pere/sami_parallel huggingface dataset:
Samisk forfatterforening , Samiske kunstneres forbund og Samisk faglitterær forfatter- og oversetterforening er blant kunstnerorganisasjonene som forhandler om og mottar bibliotekvederlag for offentlig utlån av opphavsmennenes verk .
Sámi girječálliid searvi , Sámi dáiddáriid searvi ja Sámi fágagirjjálaš čálliid- ja jorgaleaddjiidsearvi leat daid dáiddárorganisašuvnnaid gaskkas mat šiehtadallet ja ožžot girjerádjomávssu go almmolaččat luiket olggos daid buktagiid maid ásaheaddji lea buvttahan .
Vederlaget utbetales til fond forvaltet av foreningene , som fordeler midlene videre som stipend etter søknad fra rettighetshaverne .
Máksu máksojuvvo fondii maid searvvit hálddašit ja dat juohká viidáseappot ruđaid maid vuoigatvuođalaččat ožžot go ohcet daid stipeandan .
14.13.4 Visningsvederlag
14.13.4 Čájehanmáksu
Staten gir vederlag gjennom årlige bevilgninger over statsbudsjettet for offentlig visning av eksemplarer i offentlig eie av verk av billedkunst , kunsthåndverk og fotografiske verk .
Stáhta máksá olbmuide ruđa juolludemiid bokte juohke jagi ja dat boahtá stáhtabušeahta olis go almmolaččat čájehit daid buktagiid maid almmolašvuohta oamasta , mat leat nu go govvadáidda , giehtaduodji ja govat .
Det samme gjelder for offentlig visning av slike eksemplarer som er eid av institusjoner som mottar støtte fra det offentlige .
Seamma ládje lea go almmolaččat čájehit daid buktagiid maid dakkár ásahusat oamastit mat ožžot almmolaš doarjagiid .
Samiske kunstneres forbund er blant kunstnerorganisasjonene som forhandler om og mottar visningsvederlag .
Sámi dáiddáráđđi lea daid dáiddárorganisašuvnnaid gaskkas mat šiehtadallet ja ožžot čájehanmávssu .
Vederlaget blir viderefordelt som støtte til kunstnere .
Máksu juogaduvvo viidáseappot dainna vugiin ahte addet doarjaga dáiddáriidda .
14.14 Prosjektstøtte
14.14 Prošeaktadoarjja
Det er en forutsetning for et nyskapende og mangfoldig kulturliv at myndighetene legger til rette for et bredt spekter av enkeltstående prosjekter , frie grupper og andre ikke-institusjonaliserte tiltak .
Jus galggaš leat ođđasa guvlui jurddašeaddji ja máŋggabealat kultureallin , de lea eaktun ahte eiseválddit fuolahit máŋggaid ovttaskas prošeavttaid , friddjajoavkkuid ja eará doaimmaid mat eai leat institušunaliserejuvvon .
Tildelingen av prosjekttilskudd til det såkalte frie feltet skjer i hovedsak gjennom Norsk kulturfond og andre ordninger under Norsk kulturråd , men også Kultur- og kirkedepartementet , andre underliggende instanser og ikke-statlige virksomheter og organisasjoner tildeler slike tilskudd .
Prošeaktadoarjaga juolludeapmi dasa maid gohčodit friddja suorgin juolluduvvo eanemustá Norgga kulturfoandda ja eará Norgga kulturráđi ortnegiid bokte . Maiddái Kultur- ja girkodepartemeanta , eará vuollásaš instánssat ja dakkár doaimmat ja organisašuvnnat mat eai leat stáhtalaččat , juolludit dakkár doarjagiid .
14.14.1 Norsk kulturfond
14.14.1 Norgga kulturfoanda
Norsk kulturfond har som formål å stimulere skapende virksomhet innenfor litteratur og kunst , verne om kulturarven og formidle kulturgodene til så mange som mulig .
Norgga kulturfoandda ulbmil lea movttiidahttit duddjojeaddji doaimmaide olbmuid , girj ­jálašvuođas ja dáidagis , suodjalit kulturárbbi ja gaskkustit kulturburiid nu máŋgasiidda go vejolaš .
I 2008 skal det fordeles totalt ca 340 mill. kroner gjennom fondet .
2008:s galgá juolluduvvot oktiibuot sullii 340 milj. ruvnno dan foandda bokte .
I arbeidet med å forvalte Norsk kulturfond blir det lagt vekt på å støtte nyskapende kunst og stimulere nye kunstneriske uttrykksformer , nye formidlingsmåter og kulturelt mangfold .
Norgga kulturfoandda hálddašanbarggus deattuhuvvo dat ahte doarjut ođđasa guvlui jurddašeaddji dáidaga ja movttiidahttit olbmuid atnit ođđa dáiddalaš ovdanbuktinvugiid , ođđa gaskkustanvugiid ja kultuvrralaš máŋggabealatvuođa .
1992 var det siste året Norsk kulturråd hadde en egen avsetning for samisk kultur og et eget fagutvalg for samisk kultur .
1992 lei maŋimus jahki go Norgga kulturráđis lei sierra biddjojuvvon ruhta sámi kultuvrii ja go lei sierra fágalávdegoddi sámi kultuvrii .
I 1993 ble ansvaret for forvaltningen av både fondsmidler og driftsmidler , i underkant av 5 mill. kroner , overført til Sametinget , som opprettet et Samisk kulturråd og et Samisk kulturfond ( jf. kap. 14.14.2 ) .
Sámediggi ásahii Sámi kulturráđi ja Sámi kulturfoandda ( gč. kap. 14.14.2 ) . álgoáiggi maŋŋil dan sirdima lei Kulturráđi oaidnu dat ahte ohcamušat maid ovdal livčče mearridan daid ruđaid ektui mat ledje biddjojuvvon sámi kultuvrii , galge sáddejuvvot Sámediggái / Sámi kulturráđđái .
I praksis har det imidlertid vært slik at søknader vedrørende samisk kunst og kultur / kulturvern fortsatt kommer inn , vurderes og får tilskudd fra Kulturfondet .
Duohta dilis lea baicca leamaš nu ahte olbmot ain ohcet doarjaga sámi dáidagii kultuvrii / kulturgáhttemii ja ohcamušat árvvoštallojuvvojit ja Kultur ­foanda juolluda daidda ruđa .
Søknader til Norsk kulturråd vedrørende samisk kunst og kultur / kulturvern vurderes i forhold til de kriterier som gjelder for tilskudd fra Norsk kulturfond , og for de særskilte ordningene som rådet forvalter .
Ohcamušaid Norgga kulturráđđái sámi dáidagii ja kultuvrii / kulturgáhttemii árvvoštallet daid eavttuid ektui mat leat jus galgá oažžut doarjaga Norgga kulturfoanddas , ja dain erenoamáš ortnegiin maid ráđđi hálddaša .
Alle prosjektsøknader vurderes primært på innhold , tematisk orientering og faglig forankring .
Buot prošeaktaohcamušain árvvoštallet ovddimustá sisdoalu , fáttá ja fágalaš čanastumi ektui .
På kunstområdene vurderes innkomne søknader fra de samiske kunstmiljøene ut fra de samme kunstfaglige kriteriene som øvrige søknader .
Leažžá go prošeakta ožžon doarjaga Sámedikkis dahje ii , ii deattuhuvvo duođi eambbo go Kulturráđđi árvvoštallá ohcamušaid .
