Câu hỏi: Xin chào luật sư! Hiện nay tôi đang thử việc tại một công ty, vì là sinh viên mới vừa ra trường nên tôi không hiểu nhiều lắm về luật. Hi vọng được giải đáp những thắc mắc sau đây:

1.  Thời gian thử việc của tôi kéo dài 2 tháng rưỡi.

2.  Mức lương tôi nhận được trong thời gian thử việc là 50% lương cho tháng đầu, và thời gian còn lại là 70% lương. (với mức lương là 4 triệu sáu)

3.  Thời gian đầu tôi được gửi đi đào tạo trong vòng hơn nửa tháng, sau đó tiếp tục về công ty làm việc. Khi trao đổi chúng tôi không phải làm nhiều việc trong thời gian thử việc tại công ty, nhưng trong thực tế tôi phải làm việc tương đương với một nhân viên chính thức. Và những nhân viên chính thức khác cũng nói rằng chúng tôi phải làm nhiều hơn họ trong thời gian thử việc.

4.  Trước khi được đi đào tạo thì chúng tôi buộc phải kí vào một bản cam kết nếu sau khi thử việc không kí hợp đồng hai năm thì sẽ phải bồi thường phí đào tạo lương trong thời gian thử việc và tiền bồi thường tổn thất lên tới 21 triệu đồng. Và bị buộc phải nộp bằng gốc cho họ giữ dưới hình thức gửi bằng.

5.  Công việc hiện tại của tôi đang làm thời gian làm việc cố định là từ 2 giờ chiều tới 9 giờ tối, chủ yếu là dạy toán cho trẻ em tại một trung tâm, công việc chủ yếu là soan bài, dạy và tiếp xúc với phụ huynh.

Hi vọng nhận được hồi âm sớm từ quý công ty. Xin cám ơn.

Trả lời: Chào bạn, Cảm ơn bạn đã tin tưởng gửi câu hỏi đề nghị tư vấn đến Công ty Luật Minh Gia, đối với trường hợp trên chúng tôi tư vấn như sau:

- Thứ nhất, về thời gian thử việc tối đa theo quy định

Bộ luật Lao động năm 2019 quy định về thời gian thử việc như sau:

“Thời gian thử việc căn cứ vào tính chất và mức độ phức tạp của công việc nhưng chỉ được thử việc 01 lần đối với một công việc và bảo đảm các điều kiện sau đây:

1. Không quá 60 ngày đối với công việc có chức danh nghề cần trình độ chuyên môn, kỹ thuật từ cao đẳng trở lên;

2. Không quá 30 ngày đối với công việc có chức danh nghề cần trình độ chuyên môn kỹ thuật trung cấp nghề, trung cấp chuyên nghiệp, công nhân kỹ thuật, nhân viên nghiệp vụ.

3. Không quá 6 ngày làm việc đối với công việc khác.”

Như vậy, theo bạn trình bày thời gian thử việc của bạn kéo dài đến 2 tháng rưỡi, trong khi đó pháp luật chỉ quy định thời gian thử việc tối đa không quá 2 tháng (60 ngày).

- Thứ hai, về mức lương thử việc

Bộ luật Lao động quy định rất cụ thể:
“Tiền lương của người lao động trong thời gian thử việc do hai bên thỏa thuận nhưng ít nhất phải bằng 85% mức lương của công việc đó”.

Như vậy, công ty trả lương thử việc cho bạn với mức 50% cho tháng đầu tiên và thời gian còn lại là 70% điều này hoàn toàn trái với quy định của pháp luật.

- Thứ ba, về lượng công việc trong thời gian bạn thử việc

Theo thông tin bạn cung cấp, trong thời gian thử việc của bạn bạn phải làm việc tương đương với nhân viên chính thức của công ty, chúng thôi thấy việc này không trái với quy định của pháp luật. Lượng công việc trong quá trình thử việc và thời gian thử việc hai bên có thể thỏa thuận.

- Thứ tư, về cam kết trước khi được đưa đi đào tạo

Tại Bộ luật Lao động 2019 quy định:
“Hai bên phải ký kết hợp đồng đào tạo nghề trong trường hợp người lao động được đào tạo, nâng cao trình độ, kỹ năng nghề, đào tạo lại ở trong nước hoặc nước ngoài từ kinh phí của người sử dụng lao động, kể cả kinh phí do đối tác tài trợ cho người sử dụng lao động”

Như vậy, trước khi được đưa đi đào tạo bạn cần phải ký hợp đồng đào tạo nghề với công ty, Hợp đồng đào tạo nghề phải được lập thành 02 bản và mỗi bên giữ 01 bản.

- Thứ năm, về cam kết sau khi thử việc

Việc công ty buộc bạn phải kí vào một bản cam kết nếu sau khi thử việc không kí hợp đồng lao động hai năm thì sẽ phải bồi thường phí đào tạo lương trong thời gian thử việc và tiền bồi thường có thể thỏa thuận.

Nếu sau thời gian đào tạo bạn không kí hợp đồng làm việc với công ty bạn sẽ phải bồi thường 100% phí đào tạo nghề.

- Thứ sáu, về việc công ty bắt nộp bằng gốc

Bộ luật Lao động 2019 quy định về những hành vi người sử dụng lao động không được làm khi giao kết, thực hiện hợp đồng lao động:

“1. Giữ bản chính giấy tờ tuỳ thân, văn bằng, chứng chỉ của người lao động.

2. Yêu cầu người lao động phải thực hiện biện pháp bảo đảm bằng tiền hoặc tài sản khác cho việc thực hiện hợp đồng lao động.”

- Thứ bảy, với công việc như hiện tại của bạn

Theo chúng tôi thấy hoàn toàn hợp lý. Ngoài ra, trong thời gian thử việc, mỗi bên có quyền huỷ bỏ thoả thuận thử việc mà không cần báo trước và không phải bồi thường nếu việc làm thử không đạt yêu cầu mà hai bên đã thoả thuận.