Câu hỏi: Chào luật sư.em muốn hỏi luật sư về 1 số việc liên quan đến luật thừa kế đất đai. bố em lấy mẹ em là vợ thứ 2 sinh ra được 1 mình em .vợ trước của bố em đã mất và để lại 4 ngưòi con 3 trai và 1 gái.mẹ em về lúc các anh chị ấy chưa có gia đình. Đến nay mọi ngưòi đã lập gia đình và có cuộc sống riêng. Các anh trai em sống trên đất của ông bà nội em để lại.còn em và bố me sống ở 1 mảnh đất khác của bà ông và nội em.

Năm 1992 ông bà nội em viết di chúc để lại mảnh đất đó cho em.có chữ kí của chính quyền địa phương xã.nhưng lúc đó do em chưa đủ tuổi nên mẹ em đứng tên cho em.nay em đã đủ tuổi làm sổ đỏ.em muốn sổ đỏ chuyển sang tên em.nhưng một trong 5 người con của ông nội em ko đồng ý.liệu em có tờ di chúc đó rùi em có thể làm sổ đỏ mang tên em được ko. Vừa qua em mới xin chữ kí của 4 trong 5 ngưòi con cua ông nội em.nếu ko làm được sổ đỏ thì người hợp pháp đứng tên chủ đất là vẫn là mẹ em đúng không ạ.

Trả lời: Tại Điều 630 Bộ luật dân sự 2015 quy định điều kiện để di chúc hợp pháp như sau:

“1. Di chúc hợp pháp phải có đủ các điều kiện sau đây:

a) Người lập di chúc minh mẫn, sáng suốt trong khi lập di chúc; không bị lừa dối, đe doạ, cưỡng ép;

b) Nội dung của di chúc không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội; hình thức di chúc không trái quy định của luật.

2. Di chúc của người từ đủ mười lăm tuổi đến chưa đủ mười tám tuổi phải được lập thành văn bản và phải được cha, mẹ hoặc người giám hộ đồng ý về việc lập di chúc.

3. Di chúc của người bị hạn chế về thể chất hoặc của người không biết chữ phải được người làm chứng lập thành văn bản và có công chứng hoặc chứng thực.

4. Di chúc bằng văn bản không có công chứng, chứng thực chỉ được coi là hợp pháp, nếu có đủ các điều kiện được quy định tại khoản 1 Điều này.

5. Di chúc miệng được coi là hợp pháp nếu người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng của mình trước mặt ít nhất hai người làm chứng và ngay sau khi người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng, người làm chứng ghi chép lại, cùng ký tên hoặc điểm chỉ. Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng thì di chúc phải được công chứng viên hoặc cơ quan có thẩm quyền chứng thực xác nhận chữ ký hoặc điểm chỉ của người làm chứng”.

Căn cứ các quy định nêu trên, di chúc của ông bà bạn được coi là hợp pháp khi có đủ điều kiện sau: Trong khi lập di chúc ông bà minh mẫn, sáng suốt; không bị lừa dối, đe doạ hoặc cưỡng ép. Tài sản được ông bà định đoạt trong di chúc thuộc quyền sở hữu của ông bà. Việc lập di chúc tại UBND phường phải tuân theo thủ tục pháp luật quy định.

Tại Khoản 1 ĐIều 611 Luật dân sự 2015 quy định về thời điểm mở thừa kế
“Thời điểm mở thừa kế là thời điểm người có tài sản chết. Trường hợp Tòa án tuyên bố một người là đã chết thì thời điểm mở thừa kế là ngày được xác định tại khoản 2 Điều 71 của Bộ luật này.”

Theo đó, di chúc có hiệu lực kể từ thời điểm người có tài sản chết, đồng thời tại thời điểm đó phát sinh quyền và nghĩa vụ của người nhận thừa kế đối với di sản được thừa kế. Về việc ông bà bạn mất trước khi bạn 18 tuổi thì bản di chúc này vẫn có hiệu lực. Đến khi bạn 18 tuổi thì có quyền đứng tên mảnh đất mà ông bà để lại. Việc sang tên này không cần có chữ ký của các người con của ông bà.