Câu hỏi: Tôi là lái xe cho Sở Tư Pháp(stp) đồng nai được 4 năm. Tháng 02/2015 STP thông báo sẽ không ký tiếp hợp đồng với tôi nữa lý do STP đưa ra là tinh giảm biên chế và chỉ trợ cấp cho tôi 5 triệu đồng tiền thôi việc trong khi đó tôi không hề bị kỷ luật gì cả mà STP thì có 3 chiếc xe và tôi đang nuôi con dưới 36 tháng tuổi. Hôm nay có giám đốc mới về lại tuyển thêm lái xe. Xin hỏi STP làm vậy có đúng pháp luật không? Về phần trợ cấp cho tôi như vậy có  thoả đáng và đúng pháp luật chưa nếu chưa đúng thì phải kiện ở đâu? Trước khi báo cho tôi nghỉ việc thì ông chánh văn phòng là đã chỉ đạo cho bà ở phòng tổ chức giữ lại thẻ bảo hiểm y tế của tôi, không phát cho tôi các ông bà ấy làm vậy có đúng không?

Trả lời: Thứ nhất là về việc Sở Tư Pháp không ký tiếp hợp đồng lao động với bạn.

Khoản 1 Điều 38 Bộ luật lao động 2012 quy định về Quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động của người sử dụng lao động như sau:

“1. Người sử dụng lao động có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trong những trường hợp sau đây:

a) Người lao động thường xuyên không hoàn thành công việc theo hợp đồng lao động;

b) Người lao động bị ốm đau, tai nạn đã điều trị 12 tháng liên tục đối với người làm theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, đã điều trị 06 tháng liên tục, đối với người lao động làm theo hợp đồng lao động xác định thời hạn và quá nửa thời hạn hợp đồng lao động đối với người làm theo hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn dưới 12 tháng mà khả năng lao động chưa hồi phục.
Khi sức khỏe của người lao động bình phục, thì người lao động được xem xét để tiếp tục giao kết hợp đồng lao động;

c) Do thiên tai, hỏa hoạn hoặc những lý do bất khả kháng khác theo quy định của pháp luật, mà người sử dụng lao động đã tìm mọi biện pháp khắc phục nhưng vẫn buộc phải thu hẹp sản xuất, giảm chỗ làm việc;

d) Người lao động không có mặt tại nơi làm việc sau thời hạn quy định tại Điều 33 của Bộ luật này.”

Và Điều 41 Bộ luật lao động quy định về Đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật như sau:

“Đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật là các trường hợp chấm dứt hợp đồng lao động không đúng quy định tại các điều 37, 38 và 39 của Bộ luật này.”

Theo thông tin bạn cung cấp thì Sở tư pháp cho bạn thôi việc vì lý do tinh giảm biên chế nhưng khi có giám đốc mới về lại tuyển thêm lái xe. Do đó, căn cứ vào Điều 38 trên thì trường hợp tinh giảm biên chế để cho người lao động thôi việc đúng pháp luật là khi mà người sử dụng lao động vì lý do thiên tai, hỏa hoạn hoặc những lý do bất khả kháng khác đã tìm cách khắc phục nhưng vẫn buộc phải giảm chỗ làm việc.

Như vậy, lý do mà Sở tư pháp đưa ra để cho bạn thôi việc không thuộc trường hợp nào quy định tại khoản 1 Điều 38 nên theo Điều 41 trên thì việc Sở tư pháp cho bạn thôi việc là trái pháp luật.

Thứ hai là về phần trợ cấp thôi việc cho bạn.

Điều 42 Bộ luật lao động quy định về Nghĩa vụ của người sử dụng lao động khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật như sau:

“1. Phải nhận người lao động trở lại làm việc theo hợp đồng lao động đã giao kết và phải trả tiền lương, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế trong những ngày người lao động không được làm việc cộng với ít nhất 02 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động.

2. Trường hợp người lao động không muốn tiếp tục làm việc, thì ngoài khoản tiền bồi thường quy định tại khoản 1 Điều này người sử dụng lao động phải trả trợ cấp thôi việc theo quy định tại Điều 48 của Bộ luật này.

