Câu hỏi: Pháp luật quy định về thời giờ làm việc bình thường như thế nào? Nếu hợp đồng lao động không thể hiện rõ thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi thì người lao động cần phải làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình? Luật Minh Gia giải đáp thắc mắc liên quan đến vấn đề này như sau:

1. Luật sư tư vấn Luật Lao động

Thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi là một trong những chế định quan trọng trong Bộ luật Lao động. Trong đó, có thể hiểu thời giờ làm việc là khoảng thời gian do pháp luật quy định hoặc do các bên thỏa thuận về việc người lao động có mặt tại địa điểm nhất định để thực hiện những công việc, nhiệm vụ theo hợp đồng lao động. Thời giờ nghỉ ngơi là khoảng thời gian người lao động không phải thực hiện những nghĩa vụ trong hợp đồng lao động.

Thực tiễn áp dụng pháp luật cho thấy hiện nay còn nhiều doanh nghiệp bố trí thời giờ làm việc và thời giờ nghỉ ngơi cho người lao động chưa thật sự phù hợp theo quy định của pháp luật. Điều này xâm phạm đến quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động và dẫn đến những tranh chấp không đáng có giữa các bên.

Do đó, để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình trong những trường hợp như vậy, bạn cần phải tìm hiểu kỹ các quy định pháp luật hoặc hỏi ý kiến luật sư, chuyên gia có kinh nghiệm trong lĩnh vực này. Nếu bạn không có thời gian tìm hiểu hoặc không có luật sư riêng, bạn hãy liên hệ Luật Minh Gia để chúng tôi giải đáp và hướng dẫn các phương án cụ thể.

Để được hỗ trợ, tư vấn pháp lý về các vấn đề liên quan đến thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi, bạn hãy gửi câu hỏi cho chúng tôi hoặc Gọi:
1900.6169
để được tư vấn.

Ngoài ra, bạn có thể tham khảo tình huống chúng tôi tư vấn sau đây để có thêm kiến thức bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình.

2. Tư vấn trường hợp người lao động vi phạm các quy định về thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi

Hỏi:
Xin chào Luật Sư! Em có 1 số thắc mắc mong Luật sư giúp đỡ ạ! Em làm công nhân lái máy ủi cho 1 công ty về xử lý rác thải. Chế độ công ty của em như sau: - thời gian làm việc xuyên suốt k có ngày nghỉ, 1 tuần ca ngày 1 tuần ca đêm, tuần làm ngày thì 1 ngày làm 10h từ 7h - 17h, làm đêm thì 14h từ 17h đến 7h ngày hôm sau, thời gian dài nhưng doanh nghiệp chỉ trả lương 8h, làm việc trong môi trường độc hại nhưng k có hỗ trợ độc hại cho công nhân và ép công nhân làm không có ngày nghỉ, làm vượt quá số 8h/ ngày mà không tính lương tăng ca. - trên HĐLĐ chính thức cũng không ghi rõ thời gian làm việc và hình thức làm việc, các chế độ điều không có và không rõ ràng về khoản đóng bảo hiểm. - trên HĐLĐ cty sẽ trả lương sau ngày 15 hàng tháng nhưng thực tế giam lương đến 2-3 tháng vẫn không thanh toán lương. Vậy luật sư cho em hỏi có phải công ty em đang bóc lột sức lao động của công nhân không ạ? Em có thể trình báo đi đâu được ạ? Xin chân thành cảm ơn Luật sư.

Trả lời: Theo như bạn trình bày, công ty bạn hiện nay không thực hiện theo đúng quy định của pháp luật về thời gian làm việc của người lao động là ngày làm 8h, mà thường xuyên bắt nhân viên là việc quá giờ, ép công nhân làm không có ngày nghỉ. Không chỉ vậy, công nhân làm việc trong môi trường độc hại mà không có tiền hỗ trợ cũng như không tính lương tăng ca cho công nhân, giam lương của công nhân. Như vậy, công ty bạn đã vi phạm các quy định của pháp luật lao động, mà cụ thể là các quy định liên quan đến nguyên tắc trả lương,thời gian làm việc, thời gian nghỉ ngơi và ngày nghỉ hàng tuần, nghỉ lễ.

Thứ nhất, nguyên tắc trả lương

Căn cứ theo quy định tại Điều 24 Bộ luật lao động 2012 về nguyên tắc trả lương như sau:

“
1. Người lao động được trả lương trực tiếp, đầy đủ và đúng thời hạn.

2. Trường hợp đặc biệt do thiên tai, hỏa hoạn hoặc lý do bất khả kháng khác mà người sử dụng lao động đã tìm mọi biện pháp khắc phục nhưng không thể trả lương đúng thời hạn theo thỏa thuận trong hợp đồng lao động thì không được trả chậm quá 01 tháng. Việc người sử dụng lao động phải trả thêm cho người lao động do trả lương chậm được quy định như sau:

a) Nếu thời gian trả lương chậm dưới 15 ngày thì không phải trả thêm;

b) Nếu thời gian trả lương chậm từ 15 ngày trở lên thì phải trả thêm một khoản tiền ít nhất bằng số tiền trả chậm nhân với lãi suất trần huy động tiền gửi có kỳ hạn 01 tháng do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố tại thời điểm trả lương. Khi Ngân hàng Nhà nước Việt Nam không quy định trần lãi suất thì được tính theo lãi suất huy động tiền gửi có kỳ hạn 01 tháng của ngân hàng thương mại, nơi doanh nghiệp, cơ quan mở tài khoản giao dịch thông báo tại thời điểm trả lương
.”

