Câu hỏi: Luật sư tư vấn về việc công an xã khám nhà vì cho rằng có hành vi trộm cắp tài sản khi chưa đủ căn cứ. Cụ thể như sau:

Nội dung yêu cầu tư vấn:
Vào 26/5/2016 công an xã xuống nhà tôi và khẳng định mẹ tôi buổi trưa cùng ngày đi ăn trộm tài sản nhà người khác trị giá 2.700.000 đồng và yêu cầu mẹ tôi hoàn trả. Trong khi đó mẹ tôi không hề làm chuyện đó buổi trưa hôm đó mẹ tôi ở nhà có bố tôi và anh trai tôi ở nhà . Bằng chứng công an đưa ra là 1 bức ảnh chụp lại ở camera nhưng bị vỡ hình không nhìn rõ mặt người phạm tội , gia đình tôi còn để họ đi lục soát nhà nhưng không tìm thấy gì . Người công an xã đó đã vu khống cho mẹ tôi tội ăn trộm khi không điều tra sự việc rõ ràng. Việc này đã ảnh hưởng rất nhiều đến danh dự , nhân phẩm của mẹ tôi cũng như gia đình tôi .

Vậy luật sư cho tôi hỏi :trong trường hợp này tôi có thể kiện vị công an xã kia về những tội gì và đơn kiện nên gửi đến đâu? Mong luật sư giải đáp giúp tôi xin chân thành cảm ơn.

Trả lời: Theo quy định của pháp luật điều 122 bộ luật hình sự năm 1999, quy định về tội vu khống như sau:

Điều 122. Tội vu khống

“1. Người nào bịa đặt, loan truyền những điều biết rõ là bịa đặt nhằm xúc phạm danh dự hoặc gây thiệt hại đến quyền, lợi ích hợp pháp của người khác hoặc bịa đặt là người khác phạm tội và tố cáo họ trước cơ quan có thẩm quyền, thì bị phạt cảnh cáo, cải tạo không giam giữ đến hai năm hoặc phạt tù từ ba tháng đến hai năm.

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ một năm đến bảy năm:

a)  Có tổ chức;

b) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;

c) Đối với nhiều người;

d) Đối với ông, bà, cha, mẹ, người dạy dỗ, nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục, chữa bệnh cho mình;

đ) Đối với người thi hành công vụ;

e) Vu khống người khác phạm tội rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng.

3. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ một triệu đồng đến mười triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ một năm đến năm năm”.

Ngoài ra bạn có thể tham khảo các bài viết sau:

- Tội vu khống theo luật hình sự

- Tố cáo hành vi vu khống và làm nhục người khác

Vu khống được hiểu là hành vi biết rõ một sự việc không có thật nhưng cố tình bịa đặt để loan truyền thông tin. Sự việc của gia đình bạn không làm rõ được hành vi này. Vì việc công an xã cho rằng mẹ bạn có hành vi trộm cắp tài sản là dựa trên đoạn băng ghi hình. Tuy nhiên các hình ảnh này không chứng minh được mẹ bạn là người thực hiện hành vi trộm cắp tài sản. Do đó, không đủ cơ sở để xác định hành vi của người công an xã là hành vi vu khống.

Theo thông tin bạn cung cấp thì người công an xã đã có hành vi khám nhà và cho rằng mẹ bạn có hành vi trộm cắp tài sản. Người công an xã sử dụng tư cách là người có thẩm quyền tiến hành điều tra tội phạm mà chưa xác minh rõ cơ sở, chứng cứ của hành vi phạm tội. Đây là hành vi hành chính của người có thẩm quyền. Đối với hành vi hành chính của người có thẩm quyền mà gây thiệt hại cho cá nhân, thì cá nhân đó có quyền khiếu nại hành vi hành chính đó đến chủ thể thực hiện hành vi này.

Tóm lại, gia đình bạn có thể gửi đơn khiếu nại hành vi hành chính của người công an xã đã gây thiệt hại cho gia đình bạn đến UBND cấp xã để được giải quyết kịp thời.