Câu hỏi: Dear anh chị! Tôi muốn hỏi, bố tôi sinh năm 1960. Tháng 3 năm 2019 bố tôi nghỉ việc. Bố tôi mới đóng BHXH được 12 năm 6 tháng. Vậy tôi muốn hỏi trường hợp như bố tôi nếu hiện tại muốn tiếp tục đóng BHXH thì có được không và cách thức đóng như thế nào? Khi bố tôi nghỉ thì ông đang đóng BHXH với hệ số lương là 1,86. Vậy đến khi đủ tuổi để nhận hưu thì bố tôi được hưởng bao nhiêu %? Rất mong nhận được hồi âm của anh chị. Trân trọng cảm ơn!

Trả lời: Cảm ơn bạn đã tin tưởng và gửi câu hỏi cần tư vấn tới Công ty Luật Minh Gia, với trường hợp bạn đang vướng mắc chúng tôi tư vấn như sau:

Tại Điều 54 Luật bảo hiểm xã hội năm 2014 được sửa đổi, bổ sung bởi Bộ luật lao động năm 2019 có quy định về điều kiện hưởng lương hưu như sau:

“1. Người lao động quy định tại các điểm a, b, c, d, g, h và i khoản 1 Điều 2 của Luật này, trừ trường hợp quy định tại khoản 3 Điều này, khi nghỉ việc có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên thì được hưởng lương hưu nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Đủ tuổi theo quy định tại khoản 2 Điều 169 của Bộ luật Lao động;

b) Đủ tuổi theo quy định tại khoản 3 Điều 169 của Bộ luật Lao động và có đủ 15 năm làm nghề, công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội ban hành hoặc có đủ 15 năm làm việc ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn bao gồm cả thời gian làm việc ở nơi có phụ cấp khu vực hệ số 0,7 trở lên trước ngày 01 tháng 01 năm 2021;

c) Người lao động có tuổi thấp hơn tối đa 10 tuổi so với tuổi nghỉ hưu của người lao động quy định tại khoản 2 Điều 169 của Bộ luật Lao động và có đủ 15 năm làm công việc khai thác than trong hầm lò;

d) Người bị nhiễm HIV do tai nạn rủi ro nghề nghiệp trong khi thực hiện nhiệm vụ được giao.

…”

Tại Điều 169 Bộ luật lao động 2019 có quy định về tuổi nghỉ hưu như sau:

“
1. Người lao động bảo đảm điều kiện về thời gian đóng bảo hiểm xã hội theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội được hưởng lương hưu khi đủ tuổi nghỉ hưu.

2. Tuổi nghỉ hưu của người lao động trong điều kiện lao động bình thường được điều chỉnh theo lộ trình cho đến khi đủ 62 tuổi đối với lao động nam vào năm 2028 và đủ 60 tuổi đối với lao động nữ vào năm 2035.

Kể từ năm 2021, tuổi nghỉ hưu của người lao động trong điều kiện lao động bình thường là đủ 60 tuổi 03 tháng đối với lao động nam và đủ 55 tuổi 04 tháng đối với lao động nữ; sau đó, cứ mỗi năm tăng thêm 03 tháng đối với lao động nam và 04 tháng đối với lao động nữ.

3. Người lao động bị suy giảm khả năng lao động; làm nghề, công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm; làm nghề, công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm; làm việc ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn có thể nghỉ hưu ở tuổi thấp hơn nhưng không quá 05 tuổi so với quy định tại khoản 2 Điều này tại thời điểm nghỉ hưu, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.

…
”

Như vậy, căn cứ theo quy định này để được hưởng chế độ hưu trí người lao động phải đáp ứng được hai điều kiện đó là độ tuổi và số năm đóng bảo hiểm xã hội. Với trường hợp của bạn, bố bạn vào năm 2021 đã đủ 61 tuổi tuy nhiên chưa đủ 20 năm đóng bảo hiểm do đó nếu bố bạn muốn được hưởng chế độ hưu trí thì bố bạn có thể tham gia bảo hiểm xã hội theo hình thức tự nguyện đến khi đủ 20 năm để được hưởng chế độ hưu trí.

Điều 9 Nghị định 134/2015/NĐ-CP hướng dẫn Luật bảo hiểm xã hội về bảo hiểm xã hội tự nguyện có quy định về phương thức đóng như sau:

Phương thức đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện theo Khoản 2 Điều 87 của Luật Bảo hiểm xã hội được quy định như sau:

“1. Người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện được chọn một trong các phương thức đóng sau đây để đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất:

a) Đóng hằng tháng;

b) Đóng 03 tháng một lần;

c) Đóng 06 tháng một lần;

d) Đóng 12 tháng một lần;

đ) Đóng một lần cho nhiều năm về sau nhưng không quá 5 năm một lần;

e) Đóng một lần cho những năm còn thiếu đối với người tham gia bảo hiểm xã hội đã đủ điều kiện về tuổi để hưởng lương hưu theo quy định nhưng thời gian đóng bảo hiểm xã hội còn thiếu không quá 10 năm (120 tháng) thì được đóng cho đủ 20 năm để hưởng lương hưu.

2…”

Với trường hợp này, bố bạn có thể liên hệ với cơ quan bảo hiểm xã hội cấp quận, huyện tại địa phương để đề cập tới vấn đề tham gia bảo hiểm và lựa chọn mức đóng, phương thức đóng phù hợp với điều kiện của mình. Do bố bạn đã đủ tuổi để hưởng hưu nhưng còn thiếu 7 năm 6 tháng đóng bảo hiểm mới đủ 20 năm, do đó, bố bạn có thể lựa chọn hình thức đóng một lần cho những năm còn thiếu để hưởng lương hưu.

Thứ hai, về vấn đề mức hưởng lương hưu

Khoản 2 Điều 56 Luật Bảo hiểm xã hội 2014 có quy định về mức hưởng lương hưu hàng tháng như sau:

“2. Từ ngày 01 tháng 01 năm 2018, mức lương hưu hằng tháng của người lao động đủ điều kiện quy định tại Điều 54 của Luật này được tính bằng 45% mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Điều 62 của Luật này và tương ứng với số năm đóng bảo hiểm xã hội như sau:

a) Lao động nam nghỉ hưu vào năm 2018 là 16 năm, năm 2019 là 17 năm, năm 2020 là 18 năm, năm 2021 là 19 năm, từ năm 2022 trở đi là 20 năm;

b) Lao động nữ nghỉ hưu từ năm 2018 trở đi là 15 năm.

Sau đó cứ thêm mỗi năm, người lao động quy định tại điểm a và điểm b khoản này được tính thêm 2%; mức tối đa bằng 75%.”

Nếu bố bạn nghỉ hưu vào năm 2021 khi đã đóng đủ 20 năm bảo hiểm thì mức hưởng hưu trí của bố bạn được tính như sau: 19 năm đầu = 45%, 1 năm còn lại = 2%. Tổng mức hưởng hưu trí bố bạn được hưởng khi nghỉ hưu đúng tuổi là 47%.