Câu hỏi: ​Gia đình em được nhà nước bồi thường đất tái định cư và được xây nhà mới, nhưng tình trạng trước nhà em đất thấp nên mùa mưa thường xuyên nước ngập vô tận nhà, lí do là vì hệ thống cống thoát nước nghẽn, gia đình em đã nâng độ cao sân nhà lên cao cho nước khỏi tràn vào nhà thì bị chính quyền địa phương không cho và cho đập dỡ, vậy em xin hỏi là nhà tái định cư thì hộ dân có quyền nâng cấp sửa chữa nếu bị thiên nhiên đe dọa đến cuộc sống không ạ?

Trả lời: "2. Việc đầu tư xây dựng mới, sửa chữa, cải tạo công trình kiến trúc, công trình hạ tầng kỹ thuật, công trình hạ tầng xã hội và nhà ở phải phù hợp với quy hoạch chi tiết xây dựng đã được phê duyệt và theo quy định của pháp luật về xây dựng".

Do đó việc xây dựng, cải tạo nhà ở phải phù hợp với quy hoạch chi tiết và theo quy định của pháp luật về xây dựng. Điều kiện sửa chữa cải tạo nhà ở phải phù hợp theo quy định tại điều 93 Luật Xây Dựng:

"1. Điều kiện chung cấp giấy phép xây dựng đối với nhà ở riêng lẻ tại đô thị gồm:

a) Phù hợp với mục đích sử dụng đất theo quy hoạch sử dụng đất được phê duyệt;

b) Bảo đảm an toàn cho công trình, công trình lân cận và yêu cầu về bảo vệ môi trường, phòng, chống cháy, nổ; bảo đảm an toàn hạ tầng kỹ thuật, hành lang bảo vệ công trình thủy lợi, đê điều, năng lượng, giao thông, khu di sản văn hóa, di tích lịch sử - văn hóa; bảo đảm khoảng cách an toàn đến công trình dễ cháy, nổ, độc hại và công trình quan trọng có liên quan đến quốc phòng, an ninh;

c) Thiết kế xây dựng nhà ở riêng lẻ được thực hiện theo quy định tại khoản 7 Điều 79 của Luật này;

d) Hồ sơ đề nghị cấp giấy phép xây dựng theo quy định tại khoản 1 Điều 95, Điều 96 và Điều 97 của Luật này.

2. Đối với nhà ở riêng lẻ tại đô thị phải đáp ứng các điều kiện quy định tại khoản 1 Điều này và phù hợp với quy hoạch chi tiết xây dựng; đối với nhà ở riêng lẻ thuộc khu vực, tuyến phố trong đô thị đã ổn định nhưng chưa có quy hoạch chi tiết xây dựng thì phải phù hợp với quy chế quản lý quy hoạch, kiến trúc đô thị hoặc thiết kế đô thị được cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành.

3. Đối với nhà ở riêng lẻ tại nông thôn khi xây dựng phải phù hợp với quy hoạch chi tiết xây dựng điểm dân cư nông thôn”.

Vì vậy, pháp luật không cấm sửa chữa, cải tạo nhà ở (bao gồm cả nhà ở thuộc diện tái định cư) nhưng việc xây dựng cần phải có sự đồng ý của Cơ quan có thẩm quyền. Việc xây dựng không xin phép của anh là trái với quy định của pháp luât.

Về hồ sơ xin cấp Giấy phép xây dựng

Vì vậy, trường hợp này anh có thể nộp hồ sơ xin phép xây dựng để hợp pháp hóa việc xây dựng nhà ở của mình theo quy định tại điều 96 Luật xây dựng 2014 về Hồ sơ đề nghị cấp giấy phép xây dựng đối với trường hợp sửa chữa, cải tạo công trình:

"1. Đơn đề nghị cấp giấy phép sửa chữa, cải tạo công trình.

2. Bản sao một trong những giấy tờ chứng minh về quyền sở hữu, quản lý, sử dụng công trình, nhà ở theo quy định của pháp luật.

3. Bản vẽ, ảnh chụp hiện trạng của bộ phận, hạng mục công trình, nhà ở riêng lẻ đề nghị được cải tạo.

4. Đối với công trình di tích lịch sử - văn hóa và danh lam, thắng cảnh đã được xếp hạng, công trình hạ tầng kỹ thuật thì phải có văn bản chấp thuận về sự cần thiết xây dựng và quy mô công trình của cơ quan quản lý nhà nước về văn hóa”.