phamhoangf/legal-sft-dataset huggingface dataset:
Câu hỏi: Do gia đình nhà chồng và tôi có phát sinh mâu thuẫn mặc dù vợ chồng tôi chưa có ý định ly hôn nhưng mẹ chồng tôi có ý nói là sau này sẽ thuê luật sư để dành quyền nuôi con tôi mà không cho bố mẹ nuôi. Hiện nay con tôi được 7 tháng tuổi. Theo như tôi nghiên cứu thì con tôi dưới 36  tháng tuổi sẽ được giao cho mẹ nuôi trừ trường hợp mẹ không có khả năng chăm nuôi trực tiếp. Tuy nhiên từ khi sinh con, tôi là người chăm nuôi trực tiếp (do cả bố và ông bà nội đều còn đang đi làm)   Đến khi tôi đi làm thì con tôi hiện đang được mẹ tôi (bà ngoại cháu) chăm sóc vào thời gian tôi đi làm. Bà ngoại hiện đang ở cũng vợ chồng tôi   Hiện tôi đang làm  tại 1 tập đoàn lớn có mức lương trên 15 triệu 1 tháng.   Chồng tôi  có mức lương 10 triệu 1 tháng. Tôi và chồng tôi hiện đang ở nhà đi thuê, ông bà nội có nhà nhỏ hẹp 10m2 1 mặt sàn X 4 tầng. Tuy nhiên ông bà nội đều còn đang đi làm nên sẽ không có thời gian chăm sóc cháu. Tương lai tôi sẽ có khoản thừa kế từ bố mẹ tôi là ½ tài sản lô đất 750m2 tại Thái Bình (do nhà có 2 con gái)   Vậy nên theo quan điểm của tôi thì khả năng tôi được quyền nuôi con là 90%, 10% còn lại có thể là chồng tôi nuôi, còn khả năng bà nội được nuôi là 0%.   Xin văn Phòng cho tôi đánh giá về quan điểm của tôi.

Trả lời: Theo điều 81 Luật Hôn nhân gia đình năm 2014 việc giành quyền nuôi con khi ly hôn được quy định như sau:

Điều 81. Việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con sau khi ly hôn

1. Sau khi ly hôn, cha mẹ vẫn có quyền, nghĩa vụ trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình theo quy định của Luật này, Bộ luật dân sự và các luật khác có liên quan.

2. Vợ, chồng thỏa thuận về người trực tiếp nuôi con, nghĩa vụ, quyền của mỗi bên sau khi ly hôn đối với con; trường hợp không thỏa thuận được thì Tòa án quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con; nếu con từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con.

3. Con dưới 36 tháng tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi, trừ trường hợp người mẹ không đủ điều kiện để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con hoặc cha mẹ có thỏa thuận khác phù hợp với lợi ích của con.

Như vậy trước hết việc giành quyền nuôi con khi cha mẹ ly hôn sẽ do hai bên thỏa thuận phù hợp với lợi ích của con. Trường hợp không có thỏa thuận dựa trên nguyên tắc theo quy định trên, con của bạn hiện nay 7 tháng tuổi, bạn có đủ điều kiện để chăm sóc con cho nên con sẽ được giao cho mẹ trực tiếp nuôi dưỡng. Tuy nhiên khi bạn là người trực tiếp nuôi con, chồng bạn vẫn có quyền thăm non, giáo dục, chăm sóc con và chồng bạn có nghĩa vụ cấp dưỡng cho con. Việc giành quyền nuôi con chỉ xét đến cha và mẹ đứa trẻ và
pháp luật không đặt ra vấn đề giành quyền nuôi con giữa cha mẹ và ông, bà.
Câu hỏi: Năm 2013 vợ chồng em đã vay mượn tiền mua đất và xây được nhà ở riêng tại quê em. Năm 2014 chồng đi nước ngoài, đến cuối năm 2014 chồng về. Đầu năm 2015 chồng tiếp tục đi, đến tháng 8/2015 thì chồng về đòi ly hôn. Sau những thoả thuận không thành về tài sản. Chồng đã cùng với người tình bỏ đi nước ngoài được 1 tháng nay. Giữa 2 vợ chồng không có con chung. Em muốn đơn phương ly hôn thì có được không? Xử lý tài sản và nợ chung thế nào?

