Câu hỏi: : Gia đình tôi có 01 thửa đất (đã được cấp GCN theo bản đồ 299 với diện tích là 600m2, trong đó có 400m2 là đất ở, 200m2 là đất vườn), đến nay sau khi đo đạc lại bản đồ địa chính thửa đất của gia đình tôi đã tách ra làm 2 thửa, 01 thửa có diện tích 240m2, 01 thửa có diện tích 130m2, vị trí mà bố tôi làm nhà từ trước tại thửa 240m2, còn tôi làm nhà ở thửa 130m2 (tôi xây nhà năm 2000). Nay gia đình tôi có nhu cầu cấp đổi GCN thì được cơ quan nhà nước trả lời là: Đất của bố tôi thì đủ điều kiện cấp đổi GCN (có đất ở và đất vườn), còn đối với trường hợp của tôi thì được trả lời là sử dụng sai mục đích và phải hợp thức quyền sử dụng đất (nộp một khoản tiền để chuyển từ đất vườn thành đất ở). Tôi hỏi như vậy là tôi làm nhà từ năm 2000 có sai hay không và khi cấp GCN có phải nộp tiền hợp thức hay không? GCN cũ đã cấp cho gia đình tôi không có số tờ, số thửa, vì bản đồ cũ không đo vị trí gia đình tôi ở, từ trước tới nay gia đình tôi ở nguyên 1 vị trí.

Trả lời: Theo thông tin mà bạn cung cấp, chúng tôi nhận thấy số liệu mà bạn đưa ra về tổng số diện tích thửa đất ban đầu trước và sau khi tách thửa là không thống nhất. Tuy nhiên, chúng tôi cũng xin đưa ra hướng tư vấn cho bạn như sau:

Trong trường hợp này, thửa đất ban đầu của gia đình bạn có 200m2 là đất vườn và 400m2 là đất ở. Bạn làm nhà ở thửa đất 130m2 và được cơ quan nhà nước trả lời là sử dụng sai mục đích thì có khả năng thửa đất 130m2 đó thuộc phần đất là 200m2 đất vườn trước đó. Việc xác định thửa đất hiện tại của bạn có thuộc 200m2 thửa đất ban đầu hay không sẽ căn cứ vào hồ sơ địa chính được lưu trữ tại UBND xã hoặc văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất thuộc Phòng hoặc Sở Tài nguyên môi trường. Trong trường hợp cần thiết, bạn có thể gửi phiếu yêu cầu cung cấp thông tin hồ sơ địa chính đến Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất hoặc UBND cấp xã.

Trong trường hợp này việc bạn xây dựng nhà ở của bạn là chuyển mục đích sử dụng đất. Việc chuyển mục đích sử dụng đất từ đất vườn (đất nông nghiệp) sang đất ở thuộc trường hợp bắt buộc phải có sự cho phép của cơ quan nhà nước (theo điểm d khoản 1 điều 57 luật Đất đai "Chuyển từ đất nông nghiệp sang đất phi nông nghiệp").

Do vậy, việc bạn làm nhà từ năm 2000 trái với quy định của pháp luật đất đai. Vì vậy, trước khi cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất bạn cần phải thực hiện thủ tục chuyển mục đích sử dụng đất từ đất vườn sang đất ở và phải thực hiện nghĩa vụ tài chính. Trong đó:

Thủ tục chuyển mục đích sử dụng đất
của bạn được thực hiện như sau:

+ Hồ sơ bao gồm: Tờ khai đăng ký chuyển mục đích sử dụng đất và giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

+ Cơ quan tiếp nhận hồ sơ: Ủy ban nhân dân xã (UBND xã chuyển lên cho văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất) hoặc nộp tại văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất.

+ Thời hạn và trình tự giải quyết: Trong thời hạn không quá bảy ngày làm việc, kể từ ngày nhận được hồ sơ đầy đủ, văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất có trách nhiệm thẩm tra tờ khai đăng ký, chuyển giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đến cơ quan quản lý đất đai thuộc Uỷ ban nhân dân cấp có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất để chỉnh lý và chuyển giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã chỉnh lý đến nơi đã nhận hồ sơ để trả lại người đăng ký chuyển mục đích sử dụng đất.

Về nghĩa vụ tài chính
: Theo quy định của pháp luật, trường hợp chuyển mục đích sử dụng đất của bạn phải thực hiện nghĩa vụ tài chính, chế độ sử dụng đất, quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất được áp dụng theo loại đất sau khi được chuyển mục đích sử dụng đất.

Trân trọng
!