Câu hỏi: Xin chào Công ty luật Minh Gia! Em có câu hỏi muốn nhờ tư vấn giúp ạ. Chú em làm bảo vệ tại một công ty tư nhân được 3 năm, công ty không đóng BHXH, không có HĐLĐ, chỉ có bản thỏa thuận thuê nhân lực (anh làm việc cho tôi, tôi trả lương cho anh 100 nghìn/ ngày) và thuê ba tháng một.

Nội dung yêu cầu:
Ngày chú em mất thì mới làm việc đợt này được 01 tháng 01 ngày. Ngày 19/5/2016 gia đình chú em nhận được điện thoại phía công ty gọi từ bệnh viện đến nhận xác chú em về. Vậy là chú em mất không rõ nguyên nhân. Sau khi mai táng xong, gia đình có tới làm việc với công ty thì họ trả lời chỉ trả chú em 3 triệu 100 nghìn tiền lương tương ứng với ngày mà chú em đã làm việc. Còn lại họ không có trách nhiệm gì nữa. Vậy em muốn hỏi chú em và thân nhân sẽ được hưởng chế độ gì? Công ty làm như vậy có đúng không? Em xin chân thành cảm ơn Công ty!

Trả lời: Trường hợp người chú chết không rõ nguyên nhân, không được đơn vị sử dụng lao động đóng BHXH thì người này và thân nhân sẽ không được hưởng bất cứ chế độ gì từ đơn vị sử dụng lao động và cơ quan BHXH.

Đối với vụ việc trên, tuy không ký HĐLĐ nhưng theo nội dung trình bày của bạn thì có căn cứ để chứng minh các bên vẫn tồn tại quan hệ lao động. Do đó, nếu người chú chết do tai nạn lao động thì người sử dụng lao động phải thực hiện các nghĩa vụ quy định tại Điều 144, 145 BLLĐ 2012:

“
Điều 144. Trách nhiệm của người sử dụng lao động đối với người bị tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp

1. Thanh toán phần chi phí đồng chi trả và những chi phí không nằm trong danh mục do bảo hiểm y tế chi trả đối với người lao động tham gia bảo hiểm y tế và thanh toán toàn bộ chi phí y tế từ khi sơ cứu, cấp cứu đến khi điều trị ổn định đối với người lao động không tham gia bảo hiểm y tế.

2. Trả đủ tiền lương theo hợp đồng lao động cho người lao động bị tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp phải nghỉ việc trong thời gian điều trị.

3. Bồi thường cho người lao động bị tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp theo quy định tại Điều 145 của Bộ luật này.

Điều 145. Quyền của người lao động bị tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp

1. Người lao động tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc được hưởng chế độ tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp theo quy định của Luật bảo hiểm xã hội.

2. Người lao động thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc mà người sử dụng lao động chưa đóng bảo hiểm xã hội cho cơ quan bảo hiểm xã hội, thì được người sử dụng lao động trả khoản tiền tương ứng với chế độ tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp theo quy định của Luật bảo hiểm xã hội.

Việc chi trả có thể thực hiện một lần hoặc hằng tháng theo thỏa thuận của các bên.

3. Người lao động bị tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp mà không do lỗi của người lao động và bị suy giảm khả năng lao động từ 5% trở lên thì được người sử dụng lao động bồi thường với mức như sau:

a) Ít nhất bằng 1,5 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động nếu bị suy giảm từ 5,0% đến 10% khả năng lao động; sau đó cứ tăng 1,0% được cộng thêm 0,4 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động nếu bị suy giảm khả năng lao động từ 11% đến 80%;

b) Ít nhất 30 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động cho người lao động bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên hoặc cho thân nhân người lao động bị chết do tai nạn lao động.

4. Trường hợp do lỗi của người lao động thì người lao động cũng được trợ cấp một khoản tiền ít nhất bằng 40% mức quy định tại khoản 3 Điều này
”.

Một người chết đều do một nguyên nhân nhất định: chết tự nhiên như do bệnh tật, hoặc một số nguyên nhân khác; chết do tai nạn hoặc chết do ý chí chủ quan của người khác,... Vậy, gia đình có quyền yêu cầu hoặc tự thu thập tài liệu, chứng cứ để xác minh nguyên nhân cái chết của người chú.