Câu hỏi: Nội dung câu hỏi: Theo quy định tại Điều 58 Luật Giao thông đường bộ thì: Người lái xe tham gia giao thông phải đủ độ tuổi, sức khoẻ theo quy định tại Điều 60 của Luật này và có giấy phép lái xe phù hợp với loại xe được phép điều khiển do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp

Em trai em va đập vào đầu xe máy nên bị gãy xương mũi hiện đang chữa trị. Còn bà già sau thời gian chữa trị vì bị thương nặng ở đầu và tuổi cao đã tử vong. Gia đình em đã lo chi phí chữa trị và mai táng. Có bồi thường trước 15 triệu, và bên gia đình bị nạn đã đồng ý viết đơn bãi nại. Như vậy em trai em có bị xử lý hình sự không và sau này bên gia đình bị nạn có khởi kiện được không? Mong luật sư tư vấn giúp em!

Trả lời: Chào bạn, cảm ơn bạn đã gửi yêu cầu tư vấn tới công ty Luật Minh Gia, chúng tôi đưa ra tư vấn cho bạn như sau:

Khoản 1 điều 202 Bộ luật hình sự 1999, sửa đổi bổ sung năm 2009 quy định:

“1. Người nào điều khiển phương tiện giao thông đường bộ mà vi phạm quy định về an toàn giao thông đường bộ gây thiệt hại cho tính mạng hoặc gây thiệt hại nghiêm trọng cho sức khoẻ, tài sản của người khác, thì bị phạt tiền từ năm triệu đồng đến năm mươi triệu đồng, cải tạo không giam giữ đến ba năm hoặc phạt tù từ sáu tháng đến năm năm
.”

Điều 3 Thông tư 09/2013/TTLT-BCA-BQP-BTP-VKSNDTC-TANDTC

“
1. Hành vi vi phạm quy định về an toàn giao thông đường bộ của người điều khiển phương tiện giao thông đường bộ quy định tại khoản 1 Điều 202 Bộ luật hình sự được hiểu là hành vi không thực hiện hoặc thực hiện không đúng các quy tắc giao thông đường bộ và hành vi này phải là nguyên nhân trực tiếp gây ra hậu quả về tính mạng, sức khỏe và tài sản
”.

Theo quy định trên, em bạn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội vi phạm quy định về điều khiển giao thông đường bộ khi bạn có hành vi điều khiển phương tiện giao thông đường bộ mà vi phạm quy định về an toàn giao thông đường bộ và hành vi này là nguyên nhân trực tiếp gây thiệt hại tính mạng, sức khỏe, tài sản của người khác. Trong trường hợp này, em bạn điều khiển phương tiện giao thông chưa có bằng lái là vi phạm quy định về điều khiển phương tiện giao thông đường bộ vì theo quy định tại Điều 58 Luật Giao thông đường bộ thì: “
Người lái xe tham gia giao thông phải đủ độ tuổi, sức khoẻ theo quy định tại Điều 60 của Luật này và có giấy phép lái xe phù hợp với loại xe được phép điều khiển do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp
”.

Để xác định em bạn có bị truy cứu TNHS không phải căn cứ vào kết luận của cơ quan điều tra về nguyên nhân gây tai nạn và nguyên nhân trực tiếp gây ra hậu quả chết người cho bà cụ để xem xét mức độ lỗi của em bạn.

Về việc đã có đơn bãi nại của gia đình người bị hại.

Đơn bãi nại được hiểu là rút yêu cầu khởi kiện. Tuy nhiên, theo quy định cuả pháp luật hình sự thì không phải mọi trường hợp có đơn bãi nại của người bị hại thì đều không phải chịu trách nhiệm hình sự mà chỉ những trường hợp khởi tố theo yêu cầu người bị hại theo quy định tại Điều 105 BLTTHS 2003:
“1. Những vụ án về các tội phạm được quy định tại khoản 1 các điều 104, 105, 106, 108, 109, 111, 113, 121, 122, 131 và 171 của Bộ luật hình sự chỉ được khởi tố khi có yêu cầu của người bị hại hoặc của người đại diện hợp pháp của người bị hại là người chưa thành niên”.

Tội vi phạm quy định về điều khiển phương tiện giao thông đường bộ tại Điều 202 BLHS không thuộc các tội phạm theo quy định tại Điều 105 trên, do vậy, trong trường hợp này dù bên thân nhân người bị hại đã ký đơn bãi nại nhưng em bạn vẫn có thể phải chịu trách nhiệm hình sự về hành vi của mình nếu đủ các yếu tố cấu thành tội phạm.

Việc gia đình bạn đã bồi thường cho người bị hại sẽ được Tòa án xem xét làm căn cứ để giảm nhẹ trách nhiệm hình sự.