Câu hỏi: Làm lễ kết hôn nhưng không đăng ký kết hôn, sau đó 2 ngày, người vợ lấy số tài sản được tặng ngày cưới bỏ trốn thì có bị truy cứu trách nhiệm hình sự không?

Nội dung cần tư vấn:
Kính gởi Luật Sư nhờ tư vấn! Tôi ở Đà Nẵng có cưới vợ là ngườ ở Quảng Nam vào ngày 16-9-2016 (chưa đk kết hôn). Toàn bộ chi phí đám cưới 75 triệu đồng đều do nhà trai chi trả,phong bì cưới đc 61triệu (toàn bộ 95% bạn bè họ hàng nhà trai đi). gia đình bù lỗ 14triệu (đã thanh toán). Gia đình tôi có cho 2 chúng tôi 8 chỉ vàng nhà gái gần 5 chỉ tổng cộng 1cây3 và 5triệu đồng (toàn bộ vợ tôi giữ). sau khi cưới xong 2 ngày tôi có chở vợ tôi về quê vợ đám giỗ, và vợ tôi ra đón xe thồ bỏ đi biệt tích 12 ngày nay (không rõ đi với ai), cố tình cắt đứt liên lạc với tôi và gia đình nhà trai. Tôi và nhà gái đã đi tìm 12 ngày nay nhưng cố tình lẩn trốn,cắt đứt mọi liên lạc. Xin hỏi luật sư tôi có thể làm đơn tố cáo vợ tôi về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản được không và gởi cho cơ quan chính quyền nào. Cám ơn luật sư ! mong được sớm hồi âm.

Trả lời: Theo thông tin anh cung cấp,  anh và vợ đã tổ chức hôn lễ vào ngày 16/09/2016 nhưng chưa đăng ký kết hôn nên giữa hai người không được công nhận là vợ chồng và về mặt pháp lý, do đó, họ không có ràng buộc gì về tài sản. Vì vậy, trong trường hợp này, việc người vợ của anh mang hết số tài sản mà anh chị được tặng vào ngày cưới gồm 1,3 cây vàng và 5 triệu đồng tiền mặt là trái với quy định của pháp luật. Căn cứ theo quy định tại khoản 1 Điều 139 Bộ luật Hình sự 1999 sửa đổi, bổ sung năm 2009 quy định:

"Điều 139
. Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản

1. Người nào bằng thủ đoạn gian dối chiếm đoạt tài sản của người khác có giá trị từ hai triệu đồng đến dưới năm mươi triệu đồng hoặc dưới hai triệu đồng nhưng gây hậu quả nghiêm trọng hoặc đã bị xử phạt hành chính về hành vi chiếm đoạt hoặc đã bị kết án về tội chiếm đoạt tài sản, chưa được xoá án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến ba năm hoặc phạt tù từ sáu tháng đến ba năm.

..."

Thủ đoạn gian dối ở đây là việc đưa ra những thông tin không đúng sự thật để đánh lừa người khác. Hành vi này có thể thông qua lời nói, xuất trình giấy tờ giả mạo, giả danh cán bộ, giả danh tổ chức ký kết hợp đồng nhằm mục đích chiếm đoạt tài sản. Trong trường hợp này, nếu vợ anh tổ chức hôn lễ với anh chỉ nhằm mục đích để chiếm hưởng tài sản được tặng, mừng thì hành vi của vợ anh có thể cấu thành tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo quy định trên.

Nếu vợ anh thật lòng muốn kết hôn với anh, tuy nhiên, sau khi được tặng tiền, vàng thì chị ấy nảy sinh ý định chiếm đoạt tài sản này rồi bỏ trốn thì hành vi của chị ấy có thể cầu thành tội trộm cắp tài sản theo quy định tại
Điều 138
Bộ luật hình sự 1999 sửa đổi, bổ sung 2009:

"Người nào trộm cắp tài sản của người khác có giá trị từ hai triệu đồng đến dưới năm mươi triệu đồng hoặc dưới hai triệu đồng nhưng gây hậu quả nghiêm trọng hoặc đã bị xử phạt hành chính về hành vi chiếm đoạt hoặc đã bị kết án về tội chiếm đoạt tài sản, chưa được xoá án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến ba năm hoặc phạt tù từ sáu tháng đến ba năm"
.

Như vậy, để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình, anh nên đến cơ quan công an xã, phường, thị trấn nơi anh cư trú để làm đơn tố cáo hành vi vi phạm của vợ anh kèm theo các chứng cứ chứng minh. Nếu có đủ cơ sở xử lý về hình sự, cơ quan điều tra sẽ khởi tố vụ án hình sự và khởi tố bị can đối với vợ anh.