pere/sami_parallel huggingface dataset:
I Nordland , der ny distriktsinndeling er gjennomført , omfatter det enkelte distrikt nå alle årstidsbeitene for distriktets reineiere , med unntak for dem som har sine vinterbeiter i Sverige .
Nordlánddas , gos ođđa orohatjuohkin lea čađahuvvon , gullet juohke orohahkii dál dihto ja birra jagi áigodatguohtumat , earret dain main leat dálveguohtumat Ruoŧas .
Det samme gjelder det nyetablerte distrikt 16 i Øst-Finnmark reinbeiteområde .
Seammaládje lea Nuorta-Finnmárkkus ođđaásahuvvon orohagas nr 16 .
I Finnmark for øvrig er imidlertid årets beiter fordelt over flere distrikter .
Go daddjo ahte Guovdageainnu boazoeaiggát gullá dihto orohahkii , de oaivvilduvvo geasseorohat .
Den sedvanemessige bruken av de ulike områdene vil bestå .
Iešguđet guovlluid vieruiduvvan geavaheapmi bissu .
Som det går fram av kapittel 7 i lovutkastet , foreslås det at det skal utarbeides bruksregler i distriktet , og disse bruksreglene skal bygge på den sedvanemessige bruken av områdene .
Nu go láhkaevttohusa 7. kapihttalis boahtá ovdan , de evttohuvvo ahte orohat galgá ráhkadit doaibmanjuolggadusaid , ja dát doaibmanjuolggadusat galget ráhkaduvvot guovlluid vieruiduvvan geavaheami vuođul .
I tredje ledd understrekes det at distriktsgrensene ikke er strengt lukkete rettighetsgrenser , men at det er adgang til samarbeid på tvers av distriktsgrensene , se første punktum .
Goalmmát lađđasis deattuhuvvo ahte orohatrájit eai leat čavgadis vuoigatvuođarájit , muhto ahte lea lohpi ovttasbargat orohatrájiid rastá , geahča vuosttaš cealkaga .
Samarbeid kan tenkes mellom distriktsstyrene i to distrikter som grenser til hverandre .
Sáhttá jurddašit ovttasbarggu guovtti ránnjáorohaga orohatstivrraid gaskka .
Men samarbeid kan også tenkes mellom utøvere fra ulike distrikter .
Ovttasbargu sáhttá maiddái leat iešguđet orohagaid boazodolliid gaskka .
Et samarbeid vil være særlig aktuelt mellom to siidaer som hører til hvert sitt distrikt , men som har beiteområder som grenser opp til hverandre .
Lunddolaš ovttasbargu lea erenoamáš áigeguovdil guovtti siidda gaskka mat gullet goabbat orohahkii , muhto main leat guohtumat lahkalaga .
Som påpekt ovenfor , vil ikke distriktsgrensene uten videre være rettighetsgrenser .
Nugo namuhuvvon ovdalis , de eai dárbbaš orohatrájit iešalddiset leat vuoigatvuođarájit .
Distriktet skal omfatte de reineierne som hovedsakelig har sitt beiteområde innenfor distriktet , men man kan ikke utelukke at de i perioder har beitet utenfor disse grensene .
Orohahkii gullet boazoeaiggádat geain váldo guohtumat leat orohaga siskkobealde , muhto sis sáhttet áigodagaid leat guohtumat olggobealde dáid rájiid .
Spesielt på vinterbeitene har det ikke vært faste grenser for de enkelte siidaer .
Erenoamážit dálveguohtumiin eai leat leamaš čielga siidarájit .
Noe annet ville innebære at de siidaer som har sine vinterbeiter opp til distriktsgrensene , vil ha en langt vanskeligere situasjon enn de andre siidaene i distriktet .
Goalmmát lađđasa nubbi cealkka nanne ahte orohatjuohku ii hehtte ovtta siidda boazodolliid geavaheamis guohtumiid olggobealde iežaset orohaga go dasa lea erenoamáš riektevuođđu .
Distriktene har først og fremst betydning som administrative enheter .
Orohagaid mearkkašupmi lea vuosttažettiin leat hálddahuslaš ovttadahkan .
Bruk av områder gjennom generasjoner kan gi rettigheter etter de prinsipper som gjelder for alders tids bruk , og dette er rettigheter som ikke uten videre vil opphøre gjennom en distriktsinndeling .
Jus guovllu leat máŋggaid buolvvat atnán de sáhttá dat addit vuoigatvuođaid prinsihpaid mielde mat gusket geavaheapmái dološ áiggi rájes , ja dat leat vuoigatvuođat mat eai ihcalis noga orohatrájiid mearrideami geažil .
Et eksempel her er som nevnt dommen avsagt av Brønnøysund herredsrett 27. august 1984 .
Ovdamearkan lea nugo namuhuvvon duopmu man Brønnøysund gielddariekti celkkii borgemánu 27. beaivvi 1984 .
Til § 43 Distriktsstyre
§ 43 Orohatstivra
Etter 1978-loven § 8 første ledd skal det i hvert reinbeitedistrikt opprettes et distriktsstyre valgt av og blant reineierne i distriktet .
1978-lága § 8 vuosttaš lađđasa mielde galgá juohke orohat ásahit orohatstivrra man orohaga boazoeaiggádat válljejit iežaset gaskkas .
Denne regelen er videreført i paragrafens første ledd .
Dát njuolggadus lea bisuhuvvon paragráfa vuosttaš lađđasis .
Distriktsstyret skal i henhold til lovutkastet § 44 arbeide for å opprettholde distriktet som en ressurs for reindriften i distriktet .
Láhkaevttohusa § 44 mielde galgá orohatstivra bargat dan ala ahte doalaha orohaga resursan orohaga boazodollui .
Distriktet vil også få oppgaver vedrørende den interne forvaltningen av arealene , gjennom blant annet utarbeidelse av bruksregler .
Orohat oažžu maiddái doaimmaid mat gullet eatnamiid siskkáldas hálddašeapmái , earret eará doaibmanjuolggadusaid ráhkadeami bokte .
Utgangspunktet er at distriktsstyret skal representere de ulike interessene i distriktet .
Vuođđun lea ahte orohatstivra galgá ovddastit orohaga iešguđet beroštumiid .
Disse hensyn ligger bak forslaget om utarbeidelse av bruksregler , se § 57 .
Dát lea ge doaibmanjuolggadusaid evttohusa duogážin , geahča § 57 .
Reglene for distriktsstyret er forholdsvis detaljerte .
Orohatstivrra birra leat oalle dárkilis njuolggadusat .
Dette er nødvendig for å unngå uklarheter .
Dat lea dárbbašlaš eastadan dihte eahpečielggasvuođaid .
Det kan også vises til at andre tilsvarende sammenslutninger har detaljerte regler om slike forhold , jf. blant annet lov om bygdeallmenninger av 19. juni 1992 nr. 59 .
Maiddái eará sullasaš ovttastumiide leat dárkilis njuolggadusat dákkár áššiid birra , gč. ee. lága gilialmennegiid birra geassemánu 19. b. 1992 nr. 59 .
Dagens regler om distriktsstyrene er nedfelt i forskrifter , jf. forskrift om valg av tillitsmannsutvalg ( distriktsstyre ) og dets arbeidsoppgaver og arbeidsform , fastsatt av Landbruksdepartementet 4. mars 1987 , jf. 1978-loven § 8 femte ledd annet punktum .