Trả lời: Trước tiên
, theo pháp luật hiện hành bạn có quyền đơn phương ly hôn, tại Điều 51 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định:

“
Điều 51. Quyền yêu cầu giải quyết ly hôn

1. Vợ, chồng hoặc cả hai người có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn.”

Về thủ tục ly hôn, bạn làm đơn đơn phương ly hôn và hồ sơ ly hôn gửi tới TAND cấp tỉnh nơi bạn cư trú. Hồ sơ ly hôn gồm có:

+   Mẫu đơn xin ly hôn.

+   Bản sao Giấy CMND (Hộ chiếu); Hộ khẩu (có Sao y bản chính).

+   Bản chính giấy chứng nhận kết hôn (nếu có), trong trường hợp mất bản chính giấy chứng nhận kết hôn thì nộp bản sao có xác nhận sao y bản chính của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền, nhưng phải trình bày rõ trong đơn.

+   Bản sao giấy khai sinh con (nếu có con).

+   Bản sao chứng từ, tài liệu về quyền sở hữu tài sản (nếu có tranh chấp tài sản).

Thứ hai,
về giải quyết phần nợ, pháp luật ưu tiên sự thỏa thuận của các bên, theo đó vợ chồng bạn có thể thỏa thuận và thống nhất về phân chia tài sản cũng như giải quyết nợ chung. Trong trường hợp vợ chồng bạn không thống nhất được về phần tài sản thì có thể yêu cầu Tòa án giải quyết. Nếu Tòa án giải quyết vấn đề này, về nguyên tắc cả tài sản và nợ chung được chia đều cho các bên, có thể tính đến tỉ lệ đóng góp của riêng từng người để đi đến quyết định.
Câu hỏi: Chào luật sư. Em và chồng kết hôn đã 3 năm, có với nhau hai con, cháu bé 30 tháng, cháu lớn 6 tuổi. Chồng em làm thuê và không có việc làm ổn định, còn em thì ở nhà trông con không có việc làm. Liệu khi li hôn em có được quyền nuôi con hay không? Trong khi nhà ở do bố mẹ anh ấy cho trước khi chúng em cưới nhau, xe máy 2 vợ chồng mua nhưng anh ấy đứng tên và nhiều vật dụng khác trong gia đình cùng khoản nợ 30 triệu. Mong được sự tư vấn của luật sư.

Trả lời: Thứ nhất, về việc giành quyền nuôi con

Theo quy định tại Luật Hôn nhân và gia đình quy định về: Việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con sau khi ly hôn như sau:

Vậy theo quy định tại Điều 81 Luật HNGĐ 2014 thì khi thực hiện việc ly hôn, hai bên vợ chồng sẽ thỏa thuận về người trực tiếp nuôi dưỡng con cũng như quyền và nghĩa vụ của các bên đối với con sau khi ly hôn.

Nếu khi ly hôn mà vợ chồng anh chị không thể thỏa thuận được vể người trực tiếp nuôi dưỡng con thì Tòa án sẽ quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi dưỡng sau khi đã căn cứ vào quyền lợi mọi mặt của con. Những căn cứ Tòa án có thể sử dụng để xác định người trực tiếp nuôi dưỡng con sau ly hôn có thể kể đến như:

Những điều kiện về vật chất (chỗ ở, điều kiện sinh hoạt, học tập, khả năng tài chính của người nuôi dưỡng,…), điều kiện về tinh thần (thời gian chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục,…), về nguyện vọng của con (áp dụng đối với những bé từ 7 tuổi trở lên),…

Hiện tại, vợ chồng chị có hai con, một bé 30 tháng tuổi và một bé 6 tuổi. Đối với bé 30 tháng tuổi chị sẽ được quyền ưu tiên nuôi, còn đối với bé 6 tuổi thì Tòa án sẽ dựa trên những căn cứ về điều kiện vật chất và điều kiện tinh thần để đưa ra quyết định.

