Câu hỏi: Yêu cầu tư vấn: Chào luật sư cho tôi hỏi: Công ty tôi có trường hợp năm nay làm đơn xin về hưu trước tuổi lý do sức khỏe giảm sút. Với thời gian công tác 35 năm, tuổi đời đến tháng 12/2015 tròn 54 tuổi. vậy tháng 8/2015 này muốn ra Hội đồng y khoa giám định sức khỏe có được không? hay cứ phải chờ đến tháng sinh nhật (tháng 12) mới được đi giám định sức khỏe. Quy định thế nào mong được tư vấn, tôi xin cảm ơn.

Trả lời: Luật bảo hiểm xã hội 2014 có quy định về điều kiện hưởng lương hưu tại Điều 54 như sau:

Điều 54. Điều kiện hưởng lương hưu

1. Người lao động quy định tại các điểm a, b, c, d, g, h và i khoản 1 Điều 2 của Luật này, trừ trường hợp quy định tại khoản 3 Điều này, khi nghỉ việc có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên thì được hưởng lương hưu nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Nam đủ 60 tuổi, nữ đủ 55 tuổi;

b) Nam từ đủ 55 tuổi đến đủ 60 tuổi, nữ từ đủ 50 tuổi đến đủ 55 tuổi và có đủ 15 năm làm nghề hoặc công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hoặc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Bộ Y tế ban hành hoặc có đủ 15 năm làm việc ở nơi có phụ cấp khu vực hệ số 0,7 trở lên;

c) Người lao động từ đủ 50 tuổi đến đủ 55 tuổi và có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên mà trong đó có đủ 15 năm làm công việc khai thác than trong hầm lò;

d) Người bị nhiễm HIV/AIDS do tai nạn rủi ro nghề nghiệp.

Theo đó, nếu bạn thuộc đối tượng hưởng lương hưu theo Điểm a, Khoản 1, Điều 54 như trên thì hiện tại bạn chưa đủ điều kiện nghỉ hưu do mới được 54 tuổi. Nếu muốn nghỉ hưu trong năm nay thì trường hợp của bạn là nghỉ hưu trước tuổi và chị phải đảm bảo những điều kiện theo quy định tại Điều 55 Luật bảo hiểm xã hội năm 2014 về Điều kiện hưởng lương hưu khi suy giảm khả năng lao động:

Điều 55. Điều kiện hưởng lương hưu khi suy giảm khả năng lao động

1. Người lao động quy định tại các điểm a, b, c, d, g, h và i khoản 1 Điều 2 của Luật này khi nghỉ việc có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên được hưởng lương hưu với mức thấp hơn so với người đủ điều kiện hưởng lương hưu quy định tại điểm a và điểm b khoản 1 Điều 54 của Luật này nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Từ ngày 01 tháng 01 năm 2016, nam đủ 51 tuổi, nữ đủ 46 tuổi và bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên thì đủ điều kiện hưởng lương hưu khi suy giảm khả năng lao động. Sau đó mỗi năm tăng thêm một tuổi cho đến năm 2020 trở đi, nam đủ 55 tuổi và nữ đủ 50 tuổi thì mới đủ điều kiện hưởng lương hưu khi suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên;

b) Nam đủ 50 tuổi, nữ đủ 45 tuổi và bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên;

c) Bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên và có đủ 15 năm trở lên làm nghề hoặc công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Bộ Y tế ban hành.

2. Người lao động quy định tại điểm đ và điểm e khoản 1 Điều 2 của Luật này khi nghỉ việc có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên, bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên được hưởng lương hưu với mức thấp hơn so với người đủ điều kiện hưởng lương hưu quy định tại điểm a và điểm b khoản 2 Điều 54 của Luật này khi thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Nam đủ 50 tuổi, nữ đủ 45 tuổi trở lên;

b) Có đủ 15 năm trở lên làm nghề hoặc công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Bộ Y tế ban hàn

Do bạn không cung cấp thông tin bạn là lao động nam hay lao động nữ, nên chúng tôi sẽ chia hai trường hợp như sau:

- Nếu bạn là lao động nữ, năm nay là năm 2018 và bạn ở độ tuổi 54, muốn nghỉ hưu trước tuổi, bạn cần đi giám định tỷ lệ suy giảm khả năng lao động và đạt mức suy giảm ít nhất ở 61%. Bởi, theo quy định trên, tại năm 2018, điều kiện để lao động nữ nghỉ hưu trước tuổi là từ đủ 48 tuổi và suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên.

- Nếu bạn là lao động nam, ở năm 2018, điều kiện nghỉ hưu trước tuổi là bạn phải đủ 53 tuổi và suy giảm khả năng lao động từ 61%. Do vậy, nếu là lao động nam, năm nay bạn đã đủ điều kiện về độ tuổi nếu muốn về hưu trước tuổi, tuy nhiên bạn cần đảm bảo thêm điều kiện về tỷ lệ suy giảm khả năng lao động.

Trường hợp đủ điều kiện nghỉ hưu trước tuổi, mức lương hưu hàng tháng của chị sẽ bị trừ theo tỷ lệ 2% với mỗi năm chị nghỉ trước tuổi. Cụ thể:

Điều 56. Mức lương hưu hàng tháng

3. Mức lương hưu hằng tháng của người lao động đủ điều kiện quy định tại Điều 55 của Luật này được tính như quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này, sau đó cứ mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi quy định thì giảm 2%.

Bạn có cung cấp thông tin, đến tháng 12/2018 bạn mới đủ 54 tuổi, tức là vào thời điểm hiện tại, bạn đã đủ 53 tuổi và đủ điều kiện về tuổi theo quy định tại Điều 55 – Luật Bảo hiểm xã hội 2014. Do đó, bạn có thể đi giám định tỷ lệ suy giảm khả năng lao động ngay tại thời điểm này để hoàn thiện hồ sơ hưởng lương hưu trước tuổi.