pere/sami_parallel huggingface dataset:
- Juohkebeairasisma lea fáddá man lea deaŧalaš digaštallat ja mii sávvat ahte DON searvvat ja muitalat iežat vásáhusaid ja oainnuid, cealká Sagka Marie Danielsen loahpas.
- Aarkebiejjien rasisme lea akte teema mij lea vihkeles digkiedidh jïh mijjieh gegkestibie DATNE leah meatan jïh dov dååjrehtimmiejgujmie jïh vuajnoejgujmie båatah, Sagka Marie Danielsen minngemosth jeahta.
Eanet dieđuid konferánssa birra:
Vielie bïevnesh konferansen bïjre:
SNPL, e-post: supu@samediggi.no
SUPU, e-påaste: supu@samediggi.no
Sámediggi, tel. +47 78 48 42 35.
Saemiedigkie, tell. nr. +47 78 48 42 35.
Dieđit dákko.
Bïeljelh daesnie jis sïjhth meatan årrodh.
Dieđihanáigemearri: miessemánu 15. b..
Bïeljelimmiemierie: Suehpeden 15. b.
Kaptein Sabeltann áppa sámegillii / Faktadieđut sámi gielaid birra / Giella / Sámediggi - Sametinget
Kapteejne Sabeltann-appe saemien gïelesne / Bïevnesh saemien gïeli bïjre / Gïele / Saemiedigkie - Sametinget
Kaptein Sabeltann áppa sámegillii
Kapteejne Sabeltann-appe saemien gïelesne
05. Ođđajagimánnu 2016
- Kapteejne Sabeltann lea akte åehpies gaagkoe aaj saemien maanide.
Sámediggeráđđi juolluda 300 000 ruvnnu Ravn Studio AS:ii prošektii: Kaptein Sabeltann og skatten i LamaRama.
Vihkeles saemien maanah åadtjoeh govledh, lohkedh jïh saemien nuhtjedh aaj spïeli jïh appi tjïrrh, dïhte saemien goh gïele dåarjohte, saemiedigkiepresidente Aili Keskitalo jeahta.
Lea deaŧalaš ahte sámi mánát besset gullat, lohkat ja geavahit sámegiela spealuid ja áppaid bokte, ja dat doarju sámegiela giellan, dadjá sámediggepresideanta Aili Keskitalo.
Kaptein Sabeltann og skatten i Lama Rama / Kapteejne Sabeltann jïh skaehtie LamaRamesne lea dïhte gieltegs jåarhke spïeleste Kaptein Sabeltann på nye tokt.
Mearrasoahti, árdnaohcan ja diđoštallan mearas lea maid dál ge mielde.
Mearoedåaroe, skaehtievijreme jïh goerehtimmie mearosne leah stïeresne daan aejkien aaj.
Dasa lassin sáhttet speallit dál láddet máŋgga hámmanii.
Lissine spïelijh daelie maehtieh gaadtan vaedtsedh jieniebinie dejstie sïelkedahkijste.
Speallu lea ráhkaduvvon nu ahte spelliin álo lea ođđa mihttomearri maid ferte olahit ovdalgo beassá viidáseappot spealus.
Spïele lea dorjemesovveme guktie spïelije iktesth aktem orre ulmiem åtna man vööste tjuara sïlledidh juktie guhkiebasse spïelesne båetedh.
Mihttomearrin lea gávdnat mearrajohtolaga čihkkon LamaRamai, ja fáhtet buot divraseamos ártna, Gonagasa Bearrala.
Ulmie lea mearoegeajnoem gaavnedh dan tjeakoes LamaRamese, jïh dam åajvoeh skaehtiem jaksedh, Gånkan tjaetsiegierkie.
Spealu muitalus lea eanaš vuođđuduvvon speallofilbmii, nu ahte sii geat leat geahččan filmma, dovdet gálašanbáikkiid, ártnaid ja olbmuid. Speallu (áppa) lea dattetge áibbas sorjjasmeahttun ja friija speallovásáhus. Ohcci čállá ohcamis ahte dát lea mánáid vástádus
Akte stoerre bielie spïelen histovrijistie spïelefilmem våaroeminie åtna, guktie laavkomesijjieh, skaehtieh jïh almetjh leah åehpies dejtie mah filmem vuajneme.
Pirates of the Caribbean:ii, miellagiddevaš ja máŋggabealat speallu masa lea seaguhuvvon sihke balddáhus ja illu.
Spïele (appe) lea læjhkan akte jïjtjeraarehke jïh frijje tjåadtjoen spïeledååjrese: ohtsije ohtsemisnie tjaala daate lea maanaj vaestiedasse filmese Pirates of the Caribbean, akte sjïere pleentege asveste, isveligkeste jïh aavoste tjöönghkeme aktene gieltegs jïh jeereldihkie spïelesne.
- Kaptein Sabeltann lea ollugiid sáŋgár, ja ollu ruovttuin stohket Sabeltanna.
- Gellide maanide Kapteejne Sabeltann akte stoerre heelte, jïh maanah gelline hïejmine jïjnjem Savelan stååkedieh.
Dát riggodahtášii ollu mánáid giela go besset guldalit, speallat, stoahkat Kaptein Sabeltann sámegillii, dadjá sámediggepresideanta Aili Keskitalo.
Jïjnjh maanah sijhtieh ræjhkoesåbpoe gïelem åadtjodh jis maehtieh goltelidh, spïeledh jïh stååkedidh Kapteejne Sabeltannem saemien gïelesne, saemiedigkiepresidente Aili Keskitalo jeahta.
Ravn Studio AS lea ovdalis almmuhan spealu “ Kaptein Sabeltann på nye tokt ”.
Ravn Studio AS lea aarebi bæjhkoehtamme spïelem “ Kaptein Sabeltann på nye tokt ”.
Speallu lea maid sámegillii buvttaduvvon Sámedikki doarjagiin.
Spïele aaj saemiengïelesne gååvnese jïh Saemiedigkie lea dåarjoem dïsse vadteme.
- Go oahppá ” terminologien ” dahje sátneriggodaga Kaptein Sabeltann oktavuođas, de lea vejolaš hupmat ja duhkoraddat Kaptein Sabeltann sámegillii.
- Gosse “ terminologijem ” jallh baakoevåarhkoem åådtje Kapteejne Sabeltannen bïjre, dellie gåarede soptsestidh jïh stååkedidh Kapteejne Sabeltannem saemien gïelesne.
Dat lea buorre sámi mánáide, ja dat gáhttešii sámegiela, dadjá Keskitalo.
Daate hijven saemien maanide, jïh saemien gïelegorredimmien gaavhtan, Keskitalo jeahta.
L oga eanet dás:
Lohkh vielie
Eanet dieđuid addá Sámedikki presideanta Aili Keskitalo, 971 29 305
Vielie bïevnesh: Saemiedigkiepresidente Aili Keskitalo, 971 29 305
Álgoálbmotjietna ferte gullot luondduluosa hálddašeamis / Mearraealáhusat / Ealáhusat / Sámediggi - Sametinget
Aalkoealmetjegïele tjuara govlelgidh reeremisnie eatnemeloeseste / Marijne jielemh / Jielemh / Saemiedigkie - Sametinget
Álgoálbmotjietna ferte gullot luondduluosa hálddašeamis
Aalkoealmetjegïele tjuara govlelgidh reeremisnie eatnemeloeseste
- Riikkaidgaskasaš váikkuhanfápmu luondduluosa hálddašeamis lea dađistaga stuorát ja stuorát, ja danne lea mu mielas dárbu sihkkarastit riikkaidgaskasaš álgoálbmotjiena dán barggus, dadjá Sámediggeráđi lahttu Silje Karine Muotka.
- Dïhte gaskenasjovnaale reeremefaamoe eatnemeloeseste lea tjyölkehkåbpoe sjïdteme jïh dan åvteste vuajnam daerpies aalkoealmetjegïelem gorredidh daennie gaskenasjovnaale barkosne, saemiedigkieraerie Silje Karine Muotka jeahta.
Sámedikki dievasčoahkkin celkkii 2012:s ahte lea dárbu heivehit álgoálbmotdimenšuvnna riikkaidgaskasaš luossaovttasbarggus NASCO:s.
Jaepien 2012 Saemiedigkien stoerretjåanghkoe lahtesti lij daerpies aalkoealmetjebieliem sjïehtesjidh dennie gaskenasjovnaale loeselaavenjostosne NASCO:sne.
Sámediggi ozai ja oaččui dárkojeaddjistáhtusa NASCO:s seamma jagi.
Saemiedigkie syöki jïh vïhtesjæjjastaatusem åadtjoeji NASCO:sne seamma jaepien.
Sámediggi lei vuosttaš gearddi dárkojeaddjin diibmá.