Dálá njuolggadusat orohatstivrraid birra leat mearriduvvon láhkaásahusain , gč. láhkaásahusaid orohatstivrra válljema birra ja dan doaimmaid ja bargovugiid birra , man Eanandoallodepartemeanta lea mearridan njukčamánu 4. beaivvi 1987 , 1978-lága § 8 viđát lađđasa nuppi cealkaga olis .
Første ledd : Medlemmene av distriktsstyret velges av og blant de stemmeberettigede i distriktet , jf. den tilsvarende bestemmelsen i 1978-loven § 8 første ledd .
Vuosttaš lađas : Orohaga jienastanvuoigatvuođalaččat válljejit iežaset gaskkas miellahtuid orohatstivrii , gč. seammalágán mearrádusa 1978-lága § 8 vuosttaš lađđasis .
Stemmeberettiget er leder av siidaandel , jf. § 10 , og sideordnet rekrutteringsandel , jf. § 12 , jf. § 49 annet ledd .
Jienastanvuoigatvuohta lea siidaoasi jođiheaddjis , gč. § 10 , ja buohtalas álggahansiidaoasis , gč. § 12 , vrd. § 49 nuppi lađđasiin .
En siidaandel kan imidlertid bestå av rein som også tilhører andre , og spørsmålet er om også disse reineierne skal ha stemmerett og være valgbare til styret .
Siidaoasis sáhttet leat bohccot mat gullet earáide , ja gažaldat lea galgá go maiddái dáin boazoeaiggádiin leat jienastanvuoigatvuohta ja sáhttet go sii válljejuvvot stivrii .
I § 49 annet ledd er det foreslått at hver ordinær siidaandel skal ha fem stemmer .
§ 49 nuppi lađđasis lea árvaluvvon ahte juohke dábálaš siidaoasis galget leat vihtta jiena .
Lederen har selv minst én stemme , eventuelt to hvis ektefellene eller sam ­boerne har felles siidaandel .
Jođiheaddjis galgá alddis leat unnimusat okta jietna , dahje guokte jus náittosguimmežagain dahje ovttasássiin lea oktasaš siidaoassi .
Øvrige stemmer kan fordeles til myndige reineiere innenfor siidaandelen eller leder ) ( ne kan beholde alle stemmene selv .
Eará jienaid sáhttá juohkit eará válddáláš boazoeaiggádiidda geain leat bohccot siidaoasis , muhto jođiheaddji dahje jođiheaddjiguovttos sáhttiba ieža atnit buot jienaid .
Sideordnet rekrutteringsandel har to stemmer .
Buohtalas álggahansiidaoasis leat guokte jiena .
Valgbare til styret er alle som etter dette systemet har stemmerett .
Stivrii sáhttet válljejuvvot buohkat geain dán vuogi mielde lea jienastanvuoigatvuohta .
Dette er en målsetting også etter dagens regler , se § 6 siste ledd i forskrift av 4. mars 1987 om valg av tillitsmannsutvalg ( distriktsstyre ) og dets arbeidsoppgaver og arbeidsform .
Dat seamma lea mihttomearrin maiddái dálá njuolggadusain , gč. § 6 maŋemus lađđasa láhkaásahusain mearriduvvon njukčamánu 4. beaivvi 1987 orohatstivrra válljema birra , ja dan doaimma ja bargovuogi birra .
Men dagens regler om valg til styret sikrer , slik utvalget framholder , ikke at denne regelen blir overholdt .
Muhto otná njuolggadusat eai dáhkit ahte njuolggadus čuvvojuvvo , nugo lávdegoddi maiddái fuomášuhttá .
Selve valgreglene bør derfor formuleres slik at medlemskap i styret går på omgang mellom de ulike siidaene , og da forutsetningsvis slik at en gruppering ikke kan bli sittende med flertallet over flere valgperioder .
Dan dihte berrejit válganjuolggadusat cealkit ahte iešguđet siiddain galgá leat stivradoaibma vuoruid mielde , ja dalle vuosttažettiin nu ahte ovtta ja seamma joavkkus ii leat eanetlohku máŋga áigodaga maŋŋálaga .
Regler som sikrer at styrevervet går på omgang mellom de ulike siidaer , vil bidra til at man unngår situasjoner som fra tid til annen kan oppstå , at et sittende flertall systematisk og over tid overstyrer andre legitime interesser i distriktet .
Go leat njuolggadusat mat sihkkarastet ahte stivradoaibma manná vuoruid mielde iešguđet siiddaid gaskka , de dahká dat ahte eai boađe dan dillái mii duollet dálle lea leamaš , namalassii ahte okta ja seamma eanetlohku guhkit áigge stivre ja badjelduolbmá orohaga eará beroštumiid .
Tanken bak utvalgets forslag om utbalansering av makten er at det vil oppmuntre til samarbeid .
Lávdegotti árvalusa jurdda fámu dássema birra lei ahte dat ovddidivččii ovttasbarggu .
Svært mange av bestemmelsene i dagens lov forutsetter samtykke fra reindriftsmyndighetene , og fremfor å finne løsninger reineierne i mellom , bidrar reglene etter utvalgets oppfatning til detaljstyring ovenfra .
Otná lágas leat hui ollu mearrádusat maid eiseválddit vuos galget dohkkehit , ja dan sadjái go movttiidahttit boazoeaiggádiid ieža soahpat de váikkuhit njuolggadusat baicca dasa ahte stivrejupmi šaddá badjin vuolás .
Departementet slutter seg til utvalgets vurderinger her .
Departemeanta doarju lávdegotti árvvoštallama dákko .
Reineierne i sommersiidaen velger hvem som skal representere dem i distriktsstyret .
Geassesiiddaid boazoeaiggádat válljejit sin geat galget siiddaid ovddastit orohatstivrras .
Dette valget skjer på årsmøtet i sommersiidaen , se § 53 .
Sii válljejuvvojit geassesiidda jahkečoahkkimis , gč. § 53 .
Alle sommersiidaene ( geasseorohat ) skal være representert i styret , med mindre tallet ikke overstiger syv .
Buot geassesiiddat ( geasseorohat ) galget ovddastuvvot orohatstivrras , jus fal eai leat eanet go čieža .
Syv er altså det maksimale antall medlemmer i styret .
Stivrras sáhttet oainnat leat eanemus čieža lahtu .
Selve lederen av styret velges på årsmøtet i distriktet blant de kandidater til styret som er valgt fra sommersiidaene .
Orohaga jahkečoahkkimis válljejuvvo orohatovdaolmmožin okta dáin evttohasain maid geassesiiddaid jahkečoahkkin lea válljen .
De øvrige kandidater blir da ordinære styremedlemmer .
Earát šaddet de dábálaš stivralahttun .
Etter forslaget vil alle sommersiidaer uansett størrelse stille likt når det gjelder representasjon til styret .
Evttohusa mielde lea buot geassesiiddain , beroškeahttá sturrodagas , ovtta meari ovddasteapmi stivrras .
Utvalget har drøftet om de større sommersiidaer skal sikres bredere representasjon i styret , men flertallet har funnet det vanskelig å foreslå konkrete regler om dette .
Lávdegoddi lea guorahallan galggašii go stuorát geassesiiddain leat viidát ovddasteapmi stivrras , muhto eanetlohku anii váttisin evttohit dakkár njuolggadusaid .
Departementet slutter seg til dette .
Departemeanta lea ovttaoaivilis dasa .
Det kan likevel være distrikter der enkelte sommersiidaer er betydelig større enn de andre sommersiidaene , og hvor lik representasjon vil fremstå som urimelig .
