Câu hỏi: Luật sư tư vấn trường hợp tôi muốn cấp lại Chứng minh thư cho mẹ tôi đồng thời cải chính lại năm sinh cho khớp với hồ sơ thì có được không và phải làm gi? Cụ thể như sau:

Nội dung đề nghị tư vấn:

Chào luật sư, cho tôi hỏi, Mẹ tôi sinh năm 1928, lâu rồi không sử dụng CMT nên không để ý vừa rồi BHXH yêu cầu cung cấp CMT để đối chiếu hồ sơ, không tìm thấy CMT nên phải làm lại thì thấy trên sổ hộ khẩu ghi sinh năm 1935, các hồ sơ khác như BHYT, BHXH, thẻ người cao tuổi đều ghi 1928. Vì bố tôi mất đã lâu, mẹ tôi không còn minh mẫn nên không biết lý do sai lệch. Vậy tôi muốn cấp lại CMT cho mẹ tôi đồng thời cải chính lại năm sinh cho khớp với hồ sơ thì có được không và phải làm gi? Xin được tư vấn, trân trọng cảm ơn !

Cấp lại chứng minh thư và cải chính hộ tịch

Trả lời: Cảm ơn bác đã gửi câu hỏi đề nghị tư vấn đến Công ty Luật Minh Gia, trường hợp của bác chúng tôi tư vấn như sau:

Tại Khoản 2 Điều 5 Nghị định 158/2005/NĐ-CP Nghị định của Chính phủ quy định về Đăng ký và quản lý hộ tịch có quy định như sau:

“2. Giấy khai sinh là giấy tờ hộ tịch gốc của mỗi cá nhân. Mọi hồ sơ, giấy tờ của cá nhân có nội dung ghi về họ, tên, chữ đệm; ngày, tháng, năm sinh; giới tính; dân tộc; quốc tịch; quê quán; quan hệ cha, mẹ, con phải phù hợp với Giấy khai sinh của người đó.”

Theo quy định trên, mọi hồ sơ, giấy tờ của cá nhân đều phải phù hợp với thông tin họ tên; ngày, tháng, năm sinh đều phải phù hợp với nội dung trong giấy khai sinh của người đó.

Như vậy, trường hợp của mẹ bác nếu như thông tin năm sinh trong Giấy khai sinh gốc là năm 1928 thì gia đình bác cần phải tiến hành việc điều chỉnh, cải chính thông tin trong các giấy tờ liên quan khác.

Trường hợp ngày, tháng, năm sinh trong bản chính giấy khai sinh có sự sai sót thì việc thay đổi chỉ được giải quyết khi có đủ cơ sở để xác định sự sai sót do ghi chép của cán bộ Tư pháp. Cụ thể, tại Điểm g Mục II.5 Thông tư 01/2008/TT-BTP Thông tư hướng dẫn thực hiện một số quy định của Nghị định 158/2005/NĐ-CP có quy định:

“g. Việc cải chính nội dung trong bản chính Giấy khai sinh, đặc biệt là cải chính ngày, tháng, năm sinh, chỉ được giải quyết đối với những trường hợp có đủ cơ sở để xác định rằng khi đăng ký khai sinh có sự sai sót do ghi chép của cán bộ Tư pháp hộ tịch hoặc do đương sự khai báo nhầm lẫn. Trường hợp yêu cầu cải chính nội dung trong bản chính Giấy khai sinh do đương sự cố tình sửa chữa sai sự thật đã đăng ký trước đây để hợp thức hóa hồ sơ, giấy tờ cá nhân hiện tại, thì không giải quyết.”

Trường hợp ngày, tháng, năm sinh trên sổ hộ khẩu và chứng minh nhân dân của mẹ bác khác với ngày, tháng, năm sinh ghi trong Giấy khai sinh thì cần phải xuất trình Giấy khai sinh để đính chính lại ngày, tháng, năm sinh trong sổ hộ khẩu. Sau khi đính chính xong bạn mới tiếp tục đính chính ngày, tháng, năm sinh trên chứng minh nhân dân cho phù hợp với Giấy khai sinh.

Tại Điểm c Mục II.2 Thông tư 04/1999/TT-BCA/C13 quy định về thủ tục đổi, cấp lại chứng minh thư nhân dân như sau:

“c)Thủ tục đổi, cấp lại chứng minh nhân dân:

Đơn trình bày rõ lý do đổi chứng minh nhân dân hoặc cấp lại, có xác nhận của Côn gan phường, xã, thị trấn nơi đăng ký hộ khẩu thường trú, ảnh dán vào đơn và đóng dấu giáp lai.

Xuất trình hộ khẩu thường trú (sổ hộ khẩu gia đình hoặc giấy chứng nhận nhân khẩu tập thể). Ở những địa phương chưa cấp hai loại sổ hộ khẩu trên, Công an nơi làm thủ tục cấp chứng minh nhân dân căn cứvào sổ đăng ký hộ khẩu, chứng nhận đăng ký hộ khẩu thường trú của Công an xã, phường, thị trấn;

Đốivới những trường hợp thay đổi họ tên, chữ đệm, ngày, tháng, năm sinh, đổi lại chứng minh nhân dân phải xuất trình quyết định của cơ quan có thẩm quyền chophép thay đổi các nội dung trên đây;

Chụp ảnh (như trường hợp cấp mới);

Kê khai tờ khai cấp chứng minh nhân dân theo mẫu;

Vân tay hai ngón trỏ có thể in vào tờ khai theo mẫu hoặc cơ quan Công an thu vân tay hai ngón qua máy lấy vân tay tự động để in vào tờ khai và chứng minh nhân dân;

Nộp lệ phí;”

Với quy định nêu trên thì mẹ bác có quyền yêu cầu cơ quan công an có thẩm quyền cấp đổi chứng minh nhân dân và đính chính lại ngày, tháng, năm sinh cho đúng với ngày, tháng, năm sinh ghi trên Giấy khai sinh. Tuy nhiên, theo thông tin bác cung cấp, mẹ bác do tuổi cao nên có thể sẽ không thực hiện được các thủ tục cải chính hộ tịch trên. Trường hợp này, theo quy định của pháp luật, mẹ bác có thể ủy quyền cho các con để thực hiện thay mình các thủ tục này. Cụ thể, tại Khoản 3 Điều 1 Nghị định 06/2012/NĐ-CP quy định:

“Người có yêu cầu đăng ký hộ tịch (trừ trường hợp đăng ký kết hôn, đăng ký giám hộ, đăng ký việc nhận cha, mẹ, con) hoặc yêu cầu cấp các giấy tờ về hộ tịch mà không có điều kiện trực tiếp đến cơ quan đăng ký hộ tịch, thì có thể ủy quyền cho người khác làm thay. Việc ủy quyền phải bằng văn bản và phải được công chứng hoặc chứng thực hợp lệ.

Nếu người được ủy quyền là ông, bà, cha, mẹ, con, vợ, chồng, anh, chị, em ruột của người ủy quyền, thì không cần phải có văn bản ủy quyền, nhưng phải có giấy tờ chứng minh về mối quan hệ nêu trên.”