Saemiedigkie lij voestes aejkien meatan goh vïhtesjæjja dæjman.
Dán jagi sešuvdna lea geassemánu 3. – 6. beivviid Frankriikkas.
Daan jaepien sesjovne lea ruffien 3. – 6. b. Frankrijhkesne.
NASCO - North Atlantic Salmon Conservation Organization lea daid stáhtaid organisašuvdna mat hálddašit luondduluosa.
NASCO - North Atlantic Salmon Conservation Organization lea akte siebrie dejtie staatide mah eatnemeloesem reerieh.
Norggas lea Norgga Bivdi- ja guolástussearvvis, Boanddaidsearvvis ja WWF:s dárkojeaddjistáhtus ovttas Sámedikkiin.
Nöörjesne Nöörjen Vijrije- jïh göölijesiebrie, Båantasiebrie jïh WWF vïhtesjæjjastaatusem utnieh Saemiedigkine ektine.
Dán jagi sešuvdnii servet dušše Sámediggi ja Norgga Bivdi- ja guolástussearvi Norgga delegašuvnna bálddas, man Arne Eggereide Birasdirektoráhtas jođiha.
Daan jaepien sesjovnesne ajve Saemiedigkie jïh Nöörjen Vijrije- jïh göölijesiebrie mah leah meatan Nöörjen delegasjovnine ektine, man åvtehke lea Arne Eggereide Byjresedirektovraatesne.
Ollu beroštumit háliidit váikkuhanfámu luossahálddašeapmái.
Gellie ïedtjeladtjh mah sijhtieh faamoem utnedh loesereeremen bijjelen.
EU lea ovdal buktán cealkámušaid Norgii das ahte bisuhit čavga regulerejuvvon mearraluossabivddu, ja Ruošša lea juobe gáibidan bissehit dán bivddu muhtun sajiin.
EU lea aarebi lahtestimmieh vadteme Nöörjese juktie striengkies stuvrehtimmieh tjåadtjoehtidh mearoeloesegöölemisnie, jïh Russlaante lea dovne krïeveme daate gööleme tjuara tjöödtjestidh såemies dajvine.
- Sámedikki bargun lea fuolahit ahte álgoálbmotvuoigatvuođat dollojuvvojit ja ahte sámi beroštumit deattuhuvvojit sihke regulerenbarggus ruovttuguovllus ja maiddái dalle go Norga ovttasdoaibmá eará stáhtaiguin hálddašanáššiin, deattasta Sámediggeráđđe lahttu Silje Karine Muotka.
- Saemiedigkien råålla lea gïehtjedidh aalkoealmetjereaktah steeresuvvieh jïh saemien ïedtjh krööhkestamme sjidtieh dovne stuvrehtimmiebarkosne daennie laantesne jïh aaj gosse Nöörje jeatjah staatigujmie råårestalla reeremegyhtjelassi bïjre, Muotka tjïerteste.
Stáhtaid NASCO ovttasbarggu bokte biddjojuvvojit láidestusat movt luossaresurssat galget hálddašuvvot.
Staati NASCO-laavenjostoen tjïrrh bïhkedassh bïejesuvvieh guktie edtja loesevierhtiem reeredh.
Lea áibbas čielggas ahte dát guoská álgoálbmogiidda geat ellet dáin guovlluin.
Daate lea ojhte vihkeles aalkoealmetjidie mah daejnie dajvine jielieh.
Danne háliida Sámediggeráđđi ahte álgoálbmotfuomášupmi galgá boahtit eanet oidnosii riikkaidgaskasaš proseassain.
Daan sjïekenisnie Saemiedigkieraerie sæjhta aalkoealmetji krööhkemh edtjieh vielie våajnoes sjïdtedh gaskenasjovnaale prosessine.
- Dán jagi sešuvnnas áigut mii fokuseret dan ahte álgoálbmotfuomášupmi ferte searvvahuvvot NASCO iežas njuolggadusaide.
- Daan jaepien sesjovnesne sïjhtebe tjïertestidh aalkoealmetji krööhkemh tjuerieh meatan vaaltasovvedh NASCO:n jïjtsh bïhkedassine.
Dát lea deaŧalaš danne go luossabivdu lea oassi min ávnnaslaš kulturvuođus.
Daate vihkeles dan åvteste loesegööleme lea akte bielie mijjen materijelle kultuvrevåaroemistie.
Jos álgoálbmotfuomášupmi heivehuvvo NASCO njuolggadusaide, de sáhttá NASCO bidjat gáibádusaid ahte álgoálbmogiid árbevirolaš guolástus oainnusmahttojuvvo ja deattuhuvvo luondduluosa hálddašeami oktavuođas buot lahttoriikkain, dadjá Muotka loahpas.
Jis aalkoealmetji krööhkemh meatan vaaltasuvvieh NASCO:n bïhkedassine dellie aaj NASCO maahta krïevedh dovne aalkoealmetji aerpievuekien gööleme våajnoes dorjesåvva jïh krööhkestamme sjædta reeremisnie eatnemeloeseste gaajhkine lihtsegelaantine, Muotka minngemosth jeahta.
Sámediggi váidá Nussira luoitinlobi / Energiija ja minerálat / Biras, areála ja kultursuodjaleapmi / Sámediggi - Sametinget
Saemiedigkie luejhtemeluhpiem laajhta Nussirese / Energije jïh mineraalh / Byjrese, areale jïh kultuvrevarjelimmie / Saemiedigkie - Sametinget
Sámediggi váidá Nussira luoitinlobi
Saemiedigkie luejhtemeluhpiem laajhta Nussirese
Sámediggi lea váidán Birasgáhttendirektoráhta mearrádusa mii addá Nussir ASA:ii lobi luoitit ruvkebázahasaid Riehppovutnii Fálesnuori suohkanis.
Saemiedigkie lea Byjresedirektovraaten nænnoestimmiem laajhteme mij Nussir ASA:se luejhtemeluhpiem vadta gruvabaatsehtsem luejhtedh Repparfjovlen sïjse Kvalsunden tjïeltesne.
Váidagis mii bivdit Dálkkádat- ja birasdepartemeantta rievdadit mearrádusa, ja biehttalit Nussir ASA ohcama beassat čađahit ruvkedoaimma nuoskkidanlága vuođul Nussira ja Gumpenjuni gávdnoštumiid oktavuođas.
Laejhtiemisnie birrebe Klijma- jïh byrjesedepartemeente nænnoestimmiem jeatjahtahta, jïh Nussir ASA:n ohtsemem gruvagïehtelimmieluhpien bïjre nyöjhkoe deerjemelaaken mietie gaavnojne Nussir jïh Gumpenjunni / Ulveryggen.
Sámediggi áigu konsulteret Dálkkádat- ja birasgáhttendepartemeanttain váiddameannudeami birra.
Saemiedigkie sæjhta Klijma- jïh byrjesedepartemeentine rååresjidh laejhtemegïetedimmien bïjre.
Bures boahtin Raavrevijhke / Artikler / Valgperiode 2009 - 2013 / Arkiv / Sámediggi - Sametinget
Buerie båeteme Raavrevijhke / Tjaalegh / Veeljemeboelhken 2009 - 2013 / Våarhkoe / Saemiedigkie - Sametinget
Bures boahtin Raavrevijhke
Buerie båeteme Raavrevijhke
Sámediggi ja Raavrevijhke tjielte vuolláičállet ovttasbargošiehtadusa guovttegielatvuođa birra.
Saemiedigkie jïh Raavrevijhken tjïelte laavenjostoelatjkoem nualan tjaelieh guktiengïelevoeten bïjre.
– Lean hui ilus go Raavrevijhke tjielte háliida leat mielde ovddideamen lullisámegiela, dadjá ráđđelahttu Ellinor Marita Jåma.
Manne joekoen geerjene ihke Raavrevijhken tjïelte sæjhta meatan årrodh åarjelsaemien gïelem evtiedidh jïh skreejrehtidh, raerielïhtsege Ellinor Marita Jåma jeahta.
Raavrevijhke lea Jåma ruovttusuohkan.
Raavrevijhke lea Jåman hïejmetjïelte.
Sámedikkis leat ovttasbargošiehtadusat logi suohkaniin ja njeljiin fylkkasuohkaniin.
Saemiedigkien leah laavenjostoelatjkoeh luhkie tjïeltigujmie jïh njieljie fylhkentjïeltigujmie.
Šiehtadus Raavrevijhke suohkaniin vuolláičállojuvvui čoahkkimis gaskal Sámedikki, suohkaniid ja fylkkasuohkaniid ovttasbargošiehtadusaid čuovvoleami oktavuođas.
Daam latjkoem Raavrevijhken tjïeltine nualan tjeelin gosse Saemiedigkie, tjïelth jïh fylhkentjïelth tjåanghkoem utnin tjïrrehtimmien bïjre laavenjostoelatjkojste.