Liikká sáhttá leat nu ahte muhtun orohagain leat geassesiiddat mat leat sakka stuorábut go eará geassesiiddat , ja gos ovtta meari ovddasteapmi ii leat govttolaš .
Det foreslås derfor at hvor sterke grunner foreligger kan reindriftsstyret gjøre unntak fra reglene om lik representasjon , og kan gi en sommersiida en sterkere representasjon i styret .
Dan dihte árvaluvvo ahte jus leat garra ákkat , de sáhttá boazodoallostivra čuoldit njuolggadusain mat eaktudit ovtta meari ovddasteami , ja addit stuora geassesiidii eanet saji stivrras .
Man må imidlertid unngå at en sommersiida alene får flertall i styret , jf. bestemmelsen i tredje ledd .
Ferte gal dárkkistit ahte okta geassesiida ii akto boađe eanetlohkui stivrras , gč. mearrádusa goalmmát lađđasa .
Innenfor et distrikt kan det være sommersiidaer som er klart større enn de andre , og der disse større sommersiidaene fordeler seg i flere mindre vintersiidaer på vinterbeitet .
Go ovddasteapmi lea čadnon geassesiiddaide , de sáhttá dat dahkat unnit joavkkuide váttisin oažžut coavcci stivrras . Orohagas sáhttet leat geassesiiddat mat leat stuorábut go earát , ja mat dálvet rátkkašit máŋgan smávit dálvesiidan .
Spørsmålet er om disse grupper bør kunne kreve sterkere representasjon i styret .
Gažaldat lea galggeše go dákkár siiddat sáhttit gáibidit eanet stivraovddasteami .
Det foreslås heller ikke konkrete regler om dette , idet forholdene kan være svært ulike i de forskjellige distrikter .
Dán birra eai árvaluvvo sierra njuolggadusat , dan dihte go dilálašvuođat sáhttet leat nu iešguđetlágánat iešguđet orohagain .
Men det vises til den myndighet reindriftsstyret har fått til å fravike lovens regler om styrerepresentasjon , der et distrikt har sommersiidaer som er betydelig større enn gjennomsnittet , jf. tredje ledd .
Muhto čujuhuvvo dan váldái mii boazodoallostivrras lea čuoldit lága mearrádusain stivraovddasteami birra , dalle go orohagas lea geassesiida mii lea mihá stuorát go eará siiddat , gč. goalmmát lađđasa .
Reindriftsstyret bør i så fall kreve at representantene kommer fra ulike grupper innenfor sommersiidaen .
Dalle berre boazodoallostivra gáibidit ahte stivralahtut gullet geassesiidda iešguđet joavkkuide .
Er antall sommersiidaer i distriktet over syv , skjer valget av de øvrige seks styremedlemmene ved loddtrekning blant de kandidater som representerer de ulike sommersiidaene .
Jus leat eanet go čieža geassesiidda , de válljejuvvojit guhtta eará stivralahtu vuorbádemiin iešguđet geassesiiddaid evttohasaid gaskka .
Ved valg av senere styrer skjer også dette ved loddtrekning blant de aktuelle kandidatene , med mindre distriktets årsmøte vedtar særskilte regler for hvordan styremedlemsskapet skal gå på omgang .
Maŋit jagiid stivra válljejuvvo maiddái vuorbádemiin , jus orohaga jahkečoahkkin ii mearrideažžá eará njuolggadusaid dasa movt stivraovddasteapmi galgá leat vuoruid mielde .
For å sikre at reglene ivaretar lovens målsetting om at styrevervet virkelig går på omgang , må reglene godkjennes av områdestyret .
Sihkkarastin dihte ahte njuolggadusat vuhtii váldet lága ulbmila dan hárrái ahte stivraovddasteapmi manná vuoruid mielde , de galgá guovllustivra dohkkehit njuolggadusaid .
Ovenfor er det reist spørsmål om de store sommersiidaene bør få en sterkere representasjon i styret .
Bajábealde lea jerrojuvvon berreše go stuora geassesiiddat oažžut stuorát ovddasteami stivrras .
I de tilfelle hvor antall sommersiidaer er over syv , blir spørsmålet om de store sommersiidaene bør sikres hyppigere representasjon i styret .
Jus leat badjel čieža geassesiidda , de šaddá gažaldat galgá go stuora geassesiiddaide sihkkarastit dávjjit stivrasaji .
Utvalgets mindretall ville ivareta dette hensyn gjennom reglene om valgkretser .
Lávdegotti unnitlohku háliidii vuhtii váldit dán válgabiirenjuolggadusaid bokte .
Utvalgets flertall fant mindretallets forslag til regler om valgkretser for innviklede , og var dessuten redd for at forslaget ikke ivaretar behovet for at alle de ulike interesser i distriktet blir representert i styret over tid .
Lávdegotti eanetlohku anii unnitlogu árvalan válgabiirenjuolggadusaid beare moalkájin , ja balai dasa lassin ahte evttohus ii vuhtii váldde dan dárbbašlašvuođa ahte orohaga iešguđet beroštumit áiggi mielde leat ovddastuvvon stivrras .
I stedet foreslås det at reindriftsstyret får anledning til , der sterke hensyn foreligger , å gi en sommersiida hyppigere styrerepresentasjon , jf. tredje ledd .
Dan dihte árvala eanetlohku baicca ahte boazodoallostivra sáhttá , jus leat garra ákkat , addit geassesiidii dávjjit ovddasteami , gč. goalmmát lađđasa .
Departementet er enig i dette .
Departemeanta lea ovttaoaivilis dasa .
Medlemmene til styret velges for to år av gangen .
Stivralahtut válljejuvvojit guovtti jahkái hávális .
For å unngå at alle styremedlemmer skiftes ut samtidig , kan årsmøtet bestemme at inntil halvparten av medlemmene i det første styret som velges etter denne ordningen , skal gå ut etter ett år .
Eastadan dihte ahte buot stivralahtut lotnahuvvet oktanis , sáhttá jahkečoahkkin mearridit ahte gitta bealli stivralahtuin geat vuosttaš stivrii válljejuvvojit dán ortnega mielde , válljejuvvojit dušše jahkái .
Hvem som går ut etter ett år bestemmes ved loddtrekning .
Vuorbádemiin mearriduvvo guđet válljejuvvojit dušše jahkái .
Dette innebærer at valg av styremedlemmer skjer hvert år .
Dát mielddisbuktá ahte juohke jagi leat soames stivralahtut válggas .
Det vises til det som er sagt under merknadene til annet ledd .
Mii čujuhit dasa mii daddjo mearkkašumiin nuppi lađđasii .
Der antall sommersiidaer er under 7 , og alle altså får representasjon i styret , kan det være at en stor sommersiida bør få to representanter .
Jus leat vuollel čieža geassesiidda , ja buohkat nappo ožžot stivrasaji , de sáhttá stuora geassesiida oažžut guokte saji . Dát guovttis berreba dasto gullat goabbat jovkui dahje dálvesiidii .
De to representantene bør i så fall komme fra ulike grupperinger innenfor sommersiidaen .
Jus leat badjel čieža geassesiidda , de eai beasa buot geassesiiddat stivrii , ja stivradoaibma ferte mannat vuoruid mielde .
Er antall sommersiidaer over syv , vil ikke alle sommersiidaene få representasjon i styret , og styrevervet vil gå på omgang .
Jus leat garra ákkat , de sáhttá boazodoallostivra addit stuora geassesiidii dávjjit stivrasaji go unnit geassesiiddaide .
