pere/sami_parallel huggingface dataset:
Sámi giellaoktasašbarggu plánenprošeavtta jođiheaddji nammadeapmi , 17.08.1998
Sámi giellaoktasašbarggu plánenprošeavtta jođiheaddji nammadeapmi , 17.08.1998
Prosjektbeskrivelse av 24.08.98 fra prosjektlederen
Prošeaktajođiheaddji 24.08.98 prošeaktačilgehus
Brev av 14.09.98 fra Samisk parlamentarisk råd - Planleggingsgruppens forslag av 01.09.98
Sámi parlamentáralaš ráđi 14.09.98 reive - plánenjoavkku 01.09.98 beaiváduvvon árvalus
Brev av 02.12.98 fra Samisk parlamentarisk råd
Sámi parlamentáralaš ráđi 02.12.98 reive
Brev av 08.12.98 til Samisk språkråd
08.12.98 reive Sámi giellaráđđái
Rapport av 16.12.98 fra prosjektlederen om felles nordisk samisk språksamarbeid
Prošeaktajođiheaddji 16.12.98 raporta oktasaš davviriikkalaš sámi giellabarggu birra
Brev av 17.03.99 fra Samisk språkråd - sak SG 16/99 felles samisk språkorgan
Sámi giellaráđi 17.03.99 reive - ášši SG 16/99 oktasaš sámi giellaorgána
Referat av 24. mars 1999 fra presidentmøte
Njukčamánu 24. b. 1999 presideanttaidčoahkkima referáhta
For å legge forholdene til rette for varig språksamarbeid mellom de folkevalgte sametingene skal det opprettes en felles Samisk språknemnd / Sámi giellalávdegoddi i 1999 .
Sámediggeráđi árvalus Sámediggái : Go galgá láhčit dilálašvuođaid bissovaš giellaovttasbargui álbmotválljen sámedikkiid gaskka galgá ásahuvvot oktasaš Sámi giellalávdegoddi 1999:s .
Avtale om felles samisk språksamarbeid
Oktasaš sámi giellaovttasbargošiehtadus
Sametinget vedtar med dette « Avtale om felles samisk språksamarbeid gjennom Samisk språknemnd » , og legger denne avtalen til grunn for en permanent etablering av Samisk språknemnd .
Sámediggi mearrida dákko bokte « Oktasaš sámi giellaovttasbargošiehtadusa Sámi giellalávdegotti ásaheami bokte » , ja atná šiehtadusa vuođđun Sámi giellalávdegotti bissovaš ásaheapmái .
AVTALE OM FELLES SAMISK SPRÅKSAMARBEID - FORSLAG
OKTASAŠ SÁMI GIELLAOVTTASBARGOŠIEHTADUSEAVTTUHUS
De kontraherende parter Sametingene i Finland , Norge og Sverige :
Norgga Sámediggi , Ruoŧa Sámediggi , Suoma Sámediggi :
minner om at språk er en viktig del av kulturen , og
muittuhit ahte giella lea kultuvrra guovddáš oassi ja
viser til at det felles samiske språkarbeid har vært nyttig for en helhetlig utvikling av samisk kultur , og
čujuhit dasa man ávkkálaš sámiid oktasaš gielladoaimmat leamaš sámi kultuvrra ovdánahttinbargguin ollislaččat ja
minner om at det i samiske samfunn er behov for språkrøktarbeid over landegrensene , dersom samisk språk og kultur skal bevares og utvikles , og
fuomášuhttet ahte sámi servodagas lea dárbu dikšut giela riikarájiid rastá , jos sámegiella ja sámi kultuvra galget seailut ja ovddiduvvot , ja
inngår en avtale om organisering av det felles samiske språkarbeid , og
dahket dán soahpamuša oktasaš sámi giellabargguid organiserema hárrái , ja dasto
erklærer herved at de har blitt enige om følgende :
julggaštit dákko bokte ahte leat ovttaoaivilis čuovvuvačča hárrái :
Vedtekter for Samisk språknemnd :
Sámi giellalávdegotti njuolggadusat :
§ 1 Samisk språknemnd er samenes høyeste vedtaksorgan i felles samiske språkspørsmål .
§ 1 Sámi giellalávdegoddi lea sámiid oktasaš alimus mearridanorgána sámegiela gažaldagain .
§ 2 Samisk språknemnds oppgave er å fremme virksomhet til gagn for alle samiske språk .
§ 2 Sámi giellalávdegotti bargun lea ovddidit doaimmaid buot sámegielaide buorrin .
Slik virksomhet innbefatter å :
Dán vuođul bargguide gullá :
bevare og utvikle samisk språk ,
gáhttet ja ovddidit sámegiela ,
besørge felles terminologi- og normeringsarbeid ,
doaimmahit oktasaš terminologiija- ja normerenbarggu
gi råd i saker som gjelder samisk språk ,
neavvut sámegiela áššiin ,
fremme samisk språkforskning ,
ovddidit sámegiela dutkama ,
holde kontakt med andre institusjoner i Sápmi og internasjonalt .
doallat oktavuođaid eará ásahusaiguin Sámis ja riikkaidgaskasaččat
koordinere samisk språkarbeid ,
koordineret sámi giellabarggu ,
bedre det samiske språks stilling ,
buoridit sámegiela sajádaga ,
forøvrig arbeide med samiske språksaker
muđuid bargat sámegiela áššiiguin
§ 3 Retningslinjene om det samiske språk under § 2 vil prinsipielt angå alle samiske språk med eget skriftspråk
§ 3 Sámi giellamearrádusat § 2 vuolde gusket prinsihpalaččat buot sámegielaide main lea iežaset čállinvuohki .
§ 4 Til Samisk språknemnd velges for fire år om gangen 12 medlemmer til å representere samiske språkgrupper i Sverige , Finland , Norge og Russland .
§ 4 Sámi giellalávdegoddái válljejuvvojit njealji jahkái hávil 12 lahtu ovddastit Ruoŧa , Suoma , Norgga ja Ruošša sámi giellajoavkkuid .
Fra hvert av landene oppnevner sametingene og sameforeningene i Russland tre ( 3 ) medlemmer med varamedlemmer til nemnda .
Sámedikkit ja Ruošša sámesearvvit nammadit lávdegoddái guđege riikkas golbma ( 3 ) lahtu ja sin sadjásaččaid .
Hvert lands medlemmer skal representere særskilte språkgrupper .
Guđege riikka lahtut galget leat sierra giellajoavkkuid ovddasteaddjit .
§ 5 Blant sine medlemmer velger Samisk språknemnd en ordfører og tre ( 3 ) varaordførere med varamedlemmer , ordførerne fungerer også som arbeidsutvalg .
§ 5 Sámi giellalávdegoddi vállje gaskkastis ságadoalli ja golbma ( 3 ) várreságadoalli ja sidjiide sadjásaččaid , ságadoallit doibmet maid bargolávdegoddin .
Arbeidsutvalget leder språknemndas virksomhet mellom Samisk språknemnds plenumsmøter .
Bargolávdegoddi jođiha giellalávdegotti doaimmaid Sámi giellalávdegotti ollesčoakkámiid gaskkas .
§ 6 Medlemmer og varamedlemmer som representerer hver enkelts språkgruppe samles i en språkgruppeseksjon .
§ 6 Guđege giellajoavkku ovddasteaddji lahtuin ja várrelahtuin čohkiida giellajoavkku juogus .
Hver språkgruppeseksjon velger blant sine medlemmer en ordfører , som skal være fast medlem og varaordfører i Samisk språknemnd .
Guđege giellajoavkku juogus vállje gaskkastis ságadoalli , guhte galgá leat Sámi giellalávdegotti fásta lahttu , ja várreságadoalli .
Samisk språknemnd kan etter behov for visse formål opprette egne sakkyndige arbeidsgrupper .