Thứ hai, về yêu cầu phân chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân

Theo quy định tại luật Hôn nhân và gia đình về Tài sản chung của vợ chồng như sau:

Bên cạnh đó, điều 43 Luật Hôn nhân và gia định 2014 quy định các trường hợp tài sản được xác định là tài sản riêng gồm có tài sản mà mỗi người có trước khi kết hôn, tài sản được thừa kế riêng, được tặng cho riêng trong thời kỳ hôn nhân…

Theo những thông tin mà bạn cung cấp thì tài sản của hai vợ chồng bạn gồm: căn nhà đang ở (do bố mẹ chồng cho trước khi cưới), xe máy và một vài vật dụng khác trong gia đình và khoản nợ chung 30 triệu đồng

Như vậy, tài sản là căn nhà người chồng có được trước khi kết hôn nên đây là tài sản riêng của chồng. Xe máy và các vật dụng khác trong gia đình có được trong thời kỳ hôn nhân do hai vợ chồng cùng nhau tạo lập nên được xác định là tài chung vợ chồng.

Nguyên tắc phân chia tài sản theo Điều 59 Luật hôn nhân và gia đình 2014: tài sản chung của vợ chồng được chia đôi có tính đến các yếu tố: hoàn cảnh, công sức đóng góp, lỗi của mỗi bên. Tài sản riêng của ai vẫn thuộc quyền sở hữu của người đó…

Trong trường hợp này, khi ly hôn hai vợ chồng anh chị có thể lựa chọn tự thỏa thuận phân chia tài sản chung của vợ chồng. Nếu không thể thỏa thuận phân chia thì có thể yêu cầu Tòa án phân chia. Ngoài ra, hai vợ chồng chị phải đảm bảo thực hiện nghĩa vụ đối với những giao dịch dân sự do cả hai thống nhất xác lập - ở đây là khoản vay 30 triệu.
Câu hỏi: Luật sư tư vấn các quy định của pháp luật về vấn đề quyền nuôi con sau khi ly hôn. Cụ thể như sau: Kính gửi luật sư: tôi có 1 con nhỏ, sinh /xx/20xx, hiện cháu vẫn đang bú mẹ. Vợ chồng tôi kết hôn năm 2014, tới tháng 8/2015 thì ly thân, ngày 13/11/2015 tôi có nộp đơn ra Toà án để ly hôn. Hai vợ chồng tôi đồng ý ly hôn nhưng không thoả thuận được việc nuôi cháu. Hiện tôi đang làm tại 1 công ty tài chính 100% vốn nước ngoài, sống cùng chị gái và anh rể sau khi ly hôn

(Đây là nhà của gia đình tôi, bố mẹ tôi mất sớm nên hiện tại nhà chị gái tôi ở và trông nom). Vì bố mẹ mất và tôi hiện đang đi làm, nên hàng ngày phải gửi cháu cho người khác trông nom, chính vì vậy nhà chồng tôi lấy đó là lý do để tranh giành vì nhà chồng tôi còn bố mẹ chồng ở nhà ( ông đã gần 70t, bà thì 60t nhưng bị bệnh tiểu đường, mỡ máu, đau xương khớp...), đồng thời nhà chồng tôi thể hiện là có tài chính nên nếu được nuôi cháu sẽ không yêu cầu tôi trợ cấp. Bản thân chồng tôi và gia đình chồng tôi ko thực sự quan tâm cháu từ lúc cháu sinh ra tới giờ nên tôi hoàn toàn ko muốn cháu phải chịu thêm thiệt thòi là không được ở cùng mẹ sau khi bố mẹ ly hôn. Tôi chân thành mong luật sư tư vấn giúp tôi trong trường hợp của tôi có khi nào tôi không được nuôi con không ạ?

Trả lời: Căn cứ Điều 81 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 thì việc chăm nom, nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục con sau ly hôn được thực hiện như sau:

"
1. Sau khi ly hôn, cha mẹ vẫn có quyền, nghĩa vụ trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình theo quy định của Luật này, Bộ luật dân sự và các luật khác có liên quan.