De siste årene har Kulturrådet gitt støtte til samiske prosjekter på musikk- , litteratur- , billedkunst- , scenekunst- og kulturvernfeltet .
Sisaboahtán ohcamušaid sámi dáiddabirrasiin dáiddasuorgái árvvoštallojuvvojit seamma dáiddafágalaš eavttuid vuođul go muđui ge eará ohcamušat .
14.14.2 Søkerbaserte tilskudd fra Sametinget til kulturutvikling
Norgga kulturráđđi juolluda doarjaga olles kultursuorggi prošeavttaide .
Ved opprettelsen av Samisk kulturråd i 1993 ble forvaltningen av Norsk kulturråds avsetning til samisk kultur overført Sametinget .
Maŋimus jagiid lea Kulturráđđi addán doarjaga sámi musihkka- , girj , ­jálašvuođa- govvadáidda- , lávdedáidda- ja kultur- ­suodjalansuorggi prošeavttaide .
Tabell 15.2 Sametingets tildelinger til kulturutvikling ( tidligere Samisk kulturfond ) ( i 1000 kroner )
Tabealla 15.2 Sámedikki juolludeapmi kulturovdáneapmái ( ovdalaš Sámi kulturfoanda ) ( 1000 ruvnnuiguin )
Litteratur
Girjjálašvuohta
Musikk
Musihkka
Billedkunst / duodji
Govvadáidda / duodji
Teaterformål
Teáhterbarggut
Barns oppvekstvilkår
Mánáid bajásšaddandilli
Samiskspråklige tegne ­serier
Sámegiel govvaráiddut
14.15 Sektorovergripende tiltak 14.15.1 Den kulturelle skolesekken
14.14.2 Sámedikki kulturovddideaddji doarjagat mat leat ohcamassii
Tilbudet skal speile det kulturelle mangfoldet i samfunnet samtidig som ordningen i størst mulig grad skal forankres lokalt .
Fálalat galgá speadjalastit servodaga kultuvrralaš girjáivuođa dan seammás go dat or-tnet eanemus lági mielde galgá leat vuođđuduvvon báikkálaš dábiide .
Prinsippene som ligger til grunn for ordningen er omtalt i St.meld. nr. 38 ( 2002 – 2003 ) Den kulturelle skulesekken og Innst. S. nr. 50 ( 2003 – 2004 ) , og oppdatert i St.meld. nr. 8 ( 2007 – 2008 ) Kulturell skulesekk for framtida .
Dat prisihppa mii lea vuođđun dán ortnegii lea namuhuvvon Sd.dieđ. nr. 38 ( 2002 – 2003 ) Den kulturelle skolesekken ( Kultuvrralaš skuvlaseahkka ) ja árv . S. nr. 50 ( 2003 – 2004 ) , ja Sd.dieđ. nr. 8 ( 2007 – 2008 ) Kulturell skolesekk for framtida ( Kultuvrralaš skuvlaseahkka boahtteáigái ) .
Flere tiltak i Den kulturelle skolesekken representerer samisk kunst og kultur .
Máŋga doaibmabiju kultuvrralaš skuvlaseahkas ovddastit sámi dáidaga ja kultuvrra .
Blant annet har Rikskonsertenes skolekonserter turnert med oppsetningen « Med joik som utgangspunkt » , Nordland fylkesbibliotek har samarbeidet med Skolesekken om litteraturformidlingsprosjekter og formidling av samisk teater gjennom sørsamisk bokbuss , og Sverresborg Trøndelag Folkemuseum har et fast opplegg for skoleklasser knyttet til samisk kultur .
Earret eará leat Rikskonsertene skuvlakonsearttat johtán bihtáin « Luohti vuođđun » . Nordlándda fylkkagirjerájus gis lea bargan ovttas Skuvlaseahkain girj ­jálašvuođagaskkustanprošeavttain ja sámi teáh ­tera gaskkustemiin oarjelsámi girjebusse vehkiin ja Sverresborg Trøndelága álbmotmuseas lea skuvlaluohkáide fásta lágideapmi mas lea oassin sámi kultuvra .
Den kulturelle skolesekken ble evaluert av forsk ­ningsinstituttet NIFU-STEP i 2006 .
Kultuvrralaš skuvlaseahka árvvoštalle dutkaninstituhtas NIFU-STEP 2006:s .
I et høringssvar til evalueringen gir Sametinget uttrykk for at den samiske dimensjonen ikke er godt nok ivaretatt i styringsdokumentene til Den kulturelle skolesekken og heller ikke i evalueringsrapporten .
Muhtin gulaskuddanvástádusas dan árvvoštallama ektui de dovddaha Sámediggi ahte sámi dimenšuvdna ii leat doarvái bures váldojuvvon vuhtii Kultuvrralaš skuvlaseahka stivrendokumeanttain ii ge árvvoštallanraporttas .
Sametinget viser til statens forpliktelser gjennom Grunnlovens § 110 a og etterlyser grep som vil sikre at samiske kunst- og kulturuttrykk forblir varige og integrerte elementer i Den kulturelle skolesekken .
Sámediggi čujuha geatnegas-vuođaide mat stáhtas leat Vuođđolága § 110 a mielde ja ohcala bargguid mat sihkkarastet ahte sámi dáidda- ja kulturovdanbuktimat gártet bistevaš ja integrerejuvvon oassin Kultuvrralaš skuvlaseahkas .
Sametinget ønsker tildeling av egne midler på lik linje med fylkeskommunene og etterlyser også sentrale prosjektmidler til samiske kulturinstitusjoner .
Sámediggi háliida juolluduvvot sierra ruđa seamma ládje go fylkkasuohkaniidda juolluduvvo ja ohcala maid váldo prošeaktaruđaid sámi kulturásahusaide .
Samisk innhold i Den kulturelle skolesekken er drøftet nærmere i St.meld. nr. 8 ( 2007 – 2008 ) Kulturell skulesekk for framtida .
Sámi sisdoalu Kultuvrralaš skuvlaseahkas leat guorahallan lagabui Sd.dieđ. nr. 8 ( 2007 – 2008 ) Kulturell skolesekk for framtida ( Kultuvrralaš skuvlaseahkka boahtteáigái ) .
Kultur- og kirkedepartementet vil se til at fylkeskommunenes ansvar for samisk kultur kommer klart frem i føringene for tildelingene til fylkeskommunene .
Kultur- ja girkodepartemeanta áigu fuolahit ahte fylkkasuohkaniid ovddasvástádus sámi kultuvrras čielgaseappot boahtá ovdan dain láidesteaddji čállosiin mat leat fylkkasuohkaniid juolludemiid hárrái .
Departementet mener videre at ansvaret for målet om mer samisk kunst og kultur i Den kulturelle skolesekken best kan sikres gjennom et samarbeid mellom Sametinget og fylkeskommunene og gjennom klare føringer fra Kultur- og kirkedepartementet for bevilgningen av spillemidler .
Muđui de oaivvilda departemeanta ahte ovddasvástádus oažžut eambbo sámi dáidaga ja kulturra Kultuvrralaš skuvlasehkkii buoremusat sihkkarastojuvvo go lea ovttasbargu gaskal Sámedikki ja fylkkasuohkaniid ja go Kultur- ja girkodepartemeanttas leat čielga láidesteaddjičállosat fylkkasuohkaniid juolludemiid hárrái .