- Suohkanat ja fylkkasuohkanat leat deaŧalaččat sámegiela ovddidanbarggus.
- Tjïelth jïh fylhkentjïelth leah joekoen vihkeles evtiedimmiebarkosne saemien gïeline.
Danne mii leat ilus go suohkanat ja fylkkasuohkanat váldet ovddasvástádusa das ahte sámegiella galgá leat ealli giellan maiddái boahtteáiggis.
Mijjieh dannasinie geerjene ihke tjïelth jïh fylhkentjïelth dïedtem vaeltieh ihke saemien gïelh edtjieh jielije gïelh årrodh aaj båetijen aejkien.
Sámedikki mihttomearri lea ahte ovttasbargošiehtadusat galget leat reaidun buori gulahallamii ja ovttasbargui sámegielain.
Saemiedigkien ulmie lea laavenjostoelatjkoeh edtjieh dïrreginie årrodh juktie hijvenlaakan govlesadtedh jïh laavenjostedh saemien gïelen bïjre.
Das maid mii válljet odne dahkat, lea mearkkašupmi sámegielaid boahtteáigái, dadjá ráđđelahttu Ellinor Marita Jåma.
Dah veeljemh mah daan biejjien vaaltasuvvieh leah joekoen vihkeles saemien gïelen båetijen aejkien gaavhtan, raerielïhtsege Ellinor Marita Jåma jeahta.
Sámegiela hálddašanguovllus lea sámegiella ja dárogiella ovttadássásaš gielat.
Saemien gïelen reeremedajvesne saemien jïh nöörjen seammavyörtegs gïelh.
Dat mearkkaša ahte buohkain lea vuoigatvuohta oažžut bálvalusaid sámegillii go sii váldet oktavuođa suohkaniin dahje eará almmolaš etáhtaiguin.
Dïhte sæjhta jiehtedh gaajhkesh reaktam utnieh viehkiem åadtjodh saemien gïelesne gosse tjïeltine jallh jeatjah byögkeles etaatigujmie govlesedtieh.
Eanet dieđuid addá ráđđálahttu Ellinor Marita Jåma, + 47 916 13 460
Jis vielie bïevnesh sïjhth: Raerielïhtsege Ellinor Marita Jåma, + 47 916 13 640
Nannet sámi fálaldaga Oslos. / Sámi kulturbargoarenat / Kultureallin / Sámediggi - Sametinget
Saemien faalenassem Oslosne nænnoestehtedh / Sijjieh saemien kultuvrebarkose / Kultuvrejieleme / Saemiedigkie - Sametinget
Nannet sámi fálaldaga Oslos.
Saemien faalenassem Oslosne nænnoestehtedh
Sámediggi ja Oslogielda áigot nannet sámi fálaldaga oaivegávpogis sierra ovttasbargošiehtadusain.
Saemiedigkie jïh Oslon tjïelte sæjhta dam saemien faalenassem åejviestaaresne nænnoestehtedh akten jïjtse laavenjostoelatjkoen tjïrrh.
- Ovttasbargošiehtadus galgá álkidit leahkit sápmelažžan Oslos.
- Laavenjostoelatjkojne edtja aelhkebe sjïdtedh saemie Oslosne årrodh.
Oslos leat ollu sápmelaččat ja min ulbmil lea ahte sii galget oažžut nu buori fálaldaga go vejolaš, dadjá sámediggeráđđi Ann-Mari Thomassenja máhtu ja oahpu gávpotráđđi, Anniken Hauglie.
Jïjnjh saemieh Oslosne jïh mijjen ulmie lea daah edtjieh dan hijven faalenassem åadtjodh goh gåarede, saemiedigkieraerie Ann-Mari Thomassen jïh daajroen jïh ööhpehtimmien staateraerie Anniken Hauglie jiehtieh.
Sámediggi ja Oslo gielda lea máŋga jagi digaštallan mo nannet ja ovddidit mánáidgárde-, skuvla-, dearvvašvuođa- ja kulturfálaldaga oaivegávpoga sámi álbmogii.
Saemiedigkie jïh Oslon tjïelte leah gellie jaepieh digkiedamme guktie edtja nænnoestehtedh jïh evtiedidh maanagiertide, skuvlide, healsoe- jïh kultuvrefaalenasside dejtie saemien årroejidie åejviestaaresne.
Politihkalaš dásis leat leamaš guokte jahkásaš ovttasbargočoahkkima.
Daan raajan göökte fïerhten jaepien laavenjostoetjåanghkoeh politihkeles daltesisnie orreme.
Gávpotráđđi Anniken Hauglie máhtu ja oahpu gávpotráđđeossodagas lea leamaš čoahkkin sámediggeráđiin Guovdageainnus.
Staareraerie Anniken Haugli Daajroen jïh ööhpehtimmien staareraeriegoevtesisnie lea Guovdageaidnusne orreme jïh tjåanghkoeh saemiedigkieraerine åtneme.
Gávpotráđđi galledii maiddái iešguđet sámi fágabirrasiid nu go Sámi Allaskuvlla ja Gáldu.
Staareraerie aaj ovmessie faagebyjresh vaaksjoeji goh Sámi Állaskuvla jïh Gáldu.
Dál áigu sihke gielda ja Sámediggi ráhkadišgoahtit ovttasbargošiehtadusa mii galgá nannet sámi giela, kultuvrra ja dearvvašvuođa Oslos.
Daelie dovne tjïelte jïh Saemiedigkie sijhtieh aktine prosessine nïerhkedh juktie laavenjostoelatjkoem darjodh mij edtja saemien gïelem, kultuvrem jïh healsoem nænnoestehtedh Oslosne.
Máŋga gávpotráđđeossodaga searvvahuvvojit dán bargui.
Jienebh staareraeriegoevtesh sijhtieh meatan årrodh daennie barkosne.
Čoahkkimis Guovdageainnus ságastallojuvvui dan birra ahte ásahit čoahkkananbáikkiid sámi boarrásiid várás ja ásahit sierra buhcciidsiidda gávpogii.
Dennie tjåanghkosne Guovdageaidnusne nuepide digkiedin juktie gaavnedimmiesijjieh tseegkedh dejtie saemien voeresidie jïh aktem jïjtse skïemtjegåetiegoevtesem staaresne tseegkedh.
Sámi viesu ruhtadeapmi maid digaštallojuvvui čoahkkimis.
Tjåanghkosne aaj finansieradimmiem Saemien gåeteste digkiedin.
Kultuvrralaš skuvlalávkka oktavuođas háliida Oslo gielda eanet oktavuođa báikkálaš sámi kulturbirrasiiguin Oslos.
Dan kultuvrelle skuvlevoessen sjïekenisnie Oslo tjïelte sæjhta stuerebe gaskesem utnedh voenges saemien kultuvrebyjresigujmie Oslosne.
Sámediggi ja Oslo gielda áigot maid digaštallat mo oažžut eanet sámi ohppiid lohkat sámegiela 1. giellan.
Saemiedigkie jïh Oslon tjïelte edtjieh aaj digkiedidh guktie edtja jienebh saemien learohkh skreejrehtidh saemien 1. gïeline vaeltedh.
Sámedikkis lea dál ovttasbargošiehtadus Romssa suohkaniin, ja Sámediggi lea maid oččodeamen ovttasbargošiehtadusa Álttá suohkaniin.
Saemiedigkie laavenjostoelatjkoem åtna Tromsøen tjïeltine daan biejjien, jïh lea aalkeme laavenjostoelatjkoem darjodh Altan tjïeltine.
Sámediggeráđđi Ann-Mari Thomassen, 900 57 123
Saemiedigkieraerie Ann-Mari Thomassen, 900 57 123
Máhtu ja oahpu gávpotráđđi, Anniken Hauglie, 48082601
Daajroen jïh ööhpehtimmien staareraerie, Anniken Hauglie, 480 82 601
Juolludusat sámi kulturmuitosuodjaleapmái / Kulturmuittut / Biras, areála ja kultursuodjaleapmi / Sámediggi - Sametinget
Dåarjoeh saemien kultuvremojhtesevaarjelæmman / Kultuvremojhtesh / Byjrese, areale jïh kultuvrevarjelimmie / Saemiedigkie - Sametinget
Juolludusat sámi kulturmuitosuodjaleapmái
Dåarjoeh saemien kultuvremojhtesevaarjelæmman
Sámi soahtehistorjjá gaskkusteapmi, sámi kulturdovdomearkkaid kárten goahccemuorain ja áittiid divodeamit golmma davimus fy lkkas.
Vuesiehtimmie saemien dåaroehistovrijistie, goerehtalleme saemien kultuvregïejeste bietsine jïh dåvvome buvrijste dejnie golme noerhtemes fylhkine.
