Câu hỏi: Tham gia bảo hiểm xã hội vừa là quyền vừa là nghĩa vụ của cả người sử dụng lao động và người lao động. Theo đó, việc tham gia bảo hiểm xã hội phải thực hiện một cách trung thực và thiện chí để đảm bảo được quyền lợi của người lao động khi gặp rủi ro trong cuộc sống hoặc trong quá trình lao động. Luật sư tư vấn rõ hơn về vấn đề này.

1. Luật sư tư vấn về bảo hiểm xã hội.

Sẽ không phải nói quá nhiều về giá trị của bảo hiểm xã hội đối với người lao động nói riêng và xã hội nói chung. Thực tế, khi người lao động gặp rủi ro như ốm đau hoặc tai nạn lao động thì bảo hiểm xã hội như một sự chia sẻ về vật chất giúp người lao động có điều kiện được chi trả cho những thiệt hại mà rủi ro gây ra. Trên thế giới và đặc biệt là các nước Xã hội chủ nghĩa thì việc đẩy mạnh chính sách về bảo hiểm xã hội luôn được chú trọng hàng đầu nhằm bảo đảm an sinh và trật tự xã hội.

Đối với Việt Nam, hầu hết các tổ chức kinh tế đã có ý thức hơn trong việc tham gia bảo hiểm xã hội cho người lao động những cũng có những trường hợp cố tình trốn đóng bảo hiểm xã hội hoặc gian lận trong quá trình tham gia bảo hiểm xã hội. Tuy nhiên, cũng có những trường hợp người lao động thỏa thuận với người sử dụng lao động về việc không tham gia bảo hiểm xã hội, dù thỏa thuận này là trái quy định pháp luật nhưng các bên vẫn tìm cách để hợp pháp hóa .

Nếu bạn đang gặp khó khăn về vấn đề này hoặc bất kỳ vấn đề nào của pháp luật, hãy liên hệ với chúng tôi qua hotline:
1900.6169
để được giải đáp.

Bên cạnh đó, chúng tôi xin gửi đến bạn tình huống cụ thể dưới đây để bạn có thể tham khảo và đưa ra hướng xử lý phù hợp nhất.

2. Trách nhiệm tham gia bảo hiểm xã hội được quy định như thế nào?

Nội dung tư vấn như sau:
Chào Luật Sư, Luật Sư có thể giúp em tư vấn vài vấn đề này của em được không?Trước chồng em làm ở công ty dưới vĩnh yên làm thử việc sau 2 tháng,khi bắt đầu hợp đồng thì làm được 3-4 ngày rồi nghỉ ngang chừng không báo trước với công ty cũ vì ở công ty K-E nhận hồ sơ gọi đi làm. Vì thế nên BHXH của công ty cũ không có. - Bây giờ nghỉ làm thì có được rút BHXH ở công ty K-E không?( trước đó chồng em có báo với công ty là không có,làm sổ mới được không,nhưng phòng Nhân Sự vẫn chưa đưa ra ý kiến gì về việc làm lại sổ mới hay không?!) (Quản lý gọi chồng em phải quay về công ty cũ lấy sổ mới nối sổ để trả.) - Việc nghỉ ngang chừng không báo trước với công ty cũ đã vi phạm hợp đồng,bây giờ lấy cũng phải bồi thường lại cho công ty cũ phải không ạ? - Nếu không có BHXH của công ty cũ,cũng không có  sổ BHXH ở cty K-E thì số tiền đóng hàng tháng ở công ty K-E có đc bảo lưu,và sau 1 năm nghỉ việc có được lấy tiền không ạ? - Tiền lương trợ cấp thất nghiệp cũng không được lấy của cty K-E cùng với sổ BHXH ạ?

