Câu hỏi: Xin chào luật sư! Tôi có đặt cọc mua nhà vào cuối năm 2016. Giá trị căn nhà là 540 triệu đồng/52m2 diện tích nhà. Tôi đã đặt cọc mua nhà với số tiền là 340 triệu. Trong hợp đồng cọc chỉ có tôi với bên bán lăn tay và ký xác nhận không có ai làm chứng việc mua bán này. Do bên bán nhà cho tôi hiện đang thưa kiện với chủ đất. Chủ đất tên C có cháu tên G bán cho anh T là người bán nhà cho tôi. Ông C ký giấy cho anh G thay mặt ông C để ký mua bán đất cho anh T. Lúc đầu chỉ mua 1 phần lô đất, hôm sau a T có mua thêm phần đất còn lại .Sau đó anh T tiến hành xin giấy phép xây dựng và có bán nhà cho chúng tôi và hứa đầu năm 2017 sẽ ra văn phòng Thừa phát lại để tiến hành công chứng cho chúng tôi. Nhưng do ông C không nhận được tiền từ phía anh G nên nói là không có mua bán gì hết và đòi đập bỏ tất cả các căn nhà này. Anh T đang tiến hành thưa kiện với ông C và anh G. Cho tôi hỏi: Trong phần thưa kiện này phần thắng của anh T là bao nhiêu phần trăm. Nếu anh T thua kiện thì chúng tôi không biết anh T có trả lại tiền cho chúng tôi không trả như thế nào? (Trong hợp đồng cọc có ghi là nếu bên bán không thực hiện hợp đồng sẽ đền gấp đôi, nếu bên mua không thực hiện hợp đồng sẽ mất tiền cọc)

Trả lời: Tư vấn thủ tục chuyển nhượng quyền sử dụng đất

Hướng dẫn thủ tục khởi kiện dân sự?

Theo thông tin bạn cung cấp, ông C có ủy quyền cho anh G được phép bán đất.

Điều 562 Bộ luật Dân sự 2015 quy định về hợp đồng ủy quyền:

“Điều 562. Hợp đồng ủy quyền

Hợp đồng ủy quyền là sự thỏa thuận giữa các bên, theo đó bên được ủy quyền có nghĩa vụ thực hiện công việc nhân danh bên ủy quyền, bên ủy quyền chỉ phải trả thù lao nếu có thỏa thuận hoặc pháp luật có quy định”
.

Đối chiếu quy định pháp luật và thông tin bạn cung cấp cần xác định ông C có ủy quyền hợp pháp cho anh G bán đất cho gia đình anh T hay giữa ông C và anh G không có ủy quyền liên quan đến việc chuyển nhượng đất đai.

Trong trường hợp nếu giữa ông C và anh G có ủy quyền hợp pháp cho anh G bán đất thì anh G được quyền chuyển nhượng cho anh T, theo đó hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa anh G và anh T là hợp pháp.

Trường hợp nếu như giữa ông C và anh G không có ủy quyền hoặc giữa anh G và ông C là mua bán nhưng được che giấu bằng việc ủy quyền thì có thể giao dịch giữa anh G và anh T sẽ bị vô hiệu và anh T phải trả lại tiền đặt cọc cho bạn, nếu có tranh chấp có thể khởi kiện dân sự để bảo vệ quyền lợi của mình.

2. Điều kiện để Hợp đồng chuyển nhượng QSDĐ hợp pháp

Câu hỏi:
Kính gửi Công ty Luật Minh Gia, cho tôi hỏi vấn đề như sau: Gia đình tôi định mua một mảnh đất có nhà cấp 4. Mảnh đất này chưa được cấp sổ đỏ, mảnh đất đó là đất phần trăm, nhà cấp 4 có điện, nước và nghĩa vụ nộp thuế đứng tên ông bà của người muốn bán cho tôi. Hình như mảnh đất này nằm trong quy hoạch nhưng chưa có dự án gì. Có phải đất phần trăm ở đâu cũng nằm trong quy hoạch hay không? Để an toàn khi giao dịch mua bán này xảy ra tôi cần làm những thủ tục gì? Đất này có được nhà nước cấp sổ đỏ hay không? Tôi xin chân thành cảm ơn.

Trả lời tư vấn:
Chào bạn! Cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi đề nghị tư vấn đến Công ty Luật Minh Gia. Đối với yêu cầu hỗ trợ của bạn chúng tôi tư vấn như sau:

Điều 188 Luật đất đai 2013 quy định:

"Điều 188. Điều kiện thực hiện các quyền chuyển đổi, chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê lại, thừa kế, tặng cho, thế chấp quyền sử dụng đất; góp vốn bằng quyền sử dụng đất

1. Người sử dụng đất được thực hiện các quyền chuyển đổi, chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê lại, thừa kế, tặng cho, thế chấp quyền sử dụng đất; góp vốn bằng quyền sử dụng đất khi có các điều kiện sau đây:

a) Có Giấy chứng nhận, trừ trường hợp quy định tại khoản 3 Điều 186 và trường hợp nhận thừa kế quy định tại khoản 1 Điều 168 của Luật này;

b) Đất không có tranh chấp;

c) Quyền sử dụng đất không bị kê biên để bảo đảm thi hành án;

d) Trong thời hạn sử dụng đất."

Ngoài ra, Khoản 3 Điều 167 Luật đất đai quy định:

"3. Việc công chứng, chứng thực hợp đồng, văn bản thực hiện các quyền của người sử dụng đất được thực hiện như sau:

a) Hợp đồng chuyển nhượng, tặng cho, thế chấp, góp vốn bằng quyền sử dụng đất, quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất phải được công chứng hoặc chứng thực, trừ trường hợp kinh doanh bất động sản quy định tại điểm b khoản này;

b) Hợp đồng cho thuê, cho thuê lại quyền sử dụng đất, quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất, hợp đồng chuyển đổi quyền sử dụng đất nông nghiệp; hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất, tài sản gắn liền với đất mà một bên hoặc các bên tham gia giao dịch là tổ chức hoạt động kinh doanh bất động sản được công chứng hoặc chứng thực theo yêu cầu của các bên;

c) Văn bản về thừa kế quyền sử dụng đất, quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất được công chứng hoặc chứng thực theo quy định của pháp luật về dân sự;

d) Việc công chứng thực hiện tại các tổ chức hành nghề công chứng, việc chứng thực thực hiện tại Ủy ban nhân dân cấp xã."

Theo đó, một trong những điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất là đất phải được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Theo thông tin bạn cung cấp, thửa đất bạn có ý định mua lại chưa được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. do đó thửa đất này chưa đủ điều kiện để chuyển nhượng.

Khi đất đã đủ điều kiện chuyển nhượng theo quy định Điều 188 nêu trên thì bạn và chủ đất tiến hành giao kết hợp đồng và hợp đồng cần được công chứng/chứng thực thì mới có giá trị pháp lý.

Còn đối với việc thửa đất phần trăm có vướng vào quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất hay không và có được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hay không sẽ phụ thuộc vào quy hoạch đất của từng địa phương và nếu chủ đất sử dụng đất đáp ứng đủ các điều kiện cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo Điều 100, Điều 101 Luật Đất đai 2013 thì được xem xét cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.