2. Vợ, chồng thỏa thuận về người trực tiếp nuôi con, nghĩa vụ, quyền của mỗi bên sau khi ly hôn đối với con; trường hợp không thỏa thuận được thì Tòa án quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con; nếu con từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con.

3. Con dưới 36 tháng tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi, trừ trường hợp người mẹ không đủ điều kiện để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con hoặc cha mẹ có thỏa thuận khác phù hợp với lợi ích của con
."

Theo như thông tin mà bạn cung cấp thì con bạn vẫn còn đang bú mẹ, có nghĩa là vẫn chưa đủ 36 tháng tuổi. Theo như quy định trên thì con dưới 36 tháng tuổi sẽ giao cho mẹ trực tiếp nuôi. Như vậy, hiện tại cháu bé vẫn là do mẹ trực tiếp nuôi dưỡng.
Câu hỏi: Nhờ luật sư tư vấn về chế độ tài sản chung vợ chồng và xác định nợ chung vợ chồng như sau: Hiện nay gia đình muốn cho tặng tải sản (đất đã có nhà) cho tôi. Tuy nhiên, bố tôi đang bị bệnh tai biến và không có khả năng ký tá giấy tờ, vì vậy mẹ tôi có thể thay bố tôi làm hợp đồng cho tặng tài sản tại văn phòng công chứng hoặc viết giấy có công chứng của chính quyền địa phương xác nhận cho tôi được không, trường hợp này giấy tờ nhà đang đứng tên bố tôi, xin cám ơn.

Trả lời: Về nguyên tắc, tài sản là bất động sản được hình thành trong thời kỳ hôn nhân, nếu không chứng minh được thuộc tài sản riêng của ai thì được coi là tài sản chung của vợ chồng. Vợ chồng đều có quyền định đoạt tài sản chung này. Trường hợp một người lâm vào tình trạng không thể nhận thức được thì người còn lại được phép thực hiện các giao dịch liên quan tới tài sản chung này để đảm bảo các nhu cầu thiết yếu của gia đình.

Như vậy, trường hợp này việc tặng cho tài sản chung của vợ chồng mà chỉ có sự đồng ý của người vợ thì không thực hiện được.
Câu hỏi: chào Luật sư ! cha mẹ em cưới nhau năm 1994 nhưng khi đó không có đăng ký kết hôn. từ đầu năm 2013 do mâu thuẫn nên cha mẹ em không sống chung với nhau nữa. nay hai người có quyết định ly hôn. lúc cưới nhau thì mỗi người được chia 2 công đất từ cha mẹ ruột. lúc đó bà nội em cũng cho cái nền để xây nhà ở, nay bà nội em đã mất và em có nghe cha nói. đó là đất bà nội cho riêng cha nên ông đã làm thủ tục GCNQSD Đ đứng tên 1 mình ông. như vậy có đúng không ạcòn 4 công đất là tài sản chung của cha mẹ em, do làm ăn dư nên cũng có mua thêm 4 công đất và thêm một nền nhà nữa từ người Cậu nhưng chưa sang tên và làm thủ tục.nếu vậy thì phải làm thế nào để giải quyết đúng thủ tục ly hôn và  phân chia tài sản ? Xin Cảm Ơn !

Trả lời: Cha mẹ bạn cưới nhau năm 1994 mà không có GCN đăng kí kết hôn nên theo quy định của pháp luật, trường hợp này được coi là trường hợp nam nữ chung sống với nhau như vợ chồng.

Hậu quả của việc nam nữ sống chung với nhau như vợ chồng được quy định tại khoản 1 Điều 14 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 như sau:
“Nam, nữ có đủ điều kiện kết hôn theo quy định của Luật này chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn thì không làm phát sinh quyền, nghĩa vụ giữa vợ và chồng. Quyền, nghĩa vụ đối với con, tài sản, nghĩa vụ và hợp đồng giữa các bên được giải quyết theo quy định tại Điều 15 và Điều 16 của Luật này”.

Về chia tài sản chung:

Điều 16 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định giải quyết quan hệ tài sản, nghĩa vụ và hợp đồng của nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn như sau:

“1. Quan hệ tài sản, nghĩa vụ và hợp đồng của nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn được giải quyết theo thỏa thuận giữa các bên; trong trường hợp không có thỏa thuận thì giải quyết theo quy định của Bộ luật dân sự và các quy định khác của pháp luật có liên quan.