Departementet understreker videre at det må knyttes kontakter mellom samiske kulturaktører og andre aktører på regionalt og nasjonalt nivå , for eksempel Rikskonsertene og Norsk scenekunstbruk .
Departemeanta deattuha vel ahte fertejit čadnojuvvot oktavuođat gaskal sámi kulturbargiid ja eará bargiid guovllu ja riikka dásis , ovdamearkka dihte Rikskonsertene ja Norsk scenekunstbruk .
14.15.2 Markeringsår for kulturelt mangfold
14.15.2 Kultuvrralaš girjáivuođa čalmmustanjahki
2008 skal være et markeringsår for kulturelt mangfold , jf. St.meld. nr. 17 ( 2005 – 2006 ) .
2008 galgá leat markerenjahki kultuvrralaš girjáivuhtii , geahča . Sd.dieđ. nr. 17 ( 2005 – 2006 ) .
Mangfoldsåret 2008 skal representere starten på en lang og kreativ prosess der regjeringen vil synliggjøre det flerkulturelle perspektivet på alle felter i kulturlivet og bidra til å skape bedre møteplasser mellom majoritets- og minoritetskulturer .
Girjáivuođajahki 2008 galgá ovddastit álggu guhkes ja hutkás prosessii mas ráđđehus áigu čalmmustahttit máŋggakultuvrralaš perspektiivva buot surggiin kultureallimis ja dat galgá maid leat mielde ráhkadeame buoret deaivvadanbáikkiid majoritehta ja minoritehtakultuvrii .
Det uttrykte samfunnsmålet med mangfoldsåret er å stimulere til kunnskap om og respekt for kulturelt mangfold .
Viidáseappot de lea ulbmilin ahte buot relevánta oassálastit kultur- ­suorggis galget eambbo jurddašišgoahtit daid ovdánanvejolašvuođaid mat kultuvrralaš girjáivuođas leat .
Det er oppnevnt en referansegruppe for Mangfoldsåret 2008 .
Girjáivuođajahkái 2008 lea nammaduvvon referánsajoavku .
Referansegruppen er bredt sammensatt med hensyn til kulturell bakgrunn , kjønn , alder og geografi samt medlemmenes kompetanse på ulike fagfelt .
Referánsajoavkkus leat hui máŋggalágan olbmot go lea sáhka kultuvrralaš duogážis , sohkabealis , agis ja geografiijas ja maid miellahtuid gelbbolašvuođas iešguđet fágasurggiin .
Referansegruppen skal fungere som rådgivende organ for Mangfoldsåret 2008 .
Referánsajoavku galgá doaibmat ráđđeaddiorgánan Girjáivuođajahkái 2008 .
Gruppen skal diskutere , vurdere og gi innspill om begrepsbruk , prinsipper for strategi- og målformuleringer og konkrete programtiltak knyttet til Mangfoldsåret . Det sitter en samisk representant i referansegruppen .
Joavku galgá digaštallat , árvvoštallat ja addit evttohusaid das movt doahpagat adnojuvvojit ja dat galgá maid digaštallat prinsihpaid makkár sániiguin čilge strategiija- ja mihttomeriid , ja vel digaštallat konkrehta prográmmadoaimmaid mat leat čadnojuvvon Girjáivuođajahkái .
14.16 Nordisk samarbeid på kulturfeltet
14.16 Davviriikkalaš ovttasbargu kultursuorggis
14.16.1 Nordisk ministerråd
14.16.1 Davviriikkaid ministtarráđđi
Nordisk ministerråd gir over kulturministrenes budsjett et årlig tilskudd på 4,2 mill. . DKK til Samerådet som er en paraplyorganisasjon for samiske organisasjoner i Finland , Norge , Sverige og Russland .
Davviriikkaid ministtarráđđi addá juohke jagi kulturministara bušeahta bokte 4,2 milj. DKK sturrosaš juolludeami Sámeráđđái mii lea Suoma , Norgga , Ruoŧa ja Ruošša organisašuvnnaid arve ­goavdeorganisašuvdna .
Formålet med tilskuddet er å styrke det samiske samarbeidet på kulturområdet .
Ulbmil dainna juolludemiin lea nannet sámi ovttasbarggu kultursuorggis .
Samerådet er et kulturpolitisk samarbeidsorgan , som skal arbeide for å fremme den samiske befolkningens kulturelle , sosiale og økonomiske stilling .
Sámeráđđi lea kulturpolitihkalaš ovttasbargoorgána mii galgá bargat dan ala ahte ovddidit sámi álbmoga kultuvrralaš , sosiála ja ekonomalaš sajádaga .
Tilskuddet til kultursamarbeidet forvaltes av et kulturutvalg som er utnevnt av samiske kunstnerorganisasjoner i Norden og av Samerådet .
Sámi dáiddáorganisasšuvnnat Davvin ja Sámeráđđi leat nammadan kulturlávdegotti mii hálddaša juolludemiid kulturovttasbargui .
En ny struktur for Nordisk ministerråds kultursamarbeid trådte i kraft 1. januar 2007 .
Ođđajagimánu 2007 álggii ođđa struktuvra doaibmat Davviriikkaid ministtarráđi kulturovttasbargui .
Programmene er innrettet som rammeprogram og reguleres i prinsippet av to faktorer : / prosesser kulturministrenes vedtak om prioriteringer og initiativ og søknader fra kulturfeltet .
Prográmmat leat ráhkaduvvon rámmaprográmman ja leat prinsihpas guokte faktora / proseassa mat dan ráddjejit : kulturministara mearrádusat das maid galgá vuoruhit , ja johtui ­bidjamat ja ohcamušat kultursuorggis .
Programmene skal være innrettet mot utvikling , kompetanse , ­heving kunnskapsdeling og nettverksbygging .
Prográmmat galget leat jurddašuvvon ovdánahttima , gelbbolašvuođaloktema , máhttojuohkima ja fierpmádathuksema várás .
Rammeprogrammene gir aktørene et tydelig handlingsrom for å utvikle sine prosjekter med utgangspunkt i programmenes prioriteringer og økonomiske rammer .
Rámmaprográmmain ožžot oassálastit čielgá doaibmanliibba ráhkadit iežaset prošeavttaid maid vuođđun leat prográmma vuoruheamit ja ekonomalaš rámmat .
Ettersom programmene ikke opererer med kunstsektorer eller kvoter , er programmene åpne for initiativ fra hele Norden , og det er aktørenes aktivitet som vil forme programmenes konkrete innhold .
Prográmmat eai ane fáddán dáiddasurggiid eai ge dain leat kvohtat ja danne sáhttet olbmot miehtá Davviriikkaid buktit jurdagiid juoga maid álggahit , ja aktevrraid barggut dat leat mat hábmejit prográmma konkrehta sisdoalu .
14.16.2 Barentssamarbeidet
14.16.2 Barentsovttasbargu
Barentssekretariatet skal blant annet koordinere de nasjonale målsetninger med de regionale politiske prioriteringer i Barentssamarbeidet .
Barentsčállingoddi galgá Barentsovttasbarggus earret eará heivehit nationála mihttomeriid regiunála politihkalaš vuoruhemiid ektui .
Sekretariatet vil fra 2008 iverksette et Barents-kulturprogram som også vil kunne bidra til et nærmere samarbeid mellom urfolk i regionen .
Čállingoddi áigu 2008 rájes bidjat johtui Barents-kulturprográmma mii maid lea veahkkin oččodit lagat ovttasbarggu guovllu álgoálbmogiiguin .
