Câu hỏi: : Xin chào luật sư, Em là 1 xã viên của HTX Nông nghiệp và cũng là kế toán cho 1 ban chuyên trách trực thuộc hợp tác xã. Em muốn tham gia đóng BHXH bắt buộc có được không ạ hay em chỉ được tham gia BHXH tự nguyện vì là xã viên của HTX?

Trả lời: Căn cứ theo quy định tại Điều 2 Luật Bảo hiểm xã hội 2014 quy định về đối tượng tham gia BHXH bắt buộc bao gồm:

“
1. Người lao động là công dân Việt Nam thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, bao gồm:

a) Người làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng lao động xác định thời hạn, hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn từ đủ 03 tháng đến dưới 12 tháng, kể cả hợp đồng lao động được ký kết giữa người sử dụng lao động với người đại diện theo pháp luật của người dưới 15 tuổi theo quy định của pháp luật về lao động;

b) Người làm việc theo hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 01 tháng đến dưới 03 tháng;

…

3. Người sử dụng lao động tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc bao gồm cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp, đơn vị vũ trang nhân dân; tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức chính trị xã hội - nghề nghiệp, tổ chức xã hội - nghề nghiệp, tổ chức xã hội khác; cơ quan, tổ chức nước ngoài, tổ chức quốc tế hoạt động trên lãnh thổ Việt Nam; doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh cá thể, tổ hợp tác, tổ chức khác và cá nhân có thuê mướn, sử dụng lao động theo hợp đồng lao động
.”

Theo quy định trên thì hợp tác xã cũng là chủ thể thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc nếu có thuê mướn, sử dụng lao động theo hợp đồng lao động. Theo thông tin bạn cung cấp, bạn là xã viên của hợp tác xã. Nếu bạn ký hợp đồng lao động với hợp tác xã thì bạn phải đóng BHXH bắt buộc. Còn nếu bạn chỉ làm xã viên, không phải là lao động làm việc theo hợp đồng thì không phải đóng BHXH bắt buộc.

Câu hỏi tư vấn thứ hai
: Công ty mình có thuê 2 nhân viên vào ngày 23/5/20xx theo dạng làm không có hợp đồng, đến ngày 23/7/20xx thì có làm hợp đồng làm việc cho 2 nhân viên đó. Hỏi công ty có phải đóng bảo hiểm xã hội hay không và theo điều mấy của bảo hiểm để biết được điều đó. Mong bạn giúp mình trả lời những thắc mắc mình xin cảm ơn nhiều.

Trả lời tư vấn:
Chào bạn, đối với nội dung tư vấn của bạn, Luật Minh Gia trả lời tư vấn như sau:

Trường hợp công ty thuê 2 người lao động làm việc trong 2 tháng thì đã thuộc đối tượng bắt buộc phải giao kết hợp đồng lao động. Căn cứ quy định tại Điều 14 Bộ luật Lao động năm 2019 có hiệu lực từ ngày 1/1/2021 như sau:

“
Điều 14. Hình thức
hợp đồng lao động

1. Hợp đồng lao động phải được giao kết bằng văn bản và được làm thành 02 bản, người lao động giữ 01 bản, người sử dụng lao động giữ 01 bản, trừ trường hợp quy định tại khoản 2 Điều này.

Hợp đồng lao động được giao kết thông qua phương tiện điện tử dưới hình thức thông điệp dữ liệu theo quy định của pháp luật về giao dịch điện tử có giá trị như hợp đồng lao động bằng văn bản.

2. Hai bên có thể giao kết hợp đồng lao động bằng lời nói đối với hợp đồng có thời hạn dưới 01 tháng, trừ trường hợp quy định tại khoản 2 Điều 18, điểm a khoản 1 Điều 145 và khoản 1 Điều 162 của Bộ luật này.”

Như vậy, chỉ trường hợp hợp đồng lao động dưới 1 tháng người lao động và người sử dụng lao động có thể thỏa thuận qua lời nói còn những công việc ký hợp đồng từ 01 tháng đều cần phải giao kết hợp đồng lao động bằng văn bản cụ thể, mỗi bên giữ 1 bản.

Ngoài ra, căn cứ theo quy định tại Điều 2 đối tượng đóng BHXH bắt buộc trong Luật bảo hiểm xã hội 2014 thì người làm việc theo hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 01 tháng trở lên thuộc đối tượng đóng bảo hiểm xã hội. Cụ thể như sau:

“
Điều 2.
Đối tượng áp dụng

1. Người lao động là công dân Việt Nam thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, bao gồm:

b) Người làm việc theo hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 01 tháng đến dưới 03 tháng
;”

Theo quy định tại Điều 42 quyết định số 595/QĐ-BHXH như sau:

“
Người lao động không làm việc và không hưởng tiền lương từ 14 ngày làm việc trở lên trong tháng thì không đóng BHXH tháng đó. Thời gian này không được tính để hưởng BHXH
.”

Như vậy, dù chỉ làm việc 2 tháng nhưng công ty vẫn phải giao kết hợp đồng bằng văn bản hoặc hình thức tương tự và kê khai, đóng BHXH cho người lao động. Trong trường hợp người lao động không làm việc và không hưởng lương từ 14 ngày trở lên trong tháng thì sẽ không thuộc đối tượng phải đóng BHXH bắt buộc, công ty báo giảm nộp đến cơ quan BHXH.