2. Việc giải quyết quan hệ tài sản phải bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của phụ nữ và con; công việc nội trợ và công việc khác có liên quan để duy trì đời sống chung được coi như lao động có thu nhập”.

Theo đó, việc chia tài sản về nguyên tắc nếu là tài sản riêng của ai vẫn thuộc quyền sở hữu của người đó; nếu là tài sản chung được chia theo thoả thuận của các bên. Nếu không thoả thuận được thì yêu cầu tòa giải quyết, có tính đến công sức đóng góp của mỗi bên; ưu tiên bảo vệ quyền lợi chính đáng của phụ nữ và con.

Trong trường hợp này, nền nhà cha mẹ bạn đang ở là của bà nội cho riêng cha bạn, nên việc cha bạn làm GCNQSDĐ đứng tên mình là hoàn toàn hợp pháp.

Còn đối với 8 công đất là tài sản chung và một nền nhà, khi không chung sống với nhau nữa, tài sản chung này được chia đôi theo thỏa thuận giữa bố mẹ bạn. Nếu không thể tự thỏa thuận với nhau, bố mẹ bạn có thể nộp đơn ra tòa yêu cầu giải quyết phân chia tài sản.
Câu hỏi: Chào Luật Sư ! 4 năm trước e có lên xã nơi e cư trú xin giấy độc thân để kết hôn với người nước ngoài (không đăng kí kết hôn ở VN). Sau khi ra nước ngoài e có làm giấy kết hôn bên đó và 2 năm sau cuộc sống khó khăn nên e về lại Việt Nam. Vậy bây giờ e muốn làm thủ tục đơn phương ly hôn để được cấp lại giấy độc thân thì e phải làm sao ? (Hiện tại e không có giấy kết hôn với người đó trong tay). Rất mong luật sư tư vấn sớm dùm e ! Em chân thành cám ơn !

Trả lời: Đối với yêu cầu hỗ trợ của anh/chị chúng tôi đã tư vấn một số trường hợp tương tự thông qua một hoặc một số bài viết cụ thể sau đây:

>> Thủ tục đơn phương ly hôn có yếu tố nước ngoài

Cơ quan có thẩm quyền tại Việt Nam chỉ có thể giải quyết ly hôn cho chị khi chị đã thực hiện thủ tục công nhận quan hệ hôn nhân giữa chị và người nước ngoài đó tại Việt Nam.

Trường hợp chị chưa thực hiện thủ tục công nhận quan hệ hôn nhân giữa chị và người nước ngoài thì cơ quan có thẩm quyền tại Việt Nam không có thẩm quyền giải quyết. Chị muốn giải quyết tại Việt nam thì chị phải làm làm thủ tục công nhận quan hệ hôn nhân và sau đó làm thủ tục đơn phương ly hôn. Hoặc chị có về nước đã đăng kí kết hôn để giải quyết ly hôn.

Trên đây là tư vấn của công ty Luật Minh Gia về vấn đề thủ tục đơn phương ly hôn có yếu tố Nước ngoài, bạn có thể tham khảo để giải quyết vấn đề của mình. Nếu còn vướng mắc, bạn vui lòng liên hệ với chúng tôi qua email hoặc gọi điện để được tư vấn trực tuyến
.
Câu hỏi: Thủ tục đăng ký lại việc kết hôn có yếu tố nước ngoài

Trả lời: Thứ nhất, về trình tự thực hiện:

- Người đăng ký lại việc kết hôn nộp hồ sơ tại Sở Tư pháp, mà trong địa hạt của tỉnh (thành phố) đó đã đăng ký kết hôn trước đây.

Thứ hai, thành phần hồ sơ

:

- Tờ khai đăng ký lại việc kết hôn (theo mẫu);

- Bản sao Giấy chứng nhận kết hôn đã cấp hợp lệ trước đây (nếu có); nếu không còn bản sao Giấy chứng nhận kết hôn thì viết bản cam đoan về việc đã đăng ký việc kết hôn nhưng không còn lưu được Sổ đăng ký kết hôn và chịu trách nhiệm về nội dung cam đoan, bản cam đoan phải có xác nhận của 02 người làm chứng biết rõ về việc đã đăng ký và có xác nhận của Ủy ban nhân dân cấp xã về chữ ký của hai người làm chứng.

