Câu hỏi: Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất có phải đối tượng của biện pháp bảo đảm cầm cố hay không? Mang giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của người khác đi cầm cố có hiệu lực pháp luật không? Luật Minh Gia tư vấn như sau:

1. Tư vấn quy định về cầm cố, điều kiện cầm cố

Cầm cố là một biện pháp bảo đảm thực hiện nghĩa vụ dân sự. Theo đó, bên cầm cố giao tài sản thuộc quyền sở hữu của mình cho bên nhận cầm cố để đảm bảo thực hiện nghĩa vụ dân sự. Tuy nhiên, không phải tài sản nào cũng có thể trở thành đối tượng của biện pháp bảo đảm cầm cố trong giao dịch dân sự. Đặc biệt là giấy chứng nhận quyền sử dụng đất – giấy tờ của cơ quan Nhà nước công nhận quyền sử dụng đất hợp pháp của cá nhân, tổ chức hiện nay vẫn còn nhiều người nhầm lẫn và mang ra cầm cố bảo đảm thực hiện nghĩa vụ dân sự. Điều này dẫn đến nhiều vấn đề pháp lý rắc rối kéo theo.

Do đó, nếu bạn đang gặp phải vấn đề vướng mắc liên quan đến cầm cố giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và không có phương hướng để bảo vệ quyền lợi của mình, bạn hãy gửi câu hỏi cho chúng tôi để được tư vấn.

Ngoài ra, bạn có thể tham khảo tình huống chúng tôi tư vấn sau đây để có thêm kiến thức bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình.

2. Tư vấn trường hợp tự ý đem sổ đỏ của người khác đi cầm cố

Nội dung yêu cầu tư vấn:

Anh trai em có nhờ chị tổ trưởng trong thôn thuế chấp sổ đỏ đất rừng vay tiền ngân hàng, nhưng trong lúc làm thủ tục vay chị tổ trưởng bảo phải có cả sổ đỏ nhà ở mới được vay, do anh em không hiểu biết nên đã đưa sổ đỏ nhà ở cho chị tổ trưởng, anh trai em đã được nhận đủ số tiền như đã vay. Nhưng hôm nay anh trai e nhận được tin sổ đỏ nhà ở đã bị chị tổ trưởng đem đi cầm cố vay tín dụng đen, còn vay ngân hàng thì chỉ dùng sổ đỏ đất rừng, anh trai em không được ký bất kỳ giấy uỷ quyền nào, em nhờ Luật sư tư vấn giúp em là:

1. chủ cầm đồ đang giữ sổ đỏ có lấy đất nhà anh em không.

2. Số tiền chị tổ trưởng vay anh trai em có phải chịu trách nhiệm không? ( anh trai em không biết chị tổ trưởng vay số tiền này)

3. Anh trai em làm thế nào để lấy lại được sổ đỏ. Em xin cảm ơn !

Trả lời: Cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi tư vấn đến Công ty Luật Minh Gia của chúng tôi, trường hợp của bạn được tư vấn như sau:

Thứ nhất:
Hiện nay Luật đất đai và Bộ luật dân sự không có quy định về việc cầm cố quyền sử dụng đất. Mà chỉ có quy định về thế chấp, bảo lãnh quyền sử dụng đất để bảo đảm thực hiện nghĩa vụ dân sự. Do đó giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) không thể mang đi cầm cố, và nếu xảy ra tranh chấp thì  hợp đồng cầm cố sẽ bị vô hiệu, các bên hoàn trả cho nhau những gì đã nhận.

Việc chị tổ trưởng cầm sổ đỏ của gia đình anh bạn, không đủ cơ sở pháp lý để người đó có quyền đối với thửa đất của gia đình bạn. Gia đình anh bạn hoàn toàn có thể yêu cầu người đang giữ giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trả lại cho gia đình mình.

Gia đình anh trai bạn có thể khởi kiện yêu cầu Tòa án tuyên giao dịch dân sự giữa chị tổ trưởng và người đang giữ sổ đỏ của gia đình bạn là giao dịch dân sự vô hiệu. Giao dịch dân sự vô hiệu các bên hoàn trả cho nhau những gì đã nhận theo quy định tại điều 137 Bộ luật dân sự:

" ...2. Khi giao dịch dân sự vô hiệu thì các bên khôi phục lại tình trạng ban đầu, hoàn trả cho nhau những gì đã nhận; nếu không hoàn trả được bằng hiện vật thì phải hoàn trả bằng tiền, trừ trường hợp tài sản giao dịch, hoa lợi, lợi tức thu được bị tịch thu theo quy định của pháp luật. Bên có lỗi gây thiệt hại phải bồi thường".

Người đang giữ sổ đỏ của gia đình bạn trong trường hợp này không có quyền chuyển nhượng đất của gia đình bạn cho người khác bằng bất cứ hình thức nào, vì họ không có quyền sử dụng đối với mãnh đất đó.

Thủ tục khởi kiện vụ án dân sự bạn có thể tham khảo bài viết sau: Tư vấn thủ tục khởi kiện vụ án dân sự tại tòa án

Thứ hai:
Việc chị tổ trưởng mang sổ đỏ của gia đình anh bạn đi cầm cố, mà không có sự đồng ý hay ủy quyền từ anh bạn. Thì anh bạn không phải chịu trách nhiệm gì với số tiền mà chị tổ trưởng đã tự ý mang sổ nhà đất của anh bạn đi cầm cố.  Giao dịch dân sự giữa chị tổ trưởng với người người cầm giữ sổ đỏ là giao dịch được thực hiện trái với quy định của pháp luật.