pere/sami_parallel huggingface dataset:
Avtalen forventes å være klar til politisk behandling i løpet av høsten 2005 .
Vurdojuvvo ahte šiehtadus válbmana politihkalaččat meannudeami váste čakčat 2005 .
2.4.2 Sametingets fellesseminar med kommunene
2.4.2 Sámedikki oktasašseminára gielddaiguin
Årets fellesseminar mellom Sametinget og kommunene vil finne sted i Alta 30.09.-01.10.04 .
Dán jagi Sámedikki ja gielddaid gaskasaš oktasašseminára lágiduvvo Álttás 30.09.-01.10.04 .
Det foreligger 5 nye søknader om å komme med innenfor fondets virkeområdet .
5 ođđa ohcama leat boahtán beassat mielde foandda doaibmaguvlui .
Det tas også sikte på å gi en informasjon om Sametingets virkemiddelordninger som berører kommunene med hensyn til næringsutvikling og kulturformål .
Áigumuš lea maiddái juohkit dieđuid daid Sámedikki váikkuhangaskaoapmeortnegiid birra , mat gusket gielddaide ealáhusovddideami ja kulturulbmiliid dáfus .
2.4.3 Troms fylkeskommunes regionaliseringsutvalg
2.4.3 Romssa fylkkagieldda regionaliserenlávdegoddi
Regionaliseringsutvalget har lagt fram rapporten ” Hvem skal styre i nord ?
Regionaliserenlávdegoddi lea geigen raportta “ Hvem skal styre i nord ? »
I tillegg til en bred sektorgjennomgang har utvalget også søkt å ivareta nordområdenes internasjonale perspektiv og urfolksdimensjonen i egne kapitler .
Lassin viiddes suorgesuokkašdallama lea lávdegoddi geahččalan vuhtiiváldit davviguovlluid riikkaidgaskasaš perspektiivva ja eamiálbmotdimenšuvnna sierra kapihttaliin .
Det gjelder å ha et grunnleggende avklart forhold til samiske rettigheter som folk og urfolk og holde en høy standard i oppfølgingen av nasjonal og internasjonal rett som berører samene , heter det bl.a. i utredningen .
Lea deaŧalaš bidjat vuođđun dan áddejuvmi ahte sámiin leat vuoigatvuođat sihke álbmogin ja eamiálbmogin ja doalahit alla standárdda dan našuvnnalaš ja riikkaidgaskasaš rievtti čuovvoleamis , mii guoská sámelaččaide , daddjojuvvo čielggadeamis .
2.5 Miljø- og kulturminnevern
2.5 Birasgáhtten ja kulturmuitosuodjaleapmi
2.5.1 Forvaltning av kulturmiljø
2.5.1 Kulturbirrasa hálddašeapmi
Sametinget som forvaltningsmyndighet for samiske kulturminner har ved brev av 03.05.04 delegert ansvaret for skjøtselen for Ceavccageađge / Mortensnes kulturminneområde til Várjjat Sámi Musea / Varanger Samiske Museum ( jfr. fredningsbestemmelsene pkt. X av 24. juni 1988 ) .
Sámediggi sámi kulturmuittuid hálddašeaddjin lea 03.05.04 reivve bokte fápmudan ovddasvástádusa Ceavccageađgge / Mortensnes kulturmuitoguovllu seailluheami Várjjat Sámi Museai / Varanger Samiske Museum ( geahča ráfáiduhttinmearrádusa X. čuoggá , geassemánu 24. b. 1988 ) .
Sametinget har samtidig tildelt midler for skjøtsel og formidling ihht Sametinget budsjettvedtak .
Dasto lea Sámediggi juolludan ruđaid seailluheapmái ja gaskkusteapmái Sámedikki bušeahttamearrádusa ektui .
Sametinget har ved brev av 04.06.04 formelt overført til Ŋstsamisk museum det praktiske arbeidet med gjennomføringen av skjøtselen i det fredete området Skoltebyen kulturmiljø .
Sámediggi lea 04.06.04 beaiváduvvon reivve bokte formálalaččat sirdán Nuortasámi museai dan geavatlaš barggu čađahit seailluheami ráfáidahttojuvvon guovllus Nuortalašgili kulturbirrasis .
Ŋstsamisk museum er også tildelt midlene for skjøtsel og formidling ihht Sametingets budsjettvedtak .
Nuortasámi musea lea maiddái ožžon ruđaid seailluheapmái ja gaskkusteapmái Sámedikki bušeahttamearrádusa ektui .
Skjøtselen for begge områdene skal skje etter Sametingets vedtatte forvaltningsplan for områdene .
Goappašiid guovlluid seailluheapmi galgá čáđahuvvot Sámedikki mearridan hálddašanplána mielde guovlluid várás .
2.6 Rettigheter
2.6 Vuoigatvuođat
2.6.1 Finnmarksloven
2.6.1 Finnmárkkuláhka
Sametingsrådet har etter Sametingets plenum i mai informert Sametingets representanter om det pågående arbeidet i forhold til finnmarksloven .
Sámediggeráđđi lea maŋŋá Sámedikki dievasčoahkkima dieđihan Sámedikki áirasiidda barggu birra mii lea jođus finnmárkkulága ektui .
Det vises i den forbindelse til notat av 05.07.04 med vedlegg .
Dien oktavuođas čujuhit 05.07.04 beaiváduvvon notáhtii mildosiiguin .
24.06.04 var Sametinget i sitt andre møte med Stortingets Justiskomité i forbindelse med behandlingen av forslaget til ny finnmarkslov .
24.06.04 lei Sámedikkis nubbi čoahkkin Stuorradikki Justislávdegottiin ođđa finnmárkkuláhka árvalusa meannudeami ektui .
Sametinget har holdt fast ved at en klar forutsetning fra Sametingets side er at en finnmarkslov ligger innenfor udiskutable folkerettslige rammer .
Sámediggi lea doallan gitta das ahte Sámedikki čielga eaktun lea ahte finnmárkkuláhka lea čielga álbmotrievttálaš rámmaid siskkobealde .
Sametingets politiske delegasjon var president Sven-Roald Nystø , visepresident Ragnhild Nystad og gruppeleder for Arbeiderpartiets sametingsgruppe Egil Olli .
Sámedikki politihkalaš sáttagottis ledje presideanta Sven-Roald Nystø , várrepresideanta Ragnhild Nystad ja Bargiidbellodaga joavkojođiheaddji Egil Olli .
Hovedinntrykket fra dette møtet er at konsultasjonene er konstruktive og foregår i en positiv ånd .
Váldooaidnu dán čoahkkima ektui lea dat ahte ráđđádallamat leat konstruktiivva ja čađahuvvojit positiivva vuoiŋŋas .
Neste møte mellom Sametinget og Stortingets Justiskomité er foreløpig ikke berammet .
Doaisttážii ii leat vuos mearriduvvon goas boahtte čoahkkin Sámedikki ja Stuorradikki Justislávdegotti gaskka galgá dollojuvvot .
Sametinget er i løpende kontakt med komiteen om dette .
Sámedikkis lea oktilaš oktavuohta lávdegottiin dán ektui .
2.6.2 Tanavassdraget
2.6.2 Deanučázádat
Det var møte mellom sametingspresidenten , leder av Arbeiderpartiets sametingsgruppe , og ordførerne i Karasjok og Tana 29.06.04 om behandlingen av Tanalov .
29.06.04 dollojuvvi čoahkkin Sámedikki presideantta , Bargiidbellodaga sámediggejoavkku jođiheaddji ja Kárášjoga ja Deanu sátnejođiheddjiid gaskka Deanulága meannudeami birra .
