Câu hỏi: Luật sư tư vấn về điều kiện để được thụ lý giải quyết khi tố cáo và hành vi chửi người khác bị xử lý như thế nào? Cụ thể như sau:

Nội dung yêu cầu tư vấn:
Chào Công ty luật Minh Gia. Tôi hiện đang có xích mích với hàng xóm mong Luật Minh Gia dành chút thời gian tư vấn giúp tôi. Sự việc là hồi đầu năm nay tôi thấy những việc riêng tư của vợ chồng tôi bị hàng xóm biết hết (vì trước đó đã có xích mích từ năm trước do con của tôi và con của cô ta có xô té nhau). tháng 12 năm truớc tôi phát hiện cô em gái của cô ta theo dõi vợ chồng tôi 1lần. nên tôi sinh nghi là gia đình cô ta gắng thiết bị nghe trộm qua tường chung cư. Thời gian đó tôi bị sốc nên mất ngủ 1 thời gian dài,vì không có chứng cứ nên tôi khong làm gì được, Tháng 6 tôi phát hiện facebook bị hack, bị bôi nhọ, khong bị đổi pass nhưng có người dùng tài khoảng của tôi làm chuyện xấu, 1 số người bạn huỷ kết bạn và chặn tôi nhưng toi không onl thường xuyên. tôi không hiểu vì sao.. tôi ở nhà chăm con nhỏ hầu như ko tiếp xúc ban bè nên tôi nghĩ chỉ có cô ta và rất tức giận nên có chưởi cô ta (lúc đó trong nhà chỉ có tôi và con nhỏ). 3 ngày sau điện thoại iphone tôi đột nhiên bị thay đổi icloud, tôi vào gmail cung ko dc. tôi sinh nghi thay luôn pass bảo vệ máy, thì hôm sao pass cũng bị thay đổi luôn (khi đổi pass có yêu cầu nhập 2 lần nên ko có chuyện nhảy chữ). vì qúa bức xúc nên tôi kể cho chồng nghe và dự định đánh cô ta, nhưng chồng tôi không hoàn toàn đồng ý nên thời gian sau không nói đến nữa. (tôi nghĩ cô ta cũng nghe lén và ghi âm các cuộc nói chuyện đó). Đồng thời thời gian đó cô ta có thưa lên ban quản lý chung cư và có bản ghi âm chửi cô ta hôm trước. Tường chung cư ko thể nào ngồi bên nhà này mà ghi âm được bên nhà kia rõ ràng như thế. Tôi cẩn thận không nói chuyện trong phòng khách mà vào phòng ngủ. Tháng sau tầng phía trên tôi đổi chủ, tôi nghe thấy tiếng đục trên trần tiếng nhỏ vừa lúc nghe lúc không suốt gần cả tháng. giờ trên tầng có tiếng dội tolet tôi cũng nghe được. Hiện bây giờ tôi đi đâu mọi người đều biết rõ vợ chồng tôi làm gì chuẩn bị đi đâu, và  tôi không biết cô ta đã kiện cáo gì về tôi và muớn nguời theo dõi tôi thời gian dài như vậy, tôi không biết có phải là hình sự hay thám tử. tôi rất suy sụp vì sao họ lại tiếp tục nghe lén như vậy, tôi không biết cô ta quen biết và thuyết phục ban quản lý nhu thế nào mà moi người lại đồng ý cho cô ta làm như vậy. Toi xin luật sư giúp tôi, tôi muốn tố cáo cô ta xâm phạm bí mật đời tư có hiệu qủa không trong khi tôi không thu thập được bằng chứng rõ ràng (hiện trên tầng tôi vẫn nghe được âm thanh rõ chứng tỏ họ vẫn còn thiết bị nghe lén.trên đó).Và tố cáo tổ chức lợi dụng quyền hành tiếp tay cho cô ta. (Vì cô ta có quen biết với ban quản lý ở đây). Nếu cô ta ghi âm tôi chưởi và tính mướn người đánh như vậy (qua tường nghe giọng chứ không thấy mặt) thì cô ta có kiện tôi lên luật dân sự được không?  Kính gởi luật sư mong luật sư gỡ rối và tư vấn cho tôi hiểu thêm về luật. Chân thành cảm ơn.