Den flokken som om sommeren går samlet , splittes opp i mindre flokker før man går inn på vinterbeitet .
Njealját lađas : Lea hui dábálaš ahte boazoeaiggádat geaid bohccot geasset leat ovttas , dálvet rátket iešguđet smávit dálvesiiddaide .
Det er da reineierne innenfor denne mindre gruppen , vintersiidaen , som utøver reindrift i fellesskap i denne del av året .
Eallu mii geasset leat čoahkis , rátkojuvvo máŋgan unnit eallun ovdal go johtet dálveguohtumiidda .
Det er viktig at dette forholdet ivaretas ved valg av medlemmer til distriktsstyret .
Dalle doaimmahit dán unnit dálvesiidda boazoeaiggádat boazodoalu ovttas dálvet .
Valg av styremedlem blant sommersiidaens utøvere må derfor skje på en slik måte at man unngår at det er en bestemt gruppering innenfor sommersiidaen som hele tiden får styrevervet .
Dát mielddisbuktá ahte dat geain geasset leat oktasaš beroštumit geassesiidda siskkobealde , sáhttet dálvet leat vuostálaga , erenoamážit gilvalit dálveguohtumiid alde .
Styrevervet må gå på omgang mellom vintersiidaene .
Stivradoaibma galgá mannat vuoruid mielde dálvesiiddaid gaskka .
Det kan tenkes at vintersiidaer etableres med utøvere fra ulike sommersiidaer .
Sáhttá leat nu ahte dálvesiiddas leat iešguđet geassesiiddaid olbmot ovttas .
I så fall er det ikke like naturlig at det er vintersiidaen som representerer undergruppen .
Dalle ii leat seamma lunddolaš ahte dálvesiida galgá ovddastuvvot stivrras .
Her kan det imidlertid være en familiegruppering som er den naturlige gruppen .
Dalle soaitá baicca leat lunddoleamos ahte bearaš oažžu stivrasaji .
Det er opp til siidaandelene selv å definere seg som mindre grupper innenfor den større sommersiidagruppen .
Siidaoasit sáhttet ieža lohkat iežaset leat unnit joavkun mat leat gullevaččat geassesiidii .
Sommersiidaen skal altså velge sin kandidat til distriktsstyret , og dette valget skjer ved loddtrekning blant de vintersiidaer eller andre grupperinger som er kandidat til styret , med mindre det på siidaårsmøtet er vedtatt regler for hvordan styrevervet skal gå på omgang .
Geassesiida galgá nappo válljet iežas evttohasa orohatstivrii , ja dát válljen dáhpáhuvvá vuorbádemiin daid dálvesiiddaid gaskka dahje eará joavkkuid gaskka mat háliidit stivrasaji , jus siidajahkečoahkkin ii leačča mearridan eará njuolggadusaid dan birra movt stivradoaibma galgá mannat vuoruid mielde .
Reglene må imidlertid ikke utformes slik at en kandidat som er valgt fra sommersiidaen , men som ikke kommer inn i distriktsstyret ikke kan være kandidat ved neste valg .
Njuolggadusat eai sáhte leat dakkárat ahte evttohas man geassesiida lea válljen , muhto ii vuorbáduvvo stivrii , ii sáhte leat evttohassan nuppe háve . Dat lea orohaga stivradoaibma mii lea vuoruid mielde , ii ge evttohas .
Det er styreverv i distriktet som skal gå på omgang , ikke rollen som kandidat til styret .
Boazoeaiggát dieđiha ieš guđe dálvesiidii dahje eará jovkui son gullá .
En gruppe reindriftsutøvere kan ønske å stå fram som gruppe ved valg av styre , men i forhold til reglene om reintall og siidaandel vil de at sommersiidaen skal danne rammen .
Muhtun boazoeaiggádat soitet háliidit doaibmat joavkun stivrra válljema oktavuođas , muhto go lea boazologus ja siidaoasis sáhka , de háliidit ahte geassesiida galgá leat rámman .
Det er selvfølgelig heller intet i veien for dette .
Dat lea vejolaš .
Femte ledd : Siden lovforslaget åpner for at årstidsbeitene kan være fordelt over flere distrikter , jf. § 42 annet ledd annet punktum , kan det hende at et distrikt vil samsvare med en sommersiida .
Viđát lađas : Go láhkaevttohus addá vejolašvuođa dasa ahte áigodatguohtumat sáhttet leat máŋgga orohagas , gč. § 42 nuppi lađđasa nuppi cealkaga , de sáhttá leat nu ahte orohat lea seamma go geassesiida .
I så fall vil et distriktsstyre også fungere som et styre for siidaen .
Dalle doaibmá orohatstivra maiddái geassesiidda stivran .
I et slikt tilfelle gjelder reglene i § 52 for valg av styre .
Dalle gustojit § 52 mearrádusat stivrra válljemii .
Det er imidlertid presisert at etablering av et styre i så fall er obligatorisk .
Lea deattuhuvvon ahte stivra galgá dalle ásahuvvot .
Sjette ledd har regler om når styret er beslutningsdyktig .
Guđát lađđasis leat mearrádusat dan birra goas stivra lea mearridanválddálaš .
For ordens skyld er det også uttrykkelig sagt i lovteksten at lederen i distriktsstyret har dobbeltstemme ved stemmelikhet i styret .
Čorgatvuođa dihte lea maiddái čielgasit daddjon láhkateavsttas ahte orohatstivrra ovdaolbmos lea duppaljietna jus stivrras muđui leat ovtta meari jienat goabbat evttohussii .
Utvalgets forslag om møtebøker har departementet ikke funnet grunn til å følge opp i utkastet .
Departemeanta ii oainne ákka čuovvolit lávdegotti árvalusa čoahkkinbeavdegirjjiid birra .
Til § 44 Distriktsstyrets oppgaver og myndighet
§ 44 Orohatstivrra doaibma ja váldi
Bestemmelsen er i samsvar med § 8-3 i utvalgets forslag . I dagens lov er forholdet regulert i § 8 annet ledd .
Mearrádusas lea seamma sisdoallu go lávdegotti árvalan § 8 – 3 ja dálá lága § 8 nuppi lađđasis .
Distriktet vil naturlig nok stå sentralt når det gjelder arealsaker , det vil si saker om endret utnytting av arealet innenfor distriktet , jf. annet ledd annet punktum .
Nuppi lađđasis daddjo ahte orohat sáhttá dahkat soahpamuša , áššáskuhttit ja áššáskuhttojuvvot orohaga boazodolliid namas orohaga oktasaš áššiin , gč. vuosttaš cealkaga .
Men ordningen med et distriktsstyre vil , som utvalget påpeker , ikke være til hinder for at enkelte grupper av utøvere ivaretar sine egne interesser i arealsaker .
Orohat lea lunddolaččat guovddážis areálaáššiin , namalassii áššiin main lea ságas eatnamiid váldit eará atnui orohaga siskkobealde , gč. nuppi lađđasa nuppi cealkaga .
Etter de foreslåtte regler er distriktet ikke lenger å regne som et offentligrettslig organ .
Evttohuvvon mearrádusaid mielde ii rehkenasto orohat šat almmolašrievttálaš orgánan .
Distriktets vedtak kan ikke påklages til annet overordnet organ etter forvaltningslovens regler .
Orohaga mearrádusaid ii sáhte váidit eará alit ásahussii hálddašanlága mearrádusaid olis .
Riktignok skal områdestyret godkjenne regler om valg til styret , jf. § 43 annet ledd .
