Câu hỏi: Xin chào luật sư. Cháu đã tham gia bảo hiểm xã hội từ T2/2017. Bố cháu là người được hưởng lương chất độc màu da cam tỷ lệ thương tật 65%. Bố cháu mới mất ngày 6/5/2018. Mẹ cháu sinh năm 1960 hiện nay làm nông nghiệp. Vậy mẹ cháu có được hưởng chế độ gì sau khi bố cháu mất k? Nếu có thì hồ sơ cần có là gì ạ? Bản thân cháu vẫn đang tiếp tục tham gia đóng bảo hiểm xã hội. Cháu và chông cháu đang nuôi mẹ chồng sinh năm 1961 và con nhỏ (con cháu 1 tuổi), bản thân cháu lại mắc bệnh hiểm nghèo Lupus Ban đỏ hệ thống, vậy sau khi bố cháu mất cháu có được hưởng chế độ gì không ạ? Nếu có thì hồ sơ cần có là gì ạ? Cháu cảm ơn ạ.

Trả lời: Thứ nhất, chế độ đối với thân nhân của người nhiễm chất độc hóa học

Theo thông tin bạn cung cấp, bố bạn là người hưởng lương chất độc màu da cam với tỷ lệ thương tật 65%, thuộc đối tượng người có công với cách mạng theo Pháp lệnh ưu đãi người có công với cách mạng 2005, sửa đổi bổ sung năm 2012. Mẹ bạn và bạn là thân nhân của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học nên sẽ được hưởng những chế độ quy định tại Điều 27 Pháp lệnh này như sau:

“
Điều 27

1. Các chế độ ưu đãi đối với thân nhân của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học bao gồm:

a) Con đẻ bị dị dạng, dị tật do hậu quả của chất độc hóa học không tự lực được trong sinh hoạt hoặc suy giảm khả năng tự lực trong sinh hoạt được hưởng trợ cấp hàng tháng; được Nhà nước mua bảo hiểm y tế, cấp phương tiện trợ giúp, dụng cụ chỉnh hình cần thiết căn cứ vào tình trạng dị dạng, dị tật;

b) Cha đẻ, mẹ đẻ; vợ hoặc chồng; con từ đủ 6 tuổi đến dưới 18 tuổi hoặc từ đủ 18 tuổi trở lên nếu còn tiếp tục đi học hoặc bị khuyết tật nặng, khuyết tật đặc biệt nặng của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên được Nhà nước mua bảo hiểm y tế;

c) Con được hưởng chế độ ưu tiên, hỗ trợ quy định tại khoản 5 Điều 4 của Pháp lệnh này.

2. Khi con đẻ của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học đang hưởng trợ cấp hàng tháng quy định tại điểm a khoản 1 Điều này chết thì người tổ chức mai táng được nhận mai táng phí.”

Và các chế độ tại Khoản 5 Điều 4 Pháp lệnh này, cụ thể như sau:

“Điều 4

Người có công với cách mạng và thân nhân được Nhà nước, xã hội quan tâm chăm sóc, giúp đỡ và tuỳ từng đối tượng được hưởng các chế độ ưu đãi sau đây:

1. Trợ cấp hàng tháng, phụ cấp hàng tháng, trợ cấp một lần;

2. Bảo hiểm y tế;

3. Điều dưỡng phục hồi sức khỏe;

4. Nhà nước có chính sách hỗ trợ người có công với cách mạng, thân nhân liệt sĩ có khó khăn về nhà ở và huy động sự tham gia của xã hội, gia đình người có công với cách mạng;

5. Được ưu tiên trong tuyển sinh, tạo việc làm; được hỗ trợ để theo học tại cơ sở giáo dục thuộc hệ thống giáo dục quốc dân đến trình độ đại học;