Målsettingen for programmet tar utgangspunkt i urfolkskulturene som grenseoverskridende i sin natur , og ved å realisere større , profesjonelle kulturprosjekter med urfolksprofil og med deltakelse fra russisk side vil en kunne bidra til en bedring av situasjonen for disse befolkningsgruppene i russisk del av Barentsregionen .
Prográmma mihttomeari vuođđun leat álgoálbmotkultuvrrat mat leat rájiid rasttideaddji ja go duohtan dahká stuorát ámmát kulturprošeavttaid main lea álgoál ­bmotprofiila maidda vel oassálastet ruoššabeale olbmot , de sáhttá leat fárus buorideame Barentsguovllus daid álbmogiid dili mat orrot ruoššabeale .
Barentsrådet ( The Barents Euro-Arctic Council ) er et forum for mellomstatlig samarbeid i Barentsregionen .
Barentsráđđi ( The Barents Euro-Arctic Council ) lea stáhtaidgaskasaš ovttasbargofora Barentsguovllus .
Rådet har i 2007 kommet med et nytt mandat for sin arbeidsgruppe for kultur .
Ráđđi lea 2007:s buktán ođđa mandáhta sin kulturbargojovkui .
Her vil det også være åpninger for å fremmes felles kulturprosjekter med utgangspunkt i urfolksdimensjonen innen Barentsregionen .
Dás lea maid vejolaš ovddidit oktasaš kulturprošeavttaid main lea dat álgoál-bmotdimenšuvdna vuođđun mii gávdno Barentsguovllus .
14.17 Strategier og tiltak
14.17 Strategiijat ja doaibmabijut
Myndighetene vil fortsette å arbeide langs to hovedlinjer for å ivareta det statlige ansvaret for samisk kultur .
Eiseválddit áigot joatkit bargat guvttiin váldovugiin vai váldojuvvošii vuhtii stáhtalaš ovddasvástádus sámi kultuvrras .
For det første vil regjeringen legge til rette for at Sametinget kan føre en selvstendig kulturpolitikk ved å forvalte en rekke samiske institusjoner og ordninger på kulturfeltet .
álggus vuos áigu ráđđehus láhčit dili nu ahte Sámediggi beassá jođihit iešheanalaš kulturpolitihka dainna lágiin ahte hálddaša máŋggaid sámi ásahusaid ja ortnegiid kultursuorggis .
For det andre vil regjeringen ivareta et selvstendig , statlig ansvar for samisk kultur gjennom en overordnet , nasjonal kulturpolitikk som også omfatter samisk kultur .
Ja de áigu ráđđehus fuolahit iešheanalaš stáhtalaš ovddasvástádusa sámi kultuvrra hárrái bajit nationála kulturpolitihkain mii maid fátmmasta sámi kultuvrra .
Regjeringen vil i minst mulig grad legge føringer på midlene som overføres til og forvaltes av Sametinget .
Ráđđehus áigu nu unnán go vejolaš bidjat láidesteaddji čállosiid daid juolludemiid ektui mat sirdojuvvojit Sámediggái ja maid dat galgá hálddašit .
Det er opp til Sametinget å prioritere mellom behovene på det samiske kulturfeltet innen de midler som stilles til disposisjon .
Lea Sámedikki duohken vuoruhit makkár sámi kultursuorggi dárbbuide galgá juolluduvvot dat ruhta mii lea .
Det vil blant annet ikke bli øremerket midler til museer under Sametingets forvaltning over Kultur- og kirkedepartementets budsjett som en del av den nasjonale museumsreformen .
Earret eará ii várrejuvvo Kultur- ja girkodepartemeantta bušeahtas , mii lea oassin nationála museaođastusas , sierra ruhta daidda museaide mat leat Sámedikki hálddašeami vuolde .
Kultur- og kirkedepartementet viser i den forbindelse til at Sametinget de siste årene har fått en vesentlig økning i bevilgningen til kulturtiltak .
Kultur- ja girkodepartemeanta čujuha dan oktavuođas dasa ahte Sámediggi maŋimus jagiid lea ožžon mealgat eambbo ruđa kulturdoaimmaide .
Regjeringen er tilfreds med at en rekke institusjoner ser samiske kunst- og kulturuttrykk som en naturlig del av sin virksomhet .
Ráđđehus lea duhtavaš go máŋggat ásahusat atnet sámi dáidda- ja kulturovdanbuktimiid lunddolaš oassi iežaset doaimmas .
Staten har et ansvar for å bidra til at samisk kultur inngår som en viktig del av den nasjonale kulturpolitikken .
Stáhtas lea ovddasvástádus leat fárus das ahte sámi kultuvra galgá leat deaŧalaš oassi nationála kulturpolitihkas .
Det avsettes ikke egne midler til samiske kulturtiltak innenfor nasjonale ordninger som tildeles på bakgrunn av søknad .
Ii biddjojuvvo sierra ruhta sámi kulturdoaimmaide nationála ortnegiid siskkobealde mat juolluduvvojit ohcamušaid vuođul .
Slike ordninger , som f.eks. tildeling av midler fra Norsk kulturfond , skal også i fortsettelsen tildeles ut fra kunstnerisk kvalitet .
Dakkár ortnegat , nu go omd. juolludeamit Norgga kulturfoandda ruđain , galget maid boahtteáiggis juolluduvvot dáiddalaš kvalitehta vuođul .
Kultur- og kirkedepartementet vil se til at ABM-utviklings ansvar for samisk kultur kommer klart frem i føringene for tildelingene til institusjonen .
Kultur- ja girkodepartemeanta áigu fuolahit ahte AGM-ovdánahttin ovddasvástádus sámi kultuvrra dáfus bohtet čielgasit ovdan movt ruđat galget juolluduvvot ásahusaide .
Kultur- og kirkedepartementet vil komme tilbake til oppfølgingen av Bibliotekreform 2014 i en egen stortingsmelding .
Kultur- ja girkodepartemeanta áigu máhccat Girjerádjoođastus 2014 čuovvoleapmái sierra stuo-radiggedieđáhusas .
Det skal vurderes hvordan forslaget om innføring av en nordisk innkjøpsordning for samisk litteratur kan følges opp .
Galgá árvvoštallojuvvot movt dat evttohus ahte álggahit davviriikkalaš sisoastinortnega sámi girj-jálašvuođa várás galgá čuovvoluvvot .
Kultur- og kirkedepartementet vil be Nasjonalbiblioteket om å presentere en plan for å fullføre Samisk bibliografi for årene 1988 – 1992 .
Kultur- ja girkodepartemeanta áigu bivdit Našunálgirjerádjosa ovdanbuktit plána das movt Sámi bibliografiija galgá ollisin dahkat jagiid 1988 – 1992 .
Departementet vil følge utviklingen av formidling av samisk kunst og kultur i Den kulturelle skolesekken nøye i årene fremover .
Departemeanta áigu boahttevaš jagiid čuovvut dárkilit mielde movt manná sámi dáidaga ja kultuvrra gaskkustemiin Kultuvrralaš skuvlaseahka oktavuođas .
Samisk innhold i Den kulturelle skolesekken er omtalt i St.meld. nr. 8 ( 2007 – 2008 ) Kulturell skulesekk for framtida .