Thời hạn giải quyết

: Trong thời hạn 03 ngày làm việc, kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ, nếu cần xác minh thì được kéo dài thêm 03 ngày làm việc.

Lệ phí (nếu có):

Không quá 1.000.000 đồng.

- Khi đăng ký lại việc kết hôn, hai bên nam nữ phải có mặt.
Câu hỏi: Em đã kết hôn, nhưng chồng em có quan hệ với 1 cô gái khác, đã bị em phát hiện, và cô gái kia đã viết bản cam kết kể lại đã bao nhiêu lần ngủ với chồng em, em cũng có ảnh của những lần 2 người lén lút nói chuyện zalo (ảnh khiêu dâm của cô gái đó, và nhiều đoạn hội thoại khác). Thời điểm đó khoảng tháng x/20xx. Vậy trong tay em có những bằng chứng như thế, em có kiện được ra Tòa hay không ạ? Trường hợp vi phạm luật hôn nhân gia đình pháp luật quy định thế nào? E xin chân thành cảm ơn!

Trả lời: Theo thông tin bạn cung cấp thì bạn có trong tay những bằng chứng chứng minh quan hệ tình cảm của chồng bạ và một cô gái khác (ảnh, cam kết ...). Nếu các bằng chứng có thể chứng minh được hai người đó có quan hệ với nhau như vợ chồng thì bạn có thể gửi đơn đến UBND cấp xã nơi bạn cư trú, trình báo sự việc và gửi kèm các bằng chứng bạn có khi đó, chồng bạn và cô gái kia sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính theo quy định sau:

Điều 59 của Nghị định 82/2020/NĐ-CP -
Hành vi vi phạm quy định về kết hôn, ly hôn và vi phạm chế độ hôn nhân một vợ, một chồng

1. Phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau:
…
c) Chưa có vợ hoặc chưa có chồng mà chung sống như vợ chồng với người mà mình biết rõ là đang có chồng hoặc đang có vợ;

Ngoài ra, Bộ luật hình sự 2015 có quy định về tội vi phạm chế độ hôn nhân một vợ một chồng như sau:

Điều 182 - Bộ luật hình sự - Tội vi phạm chế độ một vợ, một chồng

1. Người nào đang có vợ, có chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người khác hoặc người chưa có vợ, chưa có chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người mà mình biết rõ là đang có chồng, có vợ thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 01 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 01 năm:
…

Tại thông tư liên tịch số: 01/2001/TTLT-BTP-BCA-TANDTC-VKSNDTC thì hành vi vi phạm chế độ một vợ một chồng chỉ bị truy cứu trách nhiệm hình sự khi:

3.2. Chỉ có thể truy cứu trách nhiệm hình sự về tội này khi thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Hành vi vi phạm chế độ một vợ, một chồng gây hậu quả nghiêm trọng.

Hậu quả nghiêm trọng có thể là làm cho gia đình của một hoặc cả hai bên tan vỡ dẫn đến ly hôn, vợ hoặc chồng, con vì thế mà tự sát, v.v...

Như vậy, để truy cứu trách nhiệm hình sự với tội này thì cần phải có hậu quả nghiêm trọng xảy ra xuất phát từ hành vi vi phạm chế độ một vợ, một chồng.

