Câu hỏi: Kính gửi công ty luật Minh Gia! Xin công ty luật Minh gia tư vấn và trả lời một số vấn đề sau: Trường hợp người bị thương do máy bay Mỹ bỏ bom năm 1966 không phải là dân quân tự vệ mà chỉ là xã viên hợp tác xã nông nghiệp đang đi lao động sản xuất không có bất cứ loại giấy tờ gì do xã, huyện đội ký giấy xác nhận cũng như giấy chứng thương (hồ sơ gốc). Đến Năm 2000 được 2 người đứng ra chứng nhận bị thương trong khi đang trực tiếp tham gia chiến đấu bắn máy bay địch nên đối tượng đã được hưởng chế độ người hưởng chính sách như thương binh từ năm 2002. Vậy về thủ tục pháp lý từ năm 2002 trở về trước quy định thế nào? Nghị định, thông tư, số mấy, ban hành ngày, tháng, năm nào? Để có thể làm được hồ sơ hưởng chính sách mất sức lao động do thương tật.

Trả lời: Theo thông tin bạn cung cấp, trường hợp đối tượng không trực tiếp tham gia chiến đấu, bị thương do bị máy bay bỏ bom khi đang trực tiếp tham gia sản xuất, không có hồ sơ giấy tờ nhưng có người đứng ra xác nhận đã từng trực tiếp tham gia chiến đấu do đó họ được hưởng chính sách như thương binh từ năm 2002. Giai đoạn từ năm 2002 trở về trước chính sách đối với những đối tượng không trực tiếp tham gia kháng chiến nhưng vẫn có thể được hưởng chính sách như trường hợp bạn đã nêu quy định tại Pháp lệnh Ưu đãi người hoạt động cách mạng, liệt sĩ và gia đình liệt sĩ, thương binh, bệnh binh, người hoạt động kháng chiến, người có công giúp đỡ cách mạng của Ủy ban thường vụ quốc hội năm 1994.

Mục IV Pháp lệnh ưu đãi người hoạt động cách mạng, liệt sĩ và gia đình đình liệt sĩ, thương binh, bệnh binh, người hoạt động kháng chiến, người có công giúp đỡ cách mạng năm 1994 quy định về chính sách đối với thương binh, bệnh binh, người hưởng chính sách như thương binh như sau:

“1. Thương binh là quân nhân, công an nhân dân do chiến đấu, phục vụ chiến đấu trong kháng chiến, bảo vệ Tổ quốc, làm nghĩa vụ quốc tế hoặc trong đấu tranh chống tội phạm, dũng cảm làm nhiệm vụ đặc biệt khó khăn nguy hiểm vì lợi ích của Nhà nước, của nhân dân mà bị thương, mất sức lao động từ 21% trở lên và được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền cấp "Giấy chứng nhận thương binh", tặng "Huy hiệu thương binh".

2. Người hưởng chính sách như thương binh là người không phải là quân nhân, công an nhân dân bị thương trong các trường hợp quy định tại Khoản 1 Điều này mà mất sức lao động từ 21% trở lên và được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền cấp "Giấy chứng nhận người hưởng chính sách như thương binh".

Thương binh và người hưởng chính sách như thương binh sau đây được gọi chung là thương binh.”

Theo quy định tại văn bản này, nếu muốn hưởng chính sách ưu đãi như thương binh với người không phải là quân nhân, công an nhân dân bị thương thì bạn phải thuộc trường hợp bị mất sức lao động từ 21% trở lên và được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận người hưởng chính sách như thương binh.

Tuy nhiên, hiện nay Pháp lệnh ưu đãi người hoạt động cách mạng, liệt sĩ và gia đình đình liệt sĩ, thương binh, bệnh binh, người hoạt động kháng chiến, người có công giúp đỡ cách mạng quy định về chính sách đối với thương binh, bệnh binh, người hưởng chính sách như thương binh đã hết hiệu lực và được thay thế bởi Pháp lệnh ưu đãi người có công với cách mạng năm 2005 (được sửa đổi, bổ sung năm 2012).