Sámi sisdoalu birra Kultuvrralaš skuvlaseahkas leat čállán Sd.dieđ. nr. 8:i ( 2007 – 2008 ) Kulturell skolesekk for framtida ( Kultuvrralaš skuvlaseahkka boahtteáigái ) .
Kultur- og kirkedepartementet vil invitere Sametinget til konsultasjoner før husleieordningen eventuelt innføres .
Kultur- ja girkodepartemeanta áigu bovdet Sámedikki konsultašuvnnaide ovdalgo viessoláigoortnet vejolaččat váldojuvvo atnui .
Kultur- og kirkedepartementet anbefaler at statens aksjer i Beaivváš Sámi Teáhter overføres til Sametinget vederlagsfritt .
Kultur- ja girkodepartemeanta ávžžuha ahte stáhta sirdá Sámediggái mávssu haga daid ossosiid mat das leat Beaivváš Sámi Teáhteris .
Samisk kulturråd ble nedlagt i 2000 , se kap. 7.1.3 .
Sámi kulturráđđi heaittihuvvui 2000 , geahča kap. 7.1.3 .
Nyhet , 11.05.2010
Ođas , 18.05.2010
16 forsvarsministre møtes i Berlin
16 suodjalusministara deaivvadit Berliinnas
Målet for operasjonene i Afghanistan er at afghanerne skal ta over sikkerheten i eget land .
Ulbmil soahtedoaimmaiguin Afghanistánas lea ahte afghanistánalaččat galget váldit badjelasaset sihkkarvuođa fuolaheami iežaset riikkas .
I dag møtes landene som har styrker i den nordlige regionen for å diskutere hvordan vi best mulig kan hjelpe dem å få til dette .
Odne deaivvadit riikkat main leat soahteveagalaččat davvi regiuvnnas digaštallan dihtii mo mii buoremusat sáhttit veahkehit afghanistánalaččaid vai sii ieža lihkostuvvet sihkkarvuođa huksemiin ja bisuhemiin .
Tirsdag 11. mai møtes forsvarsministre fra 16 land som har styrker i den nordlige regionen i Afghanistan .
Maŋŋebárgga miessemánu 11. beaivvi deaivvadit 16 riikka suodjalusministarat main leat soahteveagalaččat Afghanistána davvi regiuvnnas .
Dette er første møte på statsrådsnivå i denne kretsen .
Dáin riikkain lea vuosttaš čoahkkin stáhtaráđđedásis .
Temaet for møtet var å se på hvordan landene sammen kan bidra til å realisere FNs og ISAFs målsetting om å sette afghanerne i stand til å være herrer i eget hus .
Čoahkkima fáddá lei geahčadit mo riikkat ovttas sáhttet váikkuhit ONa ja ISAFa ulbmila ollašuhttimii mii lea ahte afghanistánalaš soahteveahka ieš nákce hálddašit dorvvolašvuođa diliin .
Forsvarsminister Grete Faremo og forsvarssjef Harald Sunde .
Suodjalusministtar Grete Faremo ja suodjalushoavda Harald Sunde .
- Foto : Forsvarsdepartementet
- Foto : Suodjalusdepartemeanta
Bygger opp sikkerhetssektoren - Dette målet gjelder for alle samfunnssektorer , både helse , utdanning og økonomisk utvikling .
Hukse sihkkarvuođasuorggi - Dát ulbmil guoská buot servodatsurggiide , sihke dearvvašvuođa , oahpahusa ja ekonomalaš ovddideapmái .
I tråd med FN-mandatet som styrer innsatsen i Afghanistan er målet å skape en fungerende afghansk stat og derigjennom hindre at Afghanistan nok en gang blir en trussel mot internasjonal fred og sikkerhet .
ONa doaibmamearrádusa mielde mii stivre áŋgiruššama Afghanistánas , lea ulbmil oaččohit áigái doaibmi afghanistánalaš stáhta ja dainna lágiin caggat ahte Afghanistána fas šaddá áittan riikkaidgaskasaš ráfái ja dorvvolašvuhtii .
Skiftet fokus ISAFs hovedfokus har endret seg fra opprørsbekjempelse til beskyttelse av befolkningen .
Molsut fokusa ISAFa váldofokus lea nuppástuvvan doarrumis stuibmejeaddjiid vuostá álbmoga suodjaleapmin .
- Vår jobb er å bistå legitime afghanske myndigheter i å skape et bedre alternativ for folket enn det opprørsgruppene kan tilby .
– Min bargu lea veahkehit Afghanistána lobálaš eiseválddiid ovddit álbmogii buoret molssaeav ttu go dan maid stuibmejeaddji joavkkut sáhttet fállat .
For å gjøre dette må vi være der befolkningen er , sammen med afghanske sikkerhetsstyrker .
Go mii dan geahččalit dahkat , mii fertet leat doppe gos álbmot lea , oktan afghanistánalaš sihkkarvuođaveagain .
Derfor skjer det nå en markant økning av både afghanske sikkerhetsstyrker og ISAF-styrker , og vi innretter stadig mer av innsatsen mot trening , opplæring og samarbeid i felt , sier forsvarsministeren .
Danne lassánit dál mearkkašahtti láhkai sihke afghanistánalaš sihkkarvuođaveagalaččat ja ISAF-soahteveagalaččat , ja mii čohkket dađistaga eambbo áŋgiruššama hárjeheapmái , oahpaheapmái ja ovttasbargui bása olggobeallásaš soahtedoaimmain , dadjá suodjalusministtar .
Den omleggingen som nå skjer i ISAF går nettopp i den retningen Norge har arbeidet for – og selv praktisert – i mange år .
Dat nuppástahttin mii dál čađahuvvo ISAFas lea dakkár maid Norga lea háliidan – ja ieš čađahan – máŋga jagi .
- Vi må bygge , ikke erstatte , afghansk kapasitet .
– Mii fertet hukset afghanistánalaš návccaid , eat ge dagahit iežamet afghanistánalaččaid sadjái .
Vi ønsker derfor den nye ISAF-strategien varmt velkommen .
Danne mii duhtavašvuođain váldit vuostá ođđa ISAF-strategiija .
Bare afghanerne selv kan mestre de kommende utfordringene og utvikle landet i det lange løp , sier forsvarsministeren .
Dušše afghanistánalaččat ieža sáhttet hálddašit boahttevaš hástalusaiguin ja ovddidit riikka guhkesáigásaččat , cealká suodjalusministtar .
Nr. : 69/2012
Nr. : 69/2012
16 millionar kroner i auka løyving til BarentsWatch
16 miljovdna lassi juolludeapmi BarentsWatch:ii
– Informasjonssystemet BarentsWatch er ei viktig og konkret oppfølging av nordområdemeldinga .
– Diehtojuohkinvuogádat BarentsWatch lea davviguovlludieđáhusa dehálaš ja konkrehta čuovvoleapmi .
Målet er å videreutvikle eit verktøy som gir oss samla oversikt over det som skjer i dei store havområda våre , seier fiskeri- og kystminister Lisbeth Berg-Hansen .
Ulbmil lea viidáset ovdánahttit reaiddu man bakte oažžut oppalaš dieđuid das mii dáhpáhuvvá min viiddis áhpeguovlluin , dadjá guolástus- ja riddoministtar Lisbeth Berg-Hansen .
Kystverket har fått i oppdrag å etablere BarentsWatch , eit heilskapleg informasjonssystem for dei norske hav- og kystområda .
Riddodoaimmahat lea ožžon bargun ásahit BarentsWatch , Norgga áhpe- ja riddoguovlluide dievaslaš diehtojuohkinvuogádat .
