Câu hỏi: Quy định hợp đồng bảo hiểm con người?

Trả lời: 1.
Khái niệm hợp đồng bảo hiểm con người

Trước tiền, cần hiểu thế nào là hợp đồng bảo hiểm. Theo quy định tại Điều 4 Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022 có định nghĩa: Hợp đồng bảo hiểm là sự thoả thuận giữa bên mua bảo hiểm và doanh nghiệp bảo hiểm, chi nhánh doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ nước ngoài, tổ chức tương hỗ cung cấp bảo hiểm vi mô, theo đó bên mua bảo hiểm phải đóng phí bảo hiểm, doanh nghiệp bảo hiểm, chi nhánh doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ nước ngoài, tổ chức tương hỗ cung cấp bảo hiểm vi mô phải bồi thường, trả tiền bảo hiểm theo thỏa thuận trong hợp đồng.

Theo đó, hợp đồng bảo hiểm con người cũng là một loại hợp đồng bảo hiểm mà đối tượng là tuổi thọ, tính mạng và sức khỏe con người. Đó là sự thoả thuận giữa bên mua bảo hiểm và doanh nghiệp bảo hiểm để bảo hiểm cho tuổi thọ, tính mạng, hưu trí, sức khỏe, tai nạn của người tham gia bảo hiểm hoặc người được chỉ định trong hợp đồng, theo đó bên mua bảo hiểm phải đóng phí bảo hiểm và doanh nghiệp bảo hiểm phải trả tiền bảo hiểm cho người thụ hưởng hoặc bồi thường cho người được bảo hiểm khi xảy ra sự kiện bảo hiểm.

2. Đặc điểm hợp đồng bảo hiểm con người

- Đối tượng bảo hiểm:
tuổi thọ, tính mạng và sức khỏe con người. Do đó, bên mua bảo hiểm chỉ có thể mua bảo hiểm cho những người sau: Bản thân bên mua bảo hiểm; Vợ, chồng, cha, mẹ, con của bên mua bảo hiểm; Anh ruột, chị ruột, em ruột hoặc người khác có quan hệ nuôi dưỡng, cấp dưỡng với bên mua bảo hiểm; Người có quyền lợi về tài chính hoặc quan hệ lao động với bên mua bảo hiểm; Người được bảo hiểm đồng ý bằng văn bản cho bên mua bảo hiểm mua bảo hiểm sức khỏe cho mình.

- Thời hạn hợp đồng:
phụ thuộc vào nhu cầu và khả năng tài chính của khách hàng, thông thường thời hạn này thường dài hạn bởi tuổi thọ, sức khỏe, tính mạng là những yếu tố con người không lường trước được. Đồng thời việc duy trì hợp đồng bảo hiểm lâu dài sẽ giúp khách hàng được bảo vệ liên tục và không bị gián đoạn.

- Hợp đồng thanh toán có định mức:
Sức khoẻ, tính mạng, tuổi thọ là những thứ vô giá, không xác định được giá trị cũng như không thể bù đắp được trên thực tế. Do đó trong HĐBH không tồn tại điều khoản giá trị hợp đồng. Nghĩa vụ của DNBH là trả tiền bảo hiểm theo thoả thuận trong hợp đồng, không phải là trách nhiệm bồi thường mà sự giúp đỡ về mặt vật chất. Vì không thể tính toán được thành tiền nên DNBH sẽ trả cho khách hàng một số tiền được ấn định sẵn ngay từ khi hai bên ký kết hợp đồng

- Hợp đồng bảo hiểm không áp dụng nguyên tắc trùng và nguyên tắc thế quyền:

Khi xảy ra sự kiện pháp lý, một người tham gia đồng thời nhiều HĐBH với nhiều DNBH khác nhau có thể nhận đầy đủ các khoản tiền từ BNBH đó thể thoả thuận trong hợp đồng, không bị giới hạn bởi giá trị thiệt hại. Đồng thời, có thể nhận khoản tiền bảo hiểm từ DNBH và khoản bồi thường của người thứ ba gây thiệt hại.

- DNBH không được yêu cầu bên thứ ba bồi hoàn:
Trường hợp người được bảo hiểm chết, bị thương tật hoặc đau ốm do hành vi trực tiếp hoặc gián tiếp của người thứ ba gây ra, doanh nghiệp bảo hiểm, chi nhánh doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ nước ngoài vẫn có nghĩa vụ bồi thường, trả tiền bảo hiểm theo thỏa thuận trong hợp đồng bảo hiểm mà không có quyền yêu cầu người thứ ba bồi hoàn khoản tiền mà doanh nghiệp bảo hiểm, chi nhánh doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ nước ngoài đã trả cho người thụ hưởng. Người thứ ba vẫn phải chịu trách nhiệm bồi thường cho người được bảo hiểm theo quy định của pháp luật.

3. Thời gian cân nhắc tham gia bảo hiểm

Đối với các hợp đồng bảo hiểm có thời hạn trên 01 năm, trong thời hạn 21 ngày kể từ ngày nhận được hợp đồng bảo hiểm, bên mua bảo hiểm có quyền từ chối tiếp tục tham gia bảo hiểm. Trường hợp bên mua bảo hiểm từ chối tiếp tục tham gia bảo hiểm thì hợp đồng bảo hiểm sẽ bị hủy bỏ, bên mua bảo hiểm được hoàn lại phí bảo hiểm đã đóng sau khi trừ đi chi phí hợp lý (nếu có) theo thỏa thuận trong hợp đồng bảo hiểm; doanh nghiệp bảo hiểm không phải bồi thường, trả tiền bảo hiểm khi xảy ra sự kiện bảo hiểm.

4. Đóng phí bảo hiểm nhân thọ

Bên mua bảo hiểm có thể đóng phí bảo hiểm một lần hoặc nhiều lần theo thời hạn, phương thức thỏa thuận trong hợp đồng bảo hiểm.
Trường hợp phí bảo hiểm được đóng nhiều lần và bên mua bảo hiểm đã đóng một hoặc một số kỳ phí bảo hiểm nhưng không thể đóng được các khoản phí bảo hiểm tiếp theo thì thời gian gia hạn đóng phí là 60 ngày.