi phí cho nạn nhân căn cứ điều 591 Bộ luật Dân sự 2015 như sau:

Điều 591. Thiệt hại do tính mạng bị xâm phạm

1. Thiệt hại do tính mạng bị xâm phạm bao gồm:

a) Thiệt hại do sức khỏe bị xâm phạm theo quy định tại Điều 590 của Bộ luật này;

b) Chi phí hợp lý cho việc mai táng;

c) Tiền cấp dưỡng cho những người mà người bị thiệt hại có nghĩa vụ cấp dưỡng;

d) Thiệt hại khác do luật quy định.

2. Người chịu trách nhiệm bồi thường trong trường hợp tính mạng của người khác bị xâm phạm phải bồi thường thiệt hại theo quy định tại khoản 1 Điều này và một khoản tiền khác để bù đắp tổn thất về tinh thần cho những người thân thích thuộc hàng thừa kế thứ nhất của người bị thiệt hại, nếu không có những người này thì người mà người bị thiệt hại đã trực tiếp nuôi dưỡng, người đã trực tiếp nuôi dưỡng người bị thiệt hại được hưởng khoản tiền này. Mức bồi thường bù đắp tổn thất về tinh thần do các bên thỏa thuận; nếu không thỏa thuận được thì mức tối đa cho một người có tính mạng bị xâm phạm không quá một trăm lần mức lương cơ sở do Nhà nước quy định."

Mặt khác, theo quy định cuả pháp luật tố tụng hình sự thì không phải mọi trường hợp có đơn bãi nại của người bị hại thì đều không phải chịu trách nhiệm hình sự mà chỉ có một số tội danh quy định tại khoản 1 Điều 155 Bộ Luật Tố tụng Hình sự năm 2015:

“Điều 155. Khởi tố vụ án hình sự theo yêu cầu của bị hại

1. Chỉ được khởi tố vụ án hình sự về tội phạm quy định tại khoản 1 các điều 134, 135, 136, 138, 139, 141, 143, 155, 156 và 226 của Bộ luật hình sự khi có yêu cầu của bị hại hoặc người đại diện của bị hại là người dưới 18 tuổi, người có nhược điểm về tâm thần hoặc thể chất hoặc đã chết.

…”

Như vậy, trong trường hợp này dù bên thân nhân người bị hại đã ký đơn bãi nại nhưng người có hành vi vi phạm pháp luật vẫn phải chịu trách nhiệm hình sự về hành vi của mình.