Guovllustivra gal datte galgá dohkkehit stivraválljema njuolggadusaid , gč. § 43 nuppi lađđasa .
Områdestyret skal også godkjenne bruksregler , jf. § 58 .
Guovllustivra galgá maiddái dohkkehit doaibmanjuolggadusaid , gč. § 58 .
Men dette medfører ikke at områdestyret får myndighet til å gripe inn i den daglige virksomheten i distriktet .
Muhto dát ii mearkkaš ahte guovllustivrras lea váldi iežas seaguhit orohaga dábálaš doaimmaide .
Områdestyret står her i samme stilling som ethvert annet offentlig organ som er gitt godkjennelsesmyndighet over bestemte sider ved virksomheten til et privat foretak eller organisasjon , se f.eks. lov av 19. juni 1992 nr. 59 om bygdeallmenninger § 3-8 .
Dákko lea orohatstivra seamma dilis go eará ge almmolaš orgána mii lea ožžon dohkkehanválddi priváhta doaimma dahje organisašuvnna hárrái dihto áššiin , gč. omd. lága geassemánu 19. b. 1992 nr 59 gilialmennegiid birra § 3 – 8 .
Til § 45 Fullmakt
§ 45 Fápmudus
Det kan i noen sammenhenger være praktisk at deler av styret gis fullmakt til å opptre på hele styrets vegne .
Muhtomin sáhttá leat dárbbašlaš ahte muhtun stivralahtut ožžot fápmudusa doaibmat olles stivrra ovddas .
Dette bør fortrinnsvis gjelde mer kurante saker .
Dát berre vuosttažettiin leat čielga áššiin .
Det kan også foreligge et slikt behov hvor ting haster og det viser seg vanskelig å få avviklet et ordinært styremøte , se for øvrig utvalgets § 8-4 .
Sáhttá maid leat fápmudussii dárbu jus lea hoahppuášši ja lea váttis čohkket stivrra dábálaš stivračoahkkimii . Geahča muđui lávdegotti árvalan § 8 – 4 .
Til § 46 Distriktskasse
§ 46 Orohatkássa
Paragrafen er en videreføring av bestemmelsene i 1978-loven § 8 fjerde ledd om avgift , men her har man brukt begrepet tilskudd som er mer dekkende enn avgift , se utvalgets forslag § 8-5 .
Paragráfas lea seamma sisdoallu go 1978-lága § 8 njealját lađđasis divada birra , muhto dákko lea adnon sátni doarjja mii lea heivvolet doaba . Geahča muđui lávdegotti árvalan § 8 – 5 .
Etter 1978-loven fastsettes avgiftens størrelse av reindriftsstyret .
1978-lága mielde mearrida boazodoallostivra divada sturrodaga .
Det foreslås her at fastsettelsen av tilskuddet legges til distriktet .
Dás árvalit ahte orohat ieš galgá mearridit doarjaga sturrodaga .
Kassens midler er underlagt revisjon etter utkastet § 48 .
Orohatkássa ruđa hálddašeapmi galgá § 48 olis dárkkistuvvot .
Første ledd første og annet punktum svarer til 1978-loven § 8 fjerde ledd første og annet punktum .
Vuosttaš lađđasa vuosttaš ja nubbi cealkagat leat seamma go 1978-lága § 8 njealját lađđasa vuosttaš ja nubbi cealkagat .
I tredje punktum er angitt hva tilskuddet skal gå til , jf. 1978-loven § 8 fjerde ledd fjerde setning .
Goalmmát cealkagis daddjo masa ruhta galgá mannat , gč. 1978-lága § 8 njealját lađđasa njealját cealkaga .
Tilskuddet skal dekke administrasjonen av distriktet , det vil si honorar til leder og andre styremedlemmer , lønn til sekretær , honorar til revisor , reiseutgifter i forbindelse med møter osv. .
Doarjja galgá mannat hálddašit orohaga , namalassii máksit buhtadusa jođiheaddjái ja eará stivralahtuide , bálkká čállái , mávssu rehketdoallodárkkisteaddjái , mátkegoluid čoahkkimiid oktavuođas jna. .
Som nevnt foran , bør størrelsen på tilskuddet - beregnet pr. rein - fastsettes av distriktet selv , noe som skal skje på distriktets årsmøte , se annet ledd første punktum .
Nugo ovdalis namuhuvvon , de berre orohat ieš mearridit doarjaga sturrodaga , mii rehkenasto juohke bohcco nammii . Dát galgá mearriduvvot orohaga jahkečoahkkimis , geahča nuppi lađđasa vuosttaš cealkaga .
Det er imidlertid distriktsstyret som må foreta en beregning av den enkelte siidaens tilskudd , se annet punktum .
Summá man siiddat galget máksit orohatkássii , lea dan duohken man ollu bohccot guđege siidaoasis leat .
Det beløp siidaene skal betale i tilskudd til distriktets kasse , vil variere avhengig av hvor mange rein den enkelte siidaandel har .
Lea dieđáhusas dieđihuvvon boazolohku mii adno vuođđun rehkenastit doarjaga , jus ii leačča ágga navdit ahte dát lohku lea boastut .
Det er reintallet i meldingen som skal legges til grunn for beregning av tilskuddet , med mindre det er grunn til å tro at dette tallet er misvisende .
Sáhttá geavvat ahte muhtun siidaoasi jođiheaddji ii dohkket doarjaga sturrodaga go oaivvilda ahte orohatstivra lea ilá stuora boazologu atnán vuođđun .
Spørsmålet om tilskuddets størrelse kan i så fall bringes inn for områdestyret til avgjørelse , jf. tredje ledd .
De sáhttá son bivdit guovllustivrra mearridit doarjaga sturrodaga , gč. goalmmát lađđasa .
Områdestyrets oppgave er å kontrollere om det fastsatte tilskudd er riktig .
Guovllustivrra bargun lea dárkkistit lea go mearriduvvon doarjja riekta .
Fristen for å bringe spørsmålet inn for områdestyret er satt til åtte uker .
Áigemearri ovddidit ášši guovllustivrii lea gávcci vahkku .
Erfaringsmessig har det vist seg at ikke alle betaler det fastsatte tilskudd .
Láve čájehuvvot ahte eai buohkat mávsse mearriduvvon doarjaga .
Regelen i 1978-loven § 8 fjerde ledd fjerde punktum om at vedtak om tilskudd er tvangsgrunnlag for utlegg foreslås videreført , se fjerde ledd .
1978-lága § 8 njealját lađđasa njealját cealkaga mearrádus das ahte mearriduvvon doarjja lea bággobearrama vuođđun evttohuvvo jotkot , geahča njealját lađđasa .
Når det i lovteksten står endelig vedtak , sikter det til at et vedtak om tilskudd som siidaandelen skal betale ikke er endelig så lenge en eventuell overprøving ikke har skjedd fra områdestyrets side .
Go láhkateavsttas daddjo loahpalaš mearrádus , de oaivvilduvvo ahte mearrádus doarjaga hárrái man siidaoassi galgá máksit , ii leat loahpalaš ovdal go guovllustivra lea dan guorahallan .
Det foreslås dessuten at den som ikke betaler tilskuddet til distriktskassen skal miste stemmeretten inntil skyldig tilskudd er betalt .
Árvaluvvo maiddái ahte son gii ii mávsse doarjaga orohatkássii , massá jienastanvuoigatvuođa dassážii go vealgi lea mákson .
