Câu hỏi: Luật sư tư vấn về vấn đề hết hợp đồng lao động trước thời gian nghỉ thai sản và các điều kiện để được hưởng chế độ thai sản. Cụ thể như sau:

Xin chào Luật Minh Gia, nhờ luật sư tư vấn giúp em a.  Em tham gia đóng bảo hiểm xã hội bắt đầu từ tháng 3/2017 đến nay là đóng đến hết tháng 1/2018. Hợp đồng lao động của e bắt đầu từ ngày 18/2/2017-18/2/2018 (tức sang tháng sau em sẽ hết hợp đồng lao động với công ty). Hiện em đang bầu được hơn 3 tháng và đến khi hết hợp đồng lao động thì em được 4 tháng bầu, dự sinh của em là ngày 12/7/2018. Em xin hỏi luật sư là:1. Trong trường hợp hết hợp đồng lao động, em không tham gia đóng bảo hiểm xã hội nữa thì đến khi sinh em có được hưởng bảo hiểm sản không ạ? Nếu không được hưởng bảo hiểm sản thì làm thế nào để em có thể được hưởng bảo hiểm sản a?2. Trong trường hợp hết hợp đồng lao động, em xin đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện đến lúc đẻ thì khi đó em có được hưởng bảo hiểm sản không a? Và cách thức đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện như thế nào ạ?Em xin cảm ơn ạ!

Trả lời: Đối với trường hợp của bạn, Điều 31, Luật Bảo hiểm xã hội 2014 quy định về điều kiện được hưởng chế độ thai sản như sau:

“1. Người lao động được hưởng chế độ thai sản khi thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Lao động nữ mang thai;

b) Lao động nữ sinh con;

......

2. Người lao động quy định tại các điểm b, c và d khoản 1 Điều này phải đóng bảo hiểm xã hội từ đủ 06 tháng trở lên trong thời gian 12 tháng trước khi sinh con hoặc nhận nuôi con nuôi.

3. Người lao động quy định tại điểm b khoản 1 Điều này đã đóng bảo hiểm xã hội từ đủ 12 tháng trở lên mà khi mang thai phải nghỉ việc để dưỡng thai theo chỉ định của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có thẩm quyền thì phải đóng bảo hiểm xã hội từ đủ 03 tháng trở lên trong thời gian 12 tháng trước khi sinh con…”

Theo đó, trong vòng 12 tháng trước khi bạn sinh con, bạn đóng đủ 6 tháng bảo hiểm xã hội trở lên thì bạn sẽ được hưởng chế độ bảo hiểm thai sản. Theo như bạn có đề cập, hợp đồng lao động của bạn bắt đầu từ 28/2/2017 đến 28/2/2018 tức là bạn có thời gian đóng bảo hiểm từ 3/2017 đến 2/2018. Thời gian dự sinh của bạn là ngày 12/7/2018 nên thời gian để tính thời hạn 12 tháng trước sinh sẽ được thực hiện theo hướng dẫn tại Điều 9, Thông tư 59/2015/TT- BLĐTBXH:

“Điều 9. Điều kiện hưởng chế độ thai sản

Điều kiện hưởng chế độ thai sản của lao động nữ sinh con, lao động nữ mang thai hộ, người mẹ nhờ mang thai hộ và người lao động nhận nuôi con nuôi dưới 6 tháng tuổi được quy định tại khoản 2 và khoản 3 Điều 31 của Luật bảo hiểm xã hội; khoản 3 Điều 3 và khoản 1 Điều 4 của Nghị định số 115/2015/NĐ-CP và được hướng dẫn cụ thể như sau:

1. Thời gian 12 tháng trước khi sinh con hoặc nhận nuôi con nuôi được xác định như sau:

a) Trường hợp sinh con hoặc nhận nuôi con nuôi trước ngày 15 của tháng, thì tháng sinh con hoặc nhận nuôi con nuôi không tính vào thời gian 12 tháng trước khi sinh con hoặc nhận nuôi con nuôi.

b) Trường hợp sinh con hoặc nhận nuôi con nuôi từ ngày 15 trở đi của tháng và tháng đó có đóng bảo hiểm xã hội, thì tháng sinh con hoặc nhận nuôi con nuôi được tính vào thời gian 12 tháng trước khi sinh con hoặc nhận nuôi con nuôi. Trường hợp tháng đó không đóng bảo hiểm xã hội thì thực hiện theo quy định tại điểm a khoản này”

Căn cứ theo quy định trên, nếu ngày sinh của bạn vào ngày 12/7/2018 thì thời hạn 12 tháng trước khi sinh sẽ được tính từ tháng 7/2017 đến tháng 6/2018. Trong 12 tháng đó, bạn đã đóng từ tháng 7/2017 đến tháng 2/2018 tức là đã đóng được 8 tháng trong vòng 12 tháng trước khi sinh, vì vậy, bạn đã đủ điều kiện để hưởng chế độ thai sản.

Bạn lưu ý, việc tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện thì chỉ được hưởng chế độ tử tuất và hưu trí. Do đó, để hưởng chế độ thai sản khi sinh con thì bạn buộc phải tham gia BHXH bắt buộc.