Câu hỏi: :

Tôi có người em sinh ngày 19/12/1965 hiện nay đang là công nhân trong một doanh nghiệp nhà nước, có thời gian đóng bảo hiểm xã hội 32 năm (làm việc thuộc ngành nghề nặng nhọc...được Bộ TBXH - TC qui định) hiện nay do sức khỏe yếu nên em tôi muốn đi giám định sức khỏe để xin nghỉ hưu trước tuổi. Nhưng cơ quan trả lời là chưa đủ điều kiện phải đủ 50 tuổi mới về được ( theo tôi được biết đối với trường hợp có đủ 15 năm trở lên làm nghề hoặc công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thì không kể tuổi đời) xin luật sư tư vấn giúp trường hợp em tôi có đủ điều kiện để giám định sức khỏe để về hưu trước tuổi chưa ?

Trả lời: Cảm ơn câu hỏi của bác dành cho công ty Luật Minh Gia, để trả lời cho thắc mắc này chúng tôi xin tư vấn như sau:

Căn cứ vào điểm b khoản 1 Điều 219 Bộ luật Lao động năm 2019

Sửa đổi, bổ sung một số điều của các luật có liên quan đến lao động

"1. Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội số 58/2014/QH13 đã được sửa đổi, bổ sung theo Luật số 84/2015/QH13 và Luật số 35/2018/QH14:

... b) Sửa đổi, bổ sung Điều 55 như sau:

“Điều 1. Người lao động quy định tại các điểm a, b, c, d, g, h và i khoản 1 Điều 2 của Luật này khi nghỉ việc có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên được hưởng lương hưu với mức thấp hơn so với người đủ điều kiện hưởng lương hưu quy định tại các điểm a, b và c khoản 1 Điều 54 của Luật này nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Có tuổi thấp hơn tối đa 05 tuổi so với tuổi nghỉ hưu quy định tại khoản 2 Điều 169 của Bộ luật Lao động khi bị suy giảm khả năng lao động từ 61% đến dưới 81%;

b) Có tuổi thấp hơn tối đa 10 tuổi so với tuổi nghỉ hưu quy định tại khoản 2 Điều 169 của Bộ luật Lao động khi bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên;

c) Có đủ 15 năm trở lên làm nghề, công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội ban hành và bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên."

Như vậy, trường hợp của em trai bác đã đủ trên 20 năm đóng bảo hiểm xã hội, nhưng do chưa đủ 50 tuổi, nên nếu em trai bác muốn về hưu trước tuổi thì phải có đủ 15 năm trở lên làm nghề hoặc công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội và Bộ Y tế ban hành và có giám định sức khỏe bị suy giảm 61% trở lên. Tuy nhiên, lương hưu của em trai bác được hưởng lương hưu với mức thấp hơn so với người đủ điều kiện hưởng lương hưu quy định tại Điều 54 Luật bảo hiểm xã hội 2014.

Mức lương hưu hàng tháng được quy định tại điều 56 Luật Bảo hiểm xã hội như sau:

Cụ thể, điều 56 Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014 được hướng dẫn bởi điều 7 Nghị định 115/2015/NĐ-CP quy định:

Điều 7. Mức lương hưu hằng tháng

"Mức lương hưu hằng tháng tại Điều 56 của Luật Bảo hiểm xã hội được quy định như sau:

1. Mức lương hưu hằng tháng của người lao động được tính bằng tỷ lệ hưởng lương hưu hằng tháng nhân với mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội.

2. Tỷ lệ hưởng lương hưu hằng tháng của người lao động đủ điều kiện hưởng lương hưu theo quy định tại Điều 54 của Luật Bảo hiểm xã hội được tính như sau:

a) Người lao động nghỉ hưu từ ngày 01 tháng 01 năm 2016 đến trước ngày 01 tháng 01 năm 2018, tỷ lệ hưởng lương hưu hằng tháng được tính bằng 45% tương ứng với 15 năm đóng bảo hiểm xã hội, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng bảo hiểm xã hội thì tính thêm 2% đối với nam và 3% đối với nữ; mức tối đa bằng 75%;

b) Lao động nữ nghỉ hưu từ ngày 01 tháng 01 năm 2018 trở đi, tỷ lệ hưởng lương hưu hằng tháng được tính bằng 45% tương ứng với 15 năm đóng bảo hiểm xã hội, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng bảo hiểm xã hội thì tính thêm 2%; mức tối đa bằng 75%;

c) Lao động nam nghỉ hưu từ ngày 01 tháng 01 năm 2018 trở đi, tỷ lệ hưởng lương hưu hằng tháng được tính bằng 45% tương ứng với số năm đóng bảo hiểm xã hội theo bảng dưới đây, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng bảo hiểm xã hội, được tính thêm 2%; mức tối đa bằng 75%".

Về thắc mắc của bác là liệu em trai của bác đủ điều kiện để giám định sức khỏe để về hưu trước tuổi hay không, xin được trả lời bác như sau: Theo khoản 3 điều 5 Thông tư 56/2017/TT-BYT quy định hồ sơ khám giám định lần đầu để thực hiện hưu trí đối với người lao động như sau:

3. Hồ sơ khám giám định để thực hiện chế độ hưu trí đối với người lao động:

"a) Giấy giới thiệu của người sử dụng lao động theo mẫu quy định tại Phụ lục 1 kèm theo Thông tư này đối với người lao động đang đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc hoặc Giấy đề nghị khám giám định theo mẫu quy định tại Phụ lục 2 kèm theo Thông tư này đối với người lao động đang bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội hoặc người lao động đã có quyết định nghỉ việc chờ giải quyết chế độ hưu trí, trợ cấp hàng tháng;

b) Bản chính hoặc bản sao hợp lệ của một hoặc các giấy tờ khám, điều trị bệnh, tật sau đây: Tóm tắt hồ sơ bệnh án, Giấy xác nhận khuyết tật, Giấy ra viện, Sổ khám bệnh, bản sao Hồ sơ bệnh nghề nghiệp, Biên bản giám định bệnh nghề nghiệp, tai nạn lao động đối với người đã được khám giám định bệnh nghề nghiệp, tai nạn lao động;

c) Một trong các giấy tờ quy định tại điểm đ khoản 1 Điều này"

Cụ thể, điểm đ khoản 1 điều 5 thông tư nêu trên quy định :

"đ) Một trong các giấy tờ có ảnh sau đây: Chứng minh nhân dân; Căn cước công dân; Hộ chiếu còn hiệu lực. Trường hợp không có các giấy tờ nêu trên thì phải có Giấy xác nhận của Công an cấp xã có dán ảnh, đóng giáp lai trên ảnh và được cấp trong thời gian không quá 03 tháng tính đến thời điểm đề nghị khám giám định".

Như vậy, sau khi giám định sức khỏe mà em trai bác bị suy giảm 61% trở lên, có đủ 15 năm trở lên làm nghề hoặc công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm thuộc danh mục do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội và Bộ Y tế ban hành thì em trai bác đã đủ điều kiện để hưởng chế độ nghỉ hưu trước tuổi.