Câu hỏi: :  Xin chào luật sư chuyên mục tư vấn nhà đất, tôi có vấn đề về đất đai thắc mắc cần tư vấn giúp ạ, chuyện là nhà tôi bị khởi kiện ra toà án dân sự với lý do tranh chấp đất đai, thực tôi thấy ở đây chẳng có tranh chấp gì cả mà vấn đề là vợ chồng ông Bác tôi ( anh trai bố tôi) đang thực hiện việc bán đất của ông ( đất nông nghiệp dạng ruộng rẫy), thửa đấy ấy nằm khoảng giữa nghĩa là xung quanh giáp ranh với nhìu thửa của vài người khác nhau, trước đó vợ chồng bác có cho địa chính vào để đo đạc gì đấy nhưng việc đo đạc đó chỉ có bên địa chính với vợ chồng bác tôi làm việc với nhau, những người giáp đất xung quanh không biết gì cả, một hôm vợ chồng bác mang giấy đi cho mọi người có đất giáp ranh ký, thì họ không quan tâm cũng ký cứ nghĩ đất nhà bác thì bác cứ bán, họ cũng không rành và không quan tâm là trong bản vẽ vẽ gì có xấm lấn đất họ hay không luôn, họ có nhìn thấy 1 dòng ghi tên họ rồi với nội dung vắng mặt gì đấy họ cũng phớt lờ mà ký luôn, đến lượt bố tôi thì bố không ký, nhìn vào giấy bản vẽ, bố tôi thấy là đo đạc có phạm vào đất nhà tôi 1 ít, bố tôi có bảo là bị lấn vào đất nhà tôi rồi và lúc đo đạc sao không báo cho những người có những thửa xung quanh đến hoặc xem trước rồi họ có đồng ý hay không cụ thể là không xâm lấn đất họ hay không, chứ làm kiểu đơn phương vậy là không đúng, thế là bố tôi không ký, bố có nói làm chính xác lại thì bố tôi ký. Đến hôm nay, bố tôi nhận giấy mời của toà án huyện vợ chồng bác tôi kiện bố tôi với nội dung là tranh chấp đất đai. Cho tôi hỏi, sự việc trên có phải là tranh chấp đất đai không? Vợ chồng bác tôi kiện bố tôi vậy là đúng hay sai? Và gia đình tôi phải xử lý việc này như nào ạ? Xin chân thành cảm ơn ạ!

Trả lời: Căn cứ theo quy định tại điều 202, 203 Luật đất đai 2013 thì trong trường hợp các bên có tranh chấp với nhau về quyền sử dụng đất thì nhà nước khuyến khích tự hòa giải ở cơ sở, trong trường hợp không thể tự hòa giải được thì gửi đơn ra ủy ban nhân dân xã, phường nơi có đất để yêu cầu hòa giải. Sau khi Ủy ban nhân dân xã hòa giải không thành thì các bên có tranh chấp có quyền gửi đơn trực tiếp lên cơ quan cấp trên là Ủy ban nhân dân quận, huyện nơi có đất hoặc gửi đơn khởi kiện trực tiếp ra tòa án nhân dân quận, huyện để được yêu cầu giải quyết. Cụ thể:

Điều 202. Hòa giải tranh chấp đất đai

1. Nhà nước khuyến khích các bên tranh chấp đất đai tự hòa giải hoặc giải quyết tranh chấp đất đai thông qua hòa giải ở cơ sở.

2. Tranh chấp đất đai mà các bên tranh chấp không hòa giải được thì gửi đơn đến Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất tranh chấp để hòa giải….

Điều 203 quy định về thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai

Tranh chấp đất đai đã được hòa giải tại Ủy ban nhân dân cấp xã mà không thành thì được giải quyết như sau:

1. Tranh chấp đất đai mà đương sự có Giấy chứng nhận hoặc có một trong các loại giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật này và tranh chấp về tài sản gắn liền với đất thì do Tòa án nhân dân giải quyết;

2. Tranh chấp đất đai mà đương sự không có Giấy chứng nhận hoặc không có một trong các loại giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật này thì đương sự chỉ được lựa chọn một trong hai hình thức giải quyết tranh chấp đất đai theo quy định sau đây:

a) Nộp đơn yêu cầu giải quyết tranh chấp tại Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền theo quy định tại khoản 3 Điều này;

b) Khởi kiện tại Tòa án nhân dân có thẩm quyền theo quy định của pháp luật về tố tụng dân sự;

3. Trường hợp đương sự lựa chọn giải quyết tranh chấp tại Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền thì việc giải quyết tranh chấp đất đai được thực hiện như sau:

a) Trường hợp tranh chấp giữa hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư với nhau thì Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện giải quyết; nếu không đồng ý với quyết định giải quyết thì có quyền khiếu nại đến Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh hoặc khởi kiện tại Tòa án nhân dân theo quy định của pháp luật về tố tụng hành chính;

b) Trường hợp tranh chấp mà một bên tranh chấp là tổ chức, cơ sở tôn giáo, người Việt Nam định cư ở nước ngoài, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài thì Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh giải quyết; nếu không đồng ý với quyết định giải quyết thì có quyền khiếu nại đến Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường hoặc khởi kiện tại Tòa án nhân dân theo quy định của pháp luật về tố tụng hành chính;

4. Người có thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai tại khoản 3 Điều này phải ra quyết định giải quyết tranh chấp. Quyết định giải quyết tranh chấp có hiệu lực thi hành phải được các bên tranh chấp nghiêm chỉnh chấp hành. Trường hợp các bên không chấp hành sẽ bị cưỡng chế thi hành.

Theo quy định trên thì việc giải quyết tranh chấp đất đai phải thông qua một trình tự, thủ tục nhất định, nếu bác bạn khởi kiện bố bạn về vấn đề tranh chấp đất đai thì phải thông qua hòa giải ở cơ sở trước khi khởi kiện lên tòa án. Cho nên, có thể vấn đề mà bác bạn khởi kiện bố bạn không phải là tranh chấp đất mà là một vấn đề khác.

Hiện tại thông tin bạn cung cấp chưa xác định bác bạn khởi kiện bố bạn về vấn đề gì nên chúng tôi không thể xác định được việc làm của bác bạn là đúng hay sai? Do đó, nếu bố bạn nhận được thư mời lên hòa giải của tòa án huyện thì bố bạn nên có mặt để xác định rõ vấn đề và đưa ra hướng giải quyết.