Det var enighet om følgende konklusjoner :
Čuovvovaš jurddabohtosiid ektui lei ovttamielalašvuohta :
Det arbeides målrettet for å få inn lovbestemmelser om rettigheter til og forvaltning av fiske i Tana gjennom konsultasjonene Sametinget har med Stortingets justiskomité .
Bargojuvvo ulbmillaččat dan ala ahte oažžut láhkamearrádusaid bivdovuoigatvuođaid ja bivddu hálddašeami birra Deanus Sámedikki ja Stuorradikki justislávdegotti gaskasaš ráđđádallamiid bokte
Nye lovbestemmelser må bygge på forslaget til Samerettsutvalget .
Ođđa láhkamearrádusat galget vuođđuduvvot Sámi vuoigatvuođalávdegotti evttohusa ala
Sametinget skal søke å holde kommunene orientert om arbeidet med dette temaet .
Sámediggi galgá geahččalit dieđihit gielddaide dán fáttá barggu birra
Kommunene kan ved behov bistå med faglige innspill i prosessen
Gielddat galget dárbbu mielde buktit fágalaš árvalusaid proseassas
Sametinget vil sende brev til Miljøverndepartementet og gjøre de oppmerksom på at rettigheter og forvaltning av fiske i Tana er ett av temaene i Sametinget konsultasjoner med Stortingets justiskomité
Sámediggi áigu sáddet reivve Birasgáhttendepartementii ja fuomášuhttit daidda ahte bivdovuoigatvuođat ja bivddu hálddašeapmi Deanus lea okta dain fáttáin maid birra Sámediggi ráđđádallá Stuorradikki justislávdegottiin .
2.7 Permanent Forum for urfolkssaker i FN
2.7 ONa Eamiálbmotáššiid Bistevaš Forum
Sametinget deltok i den norske delegasjonen .
Sámediggi oassálasttii Norgga sáttagottis .
Delegasjonen , ledet av statssekretær Anders Eira , holdt et innlegg under tema kultur der man bl.a fremhevet behovet for økt bruk av samisk språk i offentlig sammenheng , samt viktigheten av å bruke samisk som originalspråk i samisk forskning .
Sáttagottis , man stáhtačálli Anders Eira jođihii , lei sáhkavuorru fáddán kultuvra , mas earret eará deattuhuvvui dárbu geavahit eanet sámegiela almmolaš oktavuođain , ja ahte lea deaŧalaš geavahit sámegiela vuođđogiellan sámi dutkamis .
Under innlegget ble det også sagt at Regjeringen , i likhet med Sametinget , anser det som viktig å verne om og å fremme samisk kultur .
Sáhkavuorus daddjojuvvui maiddái ahte Ráđđehusa mielas , nu mo Stuorradikki mielasge , lea deaŧalaš suodjalit ja ovddidit sámi kultuvrra .
Selv om vi har nådd langt i løpet av de siste 10 år , står vi overfor store utfordringer .
Vaikke vel leatge ovdánan ollu maŋimuš 10 jagis , de leat stuorra hástalusat .
Derfor vil samisk kultur få høy prioritet fremover , framholdt Eira for øvrig .
Danne vuoruhuvvo sámi kultuvra hui bajás boahtteáiggis , lasihii Eira .
2.8 Valg
2.8 Válga
2.8.1 Forskrifter
2.8.1 Láhkaásahusat
Kommunal- og regionaldepartementet har sendt utkast til valgforskrifter på høring med høringsfrist 08.10.04 .
Gielda- ja guovlodepartemeanta lea sádden válgaláhkaásahusárvalusa gulaskuddamii gulaskuddanáigemeriin 08.10.04 .
Sametinget kan bestemme at hvert kjønn skal være representert med minst 40% blant de foreslåtte kandidatene på hver liste .
Sámediggi sáhttá mearridit ahte válgalisttain galget leat unnimustá 40 % evttohasain goappáge sohkabealis .
Et slikt vedtak må være truffet senest 1. desember året før valgåret , dvs. 1. desember i år .
Dakkár mearrádusa ferte dahkat maŋimustá juovlamánu 1. b. jagi ovdal válgajagi , dm . juovlamánu 1. b. dán jagi .
Det vises for øvrig til utkast til valgforskrifter som er oversendt alle representanter .
Muđui čujuhuvvo válgaláhkaásahusárvalussii , mii lea sáddejuvvon buot áirasiidda .
Disse er også tilgjengelig på Sametingets og Kommunal- og regionaldepartementets internettsider .
Dat leat maiddái fidnemis Sámedikki ja Gielda- ja guovlodepartemeantta interneahttasiidduin .
2.8.2 Kvinnekampanjen
2.8.2 Nissonkampánnja
Kampanjen for å øke kvinnerepresentasjonen fortsetter .
Kampánnja eanedit nissonovddastusa jotkojuvvo .
19.-20 oktober arrangeres det et motivajsonsseminar for kvinnelige representanter og kvinner som er tillitsvalgte i Sametingets politiske system .
Guokte doaibmabiju álggahuvvojit : Golggotmánu 19.-20. b. lágiduvvo movttiidahttinseminára nissonáirasiid ja Sámedikki politihkalaš vuogádaga luohttámušnussoniid várás .
Hensikten med seminaret er å motivere kvinner som allerede er i Sametinget til å gjøre en ekstra innsats i nominasjonsprosessen og i valgkampen .
Áigumuš seminárain lea movttiidahttit nissoniid , mat leat jo Sámedikkis , ražastit eanebuš nominašuvdnaproseassas ja válgagiččus .
Det andre tiltaket er en tilskuddsordning for de politiske partiene / gruppen på Sametinget .
Nubbi doaibmabidju lea doarjjaortnet Sámedikki politihkalaš bellodagaid / joavkkuid várás .
Målsetningen er å ansvarliggjøre partiene / listene i arbeidet med å få kvinner til å stille til valg , fortrinnsvis på topp på listene .
Ulbmilin lea bidjat ovddasvástádusa bellodagaide / listtaide das , ahte oažžut eanet nissoniid vuolgit evttohassan , vuosttažettiin listta bajimužžan .
2.8.3 Samemanntallet
2.8.3 Sámi jienastuslohku
I 2003 og 2004 er det registrert en økning i antall personer som ønsker å registrere seg i samemanntallet .
Oaidnit ahte 2003 ja 2004 lassánii daid olbmuid lohku , geat háliidit čálihuvvat sámi jienastuslohkui .
I første halvår av 2004 konstaterer vi at flertallet nyregistrerte er kvinner .
Mii gávnnahat ahte vuosttas jahkebealis 2004 ledje ođđa sisačáliheaddjiid gaskkas nissonat eanetlogus .
Antallet registrerte i samemanntallet er nå omkring 11.000 , mot 9.923 i valgåret 2001 .
Dál leat sullii 11.000 olbmo čálihan iežaset sámi jienastuslohkui , dan ektui go válgajagis 2001 lei lohku 9.923 .
Sametingsrådet er så langt fornøyd med resultatene av de informasjonstiltak som er satt inn for å rekruttere flere til samemanntallet og sametingsvalget siden 2001 og fram til nå .
Sámediggeráđđi lea dán rádjai duhtavaš daiguin diehtojuohkindoaibmabijuid bohtosiiguin , mat leat čađahuvvon oažžut eanebui čálihit iežaset sámi jienastuslohkui ja oassálastit sámediggeválggas 2001 rájes dássážii .
Tiltakene fortsetter denne høsten og våren 2005 .
Doaibmabijut jotkojuvvojit dán čavčča ja 2005 giđa .
2.9 Interreg
2.9 Interreg
Denne situasjonen er kommunisert til Kommunal- og regional departementet , men KRD har ennå ikke gitt noen tilbakemelding om spørsmålet .
Dán dili leat dieđihan Gieldda- ja guolvodepartementii , muhto GGD ii leat vel vástidan áššái .
Det arbeides med å få til en økt bevilgning i 2005 ( fra de nasjonale utviklingsmidlene ) på minimum 1 mill pr delprogram .
Mii bargat dan ala ahte oažžut 2005 juolludeami ( našuvnnalaš ovddidanuđaid ) lassánit unnimustá 1 milj. ruvnnuin juohke oasseprográmmii .
2.10 Flytting av Sametingets kontor i Tromsø til Ája samiske senter , Kåfjord kommune
2.10 Sámedikki Romssa kantuvrra fárreheapmi Ája sámi guovddážii Gáivuona suohkanis
Ája samiske senter startet 30.08.04 delutbyggingen av sentret .
Ája sámi guovddáš álggahii 30.08.04 guovddáža oassehuksema .
De nyutbygde lokalene skal blant annet inneholde kontorlokaler for Sametinget .
Ođđa lanjain galget earret eará leat kántorlanjat Sámediggái .
Delutbyggingen planlegges ferdigstilt juli 2005 .
Oassehuksen plánejuvvo leat gárvvis suoidnemánus 2005 .
Sametinget har igangsatt en omstillingsprosess med tjenestemannsorganisasjonene i Sametinget for flytting av vårt tromsøkontor til Ája Sámi Guovvdaš i henhold til Sametinget vedtak i Sak 37/92 .
Sámediggi lea álggahan nuppástuhttinproseassa Sámedikki bargiidorganisašuvnnaiguin min Romssa kantuvrra fárreheami oktavuođas Ája sámi guovddážii Sámedikki mearrádusa vuođul áššis 37/92 .
Det tas sikte på flytting seinhøsten / tidlig vinteren 2005 , dette på bakgrunn av medarbeidernes krav på rimelig tid til omstilling , samt praktiske forhold med hensyn til avvikling av arbeidstopp og feltsesong i barmarksperioden for kulturminneforvaltningen .
Áigumuš lea čađahit fárreheami maŋitčavčča / árradálvvi 2005 , danne go mielbargiin lea vuoigatvuohta oažžut govttolaš áiggi nuppástuhttimii , ja danne go ferte váldit vuhtii geavatlaš beliid go galgá loahpahit eanemus bargguid ja loahpahit kulturmuitohálddašeami gieddebargguid bievlaáigodagas .
3 Kunngjøring av nye saker – oppfølging
3 Ođđa áššiid dieđiheapmi - čuovvoleapmi
3.1 Rådets oppfølging av nye saker kunngjort på plenumsmøtet sak 21/04
3.1 Dievasčoahkkimis áššis 21/04 almmuhuvvon ođđa áššiid čuovvoleapmi ráđi beales
Forslag 1 – 12 er sendt Sametingsrådet for videre behandling :
Evttohusat 1 – 12 leat sáddejuvvon Sámediggeráđđái viidáset meannudeapmái :
Forslag 1 Samene bestemmer selv over medlemskap i EU
Evttohus 1 : Sámit mearridit ieža EU lahttovuođas
Sametingsrådet tar utgangspunkt i at samene er et folk - et urfolk- med lang historisk tilknytning til egne områder .
Sámediggeráđđi váldá vuolggasaji das ahte sámit lea okta álbmot – eamiálbmot - mas lea guhkes historjjálaš oktavuohta iežas guovlluide .
Samene er anerkjent som urfolket i Norge og Norge er grunnlagt på territoriet til to folk - samer og nordmenn .
Sámit leat Norggas dohkkehuvvon eamiálbmot ja Norga lea vuođđuduvvon guovtti álbmoga eatnamiid ala – sápmelaččaid ja norgalaččaid .
Rettighetsgrunnlaget for samene , som urfolk , er knyttet opp mot nasjonal lovgivning og Norges ratifisering av internasjonale konvensjoner .
Sámiid riektevuođđu eamiálbmogin lea čadnojuvvon našuvnnalaš láhkaaddimii ja riikkaidgaskasaš konvenšuvnnaid dohkkeheapmái Norggas .
Folkenes rett til selvbestemmelse er en vesentlig prinsipp og en grunnleggende rettighet , som er nedfelt i rettslig bindende internasjonale konvensjoner .
Álbmogiid iešmearridanriekti lea deaŧalaš prinsihppa ja vuođđovuoigatvuohta , rievttálaččat čatnevaš riikkaidgaskasaš konvenšuvnnaid mielde .
Sentralt i denne sammenheng er FN konvensjonene av 1966 om henholdsvis sivile og politiske rettigheter og økonomiske , sosiale og kulturelle rettigheter .
Guovddážis dán oktavuođas leat 1966 mannosaš ON-konvenšuvnnat siviila ja politihkalaš vuoigatvuođaid birra ja dasto ekonomalaš , sosiála ja kultuvrralaš vuoigatvuođaid birra .
Urfolksrettigheter er ikke rettigheter samene har tiltatt seg eller er blitt tildelt av myndigheter i Norge .
Eamiálbmotvuoigatvuođat eai leat dakkár vuoigatvuođat maid sámit leat váldán alcceseaset dahje ožžon daid Norgga eiseválddiin .
Det handler ikke om hvorvidt myndigheter skal gi samene spesielle rettigheter eller ikke .
Ii leat sáhka das ahte galget go eiseválddit addit sámiide erenoamáš vuoigatvuođaid vai eai .
Derimot handler det om hvorvidt landets myndigheter skal anerkjenne rettigheter samene har som urfolk .
Baicce lea sáhka das ahte galget go riikka eiseválddit dohkkehit sámiid vuoigatvuođaid go dat lea eamiálbmot .
Samtidig som samene er et eget folk – urfolk , er de statsborgere av de respektive stater de bor i .
Seammás go sámit lea sierra álbmot – eamiálbmot , de sii leat iežaset ássanriikka stáhtalahtut .
Medlemskap i Den europeiske union inngås av stater .
Stáhtat dahket lahttovuođašiehtadusa Eurohpá uniovnnain .
Gjennom Finlands og Sveriges medlemskap i EU , er en del av samene EU-medlemmer , og samene i Norge og Russland står utenfor .
Suoma ja Ruoŧa EU-lahttovuođa bokte lea oassi sámiin EU-lahtut , ja Norgga ja Ruošša beale sámit leat olggobealde .
Norges tilknytningsform til EU reguleres av EŊS-avtalen .
EØS-šiehtadus mudde Norgga čatnasanvuogi EU:i .
Dersom det i framtiden blir tale om å endre denne tilknytningsformen , må alle sider vedrørende samiske rettigheter og samenes interesser utredes nærmere i forhold til forpliktelser et EU-medlemskap på det angjeldende tidspunkt medfører .
Jus boahtteáiggis šaddá sáhka das ahte rievdadit dán čatnasanvuogi , de ferte buot beliid sámi vuoigatvuođaid ja sámi beroštumiid oktavuođas čielggadit lagabui daid geatnegasvuođaid ektui , maid EU-lahttovuohta dan áigemuttus geatnegahttá .
Dette for å skaffe til veie et best mulig beslutningsgrunnlag for de drøftelser som skal foretas i den sammenheng .
Dan fertet dahkat vai oažžut buoremus mearridanvuođu daidda digaštallamiidda , maid dalle ferte čađahit .
Forslag 2 og forslag 3 : Utvidelse av SUFs virkeområde
Evttohus 2 ja evttohus 3 : Sámi ovddidanfoandda doaibmaguovllu viiddideapmi
Spørsmålet om utvidelse av Samisk utviklingsfonds geografiske virkeområde er blitt fremmet både i Sametinget og fra kommunalt hold gjennom fattede vedtak .
Sámi ovddidanfoandda eanadieđalaš doaibmaguovllu viiddidanášši lea ovddiduvvon sihke Sámedikkis ja gielddaid beales mearrádusaid bokte .
Både Sør-Varanger , Loppa , Nordkapp , Lyngen og Sørreisa har søkt om å komme med innenfor fondets virkeområdet .
Mátta-Várjjat , Láhppi , Nordkapp , Ivgu ja Ráisavuotna leat ohcan siskkildeami foandda doaibmaguvlui .
Likeledes er det kommet forespørsler om å regulere virkeområdet også i noen andre kommuner .
Dasto leat boahtán jearaldagat muddet doaibmaguovllu maiddái muhtun eará gielddain .
Det tas sikte på å fremme saken for Sametingets plenum i november d.å. .
Áigumuššan lea ovddidit ášši Sámedikki dievasčoahkkimii skábmamánus dán jagi .
Saken er under behandling og det innhentes opplysninger om kommunale næringsplaner , demografiske forhold m.v. som skal danne grunnlag for behandlingen av saken i Sametinget .
Ášši lea meannuduvvomin ja vižžojuvvojit dieđut gielddalaš ealáhusplánain , demográfalaš beliid j.d. birra mat galget leat vuođđun ášši meannudeapmái Sámedikkis .
Med reviderte og nye retningslinjer for fondet tar en sikte på at eventuell ny utvidelse av virkeområdet vil bli gjort gjeldende for 01.01.2005 .
Áigumuššan lea ahte foandda ođasmahttojuvvon ja ođđa njuolggadusat gustogohtet 01.01.2005 main mielde vejolaš doaibmaguovllu ođđa viiddideapmi .
Spørsmålet må også ses i sammenheng med budsjettbehandlingen for 2005 .
Ášši ferte maid geahčaduvvot jagi 2005 bušeahta meannudeami ektui .
Forslag 4 : Sametingets uttalelse om kultur og læring ( St.meld nr. 30 ( 2003-2004 )
Evttohus 4 : Sámedikki cealkámuš kultuvrra ja oahppama birra ( Sd. dieđáhus nr. 30 ( 2003-2004 )
Sametinget har hatt møte med stortingskomiteen før Stortinget behandlet Stortingsmeldingen .
Sámedikkis lea leamaš čoahkkin stuorradikki lávdegottiin ovdal go Stuorradiggi meannudii Stuorradiggedieđáhusa .
I etterkant har Sametingsrådet i brev av 04.06.04 gjort en henvendelse til utdanningsministeren hvor man bla ber om at grendeskoler skal ha særskilte økonomiske bevilgninger .
Maŋŋá lea Sámediggeráđđi čállán oahpahusministtarii 04.06.04 reivve ja lea dan bokte earret eará bivdán giliskuvllaide sierra ekonomalaš juolludusaid .
Forsalg 5 : Samisk forskningsprogram
Evttohus 5 : Sámi dutkanprográmma
Sametingsrådet er bekymret for konsekvensene ved at Norges forskningsråds ( NFR . ) Program for samisk forskning er planlagt nedlagt ved utgangen av 2005 .
Sámediggeráđđi lea fuolastuvvan daid váikkuhusaid geažil go Norgga dutkanráđi Sámi dutkanprográmma lea plánejuvvon heaittihuvvot jagi 2005 loahpas .
Sametingsrådet ønsket opprinnelig et tiårig program for samisk forskning .
Sámediggeráđđi sávai álgoálggus logijagi prográmma sámi dutkama várás .
Regjeringen mente at det femårige programmet som løper ut neste år skulle dekke mye av de områdene det foreslåtte tiårsprogrammet tok til orde for .
Ráđđehus oaivvildii ahte dan viđajagáš prográmmas mii nohkká boahtte jagi galge leat mielde ollu dat suorggit mat ledje evttohuvvon logijagi prográmmas .
Sametingsrådet har i brev av 08.03.04 til Norges forskningsråd foreslått at Program for samisk forskning må utvides med ytterligere fem år .
Sámediggeráđđi lea 08.03.04 beiváduvvon reivves Norgga dutkanráđđái evttohan ahte Sámi dutkanprográmma viiddiduvvo vel viđain jagiin .
Dette vil sikre nødvendige midler til samisk forskning og medføre forutsigbarhet for samiske forskere .
Dát sihkarastášii dárbbašlaš ruđaid sámi dutkamii ja addá einnostan vejolašvuođa sámi dutkiide .
Samisk forskning er nødvendig for å sikre ei bærekraftig utvikling av det samiske samfunn og vil også gi oss en dypere kulturforståelse , samt gi befolkningen forøvrig økt innsikt i samiske samfunnsforhold .
Sámi dutkamii lea dárbu go galgá sihkkarastit ceavzilis sámi servodaga ovdáneami ja dasto addá dat midjiide maiddái čiekŋaleabbo kulturáddejumi , ja álbmogii muđui buoret geahčastaga sámi servodatdiliid birra .
Norges forskningsråd skriver i sitt svarbrev av 16.04.04 : ” vi kan allerede nå signalisere at det ikke ligger an til en avslutning av Forskningsrådets engasjement når det gjelder samisk forskning ” .
Norgga dutkanráđđi lea 16.04.04 beaiváduvvon reivves čállán : » vi kan allerede nå signalisere ahte de ikke ligger an til en avslutning av Forskningsrådets engasjement når de gjelder samisk forskning » .
Sametingsrådet har påpekt overfor Norges forskningsråd at forskning på samisk språk må styrkes .
Sámediggeráđđi lea čujuhan Norgga dutkanráđđái ahte dutkama sámegillii ferte nannet .
Dette har også Sametingsrådet gitt innspill på i forbindelse med planleggingen av den kommende St.meld. om forskning som skal behandles i Stortinget våren 2005 .
Dasa lea Sámediggeráđđi maiddái buktán árvalusaid boahttevaš Stuorradiggedieđáhusa dutkama birra plánema oktavuođas , mii galgá meannuduvvot Stuorradikkis giđđat 2005 .
Sametingsrådet har gitt uttrykk for at det bør opprettes et fast program for samisk forskning innenfor Norges forskningråd , men NFR har avvist dette fordi de ikke opererer med noen faste prosjekter .
Sámediggeráđđi lea dovddahan ahte galggašii ásahuvvot bissovaš sámi dutkanprográmma Norgga dutkanráđis , muhto dat lea hilgon evttohusa go dain eai leat makkárge fásta prošeavttat .
Sametingsrådet arbeider også for at det på sikt skal opprettes et eget nordisk samisk forskningsråd som vil kunne bidra til ei vesentlig økning i disponible midler for samisk forskning .
Sámediggeráđđi bargá maiddái dan ala ahte áiggi mielde galgá ásahuvvot sierra davviriikkalaš sámi dutkanráđđi mii sáhtášii geavahit eanet ruđa sámi dutkamii .
Regjeringen har gitt tydelige signaler på at stadig større deler av forskningmidlene skal knyttes til kvalitetskriterier .
Ráđđehus lea addán čielga signálaid das ahte dađistaga stuorát oassi dutkanruđain galgá čadnojuvvot kvalitehtaeavttuide .
Dette gjelder også for samisk forskning .
Dát guoská maiddái sámi dutkamii .
Derfor vil Sametingsrådet arbeide for å få tilført økte ressurser til samisk høyere utdanning slik at rekruttering til samisk forskning sikres i ei tid da det blir stadig hardere kamp om forskningsmidler .
Danne áigu Sámediggeráđđi bargat dan ala ahte biddjojuvvojit eanet resurssat sámi alit ohppui vai rekrutteren sámi dutkamii sihkkarastojuvvo dál goas šaddá stuorát ja stuorát gilvu dutkanruđaid alde .
Forslag 6 : Samisk videregående skole og reindriftsskole mister studieretninger
Evttohus 6 : Sámi joatkkaskuvla ja boazodoalloskuvla masset oahpposurggiid
Utdanningsdepartementet innvilget kr 2,53 mill. til de to samiske videregående skolene i mai 2004 .
Oahpahusdepartemeanta juolludii 2,53 miljon ruvnno dien guovtti sámi joatkkaskuvlii miessemánus 2004 .
Sametingsrådet har derfor tro på at denne saken nå er løst .
Danne lea Sámedikkis jáhkku ahte dát ášši dál lea čoavdášuvvan .
Forslag 7 : Nasjonalparker
Evttohus 7 : Álbmotmeahcit
Sametingsrådet er enig i at de nåværende fredningsforskriftene for Reisa og Ŋvre Anarjohka nasjonalpark på ingen måte tar nødvendig høyde for at dette er sentrale samiske områder .
Sámediggeráđđi lea ovttaoaivilis ahte dáláš ráfáiduhttinláhkaásahusat Ráissa ja Bajit Anárjoga álbmotmeahci ektui eai man ge láhkái vuhtii váldde dan ahte dat leat guovddáš sámi guovlluin .
Det samme kan imidlertid sies om alle nasjonalparker og landskapsvernområder i samiske områder , som f. eks Ŋvre Dividalen , Saltfjellet – Svartisen , Rago og Gressåmoen .
Seamma sáhttá dattetge dadjat buot álbmotmehciid ja eatnadatsuodjalanguovlluid birra , nugo omd. Øvre dividalen , Sáltoduottar-Svartisen , Rago ja Gressåmoen birra .
Sametingsrådet mener det må foretas en helhetlig gjennomgang av alle tidligere vedtatte fredningsforskrifter i samiske områder .
Sámediggeráđđi oaivvilda ahte ferte ollislaččat geahčadit buot daid ovdal mearriduvvon ráfáiduhttinláhkaásahusaid sámi guovlluin .
Før dette gjøres må det imidlertid være etablert klare retningslinjer om verneprosesser i samiske områder .
Ovdal go dán sáhttá dahkat , de fertejit dattetge ásahuvvot čielga njuolggadusat sámi guovlluid suodjalanproseassaide .
Sametinget har en pågående dialog med Miljøverndepartementet som søker å få i stand slike retningslinjer .
Sámediggi lea gulahallamin Birasgáhttendepartemeanttain mii geahččala ráhkadit dáid njuolggadusaid .
Sametingsrådet har også i brev av 12.08.04 bedt om et møte med Statsråd Knut Arild Hareide hvor verneplanarbeid i samiske områder ønskes drøftet som eget tema .
Sámediggeráđđi lea maiddái 12.08.04 beaiváduvvon reivves bivdán čoahkkima stáhtaráđiin Knut Arild Hareide , man ektui sávaldahkan lea ságastallat sámi guovlluid suodjalanplánabarggu birra sierra fáddán .
Forslag 8 : Reintallet i Vest-Finnmark
Evttohus 8 : Oarje-Finnmárkku boazologu birra
Sametingsrådet mener det er viktig at arbeidet med soneinndeling ikke utsettes mer enn nødvendig .
Sámediggeráđđi mielas lea dehálaš ahte orohatjuohkin ii maŋiduvvo eambbo go dárbbašlaš .
Avklarte grenseforhold skaper trygghet i næringa og er konfliktforbyggende .
Čielggaduvvon rájit dagahit oadjebasvuođadili ealáhussii ja eastadit riidduid .
Reindriftsforvaltning har opprettet et eget prosjektkontor som arbeider med reintalltilpassingen .
Boazodoallohálddahus lea ásahan sierra prošeaktakántuvrra mii bargá dušše boazologu heivehemiin .
Det vil ikke være naturlig for Sametinget å utnevne et eget utvalg som skal vurdere hvorvidt det er grunnlag til videre arbeidet .
Ii leat lunddolaš ahte Sámediggi nammada sierra lávdegotti mii galgá veardidit lea go vuođđu viidáset bargui .
Sametinget har oppnevningsmyndighet til reindriftens styringsorganer og har tillit til at de vil løse disse utfordringene på best mulig måte .
Sámedikkis lea nammadanvuoigatvuohta boazodoalu stivrenorgánaide ja luohttá dasa ahte sii čovdet váttisvuođaid buoremus lágiid mielde .
Det er viktig med nær dialog med reindriftsnæringen og at man oppnår god oppslutning for de nødvendige tiltakene .
Lagas gulahallan boazodoalloealáhusain lea dehálaš , ja ahte eatnasat dorjot daid dárbbašlaš doaimmaid .
Sametinget vil oppfordre styringsorganene om å avsette menneskelige og økonomiske ressurser til kommunikasjonsprosessen og samarbeidet med næringen .
Sámediggi ávžžuha stivrenorgánaid juolludit olmmošlaš ja ekonomalaš resurssaid ealáhusa gulahallamii ja ovttasbargui .
Sametinget vil også oppfordre styringsorganene om å ruste opp reinbeitedistriktene slik at de har nødvendige ressurser og kapasitet til å følge opp spørsmål og utfordringer i arbeidet med reintallstilpassingen .
Sámediggi maid ávžžuha stivrenorgánaid ruđalaččat nannet orohagaid vai sis leat dárbbašlaš resurssat ja návccat čuovvolit daid gažaldagaid ja hástalusaid mat čuožžilit boazologu heiveheami barggus .
Sametinget er opptatt av at reindriftsnæringen ( styringsorganene , siidaene og distriktene ) skal få økt myndighet i interne forhold som reintall , intern fordeling av reinbestanden og intern disponering av beitearealer .
Sámediggi háliida ahte boazodaolloealáhus ( stivrenorgánat , siiddat ja orohagat ) galgá oažžut stuora iešmearridanválddi siskkáldas áššiin nugo boazolohku , guohtoneatnamiid siskkáldas juohkin ja guohtoneatnamiid siskkáldas geavaheapmi .
Dette vil Sametingsrådet følge opp i konsultasjonene med regjeringen vedr .
Dán áigu Sámediggi čuovvolit go ráđđehusain ráđđádallá boazodoallolága ođasmahttima birra .
En forutsetning for å lykkes med reintalltilpassingen er at den nye reindriftsloven blir ferdigstilt og trer ikraft .
Eaktun lihkostuvvat boazologu heivehemiin lea ahte ođđa boazodoalloláhka gárvvistuvvo ja doaibmagoahtá .
Forslag 9 : Retningslinjer til samefolkets fond
Evttohus 9 : Sámeálbmotfoandda njuolggadusat
Viser til sak 30/04 - Retningslinjer for Samefolkets fond
Čujuhit áššá 30/04 - Sámeálbmotfoandda njuolggadusat
Forsalg 10 : Nedsette utvalg som skal se på situasjonen til fastboende samer
Evttohus 10 : Nammadit lávdegotti , mii galgá geahčadit dáloniid dili
I tillegg innebærer forslaget at utvalget bør finne en løsning slik at den fastboende samiske befolkning kan bruke motorkjøretøy i sine områder , samt mulighet til bygging av gammer / hytter i områder brukt i generasjoner .
Dan lassin mielddisbuktá evttohus ahte lávdegoddi berre gávdnat čovdosa vai dálonat sáhttet geavahit mohtorfievrruid guovlluineaset , ja vel vejolašvuođa hukset gođiid / barttaid dain guovlluin , maid sii leat geavahan buolvvaid čađa .
Forslaget inneholder aktuelle problemstillinger .
Evttohusas leat áigeguovdilis čuolbmačilgehusat .
I sak 21/03 vedtok Sametinget bl.a. :
Áššis 21/03 mearridii Sámediggi earret eará ahte :
” Samiske utmarksnæringer og bruksmåter , særskilt kombinasjonsbruk , er viktige for å bevare , utvikle og sikre den samiske kulturen og må derfor anerkjennes og lovfestet . ”
» Sámi meahcceealáhusaid ja geahusvugiid , erenoamážit lotnolasdoaluid , lea dehálaš sámi kultuvrra suodjaleapmái , oddideapmái ja sihkkarastimii , ja danne fertejit dat dohkkehuvvot ja lágain suddjejuvvot . »
I uttalelsen sies det :
Cealkámušas daddjo ahte :
” Sametinget er av den prinsipielle oppfatning at motorferdsel i utmarka må reguleres etter lokale forhold .
» Sametinget er av den prinsipielle oppfatning ahte motorferdsel i utmarka må reguleres etter lokale forhold .
Barkmarksløyper bør i størst mulig grad legges til eller i tilknytning til allerede eksisterende ferdselsårer og veier .
Barkmarksløyper bør i størst mulig grad legges til eller i tilknytning til allerede eksisterende ferdselsårer og veier .
Barmarksløypene bør ha som formål å lette tilgangen til tradisjonelle høstingsområder for befolkningen i de lokalsamfunn som tradisjonelt har brukt områdene .
Barmarksløypene bør ha son formål å lette tilgangen til tradisjonelle høstingsområder for befolkningen i de lokalsamfunn son tradisjonelt har brukt områdene .
Barmarkskjøring vil i sum kunne virke til naturødeleggelser , også i sentrale samiske områder .
Barmarkskjøring vil i sum kunne virke til naturødeleggelser , også i sentrale samiske områder .
Slik sett er barmarkskjøring på sikt med på å svekke naturgrunnlaget for samisk kultur .
Slik sett er barmarkskjøring på sikt med på å svekke naturgrunnlaget for samisk kultur- .
Samtidig er barmarkskjøring for mange en måte å oppnå kontinuitet i utmarksbruk og utmarkshøsting .
Samtidig er barmarkskjøring for mange en måte å oppnå kontinuitet i utmarksbruk og utmarkshøsting .
Bruken og nærheten til landskapet er endret over tid , og motorferdsel er ett uttrykk for det .
Bruken og nærheten til landskapet er endret over tid , og motorferdsel er ett uttrykk for de .
På den ene siden kan økt motorferdsel svekke naturgrunnlaget for samisk kultur .
På den ene siden kan økt motorferdsel svekke naturgrunnlaget for samisk kultur- .
På den andre vil motorferdsel for ganske mange være med på å styrke og videreutvikler den samiske kulturell identiteten .
På den andre vil motorferdsel for ganske mange være med på å styrke og videreutvikler den samiske kulturelle identiteten .
Dette er et svært viktig perspektiv å ha med seg i utforming og praktisering av retningslinjer , samt den videre debatt om barmarkskjøring ” .
Dette er et svært viktig perspektiv å ha med seg i utforming og praktisering av retningslinjer , samt den videre debatt om barmarkskjøring » .
Sametingsrådet ser det ikke som hensiktsmessig på det nåværende tidspunkt å nedsette et eget utvalg for å arbeide med problemstillingene , men vil følge opp rettighetsspørsmålene i arbeidet med finnmarksloven .
( Sámedikki vuođđooaidnu lea ahte mohtorjohtolaga mehciin ferte heivehallat báikkálaš diliide . Bievlaluottaid berre nu guhkás go vejolaš bidjat dakko gokko leat jo johtolagat ja geainnut .
Rettigheter til gamme / hytte innenfor tradisjonelle høstningsområder er spørsmål som henger naturlig sammen med rettighetsproblematikken .
Bievlaluottaid ulbmil berre leat álkidit báikegottiid álbmoga beassama daidda árbevirolaš ávkkástallanguovlluide , maid sii árbevirolaččat leat geavahan .
Når det gjelder barmarkskjøring vil dette være spørsmål som Sametingsrådet vil følge opp i tida fremover .
Oppalohkái sáhttá bievlavuodjin billistit luonddu , maiddái guovddáš sámi guovlluin .
Forslag 11 : Tapt skolegang
Nu lea bievlavuodjin mielde raššudeamen sámi kultuvrra luondduvuđđosa guhkit áiggi vuollái .
Viser til sak 38/04 St. meld. nr. 44 ( 2003-2004 ) Erstatningsordning for krigsbarn og erstatningsordninger for romanifolk / tatere og eldre utdanningsskadelidte samer og kvener
Seammás lea bievlavuodjin máŋgasii vuohki mo oažžut meahccedoalu ja meahcceresurssaiguin ávkkástallama joatkašuvvat . Eanadaga geavaheapmi ja lagašvuohta lundui lea rievdan áiggi mielde , ja mohtorjohtolat lea mearkan dasa .
Forslag 12 : Tilbudene ved Skånland videregående må bevares
Nuppi bealis sáhttá mohtorjohtolat raššudit sámi kultuvrra luondduvuđđosa .
Skolen har fortsatt en grunnkursklasse og en Vk1-klasse .
Skuvllas lea ain vuođđokursaluohkká ja Jk1-luohkká .
Nedleggelsen har ikke innvirket på samisktilbudet ved skolen .
Heaittiheapmi ii leat váikkuhan skuvlla sámegiel fálaldaga .
En forutsetning for nedleggelsen var at samisktilbudet ikke skulle bli redusert .
Eaktun heaittiheapmái lei ahte sámegiel fálaldat ii galgan vuoliduvvot .
Skolen har inneværende skoleår 14 elever som har valgt samisk som første- , andre- eller C-språk og 7 elever som har valgt samisk kulturkunnskap .
Skuvllas leat dán skuvlajagi 14 oahppi geat leat válljen sámegiela vuosttaš- , nubbi- dahje C-giellan ja 7 oahppi geat leat válljen sámi kulturmáhtu .
I følge skolen vil det være potensiale til ytterligere flere elever som ønsker samisk som C-språk .
Skuvla muitala ahte doppe leat eanet oahppit geat dáidet háliidit sámegiela C-giellan .
Skolen mener at samisktilbudet ikke er redusert , men heller styrket siden skolen er med i prosjektet ” Samisk kulturkunnskap i de videregående skolene i Troms ” , som er en følge av samarbeidsavtalen mellom Sametinget og Troms fylkeskommune .
Skuvla oaivvilda ahte sámegiel fálaldat ii leat vuoliduvvon , muhto baicce nannejuvvon dannego skuvla lea mielde prošeavttas “ Prošeakta sámi kulturmáhtu joatkkaskuvllain » , mii lea boađusin Sámedikki ja Romssa fylkkasuohkana gaskasaš ovttasbargošiehtadusas .
Sametingsrådet drøftet denne saken med Skånland og Evenes kommuner i et møte 21.06.04 .
Sámediggeráđđi ságaškuššá dán ášši Skániid ja Evenášši suohkaniiguin čoahkkimis 21.06.04 .
Saken ble behandlet uten votering .
Ášši loahpahuvvui jienasteami haga .
1 Sven-Roald Nystø , saksordfører
1 Sven-Roald Nystø áššeovddideaddji
2 Magnhild Mathisen Johan Mikkel Sara
2 Magnhild Mathisen Johan Mikkel Sara
Ragnhild Lydia Nystad
Ragnhild Lydia Nystad
Janoš Trosten
Janoš Trosten
3 Roger Pedersen Ragnhild Lydia Nystad
3 Roger Pedersen Ragnhild Lydia Nystad
4 Berit Ranveig Nilssen Sven-Roald Nystø
4 Berit Ranveig Nilssen Sven-Roald Nystø
5 Terje Tretnes Johan Mikkel Sara
5 Terje Tretnes Johan Mikkel Sara
6 Olaf Eliassen Per Solli
6 Olaf Eliassen Per Solli
7 Anders Urheim Johan Mikkel Sara
7 Anders Urheim Johan Mikkel Sara
8 Isak Mathis O. Hætta Terje Tretnes
8 Isak Mathis O. Hætta Terje Tretnes
9 Per A. Bæhr Randi A. Skum
9 Per A. Bæhr Randi A. Skum
10 Steinar Pedersen
10 Steinar Pedersen
11 Klemet Erland Hætta
11 Klemet Erland Hætta
12 Johan Mikkel Sara
12 Johan Mikkel Sara
13 Ann-Mari Thomassen
13 Ann-Mari Thomassen
14 Janoš Trosten
14 Janoš Trosten
15 Josef Vedhugnes
15 Josef Vedhugnes
16 Henrik Eriksen
16 Henrik Eriksen
17 Ragnhild Lydia Nystad
17 Ragnhild Lydia Nystad
18 Olav Dikkanen
18 Olav Dikkanen
19 Jon Erland Balto
19 Jon Erland Balto
20 Magnhild Mathisen
20 Magnhild Mathisen
21 Ove Johnsen
21 Ove Johnsen
22 Berit Alette Utsi
22 Berit Alette Utsi
23 Ragnhild Lydia Nystad
23 Ragnhild Lydia Nystad
24 Steinar Pedersen
24 Steinar Pedersen
25 Sven-Roald Nystø
25 Sven-Roald Nystø
Terje Tretnes ( til forretningsorden )
Terje Tretnes ( čoahkkinortnegii )
Sametingsrådets beretning om virksomheten tas til etterretning .
Sámediggiráđi doaibmadieđáhus váldojuvvui diehtun .
Saken ble avsluttet 22. september 2004 kl. 15.00 .
Ášši meannudeapmi loahpahuvvui čakčamánu 22. beaivvi 2004 dii. 15.00 .
Sak 34/04
Ášši 34/04
Spørsmål til Sametingsrådet i henhold til Sametingets forretningsorden đ 11
Gažaldagat Sámediggeráđđái Sámedikki čoahkkinortnega § 11 vuođul
39 Arkivsaksnr. 2004003939
39 Arkiiváššenr . 2004003943
Saken påbegynt 22. september 2004 kl. 15.25 .
Ášši meannudeapmi álggahuvvui čakčamánu 22. b. 2004 dii. 15.25 .
1 14.09.04 Representant Magnhild Mathisen , APs sametingsgruppe Samisk reiselivssatsing
1 14.09.04 Áirras Magnhild Mathisen , BB:a sámediggejoavku Sámi mátkkoštusealáhusáŋgiruššamat
II Spørsmål og svar
II Gažaldagat ja vástádusat
Spørsmål 1 fra representant Magnhild Mathisen , APs sametingsgruppe
Gažaldat 1 , áirasa Magnhild Mathisen bokte , Bargiidbellodaga sámediggejoavku :
Samisk reiselivssatsing
Sámi mátkkoštusealáhusáŋgiruššamat
I samiske områder ligger det et stort potensiale i utviklingen av reiselivet blant annet som en tilleggsnæring til eksisterende næringsliv .
Sámi guovlluin leat stuorra vejolašvuođat mátkkoštusealáhusa ovddideami oktavuođas earret eará lassiealáhussan dáláš ealáhusaide .
Reiseliv , og særlig det som betegnes som småskala reiselivsvirksomhet tilpasset bygdene , åpner for interessante muligheter .
Mátkkoštusealáhus , ja erenoamážit dat mii gohčoduvvo smávva mátkkoštusealáhusdoaibman ja mii lea heivehuvvon giliide , rahpá miellagiddevaš vejolašvuođaid .
Samisk kulturopplevelse kan bli en enda viktigere del av det samlede tilbudet innen reiselivet i fremtiden .
Sámi kulturvásihus sáhttá šaddat ain deaŧaleabbo oassi ollislaš fálaldagain mátkkoštusealáhusa siskkobealde boahtteáiggis .
Sametinget skal være en viktig premissleverandør i utviklingen av denne næringen .
Sámediggi galgá leat deaŧalaš eavttuidbiddji dán ealáhusa ovdánahttimis .
Mitt spørsmål til Sametingsrådet er :
Mu gažaldat Sámediggeráđđái lea :
Hvilke prioriteringer har Sametingsrådet gjort med hensyn til utarbeidelse av en reiselivsplan , dette med siktemål å utvikle reiselivet til en attraktiv samisk næring ?
Makkár vuoruhemiid lea Sámediggeráđđi dahkan mátkkoštusealáhusplána ráhkadeami ektui , dainna áigumušain ahte ovddidit mátkkoštusealáhusa geasuheaddji sámi ealáhussan ?
Svar på spørsmål til Sametingsrådet i henhold til Sametingets forretningsorden đ 11 – Samisk reiselivssatsing – Magnhild Mathisen , Arbeiderpartiets sametingsgruppe
Sámediggeráđi vástádus gažaldahkii Sámedikki čoahkkinortnega § 11 vuođul - Áŋgiruššan sámi mátkkoštusealáhusain – Bargiidbellodaga sámedikkejoavkkus áirasa Magnhild Mathisen bokte
I reiselivsnæringen er det en økende etterspørsel etter opplevelsesprodukter basert på samisk kultur- og levemåte .
Mátkkoštusealáhusas jearahišgohtet eanet ja eanet dakkár vásihusbuktagiid maid vuođđun leat sámi kultur- ja eallinvuogit .
Markedet etterspør opplevelser , aktiviteter og informasjon med samisk innhold , noe som kan skape næringsmuligheter i samiske lokalsamfunn .
Márkan jearrá vásihusaid , doaimmaid ja dieđuid sámi sisdoaluin , ja dat sáhttá buktit sámi báikegottiin ealáhusaide vejolašvuođaid .
Samisk kultur vil være et bærende element i utviklingen av reiselivet i nord .
Sámi kultuvra lea guoddi oassi mátkkoštusealáhusa ovdánahttimis davvin .
Produktfokus må dreie seg om å tilby opplevelser og aktiviteter , helst i kombinasjon med mat- og kulturformidling .
Buktagiid oktavuođas ferte deattuhit vásihusaid ja doaimmaid fállama , áinnas borramuš- ja kulturgaskkustemiin lotnolaga .
Den skal bygge på ekthet og troverdighet som ivaretar et etisk nivå i samsvar med samiske interesser , levesett , normer og skikker .
Dat galget vuođđuduvvot eaktivuhtii ja jáhkehahttivuhtii vai etihkalaš dássi gozihuvvo dávistettiin sámi beroštumiide , eallinvuohkái , norpmaide ja dábiide .
Dette kan best sikres gjennom styring og engasjement fra det samiske miljøet lokalt , regionalt og nasjonalt .
Dien sáhttá sámi biras ieš buoremusat sihkkarastit báikkálaččat , guovllulaččat ja našuvnnalaččat stivremiin ja áŋgiruššamiin .
Bruk av samiske kulturuttrykk i reiselivssammenheng er det viktig å ta hensyn til at de som står bak samiske produkter er folk med samisk kulturell kompetanse og kunnskap .
Deaŧalaš lea vuhtii váldit sámi kulturdovdomearkkaid geavaheami mátkkoštusealáhusoktavuođas nu ahte sii guđet márkanastet sámi buktagiid leat dakkár olbmot geain lea kultuvrralaš gelbbolašvuohta ja máhtolašvuohta .
Næringen er arbeidsintensiv og vil kunne være en virksomhet hvor potesialet for ytterlige sysselsetting er tilstede .
Dát ealáhus gáibida ollu návccaid ja das leat vejolašvuođat addit vel ain eanet barggolašvuođa .
Spesielt gir veksten i natur- og kulturbasert turisme muligheter for å utvikle småskala-reiseliv i bygdene .
Erenoamážit buktá luonddu- ja kulturvuođus turismma lassáneapmi vejolašvuođaid ovddidit unnibuš mátkkoštusealáhusaid giliin .
Gjennom de virkemidler Sametinget disponerer gis det støtte til både investeringer og kompetanseoppbygging i samarbeid med andre relevante samarbeidspartnere .
Daid váikkuhangaskaomiid bokte maid Sámediggi hálddaša addojuvvo doarjja sihke investeremiidda ja gelbbolašvuođa huksemii ovttas eará guoskevaš ovttasbargo oasálaččaiguin .
På den måten er Sametinget med på å fremme en reiselivsutvikling med basis i samisk kultur og samfunn .
Dáinna lágiin lea Sámediggi mielde ovddideamen dakkár mátkkoštusealáhusaid mat leat vuođđuduvvon sámi kultuvrii ja servodahkii .
Reiseliv er i dag også et av arbeidsområdene i Samisk parlamentarisk råd og på det arktiske plan .
Mátkkoštusealáhus lea maiddái okta bargosuorgi Sámi parlamentáralaš ráđis ja arktálaš dásis .
Næringen preges av mange småbedrifter som er i en utviklingsfase .
Ealáhusas leat ollu unnibuš fitnodagat mat leat ovdánahttindásis .
Kampen om kundene er stor og det er en viktig utfordring å være skikkelig synlig i markedet og kunne tilby de produktene som etterspørres .
Gilvu oččodit kundáriid lea stuoris ja deaŧalaš hástalussan leat albmaláhkai oidnosis márkanis ja sáhttit fállat daid buktagiid mat jerrojuvvojit .
Hver for seg er bedriftene for små til klare dette på egenhånd , slik at Sametinget prioritererer arbeidet med å tilrettelegge for samarbeid i nettverk både lokalt , regionalt og nasjonalt .
Oktonassii leat fitnodagat menddo unnit nagodit dán ieža , nu ahte Sámediggi vuoruha barggu láhčit ovttasbarggu fierpmádagas sihke báikkálaččat , guovllulaččat ja našuvnnalaččat .
1 Magnhild Mathisen
1 Magnhild Mathisen
2 Sven-Roald Nystø
2 Sven-Roald Nystø
3 Magnhild Mathisen
3 Magnhild Mathisen
4 Sven-Roald Nystø
4 Sven-Roald Nystø
Se pkt. III.
Geahča čuoggá III.
Saken ble avsluttet 22. september 2004 kl. 15.35 .
Ášši meannudeapmi loahpahuvvui gaskavahku čakčamánu 22. b. 2004 dii. 15.30 .
Sak 35/04
Ášši 35/04
19 Arkivsaksnr. 2004003940
19 Arkiiváššenr . 2004003944
Saken påbegynt 22. september 2004 15.30 .
Ášši meannudeapmi álggahuvvui čakčamánu 22. b. 2004 dii. 15.30 .
1 21.09.04 Steinar Pedersen , Arbeiderpartiets sametingsgruppe Ordningen med dobbel økonomisk støtte til NSR må avvikles
1 21.09.04 Steinar Pedersen , Bargiidbellodaga sámediggejoavku Duppal ruhtadoarjjaortnet NSR:i ferte heaittihuvvot
2 21.09.04 Anders Urheim , Arbeiderpartiets sametingsgruppe Laks- og ørretkonsesjoner i Musken , Tysfjord kommune
2 21.09.04 Anders Urheim , Bargiidbellodaga sámediggejoavku Luossa- ja dápmotkonsešuvnnat Moskkis Divttasvuona suohkanis
3 21.09.04 Anders Urheim , Arbeiderpartiets sametingsgruppe Utvidelse av Samisk utviklingsfonds virkeområde
3 21.09.04 Anders Urheim , Bargiidbellodaga sámediggejoavku Sámi ovddidanfoandda doaibmaguovllu viiddideapmi
4 21.09.04 Magnhild Mathisen , Arbeiderpartiets sametingsgruppe Årets idrettsutøver i Sápmi i Norge
4 21.09.04 Magnhild Mathisen , Bargiidbellodaga sámediggejoavku Dán jagáš faláštalli Norgga beale sámis
5 21.09.04 Magnhild Mathisen , Arbeiderpartiets sametingsgruppe Idrettstipend – juniorer
5 21.09.04 Magnhild Mathisen , Bargiidbellodaga sámediggejoavku Faláštallanstipeanda – nuorahaččat
6 21.09.04 Josef Vedhugnes , Arbeiderpartiets sametingsgruppe Politireformen
6 21.09.04 Josef Vedhugnes , Bargiidbellodaga sámediggejoavku Politiijareforbma
7 21.09.04 Terje Tretnes , Samefolkets parti og Samer bosatt i Sør Regjeringen ønsker å fjerne behovsprøvingen på taxi-løyve
7 21.09.04 Terje Tretnes , Sámeálbmot bellodat ja Sámit lulli-Norggas Ráđđehus háliida sihkkut dárboárvvoštallama taksi-doaibmalohpái
8 21.09.04 Jon Erland Balto og Jánoš Trosten , NSR . ’ s samarbeidsgruppe og Senterpartiets sametingsgruppe Samisk idrettsmelding
8 21.09.04 Jon Erland Balto ja Jánoš Trosten , NSR ovttasbargojoavku ja Guovddášbellodat Sámi valáštallandieđáhus
9 21.09.04 Olaf Eliassen , NSR samarbeidsgruppe Indre Finnmark politidistrikt
9 21.09.04 Olaf Eliassen , NSR:a ovttasbargojoavku Sis-Finnmárkku politiijaguovlu
Forslag 1 , representant Steinar Pedersen , Arbeiderpartiets sametingsgruppe :
Árvalus 1 , áirras Steinar Pedersen , Bargiidbellodaga sámediggejoavku :
Ordningen med dobbel økonomisk støtte til NSR må avvikles .
Duppal ruhtadoarjjaortnet NSR:i ferte heaittihuvvot
Motivering :
Ákkasteapmi :
Norske Samers Riksforbund mottar i dag økonomisk støtte fra Sametinget , både som kulturorganisasjon og politisk parti .
Norgga Sámiid Riikasearvi oažžu odne ruhtadoarjaga Sámedikkis , nu go kulturorganisašuvdnan ja politihkalaš bellodahkan .
Organisasjonsstøtten dreier seg om mer enn en million kroner pr. år , og bidrar til at
Organisašuvdnadoarjja lea badjel miljovnna jahkásaččat , ja das čuovvu ahte duohta kulturorganisašuvnnaide šaddá heajut dilli .
Forslag til vedtak :
Mearrádusárvalus :
Sametinget konstaterer at Sametingsrådet ennå ikke har fremmet noen vurdering av problematikken omkring organisasjonsstøtte til organisasjoner som også er politiske partier , selv om dette allerede ble lovt for fire år siden
Sámediggi oaidná ahte Sámediggeráđđi ii leat vel ovddidan árvvoštallama čuolmmas mii guoská organisašuvdnadoarjagii organisašuvnnaide , mat maid leat politihkalaš bellodagat , vaikko dát lohpiduvvui juo njeallje jagi áigi .
Ordningen med at enkelte organisasjons- / partienheter mottar støtte fra Sametinget både som kulturorganisasjon og politisk parti , avvikles fra om med budsjettåret 2005 .
Ortnet , mas soames organisašun- / bellodatovttadagat ožžot doarjaga Sámedikkis nu go kulturorganisašuvdnan ja politihkalaš bellodahkan , heaittihuvvo 2005 bušeahttajagi rájes .
Forslag 2 , representant Anders Urheim , Arbeiderpartiets sametingsgruppe :
Árvalus 2 , áirras Anders Urheim , Bargiidbellodaga sámediggejoavku :
Laks- og ørretkonsesjoner i Musken , Tysfjord kommune
Luossa- ja dápmotkonsešuvnnat Moskkis Divttasvuona suohkanis