Trả lời: Đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc theo quy định tại điều 2 Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014 bao gồm:

1. Người lao động là công dân Việt Nam thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc, bao gồm:

a) Người làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng lao động xác định thời hạn, hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn từ đủ 03 tháng đến dưới 12 tháng, kể cả hợp đồng lao động được ký kết giữa người sử dụng lao động với người đại diện theo pháp luật của người dưới 15 tuổi theo quy định của pháp luật về lao động;

b) Người làm việc theo hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 01 tháng đến dưới 03 tháng;

c) Cán bộ, công chức, viên chức;

d) Công nhân quốc phòng, công nhân công an, người làm công tác khác trong tổ chức cơ yếu;

đ) Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp quân đội nhân dân; sĩ quan, hạ sĩ quan nghiệp vụ, sĩ quan, hạ sĩ quan chuyên môn kỹ thuật công an nhân dân; người làm công tác cơ yếu hưởng lương như đối với quân nhân;

e) Hạ sĩ quan, chiến sĩ quân đội nhân dân; hạ sĩ quan, chiến sĩ công an nhân dân phục vụ có thời hạn; học viên quân đội, công an, cơ yếu đang theo học được hưởng sinh hoạt phí;

….

Theo đó vì chồng bạn là người lao động theo hợp đồng lao động tại cả 2 công ty cho nên đều là đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc. Vì khi là việc ở công ty thứ nhất bạn làm 3-4 ngày rồi tự ý nghỉ việc thì xác định là đơn phương nghỉ việc trái pháp luật, đồng thời sẽ chịu trách nhiệm bồi thường theo quy định của pháp luật lao động:

Điều 43. Nghĩa vụ của người lao động khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật

1. Không được trợ cấp thôi việc và phải bồi thường cho người sử dụng lao động nửa tháng tiền lương theo hợp đồng lao động.

2. Nếu vi phạm quy định về thời hạn báo trước thì phải bồi thường cho người sử dụng lao động một khoản tiền tương ứng với tiền lương của người lao động trong những ngày không báo trước.

3. Phải hoàn trả chi phí đào tạo cho người sử dụng lao động theo quy định tại Điều 62 của Bộ luật này.

Ngoài ra liên quan đến bảo hiểm xã hội, vì khi làm việc ở công ty dưới Vĩnh Yên bạn làm việc 3-4 ngày rồi nghỉ không rõ phía công ty cũ đã đăng ký tham gia bảo hiểm cho bạn hay chưa?nên khi này chồng bạn cần liên lạc lại với công ty cũ để xác nhận việc tham gia bảo hiểm. Nếu phía công ty cũ chưa khai báo bảo hiểm cho chồng bạn thì khi chuyển sang công ty K-E phía công ty sẽ buộc phải khai báo tham gia bảo hiểm trong quá trình chồng bạn làm việc tại công ty,hoặc đã có sổ bảo hiểm từ công ty cũ ở Vĩnh Yên thì buộc phải quay về công ty cũ lấy sổ và gửi lại cho công ty K- E để tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Thời điểm hiện tại mà công ty không tham gia bảo hiểm cho chồng bạn thì buộc phải tiến hành truy thu lại quá trình tham gia bảo hiểm yêu cầu ghi nhận quá trình tham gia của chồng bạn. Hàng tháng công ty trừ tiền tham gia bảo hiểm của người lao động nhưng không nộp lên bảo hiểm là trái với quy định pháp luật. Do vậy phía người lao động có quyền yêu cầu công ty xác nhận sổ bảo hiểm và trả sổ bảo hiểm khi nghỉ việc. Nếu phía công ty không thực hiện việc tham gia bảo hiểm cho người lao động thì phía chồng bạn có quyền làm đơn yêu cầu giải quyết đến trực tiếp cơ quan bảo hiểm xã hội hoặc gửi đơn khiếu nại về việc công ty không tham gia bảo hiểm đến Hòa giải viên lao động tại Phòng lao động thương binh xã hội quận/huyện nơi công ty có trụ sở để được giải quyết.

Khi đã được ghi nhận quá trình tham gia bảo hiểm xã hội chồng bạn sẽ được hưởng các chế độ của bảo hiểm xã hội như bảo hiểm xã hội 1 lần,…. Hoặc khi chồng bạn tiếp tục làm việc tại đơn vị khác thì sẽ được cộng nối tiếp tục thời gian tham gia bảo hiểm xã hội.