Sámediggeráđđi lea juolludan 2,7 miljon ru sierralágan kulturmuitoprošeavttaide.
Saemiedigkieraerie lea 2,7 millijovnh dåårjeme ovmessie kultuvremojhteseprosjektide.
Prošeavttain leat kulturmuittuid registreremat eanavuođus, kulturbálgáid láhčin, ávnnaskeahtes kulturmuittut, soahtehistorjá ja suodjaluvvon visttiid divvun.
Prosjekth leah gaajhki bïjre, goh kultuvremojhtesh eatnamisnie, sjïehteladteme kultuvrebaalkijste, immaterijelle kultuvremojhtesh, dåaroehistovrije jïh bueriedimmie vaarjelamme gåetijste.
Dasto lea Sámediggi juohkán guokte miljon ru doarjjaruđaid vistesuodjalanohcamiidda.
Baaltele dle reereme göökte millijovnh dåarjoevierhtine joekedamme ohtsemidie gåetievaarjelæmman.
Dát ruđat čuvvot Sámedikki máŋgga jagáš prošeavtta “ sámi visttiid identifiseren ja registreren ”, ja leat ruđat maid Riikaantikvára juolluda.
Daate lea vierhtieh mah Saemiedigkien prosjektem " Damtijimmie jïh vïhtesjadteme saemien gåetijste " dåeriedieh, jïh maam Rïjhkeantikvaare dåårje.
Ovdamearkan kulturmuitoregistrerenprošeavttaide leat Saemien Sijte kulturmuitoregistreren Kalvvatnan guovllus Gaala, Bindal ja Namskogan suohkaniin ja Davviálbmogiid guovddáža prošeakta sámi kulturmuittuid registreren ja gaskkusteapmi Årøyas Ivggus.
Goh vuesiehtimmieh kultuvremojhteseprosjektide leah Saemien Sïjten kultuvremojhtesevïhtesjadteme Gaejsienjaevrien dajvesne Gaalan, Bindalen jïh Namsskogan tjïeltine, jïh Noerhtealmetji jarngen vïhtesjadteme jïh vuesiehtimmie saemien kultuvremojhtesijstie Årøyesne Lyngesne.
Soahtehistorjá
Dåaroehistovrije
Lassin Árrana máŋgga jagáš prošektii soahtemuittuid duođašteapmi ja gaskkusteapmi Davvi-Sálttus, juolluduvvojedje ruđat maiddái Aajege sámi giella- ja gelbbolašvuođaguovddážii historjjá ja muittuid duođašteapmái mat čatnasit nuppi máilmmisoahtái Røros-guovllus.
Lissine Árranan prosjekte mij gellie jaepieh jåhta vihtiestimmien jïh vuesiehtimmien bïjre dåaroemojhtesijstie Noerhte-Saltenisnie, dåarjoe aaj vadtasovvi Aajege saemien gïele- jïh maahtoejarngese juktie histovrijem jïh mojhtesh vihtiestidh mah leah ektiedamme mubpien veartenedåarose Röörosendajvesne.
Dát lea miellagiddevaš prošeakta, ja nugo mun dieđán de ii leat oktage ovdal geahčadan sámi beali soahtehistorjjás dáin guovlluin, dadjá Sámediggeráđđi Thomas Åhren.
- Daate akte gieltegs prosjekte, jïh guktie manne daajram dellie ij guhte gænnah dam saemien bieliem vuartasjamme dåaroehistovrijisnie daejnie dajvine aarebi, saemiedigkieraerie Thomas Åhrén jeahta.
Ollugiid mielas lea deaŧalaš láhčit kulturbálgáid, ja Kvikne meahcceráđđi Mátta-Trøndelágas lea ožžon ruđaid kulturbálgái Forollhogna nammasaš báikkis.
Jeenjesh aarvoem vuejnieh kultuvrebaalkah sjïehteladtedh, jïh Kvikne miehtjieraerie Åarjel-Trööndelagesne lea vierhtieh åådtjeme akten kultuvrebaalkese Forolhognesne.
Stuorát kulturbálggisprošektii lea Spildra gilisearvi Návuona suohkanis ožžon 400 000 ru kulturmuittuid láhčimii Spildras.
Akte stuerebe kultuvrebaalkaprosjekte lea Spildra grendelaagen prosjekte Kvænangen tjïeltesne mij edtja kultuvremojhtesh sjïehteladtedh Spildrasne, mij 400 000 kråvnah åadtjoeji.
Dasto addojuvvojedje ruđat Deanu ja Várjjaga museasiidii nuortalaš gili dikšumii ja sihkkarastimii, Báhčaveaji álbmotmeahccestivrii sámi kulturdovdomearkkaid kártemii goahcceemuorain, ja Fálesnuori gildii muitotávvala ceggemii sámi oahpaheaddji ja girječálli Anders Larsena várás.
Vierhtieh aaj vadtasovvin Deatnun jïh Varangeren museumesïjtese juktie Skoltestaaresne dåvvodh jïh gorredidh, Nasjonalpaarhkeståvrose Øvre Pasvik juktie goerehtalledh saemien kultuvregïejh bietsine, jïh Kvalsunden tjïeltese akten mojhtesetaavlese dan saemien lohkehtæjjese jïh tjaeliejasse Anders Larsen.
Larsen lei oahpaheaddji ollu sámi guovlluin Romssas ja Finnmárkkus.
Larsen lij lohkehtæjja gelline saemien dajvine Tromsesne jïh Finnmaarhkesne.
Veaháš ovdal go son jámii 1949:s sáddii son giehtačállosa Just Qvigstad:i gii jorgalii dan dárogillii ja almmuhii dan namain “ Om sjøsamene ”.
Ånnetji åvtelen sealadi jaepien 1949 aktem manuskriptem seedti Just Qvigstadese, mij dam nöörjengielese jarkoesti jïh dam bæjhkoehti nommine " Om sjøsamene " / " Mearoesaemiej bïjre "
Boarráset sámi visttit
Båarasåbpoe saemien gåetieh
Earret eará juolluduvvui ruhta vistesuodjalanprošeavttaide maid priváhta olbmot eaiggáduššet ja mat leat automáhtalaččat suodjaluvvon visttit, ja ruhta addojuvvui máŋgga áitti divvumii golmma davimus fylkkas, suodjaluvvon viesuide, návehiidda ja eanakealláriidda.
Dej gåetievaarjelimmieprosjekti gaskem mah dåarjoem åadtjoejin lin privaate aajhterh jïjtsistie vaarjelamme gåetijste, vierhtieh vadtasovvin buvrieh dåvvodh dejnie golme noerhtemes fylhkine, vaarjelamme årromegåetide, fievside, jåartatjeallaridie.
Ruđat juolluduvvojedje maiddái Davvi-Romssa museai gelbbolašvuođakursii skieltárvistehuksemis, hui boares huksenteknologiija Norggas ja mii orru leamaš hui dábálaš sámi guovlluin.
Dåarjoe aaj vadtasovvi Noerhte-Tromsen Museumasse akten maahtoekuvsjese skjelter-bigkemisnie, akte gaajh båeries bigkemevuekie Nöörjesne maam joekoen jïjnjem nuhtjeme saemien dajvine.
Kulturmuitosuodjalandoarjagat leat addojuvvon sihke sámi ásahusaide, servviide, priváhta olbmuide, suodjaluvvon visttiid eaiggádiidda, ja dasto muhtun eará priváhta dahje almmolaš aktevrraide.
Dåarjoe kultuvremojhtesevaarjelæmman lea vadtasovveme dovne saemien institusjovnide, tjïertide jïh siebride, privaate almetjidie, aajhteridie vaarjelamme gåetijste, jïh såemies jeatjah privaate jallh byögkeles aktööride.
Sámediggeráđđi Thomas Åhren dadjá ahte sámi kulturmuittut leat dovdomearkan min geavaheapmái ja ássamii sámi guovlluin.
Saemiedigkieraerie Thomas Åhrén jeahta saemien kultuvremojhtesh leah gïejh mijjen åtnoste jïh baeleste saemien dajvine.
Sámediggái lea deaŧalaš suodjalit, bisuhit ja gaskkustit min kulturárbbi boahttevaš sohkabuolvvaide.
Saemiedigkieraerien gaavhtan lea vihkeles vaarjelidh, gorredidh jïh vuesiehtidh mijjen kultuvreaerpiem båetije boelvide.