Systemet består av ein open del ( informasjons-portal ) og ein lukka del ( informasjonsutveksling mellom etatar med forvaltingsansvar i norske sjøområde ) .
Vuogádagas lea rabas oassi ( diehtojuohkin-uskkádat ) ja nubbi giddejuvvon oassi ( dieđuidlonohallama váste etáhtaide geain lea hálddašanovddasvástádus Norgga mearraguovlluin ) .
Første versjon av den opne delen vart lansert 30. mai 2012 , og det er starta utvikling av dei første tenestene i lukka del .
Rabas vuogádaga vuosttaš gáhppálat almmuhuvvui 2012 miessemánu 39. beaivvi , ja lea álggahan hábmet bálvalusaid giddejuvvon oasis .
Forslaget til auka løyving gir rom for å utvikle eit sikkert nett mellom etatane som har ansvar knytt til sjøtrafikken .
Lassáneaddji juolludeami árvalus dagaha vejolašvuođa ovdánahttit fierpmádaga mas lea ovddasvástádus mearrajohtolaga ektui .
Eit slikt nett er nødvendig for at etatane skal kunne utveksle sensitive data seg i mellom .
Dákkár fierpmádat lea áibbas dárbbašlaš etáhtaide go gaskaneaset galget lonohallat rašes ja hearkkes dieđuid .
Eit sikkert nett vil mellom anna effektivisere samarbeidet for å avdekkje ulovleg aktivitet .
Oadjebas fierpmádat earret eará dagaha barggu beaktileabbon go galget fuomášit lobihis doaimmaid .
Ein første versjon av eit sikkert nett vil kunne etablerast i 2013 .
Dákkár oadjebas neahtta vuosttaš gáhppálat sáhttá ásahuvvot 2013:s .
Kystverket vil også starte utviklinga av eit heilskapleg anløpsregime for skipsfarten .
Riddodoaimmahat álggaha maiddái ovdánahttit dámppaide hápmaniidda boahtima dievaslaš hálddašanvuogádaga .
Ein første versjon av denne tenesta kan vere ferdig utvikla i 2014 .
Dán bálvalusa vuosttaš gáhppálat sáhttá leat gárvvisin ovdánahttojuvvon 2014:s .
Eit heilskapleg anløpsregime vil verifisere eigenrapporteringa frå skipsfarten med å kople saman ulike datakjelder .
Dievaslaš hápmanii boahtima hálddašanvuogádat dárkkistit ja duođaštit dámppaid iežaset raporterema dakko bakte go goallostit oktii iešguđetlágan diehtogálduid .
Dette vil gjere det lettare kunne avdekkje unormal aktivitet .
Dát dagaha álkibun fuomášit eahpedábálaš doaimmaid .
Nr. : 155/08
Nr. : 155/08
Kulturbudsjettet 2009
2009 kulturbušeahtta :
16 millioner mer til samiske kulturformål i 2009
16 miljovnna ruvnno eanet sámi kulturulbmiliidda
Regjeringen vil øke faste tilskudd til ulike samiske kulturformål med vel 16 millioner kroner i 2009 .
Ráđđehus evttoha lasihit bistevaš doarjaga iešguđet sámi kulturulbmiliidda 16 miljovnna ruvnnuin 2009:s .
I tillegg foreslås midler til to samiske kulturbygg .
Dasa lassin evttohuvvo ruhta guovtti sámi kulturvissui .
Økningen er fordelt på denne måten :
Lassáneapmi lea juogaduvvon dáinna lágiin :
Bevilgningen til samiske kulturformål som blir overført til og disponert av Sametinget , øker med 8,45 millioner kroner til nær 62 millioner kroner i 2009 .
Ruhtajuolludeapmi sámi kulturulbmiliidda mii Sámediggái sirdojuvvo ja man dat hálddaša , lassána 8,45 miljovnna ruvnnuin lagabui 62 miljovnna ruvdnui 2009:s .
Økningen omfatter 450 000 kroner til avisen Nourttanaste .
Lassáneapmái gullá 450 000 ruvdno Nuorttanaste áviisii .
Bevilgningen som overføres og disponeres av Sametinget er dermed økt med til sammen 29,4 millioner kroner under denne regjeringen .
Ruhtajuolludeapmi mii sirdojuvvo Sámediggái ja man dat hálddaša lea dasto lassánan oktiibuot 29,4 miljovnna ruvnnuin dán ráđđehusa áigodagas .
Riddu Riđđu-festivalen er gitt knutepunktstatus fra 2009 og får et tilskudd på 1,5 millioner kroner årlig .
Riddu Riđđu-festivála lea ožžon váldofestiválastáhtusa 2009 rájes ja oažžu 1,5 miljovnna ruvnno doarjaga jahkásaččat .
For å legge til rette for hyppigere utgivelser av samiske aviser øker tilskuddet til disse i 2009 med 3 millioner til 21,6 millioner kroner .
Láhčin dihte dilálašvuođaid dasa ahte sámi áviissat almmuhuvvojit dávjjibut , de lasihuvvo ruhtajuolludeapmi 2009:s 3 miljovnna ruvnnuin 21,6 miljovnna ruvdnui .
I forbindelse med at samisk arkiv får nye lokaler , øker driftsbevilgningen til Arkivverket med 2,2 millioner og investeringsmidlene med 1,2 millioner kroner .
Dan oktavuođas go sámi arkiiva oažžu ođđa lanjaid , de lasihuvvo jođihanjuolludeapmi Arkiivadoaimmahahkii 2,2 , miljovnna ruvnnuin ja investerenruđat 1,2 miljovnna ruvnnuin .
I tillegg bevilger regjeringen midler til to samiske kulturbygg .
Dasa lassin juolluda ráđđehus ruđaid guovtti sámi kulturvissui .
Til videre prosjekte ­ring og byggestart av Ája Samisk Senter i Kåfjord bevilges 5,2 millioner kroner .
Ája Sámi Guovddážii Gáivuonas juolluduvvo 5,2 miljovnna ruvdno viidáset prošekteret ja álggahit huksemiid .
Østsamisk museum får 2,5 millioner kroner mer til blant annet ut ­stillinger og inventar .
Nuortasámi musea oažžu 2,5 miljovnna ruvnno earret eará čájáhusaide ja viessodávviriidda .
16 Nordisk og internasjonalt samarbeid
16 Davviriikkalaš ja riikkaidgaskasaš ovttasbargu
16.1 Nordisk samarbeid – harmonisering av samepolitikken
16.1 Davviriikkalaš ovttasbargu – sámepolitihka heiveheapmi
Samene som urfolk lever i fire land : Norge , Sverige , Finland og Russland .
Sámit eamiálbmogin ellet njealji riikkas : Norggas , Ruoŧas , Suomas ja Ruoššas .
Samene har alltid lagt stor vekt på samarbeid på tvers av landegrensene .
Sámit leat álelassii deattuhan ovttasbarggu riikkarájáid rastá .
I utviklingen av en helhetlig samepolitikk er det også viktig å se de samiske spørsmålene i et nordisk perspektiv .
Ollislaš sámepolitihka gárgedeamis lea maiddái deaŧalaš geahččat sámi gažaldagaid davviriikkalaš perspektiivvas .