Sámi giellalávdegoddi sáhttá dárbbu mielde ásahit barggus váste sierra áššedovdi bargojoavkkuid .
§ 7 Samisk språknemnd i plenum har avgjørende vedtaksmyndighet .
§ 7 Sámi giellalávdegotti ollesčoakkámis lea loahpalaš mearridanváldi .
Samisk språknemnd kan likevel delegere fullmakt til en språkgruppeseksjon til å gjøre vedtak i saker som gjelder kun en språkgruppe .
Sámi giellalávdegoddi sáhttá goit fápmudit sierra giellajoavkkuid juhkosiid mearridit áššiin mat gusket dušše ovtta giellajovkui .
Samisk språknemnd kan også ved opprettelse av sakkyndig arbeidsgruppe gi den fullmakt til å gjøre vedtak i enkeltsaker .
Sámi giellalávdegoddi sáhttá maid áššedovdi bargojoavkku ásahettiin , fápmudit dan mearridit sierranas áššiin .
§ 8 Samisk språknemnd er vedtaksfør når minst sju ( 7 ) medlemmer , som representerer minst tre ( 3 ) språkgrupper , er tilstede .
§ 8 Sámi giellalávdegoddi lea mearridanválddálaš go mielde leat unnimusat čieža ( 7 ) lahtu , guđet ovddastit unnimusat golmma ( 3 ) giellajoavkku .
Arbeidsutvalget er vedtaksfør når minst halvparten av medlemmene er tilstede .
Giellajoavkku juogus lea mearridanválddálaš go unnimusat bealli lahtuin leat loidosis .
§ 9 Vedtak på møter i Samisk språknemnd , arbeidsutvalg , språkgruppenes seksjon og sakkyndig arbeidsgruppe / ansvarlig organ avgjøres ved flertall .
§ 9 Sámi giellalávdegoddi , bargolávdegoddi , giellajoavkku juhkosa ja áššedovdi bargojoavkku čoakkánmearrádusat dahkkojit eanetloguin .
Hvert medlem har en stemme .
Juohke lahtus lea okta jietna .
Ved likt stemmetall er ordførers stemme avgjørende , unntatt ved valg , der dette avgjøres ved loddtrekning .
Jos jienat mannet dássálagaid , de ságadoalli jietna mearrida , earret válljenáššiin , main mearrádus vuorbáduvvo .
§ 10 Møtevedtak i Samisk språknemnd , arbeidsutvalg , språkgruppenes seksjon og sakkyndig arbeidsgruppes / ansvarlig organ skal protokollføres og kunngjøres .
§ 10 Sámi giellalávdegoddi , bargolávdegoddi , giellajoavkku juhkosa ja áššedovdi bargojoavkku čoakkánmearrádusat čállojuvvojit beavdegirjái ja dieđihuvvojit .
§ 11 Samisk språknemnd har et sekretariat .
§ 11 Sámi giellalávdegottis lea čállingoddi .
Samisk språknemnd ansetter sekretariatets personale .
Sámi giellalávdegoddi bidjá virgái čállingotti bargiid .
§ 12 Samisk språknemnd kan utarbeide nærmere arbeidsinstruks for sin virksomhet i henhold til de vilkår som er nedfelt i vedtektenes § 4 , 5 , 6 , 7 og 9 .
§ 12 Sámi giellalávdegoddi sáhttá dahkat dárkilit bargonjuolggadusaid iežas doaimma váste daid eavttuid mielde mat leat mearriduvvon njuolggadusain , namalassii paragráfain 4 , 5 , 6 , 7 ja 9 .
§ 13 Disse vedtekter kan endres hvis de organer som har oppnevnt nemnda , godkjenner dette ( jfr § 3 ) .
§ 13 Dáid njuolggadusaid sáhttá rievdadit jos dat orgánat mat leat nammadan lávdegotti , dohkkehit dan ( vrd. § 3 ) .
Sametingspresidenten gis fullmakt til å gjøre eventuelle små justeringer i disse vedtektene dersom dette viser seg å være påkrevd .
Movt čađahit barggu viidáseappot Sámedikki presideanta fápmuduvvo rievdadit dáid njuolggadusaid veaháš jos čájeha ahte lea dárbu .
Samisk språkråd i Norge forestår innkalling og den praktiske tilrettelegging for det første møte i SGL .
Sámi giellaráđđi Norggas gohčču SGL:a vuosttas čoahkkimii ja praktihkalaččat dan lágida .
Sametinget i Norge tilbyr SGL`s foreløpige sekretariat blir plassert i tilknytning til Samisk språkråds sekretariat i Norge .
Sámediggi Norggas fállá ahte SGL:a čállingoddi gaskaboddosaččat biddjo Sámi giellaráđi čállingotti oktavuhtii Norggas .
Sametinget kan påta seg et midlertidig arbeidsgiveransvar for SGL , og at Samisk språkråd legger til rette for den praktiske gjennomføringen mht. kontorhold , regnskapsførsel , arkivbistand , mm .
Sámediggi sáhttá váldit badjelasas bargoaddiovddasvástádusa SGL:ii , ja ahte Sámi giellaráđđi Norgga bealde láhčá praktihlaččat nugo kantursaji , rehketdoalu fievrrideami , arkiivabálválusaid jna. .
deltakelse fra russisk side ( bør avklares med Samerådet fordi det i Russland nå finnes flere sameforeninger ) ,
searvan Ruošša bealde ( berre čilgejuvvot Sámiráđiin danne go Ruoššas dál leat eanet go okta sámesearvi ) ,
etablering av en fast finansieringsordning mellom sametingene
bissovaš ruhtadanortnega ásaheapmi sámedikkiid gaskka
endelig lokalisering av sekretariatet .
gosa loahpalaččat bidjat čállingotti
tilrettelegging av samarbeidsrutiner over landegrensene
movt láhčit ovttasbargorutiinnaid riikarájiid rastá
Oppnevning av medlemmer til Samisk språknemnd :
Lahtuid nammadeapmi Sámi giellalávdegoddái :
Dette betyr at Sametinget må oppnevne 3 av Samisk språkråds medlemmer til nemnda .
Dát mearkkaša dan ahte Sámediggi ferte nammadit golbma ( 3 ) Sámi giellaráđi lahttu dán lávdegoddái .
Samisk språkråd har allerede utpekt nedenforstående medlemmer til nemnda for perioden 1998 - 2001 , og Sametinget viser til dette :
Sámi giellaráđđi lea juo válljen čuovvovaš lahtuid lávdegoddái áigodahkii 1998 - 2001 ja Sámediggi čujuha dasa :
Nils Øyvind Helander , medlem personlig varamedlem Barbro Lill Hætta
Nils Øyvind Helander , lahttu persovnnalaš várrelahttu Barbro Lill Hætta
Anders Kintel , medlem personlig varamedlem Anders Nystø
Anders Kintel , lahttu persovnnalaš várrelahttu Anders Nystø
Nora Marie Brandsfjell , medlem personlig varamedlem Aasta Granefjell Pentha
Nora Marie Brandsfjell , lahttu persovnnalaš várrelahttu Aasta Granefjell Pentha
Forslag 1 , representant John Henrik Eira , NSRs sametingsgruppe
Mearkkašupmi 1 , Sámi Válgalihtu sámediggejoavkku Roger Pedersen :
For å legge forholdene til rette for varig språksamarbeid mellom de folkevalgte sametingene skal det opprettes en felles Samisk språknemnd / Sámi giellalávdegoddi i 1999 .
SVL sámediggejoavku háliida álggos cealkit ahte mii leat ilus go sámedikkit viimmat leat boahtán dan muddui ahte sáhttit álggahit dán giellaovttasbarggu .
Sametinget vedtar med dette « Avtale om felles samisk språksamarbeid gjennom Samisk språknemnd » , og legger denne avtalen til grunn for en permanent etablering av Samisk språknemnd .
