Câu hỏi: Chân thành cảm ơn sự tư vấn của Luật Minh Gia. Em có them một câu hỏi liên quan đến giấy phép lao động cho người nước ngoài. cty em có tuyển dụng một số lao động nước ngoài và bên em bỏ toàn bộ chi phí liên quan đến việc xin giấy phép lao động cho họ để cho họ làm việc tại công ty. theo quy định khi người lao động không làm việc nữa công ty phải trả lại giấy phép lao động cho sở lao động thương binh và xã hôi.

Tuy nhiên thực tế một số người khi nghỉ việc đã không báo và không trả lại giấy phép lao động cho công ty. vì vậy với hai lý do trên: 1. cty bỏ chi phí làm GPLĐ 2. phải trả GPLĐ cho sở LĐ-TB và XH. sau khi được cấp GPLĐ công ty có thể quản lý (giữ) GPLĐ của người lao động nước ngoài hay không. có quy định nào liên quan đến vấn đề này không. rất mong được sự tư vấn từ Quý VP Luật. xin chân thành cảm ơn.

Trả lời: Cảm ơn bạn đã gửi yêu cầu tư vấn tới công ty Luật Minh Gia, trường hợp này chúng tôi tư vấn như sau:

Hiện tại không có quy định trực tiếp nêu rõ  về việc người sử dụng lao động phải giao giấy phép lao động cho người lao động nước ngoài lam việc cho mình. Tuy nhiên căn cứ theo quy định tại Điều 153 Bộ luật lao động 2019 như sau:

"Điều 153. Trách nhiệm của người sử dụng lao động và người lao động nước ngoài

1. Người lao động nước ngoài phải xuất trình giấy phép lao động khi có yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

2. Người lao động nước ngoài làm việc tại Việt Nam không có giấy phép lao động sẽ bị buộc xuất cảnh hoặc trục xuất theo quy định của pháp luật về nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú của người nước ngoài tại Việt Nam.

3. Người sử dụng lao động sử dụng người lao động nước ngoài làm việc cho mình mà không có giấy phép lao động thì bị xử lý theo quy định của pháp luật."

Để đảm bảo rằng người lao động thực hiện được trách nhiệm nêu tại khoản 1 Điều 153 Bộ luật lao động 2019 thì người sử dụng lao động phải giao Giấy phép lao động cho người lao động nước ngoài. Tuy nhiên về phía người sử dụng lao động cũng cần xuất trình giấy phép lao động để thực hiện trách nhiệm chứng minh rằng mình sử dụng người lao động nước ngoài có giấy phép lao động theo quy định tại khoản 3 Điều 153 Bộ luật lao động 2019.

Do vậy, công ty cần có các quy chế, thỏa thuận với người lao động về việc quản lý giấy phép lao động, đảm bảo thuận lợi trong quá trình làm việc, quản lý người lao động và xuất trình giấy phép lao động kịp thời khi bị thanh tra, kiểm tra theo yêu cầu của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền.

Hiện tại, Nghị định số 28/2020/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động chưa có quy định xử phạt về hành vi không giao giấy phép lao động.

Điều 20 Nghị định 152/2020/NĐ-CP quy định các trường hợp bị thu hồi giấy phép lao động bao gồm:

"1. Giấy phép lao động hết hiệu lực theo quy định tại các khoản 1, 2, 3, 4, 5, 6 và 7 Điều 156 của Bộ luật Lao động.

2. Người sử dụng lao động hoặc người lao động nước ngoài không thực hiện đúng quy định tại Nghị định này.

3. Người lao động nước ngoài trong quá trình làm việc ở Việt Nam không thực hiện đúng pháp luật Việt Nam làm ảnh hưởng tới an ninh, trật tự, an toàn xã hội."

Trong đó, khoản 2 ĐIều 156 Bộ luật lao động 2019 quy định trường hợp chấm dứt hợp đồng lao động dẫn đến chấm dứt hiệu lực của giấy phép lao động.

Do vậy, khi chấm dứt hợp đồng lao động thì Giấy phép lao động sẽ bị thu hồi.

Điều 21 Nghị định 152/2020/NĐ-CP quy định trình tự thu hồi giấy phép lao động như sau:

"1. Đối với trường hợp quy định tại khoản 1 Điều 20 Nghị định này thì trong 15 ngày kể từ ngày giấy phép lao động hết hiệu lực, người sử dụng lao động thu hồi giấy phép lao động của người lao động nước ngoài để nộp lại Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội hoặc Sở Lao động - Thương binh và Xã hội đã cấp giấy phép lao động đó kèm theo văn bản nêu rõ lý do thu hồi, trường hợp thuộc diện thu hồi nhưng không thu hồi được.

2. Đối với trường hợp quy định tại khoản 2, 3 Điều 20 Nghị định này thì Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội hoặc Sở Lao động - Thương binh và Xã hội đã cấp giấy phép lao động ra quyết định thu hồi giấy phép lao động theo Mẫu số 13/PLI Phụ lục I ban hành kèm theo Nghị định này và thông báo cho người sử dụng lao động để thu hồi giấy phép lao động của người lao động nước ngoài và nộp lại cho Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội hoặc Sở Lao động - Thương binh và Xã hội đã cấp giấy phép lao động đó.

3. Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được giấy phép lao động đã thu hồi, Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội hoặc Sở Lao động - Thương binh và Xã hội có văn bản xác nhận đã thu hồi giấy phép lao động gửi người sử dụng lao động."

Căn cứ theo quy định này, trong thời gian 15 ngày kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động, người sử dụng lao động phải thu hồi giấy phép lao động của người lao động nước ngoài để nộp lại cho cơ quan đã cấp giấy phép lao động.

Trường hợp chấm dứt hợp đồng lao động với người nước ngoài nhưng người lao động không trả lại giấy phép lao động, doanh nghiệp có thể gửi quyết định chấm dứt HĐLĐ và công văn đến Sở lao động thương binh xã hội giải trình về việc người lao động không trả lại giấy phép lao động để được hướng dẫn giải quyết.