16.1.1 Nytt nordisk samarbeid om samiske spørsmål
16.1.1 Ođđa davviriikkalaš ovttasbargu sámi gažaldagaid hárrái
5. april 2000 ble det opprettet et fast samarbeid mellom de ansvarlige ministrene for samiske spørsmål i Finland , Sverige og Norge .
Cuoŋománu 5. 2000 álggahuvvui Suoma , Ruoŧa ja Norgga sámi gažaldagain ovddasvástideaddji ministariid bissovaš ovttasbargu .
For å få god orientering , drøfting og behandling av samiske spørsmål av felles nordisk interesse , ble det besluttet at ministrene skal møtes regelmessig .
Vai buori čuvgejumi , ságaškuššama ja gieđahallama ožžot sámi gažaldagaid hárrái , de mearriduvvui ahte ministarat galget gávnnadit jeavddalaččat .
To viktige saker som ble drøftet , var nye samarbeidsformer på nordisk nivå for samiske spørsmål og arbeidet med sikte på en nordisk samekonvensjon .
Guokte deaŧalaš áššis main ságaškuššojuvvui , ledje ođđa ovttasbargovuogit davviriikkalaš dásis sámi gažaldagaid hárrái ja bargu davviriikkalaš sámekonvenšuvnna guvlui .
I tilknytning til det nye samarbeidet møtes også sameministrene og presidentene ved sametingene i Finland , Sverige og Norge til regelmessige fellesmøter for orientering , drøfting og behandling av samiske spørsmål som berører felles nordiske interesser .
Ođđa ovttasbarggu oktavuođas gávnnadit maiddái sámeministarat ja Suoma , Ruoŧa ja Norgga sámedikkiid presideanttat jeavddalaš oktasaščoahkkimiin oktasaš davviriikkalaš beroštusaide guoski sámi gažaldagaid čuvgejumi , ságaškuššama ja gieđahallama dihtii .
Målsettingen med det nye samarbeidet er å styrke og utvikle det samiske folks språk , kultur , næringer og samfunnsliv .
Ođđa ovttasbarggu juksanmearrin lea nannet ja gárgedit sámi álbmoga giela , kultuvrra , ealáhusaid ja servodateallima .
Dette samarbeidet , og ministrenes regelmessige møter om samiske spørsmål skal ha nær tilknytning til Nordisk Ministerråd .
Dán ovttasbarggus , ja ministariid jeavddalaš čoahkkimiin sámi gažaldagaid birra , galgá leat lagas čatnasupmi Davviriikkaid Ministtarráđđái .
Ansvaret for sammenkalling og ledelse av ministermøtene skal gå på omgang mellom de tre landene .
Ministtarčoahkkimiid čoahkkimiigohččun- ja jođihanovddasvástádusa galget dát golbma riikka vurrolagaid váldit .
I 2001 har Sverige sekretariatsfunksjonen .
2001 lea Ruoŧas čállingoddedoaibma .
16.1.2 Nordisk samarbeidsorgan for same- og reindriftsspørsmål
16.1.2 Sáme- ja boazodoallogažaldagaid davviriikkalaš ovttasbargoorgána
Nordisk samarbeidsorgan for same- og reindriftsspørsmål ble opprettet ved Kgl. res. av 26. juni 1964 på grunnlag av Nordisk Råds rek. . Nr 13/1962 for behandling av felles same- og reindriftsspørsmål .
Sáme- ja boazodoallogažaldagaid davviriikkalaš ovttasbargoorgána ásahuvvui Gonagaslaš resolušuvnna bokte geassemánu 26. 1964 Davviriikkaid Ráđi neavvaga nr 13/1962 mielde oktasaš sáme- ja boazodoallogažaldagaid gieđahallama várás .
Dette samarbeidsorganet skal være et kontaktorgan på embetsnivå mellom de tre landenes regjeringer for informasjon og diskusjon av felles reindriftsspørsmål og samiske spørsmål generelt .
Dát ovttasbargoorgána galgá leat oktavuođaorgánan ámmátdásis dán golmma riikka ráđđehusaid gaskkas man bokte dieđihit ja ságastallet oktasaš boazodoallogažaldagain ja sámi gažaldagain oppalaččat .
Samarbeidsorganet fungerer som sekretariat for det nye nordiske samarbeidet fra 2000 .
Ovttasbargoorgána doaibmá ođđa davviriikkalaš ovttasbarggu čállingoddin 2000 rájes .
Det landet som har formannskapet i Nordisk samarbeidsorgan for same- og reindriftsspørsmål , ivaretar sekretariatsfunksjonene for ministermøtene og møtene mellom ministrene og sametingspresidentene .
Riika mas lea Sáme- ja boazodoallogažaldagaid davviriikkalaš ovttasbargoorgána ovdaolbmodoaibma , áimmahuššá ministtarčoahkkimiid ja ministariid ja sámediggepresideanttaid čoahkkmiid čállingoddedoaimma .
Samarbeidsorganet skal informere Nordisk Ministerråds sekretariat om de sakene som tas opp i møtene .
Ovttasbargoorgána galgá dieđihit Davviriikkaid Ministtarráđi čállingoddái áššiin mat váldojuvvojit ovdan čoahkkimiin .
Forslag til nye vedtekter og nytt navn til samarbeidsorganet er under utforming .
Ođđa njuolggadusevttohusat ja ođđa namma ovttasbargoorgánii lea ráhkaduvvomin .
16.1.3 Nordisk samekonvensjon
16.1.3 Davviriikkalaš sámekonvenšuvdna
Under Nordisk Råds 46. sesjon i Reykjavik i 1995 ble det avholdt et ministermøte om samiske saker .
Davviriikkaid Ráđi 46. sešuvnnas Reyjavikas 1995 dollojuvvui ministtarčoahkkin sámi áššiid birra .
Ministrene fra Finland , Sverige og Norge fremmet et initiativ til å starte arbeidet med sikte på en samekonvensjon .
Suoma , Ruoŧa ja Norgga ministarat dahke álgaga álggahit ovttasbarggu sámekonvenšuvnna áigái oččodeami dihtii .
Arbeidet ble organisert i samarbeid med Samerådet .
Bargu organiserejuvvui ovttasbarggus Sámiráđiin .
I juni 1998 ble det fremlagt en rapport om behovet og grunnlaget for en nordisk samekonvensjon .
Geassemánus 1998 ovdanbuktojuvvui raporta davviriikkalaš sámekonvenšuvnna dárbbu ja vuđđosa birra .
På ministermøtet 5. april 2000 besluttet ministrene i de tre landene at rapporten skulle sendes på høring i de respektive landene .
Ministtarčoahkkimis cuoŋománu 5. 2000 mearridedje dan golmma riikka ministarat ahte raporta galggai sáddejuvvot gulaskuddamii guoskevaš riikkaide .
16.1.4 Samisk parlamentarisk råd
16.1.4 Sámi parlamentáralaš ráđđi
Man så et behov for et felles organ som arena for diskusjoner i saker som angår felles spørsmål og politikkutforming .
Adnojuvvui ahte dárbbašuvvo oktasaš orgána mii doaibmá arenan ságastallat áššiin mat gusket oktasaš gažaldagaide ja politihkkahábmemii .
Den 2. mars 2000 undertegnet sametingene i Finland og Norge denne avtalen .
Njukčamánu 2. 2000 vuolláičálle Suoma ja Norgga sámedikkit dán šiehtadusa .
Sverige står foreløpig utenfor .
Ruoŧŧa lea vuos olggobealde .