Ležžet go eará riikkat joavdan seamma guhkás go mii ásaheames dán ráđi , dan ii dieđe SVL , muhto livččii SVL dáhttu ahte álggahuvvo nu johtilit go vejolaš .
AVTALE OM FELLES SAMISK SPRÅKSAMARBEID - FORSLAG
Dahkkon doaibmabidjolista lea iešalddis áibbas lunddolaš .
De kontraherende parter Sametingene i Finland , Norge og Sverige :
Muhto SVL háliida buktit mearkkašumiid viđa vuosttas čuoggái § 2 vuolde :
minner om at språk er en viktig del av kulturen , og
Go celko ahte galgá gáhttet ja ovddidit sámegiela , dat lea diehttelas čuokkisin .
viser til at det felles samiske språkarbeid har vært nyttig for en helhetlig utvikling av samisk kultur , og
Buohkat SVL ’ sámediggejoavkkus bohtet dakkár guovlluin mat áinnas dárbbašivčče giela ealáskahttima .
minner om at det i samiske samfunn er behov for språkrøktarbeid over landegrensene , dersom samisk språk og kultur skal bevares og utvikles , og
Dat mii duođaid dáhpáhuvvá lea ahte Sámedikki beales vuoruhit guovlluid gos giella ceavzá bures , ja guovllut olggobealde giellaláhkaguovllu eai oaččo seammá doarjaga .
inngår en avtale om organisering av det felles samiske språkarbeid , og erklærer herved at de har blitt enige om følgende :
Dávjá lea digáštallojuvvon lea go boasttu áŋgiruššan go duvdá dadjat juo visot ruhtajuolludeami giellaráđis , dušše gielddaide giellaláhkaguovllus .
Sametinget i Norge , Sametinget i Sverige og Sametinget i Finland overtar ansvaret for det felles samiske språksamarbeid i samråd med samene i Russland ved opprettelsen av Samisk språknemnd , samt godkjenner følgende midlertidige vedtekter :
Go dál ásahuvvo oktasaš giellaráđđi berre bearráigeahččat ahte buot giellajoavkkut dán ođđa ráđi doaibmaguovllus besset ovtta dásis ávkkástallat , ja ahte baicca bargá ovdánahttit giela dain guovlluin gos dasa lea eanemus dárbu .
§ 1 Samisk språknemnd er samenes høyeste vedtaksorgan i felles samiske språkspørsmål .
SVL diehtá ahte lea hirbmat dehálaš doaimmahit oktasaš terminologiija- ja normerenbarggu .
I tillegg er Samisk språknemnds formål å få det samiske språks formelle posisjon opp på samme nivå i alle fire land i det samiske området .
Dát celko dan golmma sámedikki beales , seammás go dáidet heaittihit oktasašlávdegotti maid navde Sámi Dihtorlávdegoddin . Dán imašta SVL .
§ 2 Samisk språknemnds oppgave er å fremme virksomhet til gagn for alle samiske dialekter .
Mii han leat olles leavttuin ođđa áigái mannamin gos IT-ain issorasat áŋgiruššet .
Slik virksomhet innbefatter å : bevare og utvikle samisk språk ,
Danne fertet sihkkarastit ahte mii dál eat bázahala dán ovdáneamis .
besørge felles terminologi- og normeringsarbeid ,
SVL atná dehálažžan ásahit sámegiela sierra giellan IT-a siste .
holde kontakt med andre institusjoner i Sápmi og internasjonalt . koordinere samisk språkarbeid ,
Dál láhččo vuođđu vai boahtte áiggis galgá sáhttit gulahallat maiddái daid eará sámi gielaiguin .
forøvrig arbeide med samiske språksaker § 3 Retningslinjene om det samiske språk under § 2 vil prinsipielt angå alle samiske dialekter
Jos eat leat mielde dán standardiserenbarggus álggu rájes juo , SVL gáddá ahte šaddá váttisin smávva gielaide maŋŋil boahtit ja viggat searvat .
§ 4 Til Samisk språknemnd velges for fire år om gangen 12 medlemmer til å representere samiske dialektgrupper i Sverige , Finland , Norge og Russland .
Mii guoská terminologiijabargui , de diehtá SVL ahte leat máŋggat prošeavttat mat leat álggahuvvon davvi-riikkalaš dásis gos sámit EAI leat mielde .
Fra hvert av landene oppnevner sametingene og sameforeningene i Russland tre ( 3 ) medlemmer med varamedlemmer til nemnda .
Giellaráđit fertejit gozihit ahte mii , seammá dásis go eará Davviriikkat , oasálastit giellaovddidanbarggus , ja dás diehttelas maiddái terminologiijabarggus mii lea juo jođus .
Hvert lands medlemmer skal representere særskilte dialektgrupper .
Sáhttit neavvut sámegiela áššiin lea diehttelas bargosuorgin .
Arbeidsutvalget leder språknemndas virksomhet mellom Samisk språknemnds plenumsmøter .
Dás ferte fas deattuhit ahte dát maid ferte gustot buot gielaide ja suopmaniidda .
§ 6 Medlemmer og varamedlemmer som representerer hver enkelt dialektgruppe samles i en dialektgruppeseksjon .
Ferte sihkkarastit ahte álohii gávdno fágalaš gealbu ráđiid siskkobealde vai dán sáhttá ollašuhttit .
Hver dialektruppeseksjon velger blant sine medlemmer en ordfører , som skal være fast medlem og varaordfører i Samisk språknemnd . Samisk språknemnd kan etter behov for visse formål opprette egne sakkyndige arbeidsgrupper .
Deháleamos maid sáhttá dahkat sámegiela dutkama ovddideames dáidá leat sihkkaruššat ahte gielat ja suopmanat mat leat sakka áitojuvvon šaddet dutkama vuollái , nu ahte dain sáhttá albma dieđuid háhkat , dokumentašuvnna ja máhtolašvuođahuksema bokte .
§ 7 Samisk språknnemnd i plenum har avgjørende vedtaksmyndighet .
SVL oaivila mielde dát maid guoská go doallá oktavuođaid eará ásahusaiguin Sámis ja riikkaidgaskasaččat .
Samisk spårknemnd kan likevel delegere fullmakt til en dialektgruppeseksjon til å gjøre vedtak i saker som gjelder kun en dialektgruppe .
Dása gullá maid dat maid SVL dás celkkii árat , ahte fertet searvat daid oktavuođaide gos duddjot áddejumi ja dieđu sámegiela dárbbuid birra davviriikkalaš ja riikkaidgaskasaš dásis .
§ 8 Samisk språknemnd er vedtaksfør når minst sju ( 7 ) medlemmer , som representerer minst tre ( 3 ) dialektgrupper , er tilstede .
Eavttuhus 1 , NSR:a sámediggejoavkku John Henrik Eira : Rievdadusat oidnojit mieldebiddjojuvvon dokumeanttas ja leat merkejuvvon beallebuoiddes / vinju čállagiin :
§ 9 Vedtak på møter i Samisk språknemnd , arbeidsutvalg , dialektgruppenes seksjon og sakkyndig arbeidsgruppe / ansvarlig organ avgjøres ved flertall .
Go galgá láhčit dilálašvuođaid bissovaš giellaovttasbargui álbmotválljen sámedikkiid gaskka galgá ásahuvvot oktasaš Sámi giellalávdegoddi 1999:s .
Hvert medlem har en stemme .
Oktasaš sámi giellaovttasbargošiehtadus
§ 10 Møtevedtak i Samisk språknemnd , arbeidsutvalg , dialektgruppenes seksjon og sakkyndig arbeidsgruppes / ansvarlig organ skal protokollføres og kunngjøres .
Sámediggi mearrida dákko bokte « Oktasaš sámi giellaovttasbargošiehtadusa Sámi giellalávdegotti ásaheami bokte » , ja atná šiehtadusa vuođđun Sámi giellalávdegotti bissovaš ásaheapmái .
