Câu hỏi: Luật sư tư vấn về quyền và nghĩa vụ của người lao động khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động. Cụ thể như sau:

Nội dung tư vấn:
Em Xin chào Luật Minh Gia. Xin luật sư cho em hỏi ạ. T4/2016 em kí hdld không xác định thời hạn với 1 bệnh viện. (bệnh viện giữ giấy tờ gốc. Bằng đại học , chứng chỉ hành nghề). Nghề của e là bác sĩ. Mức lương trong HDLD là" lương cơ bản". Trong phụ lục hợp đồng là 6 triệu/tháng/26 ngày/8h/ngay. Em không được bv cử Đi đào tạo thêm gì. Trong phụ lục hợp đồng có ghi. Nếu bên B đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động mà không có sự đồng ý của bên A thì bên B phải đền bù khoản CHÊNH LỆCH giữa lương thực tế bên A đưa cho bên B (6tr) - với mức lương theo nghạch bậc trong bv công lập (tức gần 3tr/tháng. Không tính phụ cấp nghành Y). Tức là phải đền bù hơn 3tr/tháng. (như vậy là, nếu e đơn phương chấm dứt hợp đồng mà bên A không đồng ý, dù có làm bao nhiêu năm, chưa đủ tuổi về hưu, thì vẫn phải đền bù chênh lệch.) T10/2017 em viết đơn nghỉ việc( để làm trong bv công lập), nhưng em nghỉ trước, không đợi đủ 45 ngày theo quy định. Vậy em xin hỏi. Bệnh viện quy định lương như vậy là đúng hay sai ạ. Em phải đền bù những khoản nào. Liệu có phải đền bù khoản chênh lệch không ạ. Em phải làm thủ tục gì để lấy lại giấy tờ gốc. Em xin chân thành cảm ơn.

Trả lời: Thứ nhất, về vấn đề bệnh viện quy định lương của bạn là 6 triệu/26 ngày/8h/ngày

Thời điểm bạn ký kết hợp đồng với bệnh viện là vào tháng 4/2016, thời điểm này mức lương của bạn sẽ được tính theo các quy định tại Nghị định 122/2015/NĐ-CP. Căn cứ theo Điều 3 và điều 5 của Nghị định:

Điều 3:

"1. Quy định mức lương tối thiểu vùng áp dụng đối với doanh nghiệp như sau:

a) Mức 3.500.000 đồng/tháng, áp dụng đối với doanh nghiệp hoạt động trên địa bàn thuộc vùng I.

b) Mức 3.100.000 đồng/tháng, áp dụng đối với doanh nghiệp hoạt động trên địa bàn thuộc vùng II.

c) Mức 2.700.000 đồng/tháng, áp dụng đối với doanh nghiệp hoạt động trên địa bàn thuộc vùng III.

d) Mức 2.400.000 đồng/tháng, áp dụng đối với doanh nghiệp hoạt động trên địa bàn thuộc vùng IV".

Điều 5:

"1. Mức lương tối thiểu vùng quy định tại Điều 3 Nghị định này là mức thấp nhất làm cơ sở để doanh nghiệp và người lao động thỏa thuận và trả lương, trong đó mức lương trả cho người lao động làm việc trong điều kiện lao động bình thường, bảo đảm đủ thời giờ làm việc bình thường trong tháng và hoàn thành định mức lao động hoặc công việc đã thỏa thuận phải bảo đảm:

a) Không thấp hơn mức lương tối thiểu vùng đối với người lao động chưa qua đào tạo làm công việc giản đơn nhất;

b) Cao hơn ít nhất
7% so với mức lương tối thiểu vùng đối với người lao động đã qua học nghề quy định tại Khoản 2 Điều này”.

Theo các quy định trên, bạn là người đã qua học nghề (có bằng đại học và chứng chỉ hành nghề) nên mức lương của bạn nhận được ≥ mức lương tối thiểu vùng + mức lương tối thiểu vùng x 7%.

