Câu hỏi: Nội dung tư vấn: Tôi xin việc ở công ty TNHH đầu tư phát triển Habitat ở vị trí nhân viên hành chính, chuyên bên hồ sơ, văn bản và hỗ trợ công tác tuyển dụng và các công việc khác trong phòng nhân sự. Công ty ký "hợp đồng thoả thuận" làm việc sau khi giới thiệu tôi đăng ký khóa học 2 tháng 15 ngày

khóa nhân sự căn bản với mức học phí 3.950.000 đ và nhân viên ở đây giữ biên lai luôn chứ không để học viên giữ với lý do nộp lại cho công ty. Khi học ở đây tôi được biết có rất nhiều nguời cũng như tôi đều xin cùng vị trí và được công ty giới thiệu đến đây học. Nhưng có mấy người đóng học phí lên tới 9.850.000 đ.Nói về công ty. Tôi thấy phòng ốc ọp ẹp, bàn ghế cũ và không có bảng tên phòng ban nào cả, phòng nào cũng chỉ có mỗi bàn làm việc và tủ đựng hồ sơ nhưng chỉ lèo tèo vài bộ hồ sơ hay văn bản gì đó, nhân viên trong đó thì kiêm nhiều chức vụ, thay phiên nhau làm lễ tân. Về hợp đồng thỏa thuận thì chỉ ghi là sẽ nhận vào làm(ký hợp đồng chính thức) khi hoàn thành khóa học với mức lương chưa tính phụ cấp là 6 triệu, (có người 6,5 triệu), thưởng tháng 13... Mà không có đề cập tới 2 tháng thử việc cũng như không có hợp đồng thử việc trong thời gian vừa học vừa làm. Thấy công ty có dấu hiệu lừa đảo nhưng chưa rõ thực hư thế nào nên lên mạng tìm hiểu kỹ hơn. Công ty habitat này lại trùng tên với tập đòan habitat bình dương lại cũng hoạt động cùng lĩnh vực bất động sản, có lẽ vì thế mà gây nhầm lẫn cho người xin việc. Tìm kỹ hơn nữa thấy có một bài báo mạng (báo Lao Động) viết về công ty này hồi tháng 10/2016 nhưng lúc đó công ty này lại có tên là IDCO (có lẽ do hành vi lừa đảo bị đưa lên báo nên họ đã đổi tên công ty). Nhưng hình ảnh trụ sở công ty, địa chỉ, phương thức hoạt động (lừa đảo) thì giống y hệt nên lại càng khẳng định chắc chắn đã bị lừa nhưng lại không thể tìm ra cách nào để lấy lại tiền cũng như vạch trần, tố cáo công ty này vì không có bằng chứng. Rất mong luật sư tư vấn để tìm ra cách lấy lại được tiền cũng như cách để có được bằng chứng tố cáo hành vi lừa đảo này (Cụ thể cần những bằng chứng gì).  thực sự tôi không còn biết phải làm sao vì gia đình tôi đang khó khăn, 4 triệu có thể nhỏ với mọi người nhưng lại lớn với tôi. tôi đã phải đi vay nợ để nộp học phí và hầu như những người xin việc như tôi đều đi vay nợ để đóng học phí, có người 4triệu, có người gần 10triệu. Rồi khi nhận vào làm thì họ lại bắt đi tuyển những người mới, làm thì là mình đi lừa người ta còn không làm đồng nghĩa mình bỏ việc, hủy hợp đồng. Mất trắng luôn Rất mong sự giúp đỡ từ phía luật sư ạ. Xin cảm ơn rất nhiều ạ

Trả lời: Trước hết với các tình tiết bạn đưa ra thì công ty đã có hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo quy định tại điều 174 Bộ luật Hình sự năm 2015 sửa đổi bổ sung năm 2017 như sau:

“Điều 174.
Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản

1. Người nào bằng thủ đoạn gian dối chiếm đoạt tài sản của người khác trị giá từ 2.000.000 đồng đến dưới 50.000.000 đồng hoặc dưới 2.000.000 đồng nhưng thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:

a) Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi chiếm đoạt tài sản mà còn vi phạm;

b) Đã bị kết án về tội này hoặc về một trong các tội quy định tại các điều 168, 169, 170, 171, 172, 173, 175 và 290 của Bộ luật này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm;

c) Gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội;

d) Tài sản là phương tiện kiếm sống chính của người bị hại và gia đình họ...”

Trong trường hợp này bạn nên làm đơn tố giác tội phạm ra cơ quan có thẩm quyền tại địa phương. Hành vi này có thể cấu thành tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản bởi:

Về mặt khách quan : công ty có hành vi dùng thủ đoạn gian dối là đưa ra thông tin giả (không đúng sự thật) nhưng làm cho người khác tin đó là thật và giao tài sản cho công ty.Bên cạnh đó, công ty thỏa thuận cho nhiều người cùng đi học để làm cùng một vị trí là nhân viên hành chính, chuyên bên hồ sơ, văn bản và hỗ trợ công tác tuyển dụng và các công việc khác trong phòng nhân sự hành vi này của công ty đã có dấu hiệu lừa đảo.

Đồng thời công ty giữ biên lai  khi đóng tiền học phí không để học viên giữ với lý do nộp lại cho công ty là không hợp lý . Học phí mà công ty áp dụng cho mỗi người đi học là khác nhau. Có người nộp học phí 3 triệu 950 nghìn, có người phải nộp 9 triệu 950 nghìn,… ở đây công ty không đưa ra một mức học phí chung mà thu mỗi người một số tiền khác nhau có thể nói rằng phần học phí này không minh bạch.

Về mặt chủ quan đây là lỗi của công ty hoàn toàn cố ý.

Khách thể là quyền sở hữu tài sản của người khác. Bằng hình thức tuyển dụng công ty bắt người tuyển dụng nộp tiền vào công ty với các mức đóng tiền khác nhau do đó mà quyền sở hữu tài sản của những người tuyển dụng đã bị xâm phạm

Từ những giấy tờ giữa bạn và công ty khi tham gia học khóa học, những  tài liệu cho thấy công ty không rõ ràng về tuyển dụng nhân sự,…cùng với những bằng chứng khác sau khi được cơ quan điều tra xác minh sẽ trở thành  những chứng cứ buộc tội công ty có hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Từ những giấy tờ giữa bạn và công ty khi tham gia học khóa học, những  tài liệu cho thấy công ty không rõ ràng về tuyển dụng nhân sự,…cùng với những bằng chứng khác sau khi được cơ quan điều tra xác minh sẽ trở thành  những chứng cứ buộc tội công ty có hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Trân trọng

CV Hà Tuyền - Công ty Luật Minh Gia