Eanet dieđuid prošeavttaid birra addá: Lars Børge Myklevold, 784 74 000
Vielie bïevnesh prosjekti bïjre: Lars Børge Myklevold, 784 74 000
Jearahallamiid addá: Sámediggeráđđi Thomas Åhren, 908 39 663
Gihtjehtimmieh: Saemiedigkieraerie Thomas Åhrén, 908 39 663
Loga eanet sámi kulturmuittuid birra dás:
Lohkh vielie saemien kultuvremojhtesi bïjre:
Loga eanet sámi vistesuodjaleami birra dás:
Lohkh vielie saemien gåetievaarjelimmien bïjre:
Stipeanddas stuorit máksomearri ja eanet oahppit olahusjoavkkus geain lea sámegiella fágan. / Vuođđoskuvla ja JS / Oahpahus / Sámediggi - Sametinget
Lissiehtamme stipendeåasah jïh vijriedamme ulmiedåehkie stipendese learoehkidie mej saemien faagegievlesne / Maadthskuvle jïh Jåa / Lïerehtimmie / Saemiedigkie - Sametinget
Stipeanddas stuorit máksomearri ja eanet oahppit olahusjoavkkus geain lea sámegiella fágan.
Lissiehtamme stipendeåasah jïh vijriedamme ulmiedåehkie stipendese learoehkidie mej saemien faagegievlesne
Sámediggi joatká ain 2015: juohkit stipeanddaid ohppiide geain lea sámegiella fágan joatkkaskuvllas.
Saemiedigkie jåarhka stipendem vedtdh learoehkidie mej saemien gïele faagegievlesne jåarhkeskuvlesne aaj 2015.
Ođas 2015:s lea ahte maiddái oasseáiggeoahppit, geain lea sámegiella fágan, sáhttet ohcat stipeandda ja ahte stipeandda máksomearri lassána.
Dïhte mij lea orre 2015 lea aaj bielietïjjen learohkh mej saemien gïele faagegievlesne, nuepiem utnieh stipendem ohtsedh jïh stipenden stoeredahkh leah læssanamme.
Ođđa máksomearit leat ná:
Doh orre stipendh leah naemhtie:
o Stipeanda ohppiide geain lea sámegiella vuosttašgiellan: 7 500,- ruvnno
o Stipende learoehkidie mej saemien gïele voestesgïeline; kr 7 500,-
o stipeanda ohppiide geain lea sámegiella nubbingiellan: 5 500,- ruvnno
o Stipende learoehkidie mej saemien gïele mubpiengïeline: kr 5 500,-
o Stipeanda ohppiide geain lea sámegiella vierisgiellan: 3 000,- ruvnno
o Stipende learoehkidie mej saemien gïele ammesgieline: kr 3 000,-
- Mii háliidit ahte eambbogat ohppet sámegiela.
- Mijjieh sïjhtebe jienebh edtjieh saemien lïeredh.
Dušše ná sáhttit mii sihkkarastit ahte giella seailu viidáseappot ja boahtte buolvvat sáhttet dan oahppat.
Ajve naemhtie mijjieh gorredibie gïele jåarhka jieledh jïh mubpieh boelvh maehtieh saemien lïeredh.
Danin sávvat mii ahte stipeanda movttiidahttá eambbosit válljet sámegiela joatkkaskuvllas, lohká sámediggepresideanta Aili Keskitalo.
Dan åvteste gegkiestibie stipende edtja jienebh skreejredh saemien veeljedh jåarhkeskuvlesne, saemiedigkiepresidente Aili Keskitalo.
- Maŋimus jagiid lea ohppiid lohku joatkkaskuvllas geain lea sámegiella fágan, lasánan.
- Dej minngemes jaepiej learohkelåhkoe jåarhkeskuvlesne mej saemien gïele faagegievlesne læssanamme.
Dát sáhttá čájehit ahte stipeanda movttiidahttá ohppiid válljet sámegiela, ja dat lea hui buorre, lohká Keskitalo.
Destie maahta vuejnedh stipende learoehkidie skreejrie saemien veeljedh jïh dïhte joekoen hijven, Keskitalo jeahta.
Ohcama skuvlajahkái 2014/2025 sáhttá sáddet ođđajagimánu 15. b. 2015 rájes.
Maahta ohtsedh stipenden bïjre skuvlejaapan 2014/15 sïjse seedtedh 15.01.15 raejeste 30.03.15 raajan.
Ohcamat meannuduvvojit dađistaga.
Ohtsemh gïetesuvvieh iktemearan.
Ohcamat mat sáddejuvvojit maŋŋil njukčamánu 15.b.2015 eai meannuduvvo.
Ohtsemh mah seedtesuvvieh 31.03.15 mænngan eah gïetesovvh.
Ohcanskovi gávdná Sámedikki neahttasiidduin álggus ođđajagimánu 2015 rájes.
Ohtsemegoere olkese bïejesåvva Saemiedigkien gåetiesæjrosne tsïengelen 2015 aalkoelisnie.
Dáidda Sámediggeviesus / Sámediggevisti / Sámedikki birra / Sámediggi - Sametinget
Tjeahpoeh Saemiedigkiegåetesne / Saemiedigkiegåetie / Saemiedigkien bïjre / Saemiedigkie - Sametinget
Dáidda Sámediggeviesus
Tjeahpoeh Saemiedigkiegåetesne
Sámediggi eaiggáda máŋggalágan dáidagiid, maid sihke sápmelaš ja norgalaš dáiddárat leat dahkan.
Saemiedigkie jïjnjh ovmessie tjeahpoeh eekie, dovne saemien jïh nöörjen tjiehpiedæjjijste.
Dáidagat leat juohkeláganat, earret eará árbevirolaš sámi duodji, govvabáccit ja ođđaáigásaš govvadáidda.
Dah tjeahpoeh leah gelliesåarhts teknihkigujmie, daan nuelesne aaj aerpievuekien saemien duedtie, skulptuvrh jïh daajbaaletje fototjeahpoe.
Muhtun dáiddárat ja dáidagat mat leat Sámediggeviesus:
Såemies dejstie tjiehpiedæjjijste jïh tjeahpojste mah leah Saemiedigkiegåetesne leah:
Hilde Skancke Pedersen Dat hirbmat stuorra ja gelddolaš seaidnegovva Luottat – Spor maid dáiddár Hilde Skancke Pedersen lea dahkan lea sihke olggobealde ja siskkobealde Sámedikki dievasčoahkkinsála.
Dïhte faavroes jïh magiske vïedtjeguvvie Luottat – Gïejh tjiehpiedæjjeste Hilde Skancke Pedersen lea Saemiedigkien stoerretjåanghkoesavkan sisnjelen jïh ålkolen.
Dievasčoahkkinsála sárdnestuolu / lávddi duohken leat siŋkapláhtat betoŋgga alde (emáljjain ja golleivnniin dahkkojuvvon siŋkii) ja seinniin olggobealde dievasčoahkkinsála ja vuolitgearddis olggobealde auditorija leat arkeologalaš luottat (sámi ássan- ja hávdesajit) mat lea sámi kultuvrra bázahusat nugo dutkasajit / gierddut ja labyrinttat, boldojuvvon metállapláhtaide.
Sinkeheallah betongesne håalemestovlen / podijumen duekesne storretjåanghkoesavkesne (emaljeste jïh lastegulleste sinkesne dorjeme), jïh vïedtji mietie stoerretjåanhgkoesavkan ålkoelisnie (foajé), jïh nuelielaptesne auditovrijen ålkoelisnie, arkeologeles gïejh etsadamme metallehealline (saemien årrome-jïh gaelmiesijjieh) mah saemien kultuvre laahpeme goh gåetiesijjieh / gievlieh jïh labyrinth.
Hilde Skancke Pedersen lei nubbi dan guoktásis geat giddejuvvon gilvvus masa ledje bovdejuvvon 12 dáiddára Sámediggeviesu čiŋaheami oktavuođas vuittiiga.
Hilde Skancke Pedersen lij akte dejstie gööktijste mij aktem måskoes gaahtjemem vitni 12 bööredamme tjiehpiedæjjajgujmie gosse edtjin Saemiedigkiegåetiem feegredh.
Kristin Ytreberg Čiŋaheapmi Den som... maid dáiddár Kristin Ytreberg lea dahkan lea buot seinniin guhkesfeaskáris.
Dïhte feegreme Den som … tjiehpiedæjjeste Kristin Ytreberg lea gaajhkine vïedtjine vaanterdimmiehaallesne.
Dasa lea geavahuvvon datneherven sámi ornamentihka vuođul ja dasto leat sátnevádjasat ja viissisvuođasánit mat leat vižžojuvvon J. Quigstad čoahkádusain.
Göökte biehkieh åtnose vaaltasovveme: ditneste gååreme mij skraejriem åtna saemien ornamentihkeste, jïh vijsies baakoeh J. Quigstads våarhkojste.
Ytreberg lei nubbi dan guoktásis geat giddejuvvon gilvvus masa ledje bovdejuvvon 12 dáiddára Sámediggeviesu čiŋaheami oktavuođas vuittiiga.
Ytreberg lij akte göökte tjiehpiedæjjijste mij måskoes gaahtjemem vitni 12 bööredamme tjiehpiedæjjajagujmie gosse edtjin Saemiedigkiegåetiem feegredh.