§ 11 Samisk språknemnd har et sekretariat .
OKTASAŠ SÁMI GIELLAOVTTASBARGOŠIEHTADUSEAVTTUHUS
Samisk språknemnd ansetter sekretariatets personale .
Norgga Sámediggi , Ruoŧa Sámediggi , Suoma Sámediggi :
Sametingspresidenten gis fullmakt til å gjøre eventuelle små justeringer i disse vedtektene dersom dette viser seg å være påkrevd .
fuomášuhttet ahte sámi servodagas lea dárbu dikšut giela riikarájiid rastá , jos sámegiella ja sámi kultuvra galget seailut ja ovddiduvvot , ja
Sametinget i Norge tilbyr SGL`s foreløpige sekretariat blir plassert i tilknytning til Samisk språkråds sekretariat i Norge .
dahket dán soahpamuša oktasaš sámi giellabargguid organiserema hárrái , ja dasto julggaštit dákko bokte ahte leat ovttaoaivilis čuovvuvačča hárrái :
Sametinget kan påta seg et midlertidig arbeidsgiveransvar for SGL , og at Samisk språkråd legger til rette for den praktiske gjennomføringen mht. kontorhold , regnskapsførsel , arkivbistand m.m. .
Norgga Sámediggi , Ruoŧa Sámediggi ja Suoma Sámediggi váldet badjelasaset ovddasvástádusa organiseret oktasašbarggu giellagažaldagain Ruošša sámiiguin Sámi giellalávdegotti bokte , ja dasto dohkkehit čuovvovaš gaskaboddosaš njuolggadusaid :
Den administrative lederen som ansettes i Samisk språknemnd har ansvar for å tilrettelegge forholdene slik at arbeidet i SGL skjer etter de forutsetningene sametingene til enhver tid legger , og vedkommende skal også fremme forslag til sametingene for hvordan følgende forhold skal avklares : / gjennomføres
Giellalávdegotti ulbmil lea seailluhit ja ovddidit dan kulturárbbi mii gullá čállon ja hubmon sámegillii ja ná doaibmat fágalaš áššedovdiorgánan , ovttastahttit ja heivehit oktii sámegiela geavaheapmái ja dikšumii guoskevaš doaimmaid , ja doaibmat riikkasis sámi giellaorgánaid gaskasaš dieđiheaddjin .
deltakelse fra russisk side ( bør avklares med Samerådet fordi det i Russland nå finnes flere sameforeninger ) ,
Dasa lassin Sámi giellalávdegotti ulbmil lea oažžut sámegiela virggálaš sajádaga ovtta dássái sámiguovllu buot njealji riikkas .
etablering av en fast finansieringsordning mellom sametingene
Dán vuođul bargguide gullá : gáhttet ja ovddidit sámegiela ,
endelig lokalisering av sekretariatet .
doaimmahit oktasaš terminologiija- ja normerenbarggu
tilrettelegging av samarbeidsrutiner over landegrensene
doallat oktavuođaid eará ásahusaiguin Sámis ja riikkaidgaskasaččat
Oppnevning av medlemmer til Samisk språknemnd :
buoridit sámegiela sajádaga , muđuid bargat sámegiela áššiiguin
I henhold til forskrift til Samelovens språkregler , § 2 , pkt 1 skal « Medlemmer fra Norge til et felles nordisk samisk språkorgan skal være medlemmer av Samisk språkråd . » .
§ 3 Sámi giellamearrádusat § 2 vuolde gusket prinsihpalaččat buot sámi suopmaniidda . § 4 Sámi giellalávdegoddái válljejuvvojit njealji jahkái hávil 12 lahtu ovddastit Ruoŧa , Suoma , Norgga ja Ruošša sámi suopmanjoavkkuid .
Dette betyr at Sametinget må oppnevne 3 av Samisk språkråds medlemmer til nemnda .
Sámedikkit ja Ruošša sámesearvvit nammadit lávdegoddái guđege riikkas golbma ( 3 ) lahtu ja sin sadjásaččaid .
Nils Øyvind Helander , medlem personlig varamedlem Barbro Lill Hætta
Guđege riikka lahtut galget leat sierra suopmanjoavkkuid ovddasteaddjit .
Nora Marie Brandsfjell , medlem personlig varamedlem Aasta Granefjell Pentha
Bargolávdegoddi jođiha giellalávdegotti doaimmaid Sámi giellalávdegotti ollesčoakkámiid gaskkas .
Av 38 representanter var 38 tilstede . - Sametingsrådets innstilling ble trukket
§ 6 Guđege suopmanjoavkku ovddasteaddji lahtuin ja várrelahtuin čohkiida suopmanjoavkku juogus .
Voteringen ble gjennomført i følgende rekkefølge : Forslag 1 ble enstemmig vedtatt
Bargolávdegoddi lea mearridanválddálaš go unnimus golbma ( 3 ) lahtu leat loidosis .
Protokolltilførsel Det ble ikke fremmet protokolltilførsel i denne sak .
Giellajoavkku juogus leea mearridanválddálaš go unnimusat bealli lahtuin leat loidosis .
V. Talerliste og replikkordskifte
Juohke lahtus lea okta jietna .
Isak Mathis O. Hætta , saksordfører
§ 11 Sámi giellalávdegottis lea čállingoddi .
Nils Henrik Måsø
Nils Øyvind Helander , lahttu persovnnalaš várrelahttu Barbro Lill Hætta
Roger Pedersen
III . Jienasteapmi
John Henrik Eira
Beavdegirjelasáhus
7 . Sven-Roald Nystø
Sáhkaovddideaddji Replihkka
Isak M. O. Hætta
Isak M. O. Hætta , áššejođiheaddji
§ 2 Samisk språknemnds oppgave er å fremme virksomhet til gagn for alle samiske dialekter .
§ 2 Sámi giellalávdegotti bargun lea ovddidit doaimmaid buot sámi suopmaniidda buorrin .
§ 3 Retningslinjene om det samiske språk under § 2 vil prinsipielt angå alle samiske dialekter
§ 3 Sámi giellamearrádusat § 2 vuolde gusket prinsihpalaččat buot sámi suopmaniidda .
§ 4 Til Samisk språknemnd velges for fire år om gangen 12 medlemmer til å representere samiske dialektgrupper i Sverige , Finland , Norge og Russland .
§ 4 Sámi giellalávdegoddái válljejuvvojit njealji jahkái hávil 12 lahtu ovddastit Ruoŧa , Suoma , Norgga ja Ruošša sámi suopmanjoavkkuid .
Hvert lands medlemmer skal representere særskilte dialektgrupper .
Guđege riikka lahtut galget leat sierra suopmanjoavkkuid ovddasteaddjit .
§ 6 Medlemmer og varamedlemmer som representerer hver enkelt dialektgruppe samles i en dialektgruppeseksjon .
§ 6 Guđege suopmanjoavkku ovddasteaddji lahtuin ja várrelahtuin čohkiida suopmanjoavkku juogus .
Hver dialektruppeseksjon velger blant sine medlemmer en ordfører , som skal være fast medlem og varaordfører i Samisk språknemnd .
Guđege suopmanjoavkku juogus vállje gaskkastis ságadoalli , guhte galgá leat Sámi giellalávdegotti fásta lahttu , ja várreságadoalli .
§ 7 Samisk språknnemnd i plenum har avgjørende vedtaksmyndighet .
§ 7 Sámi giellalávdegotti ollesčoakkámis lea loahpalaš mearridanváldi .
Samisk spårknemnd kan likevel delegere fullmakt til en dialektgruppeseksjon til å gjøre vedtak i saker som gjelder kun en dialektgruppe .
Sámi giellalávdegoddi sáhttá goit fápmudit sierra suopmanjoavkkuid juhkosiid mearridit áššiin mat gusket dušše ovtta suopmanjovkui .
