Câu hỏi: Tôi mua căn nhà 4mx 17m. Nay nhà xuống cấp nên xin phép xây dựng lại. Do nhà tôi mua lại chủ trước đây. Chủ trước xây nhà mượn tường nhà kế bên làm vách. Sau này chủ trước tôi xây lại không mượn tường nhà bên cạnh nữa mà không chỉnh lại sổ quyền sử dụng nhà ở(sổ hồng).

Nhà cho mượn tường bán lại cho chủ sau. Khi tôi mua nhà thì hiện trạng là nở hậu phần sau thêm 5 tấc so sổ hồng hiện tại (khoảng 5m cuối chiều dài nhà). Khi tôi chuẩn bị xây nhà thì qua bên nhà cho mượn tường nhờ trước đây thương lượng phần dư ra 5 tấc chia đôi cho hai nhà. Nhưng chủ nhà bên không chịu đòi lấy hết 5 tấc đó. Tôi bức xúc thuê cục đo đạc bản đồ xác định lại ranh hiện trạng so sổ hồng, và nộp lên phòng xây dựng quận X, và được cấp phép xây dựng nhưng phần dư ra chia làm đôi. Tôi rất đồng tình cách phòng xây dựng cấp phép. Khi tôi làm móng nhà xong chủ nhà kế bên ( cho mượn tường) thưa lên phường B quận X nói tôi xây không đúng sổ hồng. Phòng thanh tra phường B xuống hòa giải nhưng nhà bên không chịu, nói nhà tôi gian lận đất xây nhà mặc dù tôi làm theo giấy phép xây dựng quận X. Tôi xin hỏi nếu hòa giải không xong tôi ra tòa khởi kiện nhà bên cản trở tôi xây dựng có đúng luật không? Tôi có làm gì sai không? Quy định ra sao? Xin chỉ giúp. Thật cảm ơn.

Trả lời: Khi bạn mua nhà thì bạn sẽ có quyền sở hữu nhà ở gắn liền với quyền sử dụng đất ở. Khi bạn muốn xây dựng lại nhà ở thì bạn chỉ có quyền xây dựng trong phần diện tích ghi trên sổ hồng (Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất).

Nếu như 5 tấc đất dư ra không thuộc phần diện tích được quy định trong sổ hồng thì đất đó không thuộc quyền sử dụng của bạn và cũng không thuộc quyền sử dụng đất của nhà hàng xóm. Nếu bạn không xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với diện tích đất dôi ra đó thì bạn cũng không có quyền sử dụng vượt quá phần diện tích đất cho phép. Như vậy ,nếu bạn muốn xây dựng nhà quá diện tích đất trong sổ hồng thì trước tiên bạn cần phải làm hồ sơ đề nghị cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với phần diện tích đất vượt quá sau đó xin cấp phép xây dựng. làm như vậy để tránh những tranh chấp phát sinh về sau, bảo đảm quyền lợi của người sử dụng đất.

Về việc bạn trong quá trình xây dựng công trình nhưng bị người khác cản trở thi công, thì bạn có quyền yêu cầu họ chấm dứt hành vi của mình. Nếu họ không dừng lại thì bạn có quyền yêu cầu cơ quan có thẩm quyền ( UBND huyện, Tòa án). nếu họ cản trở có gây ra thiệt hại về tài sản, con người thì họ phải chịu trách nhiệm bồi thường theo quy định của pháp luật dân sự. nếu hành vi gây thiệt hại nghiêm trọng còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Bên cạnh đó họ còn phải chịu trách nhiệm hành chính được quy định tại Điều 11 Nghị định 102/2014/NĐ-CP:

1. Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 500.000 đồng đến 1.000.000 đồng tại khu vực nông thôn, phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng tại khu vực đô thị đối với hành vi đưa chất thải, chất độc hại, vật liệu xây dựng hoặc các vật liệu khác lên thả đất của người khác hoặc thửa đất của mình gây cản trở cho việc sử dụng đất của người khác.

2. Phạt tiền từ 2.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng tại khu vực nông thôn, từ 5.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng tại khu vực đô thị đói với hành vi đào bới, xây tường, làm hàng rào gây cản trở hoặc gây thiệt hại cho việc sử dụng đất của người khác.

3. Biện pháp khắc phục hậu quả:

a) Tịch thu tang vật, phương tiện được sử dụng để thực hiện hành vi vi phạm quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này;

b) Buộc khôi phục lại tình trạng của đất trước khi vi phạm đối với hành vi quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này.