Kåre Kivijärvi Sámedikki bibliotehkas leat Kåre Kivijärvi Fra de store banker (1959/1961) nammasaš govva ja Kvinne (muohtogovva) Unjárggas (1972).
Saemiedigkien gærjagåetesne Kåre Kivijärvis Fra de store banker (1959/1961), jïh Kvinne (portrette) Nesseby ’ sne (1972).
Govat leat kopiijat (2004) álgogovas 1/9 (mii mearkkaša dan ahte dat lea vuosttaš govva ovcci govas main lea ovttalágan motiiva).
Dah guvvieh leah kopijh (2004) originale guvvijste 1/9 (d. s. j. dïhte voestes guvvie uktsie guvvijste seamma aatijste)
Govaid lea oastán Utsmykkingsfondet for offentlige bygg nammasaš ásahus Sámediggeviesu čiŋaheami oktavuođas 2000:s.
Bigkemefoente byögkeles gåetide daejtie guvvide öösti gosse edtjin Saemiedigkiegåetiem feegredh jaepien 2000.
Álgogovaid bilidii beaivváščuovga, govaid kopiijat heŋgejuvvojedje giđđat 2004 bibliotehkii.
Dah voestes guvvieh irhkesovvin biejjhguakeste, jïh kopijh dejstie guvvijste gævnjoeji gærjagåetesne gïjren 2004.
Harald Bodøgaard Rød nammasaš bázzi, mii lea granihtas ráhkaduvvon (1999), lea dáiddár Harald Bodøgaard dahkan ja dan lea addán Bjørn Bygg AS.
Skultuvrem Rød, mij lea granihteste dorjesovveme (1999) lea tjiehpiedæjja Harald Bodøgaard dorjeme, jïh lij akte vadtese Bjørn Bygg AS.
, Romssas skeaŋkan Sámediggeviesu almmolaš rahpama oktavuođas skábmamánus 2001.
’ ste, Tromsø, gosse Saemiedigkiem byögkeleslaakan rïhpesti gålkoen 2001.
Anna-Eva Bergman Gova Finnmark i gull metállaivnniiguin (1965) lea ráhkadan dáiddár Anna-Eva Bergman.
Tjiehpiedæjja Anna Eeva Bergmann dam måaladamme guvviem Finnmark i gull (Finnmaarhke gullesne) dorjeme metalleklaerine (1965).
Gova leat addán skeaŋkan Davvi-Trøndelága, Norlándda, Romssa ja Finnmárkku fylkkagielddat Sámediggeviesu rahpama oktavuođas skábmamánu 2. b. 2001.
Dïhte guvvie akte vadtese Noerhte-Trööndelagen, Nordlaanten, Tromsen jïh Finnmaarhken fylhkentjïeltijste gosse Saemiedigkiem rïhpesti gålkoen 2. b. 2001.
Astri Aasen Dáiddára Astri Aasen vuosttaš sámi čoahkkima govat mii dollojuvvui Troanddimis 1917:s leat earret eará feaskáris dievasčoahkkinsála guoras.
Tjiehpiedæjja Astri Aasenen måaladamme guvvieh dehtie stoerre saemietjåanghkoste Tråantesne jaepien 1917 leah gaskem jeatjah haallesne stoerretjåanghkoesavkan vööste.
Sámediggi osttii dáid Troanddima Dáiddamuseas 80-jagi ávvudeami oktavuođas guovvamánu 6. b. 1997.
Saemiedigkie dejtie Tråanten Tjeahpoemuseumeste öösti gosse dïhte 80-jaepien heevehtimmie lij goevten 6. b. 1997.
Govat ledje čájáhusas Metodistagirku kealláris Troanddimis.
Dejtie guvvide vuesehtin Metodistegærhkoen tjeallerisnie Tråantesne.
Preassaoktavuođat / Preassa / Kampanjeside / Válga ja jienastuslohku / Sámediggi - Sametinget
Pressegovletallijh / Preassa / Kampanjeside / Veeljeme jïh veeljemelåhkoe / Saemiedigkie - Sametinget
Roald Andreas Sandvik
Pressegovletallijh
Mediaid / Kultureallin / Sámediggi - Sametinget
Meedijah / Kultuvrejieleme / Saemiedigkie - Sametinget
Mediaid
Meedijah
Sámi mediaid bargun lea juohkit dieđuid sámi álbmogii ja gaskkustit dieđuid, fákta ja áddejumi servodaga nana govdodagas.
Saemien meedijaj barkoeh lea dejtie saemien årroejidie bievnedh, jïh daajroeh, faaktah jïh goerkesem buektedh dej vijries aamhtesi bïjre siebriedahkesne.
Sámi mediafálaldat ja sámi publikašuvnnat leat deaŧalaččat sámi gielaid oainnusmahttimii, oassin giellaovddideamis ja giellaoahpahusas olles sámi álbmoga várás, ja erenoamážit mánáid ja nuoraid gaskkas.
Saemien meedijafaalenassh jïh saemien tjaalegh leah joekoen vihkeles juktie saemien gïelide våajnoes darjodh, goh akte bielie gïeleevtiedimmesne jïh gïelelïerehtimmien gaavhtan gaajhkide saemien årroejidie, jïh joekoen maanide jïh noeride.
Ovddasvástideaddji politihkkár
Politihkere gïen diedte
Gáisi
NSR
Rámida Nils Johan Heatta
Phone: +47 907 75 219
Loga eambbo
Daaletje
Sávvá Riikkaidgaskasaš Sámi Filbmainstituhttii bures boahtima
Gaskenasjovnaale filmeinstituhtem buerie båeteme vaajtele
Sámediggi doarju evttohusa ahte ođđasis organiseret Internašunála Sámi Filbm...
Saemiedigkie raeriestimmiem dåarjohte akten orre öörnedimmien bïjre Gaskenas...
Loga eambbo
Lohkh jienebh
Čájet buot áššiid
Vuesieh gaajkesh saakh
Sámedikki bargun lea:
Saemiedigkie sæjhta:
Gulahallama bokte báikkálaš, guovlulaš ja guovddáš eiseválddiiguin ja eará aktevrraiguin nannet rámmaeavttuid sámi mediaovddideapmái
Govlesadtemen tjïrrh voenges, regijovnaale jïh staateles åejvieladtjigujmie jïh jeatjah aktöörigujmie, mierietsiehkide saemien meedijaevtiedæmman nænnoestehtedh
Árjjalaš váikkuhangaskaomiid geavaheami bokte bisuhit ja viidáseappot ovddidit sámi mediaid
Eadtjohke viehkiedïrregeåtnoen tjïrrh viehkiehtidh saemien meedijah tjåadtjoehtidh jïh vijriesåbpoe evtiedidh
Váikkuhit sámi mediafálaldaga nannema buot sámegielaide
Viehkiehtidh dam saemien meedijafaalenassem nænnoestehtedh gaajhkine saemien gïeline
Ekonomalaš váikkuhangaskaoamit
Ekonomeles viehkievierhtieh
Sámedikki váikkuhangaskaomiid mihttomearrin mediaide lea mediaid máŋggabealatvuohta mii oainnusmahttá sámi giela, kultuvrra ja servodateallima.
Dïhte ulmie Saemiedigkien viehkiedïrregigujmie meedijidie lea gelliesåarhts meedijah mah saemien gïelem, kultuvrem jïh siebriedahkejieledem våajnoes darjoeh.
Oassemihttomearrin lea ovddidit sámi mediaid mat váikkuhit servodatáŋgiruššama.
Bielieulmie lea saemien meedijah bæjjese bigkedh jïh dejtie evtiedidh mah eadtjohkevoetem siebriedahkesne skreejrieh.
Sámedikki njuolggodoarjja 6 sierra mediai 2014:s: Sámi publikašuvnnat (5) ja Julev Film AS.
Saemiedigkie ryöktesth dåarjoem vadta 6 ovmessie meedijidie 2014: Saemien bæjhkoehtimmieh (5) jïh JulevFilm AS.
Julev Film doaimmaha NuorajTV, mii lea deaŧalaš mediafálaldat interneahtas julevsámi nuoraide.
JulevFilm NuorajTV ’ em juhtieminie, mij akte vihkeles meedijafaalenasse gaskeviermesne julevsaemien noeride.
Njuolggodoarjagat mediaide galget váikkuhit arenaid gos sámi gielas, kultuvrras ja servodateallimis lea sorjjasmeahttun jietna, ja gos identitehta duddjojuvvo.
Dah ryöktesth dåarjoeh meedijidie edtjieh viehkiehtidh sijjieh sjugniedidh gusnie saemien gïele, kultuvre jïh siebriedahkejielede aktem jïjtjeraarehke gïelem utnieh, jïh identiteetem sjugniedieh.