§ 8 Samisk språknemnd er vedtaksfør når minst sju ( 7 ) medlemmer , som representerer minst tre ( 3 ) dialektgrupper , er tilstede .
§ 8 Sámi giellalávdegoddi lea mearridanválddálaš go mielde leat unnimusat čieža ( 7 ) lahtu , guđet ovddastit unnimusat golmma ( 3 ) suopmanjoavkku .
Arbeidsutvalget er vedtaksfør når minst halvparten av medlemmene er tilstede .
Suopmanjoavkku juogus lea mearridanválddálaš go unnimusat bealli lahtuin leat loidosis .
§ 9 Vedtak på møter i Samisk språknemnd , arbeidsutvalg , dialektgruppenes seksjon og sakkyndig arbeidsgruppe / ansvarlig organ avgjøres ved flertall .
§ 9 Sámi giellalávdegoddi , bargolávdegoddi , suopmanjoavkku juhkosa ja áššedovdi bargojoavkku čoakkánmearrádusat dahkkojit eanetloguin .
§ 10 Møtevedtak i Samisk språknemnd , arbeidsutvalg , dialektgruppenes seksjon og sakkyndig arbeidsgruppes / ansvarlig organ skal protokollføres og kunngjøres .
§ 10 Sámi giellalávdegoddi , bargolávdegoddi , suopmanjoavkku juhkosa ja áššedovdi bargojoavkku čoakkánmearrádusat čállojuvvojit beavdegirjái ja dieđihuvvojit .
Sametinget kan påta seg et midlertidig arbeidsgiveransvar for SGL , og at Samisk språkråd legger til rette for den praktiske gjennomføringen mht. kontorhold , regnskapsførsel , arkivbistand m.m. .
Sámediggi sáhttá váldit badjelasas bargoaddiovddasvástádusa SGL:ii , ja ahte Sámi giellaráđđi Norgga bealde láhčá praktihkalaččat nugo kantursaji , rehketdoalu fievrrideami , arkiivabálválusaid jna. .
deltakelse fra russisk side ( bør avklares med Samerådet fordi det i Russland nå finnes flere sameforeninger ) ,
searvan Ruošša bealde ( berre čilgejuvvot Sámiráđiin danne go Ruoššas dál leat eanet go okta sámesearvi )
Dette betyr at Sametinget må oppnevne 3 av Samisk språkråds medlemmer til nemnda .
Dát mearkkaša dan ahte Sámediggi ferte nammadit ( 3 ) golbma Sámi giellaráđi lahttu dán lávdegoddái .
Saken avsluttet 3. juni 1999 kl. 12.05
Ášši meannudeapmi loahpahuvvui 1999 geassemánu 03. b. dii. 12.05 .
Saken påbegynt 3. juni 1999 kl. 15.00 .
Ášši meannudeapmi álggahuvvui 1999 geassemánu 03. b. dii. 15.00 .
Sametingets vedtak i sak 22/98 Reindriftsstyrets årsmelding 1996-1997
Sámedikki mearrádus áššis 22/98 Boazodoallostivrra 1996-1997 jahkedieđáhus
Totalregnskap for reindriftsnæringen , regnskap 1997 og budsjett 1998
boazoealáhusa ollislaš rehketdoallu , 1997 rehketdoallu ja 1998 bušeahtta ( ovdal sáddejuvvon )
Ressursregnskap for reindriftsnæringen . For reindriftsåret 1. april 1997 - 31. mars 1998
boazoealáhusa ollislaš rehketdoallu , boazodoallojahkái cuoŋománu 1. b. 1997 - njukčamánu 31. b. 1998 bušeahtta ( ovdal sáddejuvvon )
Sametinget er meget tilfreds med at reindriftsstyret i årsmeldingen 1998 har kommentert Sametingets merknader til årsmelding for 1996-1997 .
Sámediggi lea hui duhtavaš go Boazodoallostivra 1998 jahkedieđáhusas lea kommenteren Sámedikki mearkkašumiid 1996-1997 jahkedieđáhussii .
Sametinget vurderer punktene som er kommentert som viktige områder der det fortsatt vil være et klart behov for oppfølging .
Sámediggi atná stivrra kommenteren čuoggáid deaŧalaš beallin maid ain lea čielga dárbu čuovvulit .
Dette har også Reindriftsstyret påpekt .
Dan lea boazodoallostivra ge čujuhan .
Det vises i årsmeldingen til at meldingen er problemorientert .
Jahkedieđáhusas daddjo ahte dieđáhusas lea čuolmmaid čilgen ja čoavdin deattuhuvvon .
Sametinget vil i den forbindelse få påpeke at det likevel er viktig å få frem at til tross for mange og store utfordringer i reindriftsnæringen , driver store deler av næringen en lønnsom virksomhet .
Sámediggi háliida dan oktavuođas čujuhit ahte liikká lea deaŧalaš muitalit ahte jos vel boazoealáhusas leat ge ollu ja stuorra hástalusat , de lea stuorra oassi ealáhusas gánnáhahtti doaibma .
Sametinget har satt i gang arbeidet med en reindriftsplan for Sametinget .
Sámediggi lea álggahan Sámedikki boazodoalloplánabarggu .
Et eget utvalg oppnevnt av Sametinget vil utarbeide forslag til en reindriftsplan .
Sierra lávdegoddi maid Sámediggi lea nammadan , galgá ráhkadit boazodoalloplánaárvalusa .
Reindriftsplanutvalget skal blant annet foreta en vurdering av eksisterende mål , virkemidler og ansvarsforhold i reindriftspolitikken med særlig grunnlag i reindriftens sentrale rolle som samisk næring .
Boazodoalloplánalávdegoddi galgá earret eará árvvoštallat boazodoallopolitihka dálá mihttomeriid , váikkuhangaskaomiid ja ovddasvástádusa juogadeami earenoamážit boazodoalu guovddáš saji ektui sámi ealáhussan .
Nedenfor følger Sametingets merknader til noen av årsmeldingens punkter .
Vuolábealde leat Sámedikki mearkkašumit jahkedieđáhusa muhtun čuoggáide .
Pkt 4 Styrets oppfølging av problemstillinger i reindriftsnæringen
Čuo. 4 Stivrra čuovvuleapmi boazoealáhusa čuolmmaid hárrái
Pkt 4.1
Čuo. 4.1
Arealsituasjonen for reindriften er stadig et tema som kommer opp .
Boazodoalu eanadilálašvuohta lea fáddá man birra dávjá ságastallojuvvo .
Sametinget finner det positivt at Reindriftsstyret har rettet søkelys på arealplaner og plan- og bygningsloven .
Sámedikki mielas lea buorre go Boazodoallostivra lea divvon fuomášumi areálaplánaide ja plána- ja huksenláhkii .
Sametinget mener reindriftsmyndighetene har et særlig ansvar for å sikre reindriftens arealer .
Sámedikki oainnu mielde lea boazodoalloeiseválddiin earenoamáš ovddasvástádus boazodoalu eatnamiid sihkkarastimis .
Sametinget anser sikring av reindriftens arealer som helt sentralt for å kunne bevare og utvikle reindriften som en samiske næring og oppnå målet om en økologisk , økonomisk og kulturell bærekraftig reindrift .
Sámediggi atná boazodoalu eatnamiid sihkkarastima áibbas guovddáš áššin boazodoalu seailluheamis ja ovddideamis sámi ealáhussan ja ekologalaš , ekonomalaš ja kultuvrralaččat ceavzi boazodoalu mihttomeari joksamis .
Sametinget har i sametingsplanen for 1998-2001 , kapittel 5.2.2.3 uttalt blant annet følgende om reindrift og arealforvaltning :
Sámediggi lea 1998-2001 Sámediggeplána kap. 5.2.2.3 dadjan earret eará čuovvovaččat boazodoalu ja eanahálddašeami birra :
« Sikring av reindriftas arealer er en forutsetting for framtidig reindrift med god produktivitet og inntjeningsevne .