Til § 47 Reindriftsfond
§ 47 Boazodoallofoanda
Bestemmelsen her er en videreføring av regelen om reindriftsfond i 1978-loven § 32 .
Dát mearrádus lea seamma go 1978-lága § 32 boazodoallofoandda birra .
Det vises til utvalgets forslag § 8-6 .
Geahča muđui lávdegotti árvalan § 8 – 6 .
Bestemmelsen i dagens lov forutsetter et fond for hvert regionale reinbeiteområde , eventuelt kan det opprettes fond for flere distrikter eller for det enkelte distrikt .
Dat eaktuda ahte juohke regiovnnalaš boazodoalloguovllus galgá leat foanda , dahje ahte muhtun orohagat sáhttet ásahit foandda ovttas dahje okta orohat akto .
I tråd med utvalgets forslag skal det opprettes fond kun for det enkelte distrikt , se første ledd , og fondet skal forvaltes etter regler fastsatt av distriktet .
Nu movt lávdegoddi lea árvalan , de ásahuvvo foanda dušše orohagaide , geahča vuosttaš lađđasa , ja foandda galgá hálddašit orohaga mearridan njuolggadusaid mielde .
Inn i fondet går de midler som også i dag går inn i et slikt fond , se forskrift om reindriftsfond fastsatt av Landbruksdepartementet 14. februar 1992 .
Fondii mannet dat ruđat mat dál maid mannet diekkár fondii , geahča njuolggadusaid boazodoallofoandda birra maid Eanandoallodepartemeanta lea mearridan guovvamánu 14. b. 1992 .
Konsesjonsavgift som nevnt i punkt 3 , er konsesjonsavgift ved vassdragsregulering .
Doaibmalobi divat ( konsešuvdnadivat ) mii namuhuvvo 3. čuoggás , lea doaibmalobi divat čázádatbuođđumiid ovddas .
I punkt 6 fremgår det at også andre midler som tilfaller distriktet skal inngå i reindriftsfondet .
6. čuoggás daddjo ahte eará ruđat mat bohtet orohahakii , galget maiddái mannat fondii .
Et eksempel her kan være midler som utløses gjennom avtale ved inngrep i distriktet , f.eks. ved etablering av vindkraft eller vannkraft .
Dat sáhttet omd. leat ruđat mat bohtet šiehtadusa olis sisabahkkema hárrái , omd. biegga- dahje čáhcefápmorusttegiid huksema geažil .
Det kan være at det bare er enkelte siidaer og ikke hele distriktet som er berørt av en regulering eller annet inngrep .
Soaitá ahte sisabahkken čuohcá dušše muhtun siidii , ii ge olles orohahkii gos huksen dahje eará sisabahkken dáhpáhuvvá .
I den utstrekning bare enkelte siidaer er berørt , vil det etter omstendighetene kunne være disse siidaene som får erstatningen .
Jus doaibma gullá dušše ovtta dahje muhtun siiddaide , de sáhttá leat govttolaš ahte dat ožžot buhtadusa .
Slike fordelingsspørsmål bør avklares gjennom reglene for forvaltningen av fondets midler , se nedenfor , eventuelt kan det opprettes et eget fond for siidaen , se § 54 .
Dakkár gažaldagaid ferte čielggadit njuolggadusain foandda hálddašeami birra , geahča vuollelis , dahje sáhttá ásahuvvot sierra foanda siidii , / siiddaide gč. § 54 .
Der det er siidaen selv som fremmer krav om erstatning uavhengig av distriktet , vil eventuell erstatning alltid gå til siidaens eget fond .
Dalle go siida ieš ovddida buhtadusgáibádusa , iežas ii ge orohaga namas , de manná vejolaš buhtadus eahpitkeahttá siidda iežas fondii .
Erstatning o.l. som utbetales direkte til enkeltpersoner , forvaltes alene av disse og går ikke inn i fondet .
Buhtadusa jd. mii máksojuvvo njuolga ovttaskas olbmui , hálddaša son ieš , ja dat ii mana fondii .
Det foreslås at distriktet selv skal kunne fastsette regler for forvaltning og disponering av fondets midler , jf. utkastet § 57 annet ledd punkt 5 .
Árvaluvvo ahte orohat galgá ieš ráhkadit njuolggadusaid foandda ruđa hálddašeami ja mearrideami hárrái , gč. evttohusa § 57 nuppi lađđasa 5. čuoggá .
Reglene må imidlertid godkjennes av områdestyret , se utkastet § 58 første ledd .
Dáid njuolggadusaid galgá datte guovllustivra dohkkehit , geahča evttohusa § 58 vuosttaš lađđasa .
Forvaltningen av fondet er underlagt revisjon etter reglene i § 48 .
Foandda ruđa hálddašeapmi galgá § 48 olis dárkkistuvvot .
Eksisterende reindriftsfond for regionalt reinbeiteområde eller for flere distrikter forutsettes oppløst og fordelt på de enkelte distriktene .
Eaktuduvvo ahte dálá regiovnnalaš boazodoalloguovlluid boazodoallofoanddat dahje orohagaid oktasaš foanddat heaittihuvvojit ja ahte ruhta juhkkojuvvo iešguđet orohagaide .
Nærmere regler om dette kan gis i henhold til utkastet § 82 annet ledd .
Dán birra sáhttet mearriduvvot dárkilet njuolggadusat evttohusa § 82 nuppi lađđasa mielde .
Til § 48 Revisjon
§ 48 Rehketdoallodárkkisteapmi
Det vises til utvalgets forslag § 8-7 .
Geahča lávdegotti árvalan § 8 – 7 .
I likhet med andre organer som forvalter midler , bør distriktsstyrets forvaltning av midlene i distriktskassen kontrolleres av en uavhengig revisor .
Nugo earáge ásahusat mat hálddašit ruđaid , de berre iešmearrideaddji rehketdoallodárkkisteaddji dárkkistit maiddái orohatstivrra ruhtahálddašeami .
Som hovedregel bør det være en registrert eller statsautorisert revisor , jf. revisorloven av 15. januar 1999 nr. 2 .
Dábálaččat berre registrerejuvvon dahje stáhtadohkkehuvvon rehketdoallodárkkisteaddji dahkat dan , gč. revisorlága ođđajagemánu 15. b. 1999 nr 2 .
Det er unødvendig med andre regler om revisorhabilitet enn de som fremgår av revisorloven § 4-1 .
Ii leat dábbašlaš ásahit eará njuolggadusaid revisora bealátkeahtesvuođa hárrái go daid mat juo leat revisorlágas § 4 – 1 .
Andre ledd tar særlig sikte på mindre distrikter der det er beskjedne midler til disposisjon , og hvor revisorutgiftene vil bli uforholdsmessig høye i forhold til midlene i distriktet .
Nubbi lađas guoská vuosttažettiin unnit orohagaide main eai leat stuora ruđat geavahussii , ja maidda šattašii liiggás alla dárkkistangollu opmodaga ektui .
Her kan områdestyret godkjenne at det i stedet oppnevnes et revisorutvalg .
Dalle sáhttá guovllustivra dohkkehit ahte dan sadjái nammaduvvo dárkkistanlávdegoddi .
Revisorutvalgets medlemmer må ikke være medlemmer av styret , og heller ikke representere grupper i distriktet som har medlemmer i styret .
Dárkkistanlávdegotti lahtut eai galgga leat stivralahtut , eai ge ovddastit joavkkuid orohagas main leat stivralahtut .
I små distrikter , der det f.eks. bare er to tre grupper , kan også dette bli vanskelig , og i så fall må revisorutvalget bestå av alle grupperingene i distriktet .