Sámi mediat galget muitalit sápmelaččaide ja gaskkustit máhtu, faktadieđuid ja ipmárdusa viiddis servodagas.
Saemien meedijafaalenassh jïh saemien plaerieh leah joekoen vihkeles juktie saemien gïelide våajnoes darjodh, goh akte bielie gïeleevtiedimmesne, jïh gïelelierehtimmien gaavhtan gaajhkide saemien årroejidie, jïh joekoen maanide jïh noeride.
Veahkaválddálašvuohta nissoniid vuostá / Artikler / Valgperiode 2009 - 2013 / Arkiv / Sámediggi - Sametinget
Vædtsoesvoete nyjsenæjjaj vööste / Tjaalegh / Veeljemeboelhken 2009 - 2013 / Våarhkoe / Saemiedigkie - Sametinget
Veahkaválddálašvuohta nissoniid vuostá
Vædtsoesvoete nyjsenæjjaj vööste
01. Njukčamánnu 2013
Saemiedigkieraerie Vibeke Larsen lea meatan EN.
Sámediggeráđđi Vibeke Larsen oassálastá ON nissonkommišuvdnii New Yorkas.
’ n nyjsenekommisjovnesne New York ’ sne. Nyjsenekommisjovnen aamhtese EN.
Dán jagi ON nissonkommišuvnna fáddán lea veahkaválddálašvuohta nissoniid vuostá.
’ sne daan jaepien lea vædtsoesvoete nyjsenæjjaj vööste.
- Ollu álgoálbmotnissonat máilmmis vásihit veahkaválddálašvuođa ruovttus ja almmolaš eiseválddiid bealis, ja danne mii háliidit váldit ovdan dán fáttá nissonkommišuvnna čoahkkimis, dadjá ráđđelahttu Vibeke Larsen.
– Jïjnjh aalkoelalmetjen nyjsenæjjah veartenisnie vædtsoesvoetem hïejmesne jïh byögkeles åejvieladtjijste dååjrieh, jïh dannasinie sïjhtebe daam aamhtesem nyjsenekommisjovnen tjåanghkosne bæjjese lutnjedh, raerielïhtsege Vibeke Larsen jeahta.
ON nissonkommišuvnna čoahkkin álgá vuosárgga njukčamánu 4. b. ja bistá guokte vahku.
EN. ’ n nyjsenekommisjovne aalka måantan, njoktjen 4. b. jïh göökte våhkoeh ryöhkoe.
Kommišuvdna galgá árvvoštallat mii lea dahkkojuvvon dán suorggis, identifiseret ođđa hástalusaid, ráhkadit riikkaidgaskasaš standárddaid ja hábmet ođđa politihka dásseárvvu ja nissoniid vuoigatvuođaid suorggis.
Kommisjovne edtja vuarjasjidh mij lea suerkesne dorjesovveme, orre haestemh gaavnedh, gaskenasjovnale standardh darjodh jïh orre politihkem hammoedidh suerkine mïrrestalleme jïh nyjsenæjjaj reaktah.
Sámediggi oassálastá Norgga sáttagoddái man Mánáid-, dásseárvo- ja searvadahttinministtar Marthe Thorkildsen jođiha.
Saemiedigkie lea meatan Nöörjen delegasjovnesne gusnie Maana-, mïrrestalleme- jïh ektiedimmieministere Inga Marthe Thorkildsen lea åvtehke.
Tabu fáddá
Taabuaamhtese
- Veahkaválddálašvuohta nissoniid vuostá lea maid váttisvuohtan sámi servodagas.
- Vædtsoesvoete nyjsenæjjaj vööste lea aaj akte dåeriesmoere saemien siebriedahkesne.
Mii diehtit dan, muhto mis leat uhccán dieđut dan birra ahte lea go uhcit vai eanet go muđui servodagas, dadjá ráđđelahttu Vibeke Larsen.
Dam daejrebe, men vaenie daejrebe mejtie vaenebe jallh vielie goh dennie jeatjah siebriedahkesne, raerielïhtsege Vibeke Larsen jeahta.
2012 čavčča almmuhedje Sámediggi ja Justiisadepartemeanta ovttas dutkanprošeavtta namahusain: Veahkaválddálašvuohta lagaš gaskavuođain sámi servodagas.
Tjaktjen 2012 Saemiedigkie jïh Justijsedepartemeente ektesne aktem dotkemeprosjektem bæjhkoehtin man nomme lij: Vædtsoesovete lïhke ektiedimmine saemien siebriedahkesne.
Eai boahtán fálaldagat, ja danne almmuhuvvo prošeakta ođđasis 2013:s.
Ij naan faalenassh böötin, jïh dan åvteste dle dam ikth vielie bæjhkohte jaepien 2013.
- Mii diehtit ahte maiddái sámi servodagas ii galgga hállat veahkaválddálašvuođaid birra lagaš gaskavuođain.
- Mijjieh daejrebe vædtsoesvoete lïhke ektiedimmine lea akte taabuaamhtese aaj saemien siebriedahkesne.
Lea váttis hállat ja diehtit dan veahkaválddálašvuođa birra, mii dáhpáhuvvá ruovttuin.
Geerve dan bïjre soptsestidh, jïh daejredh vædtsoesvoete hïejmen njieljie vïedtji sisnjeli heannede.
Muhto Sámedikki oaidnu lea ahte mii eat goassege ovdán dáid váttisvuođaiguin jus eat duostta daid váldit ovdan, dadjá Larsen.
Men Saemiedigkie veanhta mijjieh ibie gåessie gænnah sïjhth guhkiebasse dåeriesmoerine båetedh jis ibie doesth dam tjoevkesasse lutnjedh, Larsen jeahta.
- Mii eat galgga man ge láhkai dohkkehit veahkaválddálašvuođa lagaš gaskavuođain ja lea sámediggeráđi mielas deaŧalaš guorahallat mii dat lea mii váikkuha veahkaválddálašvuhtii sámi servodagas.
- Ibie tjoerh naan vædtsoesvoetem töölledh lïhke ektiedimmine jïh dan åvteste dle saemiedigkieraerie ojhte sæjhta goerehtidh mah faktovrh mah vædtsoesvoetem sjugnedieh saemien siebriedahkesne.
Mii háliidit maid diehtit mo veahkkeásahusat meannudit daid sápmelaččaiguin, geat vásihit veahkaválddálašvuođa ja dan ahte lea go veahkkeásahusas gelbbolašvuohta sámegielas ja sámi kultuvrras, dadjá Vibeke Larsen.
Mijjieh sïjhtebe aaj vielie daejredh guktie viehkieabparaate dejtie saemide dååste mah vædtsoesvoetem dååjrieh, jïh mejtie saemien gïele- jïh kultuvremaahtoe viehkieabparaatesne gååvnese, Vibeke Larsen jeahta.
ON álgoálbmotvuoigatvuođaid erenoamášdieđiheaddji James Anaya lea váldán ovdan sihke álgoálbmotalbmáid ja earáid veahkaválddálašvuođa nissoniid ja nieiddaid vuostá.
EN. ’ n sjïerereektije aalkoealmetjereaktide James Anaya lea vædtsoesvoetem nyjsenæjjaj jïh nïejti vööste, maam dovne aalkoealmetjen kaarrh jïh mubpieh dorjeme, åvtese buakteme goh akte dejstie göökte joekoen vihkeles aamhtesijstie gosse lea almetjereaktagyhtjelassi bïjre mah aalkoealmetjidie tsevtsieh.
Dat lea okta dan guovtti hui deaŧalaš áššis mat váikkuhit álgoálbmogiidda go guoská olmmošvuoigatvuođaáššiide.
Vuajnoeh
Sámediggi háliida bargat eanet eastademiin ja guottuid duddjomiin dán suorggis.
Saemiedigkie sæjhta vielie heerredimmine jïh vuajnoesjugneden barkojne barkedh daennie suerkesne.
- Nuorra sámi nissonat galget diehtit ahte sii eai dárbbaš gierdat dan ahte sin guoimmit huškot sin ja nuorra sámi albmát galget diehtit ahte ii leat dohkálaš huškumiin čoavdit riidduid, dadjá ráđđelahttu Vibeke Larsen.
- Noere saemien nyjsenæjjah edtjieh daejredh dah eah edtjh töölledh leerhkehtalledh sijjen paarrebielijste, jïh noere saemien kaarrh edtjieh daejredh ij leah luhpie tsaepmedh juktie ovvaantoeh loetedh, reaerielïhtsege Vibeke Larsen jeahta.