« Eatnamiid sihkkarastin boahtteáiggi boazodollui lea eaktun buriid buvttadus- ja dienasvejolašvuođaide .
Det er også av stor betydning for reindrifta som viktig kulturbærer . . . . .
Dás lea maiddái mearkkašupmi boazodollui dehálaš kulturguoddin . . . . .
Sjøl om reindriftsloven gir et vern for reindriftsutøvelse , er det viktig at arealbruken også sikres gjennom plan- og bygningsloven .
Vaikko boazodoalloláhka gáhtte ge boazodoallobarggu , de lea liikká dehálaš sihkkarastit eatnamiid geavaheami maiddái plána- ja huksenlága bokte .
Utarbeidelse av distriktsplaner for reinbeitedistriktene for bl.a flyttemønster , beiteressurser , reingjerder og anlegg vil styrke muligheten til et mer aktivt arealvern også når det gjelder bergverksdrift , spredt hyttebygging , anlegging av skogsbilveger , og annen motorferdsel .
Boazodoalloorohagaide orohatplána ráhkadeapmi earet eará fárrenminstariid , guohtonresurssaid , boazoáiddiid ja rusttegiid várás nannešii vejolašvuođa árjjaleabbot gáhttet eatnamiid , maiddái bákteruvkedoaimmaid , biđggiidahtton bartahuksemiid , meahccebiilageainnuid ráhkadeami ja eará mohtorjohtalusa oktavuođas .
I arealforvaltningen ligger det betydelige utfordringer i å samordne og samkjøre bestemmelsene i reindriftsloven og plan- og bygningsloven . »
Eanahálddašeamis leat stuorra hástalusat buohtalastit ja ovttastahttit boazodoallolága ja plána- ja huksenlága mearrádusaid » .
Pkt 4.2 Andre problemstillinger
Čuo. 4.2 Eará čuolmmat
Rettighetsproblematikken i sørområdene
Máttaguovlluid vuoigatvuođagažaldagat
Sametinget slutter seg til Reindriftsstyrets uttalelse hva gjelder rettighetsspørsmålene i sørområdene :
Sámediggi doarju Boazodoallostivrra cealkámuša máttaguovlluid vuoigatvuođagažaldagaid birra :
« Reindriftsstyret er ikke fornøyd med fremdriften i løsningen av rettighetsspørsmålene i sørområdene .
« Boazodoallostivra ii leat duhtavaš máttaguovlluid vuoigatvuođagažaldagaid čovdosiid jođuin .
Reindriftsstyret vil understreke behovet for at staten tar det fulle ansvar for å sikre rettighetene for sørsamisk reindrift .
Boazodoallostivra háliida deattuhit man dárbu lea stáhtas váldit ollislaš ovddasvástádusa máttasámi boazodoalu sihkkarastimis .
I tillegg må det utredes muligheten til ekspropiasjon av nye beiteområder som kan gi gode driftsgrenser og som kompenserer for et stadig økende tap av beitearealer på grunn av samfunnsutviklingen . »
Dasto galggašii čielggadit vejolašvuođa ekspropieret ođđa guohtoneatnamiid mat sáhtášedje addit buriid boazodoallorájiid ja mat livčče kompensašuvdnan guohtoneatnamiid ovddas maid boazodoallu dávjjit ahte dávjjit massá servodatovdáneami geažil » .
Sikring av reindriftens rettigheter er prioritert også i sametingsplanen , jfr kap 5.4.4 .
Boazodoalu vuoigatvuođaid sihkkarastin lea prioriterejuvvon maiddái Sámediggeplánas , gč. kap. 5.4.4 .
Sametinget vil spesielt understreke den vanskelige situasjonen i sørområdene .
Sámediggi dáhttu earenoamážit deattuhit váttis dili mii lea máttaguovlluin .
Det må fortsatt være en høyt prioriteret oppgave å arbeide for en fortgang i løsningen av rettighetsspørsmålene .
Ferte ain leat bajás vuoruhuvvon bargun hoahpuhit barggu mii galggašii čoavdit vuoigatvuođagažaldagaid .
Beitetider i Finnmark
Finnmárkku guođohanáiggit
Sametinget har fremmet konkrete forslag hva gjelder beitetider og driftsgrupper for sommerbeiteområdene for enkelte deler av Finnmark .
Sámediggi lea ovddidan konkrehta eavttuhusaid guođohanáiggiid ja geasseguohtonguovlluid doallojoavkkuid birra muhtun guovlluin Finnmárkkus .
Dette vil etter vårt syn kunne bidra til en bedret situasjon for de områdene som er foreslått .
Dát sáhtášii min mielas leat mielde buorideamen dilálašvuođa dain guovlluin mat leat eavttuhuvvon .
Sametinget vil være tilfreds med at Reindriftsstyret følger opp arbeidet med endrede beitetider og vurderer Sametingets konkrete forslag i den sammenheng .
Sámediggi livččii duhtavaš jos Boazodoallostivra čuovvulivččii guođohanáiggiid rievdadeami barggu ja árvvoštalašii Sámedikki konkrehta eavttuhusaid dan oktavuođas .
Sametingets forslag søker å rette oppmerksomheten mot tiltak som kan gjennomføres relativt enkelt og uavhengig av de øvrige prosesser som foregår .
Sámedikki eavttuhus viggá divvut fuomášumi doaibmabijuide maid sáhtášii čađahit viehka geahppasit ja mat eai guoskkaše eará proseassaide mat leat jođus .
Sametinget har følgende forslag :
Sámediggi eavttuha čuovvovaččat :
1 . Beitetider
Guođohanáiggit
Beitetider må fastsettes utfra hva som anses som problematisk i dag , nemlig for tidlig inn- eller utflytting fra sesongbeitene .
Guođohanáiggit fertejit mearriduvvot dan vuođul mii dál adnojuvvo váttisin , namalassii menddo árra sisa- dahje eretjohtin áigodatguohtumiin .
I de områder hvor vinterbeite- og høst-vårbeitesituasjonen er problematisk , er det viktig å ha samme beitetider .
Guovlluin gos dálveguohton- ja čakča- / giđđaguohtondilálašvuohta lea váttis , leat ovttalágan guođohanáiggit deaŧalaččat .
Dette gjelder spesielt Karasjok- og Kautokeino-reinbeiteområder .
Dát guoská earenoamážit Kárášjot- ja Guovdageain-boazoguohtonguovlluide .
Sametinget vil foreslå følgende beitetider for reindriften i Karasjok og Kautokeino :
Sámediggi eavttuha čuovvovaš guođohanáiggiid boazodollui Kárášjogas ja Guovdageainnus :
Vinterbeite : tidligst inn : 15. november , senest ut : 1. mai
Dálveguohtun : áramusat sisa : skábmamánu 15. b. , maŋimuš eret : miessemánu 1. b. .
Sommerbeite : tidligst inn : 15. mars , senest inn : 15. mai tidligst ut : 1. oktober , senest ut : 1. desember
Geasseguohtun : áramusat sisa : njukčamánu 15. b. , maŋimuš eret : miessemánu 15. b. áramusat eret : golggotmánu 1. b. , maŋimuš eret : juovlamánu 1. b. .
Høst : tidligst inn : 1. oktober
Čakčat : áramusat sisa : golggotmánu 1. b. .
Vår : senest ut : 15. mai
Giđđat : maŋimuš eret : miessemánu 15. b. .
Sammenslåing av driftsgrupper i sommerbeiteområdene / reduksjon av gjerder
Geasseguohtonguovlluid doallojoavkkuid oktiibidjan / áiddiid geahpedeapmi
Dette medvirker også til å nå de definerte målene i reindriftspolitikken om økologisk , økonomisk og kulturell bærekraft .