Smávva orohagain , gos omd. leat dušše guokte golbma joavkku , sáhttá vel dat nai šaddat váttisin , ja dalle fertejit buot joavkkut orohagas leat mielde dárkkistanlávdegottis .
Revisorrapport skal sendes områdestyret sammen med årsmeldingen .
Dárkkistanraporta sáddejuvvo guovllustivrii jahkedieđáhusa fárus .
Til § 49 Distriktsårsmøte
§ 49 Orohatjahkečoahkkin
Som utvalget , jf. utvalgets forslag § 8-8 , mener departementet at reglene om årsmøte i likhet med andre regler om distriktsstyringen bør framgå av loven og ikke bare følge av forskrifter slik det er i dag .
Seammaládje go lávdegoddi , geahča lávdegotti árvalan § 8 – 8 , de departemeanta nai oaivvilda ahte njuolggadusat jahkečoahkkima birra ja eará njuolggadusat berrejit boahtit ovdan lágas eai ge dušše láhkaásahusain nugo odne .
På andre rettsområder er dette regler som står i loven , det kan f.eks. vises til lov av 19. juni 1992 om bygdeallmenninger kapittel 3 .
Eará riektesurggiin leat dákkár njuolggadusat lágas , omd. lágas geassemánu 19. b. 1992 gilialmennegiid birra 3. kapihttalis .
Modellen til bestemmelsen i § 49 er lov om bygdeallmenninger § 3-13 .
§ 49 mearrádusaid mállen lea leamaš gilialmennegiid lága § 3 – 13 .
Utvalget har foreslått fem stemmer til innehaver av siidaandel og to til innehaver av eventuell sideordnet rekrutteringsandel .
Lávdegoddi lea árvalan vihtta jiena siidaoasi jođiheaddjái ja guokte jiena buohtalas álggahansiidaoassái , jus dakkár lea .
Det har vært diskutert andre modeller .
Maiddái eará vejolašvuođat leat guorahallon .
Blant annet har Sametinget foreslått at antallet stemmer skal økes til 10 dersom ektefeller / samboere i fellesskap innehar siida ­andel .
Earret eará lea Sámediggi árvalan ahte galggaše leat 10 jiena jus náittosguimmežagat dahje ovttasássit ovttas jođiheaba siidaoasi .
Dette vil imidlertid kunne innebære en noe tung representasjon for slike felles siidaandeler i forhold til øvrige .
Dat attášii min mielas beare ollu ovddasteami dákkár siidaosiide eará siidaosiid ektui .
Departementet slutter seg derfor til utvalgets forslag .
Dan dihte doarju departemeanta lávdegotti árvalusa .
Leder av sideordnet rekrutteringsandel har to stemmer .
Buohtalas álggahansiidaoasi jođiheaddjis leat guokte jiena .
Lederen kan fordele de fem stemmene mellom øvrige reineiere i andelen , men må beholde minst én selv .
Jođiheaddji sáhttá juohkit dan vihtta jiena earáide geain leat bohccot siidaoasis , muhto ferte alcces guođđit juobe ovtta ge .
Fordelingen av stemmene bør gjelde for ett år av gangen .
Jienaid berre jahkái ain hávális juohkit .
Dog bør , slik utvalget framhever , ikke et styremedlem fratas stemmeretten så lenge vedkommende sitter med styreverv i distrikt eller siida .
Liikká ii berre stivralahttu massit jienastanvuoigatvuođa nu guhká go son lea orohaga dahje siidda stivrras , nu movt lávdegoddi nai lea deattuhan .
Til § 50 Distriktsårsmøtets saker og myndighet
§ 50 Orohatjahkečoahkkima áššit ja váldi
Som det fremgår av utkastet , som er i samsvar med § 8-9 i utvalgets forslag , har årsmøtet uttalerett i en rekke saker , men kan her altså ikke binde styret , se annet ledd .
Nugo evttohusas boahtá ovdan , ja mas lea seamma sisdoallu go lávdegotti árvalan § 8 – 9 , de sáhttá jahkečoahkkin oainnu cealkit ollu áššiide , muhto datte ii sáhte čatnat stivrra , geahča nuppi lađđasa .
Hvis årsmøtets uttalelse var bindende for styret , ville det i så fall undergrave de hensyn som er bakgrunnen for utvalgets forslag om distriktsstyring : At makten må utbalanseres , og at man ikke skal oppleve det som undertiden skjer i dag ved at et flertall overstyrer et mindretall i spørsmål der mindretallet har krav på vern om sine interesser .
Jus jahkečoahkkima cealkámuš galggašii geatnegahttit stivrra , de dagahivččii dat daid deasttaid ovdii mat ledje vuođđun dasa maid lávdegoddi árvalii orohatstivrema hárrái : Ahte fámu ferte dásset , ii ge galgga šat dáhpáhuvvat mii duos dás dáhpáhuvvá dál , namalassii ahte eanetlohku stivre unnitlogu áššiin main unnitlogus livččii vuoigatvuohta oažžut beroštumiidis suodjaluvvot .
Til § 51 Siida
§ 51 Siida
Siidaen er nærmere beskrevet foran i kapittel 8 .
Lea 8. kapihttalis dárkileappot čilgejuvvon mii lea siida .
Som det fremgår der , spiller siidaordningen en sentral rolle i reindriften .
Nugo doppe oaidná , de lea siidavuogádat hui guovddážis boazodoalus .
Den fungerer som et arbeidsfellesskap og er det sentrale grunnlaget for tradisjonell bruk av reinbeiteområdene .
Dat doaibmá bargooktavuohtan ja lea guohtumiid árbevirolaš geavaheami vuođđoásahus .
Det er derfor naturlig å ta utgangspunkt i siida-ordningen i lovgivningssammenheng .
Dan dihte lea lunddolaš siidda bidjat guovddážii maiddái láhkaoktavuođas .
Siida er den nordsamiske betegnelsen . På sørsamisk er det sitje .
Siida lea davvisámegiela sátni , ja oarjelsámegillii lea dat sijte .
Departementet har endret litt på definisjonen av siida i forhold til utvalgets forslag i § 8-10 ved at geografisk og sosial gruppe av reineiere er endret til bare gruppe av reineiere .
Departemeanta lea lávdegotti árvalusa ektui veahá rievdadan siidda definišuvnna §:s 8 – 10 dakko ahte geográfalaš ja sosiála joavku mas leat boazoeaiggádat lea rievdaduvvon joavku mas leat boazoeaiggádat .
Sametinget og NRL ga under konsultasjonene uttrykk for at en slik endring var ønskelig .
Goalmmát ja njealját cealkagiin lea dárkileappot čilgejuvvon mii oaivvilduvvo geassesiiddain ja dálvesiiddain .
Det legges imidlertid ikke noe annet i innholdet enn det utvalget har gjort .
Finnmárkkus ii leat geassesiida dábálaš namahus . Dáppe lohket geasseorohat .
I tredje og fjerde punktum er det gitt en nærmere definisjon av hva som forstås med henholdsvis sommersiida og vintersiida .
Muhto láhkateknihkalaš sivaid geažil leat mii válljen dadjat geassesiida . Láhka atná dán sáni daid boazoeaiggádiid ja bohccuid birra mat leat ovttas geasseorohagas .
I Finnmark er sommersiida ikke vanlig betegnelse .
Lága definišuvdna galggašii čielgasit muitalit mii dat lea .
Her brukes andre betegnelser som geasseorohat .