Eanet dieđuid oaččut dáppe: Ráđđelahttu Vibeke Larsen, + 47 941 30 116 dahje vibeke.larsen@samediggi.no
Jis vielie bïevnesh sïjhth: Raerielïhtsege Vibeke Larsen, + 47 941 30 116 jallh vibeke.larsen@samediggi.no
Politihkalaš ovddasvástádussuorggit ráđis / Sámediggeráđđi / Organisašuvdnastruktuvra / Sámedikki birra / Sámediggi - Sametinget
Politihkeles dïedtesuerkieh raeresne / Saemiedigkieraerie / Åårganisasjovnestruktuvre / Saemiedigkien bïjre / Saemiedigkie - Sametinget
Politihkalaš ovddasvástádussuorggit ráđis
Politihkeles dïedtesuerkieh raeresne
Sámeidkki presideanta Keskitalo ja Sámediggeráđi eará lahtut leat válljen ja juogadan politihkalaš ovddasvástádussurggiid gaskaneaset.
Saemiedigkiepresidente Aili Keskitalo jïh doh mubpieh lïhtsegh Saemiedigkieraeresne leah tjïelkestamme jïh joekedamme dejtie politihkeles dïedtesuerkide sijjen gaskem.
Dás oainnát guđe ráđđelahtus lea ovddasvástádus guđe politihkalaš suorggis.
Daesnie gaavnh mah raerielïhtsegh mah dïedtem utnieh dejtie ovmessie suerkide.
Aili Keskitalo - Presideanta
Joekedimmie aamhtesesuerkijste:
Bajimus ovddasvástádus buot áššesurggiin
Bijjemes dïedte gaajhki aamhtesesuerkiej åvteste
Sámi vuoigatvuođat
Saemien reaktah
Sámi iešmearrideapmi
Saemien jïjtjenænnoestimmie
Álgoálbmotvuoigatvuođat
Aalkoealmetjereaktah
Sámi riikkarájid rasttideaddji ovttasbargu (SPR.)
Saemien laavenjostoe laanteraasti rastah (SPR)
Riikkaidgaskasaš áššit
Gaskenasjovnaale aamhtesh
Konsultašuvnnat
Rååresjimmieh
Sámi báikenamat
Saemien sijjienommh
Dásseárvu
Mïrrestalleme
Kultu v r a ja dearvvašvuohta
Kultuvre jïh healsoe
Kulturpolitihkka
Gaarsjelimmie
Dáidda
Meedija
Filbma, girjjálašvuohta, musihkka
Filme, lidteratuvre, musihke
Teáhter
Teatere
Musea
Museume
Ásahuspolitihkka
Gærhkoepolitihke
Sosiálapolitihkka
Institusjovnepolitihke
Mánáid-, nuoraid- ja bearašpolitihkka
Maana-, noere- jïh fuelhkiepolitihke
Dearvvašvuohta
Healsoe
Vuorrasiidpolitihkka
Voeresepolitihke
Dáruiduhttináššit
Daaroedehtemegyhtjelassh
Bu šeahtta, regionálapolitihkka ja duodji
Budsjedte, regijovnaalepolitihke jïh duedtie
Sámedikki bušeahtta ja rehketdoallu
Saemiedigkien budsjedte jïh reeknehlåhkoe
Sámedikki jahkedieđáhus
Saemiedigkien jaepiebïevnese
Sámediggeráđi dieđáhus
Saemiedigkieraerien reekteme
Doarjjahálddašeapmi
Dåarjoereereme
Váiddaáššit
Laejhtemeaamhtesh
Regionálapolitihkka
Regijovnaalepolitihke
Regionála ovddidanprográmmat
Regijovnaale evtiedimmieprogrammh
Ovttasbargošiehtadusat gielddaiguin / suohkaniiguin
Laavenjostoelatjkoeh tjïeltigujmie
Ovttasbargošiehtadusat fylkkagielddaiguin / - suohkaniiguin
Laavenjostoelatjkoeh fylhkentjïeltigujmie
Are ála, kulturm uittut, biras, alit oahppu ja dutkan
Areale, kultuvremojhtesh, byjrese, jollebe ööhpehtimmie jïh dotkeme
Plánabargu
Soejkesjebarkoe
Areálapolitihkka ja areálahálddašeapmi
Arealepolitike jïh arealereereme
Álbmotmeahcit ja suodjalanguovllut
Nasjonalpaarhkh jïh vaarjelimmiedajvh
Ovttasbargu olggobealde plánejeddjiiguin
Laavenjostoe byjngetje soejkesjeaktöörh
Sámi kulturmuittut
Saemien kultuvremojhtesh
Eisseválddegeavat kulturmuitolága ja plána- ja huksenlága vuođul
Reeremefaamoe kultuvremojhteselaaken jïh soejkesje- jïh bigkemelaaken mietie
Sámi vistesuodjalus
Saemien gåetievaarjelimmie
Johtolat, dás maiddái mohtorjohtolat meahcis
Fealadasse, daan nuelesne motovrefealadimmie eatnamisnie
Dálkkádat ja biras
Klijma jïh byjrese
Alit oahppu ja dutkan
Jollebe ööhpehtimmie jïh dotkeme
Árbediehtu
Aerpievuekien daajroe
Sámi statistihkka
Saemien statistihke
Máhttu ja ealáhus
Daajroe jïh jieleme
Mánáidgárdi
Maanagïerte
Joatkkaoahpahus
Jåarhkelïerehtimmie
Rávesolbmuid oahpahus
Geervelïerehtimmie
Oahpponeavvut
Learoevierhtieh
Pedagogalaš bagadus
Pedagogeles bïhkedimmie
Gealbudeapmi ja rekrutteren
Maahtoelutnjeme jïh dåårrehtimmie
Oahpponeavvut mánáidgárddiide
Learoevierhtieh maanagiertide
Ealáhuspolitihkka
Jielemepolitihke
Eanadoallu
Jåartaburrie
Guolle- ja mariidna resurssat
Gööleme- jïh marijne vierhtieh
Meahcceealáhusat
Miehtjiejieleme
Boazodoallu
Båatsoe
Boraspiret
Juvrh
Gássa ja olju
Gaasse jïh petroleume
Sárdni guovvamánu 6. b. / Sártnit ja artihkkalat / Sámediggeráđđi / Organisašuvdnastruktuvra / Sámedikki birra / Sámediggi - Sametinget
Håaleme goevten 6. b. 2014 / Håalemh jïh tjaalegh / Saemiedigkieraerie / Åårganisasjovnestruktuvre / Saemiedigkien bïjre / Saemiedigkie - Sametinget
Sárdni guovvamánu 6. b..
Håaleme goevten 6. b. 2014
Buorit olbmot.
Gieries gaajhkesh dovnesh.
Lihku beaivái.
Lahkoe biejjine.
Odne, guovvamánu 6. b., mii ávvudit iežamet álbmotbeaivvi ovttas Norggas, Ruoŧas, Suomas ja Ruoššas.
Daan biejjien, goevten 6. b., mijjen åålmegebiejjiem ektesne heevehtibie Nöörjesne, Sveerjesne, Såevmesne jïh Russlaantesne.
Mii ávvudit leavggaiguin ja álbmotlávlagiin.
Mijjieh dam saeveginie jïh åålmegelaavloeminie heevehtibie.
Máhtuin iežamet historjjá birra ja jurdagiiguin iežamet boahtteáiggi birra.
Dejnie daajrojne mijjen histovrijen bïjre jïh tjelmiejgujmie dan båetijen aejkien vööste.
Mii ávvudit riemuin, njálgga biepmuin ja ollu iešguđet lágan doaimmaiguin sámi báikegottiin.
Mijjieh heevehtibie feestine, njaelkies beapmojne jïh gelliesåarhts jïh joekehts darjomigujmie saemien siebriedahkine.
Min álbmotbeaivi lea oalle ođas, dušše 21 jagi boaris.
Mijjen åålmegebiejjie lea naa noere, ajve 21 jaepien båeries.
Ávvudeamit leat iešguđetláganat, dan oainnán go galledan iešguđet suohkaniid ja báikkiid.
Heevehtimmie ovmessie vuekieh åådtje, dam vuajnam gosse guessine mïnnem dejnie ovmessie tjïeltine jïh sijjine.
Oktasaš govastagat ja doaimmat čohkkejit min beroškeahttá das gos mii orrut.
Mijjieh man akt bïjre tjåanghkenibie goh tjåenghkies symbovlh jïh darjomh, saaht gusnie årroeminie.
Seamma láhkai go mii oppa áiggi hábmet iežamet servodaga ja kultuvrra, de mii hábmet iežamet sisdoalu – sápmelaččaid álbmotbeaivvi.
Seammalaakan goh mijjieh iktesth sisvegem hammoedibie mijjen siebriedahkesne jïh kultuvresne, mijjieh sisvegem mijjen- saemiej – åålmegebiejjesne hammoedibie.
Dál mii ávvudit dan maid mii leat.
Daan biejjien heevehtibie mijjieh libie gie libie.