3. Trường hợp người sử dụng lao động không muốn nhận lại người lao động và người lao động đồng ý, thì ngoài khoản tiền bồi thường quy định tại khoản 1 Điều này và trợ cấp thôi việc theo quy định tại Điều 48 của Bộ luật này, hai bên thỏa thuận khoản tiền bồi thường thêm nhưng ít nhất phải bằng 02 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động để chấm dứt hợp đồng lao động.

4. Trường hợp không còn vị trí, công việc đã giao kết trong hợp đồng lao động mà người lao động vẫn muốn làm việc thì ngoài khoản tiền bồi thường quy định tại khoản 1 Điều này, hai bên thương lượng để sửa đổi, bổ sung hợp đồng lao động.

5. Trường hợp vi phạm quy định về thời hạn báo trước thì phải bồi thường cho người lao động một khoản tiền tương ứng với tiền lương của người lao động trong những ngày không báo trước.”

Và Điều 48 Bộ luật lao động quy định về Trợ cấp thôi việc như sau:

“1. Khi hợp đồng lao động chấm dứt theo quy định tại các khoản 1, 2, 3, 5, 6, 7, 9 và 10 Điều 36 của Bộ luật này thì người sử dụng lao động có trách nhiệm chi trả trợ cấp thôi việc cho người lao động đã làm việc thường xuyên từ đủ 12 tháng trở lên, mỗi năm làm việc được trợ cấp một nửa tháng tiền lương.”

Căn cứ vào quy định tại Điều 42 trên thì Sở tư pháp có nghĩa vụ nhận bạn vào làm lại; nếu bạn không đồng ý làm tiếp thì Sở tư pháp phải bồi thường và phải trả trợ cấp thôi việc theo quy định tại Đều 48 trên.

Do bạn không cung cấp thông tin về mức tiền lương bình quân 6 tháng liền kề trước khi bạn thôi việc nên chúng tôi không thể tính cụ thể là Sở tư pháp phải trả tiền trợ cấp cho bạn là bao nhiêu.

Thứ ba là việc khởi kiện ở đâu.

Điều 201 Bộ luật lao động quy định về Trình tự, thủ tục hòa giải tranh chấp lao động cá nhân của hòa giải viên lao động như sau:

“1. Tranh chấp lao động cá nhân phải thông qua thủ tục hòa giải của hòa giải viên lao động trước khi yêu cầu tòa án giải quyết, trừ các tranh chấp lao động sau đây không bắt buộc phải qua thủ tục hòa giải:

a) Về xử lý kỷ luật lao động theo hình thức sa thải hoặc tranh chấp về trường hợp bị đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động;

b) Về bồi thường thiệt hại, trợ cấp khi chấm dứt hợp đồng lao động;

c) Giữa người giúp việc gia đình với người sử dụng lao động;

d) Về bảo hiểm xã hội theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội, về bảo hiểm y tế theo quy định của pháp luật về bảo hiểm y tế.

đ) Về bồi thường thiệt hại giữa người lao động với doanh nghiệp, đơn vị sự nghiệp đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.

...............................................................................”

Căn cứ vào quy định trên thì trường hợp của bạn là tranh chấp về trợ cấp thôi việc nên không bắt buộc phải qua thủ tục hòa giải.

Vì vậy, bạn có thể làm đơn khởi kiện lên Tòa án để yêu cầu giải quyết về trợ cấp thôi việc khi chấm dứt hợp đồng lao động.

Thứ tư là việc người sử dụng lao động không trả thẻ bảo hiểm y tế cho bạn.

Căn cứ vào quy định tại Điều 42 Bộ luật lao động thì khi Sở tư pháp cho bạn thôi việc thì phải trả lại thẻ bảo hiểm y tế cho bạn. Nhưng theo thông tin bạn cung cấp thì khi bạn bị cho thôi việc thì bên phía người sử dụng lao động không trả lại thẻ bảo hiểm y tế cho bạn. Như vậy, hành vi này của người sử dụng lao động là vi phạm quy định của pháp luật.

Trân trọng
!