Cụ thể nếu bệnh viện đó hoạt động trên địa bàn thuộc vùng I: Lương tối thiểu= 3.500.000 + (3.500.000 x 7%)= 3.745.000 đồng; tại vùng II là 3.317.000 đồng; tại vùng III là 2.889.000 đồng; tại vùng IV là 2.568.000 đồng.

Như vậy, dù ở vùng nào thì mức lương cơ bản của bạn đều cao hơn 7% so với mức lương tối thiểu vùng. Do đó, bệnh viện quy định lương cơ bản của bạn là 6.000.000/26 ngày/8h/ngày là đúng với quy định của pháp luật.

Thứ hai, về các khoản đền bù sau khi bạn đơn phương chấm dứt hợp đồng

Theo khoản 4 Điều 37 Bộ Luật Lao động 2012 quy định: “
Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động, nhưng phải báo cho người sử dụng lao động biết trước ít nhất 45 ngày, trừ trường hợp quy định tại Điều 156 của Bộ luật này”.

Theo đó, đơn phương chấm dứt hợp đồng là quyền của bạn khi ký kết hợp đồng không xác định thời hạn với bệnh viện, bạn chỉ cần thông báo với phía bệnh viện mà không cần sự đồng ý của bệnh viện. Do đó, phía bệnh viện bổ sung thêm điều khoản bạn phải đền bù khoản chênh lệch giữa mức lương thực tế và mức lương theo ngạch bậc trong bệnh viện công lập khi mà phía bệnh viện không đồng ý khi bạn xin nghỉ là điều khoản hạn chế quyền chấm dứt hợp đồng của bạn. Điều khoản này sẽ bị vô hiệu do trái với quy định của pháp luật. Vì vậy, bạn sẽ không phải bồi thường khoản tiền chênh lệch theo như thỏa thuận trước đó của bạn với bệnh viện.

Tuy nhiên, bạn vẫn phải bồi thường một khoản tiền vì vi phạm quy định về báo trước theo Điều 43 Bộ luật Lao động 2012:

"Điều 43. Nghĩa vụ của người lao động khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật

1. Không được trợ cấp thôi việc và phải bồi thường cho người sử dụng lao động nửa tháng tiền lương theo hợp đồng lao động.

2. Nếu vi phạm quy định về thời hạn báo trước thì phải bồi thường cho người sử dụng lao động một khoản tiền tương ứng với tiền lương của người lao động trong những ngày không báo trước".

Theo thông tin bạn cung cấp, bạn ký hợp đồng lao động không xác định thời hạn với một bệnh viện. Đối với trường hợp ký kết hợp đồng không xác định thời hạn thì bạn có thể đơn phương chấm dứt hợp đồng khi bạn thông báo trước cho phía bệnh viện trước 45 ngày, nhưng khi bạn không đợi đủ 45 ngày thì bạn sẽ phải bồi thường cho bệnh viện một số tiền bằng số tiền lương của bạn trên một ngày x số ngày bạn không báo trước.

Thứ ba,
việc bệnh viện giữ giấy tờ gốc (bằng đại học; chứng chỉ hành nghề) của bạn là trái quy định của pháp luật. Vì theo quy định tại Điều 20 Bộ Luật Lao động năm 2012 quy định:

"Những hành vi người sử dụng lao động không được làm khi giao kết, thực hiện hợp đồng lao động

1. Giữ bản chính giấy tờ tuỳ thân, văn bằng, chứng chỉ của người lao động.

2. Yêu cầu người lao động phải thực hiện biện pháp bảo đảm bằng tiền hoặc tài sản khác cho việc thực hiện hợp đồng lao động".

Việc bệnh viện giữ giấy tờ gốc của bạn là trái pháp luật, bạn hoàn toàn có quyền yêu cầu phía bệnh viện trả lại giấy tờ gốc cho bạn. Trong trường hợp phía bệnh viện không trả lại giấy tờ gốc gửi đơn đến cơ quan có thẩm quyền để giải quyết (hòa giải viên lao động, Tòa án).