Câu hỏi: Xin chào luật sư Tôi muốn luật sư tư vấn giúp tôi: Bố tôi làm ở Cựu Chiến Binh năm 2012 đến tuổi nghỉ hưu nhưng chưa đủ năm đóng bảo hiểm trước đó bố tôi đóng bảo hiểm thu phí 1 lần trên năm.

Đến năm 2012 bố tôi chuyển công tác sang Hội NNCĐ Da Cam và năm 2012 họ bảo không thu 1lần /năm và thu theo quý, bố tôi vẫn tiếp tục đóng nhưng họ không thu năm 2012 mà tiếp tục thu theo quý từ năm 2013 trở đi. Bố tôi mất 1 năm không đóng bảo hiểm năm 2012. Vậy bây giờ đóng truy thu 2012 có được không? (Nếu đóng được năm 2012 thì tháng 7 năm 2016 được về hưu, nếu không được đóng thì tháng 7 năm 2017 bố tôi mới được về hưu). Nếu được đóng năm 2012 thì cần những giấy tờ gì? Quy định ra sao mong được tư vấn, tôi xin cảm ơn.

Trả lời: I. Thứ nhất, về vấn đề bố bạn chuyển công tác từ Hội Cựu Chiến Binh sang Hội Nạn nhân chất độc Da Cam, bố bạn muốn đóng bảo hiểm nhưng cơ quan không thu năm 2012. Do câu hỏi của bạn không đề cập chi tiết nên chúng tôi không biết lý do gì mà cơ quan không thu tiền bảo hiểm của bố bạn đóng cho năm 2012.

II. Thứ hai, về vấn đề đóng truy thu:

​Theo Điều 42 Quyết định 959/QĐ-BHXH quy định về vấn đề truy thu như sau:

"1. Truy thu cộng nối thời gian

1.1. Các trường hợp truy thu:

a) Đơn vị không đăng ký đóng BHXH bắt buộc, BHYT, BHTN đối với người lao động.

b) Người lao động quy định tại Điểm 1.7 Khoản 1 Điều 4 truy đóng BHXH bắt buộc sau khi về nước.

c) Các trường hợp khác theo quy định của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền.

1.2. Điều kiện truy thu:

a) Được cơ quan có thẩm quyền hoặc cơ quan BHXH kiểm tra, thanh tra, buộc truy thu; đơn vị có đề nghị được truy thu đối với người lao động.

b) Hồ sơ đúng đủ theo quy định."

​Như vậy, trường hợp của bạn là đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện nhưng vì lý do gì đó nên cơ quan không thu không nằm trong trường hợp truy thu như trên. Tuy nhiên, tôi có thể tư vấn để bố bạn đủ điều kiện hưởng lương hưu ngay nếu bố bạn đủ điều kiện về tuổi quy định tại Điều 59 Luật bảo hiểm xã hội 2014 như sau:

"1. Người lao động quy định tại các điểm a, b, c, d, g, h và i khoản 1 Điều 2 của Luật này, trừ trường hợp quy định tại khoản 3 Điều này, khi nghỉ việc có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên thì được hưởng lương hưu nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Nam đủ 60 tuổi, nữ đủ 55 tuổi;

b) Nam từ đủ 55 tuổi đến đủ 60 tuổi, nữ từ đủ 50 tuổi đến đủ 55 tuổi và có đủ 15 năm làm nghề hoặc công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Bộ Y tế ban hành hoặc có đủ 15 năm làm việc ở nơi có phụ cấp khu vực hệ số 0,7 trở lên;

c) Người lao động từ đủ 50 tuổi đến đủ 55 tuổi và có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên mà trong đó có đủ 15 năm làm công việc khai thác than trong hầm lò;

d) Người bị nhiễm HIV/AIDS do tai nạn rủi ro nghề nghiệp."

​Nếu đã đủ điều kiện như trên mà chưa đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội thì bố bạn có thể đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện theo quy định tại Điều 9 Nghị định 134/2015/NĐ-CP như sau:

"1. Người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện được chọn một trong các phương thức đóng sau đây để đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất:

a) Đóng hằng tháng;

b) Đóng 03 tháng một lần;

c) Đóng 06 tháng một lần;

d) Đóng 12 tháng một lần;

đ) Đóng một lần cho nhiều năm về sau nhưng không quá 5 năm một lần;

e) Đóng một lần cho những năm còn thiếu đối với người tham gia bảo hiểm xã hội đã đủ điều kiện về tuổi để hưởng lương hưu theo quy định nhưng thời gian đóng bảo hiểm xã hội còn thiếu không quá 10 năm (120 tháng) thì được đóng cho đủ 20 năm để hưởng lương hưu.

​Vậy nếu bố bạn đã đủ tuổi về hưu mà chưa đủ điều kiện hưởng lương hưu thì có thể tham gia đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện một lần như khoản e của Điều trên.