Như vậy, về nguyên tắc người sử dụng lao động phải trả lương đúng hạn cho người lao động theo thỏa thuận ghi trên HĐLĐ. Trong trường hợp bất khả kháng mà người sử dụng lao động đã sử dụng mọi biện pháp khắc phục nhưng không thể trả lương đúng hạn như thỏa thuận trong hợp đồng lao động thì không được trả chậm quá 01 tháng. Do đó, công ty bạn giam lương của công nhân từ 2 đến 3 tháng dù vì lý do gì cũng là không phù hợp quy định của pháp luật lao động.

Thứ hai, về thời giờ làm việc bình thường.

Căn cứ theo quy định tại Điều 104 Bộ luật lao động 2012 về Thời giờ làm việc bình thường như sau:

“
1. Thời giờ làm việc bình thường không quá 08 giờ trong 01 ngày và 48 giờ trong 01 tuần.

2. Người sử dụng lao động có quyền quy định làm việc theo giờ hoặc ngày hoặc tuần; trường hợp theo tuần thì thời giờ làm việc bình thường không quá 10 giờ trong 01 ngày, nhưng không quá 48 giờ trong 01 tuần …

3. Thời giờ làm việc không quá 06 giờ trong 01 ngày đối với những người làm các công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm theo danh mục do Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội chủ trì phối hợp với Bộ Y tế ban hành
”.

Như vậy, theo quy định trên thì thời gian làm việc bình thường của người lao động không quá 8h/1 ngày và 48h/1 tuần. Hơn nữa, việc quy định thời giờ làm việc còn phụ thuộc vào tính chất công việc người lao động hiện có nằm trong danh mục các công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hay không. Nếu là công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm hay không. Nếu là công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm trong danh mục do Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội và Bộ Y tế ban hành thì thời gian làm việc không quá 6h/ngày. Mà theo thông tin bạn cung cấp, thời gian công ty yêu cầu công nhân làm việc là từ 10h đến 14h một ngày. Hành vi này đã vi phạm quy định của pháp luật về thời gian làm việc đối với người lao động và sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính.

Theo quy định tại Điều 14 Nghị định 95/2013/NĐ-CP về Quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, bảo hiểm xã hội, đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 88/2015/NĐ-CP về Vi phạm quy định về thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi như sau:

“
3. Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 25.000.000 đồng đối với người sử dụng lao động có một trong các hành vi sau đây:

a) Thực hiện thời giờ làm việc bình thường quá số giờ làm việc theo quy định tại Điều 104 của Bộ luật lao động;

b) Huy động người lao động làm thêm giờ mà không được sự đồng ý của người lao động, trừ trường hợp theo quy định tại Điều 107 của Bộ luật lao động.
”

Thứ ba, về ngày nghỉ hàng tuần, nghỉ lễ.

Khoản 1, Điều 110 Bộ luật lao động 2012 quy định về Nghỉ hàng tuần như sau:

“
1. Mỗi tuần, người lao động được nghỉ ít nhất 24 giờ liên tục. Trong trường hợp đặc biệt do chu kỳ lao động không thể nghỉ hằng tuần, thì người sử dụng lao động có trách nhiệm bảo đảm cho người lao động được nghỉ tính bình quân 01 tháng ít nhất 04 ngày
.”

Như vậy, căn cứ theo quy định trên thì mỗi tuần, người lao động sẽ được nghỉ ít nhất 24 giờ liên tục. Ngày nghỉ hàng tuần do người sử dụng lao động quyết định vào ngày chủ nhật hoặc vào một ngày cố định khác trong tuần, được ghi vào trong nội quy lao động của công ty. Trường hợp đặc biệt do chu kỳ lao động khiến cho người lao động không thể nghỉ hàng tuần thì người sử dụng lao động phải có trách nhiệm bảo đảm cho người lao động đươc nghỉ tính bình quân 1 tháng ít nhất là 04 ngày. Do vậy, không ty bạn không sắp xếp ngày nghỉ cho công nhân, mà còn ép công nhân làm việc không có ngày nghỉ là vi phạm quy định của pháp luật về ngày nghỉ hàng tuần.

Ngoài ra, đối với các ngày lễ, tết, người lao động được nghỉ làm việc và được hưởng nguyên lương. Nếu yêu cầu công nhân làm thêm vào những ngày nghỉ lễ, tết thì lương mà công ty phải trả phải ít nhất 300%.

Do đó, từ những phân tích trên thì công ty bạn đang vi phạm nghiêm trọng các quy định về pháp luật lao động. Để đảm bảo quyền lợi của mình, bạn có quyền yêu cầu công ty giải quyết cũng như yêu cầu công ty thực hiện việc thanh toán lương hàng tháng theo đúng quy định của pháp luật. Bạn cũng có quyền nhờ sự giúp đỡ từ phía Công đoàn cơ sở tại đơn vị. Nếu hai bên không thỏa thuận giải quyết được vấn đề bạn có quyền gửi đơn khiếu nại tới Phòng lao động thương binh xã hội hoặc khởi kiện tới Tòa án nhân dân cấp huyện nơi có trụ sở công ty để yêu cầu giải quyết.