Geassesiida lea Finnmárkkus dábálaččat seamma go geasseorohat .
Loven bruker det som et teknisk begrep om den gruppe reineiere og dyr som er sammen på sommerbeite , geasseorohat .
Muhtun geasseorohagain sáhttet datte leat eanet joavkkut mat eai doaimmat boazodoalu ovttas , ja doppe leat dát joavkkut iešguđet geassesiiddat .
Lovens definisjon skulle fjerne eventuell tvil om hva det dreier seg om . Sommersiidaen vil ofte i Finnmark svare til dagens sommerbeitedistrikt .
Evttohuvvon mearrádusat eai hehtte geassesiiddaid rievdama , omd. sáhttet joavkkut mat dál leat sierralaga mannat oktii .
Sametinget mener at loven ikke må skille mellom sommersiida og vintersiida , men bare bruke begrepet siida .
Sámediggi oaivvilda ahte lágas ii galggaše earuhit geassesiidda ja dálvesiidda , muhto dadjat dušše siida .
Til § 52 Sommersiidastyre
§ 52 Geassesiidastivra
I tråd med utvalgets forslag legger departementet opp til at det skal være et styre for den enkelte sommersiida , se første ledd første punktum , og det er årsmøtet i siidaen som forestår valget , se annet punktum .
Nu movt lávdegoddi lea árvalan , de departemeanta evttoha ahte juohke geassesiiddas galgá leat sierra stivra , geahča vuosttaš lađđasa vuosttaš cealkaga , ja siidda jahkečoahkkin galgá stivrra válljet , geahča nuppi cealkaga .
Siidastyret skal ha ansvaret for å tilrettelegge felles virksomhet om sommeren , som merking og slakting , gjerdehold o.l. .
Siidastivrra doaibman lea geasseorohagas lágidit dilálašvuođaid oktasaš doaimmaide , nugo merkema ja njuovadeami , áiddiid divvuma ja dakkáriid .
Som utvalget framholder , kan det imidlertid ikke være noe absolutt krav om at slikt styre opprettes .
Nugo lávdegoddi deattuha , de ii galgga leat gáibádus ásahit diekkár stivrra .
Enkelte sommersiidaer er så små at det vil være ren formalisme å kreve slikt styre .
Muhtun geassesiiddat leat nu unnit ahte ii livčče govttolaš gáibidit diekkár stivrra .
Årsmøtet er derfor gitt adgang til å bestemme at det ikke skal velges et styre for siidaen , se tredje punktum .
Dan dihte sáhttá jahkečoahkkin mearridit ahte siidii ii válljejuvvo stivra , geahča goalmmát cealkaga .
Styret er kontaktorgan for henvendelser til sommersiidaen fra f.eks. distriktsstyret , områdestyret eller andre myndigheter .
Stivra lea gulahallanásahussan dalle go omd. orohatstivra , guovllustivra dahje eará eiseválddit áigot oktavuođa geassesiiddain .
Hvis siidastyre ikke er opprettet , må lederne av siidaandelene bli enige om hvem som skal representere sommersiidaen utad , jf. § 53 annet ledd .
Jus ii leat ásahuvvon siidastivra , de fertejit siidaosiid jođiheaddjit soahpat gii galgá ovddastit siidastivrra olggošguvlui , gč. § 53 nuppi lađđasa .
Hvis distriktet sammenfaller med sommersiidaen , vil distriktsstyret også fungere som et siidastyre , og et styre skal da alltid oppnevnes , selv om ikke et flertall av utøverne krever det , jf. § 43 fjerde ledd .
Jus orohat lea seamma go geassesiida , de doaibmá orohatstivra maiddái siidastivran , ja dalle galgá ásahuvvot orohatstivra , vaikko eanetlohku boazodolliin eai gáibidivčče ge , gč. § 43 njealját lađđasa .
I motsetning til utvalget foreslås det ikke gitt bestemmelser om antall medlemmer , valg og sammensetning , jf. utvalgets forslag i § 8-11 .
Vaikko láhkalávdegoddi lei árvalan mearrádusaid das galle stivralahtu galget leat , válljema ja čoahkkádusa hárrái , gč. lávdegotti árvalan § 8 – 11 , de ii evttot departemeanta dan .
Det bør være opp til siidaen selv eventuelt å fastsette nærmere regler om dette .
Lea siidda iežas duohken mearridit dárkilet njuolggadusaid dasa .
Til § 53 Årsmøte i sommersiidaen
§ 53 Geassesiidda jahkečoahkkin
Det skal holdes årsmøte i siidaen , og det gjelder enten det er valgt eget siidastyre eller ikke , jf. § 52 tredje punktum .
Siida galgá doallat jahkečoahkkima , beroškeahttá das lea go válljejuvvon stivra vai ii , gč. § 52 goalmmát lađđasa .
Bestemmelsen i § 49 annet ledd gjelder tilsvarende , og innebærer at om stemmerett gjelder det samme på årsmøtene i sommersiidaen som på distriktsårsmøtet .
§ 49 nuppi lađđasa mearrádus gusto seammaládje , ja mielddisbuktá ahte jienastanvuoigatvuođa birra leat seamma njuolggadusat geassesiidda jahkečoahkkimis go orohatjahkečoahkkimis .
Hvor styre ikke er valgt , må sommersiidaen velge en person som holder kontakten med distriktsstyret .
Jus ii leat válljejuvvon stivra , de ferte geassesiida válljet olbmo gii galgá atnit oktavuođa orohatstivrrain .
Denne personen skal sørge for at årsmøte blir innkalt for å holde valg til distriktsstyrekandidat .
Dát olmmoš galgá fuolahit gohččuma jahkečoahkkimii gos válljejuvvo evttohas orohatstivrii .
Vedkommende vil også ha eventuelt ansvar for forvaltning av siidakasse , jf. § 55 , og avvikling av siidaandel etter reglene i § 16 første ledd .
Sus lea maid geatnegasvuohta gohkket siidakássa , jus dat lea , gč. § 55 , ja §16 vuosttaš lađđasa mearrádusaid mielde heaittihit siidaoasi jus dat lea áigeguovdil .
Til § 54 Siidaårsmøtets saker og myndighet
§ 54 Siidajahkečoahkkima áššit ja váldi
Det er her opplistet hvilke oppgaver siidaårsmøtet har , og det vises til opplistingen uten særskilte kommentarer .
Dás lea namuhuvvon makkár doaimmat siidajahkečoahkkimis leat , ja mii čujuhit dasa dađi eanet kommentáraid haga .
Til § 55 Siidakasse
§ 55 Siidakássa
I henhold til første ledd første punktum skal det opprettes en siidakasse dersom siidastyre er etablert i henhold til § 52 .
Vuosttaš lađđasa vuosttaš cealkaga mielde galgá ásahuvvot siidakássa jus siidastivra lea ásahuvvon § 52 mielde .
Dersom dette ikke er tilfellet , kan årsmøtet bestemme at det skal opprettes en siidakasse som forvaltes av den kontaktpersonen som er nevnt i § 53 annet ledd .
Jus ii leat ásahuvvon , de sáhttá jahkečoahkkin mearridit ahte galgá ásahuvvot siidakássa man hálddaša gulahallanolmmoš mii lea namuhuvvon § 53 nuppi lađđasis .
Tilskuddet fastsettes av siidaårsmøtet , jf. § 54 punkt 3 .
Siidajahkečoahkkin mearrida doarjaga sturrodaga , gč. § 54 3. čuoggá .