Với trường hợp của bạn thì theo chúng tôi nhận thấy hiện tại chưa có hậu quả nghiêm trọng xảy ra nên khả năng truy cứu trách nhiệm hình sự là rất thấp, do đó trước mắt bạn nên gửi đơn tới UBND cấp xã để yêu cầu xử phạt vi phạm hành chính với hành vi vi phạm chế độ hôn nhân một vợ, một chồng đã nêu ở trên.
Câu hỏi: : Tôi và chồng chuẩn bị nộp đơn li hôn lên tòa án tuy nhiên có một vài vướng mắc về việc phân chia tài sản, nhờ trung tâm tư vấn giúp tôi. Con gái tôi năm nay 24 tuổi, độc thân, đang chuẩn bị mua nhà tuy nhiên hiện tại con tôi vẫn đang ở chung với gia đình tôi vậy sau này nếu tôi và chồng xảy ra tranh chấp tài sản sau khi li hôn thì nhà ở mà con tôi vừa mua và đứng tên có vướng vào tranh chấp hay không? Nhà hiện tại gia đình tôi đang ở là do mẹ chồng để lại cho chồng tôi sau khi cưới.

Trả lời: Căn cứ theo Điều 33 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 về tài sản chung của vợ chồng:

1. Tài sản chung của vợ chồng gồm tài sản do vợ, chồng tạo ra, thu nhập do lao động, hoạt động sản xuất, kinh doanh, hoa lợi, lợi tức phát sinh từ tài sản riêng và thu nhập hợp pháp khác trong thời kỳ hôn nhân, trừ trường hợp được quy định tại khoản 1 Điều 40 của Luật này; tài sản mà vợ chồng được thừa kế chung hoặc được tặng cho chung và tài sản khác mà vợ chồng thỏa thuận là tài sản chung.

Quyền sử dụng đất mà vợ, chồng có được sau khi kết hôn là tài sản chung của vợ chồng, trừ trường hợp vợ hoặc chồng được thừa kế riêng, được tặng cho riêng hoặc có được thông qua giao dịch bằng tài sản riêng.

2. Tài sản chung của vợ chồng thuộc sở hữu chung hợp nhất, được dùng để bảo đảm nhu cầu của gia đình, thực hiện nghĩa vụ chung của vợ chồng.

3. Trong trường hợp không có căn cứ để chứng minh tài sản mà vợ, chồng đang có tranh chấp là tài sản riêng của mỗi bên thì tài sản đó được coi là tài sản chung.

Như vậy, căn nhà mà con gái chị đứng tên trên giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và các giấy tờ chứng nhận quyền sở hữu liên quan không nằm trong quy định của Điều 33. Do đó là tài sản riêng của con gái chị, không phải tài sản chung hay tài sản riêng của hai anh chị nên sẽ không được tính là tài sản phân chia khi li hôn.

Về căn nhà mẹ chồng để lại, Điều 43 Khoản 1 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 quy định về tài sản riêng của vợ, chồng như sau
: “ Tài sản riêng của vợ, chồng gồm tài sản mà mỗi người có trước khi kết hôn; tài sản được thừa kế riêng, được tặng cho riêng trong thời kỳ hôn nhân; tài sản được chia riêng cho vợ, chồng theo quy định tại các điều 38, 39 và 40 của Luật này; tài sản phục vụ nhu cầu thiết yếu của vợ, chồng và tài sản khác mà theo quy định của pháp luật thuộc sở hữu riêng của vợ, chồng”

Tuy mẹ chồng để lại căn nhà sau khi hai anh chị kết hôn nhưng bởi vì mẹ chồng cho chồng đứng tên riêng sẽ được xếp vào khối tài sản riêng của chồng chị. Đối với tài sản riêng của vợ, chồng, Điều 44 Khoản 1 Luật Hôn nhân và Gia đình quy định về quyền chiếm hữu, sử dụng, định đoạt tài sản riêng: “
Vợ, chồng có quyền chiếm hữu, sử dụng, định đoạt tài sản riêng của mình; nhập hoặc không nhập tài sản riêng vào tài sản chung”

Như vậy, căn nhà gia đình ở là tài sản riêng của chồng chị, chồng chị có quyền tự quyết định với tài sản này, Tòa án sẽ không áp dụng nguyên tắc phân chia tài sản trong trường hợp đó. Trừ trường hợp vợ chồng chị có thỏa thuận về quyền sử dụng, định đoạt căn nhà hoặc sáp nhập tài sản riêng vào khối tài sản chung tạo dựng trong thời kỳ hôn nhân, Tòa án sẽ ưu tiên giải quyết theo sự thỏa thuận xác lập chế độ tài sản của hai anh chị.