Câu hỏi: Luật sư giải đáp thắc mắc của khách hàng về vấn đề sử dụng lối đi chung theo quy định của pháp luật dân sự. Khi nhiều hộ gia đình cùng sử dụng chung lối đi mà có tranh chấp thì xử lý thế nào. Nội dung tư vấn như sau:

Câu hỏi:

Xin chào công ty Luật Minh Gia, Em có vài vấn đề xin công ty tư vấn giúp em như sau: Nhà em và vài hộ gia đình khác sử dụng chung một con hẻm, từ trước đến nay luật bất thành văn là khu vực hẻm liền kề của nhà nào nhà đó đỗ xe. Nhưng gần đây có một cô thuê lại căn nhà  để giữ trẻ cách nhà em một cái nhà (căn nhà này có đặc điểm là đã xây lấn hết phần đất đáng lẽ ra sẽ là chỗ để xe như các hộ gia đình khác), và do căn nhà liền kề sát nhà em lại có cửa ra vào chiếm toàn diện tích mặt tiền nên nhà cô đó không thể đậu xe ngay cửa nhà của người ta nên mang xe qua phần đất hẻm nhà em đậu. Ngày qua ngày tháng qua tháng, và đến một ngày em hỏi là tại sao lại đậu ở bên khu vực hẻm liền kề trước cửa nhà em hoài thì họ thách em báo công an, bảo là đường chung và họ vẫn cứ đậu.Thật sự là rất ảnh hưởng đến nhà em , vì họ đậu rất gần cửa ra vào, có hôm quăng xe chắn ngang cả cửa khi nhà em vắng nhà.

Trong trường hợp này thì nhà em có quyền khiếu nại lên chính quyền địa phương không? Em có quyền trao đổi với chủ cho cô đó thuê căn nhà để giữ trẻ đó không và yêu cầu anh ta làm việc lại với khách thuê nhà  không ?Chưa kể là việc hẻm nhỏ mà phụ huynh đón con mỗi chiều thỉnh thoảng đậu xe rất chật chội nhưng vấn đề này có thể chấp nhận được vì họ sẽ đi trong ít phút. Bác tổ trưởng và công an khu vực họ có trách nhiệm giải quyết cho  nhà em vấn đề này không ạ? Có cách nào để xử lý tình trạng này mà không vi phạm pháp luật không, kính mong quý công ty tư vấn giúp em. Em rất cảm ơn và chúc công ty ngày càng phát triển.Trân trọng.

Trả lời: Cảm ơn bạn đã tin tưởng gửi yêu cầu tư vấn đến Công ty Luật Minh Gia, với vụ việc của bạn chúng tôi hỗ trợ tư vấn như sau:

Căn cứ theo quy định điều 170 Luật đất đai năm 2013 về nghĩa vụ của người sử dụng đất như sau:

"Điều 170. Nghĩa vụ chung của người sử dụng đất

1. Sử dụng đất đúng mục đích, đúng ranh giới thửa đất, đúng quy định về sử dụng độ sâu trong lòng đất và chiều cao trên không, bảo vệ các công trình công cộng trong lòng đất và tuân theo các quy định khác của pháp luật có liên quan."

Nghĩa vụ của người sử dụng đất là sử dụng đất đúng ranh giới đất đã được công nhận. Các hành vi lấn, chiếm đất là vi phạm quy định đất đai. Nếu như có căn cứ chứng minh hộ gia đình cho thuê có hành vi lấn chiếm diện tích đất công cộng thì gia đình bạn có quyền gửi yêu cầu đến Ủy ban nhân dân xã, phường giải quyết. Că cứ theo quy định tại điều 202, điều 203 Luật đất đai năm 2013. Cụ thể:

Điều 202. Hòa giải tranh chấp đất đai

1. Nhà nước khuyến khích các bên tranh chấp đất đai tự hòa giải hoặc giải quyết tranh chấp đất đai thông qua hòa giải ở cơ sở.

2. Tranh chấp đất đai mà các bên tranh chấp không hòa giải được thì gửi đơn đến Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất tranh chấp để hòa giải.

3. Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã có trách nhiệm tổ chức việc hòa giải tranh chấp đất đai tại địa phương mình; trong quá trình tổ chức thực hiện phải phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã và các tổ chức thành viên của Mặt trận, các tổ chức xã hội khác. Thủ tục hòa giải tranh chấp đất đai tại Ủy ban nhân cấp xã được thực hiện trong thời hạn không quá 45 ngày, kể từ ngày nhận được đơn yêu cầu giải quyết tranh chấp đất đai.

....

Điều 203. Thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai

Tranh chấp đất đai đã được hòa giải tại Ủy ban nhân dân cấp xã mà không thành thì được giải quyết như sau:

1. Tranh chấp đất đai mà đương sự có Giấy chứng nhận hoặc có một trong các loại giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật này và tranh chấp về tài sản gắn liền với đất thì do Tòa án nhân dân giải quyết;

2. Tranh chấp đất đai mà đương sự không có Giấy chứng nhận hoặc không có một trong các loại giấy tờ quy định tại Điều 100 của Luật này thì đương sự chỉ được lựa chọn một trong hai hình thức giải quyết tranh chấp đất đai theo quy định sau đây:

a) Nộp đơn yêu cầu giải quyết tranh chấp tại Ủy ban nhân dân cấp có thẩm quyền theo quy định tại khoản 3 Điều này;

b) Khởi kiện tại Tòa án nhân dân có thẩm quyền theo quy định của pháp luật về tố tụng dân sự;

Đồng thời theo quy định tại điều 175 BLDS năm 2015 về nghĩa vụ tôn trọng, bảo đảm trật tự như sau

Điều 173. Nghĩa vụ tôn trọng, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội

Khi thực hiện quyền sở hữu, quyền khác đối với tài sản thì chủ thể phải tôn trọng, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, không được lạm dụng quyền để gây mất trật tự, an toàn xã hội, làm thiệt hại đến lợi ích quốc gia, dân tộc, lợi ích công cộng, quyền, lợi ích hợp pháp của người khác.

Hiện nay pháp luật an toàn giao thông đường bộ không có quy định trực tiếp về vấn đề dừng, đỗ xe trong hẻm. Tuy nhiên khi đỗ xe ở lề đường thì người hàng xóm phải thực hiện theo các quy định về an toàn giao thông tại điều 18 điều 19 Luật an toàn giao thông đường bộ năm 2008, như phải đỗ sát mép đường, khi đỗ xe chiếm một phần đường xe chạy phải có biển báo báo hiệu nguy hiểm. Nếu họ không tuân thủ các yêu cầu trên thì sẽ phải chịu trách nhiệm khi vi phạm quy định của luật an toàn giao thông đường bộ như bị xử phạt vi phạm hành chính theo Nghị định 46/2016/NĐ-CP. Khi này bạn có quyền gửi yêu cầu giải quyết đến cơ quan công an xã/ phường để được giải quyết.

Trường hợp chưa có đủ căn cứ xử lý vi phạm hành chính nhưng hành vi dừng đỗ xe gây ảnh hưởng đến sinh hoạt trong khu xóm thì các bên tự thương lượng thỏa thuận với nhau. Bạn có thể trực tiếp trao đổi với người đang thuê nhà hoặc người cho thuê để hạn chế việc đỗ xe sang bên diện tích trước cửa nhà bạn. Ngoài ra bạn cũng có quyền nhờ đến sự can thiệp của bác tổ trưởng tổ dân phố, ban quản lý trật tư khu,.. để họ nhắc nhở về vấn đề giữ gìn trật tư khu vực cũng như vấn đề đậu đỗ xe của các hộ dân.