Câu hỏi: Xin chào luật sư, xin luật sư làm ơn giúp đỡ cho tôi vấn đề này tôi không hiểu xin luật sư bớt chút thời gian giúp đỡ tôi, tôi xin chân thành cảm ơn. Tôi sinh ngày 29/11/1965. Tôi đi lính năm 1984 đến năm 1987 tôi chuyển ngành vào xí nghiệp liên doanh dầu khí (làm thợ chống ăn mòn kim loại, nghề độc hại). Tôi dự định tháng 12 năm 2017 tôi xin nghỉ hưu trước tuổi, tôi biết rằng nếu nghỉ hưu trước tuổi thì mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi trừ 2% lương hưu vậy tính ra tôi còn 69% lương hưu, hiện lương chức danh hiện tại của tôi là 555 usd/tháng (từ năm 1999) đến nay, xin luật sư cho tôi hiểu rõ chi tiết hơn, tôi nên nghỉ trước tuổi lợi hơn hay nghỉ sau và nếu theo luật sư tính dùm tôi nếu tôi nghỉ hưu như vậy thì lương hưu hàng tháng của tôi trung bình là được bao nhiêu, nếu tính năm đi bộ đội cộng dồn vậy lương hưu của tôi thấp nhiều không, xin luật sư cho tôi lời khuyên và giải thích cho tôi hiểu rõ hơn vì tôi nói thật cũng rất chậm hiểu mong luật sư thông cảm giúp đỡ cho tôi, tôi xin chân thành cảm ơn rất nhiều , tôi rất mong được sự ưu ái giúp đỡ từ luật sư, xin trân trọng.

Trả lời: Thứ nhất,
nghỉ hưu đúng tuổi hay nghỉ hưu trước tuổi có lợi hơn và cách tính lương hưu với mỗi trường hợp.

Với nghỉ hưu đúng tuổi:

Khoản 2 Điều 56 Luật Bảo hiểm xã hội 2014 quy định về mức hưởng lương hưu cho người lao động nghỉ hưu từ ngày 01 tháng 01 năm 2018 như sau:

“
2. Từ ngày 01 tháng 01 năm 2018, mức lương hưu hằng tháng của người lao động đủ điều kiện quy định tại Điều 54 của Luật này được tính bằng 45% mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội quy định tại Điều 62 của Luật này và tương ứng với số năm đóng bảo hiểm xã hội như sau:

a) Lao động nam nghỉ hưu vào năm 2018 là 16 năm, năm 2019 là 17 năm, năm 2020 là 18 năm, năm 2021 là 19 năm, từ năm 2022 trở đi là 20 năm;

b) Lao động nữ nghỉ hưu từ năm 2018 trở đi là 15 năm.

Sau đó cứ thêm mỗi năm, người lao động quy định tại điểm a và điểm b khoản này được tính thêm 2%; mức tối đa bằng 75%.”

Hiện nay bác 52 tuổi, bác đã đóng bảo hiểm được 33 năm (bao gồm cả 3 năm đi lính) và bác có 15 năm làm việc trong ngành nghề thuộc danh mục ngành nghề độc hại, nguy hiểm vì vậy tuổi đủ để nghỉ hưu của bác là 55 tuổi. Nếu bác về hưu đúng tuổi vào năm 2020 thì điều kiện hưởng lương hưu của bác như sau: 18 năm đầu đóng bảo hiểm tương ứng với 45% mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm, từ năm thứ 19 trở đi được tính thêm 2% nhưng mức tối đa không đượcvượt quá 75%. Nếu năm 2020 bác nghỉ hưu đúng tuổi thì bác có 36 năm đóng bảo hiểm, tỉ lệ hưởng bảo hiểm của bác như sau:

18 năm đầu = 45% mức lương bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội (mức lương bình quân = tổng tiền lương các tháng tham gia bảo hiểm chia cho số tháng tham gia bảo hiểm xã hội trong vòng 36 năm).

15 năm sau = 2% x 15 = 30%.

Tổng: 45% + 30% = 75%.

Như vậy, mức hưởng lương hưu hằng tháng của bác là 75%.

Với nghỉ hưu trước tuổi:

Khoản 1 Điều 55 Luật bảo hiểm xã hội 2014 quy định như sau:

“1. Người lao động quy định tại các điểm a, b, c, d, g, h và i khoản 1 Điều 2 của Luật này khi nghỉ việc có đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội trở lên được hưởng lương hưu với mức thấp hơn so với người đủ điều kiện hưởng lương hưu quy định tại điểm a và điểm b khoản 1 Điều 54 của Luật này nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây:

a) Từ ngày 01 tháng 01 năm 2016, nam đủ 51 tuổi, nữ đủ 46 tuổi và bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên thì đủ điều kiện hưởng lương hưu khi suy giảm khả năng lao động. Sau đó mỗi năm tăng thêm một tuổi cho đến năm 2020 trở đi, nam đủ 55 tuổi và nữ đủ 50 tuổi thì mới đủ điều kiện hưởng lương hưu khi suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên;”

Khoản 3 Điều 56 Luật bảo hiểm xã hội 2014 quy định như sau:

“3. Mức lương hưu hằng tháng của người lao động đủ điều kiện quy định tại Điều 55 của Luật này được tính như quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này, sau đó cứ mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi quy định thì giảm 2%.

Trường hợp tuổi nghỉ hưu có thời gian lẻ đến đủ 06 tháng thì mức giảm là 1%, từ trên 06 tháng thì không giảm tỷ lệ phần trăm do nghỉ hưu trước tuổi.”

Như vậy, nếu bác nghỉ hưu trước tuổi thì bác phải bị suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên mới đủ điều kiện nghỉ hưu. Mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi bác sẽ bị trừ 2%. Trường hợp này được tính như sau:

15 năm đầu = 45%;

18 năm sau = 2% x 18% = 36%

Tổng = 81%. Tuy nhiên, mức tối đa là 75%, nên thời gian vượt quá sẽ được tính trợ cấp một lần khi nghỉ hưu.

3 năm nghỉ trước tuổi mỗi năm bị trừ đi 2% nên tỉ lệ nghỉ hưu còn lại 69%.

Trong trường hợp này nếu bác nghỉ hưu đúng tuổi thì bác được hưởng 75%; nếu bác nghỉ trước tuổi thì bác được hưởng 69%. Tuy nhiên nếu bác nghỉ hưu đúng tuổi thì bác sẽ phải đóng bảo hiểm thêm 3 năm nữa do vậy trong trường hợp này nghỉ hưu đúng tuổi hay trước tuổi là tùy thuộc vào nguyện vọng của bác.

Thứ hai,
với những năm đi lính bác vẫn được đóng bảo hiểm bình thường vì vậy khi tính điều kiện để nghỉ hưu và hưởng lương hưu sẽ bao gồm cả những năm đi lính này. Khi cộng những năm đi lính này vào tổng của những năm đóng bảo hiểm thì quyền lợi của bác sẽ tăng lên, quyền lợi của bác sẽ không bị ảnh hưởng.