Trả lời: Thứ nhất, về việc bạn có tố cáo được hành vi của người hàng xóm và ban quản lý Tòa nhà không?

Theo quy định tại điểm b, khoản 2 Điều 20 Luật Tố cáo năm 2011 thì:

"2. Người có thẩm quyền không thụ lý giải quyết tố cáo trong các trường hợp sau đây:

b) Tố cáo về vụ việc mà nội dung và những thông tin người tố cáo cung cấp không có cơ sở để xác định người vi phạm, hành vi vi phạm pháp luật".

Trong trường hợp bạn muốn tố cáo tố cáo cô hàng xóm tội xâm phạm bí mật đời tư và Ban quản lý Tòa nhà lợi dụng quyền hành tiếp tay cho cô đó nhưng không có chứng cứ, không có cơ sở để xác định hành vi vi phạm của đối tượng mà bạn định tố cáo thì phía cơ quan có thẩm quyền sẽ không thụ lý giải quyết tố cáo cho vụ việc của bạn.

Thứ hai, về việc hàng xóm ghi âm bạn chửi họ và tính thuê người đánh họ có bị kiện không?

Bản ghi âm tại thiết bị ghi âm của cô hàng xóm ấy cũng có thể được coi là chứng cứ theo quy định tại Điều 86 Bộ Luật Tố tụng hình sự năm 2015:

“Điều 86. Chứng cứ

Chứng cứ là những gì có thật, được thu thập theo trình tự, thủ tục do Bộ luật này quy định, được dùng làm căn cứ để xác định có hay không có hành vi phạm tội, người thực hiện hành vi phạm tội và những tình tiết khác có ý nghĩa trong việc giải quyết vụ án”.

Thiết bị ghi âm là thiết bị điện tử nên âm thanh(dữ liệu điện tử) về việc bạn chửi cô hàng xóm là nguồn của chứng cứ. Do đó, nếu hành vi bạn chửi cô ấy có mức độ nghiêm trọng thì bạn có thể bị khởi kiện hình sự. Cụ thể nếu bạn chửi cô hàng xóm nghiêm trọng như chửi bới tục tĩu, thô tục nhằm hạ thấp nhân cách danh dự của cô hàng xóm, làm cho người đó cảm thấy nhục nhã thì bạn có thể bị khởi kiện hình sự với tội làm nhục người khác theo Điều 155 Bộ Luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017). Cụ thể:

“1. Người nào xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của người khác, thì bị phạt cảnh cáo, phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm.

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm:

a) Phạm tội 02 lần trở lên;

b) Đối với 02 người trở lên;

...
e) Sử dụng mạng máy tính hoặc mạng viễn thông, phương tiện điện tử để phạm tội;

g) Gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân mà tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 31% đến 60%.

3. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 05 năm:

a) Gây rối loạn tâm thần và hành vi mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên;

b) Làm nạn nhân tự sát.

4. Người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm”.

Do đó, tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng của việc bạn chửi cô hàng xóm thì bạn có thể bị khởi kiện hình sự với các khung hình phạt khác nhau.

Tuy nhiên, nếu hành vi chửi cô hàng xóm của bạn nhưng không có mức độ nghiêm trọng thì bạn có thể vẫn bị xử phạt hành chính theo quy định tại Điều 5 Nghị định 167/2013/NĐ-CP. Cụ thể:

“1. Phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 100.000 đồng đến 300.000 đồng đối với một trong những hành vi sau đây:

a) Có cử chỉ, lời nói thô bạo, khiêu khích, trêu ghẹo, xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người khác”.

Bạn có thể bị phạt cảnh cáo hoặc bị phạt tiền từ 100 nghìn đồng đến 300 nghìn đồng đối với hành vi việc chửi cô hàng xóm, xúc phạm danh dự nhân phẩm của cô ấy.