6. Chính phủ quy định cụ thể thời điểm hưởng, mức hưởng và các chế độ ưu đãi tại Điều này.”

Như vậy, bạn và mẹ bạn được hưởng các chế độ như được nhà nước đóng bảo hiểm y tế.Trường bạn là con đẻ của người hoạt động kháng chiến nhiễm chất độc hóa học mà bị suy giảm khả năng tự lực trong sinh hoạt thì bạn sẽ được hưởng trợ cấp hàng tháng với mức quy định tại Điều 45 Nghị định 31/2013/NĐ-CP như sau:

“
Điều 45. Chế độ ưu đãi đối với con đẻ của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học

1. Trợ cấp hàng tháng

Mức 1: Suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên, mức trợ cấp bằng một lần mức chuẩn.

Mức 2: Suy giảm khả năng lao động từ 61% đến 80%, mức trợ cấp bằng 0,6 lần mức chuẩn.

Thời điểm hưởng trợ cấp từ ngày Hội đồng giám định y khoa có thẩm quyền kết luận.

2. Cấp phương tiện trợ giúp, dụng cụ chỉnh hình cần thiết căn cứ vào tình trạng dị dạng, dị tật.

3. Khi con đẻ của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học đang hưởng trợ cấp hàng tháng theo quy định tại Khoản 1 Điều này chết thì người tổ chức mai táng được hưởng mai táng phí; đại diện thân nhân được hưởng trợ cấp một lần bằng ba tháng trợ cấp ưu đãi
.”

Hồ sơ hưởng chế độ ưu đãi nếu bạn đủ điều kiện hưởng trợ cấp hàng tháng bao gồm:

-Giấy tờ chứng minh có thời gian tham gia kháng chiến ở vùng quân đội Mỹ sử dụng chất độc hóa học của bố hoặc mẹ hoặc bản sao quyết định trợ cấp, phụ cấp người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học của bố hoặc mẹ.

- Bản sao giấy khai sinh.

- Biên bản giám định của Hội đồng giám định y khoa có thẩm quyền.

- Giấy chứng nhận dị dạng, dị tật do ảnh hưởng của chất độc hóa học của Giám đốc Sở Y tế.

- Quyết định trợ cấp của Giám đốc Sở Lao động - Thương binh và Xã hội.

Ngoài ra, theo quy định tại Điều 42 Nghị định 31 khi bố bạn chết thì bố bạn và mẹ bạn còn được nhận tiền mai táng án phí và được hưởng trợ cấp tiền tuất hàng tháng nếu bố bạn bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên. Cụ thể :

"Điều 42. Chế độ ưu đãi đối với người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học

...3. Người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên, sống ở gia đình được trợ cấp người phục vụ bằng một lần mức chuẩn.

4. Khi người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học chết, người tổ chức mai táng được nhận mai táng phí; đại diện thân nhân được hưởng trợ cấp một lần bằng ba tháng trợ cấp, phụ cấp ưu đãi.

5. Khi người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên chết, thân nhân được hưởng trợ cấp tiền tuất hàng tháng như thân nhân của bệnh binh suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên chết...

Trường hợp con đẻ từ đủ 18 tuổi trở lên nếu đang hưởng trợ cấp hàng tháng đối với con đẻ của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học thì không hưởng trợ cấp tiền tuất hàng tháng đối với thân nhân người có công từ trần..."

Thứ hai, về các chế độ liên quan đến việc tham gia bảo hiểm xã hội của bạn

Bạn đang là người lao động có tham gia bảo hiểm xã hội nên bạn có thể hưởng các chế độ từ phía cơ quan bảo hiểm xã hội khi có đủ các điều kiện của pháp luật bao gồm các chế độ quy định tại Điều 4 Luật bảo hiểm xã hội 2014 như sau:

“
Điều 4. Các chế độ bảo hiểm xã hội

1. Bảo hiểm xã hội bắt buộc có các chế độ sau đây:

a) Ốm đau;

b) Thai sản;

c) Tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp;

d) Hưu trí;

đ) Tử tuất
.”