Câu hỏi: Luật sư tư vấn về việc công chức làm đơn xin nghỉ việc nhưng không được chấp nhận, sau đó tự ý đơn phương chấm dứt hợp đồng trái luật và bị cơ quan nơi đang làm việc xử lý kỷ luật. Việc xử lý kỷ luật này có đúng luật không? Người lao động phải chịu những chế tài nào?

Xin luật sư tư vấn giúp trường hợp sau: Bà Nguyễn Thị B (vợ tôi) công tác tại tỉnh khác đang là viên chức từ năm 2002, sau hết thời gian tăng cường BS về tuyến xã, được chuyển về Bệnh viện đa Khoa ở tỉnh CT từ năm 2003 đến nay, sau khi được bệnh viện cử đi học chuyên khoa xong và công tác được 4 năm (theo cam kết là còn 01 năm), vào 7/5/2017 bà B xin nghỉ việc và có văn bản xin thôi việc, đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động, đến ngày 19/06/2017 thì Bệnh viện CT có thông báo không giải quyết cho thôi việc với lý do: chưa công tác đủ thời gian, chưa sắp xếp được nhân sự thay thế. Sau đó bà B có đơn gửi đến Lãnh đạo BVCT gửi nguyện vọng được nghỉ khi đủ thời gian thông báo theo quy định của pháp luật (tiếp theo đó BVCT gửi tiếp 2 thông báo không đồng ý cho thôi việc có nội dung như lầu đấu), đến ngày 3/7/2017 là 59 ngày thì Bà B nghỉ việc thì BVCT gửi giấy triệu tập để kỷ luật. Xin hỏi luật gia trường hợp này bà B có được đơn phương chấm dứt công việc (HĐLĐ)? Theo chi phí đào tạo thì bà B chấp nhận bồi thường nhưng bà B có được chi trợ cấp thôi việc từ khi bà B được tuyển là viên chức đến 31/12/2008 hay không? Việc BVCT kỷ luật bà B là có đúng quy định của pháp luật không? Nếu BVCT căn cứ Khoản 2 Điều 38 Nghị định 29/2012 là Điều 38. b) Chưa làm việc đủ thời gian cam kết với đơn vị sự nghiệp công lập khi được cử đi đào tạo hoặc khi được xét tuyển; d) Do yêu cầu công tác và chưa bố trí được người thay thế. mà không cho nghỉ, kỷ luật bà B thì có được kiện BVCT không? Rất cám ơn luật sư giải đáp.

Trả lời: Theo như thông tin anh cung cấp thì vợ anh là viên chức từ năm 2002, sau khi chuyển vể bệnh viện đa khoa tỉnh được cử đi học chuyên môn và cam kết công tác 5 năm. Theo Điều 29 Luật Viên chức 2010 về Đơn phương chấm dứt hợp đồng làm việc thì:

“… 4. Viên chức làm việc theo hợp đồng làm việc không xác định thời hạn có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng nhưng phải thông báo bằng văn bản cho người đứng đầu đơn vị sự nghiệp công lập biết trước ít nhất 45 ngày; trường hợp viên chức ốm đau hoặc bị tai nạn đã điều trị 06 tháng liên tục thì phải báo trước ít nhất 03 ngày.

5. Viên chức làm việc theo hợp đồng làm việc xác định thời hạn có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng trong các trường hợp sau:

a) Không được bố trí theo đúng vị trí việc làm, địa điểm làm việc hoặc không được bảo đảm các điều kiện làm việc đã thỏa thuận trong hợp đồng làm việc;

b) Không được trả lương đầy đủ hoặc không được trả lương đúng thời hạn theo hợp đồng làm việc;

c) Bị ngược đãi; bị cưỡng bức lao động;

d) Bản thân hoặc gia đình thật sự có hoàn cảnh khó khăn không thể tiếp tục thực hiện hợp đồng;

đ) Viên chức nữ có thai phải nghỉ việc theo chỉ định của cơ sở chữa bệnh;

e) Viên chức ốm đau hoặc bị tai nạn đã điều trị từ 03 tháng liên tục mà khả năng làm việc chưa hồi phục.”

Theo quy định trên thì nếu vợ anh làm việc theo Hợp đồng không xác định thời hạn thì vợ anh có quyền đơn phương chấm dứt HĐ và phải báo trước ít nhất 45 ngày. Còn nếu vợ anh đang làm việc theo Hợp đồng xác định thời hạn thì không thuộc một các trường hợp mà pháp luật quy định trên thì vợ anh sẽ không được đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động.

Trường hợp chấm dứt Hợp đồng trái pháp luật thì khi đó, theo quy định tại Điều 43 Bộ luật lao động 2012 về  Nghĩa vụ của người lao động khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật thì:

“1. Không được trợ cấp thôi việc và phải bồi thường cho người sử dụng lao động nửa tháng tiền lương theo hợp đồng lao động.

2. Nếu vi phạm quy định về thời hạn báo trước thì phải bồi thường cho người sử dụng lao động một khoản tiền tương ứng với tiền lương của người lao động trong những ngày không báo trước.

3. Phải hoàn trả chi phí đào tạo cho người sử dụng lao động theo quy định tại Điều 62 của Bộ luật này.”

Như vậy, theo quy định của pháp luật thì vợ của anh đã đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái luật, ngoài phải hoàn trả chi phí đào tạo thì cũng sẽ không được hưởng trợ cấp thôi việc và còn phải bồi thường nửa tháng tiền lương.

Bệnh viện CT đã gửi thông báo là không đồng ý cho vợ anh nghỉ việc, đã nêu rõ lý do mà vợ anh vẫn tự nghỉ thì đã là đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái luật. Khi đó, vợ anh sẽ phải chịu bồi thường theo như đã nói ở trên và có thể phải chịu hình thức kỷ luật của bệnh viện theo như nội quy của bệnh viện hoặc theo hợp đồng lao động đã ký kết giữa 2 bên.