Câu hỏi: Kính chào luật sư! Em có câu hỏi kính mong quý luật sư giải đáp giúp em. Gia đình em có mảnh đất nằm dọc bên mặt đường, rất thuận tiện cho việc buôn bán.

Năm 2009, gia đình chị H mượn một phần đất trên mảnh đất này mở quán kinh doanh đồng thời làm nơi ở. Gia đình em đồng ý vì tình làng nghĩa xóm và gia đình em cũng không ai có nhu cầu buôn bán ở đó, đồng thời cũng không làm bất kì thủ tục nào liên quan.Năm 2016, gia đình chị H đủ điều kiện mua đất và làm nhà lập nghiệp ở nơi khác, gia đình em yêu cầu giải tỏa quán để lấy đất làm việc gia đình. Gia đình chị H chỉ đồng ý tháo 1 phần nhỏ nằm trên phần đất được ghi vào sổ đỏ, còn 2 phần còn lại của quán thì không tháo dỡ và vẫn tiếp tục kinh doanh với lý do đây là đất xã hội gia đình em không có quyền yêu cầu và can thiệp đồng thời muốn chiếm đoạt liên phần hành lang.Gia đình e đã làm đơn lên cấp xã, xã không những không yêu cầu chị H giải tỏa mà chỉ bảo chờ dịp giải tỏa (không nói rõ thời gian nào và cũng không biết chờ tới dịp ai sẽ đứng ra giải quyết giải tỏa). Em thấy trong việc giải quyết của xã có nhiều khúc mắc và chưa có phần ổn thỏa.Kính mong quý luật sư giải thích cho e luật về đất đai hành lang đường bộ, cũng như cách thức làm như thế nào để có thể lấy lại phần đất hành lang của mảnh đất gia đình. Cấp xã giải quyết vậy, gia đình e nên viết đơn tiếp tục kiện lên xã, huyện hay không? Và viết đơn nội dung gì?  Khả năng nhà e thắng kiện được không ah. E xin chân thành cảm ơn!

Trả lời: Theo quy định tại Khoản 5 Điều 3 Luật Giao thông đường bộ 2008

"
Hành lang an toàn đường bộ
là dải đất dọc hai bên đất của đường bộ, tính từ mép ngoài đất của đường bộ ra hai bên để bảo đảm an toàn giao thông đường bộ."

Điều 43 Luật Giao thông đường bộ 2008 cũng quy định:

"Điều 43. Phạm vi đất dành cho đường bộ

1. Phạm vi đất dành cho đường bộ gồm đất của đường bộ và đất hành lang an toàn đường bộ.

2. Trong phạm vi đất dành cho đường bộ, không được xây dựng các công trình khác, trừ một số công trình thiết yếu không thể bố trí ngoài phạm vi đó nhưng phải được cơ quan có thẩm quyền cho phép, gồm công trình phục vụ quốc phòng, an ninh, công trình phục vụ quản lý, khai thác đường bộ, công trình viễn thông, điện lực, đường ống cấp, thoát nước, xăng, dầu, khí.

3. Trong phạm vi đất hành lang an toàn đường bộ, ngoài việc thực hiện quy định tại khoản 2 Điều này, được tạm thời sử dụng vào mục đích nông nghiệp, quảng cáo nhưng không được làm ảnh hưởng đến an toàn công trình, an toàn giao thông đường bộ. Việc đặt biển quảng cáo trên đất hành lang an toàn đường bộ phải được cơ quan quản lý đường bộ có thẩm quyền đồng ý bằng văn bản.

4. Người đang sử dụng đất được pháp luật thừa nhận mà đất đó nằm trong hành lang an toàn đường bộ thì được tiếp tục sử dụng đất theo đúng mục đích đã được xác định và không được gây cản trở cho việc bảo vệ an toàn công trình đường bộ.

Trường hợp việc sử dụng đất gây ảnh hưởng đến việc bảo vệ an toàn công trình đường bộ thì chủ công trình và người sử dụng đất phải có biện pháp khắc phục, nếu không khắc phục được thì Nhà nước thu hồi đất và bồi thường theo quy định của pháp luật.

5. Chính phủ quy định cụ thể phạm vi đất dành cho đường bộ, việc sử dụng, khai thác đất hành lang an toàn đường bộ và việc xây dựng các công trình thiết yếu trong phạm vi đất dành cho đường bộ."

Như vậy, Chỉ khi đất nằm trong hành lang đường bộ được ghi trong Giấy chứng nhận quyền sử dung đất thì chủ thể của quyền sử dung đất sẽ được tiếp tục sử dung theo đúng  mục đích
đã được xác định và không được gây cản trở cho việc bảo vệ an toàn công trình đường bộ. Như thông tin bạn cung cấp thì trong giấy chứng nhận thì "
Gia đình chị H chỉ đồng ý tháo 1 phần nhỏ nằm trên phần đất được ghi vào sổ đỏ, còn 2 phần còn lại của quán thì không tháo dỡ và vẫn tiếp tục kinh doanh với lý do đây là đất xã hội gia đình em không có quyền yêu cầu và can thiệp đồng thời muốn chiếm đoạt liên phần hành lang".

Vì vậy, với trường hợp trên nếu bạn có đầy đủ giấy tờ chứng minh mảnh đất trên thuộc quyền sử dụng hợp pháp của gia đình mình thì có thể làm thủ tục khởi kiện theo hướng dẫn sau:

Giải quyết tranh chấp khi đất không có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất