pere/sami_parallel huggingface dataset:
– Prosjektet vil øke produksjonen i bedriften og føre til økt verdiskaping i jordbruket i Skånland kommune, sier sametingsråd Silje Karine Muotka.
– Prošeakta áigu lasihit buvttadeami fitnodagas ja lasihit árvoháhkama eanadoalus Skániid suohkanis, dadjá sámediggeráđđi Silje Karine Muotka.
Tilskuddet er bevilget fra tilskuddsordningen Primærnæringer.
Doarjja lea juolluduvvon doarjjaortnegis Vuođđoealáhusat.
Målet for denne tilskuddsordningen er økt antall arbeidsplasser i primærnæringene innen 2025.
Dán doarjjaortnega ulbmilin lea lasihit bargosajiid vuođđoealáhusain ovdal jagi 2025.
I tilskuddene som går til jordbruk prioriteres i år ombygginger og tilbygg til eksisterende driftsbygninger, tilretteleggende tiltak og prosjekter som bidrar til rekruttering, høyere verdiskapning og utvikling av jordbruksnæringen.
Doarjagiin mat mannet eanadollui vuoruhuvvojit dán jagi ođasmahttimat ja dáláš doaibmavisttiid viiddideapmi, heivehandoaibmabijut ja prošeavttat mat váikkuhit rekrutteremii, buoret árvoháhkamii ja eanadoalu ovddideapmái.
– Jeg håper at tilskuddet fører til at familiens arbeidsplasser styrkes og det vil bli lettere for neste generasjon å overta drifta, sier Muotka.
– Mun doaivvun ahte doarjja nannešii bearraša bargosajiid ja ahte šattašii álkibun čuovvovaš sohkabulvii váldit badjelii doalu, dadjá Muotka.
For spørsmål eller intervju, kontakt sametingsråd Silje Karine Muotka, mob. +47 984 87 576, silje.karine.muotka@samediggi.no
Gažaldagaide vástida dahje addá jearahallama, sámediggeráđđi Silje Karine Muotka, mob. +47 984 87 576, silje.karine.muotka@samediggi.no
PRM: Gir støtte til språktiltak i forbindelse med urfolksspråkåret
PRD: Addá doarjaga gielladoaibmabijuide álgoálbmotgiellajagi oktavuođas
Sametingsrådet gir nesten 800.000 kroner i støtte til diverse språktiltak i forbindelse med markering av FNs internasjonale år for urfolksspråk 2019.
Sámediggeráđđi addá measta 800.000 ruvnno doarjjan iešguđege gielladoaibmabijuide ON 2019 riikkaidgaskasaš álgoálbmotgiellajagi oktavuođas.
Sametingspresident Aili Keskitalo er glad for at de samiske språkene synliggjøres på mange ulike vis.
Sámediggepresideanta Aili Keskitalo lea movtta go sámegielat oainnusmahttojuvvojit iešguđege vugiiguin.
– Språkene våre er blant våre viktigste identitetsmarkører og en viktig kulturbærer.
– Min gielat gullet min deaŧaleamos identitehtamearkkaide ja leat deaŧalaš kulturguoddit.
Jeg gleder meg over at mange allerede har tatt initiativ til å synliggjøre og å fremme de samiske språkene, sier sametingspresident Aili Keskitalo.
Mun illudan go ollugat juo leat buktigoahtán oidnosii sámegielaid ja ovdánahttet daid, dadjá sámediggepresideanta Aili Keskitalo.
Sametinget har hittil bevilget 774 000 kroner av en pott på 1,1 millioner kroner øremerket tiltak som synliggjør de samiske språkene i forbindelse med IYIL 2019.
Sámediggi lea dán rádjai juolludan 774 000 ru 1,1 miljon ruvdnosaš rámmas mii lea várrejuvvon doaibmabijuide maiguin oainnusmahttit sámegielaid IYIL 2019 oktavuođas.
Her er bevilgningene fra Sametingsrådet:
Dáid lea Sámediggeráđđi juolludan:
Kvænangen kommune får 30.000 kroner i støtte til prosjektet Bli kjent med språket.
Návuona suohkan oažžu 30.000 ru doarjjan prošektii Bli kjent med språket.
Prosjektet skal synliggjøre samisk skriftlig, muntlig og visuelt, og skape nye språkarenaer.
Prošeakta galgá oainnusmahttit sámegiela čálalaččat, njálmmálaččat ja visuála, ja háhkat ođđa giellaarenaid.
Kommunen vil blant annet synliggjøre samisk i nærbutikken og kommunenes offentlige bygg ved skilting.
Suohkan áigu earret eará oainnusmahttit sámegiela lagaš buvddas ja suohkana almmolaš visttiin galbemiin.
Prosjektet skal også få ungdommer til å bruke språket i andre arenaer enn på skolen, blant annet ved å arrangere aktivitetskveld for ungdom.
Prošeakta galgá maiddái oažžut nuoraid geavahit giela eará arenain go dušše skuvllas, earret eará lágiduvvo aktivitehtaeahket nuoraide.
Sameforeningen i Alta Álttá sámiid searvi får 132.000 kroner i støtte til et prosjekt som skal belyse Alta-aksjonen for 40 år siden.
Álttá sámiid searvi oažžu 132.000 ru doarjjan prošektii mii galgá čuvget Álttá-akšuvnna mii lei 40 jagi dás ovdal.
I prosjektet er det fokus på språk, historie og duodji.
Prošeavttas lea fokus gillii, historjái ja duodjái.
Det blir lagt opp til guidet busstur til Null-punktet i Stilla, punktet der demonstranter for 40 år siden lenket seg fast i protest mot demming av Alta-Kautokeino vassdraget.
Lágiduvvo bussemátki ofelaččain Stillai, dohko gos miellačájeheaddjit 40 jagi dás ovdal čatne iežaset láhkkiiguin gitta go vuostálaste Álttá-Guovdageainnu eanu dulvadeami.
Etter bussturen blir det forelesning på Álttá Siida, med påfølgende debatt.
Bussemátki maŋŋá lea logaldallan Álttá Siiddas, ja dan maŋŋá lea digaštallan.
Det blir også duodji-LAN fra fredag til søndag som et frittstående arrangement etterpå, og der skal samisk språk og duodji stå sentralt.
Šaddá maiddái duodji-LAN bearjadagas sotnabeaivái mii lea luođu lágideapmi maŋŋá, ja doppe galget sámi giella ja duodji leat guovddážis.
Wikimedia Norge får 200.000 kroner i støtte til prosjektet Samiske digitale språkarenaer.
Wikimedia Norge oažžu 200.000 ru doarjjan prošektii Sámi digitála giellaarenat.
De vil utvikle en pilot for et undervisningsopplegg for Wikipedia-redigering på samiske språk.
Dat áigot ovddidit pilohta oahpahusávnnasin sámegielaid Wikipedia-redigeremis.
Arbeidet med denne piloten omfatter å utarbeide en prosjektside på Wikipedia, gjøre oversettelser og å utvikle undervisningsmateriell.
Bargui dainna pilohtain gullá prošeaktasiiddu ráhkadeapmi Wikipediai, jorgaladdan ja oahpahusávdnasiid ovddideapmi.
Wikimedia Norge har et samarbeid med Samisk høgskole og Universitetet i Tromsø.
Wikimedia Norges lea ovttasbargu Sámi allaskuvllain ja Romssa universitehtain.
Det ferdige resultatet fra gjennomført pilot for et undervisningsopplegg blir blant annet nye og forbedrede artikler skrevet på Wikipedia på nordsamisk.
Go boađus pilohta oahpahusávdnasiiguin lea gárvvis, de šaddet earret eará ođđa ja buoriduvvon artihkkalat čállojuvvon Wikipediai davvisámegillii.
Hattfjelldal kommune får 150.000 kroner i støtte til språktiltak under samisk språkuke i oktober 2019.
Árborde suohkan oažžu 150.000 ru doarjjan gielladoaibmabijuide mat leat sámi giellavahkus golggotmánus 2019.
Det vil bli en hel uke med språkstyrking for barn og voksne, og alle aktiviteter skal bades i sør- og nordsamisk språk.
Olles vahku lea giellanannen mánáide ja rávisolbmuide, ja buot aktivitehtat lávgojuvvojit mátta- ja davvisámegielain.
De skal blant annet arrangere flere forskjellige workshop for barn og ungdom, blant annet innen teater, graffiti og dans.
Dat galget earret eará lágidit máŋga iešguđege lágan bargobáji mánáide ja nuoraide, earret eará teáhtera, graffiti ja dánsuma.
De skal også arrangere konsert og samtale om språk og identitet med en samisk artist.
Dat galget maiddái lágidit konseartta ja ságastallamiid giela ja identitehta birra sámi artisttain.
Ellers er det planlagt minnesseminar og utstilling over Gustav Kappfjell og Anna Jakobsens arbeid med å bevare og løfte opp sørsamisk språk, og konsert med deres livsverk.
Muđui lea plánejuvvon muitoseminára ja čájáhus Gustav Kappfjell ja Anna Jakobsena barggus máttasámegiela suodjaleames ja loktemis, ja konsearta lea sudno eallindagus.
Det er hittil bevilget 262.000 kroner til de samiske språksentrene som har planlagt aktiviteter i språkuka, og sentrene har hver fått opptil 30.000 kr i aktivitetstilskudd:
Dán rádjai lea juolluduvvon 262.000 ru daid sámi giellaguovddážiidda mat leat plánen aktivitehtaid giellavahkkui, ja juohke guovddáš lea ožžon gitta 30.000 ru aktivitehtadoarjjan:
Várdobáiki sámi guovddáš – Evenašši/Evenes
Várdobáiki sámi guovddáš – Evenášši/Evenes
Samisk språkuke
Sámi giellavahkku
Samisk språkuke, som arrangeres 21.- 27. oktober 2019 i hele landet, er Sametingets hovedmarkering av FNs internasjonale år for urfolksspråk.
Sámi giellavahkku lágiduvvo golggotmánu 21.- 27. b. 2019 miehtá riikka ja dat lea ON riikkaidgaskasaš álgoálbmotgiellajagi váldočalmmusteapmi Sámedikkis.
Nettopp denne uka skal de samiske språkene høres og synes over alt.
Juste dán vahkus galget sámegielat gullot ja oidnot juohke sajis.
Sametingspresident Aili Keskitalo oppfordrer alle til å delta på samisk språkuke.
Sámediggepresideanta Aili Keskitalo ávžžuha buohkaid searvat sámi giellavahkkui.
– Jeg håper at alle blir med på å markere og delta på arrangement i forbindelse med samisk språkuke, og slik bidra til at språkuka blir det språkløftet samiske språk trenger, sier Keskitalo.
– Mun doaivvun ahte buohkat bohtet mielde čalmmustit ja searvat doaluide sámi giellavahku oktavuođas, ja dieinna lágiin váikkuhit dan ahte giellavahkku šaddá giellaloktemin maid sámegielat dárbbašit, dadjá Keskitalo.
For spørsmål eller intervju, kontakt sametingspresident Aili Keskitalo, mob. +47 971 29 305.
Gažaldagaide vástida ja addá jearahallama; sámediggepresideanta Aili Keskitalo, mob. +47 971 29 305.
PRM: Gir tilskudd til fasadeendring
PRD: Doarjja fasáda rievdadeapmái
Sametingsrådet bevilger 325.000 kroner i til Dirgi AS i Nesseby, som skal oppgradere fasadeendringer på Fjordgården 1-bygget i Varangerbotn.
Sámediggeráđđi juolluda 325.000 ru Dirgi AS:ii Unjárggas, mii áigu rievdadit fasáda Fjordgården 1-bygget nammasaš visttis Vuotnabađas.
Investeringsselskapet Dirgi AS eier Fjordgården 1, som er et forretningssenter i sentrum av Varangerbotn, som huser Restaurant Capri og hotellet 8 Seasons.
Investerensearvvi Dirgi AS eaiggáda Fjordgården 1, mii lea fitnodatguovddáš Vuonnabađa guovddážis, mas leat Restaurant Capri ja hotellet 8 Seasons.
Dirgi AS skal gjøre betydelige fasadeendringer på bygget.
Dirgi AS áigu rievdadit vistti fasáda.
Blant annet skal bygningen få ny utvendig kledning og belysning.
Earret eará galgá visti skoađastuvvot ja čuovggat galget biddjot.
Det er tidligere i år gjort betydelige investeringer i oppbygging av 10 hotellrom i bygget, og man har nå i løpet av høsten startet opp hotellvirksomheten.
Dán jagi lea investerejuvvon 10 ođđa hoteallalanja vistái ja čakčat leat álggahan hotealladoaimma.
Det er gitt tilskudd fra tilskuddsordningen Næringsliv, bedriftsutvikling, kombinasjons- og utmarksnæringer, og tiltaket faller inn under prioriteringene da dette er et utviklingstiltak som vil kunne bidra til en betydelig grad av bedriftsutvikling.
Doarjja lea addojuvvon doarjjaortnegis Ealáhusat, fitnodatovddideapmi, lotnolas- ja meahcceealáhusat, ja doaibmabidju gullá vuoruhemiide, danne go lea ovddidandoaibmabidju mii váikkuha ollu fitnodatovddideapmái.
– Etablering av hotell og oppgradering av bygget som inneholder hotell og restaurant er en viktig satsning som vil kunne gi betydelig ringvirkning for øvrig næring i Varangerbotn og distriktene rundt, sier sametingsråd Silje Karine Muotka.
– Hotealla ásaheapmi ja vistti divvun mas lea hotealla ja restauráŋŋa, lea deaŧalaš áŋgiruššan mii addá stuorra oalgeváikkuhusaid eará ealáhusaide Vuonnabađas ja guovlluin birrasis, dadjá sámediggeráđđi Silje Karine Muotka.
For intervju eller spørsmål, kontakt sametingsråd Silje Karine Muotka, mobil.
Jearahallama addá ja vástida gažaldagaide, sámediggeráđđi Silje Karine Muotka, mobil.
+47 984 87 576, silje.karine.muotka@samediggi.no.
+47 984 87 576, silje.karine.muotka@samediggi.no.
PRM: Kultur- og idrettsstipend 2019 tildelt
PRD: Kultur- ja valáštallanstipeanddat jahkái 2019 juolluduvvon
Sametingsrådet har tildelt ett kulturstipend og tre idrettsstipend for 2019.
Sámediggeráđđi lea juolludan ovtta kulturstipeandda ja golbma valáštallanstipeandda 2019:s.
Kulturstipendet tildeles dansekunstner Ánna-Katri Helander, og idrettsstipendene tildeles skiskytter Amalie Kristine Triumf, turner Peder Funderud Skogvang og ishockeyspiller Tuva Sirin Schall Mikkelsen.
Kulturstipeanda addojuvvuo dánsadáiddárii Ánna-Katri Helanderii, ja valástallanstipeanddaid ožžot báhčinčuoigi Amalie Kristine Triumf, turner Peder Funderud Skogvang ja ishockey valáštallii Tuva Sirin Schall Mikkelsen..
Sametingets kultur- og idrettsstipend skal motivere samisk ungdom til å engasjere seg innenfor kunst, kultur og idrett.
Sámedikki kultur- ja valáštallanstipeanda galgá movttiidahttit sámi nuoraid bargat dáidagiin, kultuvrrain ja valáštallamiin.
Fire stipend, hver på kr 25 000, er delt ut.
Njeallje stipeandda leat juhkkojuvvon, 25 000 ru guhtiige.
– Det var mange søkere på årets stipender, spesielt i idrettsklassen.
– Dán jagi ohce ollugat stipeanddaid, erenoamážit valáštallanluohkás.
Vi har plukket ut og tildelt stipendet til fire utøvere som representerer god bredde av det samisk ungdom driver med av kunst og idrett, og der alle har prestert og har ambisjoner om å bli enda bedre i sine sjangere.
Mii leat válljen juolludit stipeandda njealljásii geat ovddastit daid sámi nuoraid govdodaga geat barget dáidagiin ja valáštallamiin, ja geain buohkain leat buorit bohtosat ja áigumušat šaddat vel ain buoret iežaset suorggis.
Vi ønsker dem lykke til og håper stipendet bidrar til videre satsing, sier sametingsråd Henrik Olsen.
Mii sávvat sidjiide lihku ja doaivut ahte stipeanda movttiidahtášii sin áŋgiruššat viidáseappot, dadjá sámediggeráđđi Henrik Olsen.
Det kom inn 11 søknader, og alle oppfylte kriteriene.
Bohte 11 ohcama, ja buohkat devde eavttuid.
Ni søknader omhandler idrettsstipend og to søknader omhandler kulturstipend.
Ovccis ohce valáštallanstipeandda ja guovttis kulturstipeandda.
Her er begrunnelsene for tildelingene:
Vuođustusat juolludemiide:
Ánna-Katri Helander, bosatt i Kautokeino, er en meget lovende danser som blander elementer fra sin kultur med nåtidens kunstformer.
Ánna-Katri Helander, Guovdageaidnu, lea hui čeahpes dánsejeaddji, gii seaguha dánsumis iežas kultuvrra elemeanttaid dálá áiggi dáiddavugiiguin.
Stilen og uttrykket hennes har endret seg gjennom årene, og hun har gjennom sin kunst utmerket seg som en talentfull kunstner.
Su stiila ja álbmosii buktin lea rievdan jagiid mielde, son lea dáidagis bokte čájehan ahte lea erenoamáš čeahpes dáiddár.
Gjennom hiphop tar hun også steget inn i samfunnsdebatten.
Hiphop bokte lea son maid vánddardan servodatdigaštallamis.
Ánna-Katri har vært årets unge kunstner under Riddu Riđđu Festivála i 2017, og i juni 2018 startet hun sitt kreative opphold i Lásságámmi.
Ánna Katri lea leamaš jagi nuorra dáiddár Riddu Riđđu Festiválas 2017:s, ja geassemánus 2018 álggahii son su hutkás eallima Lásságámmis.
Amalie Kristine Triumf, bosatt i Storslett, satser seriøst på sin idrett, som er en av verdens mest publikumsvennlige og populære idretter: skiskyting.
Amalie Kristine Triumf, Ráisa, váldá hui duođas valáštallama mii lea máilmmis gehččiide eanemus bivnnuhis valáštallan: čuoiganbáhčin.
Hun driver nå på et profesjonelt nivå, og har flere ganger representert Sápmi på Arctic Winter Games.
Son valáštallá ámmátdásis, ja lea ollu háviid ovddastan Sámi Arctic Winter Games gilvvuin.
Hun har satt seg mål om å nå langt opp i verdenstoppen, og ønsker å være et godt forbilde for samisk ungdom.
Sus lea áigumuššan olahit valáštallamiin guhkás máilmmis, ja son háliida leat buorre ovdagovva sámi nuoraide.
Peder Funderud Skogvang, bosatt i Tromsø, har i flere år hevdet seg i norgestoppen i turn, og er nå på juniorlaget på det norske landslaget.
Peder Funderud Skogvang, Romsa, lea ollu jagiid lihkostuvvan turn-valáštallamis njunušdásis Norggas, ja lea dál Norgga riikasearvvi juniorsearvvis.
Han tok sølv i Norgescup 2 i 2018, og i juni 2019 kom han på 7. plass i senior-NM.
Son oaččui silbba Norgescup 2:is 2018:s ja geassemánus 2019 bođii son čihččet sadjái senior-NM:s.
Han fremstår som et godt forbilde for samisk ungdom, og er en dedikert idrettsutøver med en klar samisk identitet.
Son lea buorre ovdagovva sámi nuoraide, ja son lea valáštalli geas vissásit lea čielga sámi identitehta
Tuva Sirin Schall Mikkelsen, bosatt i Oslo, har i flere år spilt ishockey på et høyt nivå, og er premiert med flere bronsemedaljer og et par sølvmedaljer.
Tuva Sirin Schall Mikkelsen, Oslo, lea ollu jagiid leamaš ishockey:s alla dásis, ja lea ožžon máŋga bronšamedálja ja moadde silbamedálja.
Hun er en dedikert idrettsutøver, og har nådd betegnelsen ironwoman i eliteserien i ishockey.
Son lea valáštalli gii lea olahan namahusa ironwoman ishockey eliteráiddus.
Hun har vist at også samisk ungdom kan hevde seg I toppen i idretter som ikke er så vanlig i Sápmi.
Son lea čájehan ahte maiddái sámi nuorat sáhttet birget bures njunnošis dakkár valáštallamiin mat eai leat nu dábálaččat Sámis.
Tidligere vinnere:
Ovddeš vuoitit:
2008: Finn Hågen Krogh Odd Isak Kappfjell 2011: Idrettsstipend: Christer Kjønsø Karlsen, Silje Wilsgård og Marie Sofie H. Hætta Kulturstipend: Marja Helena Fjellheim Mortensson 2014: Idrettsstipend: Ole Mathis Sara Nedrejord og Aslak Ole Eira Kulturstipend: Ina-Theres Andrea Sparrok, Sarakka Gaup og Anne Maia Raanes Sørensen 2016: Idrettsstipend: Rakel Birkeli og Jan Arthur Reinås Kulturstipend: Anna Linea Fjellheim Varsi og Ella Marie Hætta Isaksen 2018: Idrettsstipend: Benedicte Guttorm og Sajane Karina Olsen Kulturstipend: Anna Kaisa Partapuoli og Johan Daniel Turi
2008: Finn Hågen Krogh Odd Isak Kappfjell 2011: Valáštallanstipeanda: Christer Kjønsø Karlsen, Silje Wilsgård ja Marie Sofie H. Hætta Kulturstipeanda: Marja Helena Fjellheim Mortensson 2014: Valáštallanstipeanda: Ole Mathis Sara Nedrejord ja Aslak Ole Eira Kulturstipeanda: Ina-Theres Andrea Sparrok, Sarakka Gaup ja Anne Maia Raanes Sørensen 2016: Valáštallanstipeanda: Rakel Birkeli ja Jan Arthur Reinås Kulturstipeanda: Anna Linea Fjellheim Varsi ja Ella Marie Hætta Isaksen 2018: Valáštallanstipeanda: Benedicte Guttorm ja Sajane Karina Olsen Kulturstipeanda: Anna Kaisa Partapuoli ja Johan Daniel Turi
For intervju eller spørsmål, kontakt sametingsråd Henrik Olsen, 907 75 219
Jearahallama addá ja vástida gažaldagaide, sámediggeráđđi Henrik Olsen, 907 75 219,
PRM: Nødvendig å se nærmere på hvordan samiske helsetjenester bør organiseres
PRD: Dárbu geahčadit lagabuidda movt sámi dearvvašvuođabálvalusaid galggašii organiseret
Sametinget mener at organiseringen av spesialisthelsetjenesten i Norge må reflektere samenes særstilling som urfolk.
Sámediggi oaivvilda ahte spesialistadearvvašvuođabálvalusa organiseremis Norggas ferte leat oktavuohta dasa ahte sámiin lea sierra sajádat go lea álgoálbmot.
Sametingets plenum har forrige uke behandlet sak om utvikling og organisering av samiske spesialisthelsetjenester.
Sámedikki dievasčoahkkin lea mannan vahkus meannudan ášši sámi spesialistadearvvašvuođabálvalusa ovddideami ja organiserema birra.
Saken tar utgangspunkt i sentrale myndigheters oppdrag til Helse Nord RHF om å ivareta en strategisk videreutvikling av spesialisthelsetjenester til den samiske befolkningen.
Áššis váldojuvvo vuolggasadji guovddáš eiseválddiid bargguin Davvi Dearvvašvuhtii ahte galget gozihit sámi álbmoga spesialistadearvvašvuođabálvalusa strategalaš viidáset ovddideami.
Sametinget er fornøyd med at dette arbeidet er igangsatt.
Sámediggi lea duhtavaš go dát bargu lea álggahuvvon.
Gjennom dette oppdraget anerkjenner sentrale myndigheter at samer har særegne behov og egne tilnærminger til egen helse som krever at de blir møtt av et helsevesen som er tilpasset deres språk, kultur og samfunnsliv.
Dán barggu bokte dohkkehit guovddáš eiseválddit dan ahte sámiin leat sierra dárbbut ja iežas lagadeamit sin dearvvašvuhtii man geažil sii galget beassát deaivvadit sin gillii, kultuvrii ja servodateallimii heivehuvvon dearvvašvuođadoaimmahagain.
I dag er samiske helseinstitusjoner både økonomisk og organisatorisk underlagt et underliggende helseforetak, og har begrenset innflytelse på egne ressurser og egen styring.
Dál leat sámi dearvvašvuođaásahusat sihke ekonomalaččat ja organisatoralaččat dearvvašvuođadoaimmahaga vuollásaččat, ja dain lea unnán váikkuhanfápmu iežaset resurssaide ja sin stivrejupmái.
Sametinget mener at reell samisk selv- og medbestemmelse må ivaretas i styrende organer, og i planlegging, utforming og organisering av helsetjenester til samiske pasienter.
Sámediggi oaivvilda ahte duohta sámi ieš- ja mielmearrideapmi ferte gozihuvvot stivrejeaddji orgánain, ja dearvvašvuođabálvalusaid plánemis, hábmemis ja organiseremis sámi pasieanttaide.
– Den overordnede organisasjonsstrukturen må erkjenne at samene har en rett til selvbestemmelse.
– Bajimuš organisašuvdnastruktuvra ferte dohkkehit ahte sámiin lea iešmearridanvuoigatvuohta.
Retten til selvbestemmelse i utforming, styring og kontroll må legges til grunn for organisering av tilrettelagte helsetjenester til samiske pasienter, sier sametingsråd Mikkel Eskil Mikkelsen.
Iešmearridanvuoigatvuohta hábmemis, stivrejumis ja bearráigeahčus, ferte leat vuođđun láhččojuvvon dearvvašvuođa bálvalusaid organiseremii sámi pasieanttaide, dadjá sámediggeráđđi Mikkel Eskil Mikkelsen.
Sametinget mener det er nødvendig å se nærmere på hvordan samiske helsetjenester bør organiseres, slik at samiske helsetjenester er tilgjengelige for samiske pasienter i hele landet.
Sámediggi oaivvilda ahte lea dárbu geahčadit lagabuidda movt sámi dearvvašvuođa bálvalusat galggašedje organiserejuvvot, nu ahte sámi dearvvašvuođa bálvalusat livčče sámi pasieanttaid olámuttus miehtá riikka.
– Vi må se på helseforetaksmodellen.
– Mii fertet geahčadit dearvvašvuođadoaimmahatmálle.
En hensiktsmessig organisering av spesialisthelsetjenestene skal på et overordnet nivå sikre at alle samer får de tjenestene de har krav på, sier Mikkelsen.
Spesialistadearvvašvuođabálvalusaid ulbmillaš organiseren galgá bajimuš dásis sihkkarastit dan ahte buot sámit ožžot daid bálvalusaid maidda sis lea vuoigatvuohta, dadjá Mikkelsen.
Sametinget mener at en samordning av samiske fagressurser er et viktig moment i dette arbeidet.
Sámediggi oaivvilda ahte sámi fágaresurssaid oktiiordnen lea deaŧalaš momeanta dán barggus.
Det bør etableres samiske fagnettverk på tvers av kommunegrenser og spesialisthelsetjenester som følger opp samiske pasienter.
Galggašii ásahuvvot sámi fágafierpmádat gieldarájáid ja spesialistadearvvašvuođabálvalusaid rastá maid bokte sámi pasieanttat čuovvuluvvojit.
Mikkelsen peker også på at det er begrenset tilgang på samiske fagfolk.
Mikkelsen čujuha maiddái ahte leat unnán sámi fágaolbmot.
Det samiske folk er avhengig av organisasjonsformer som fører til at en kan benytte samiske fagfolk mest mulig fleksibelt.
Sámi álbmot lea sorjavaš organisašuvdnahámis mii dahká ahte sáhttá geavahit sámi fágaolbmuid nu njuovžilit go vejolaš.
– Det er behov for å tenke helhetlig og overordnet om organisering av spesialisthelsetjenester til den samiske befolkning for å kunne gi bedre og mer helhetlige tjenester til samiske pasienter som bygger på samisk språk og kultur, sier Mikkelsen.
– Dárbu lea jurddašit ollislaččat ja bajimuš dásis Spesialistadearvvašvuođabálvalusaid organiserema sámi álbmoga várás vai sáhttá addit buoret ja eanet ollislaš bálvalusaid sámi pasieanttaide sámi giela ja kultuvrra vuođul, dadjá Mikkelsen.
Sakspapirer og vedtak
Áššebáhpirat ja mearrádus
PRM: Ønsker et lulesamisk helsenettverk
PRD: Háliida julevsámi dearvvašvuođafierpmádaga
Sametingets plenum uttalte forrige uke at man ønsker etablering av helsenettverk, som kan både organisere helsepersonell og bidra i utviklingen av likeverdige helsetjenester.
Sámedikki dievasčoahkkin celkkii mannan vahkus ahte háliidit dearvvašvuođafierpmádagaid ásahuvvat, mat sáhttet sihke organiseret dearvvašvuođabargiid ja váikkuhit ovttaárvosaš dearvvašvuođabálvalusaid ovddideapmái.
– Jeg ser gjerne at lulesamisk helsenettverk etableres i høst, særlig med tanke på etableringen av nye Hamarøy kommune, sier sametingsråd Mikkel Eskil Mikkelsen.
– Mun sávan ahte julevsámi dearvvašvuođafierpmádat ásahuvvošii čakčat, erenoamážit go ođđa Hápmira suohkan dál ásahuvvo, dadjá sámediggeráđđi Mikkel Eskil Mikkelsen.
Sametinget ser et behov for at samisk helsepersonell er organisert på en formålstjenlig måte både nasjonalt og lokalt.
Sámediggi oaidná ahte lea dárbu organiseret sámi dearvvašvuođabargiid ulbmillaš vuogi mielde sihke nationála ja báikkálaš dásis.
Sametingets plenum uttalte sist uke at etablering av slike samisk fagnettverk bør prioriteres i samiske kjerneområder.
Sámedikki dievasčoahkkin celkkii mannan vahkus ahte dán lágan sámi fágafierpmádaga ásaheapmi berre vuoruhuvvot sámi guovddášguovlluin.
I sørsamisk område har samisk helsepersonell organisert seg og de ønsker å gjennomføre prosjekter som skal tilby likeverdighet innenfor helsetjenestene.
Máttasámi guovllus leat sámi dearvvašvuođabargit organiseren iežaset ja sii háliidit čađahit prošeavttaid maid bokte fállet ovttaárvosašvuođa dearvvašvuođabálvalusaid siskkobealde.
Ved å danne fagmiljø og nettverk i de samiske kjerneområdene, vil likeverdige helsetjenestetilbud ta utgangspunkt i det samiske samfunnets behov.
Fágabirrasa ja fierpmádaga ásaheami oktavuođas sámi guovddášguovlluin, váldet ovttaárvosaš dearvvašvuođabálvalusfálaldagat vuolggasaji sámi servodaga dárbbuin.
– Vi ser at både primærhelsetjenesten og spesialisthelsetjenesten har store utfordringer når de skal tilby likeverdige helsetjenester til den samiske befolkningen.
– Mii oaidnit ahte sihke vuođđodearvvašvuođabálvalusas ja spesialistadearvvašvuođabálvalusas leat stuorra hástalusat go galget fállat ovttaárvosaš dearvvašvuođabálvalusaid sámi álbmogii.
Lulesamisk helsepersonell burde lære av det som er gjort i sørsamisk område og danne et lignende nettverk, sier Mikkelsen.
Julevsámi dearvvašvuođabargit berrejit oahppat das mii lea dahkkojuvvon máttasámi guovllus ja ásahit sullasaš fierpmádaga, dadjá Mikkelsen.
Sametinget og Helse Nord jobber med et større utviklingsprosjekt, som skal planlegge samiske helsetjenester nasjonalt.
Sámediggi ja Davvi Dearvvašvuohta barget stuorát ovddidanprošeavttain, mas plánejit sámi dearvvašvuođabálvalusaid nationála dásis.
Et sentralt premiss i prosjektet er mangelen på samisk helsepersonell.
Guovddážis dán prošeavttas lea sámi dearvvašvuođabargiid váilun.
Samtidig etableres nye Hamarøy kommune, hvor de samme utfordringene vil være aktuelle.
Dasto ásahuvvo ođđa Hápmira suohkan, man oktavuođas leat seamma hástalusat áigeguovdilat.
Mikkelsen sier at mangelen på samisk helsepersonell er en utfordring, og at man derfor må sørge for å bruke dem på en formålstjenlig og fleksibel måte.
Mikkelsen dadjá ahte sámi dearvvašvuođabargiid váilun lea hástalus, ja ahte danne ferte fuolahit dan ahte dat vátna bargit geavahuvvojit ulbmillaččat ja njuovžilit.
– Samisk helsepersonell må selv være med å legge premissene for dette, siden de vil være sentrale i realiseringen av likeverdige helsetjenester.
– Sámi dearvvašvuođa bargit fertejit ieža leat mielde bidjamin eavttuid dasa, go dat leat guovddážis ovttaárvosaš dearvvašvuođabálvalusaid duohtandahkamis.
Med tanke på de prosessene vi står ovenfor nasjonalt og lokalt, så burde lulesamisk helsepersonell danne et nettverk som kan bidra og være premissleverandør.
Go jurddašit daid proseassaid mat mis leat nationála ja báikkálaš dásis, de galggašedje julevsámi dearvvašvuođabargit ásahit fierpmádaga mii sáhttá leat veahkkin ja leat mielde bidjamin eavttuid.
Mikkelsen ønsker flere strukturer og rammer velkommen inn i samisk helse og ser fram til et samarbeid med et lulesamisk helsenettverk.
Mikkelsen háliida ahte eanet struktuvrrat ja rámmat boađášedje sisa sámi dearvvašvuhtii ja vuordá mielas ovttasbarggu julevsámi dearvvašvuođafierpmádagain.
– Vi trenger flere strukturer rundt samiske helsetjenester, og et lulesamisk helsenettverk vil yte en kompetanse som vi også trenger fra Sametingets side.
– Mii dárbbašat eanet struktuvrraid sámi dearvvašvuođabálvalusaid oktavuhtii, ja julevsámi dearvvašvuođafierpmádat attášii gelbbolašvuođa maid mii maiddái Sámedikkis dárbbašat.
Fra Sametingets side så er det klart uttrykt fra plenum at vi må få på plass flere nettverk og det skal vi følge opp fra sametingsrådets side, avslutter sametingsråd Mikkel Eskil Mikkelsen.
Sámedikki dievasčoahkkin lea čielgasit dadjan ahte mii fertet oažžut saji eanet fierpmádagaide ja dan mii áigut sámediggeráđi beales čuovvulit, dadjá sámediggeráđđi Mikkel Eskil Mikkelsen loahpas.
PRM: Oppfordrer til visninger av den samiske versjonen av Frost II
PRD: Ávžžuha čájehit Jikŋon II filmma sámegillii
Sametingspresident Aili Keskitalo oppfordrer kinoer rundt om i hele landet til å sette opp visninger av den nordsamiske versjonen av Frost II - eller Jikŋon II.
Sámediggepresideanta Aili Keskitalo ávžžuha kinoid miehtá riikka čájehit davvisámegielat veršuvnna filmmas Jikŋon II.
2019 er FNs internasjonale år for urfolksspråk og hva passer bedre enn at Disney-oppfølgeren Frost II kommer i en samisk versjon.
2019 lea ON riikkaidgaskasaš álgoálbmotgiellajahki ja mii heive vel buorebut go dat ahte Disney-čuovvu Jikŋon II boahtá sámegillii.
Filmen er inspirert av det samiske og har blitt til gjennom et tett og vellykket samisk-amerikansk samarbeid.
Filbma lea dahkkojuvvon sámevuođa vuođul ja lea šaddan lávga sámi-amerihkalaš ovttasbarggu bokte mii lihkostuvai.
Filmen har førpremiere 14. desember og premiere 25. desember.
Filmma ovdal čájeheapmi lea juovlamánu 14. b. ja premieara lea juovlamánu 25. b.
– Det som er svært gledelig er at den nordsamiske versjonen har premiere samtidig som de nordiske språkene.
– Hui illudahtti lea dat go davvisámegielat veršuvnnas lea vuosttaš čájeheapmi oktanaga davviriikkalaš gielaiguin.
Det betyr at den samiske versjonen er del av oppmerksomheten og alt det en premiere bringer med seg.
Dát mearkkaša dan ahte sámi veršuvdna lea oassi fuomášumis ja buot maid vuosttaš čájálmas mielddisbuktá.
Jeg vil rose Walt Disney Animation Studios for å synliggjøre og anerkjenne samisk språk på denne måten, sier sametingspresidenten.
Mun rámiidan Walt Disney Animation Studios go oainnusmahttá ja dohkkeha sámegiela dieinna lágiin, dadjá sámediggepresideanta.
Flere steder er det allerede planlagt visninger av den samiske versjonen.
Ollu sajiin lea juo plánejuvvon sámegielat filmma čájeheapmi.
– Jeg oppfordrer flere kinoer til å sette opp visninger av den nordsamiske versjonen.
Sámediggepresideanta ávžžuha eambbogiid čájehit filmma. – Mun ávžžuhan eanet kinoid čájehit davvisámegielat filmma.
Der det er en mindre samisk befolkning kan det være lurt å gå i dialog med de lokale samiske miljøene for å finne passende visningsdatoer.
Gos leat unnit sámi álbmot, de sáhttá leat vuogas gulahallat báikkálaš sámi birrasiiguin gávdnan dihtii heivvolaš čájehanbeivviid.
Både bygdekinoer og større kinoer bør alle kjenne sin besøkelsestid, sier sametingspresident Aili Keskitalo.
Sihke gilikinot ja stuorát kinot berrejit buohkat dovdat sin oahppaladdanáiggi, dadjá sámediggepresideanta Aili Keskitalo.
Kontaktperson: Politisk rådgiver Eirik Larsen, mob. 970 80 217
Oktavuođaolmmoš: Politihkalaš ráđđeaddi Eirik Larsen, mob. 970 80 217
PRM: Sametinget og Sámiid duodji er blitt enige om en ny næringsavtale for duodji
PRD: Sámediggi ja Sámiid duodji leaba soahpan ođđa ealáhusšiehtadusa duoji várás
Partene vil fortsatt satse på å forbedre lønnsomheten i duodji som næring.
Bealit ain háliidit vuoruhit gánnáheami duojis dego ealáhussan.
Rammen for årets avtale er 7,1 millioner kroner.
Boahte jagi rámma lea 7,1 miljovnna ruvnnu.
I tillegg skal det satses blant annet på merkevarebygging og kompetanseheving.
Dasa lassin galgat vuoruhit earret eará mearkagálvohuksema ja gealboloktema.
– Sametingets hovedmål er å utvikle duodji som næring.
– Sámedikki váldomihttomearri duojis lea ovddidit duoji ealáhussan.
Vi er enige om å videreføre driftsstøtten til de som driver med tradisjonell duodji, sier sametingsråd Berit Marie Eira.
Mii leat ovttaoaivilis joatkit doaibmadoarjjaortnega sidjiide geat doaimmahit árbevirolaš duoji, dadjá sámediggeráđđi Berit Marie Eira.
– Tradisjonell duodji er arbeidskrevende, og av den grunn synes vi det er viktig å kompensere for merkostnadene det er å produsere, sier Utsi og Eira.
– Árbevirolaš duodji gáibida bargonávccaid, ja dan sivas oaidnit mii dehálažžan gokčat liigegoluid go buvttadit dujiid, dadjá Eira.
Det er også satt av midler til investerings og utviklingstiltak.
Lea maiddái várrejuvvon ruhta investeren- ja ovddidandoaimmaide.
Denne posten gir blant annet muligheter for utøverne til å jobbe med nydesign.
Dáinna poasttain lea earret eará vejolaš duojáriin bargat ođđadesignain.
Næringsavtalen gir duodjiutøverne bedre økonomiske ordninger enn for andre næringer.
Ealáhusšiehtadus addá duojáriidda buoret ekonomalaš ortnegiid earáid ealáhusaid ektui.
Sametinget kan blant gi en høyere støttesats til utøvere som vil utvikle sin næring.
Sámediggi sáhttá earret eará juolludit alit doarjagiid duojáriidda go háliidit ovdánahttit sin ealáhusa.
I avtalen er det også satt av nær 1,9 millioner til drift av organisasjonene Sámiid duodji og Duojáriid ealáhussearvi - disse skal blant annet jobbe for å bedre duodjinæringens kår.
Šiehtadusas lea maiddái várrejuvvon lagabui 1,9 miljovnna ruvnnu jođihit organisašuvnnaid Sámiid duoji ja Duojáriid ealáhussearvvi - dát galget earret eará bargat dan ala ahte ovddidit duodjeealáhusa ekonomalaš dili.
I 2020 skal partene se på ansvarfordelingen i duodji og hvordan utøverne skal utvikle sin næring.
2020:s galget bealit geahčadit ovddasvástádusa juohkima duojis ja mo duojárat galget ovdánahttit sin ealáhusa.
Sametingsråd Eira sier at Sametinget har fått en kraftig realnedgang til sin ordinære drift etter at statsbudsjettet ble lagt fram.
Sámediggeráđđi Eira lohká ahte Sámediggi lea ožžon garra reálanjiedjama sin beaivválaš doibmii maŋŋá go stáhtabušeahtta lea almmuhuvvon.
– Vi har tidligere beregnet at Sametinget vil få en nedgang på 12 millioner kroner som Sametinget må spare inn.
– Mii leat ovdal rehkenastán ahte Sámedikki bušeahtta njiedjá 12 miljovnna ruvnnuin maid Sámediggi ferte seastit.
Det har ført til at det ikke har vært rom for økninger i avtalen, sier sametingsråden.
Dán sivas ii leat leamaš vejolaš lasihit šiehtadusa, dadjá sámediggeráđđi.
Sametinget vil imidlertid beklage at Duojáriid ealáhussearvi valgte å bryte forhandlingene.
Sámediggi šálloša go Duojáriid ealáhussearvi válljii botket šiehtadallamiid.
– Avtalen har fortsatt en næringsprofil og vi håper på at duodjiutøverne ser nytten i at næringsavtalen støtter opp om duodji som en viktig samisk næring og en kulturbærer, avslutter Utsi og Eira.
Šiehtadus lea danin dahkkon dušše Sámiid dujiin. – Šiehtadusas lea ain ealáhusprofiila ja mii doaivut ahte duojárat oidnet ávkki das ahte ealáhusšiehtadus doarju duoji dehálaš sámi ealáhussan ja kulturguoddin, loahpaha Eira.
For intervju eller spørsmål, kontakt sametingsråd Berit Marie Eira, 913 28 626 eller leder i Sámiid duodji Catarina Utsi, 958 85 739
Jearahallama addá dahje vástida gažaldagaide sámediggeráđđi Berit Marie Eira, 913 28 626 dahje Sámiid duoji jođiheaddji Catarina Utsi, 958 85 739.
PRM: Sametinget støtter sjøsamiske hytter med en halv million
PRD: Sámediggi doarju mearrasámi barttaid bealle miljovnnain
Sametingsrådet har innvilget 500.000 kroner i støtte til Manndalen sjøbuer som nå skal oppgradere hyttene sine inspirert etter de åtte samiske årstidene.
Sámediggeráđđi lea juolludan 500.000 ruvnnu doarjjan Manndalen Sjøbuerii, mii dál áigu ođasmahttit iežas barttaid gávcci sámi jahkodagaid inspirašuvnnain.
Manndalen sjøbuer søkte om midler til å oppgradere de åtte hyttene sine i Manndalen, ved Lyngenfjorden i Nord-Troms.
Manndalen Sjøbuer ozai ruđaid ođasmahttit gávcci bartta Olmmáivákkis, Ivgovuonas Davvi-Romssas.
Bedriften ønsker å innrede hyttene sine inspirert av de åtte samiske årstidene og bedriften har også en tydelig sjøsamisk profil.
Fitnodat háliida bierggastit barttaid gávcci sámi jahkodagaid inspirašuvnnain, ja fitnodagas lea maid čielga mearrasámi profiila.
– Det er svært positivt med bedrifter som løfter frem den sjøsamiske kulturen og det er ikke mange av dem i Sápmi.
– Lea hui buorre go leat fitnodagat mat loktejit oidnosii mearrasámi kultuvrra, ja Sámis eai leat galle dakkára.
Manndalen sjøbuer går frem som et godt eksempel for andre som ønsker å satse innenfor dette segmentet, sier sametingsråd Henrik Olsen, som selv er fra området.
Manndalen Sjøbuer lea buorre ovdagovvan earáide geat háliidit searaid bidjat dán suorgái, dadjá sámediggeráđi Henrik Olsen, gii ieš lea dán guovllus eret.
Daglig leder Henrik Solberg i Manndalen Sjøbuer er også med i reiselivsprosjektet Johtit som Sametinget har tatt initiativ til, og er i tillegg en erfaren aktør.
Manndalen Sjøbuer beaivválaš jođiheaddji Henrik Solberg lea maid mielde Johtit mátkeealáhusprošeavttas maid Sámediggi lea vuolggahan, ja lea lassin dasa bures hárjánan aktevra.
– Vi har mange små bedrifter i nord som er spredt over et stort geografisk område.
– Mis leat máŋga smávva fitnodaga davvin mat leat gilvojuvvon viiddis geográfalaš guvlui.
Derfor har Sametinget fokus på samarbeid gjennom nettverk, som i eksempelvis prosjektet Johtit.
Danne lea Sámedikki mielas ovttasbargu fierpmádaga bokte hui guovddážis, nugo ovdamearkka dihte Johtit prošeavttas.
Vi er veldig stolte av at Sametinget også bidrar med kompetanseheving og nettverksbygging for samiske bedrifter.
Mii leat maid hui rámis go Sámediggi lea mielde gelbbolašvuođa loktemin ja fierpmádagaid huksemin sámi fitnodagaide.
Vi er glade for å kunne bidra til en videre utvikling for Manndalen Sjøbuer, sier sametingsråd for næring, Silje Karine Muotka.
Mii leat ilus go sáhttit leat mielde ovddideamen Manndalen Sjøbuer ain eanet, dadjá sámediggeráđđi Silje Karine Muotka, geas lea ovddasvástádus ealáhussuorgái.
Spørsmål eller intervju: Sametingsråd Silje Karine Muotka, tlf: 984 87 576
Gažaldagat dahje jearahallan: Sámediggeráđi Silje Karine Muotka, tlf: 984 87 576
PRM: Sametingsrådet gir tilskudd til Arctic Motell i Kautokeino
PRD: Sámediggeráđđi addá doarjaga Arctic Motellii Guovdageainnus
Arctic Motell i Kautokeino skal oppgradere noen av hyttene sine, og får 450 000 kroner i støtte fra sametingsrådet.
Arctic Motell Guovdageainnus lea divodan muhtun barttaidis, ja oačču 450 000 ru doarjjan sámediggeráđis.
Arctic Motell har gjennom sitt medlemskap i Sápmi Næringshage gjennomgått en grundig analyse og bestemt seg for å gjøre noen investeringer, samt oppgraderinger.
Arctic Motell lea miellahttovuođas bokte Sápmi Ealáhussiiddas čađahan vuđolaš analysa ja lea mearridan dahkat veaháš investeremiid, ja divodemiid.
Bedriften ønsker å skape en helårig drift, noe som passer fint med Sametingets mål og prioriteringer med tilskuddsordningen til samisk reiseliv.
Fitnodat háliida birrajagi doaimma, mii heive bures Sámedikki mihttomearrái ja vuoruhemiide doarjjaortnegis sámi mátkeealáhusat.
– Vi ønsker flere bedrifter i reiselivsnæringen som driver bedriften sin som en helårsnæring.
– Mii háliidat eanet mátkeealáhusfitnodagaid mat barget birra jagi.
Det er målet for hele ordningen, sier sametingsråd Silje Karine Muotka.
Dat lea ge ortnega mihttomearri, dadjá sámediggeráđđi Silje Karine Muotka.
Med tilskuddet skal Arctic Motell blant annet heve standarden på fem hytter og lage en velværeavdeling med badstu.
Doarjagiin galgá Arctic Motell earret eará buoridit viđa bartta standárdda ja ráhkadit čálgoossodaga mas lea sávdni.
– Jeg mener at Kautokeino har ett fantastisk potensiale som en meget spennende og unik destinasjon som vil kunne utvikles videre ved at eksisterende bedrifter slik som Arctic Motell nå satser og oppgraderer virksomheten, sier Muotka.
– Mun oaivvildan ahte Guovdageainnus leat hui erenoamáš vejolašvuođat hui miellagiddevaš ja áidnalunddot mátkeguovlun maid dáláš fitnodagat sáhtášedje nugo Arctic Motell dál áigu ovddidit ja buoridit doaimma, dadjá Muotka.
Sametingsrådet har også støttet opp om øvrige tiltak for å fremme reiselivsnæringen som en næring med muligheter i Kautokeino.
Sámediggeráđđi lea dorjon maiddái eará doaibmabijuid mat ovddidit mátkeealáhusa ealáhussan mas leat vejolašvuođat Guovdageainnus.
– Dette prosjektet er et godt eksempel på slike tiltak som vil kunne virke til å få en sterk utvikling av reiselivet i Kautokeino, sier Muotka.
– Dát prošeakta lea buorre ovdamearka dákkár doaibmabijuide mat sáhttet váikkuhit dan ahte Guovdageainnus šattašii nannoset mátkeealáhusahtanuššan, dadjá Muotka.
PRM: Samiske artister deltar på WOMEX 19
PRD: Sámi artisttat servet WOMEX 19
Sametingsrådet har støttet samiske komponisters deltakelse til et av verdens mest mangfoldige musikkfestivaler, som pågår i Finland nå.
Sámediggeráđđi lea addán doarjaga sámi komponisttaid searvamii ovtta máilmmi girjámus musihkkafestiválii, mii dál dollojuvvo Suomas.
WOMEX – the World Music Expo – er en av de største internasjonale musikkfestivaler.
WOMEX – the World Music Expo – lea okta stuorámus riikkaidgaskasaš musihkkafestiválain.
Festivalen arrangeres årlig i oktober og er en nettverksplattform for musikk sjangeren.
Festivála lágiduvvo jahkásaččat golggotmánus ja lea musihka fierbmeoktavuođavuođđu šjaŋŋer.
I år arrangeres festivalen i Tampere, Finland fra 23. – 27. oktober.
Dán jagi lágiduvvo festivála Tamperes Suomas golggotmánu 23. – 27. b.
I år har Sametinget gitt støtte til Samiske komponisters forening med 68.500,- kroner, samt 16.700,- kroner i reisestøtte til Elle Márjá Eira.
Dán jagi lea Sámediggi addán doarjaga Sámi komponisttaid searvái 68.500 ru, ja 16.700 mátkedoarjaga Elle Márjá Eirai.
Andreas Fliflet og Elin Kåven fra Samiske komponisters forening og Elle Márjá Eira skal også delta i en panelsamtale lørdag 26. oktober der temaet er joiketradisjon og dets komplekse historie.
Andreas Fliflet ja Elin Kåven Sámi komponisttaid searvvis ja Elle Márjá Eira servet maiddái paneladigaštallamii lávvardaga golggotmánu 26. b. mas fáddán lea luohteárbevierru ja dan moalkás historjá.
- WOMEX er en viktig arena for samiske kulturarbeidere og Sametinget ser det som positivt at de deltar på en så stor internasjonal arena.
- WOMEX lea deaŧalaš arena sámi kulturbargiide ja Sámedikki mielas lea buorre go sii servet dán muttos stuorra riikkaidgaskasaš arenai.
I år er også programmet svært spennende der mange av våre talenter er viet plass, sier sametingsråd Henrik Olsen.
Dán jagi prográmma lea hui gelddolaš gosa máŋga min čehpiin leat ožžon saji, dadjá sámediggeráđđi Henrik Olsen.
Elle Márjá Eira deltar blant annet i årets Showcase-program, som er et eget program der nye og spennende artister blir valgt ut for et internasjonalt publikum.
Elle Márjá Eira searvá earret eará Showcase-prográmmii, mii lea sierra prográmma mas ođđa ja gelddolaš artisttat leat válljejuvvon riikkaidgaskasaš lávdái.
I årets Showcase-program er også samiske talenter som Hilda Länsman (som del av duoen Vildá) og Wimme Saari (Wimme &amp; Rinne) med.
Dán jagi Showcase-prográmmas leat mielde maiddái sámi taleanttat nugo Hilda Länsman (duo Vildá) ja Wimme Saari (Wimme &amp; Rinne).
- Vi ser at samisk musikk og kultur er ettertraktet også på internasjonale scener.
- Mii oaidnit ahte sámi musihkka ja kultuvra leat bivnnuhat maiddái riikkaidgaskasaš lávddiin.