Dát livčče maid mielde veahkeheamen olahit boazodoallopolitihka defineren mihttomeriid ekologalaš , ekonomalaš ja kultuvrralaš ceavzilvuođa birra .
Om sommeren er det mindre aktivitet i forhold til arbeid med reinen .
Danne eai leat makkárge sivat dasa manne bohccot / ealut galggašedje leat sierra .
Det er derfor ingen grunn til at reinen / flokken skal holdes adskilt .
Geasseguohtonguovlluin gos dál leat máŋga joavkku , eai beasa bohccot lihkadit nu viidát .
Dette anses økologisk og produksjonsmessig som en ulempe .
Dát lea ekologalaš ja buvttaduslaš vahágin .
Dette vil også redusere antallet merkegjerder og slaktegjerder med tilhørende beitehager og fangarmer og sett med sperregjerder .
Oktiibidjan geahpedivččii maid mearkungárddiid ja njuovvangárddiid logu oktan guohtongárddiid ja soajáid , ja maiddái muhtun gaskaáiddiid .
Det er videre nødvendig å revurdere gjerdesituasjonen .
Dasto lea dárbu ođđasis árvvoštallat áidedilálašvuođa .
Pkt 4.3 . Kommentarer til utviklingen i næringen
Čuo. 4.3 Mearkkašumit ealáhusa rievdadusaide
Sametinget er bekymret for den negative økomomiske utviklingen for næringen som fremkommer av totalregnskapet og ressursregnskapet .
Sámediggi vuorjašuvvá ealáhusa heajos ekonomalaš ovdáneami dihte mii oidno ollislaš rehketdoalus ja resursarehketdoalus .
I årsmeldingen pekes det på aktuelle årsaker til denne situasjonen .
Jahkedieđáhusas čujuhuvvojit vejolaš sivat dán dillái .
Sametinget viser til målsettingen om også en økonomisk bærekraftig næring .
Sámediggi čujuha maiddái ekonomalaš ceavzi boazodoalu mihttomearrái .
Det må etter Sametingets vurdering være en sentral oppgave å få iverksatt og følge opp disse tiltakene .
Boazodoallostivra lea čujuhan doaibmabijuide mat leat dárbbašlaččat jos dán heajos ovdáneami galggašii nagodit jorgalahttit .
Det er videre henvist til det økende problemet som reindriften har i områder med store rovdyrbestander .
Lea dasto čujuhuvvon boazodoalu dađistaga stuorát váttisvuođaide dain guovlluin gos leat ollu boraspiret .
Sametinget har i Sametingsplanen kapittel 5.4.4 uttalt følgende angående dette :
Sámediggi lea Sámediggeplána kap. 5.4.4 dadjan čuovvovaččat dan birra :
« Forvaltningen av de store rovdyrene er et stadig tilbakevendende problem som rammer reindriften og husdyrhold hardt .
« Stuorra boraspiriid hálddašeapmi lea váttisvuohta masa ferte máhccat dávjá , ja mii čuohcá boazodollui ja šibitdollui garrasit .
Sametinget vil i planperioden arbeide for å få til en mer aktiv bestandsforvaltning gjennom en mer aktiv avlivning av skadedyr , samtidig som man sikrer gode erstatningsordninger for tap som skyldes rovdyr . »
Sámediggi áigu dán plánaáigodagas bargat dan ala ahte oažžut áigái aktiivvalaš nállehálddašeami , ja ahte eanet goddojuvvojit dat návddit mat dagahit vahágiid , ja dasto sihkkarastojuvvojit buorit buhtadusortnegat vahágiidda maid boraspitet dagahit » .
Det har vist seg vanskelig å få forståelse for dette hos sentrale myndigheter .
Lea ain dárbu rahčat boraspirepolitihka ovddas mii dagahivččii boraspiriid logu unnibun .
Denne situasjonen har vedvart over lang tid .
Lea leamaš váttis oažžut guovddáš eiseválddiid áddet dan .
Når myndighetene ikke iverksetter tiltak for å redusere rovviltbestanden , kan det føre til at det etableres private forvaltningsregimer .
Go eiseválddit eai álggat doaimmaid mat geahpedivčče boraspiriid logu , de sáhttá dat dagahit ahte ásahuvvojit priváhta hálddašanstivrrat .
Sametinget mener derfor at rovviltproblematikken fortsatt må prioriteres og ønsker samarbeid med reindriftens styringsorgan på dette feltet for å oppnå at konkrete bestandsregulerende tiltak iverksettes fra myndighetenes side .
Danne ferte Sámedikki mielas ain prioriteret boraspireváttisvuođaid , ja diggi dáhtošii dán suorggis bargat ovttas boazodoalu stivrenorgánaiguin vai eiseválddit álggahivčče doaibmabijuid mat regulerešedje boraspiriid logu .
Pkt 5 Utsyn
5 Hástalusat
Reindriftsstyret viser til 8 sentrale utfordringer i tiden fremover , og oppfordrer til en felles innsats for løsning av disse utfordringene .
Boazodoallostivra čujuha gávcci deaŧalaš hástalussii boahtteáiggis , ja ávžžuha čohkket searaid vai hástalusaide gávnnašii čovdosiid .
Sametinget er fortsatt beredt til å være med å møte disse utfordringene og ta ansvar .
Sámediggi lea ain gearggus leat mielde gávdnamin čovdosiid hástalusaide ja váldimin ovddasvástádusa .
Likevel vil man påpeke at ansvar også må innebære mulighet til å delta i prosessene på en fullverdig måte .
Dattetge háliida diggi čujuhit ahte ovddasvástádus ferte maid mielddisbuktit vejolašvuođa ollásit searvat proseassaide .
Sametinget har etterhvert fått mulighet til å utnevne representanter til råd og utvalg i reindriftssammenheng .
Sámediggi lea dađistaga beassagoahtán nammadit áirasiid boazodoalu ráđiide ja lávdegottiide .
Sametinget har i Sametingsplanen for 1998-2001 , pkt 5.4.4 sagt følgende :
Sámediggi lea 1998-2001 Sámediggeplána čuo. 5.4.4 dadjan čuovvovaččat :
« I planperioden blir det igangsatt et arbeid med gjennomgang av reindriftslovgivningen med utgangspunkt i reindriftens interne forhold .
« Dán plánaáigodagas álggahuvvo boazodoallolágaid geahčadeapmi , man vuolggasadjin lea boazodoalu siskkáldas dilli .
Sametinget har visse forventninger til at en del sider ved dagens lovgivning rettes opp og utvikler reindriftsloven til et aktivt virkemiddel som bygger på reindriftens kultur og sedvane .
Sámedikkis leat vuordámušat dasa ahte dáláš lágain njulgejuvvojit muhtun bealit , ja ahte boazodoalloláhka ovddiduvvo aktiivvalaš váikkuhangaskaoapmin man vuođđun lea boazodoalu kultuvra ja dološvierut .
Sametinget er beredt til å ta et større ansvar for å bidra til at reindriften får de rammebetingelser næringen behøver for å styrke og utvikle sin rolle i det samiske samfunn . »
Sámediggi lea gearggus váldit badjelasas stuorát ovddasvástádusa , ja bargat dan ala ahte boazodoallu oažžu daid rámmaeavttuid maid ealáhus dárbbaša iežas saji nannemis ja ovddideamis sámi servodagas » .
Pkt 6 Avslutning
Cuo . 6 Loahpaheapmi
Sametinget merker seg at styret tar opp kapasitetssituasjonen i reindriftsforvaltningen .
Sámediggi lea oaidnán ahte stivra lea geahčadan boazodoalu hálddahusa kapasitehtadilálašvuođa .
Det er helt avgjørende at reindriftsforvaltningen får det nødvendige grunnlaget for å kunne utføre et tilfredsstillende arbeid .
