Câu hỏi: Luật sư tư vấn về trường hợp sa thải trái pháp luật về trình tự, thủ tục. Nội dung tư vấn như sau:

Nội dung tư vấn :
Tôi xin cảm ơn Luật Minh Gia đã tư vấn cho tôi trong câu hỏi lần trước. Hiện nay chồng tôi đã bị Công ty sa thải với lý do: Vi phạm quy chế Công ty đã ban hành, cố tính gây thiệt hại cho công ty. Đồng thời công ty không chi trả lương và phụ cấp còn lại. Tôi xin tóm tắt lại trình tự xử lý kỷ luật của công ty chồng tôi như sau: Ngày 18/3/2016 là ngày Công ty được thông báo lô hàng bị vi phạm hợp đồng. Ngay trong buổi chiều hôm đó chồng tôi và 3 anh em cùng làm được triệu tập họp. Thành phần tham gia cuộc họp gồm: Giám đốc sản xuất, quản đốc phân xưởng và một số công nhân thuộc các công đoạn trước nhưng không có đại diện công đoàn cơ sở. Tại cuộc họp: các cán bộ cho các công nhân công đoạn trước bỏ phiếu kín xác nhận công đoạn nào gây lỗi và tất cả công nhân công đoạn trước đều bỏ phiếu xác nhận công đoạn của chồng tôi vi phạm mặc dù không có bằng chứng chứng minh. Kết thúc cuộc họp các cán bộ đưa ra quyết định tạm đình chỉ công việc của 4 người trong tổ hoàn thiện 1 tuần, nếu trong 1 tuần không ai chịu nhận lỗi thì sẽ sa thải cả 4 người trong tổ chồng tôi. Kể từ ngày 19/3/2016 đến ngày 24/3/2016 chồng tôi không được triệu tập đến công ty để giải quyết và xử lý kỷ luật lao động. Đến ngày 24/3/2016 chồng tôi được thông báo là 9h sáng ngày 25/3/2016 đến Công ty gặp Phòng Hành chính nhân sự. Khi chồng tôi đến gặp Phòng hành chính nhân sự thì nhận được quyết định cho thôi việc. Và ngày ký quyết định là ngày 19/3/2016. Về quy chế chồng tôi cũng chưa được đọc quy chế của công ty nên cũng không biết trong quy chế có quy định rõ hành vi vi phạm như thế nào thì bị sa thải. Như vậy công ty chồng tôi đã xử lý kỷ luật lao động có đúng không? Việc không trả lương và các khoản phụ cấp còn lại có đúng pháp luật không? Nếu chồng tôi muốn làm đơn kiện thì trinh tự làm như thế nào? Giả sử công ty có chứng minh được hành vi vi phạm đó là do công đoạn cuối cùng của chồng tôi (mà chỉ do 1 người làm nhưng không có chứng cứ chứng minh ai làm), vậy việc sa thải cả 4 người có trái pháp luật không? Rất mong nhận được sự tư vấn của Luật Minh Gia. Xin chân thành cảm ơn!

Trả lời: Với trường hợp của chồng bạn vì không biết được rõ nội dung của quy chế công ty cũng không biết được quy chế này đã được đăng ký phù hợp với quy định của pháp luật hay chưa; nên tôi sẽ tư vấn theo quy định pháp luật hiện hành về trường hợp sa thải này; cụ thể theo quy định tại Bộ luật lao động 2012 về nguyên tắc trình tự xử lý kỷ luật lao động như sau:

Điều 123. Nguyên tắc, trình tự xử lý kỷ luật lao động

"
1. Việc xử lý kỷ luật lao động được quy định như sau:

a) Người sử dụng lao động phải chứng minh được lỗi của người lao động;

b) Phải có sự tham gia của tổ chức đại diện tập thể lao động tại cơ sở;

c) Người lao động phải có mặt và có quyền tự bào chữa, nhờ luật sư hoặc người khác bào chữa; trường hợp là người dưới 18 tuổi thì phải có sự tham gia của cha, mẹ hoặc người đại diện theo pháp luật;

d) Việc xử lý kỷ luật lao động phải được lập thành biên bản. "

Có thể thấy việc công ty họp ký luật lao động lúc này không có sự tham gia của tổ chức đại diện tập thể lao động tại cơ sở đã vi phạm quy định về nguyên tắc, trình tự xử lý kỷ luật lao động này. Cùng với đó, công ty chưa chứng minh được chính xác lỗi của người lao động khi có thiệt hại xảy ra; việc bỏ phiếu kín xác nhận công đoạn nào phạm lỗi không phải là căn cứ để chứng minh được lỗi của chồng bạn. Và trong trường hợp này không xác định được lỗi cụ thể thì công ty cũng không có căn cứ để sa thải cả 4 người trong tổ vì không có chứng cứ xác đáng; tuy nhiên, cả trong trường hợp công ty sa thải trái pháp luật người lao động thì công ty vẫn sẽ phải trả lương và phụ cấp đầy đủ cho người lao động theo quy định tại BLLĐ 2012 quy định về nghĩa vụ của người sử dụng lao động khi sa thải trái pháp luật như sau:

“
Điều 42. Nghĩa vụ của người sử dụng lao động khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật

1. Phải nhận người lao động trở lại làm việc theo hợp đồng lao động đã giao kết và phải trả tiền lương, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế trong những ngày người lao động không được làm việc cộng với ít nhất 02 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động.

....

5. Trường hợp vi phạm quy định về thời hạn báo trước thì phải bồi thường cho người lao động một khoản tiền tương ứng với tiền lương của người lao động trong những ngày không báo trước
”.

Vậy nên, trường hợp của bạn, bạn có thể làm đơn khiếu nại lên người sử dụng lao động (người trực tiếp ký hợp đồng lao động với bạn, người trả lương cho bạn). Nếu người sử dụng lao động không giải quyết cho thì có thể gửi đơn khiếu nại lên Thanh tra lao động hoặc ban chấp hành công đoàn cơ sở để được giải quyết. Hoặc bạn có thể gửi đơn đến cơ quan, cá nhân có thẩm quyền giải quyết tranh chấp lao động cá nhân đó là Hòa giải viên lao động hoặc Tóa án nhân dân. Ngoài ra, bạn có thể tham khảo bài viết sau về trình tự, thủ tục như sau: Trình tự giải quyết tranh chấp lao động cá nhân.

Trân trọng
.