Det gjør meg svært glad at andre også ser verdien i våre kulturelle uttrykk.
Mu illudahttá hui sakka dat go maiddái earát oidnet árvvu min kultuvrralaš ilbmademiin.
WOMEX er en fin anledning for våre talenter å bygge nettverk, vise seg frem og å bli kjent med andre artister fra hele verden, sier Olsen.
WOMEX:ii searvan addá min taleanttaide buorre vejolašvuođa oažžut fierpmádaga, čájehit iežaset ja oahpásmuvvat eará artisttaiguin miehtá máilmmi, dadjá Olsen.
PRM: Samiske kulturskatter vender hjem
PRD: Sámi kulturártnat máhccet ruoktot
Over 1600 samiske kulturhistoriske gjenstander tilbakeføres nå til samiske museer.
Badjelaš 1600 sámi kulturhistorjjálaš dávvirat máhcahuvvojit dál sámi museaide.
Onsdag 19. juni var partene i Bååstede-prosjektet samlet til høytidelig markering i Kautokeino.
Gaskavahku geassemánu 19. beaivvi ledje Bååstede-prošeavtta oasálaččat čoahkkanan allaárvosaš čalmmustahttimii Guovdageidnui.
Overføringsavtalen av samisk gjenstandsmateriale fra Norsk folkemuseum og Kulturhistorisk museum ble onsdag undertegnet av partene Sametinget, Norsk Folkemusem, Kulturhistorisk museum og representanter for de seks konsoliderte samiske museene Norge.
19.6 vuolláičálle oasálaččat Sámediggi, Norgga Álbmotmusea, Kulturhistorjjálaš musea ja guđa ovttastuvvon Norgga sámi museaid ovddasteaddji šiehtadusa sirdit sámi dávvirávdnasiid Norgga álbmotmuseas ja Kulturhistorjjálaš museas.
Markeringen skjedde på RDM-Kautokeino Bygdetun.
Čalmmustahttin lei RDM – Guovdageainnu gilišiljus.
– Samisk kulturarv må forvaltes av det samiske samfunnet og vi har nå startet denne historiske prosessen.
– Sámi servodat ferte hálddašit sámi kulturárbbi, ja odne mii leat álggahan dan historjjálaš proseassa.
Det gjør meg svært glad og stolt, sier sametingspresident Aili Keskitalo.
Mun lean hui ilus ja rámis dainna, dadjá sámediggepresideanta Aili Keskitalo.
Retten til egen historie
Vuoigatvuohta iežas historjái
Bååstede-prosjektet tar utgangspunkt i retten til å forvalte og formidle egen historie og kulturarv.
Bååstede-prošeavtta vuođđuduvvá vuoigatvuođas ieš hálddašit ja gaskkustit iežas historjjá ja kulturárbbi.
Det har også vært viktig å innlemme de samiske gjenstandene i sine opprinnelige språk- og kulturmiljø, da de også vil være en viktig kunnskapsbase om duodji, tradisjonskunnskap og språk for det samiske folk.
Lea maid leamaš dehálaš ovttastahttit sámi dávviriid daid álgovuolggalaš giella- ja kulturbirrasis, danne go dain lea dehálaš diehtu sámi álbmogii duoji, árbevieruid ja giela birra.
Norsk Folkemuseum og Kulturhistorisk museum uttaler at Bååstede er svært viktig for dem, da det føles rett å gi samisk kulturarv tilbake til Sápmi.
Norgga Álbmotmusea ja Kulturhistorjjálaš musea dadjet ahte Bååstede lea leamaš hui dehálaš sidjiide, go dovdo riekta addit sámi kulturárbbi ruovttoluotta Sápmái.
I tillegg åpner det opp for et verdifullt samarbeid.
Lassin dat rahpá uvssaid mávssolaš ovttasbargui.
– Vi håper at den unike kompetansen og kunnskapen som finnes ved de samiske museene også kan komme Norsk Folkemuseum og Kulturhistorisk museum til gode gjennom et samarbeid i årene som kommer.
– Mii sávvat sámi museaid áidnalunddot gelbbolašvuohta ja máhttu maiddái sáhttá boahttevaš ovttasbarggu bokte boahtit Norgga Álbmotmuseai ja Kulturhistorjjálaš museai buorrin.
Det vil være en styrke for alle parter, sier avdelingsdirektør Inger Jensen ved Norsk Folkemuseum.
Dat livččii nanusmahttán buot oasálaččaid, dadjá Norgga Álbmotmusea ossodatdirektevrá Inger Jensen.
Størstedelen av samlingen på 1639 gjenstander er i dag i Kulturhistorisk museum sitt eie.
Sihkkarastá guhkilmas suodjaleami Eanas oassi 1639 dávvira čoakkáldagas eaiggáda dál Kulturhistorjjálaš musea.
De er trygg på at er trygg på at tilbakeføringsløsningen er god og riktig.
Sii leat oadjebasat dasa ahte máhcahančoavddus lea buorre ja riekta.
– Norsk Folkemuseum og Kulturhistorisk museum forvalter norsk kulturarv på vegne av fellesskapet.
– Norgga Álbmotmusea ja Kulturhistorjjálaš musea hálddašit Norgga kulturárbbi buohkaid ovddas.
Nå overtar de samiske museene forvaltningsansvaret for de samiske samlingene.
Dál sámi museat váldet badjelasat sámi čoakkáldagaid hálddašanovddasvástádusa.
Gjenstandene vil gi stor glede i de samiske samfunnene og de sikres langsiktig vern gjennom Sametingets oppfølging, sier museumsdirektøren Håkon Glørstad i Kulturhistorisk museum.
Dávvirat bohtet illudahttit sámi servodaga ja dat sihkkarastojuvvot guhkilmas suodjaleami Sámedikki čuovvuleami bokte, dadjá Kulturhistorjjálaš musea museadirektevra Håkon Glørstad.
Norsk Folkemuseum og Kulturhistorisk museum vil fortsatt ha en samling med samiske kulturhistoriske gjenstander som vil formidles til både samiske, norske og internasjonale besøkende.
Norgga Álbmotmuseas ja Kulturhistorjjálaš museas galgá ain leat sámi kulturhistorjjálaš dávvirčoakkáldat mii gaskkustuvvo sihke sápmelaččaide, dáččaide ja olgoriikkalaš gussiide.
Fortsatt et styrket innsats
Ain nanu áŋgiruššan
Avtalesigneringen skjer på dagen sju år etter at samarbeidsavtalen ble signert.
Šiehtadus vuolláičállojvvui beaivvát ala čieža jagi maŋŋel go ovttasbargošiehtadus vuolláičállui.
Signeringen av avtalen om Bååstede, som betyr på sørsamisk, er første ledd i prosjektet gjennomført.
Bååstede-šiehtadusa vuolláičállin, mii mearkkaša ruoktot lullisámegillii, lea vuosttaš oassi prošeavttas.
Sametingsråd Henrik Olsen er glad for tilbakeføringsavtalen.
Sámediggeráđđi Henrik Olsen lea movttat máhcahanšiehtadusain.
Sametinget vil nå følge opp prosjektet videre.
Sámediggi áigu dál čuovvulit prošeavtta viidásit.
– De samiske museene har god fagkompetanse på dette området.
– Sámi museain lea buorre fágagelbbolašvuohta dán suorggis.
Det er behov for et ordentlig løft når det gjelder oppgradering av magasiner og utstillingsfasiliteter, i tillegg til en styrking av fagpersonale ved museene som skal håndtere gjenstandene.
Mii dárbbašit nannosit buoridit magasiinnaid ja čájáhusfasilitehtaid, ja lassin nannet museaid fágabargiid geat galget gieđahallat dávviriid.