Lea áibbas guovddážis ahte boazodoalu hálddahus oažžu dakkár vuođu maid dárbbaša vai sáhttá dahkat dohkálaš barggu .
Merknad 1 , APs sametingsgruppe v / Margreta Påve Kristiansen
Mearkkašupmi 1 , Bargiidbellodaga sámediggejoavkku Margretha P. Kristiansen :
Distriktsinndelingen i reinbeiteområdene .
Orohatjuohkin duovdagiin
Sametinget i plenum viser til Reindriftsforvaltningens årsmelding for 1999 og uttaler :
Sámedikki dievasčoahkkin čujuha Boazodoallohálddahusa jahkedieđáhussii 1998 ja cealká :
Sametinget i plenum konstaterer at Reindriftsforvaltningen arbeider for en ny distriktsinndeling slik det også er uttrykt både fra regjeringen og Stortinget ( Ot.prp nr. 28 ( 94-95 ) og Innst. O. nr. 8 ( 95-96 ) ) .
Sámedikki dievasčoahkkin dovddaha ahte Boazodoallohálddahus bargá ođđa orohatjuohkima ovdii , nu go maid lea celkon sihke ráđđehusa ja Stuorradikki beales ( Od.prp. nr 28 ( 94-95 ) ja Árvalus O.nr. 8 ( 95-96 ) .
Det betyr at en framgangsmåte vil bringe økonomiske og økologiske problemstillinger i fokus , mens en annen framgangsmåte vil sette fokus på reineiernes sedvaner og deres totale interesser .
Dát mielddisbuktá ahte okta bargovuohki čalmmustahttá ekonomalaš ja ekologalaš čuolmmaid , ja nubbi fas bidjá boazoeaiggádiid dološvieruid ja sin ollislaš beroštumiid guovddážii .
Det skjer ved at samiske rettigheter som er ervervet gjennom sedvane , blir respektert både i utrednings- og vedtaksfasen .
Nu geavašii go sámi vuoigatvuođat mat dološvieruid bokte leat fitnašuvvon , adnojit árvvus sihke čielggadan- ja mearridanmuttus .
Men ved å legge vekt på sedvanemessige rettigheter vil enkelte vurderinger om en hensiktsmessig beiteforvaltning måtte vike til fordel for de rettigheter brukerne har ervervet .
Muhto go deattuhat dološvirolaš vuoigatvuođaid , de šaddat hilgut dihto árvvoštallamiid vuogálaš guohtunhálddašeami hárrái , daid rivttiid ovdii mat leat fitnašuvvon .
Og i et langtidsperspektiv vil vektlegging av sedvaner gi rettslig trygghet til reindriften og derfor vil dette perspektivet også bety bærekraftig reindrift .
Guhkesáiggeperspektiivvas dološvieruid deattuheapmi attášii rievttálaš dorvvu boazodollui , ja danne dát perspektiiva maid mielddisbuvttášii nana , bistevaš boazodoalu .
Sametinget kan med andre ord ikke godta at samiske rettigheter bygd på sedvane fortrenges , fordi det også vil bety at samisk kultur ikke blir vektlagt .
Nuppiin sániiguin Sámediggi ii sáhte dohkkehit ahte sámi vuoigatvuođat huksejuvvon dološvieruid ala hilgojuvvojit , go dat maid mávssášii ahte sámekultuvrii biddjo árvu .
I stedet skal moderne reindriftspolitikk sees i en større samepolitisk sammenheng og Sametinget forventer at det respekteres når myndighetene setter i gang nye tiltak som et ledd i sin reindriftsforvaltning .
Dan sadjái galgá ođđaáigge boazodoallopolitihka bidjat stuorát sámepolitihkalaš oktavuhtii , ja Sámediggi vuordá ahte dát atno árvvus go eiseválddit álggahit ođđa doaibmabijuid boazodoallohálddašeamis .
Sametinget er kjent med at det er foretatt distriktsinndeling i Nordland .
Sámediggi diehtá ahte Nordlánddas leat leamaš orohatjuohkimat .
I den forbindelse er det kommet signaler på at det er stor misnøye blant store deler av utøverne .
Dan oktavuođas lea beaggán ahte stuorra oassi boazodolliin leat duhtameahttumat .
Sametinget ber om en redegjørelse fra Reindriftsstyret ang .
Sámediggi siđašii čilgehusa dás Boazodoallostivrras .
Forslag 1 , representanten Per A. Bæhr , Fri gruppe
Eavttuhus 1 , Friija joavkku Per A. Bæhr :
Beitetider i Finnmark
Sihkkut Finnmárkku guođohanáiggit rájes s. 2 čuo. 2 .
Sametinget har fremmet konkrete forslag hva gjelder beitetider og driftsgrupper for sommerbeiteområdene for enkelte deler av Finnmark .
Geasseguohtonguovlluid doallojoavkkuid oktiibidjan / áiddiid geahpedeapmi rádjai . siidui maŋimuš teakstaoassái eavttuhuvvo lasáhus vai šaddá ná :
Dette vil etter vårt syn kunne bidra til en bedret situasjon for de områdene som er foreslått .
Lea ain dárbu rahčat boraspirepolitihka ovddas mii dagahivččii boraspiriid logu unnibun .
Sametinget vil være tilfreds med at Reindriftsstyret følger opp arbeidet med endrede beitetider og vurderer Sametingets konkrete forslag i den sammenheng .
Lea leamaš váttis oažžut guovddáš eiseválddiid áddet dán , ja jáhkkit boazoeaiggádiid boraspirevahátgáibádusaide . Eavttuhus 2 , Bargiidbellodaga sámediggejoavkku Margretha P. Kristiansen :
Beitetider Beitetider må fastsettes utfra hva som anses som problematisk i dag , nemlig for tidlig inn- eller utflytting fra sesongbeitene .
Dát mielddisbuktá ahte okta bargovuohki čalmmustahttá ekonomalaš ja ekologalaš čuolmmaid , ja nubbi fas bidjá boazoeaiggádiid dološvieruid ja sin ollislaš beroštumiid guovddážii .
I de områder hvor vinterbeite- og høst- / vårbeitesituasjonen er problematisk , er det viktig å ha samme beitetider .
Nu geavašii go sámi vuoigatvuođat mat dološvieruid bokte leat fitnašuvvon , adnojit árvvus sihke čielggadan- ja mearridanmuttus .
Sametinget vil foreslå følgende beitetider for reindriften i Karasjok og Kautokeino : Vinterbeite : tidligst inn 15. november senest ut 1 .
Muhto go deattuhat dološvirolaš vuoigatvuođaid , de šaddat hilgut dihto árvvoštallamiid vuogálaš guohtunhálddašeami hárrái , daid rivttiid ovdii mat leat fitnašuvvon .
Sommerbeite : tidligst inn 15. mars , senest inn 15. mai tidligst ut 1. oktober , senest ut 1. november Høst : tidligst inn 1. oktober
Guhkesáiggeperspektiivvas dološvieruid deattuheapmi attášii rievttálaš dorvvu boazodollui , ja danne dát perspektiiva maid mielddisbuvttášii nana , bistevaš boazodoalu .
Til side 3 , siste avsnitt , tilføyes : Det er fortsatt nødvendig å arbeide for en rovviltpolitikk som fører til at rovviltbestanden går ned .
Nuppiin sániiguin Sámediggi ii sáhte dohkkehit ahte sámi vuoigatvuođat huksejuvvon dološvieruid ala hilgojuvvojit , go dat maid mávssášii ahte sámekultuvrii ii biddjo árvu .
Del 1 : NYTT PUNKT 4.4 :
Sierra čuokkisin lohppii :
Distriktsinndelingen i reinbeiteområdene .
Sámediggi diehtá ahte Nordlánddas leat dahkkon orohatjuohkimat .