Samisk parlamentarisk råd skal bidra til samordning i saker som berører samer i flere stater eller samene som ett folk , samt bidra til utviklingen av praktiske samarbeidsformer mellom sametingene .
Sámi parlamentáralaš ráđđi galgá veahkehit bálddalastit áššiid mat gusket sámiide máŋgga stáhtas dahje sámiide oktan álbmogin , ja veahkehit gárgedit geavatlaš ovttasbargovugiid sámedikkiid gaskkas .
16.2 Internasjonalt urfolkssamarbeid
16.2 Riikkaidgaskasaš eamiálbmotovttasbargu
Internasjonal virksomhet omfatter flere faser :
Riikkaidgaskasaš doaibma siskkilda máŋga muttu :
informasjon om prosesser og beslutninger
dieđiheapmi proseassaid ja mearrádusaid birra
forberedelser forut for møter og konferanser
válmmašteapmi ovdal čoahkkimiid ja konfereanssaid
deltakelse på møter og konferanser
oassálastin čoahkkimiidda ja konfereanssaide
oppfølging av møter og konferanser
čoahkkimiid ja konfereanssaid čuovvoleapmi
I Norge er det en etablert praksis at interesseorganisasjoner , institusjoner og ressurspersoner ofte trekkes inn i en eller flere av de nevnte fasene av internasjonalt arbeid .
Norggas lea sajáiduvvan geavat ahte beroštusorganisašuvnnat , institušuvnnat ja resursaolbmot dávjá gessojuvvojit sisa ovtta dahje máŋgga dán namahuvvon riikkaidgasaksaš ovttasbarggu muddui .
Når det gjelder Sametingets spesielle stilling som folkevalgt organ , er det viktig å sikre Sametinget innflytelse og at Sametingets kompetanse blir benyttet .
Mii gusto Sámedikki erenoamáš sajádahkii álbmotválljejuvvon orgánan , de lea deaŧalaš váfistit Sámediggái váikkuhanfámu ja ahte Sámedikki gelbbolašvuohta geavahuvvo .
For regjeringen har det lenge vært viktig å ha nær kontakt med Sametinget i internasjonale urfolkssaker .
Ráđđehussii lea guhká leamaš deaŧalaš doallat lagas oktavuođa Sámedikkiin riikkaidgaskasaš eamiálbmotáššiin .
I tillegg til de verdifulle bidragene Sametinget kan gi på disse områdene , vil et nært samarbeid gi et viktig signal internasjonalt og kunne tjene som eksempel for andre lands regjeringer .
Lassin mávssolaš veahkkái maid Sámediggi sáhttá addit dáid surggiin , de addá lagas ovttasbargu deaŧalaš signála riikkaidgaskasaččat ja sáhttá leat ovdamearkan eará riikkaid ráđđehusaide .
Det gjelder særlig urfolkssaker , men også i øvrige saker som er av interesse for samepolitikken , herunder kvinners og barns situasjon .
Dát gusto erenoamážit eamiálbmotáššiide , muhto maiddái eará áššiide main lea beroštupmi sámepolitihkas , dán vuolde maiddái nissoniid ja mánáid dilli .
Sametinget har ingen formell rettslig status med hensyn til å representere Norge ved internasjonale forhandlinger .
Sámedikkis ii leat makkárge hámolaš rievttálaš stáhtus Norgga ovddasteami hárrái riikkaidgaskasaš šiehtadallamiin .
I den grad representanter fra Sametinget skal kunne forhandle eller delta på vegne av den norske stat , vil dette skje gjennom oppnevnelse i norske forhandlingsdelegasjoner .
Juos Sámedikki ovddasteaddjit galget beassat šiehtadallat dahje oassálastit norgalaš stáhta beales , de dáhpáhuvvá dát norgalaš šiehtadallansáttágottiide nammadeami bokte .
Regjeringen legger stor vekt på at internasjonale urfolksspørsmål drøftes og forhandles gjennom et nært samvirke mellom regjeringen og urfolksrepresentanter .
Ráđđehus atná sakka dettolažžan ahte riikkaidgaskasaš eamiálbmotgažaldagat ságaškuššojuvvojit ja šiehtadallojuvvojit ráđđehusa ja eamiálbmotovddasteddjiid lagas ovttasdoaimma bokte .
Norske holdninger til internasjonale urfolksspørsmål utformes derfor i nært samarbeid med Sametinget .
Danne norgalaš miellaguottut riikkaidgaskasaš eamiálbmotgažaldagaide hábmejuvvojit lagas ovttasbarggus Sámedikkiin .
Det legges også stor vekt på at Sametinget i den grad det er mulig skal være representert i internasjonale sammenhenger hvor urfolksspørsmål står på dagsorden .
Maiddái adnojuvvo sakka dettolažžan ahte Sámediggi nu guhkás go vejolaš lea ovddastuvvon riikkaidgaskasaš oktavuođain gos eamiálbmotáššit leat loktejuvvon áššin .
Sametinget har vært representert i den norske delegasjonen i de mest aktuelle internasjonale saker som gjelder urfolks rettigheter .
Sámediggi lea leamaš ovddastuvvon norgalaš sáttagottis áigeguovdileamos riikkaidgaskasaš áššiin mat gustojit eamiálbmogiid vuoigatvuođaide .
16.2.1 FNs erklæring om urfolks rettigheter
16.2.1 ON:a julggaštus eamiálbmogiid vuoigatvuođaid birra
I 1982 opprettet FNs økonomiske og sosiale råd ( ECOSOC ) en arbeidsgruppe for urfolk som består av fem medlemmer fra FNs underkommisjon for forhindring av diskriminering og beskyttelse av minoriteter .
1982 vuođđudii ON:a ekonomalaš ja sosiála ráđđi ( ECOSOC ) eamiálbmogiid bargojoavkku mas leat ON:a veahádagaid vealaheami hehttema ja suodjaleami vuolitkommišuvnna vihtta miellahtu .
Arbeidsgruppens mandat er å rette søkelyset på urfolks situasjon verden over , og å fremme forslag til internasjonale rettslige standarder for nasjonalstatenes politikk overfor urfolk .
Bargojoavkku mandáhtta lea giddet fuopmášumi eamiálbmogiid dillái miehtá máilmmi , ja evttohit riikkaidgaskasaš standárddaid našuvnnalašstáhtaid eamiálbmotpolitihka hárrái .
Gruppen har fremmet et utkast til FN-erklæring om urfolks rettigheter .
Joavku lea ovddidan ON-deklarašuvdnaevttohusa eamiálbmogiid vuoigatvuođaid birra .
En internasjonal erklæring har , i motsetning til internasjonale konvensjoner , ingen juridisk bindende virkning for statene .
Riikkaidgaskasaš deklarašuvnnas ( julggaštusas ) ii leat , nu mo riikkaidgaskasaš konvenšuvnnain ( soahpamušas ) , makkárge juridihkalaš čatnevaš váikkuhus stáhtaide .
Utkastet til erklæring om urfolks rettigheter inneholder en rekke bestemmelser som utelukkende gjelder for urfolk , og er i så måte unikt i FN-sammenheng .
Julggaštusevttohus eamiálbmogiid vuoigatvuođaid birra sisdoallá máŋga mearrádusa mat dušše fal gustojit eamiálbmogiidda , ja lea dan láhkai erenoamáš ON-oktavuođas .
Det er første gang et menneskerettighetsforum i FN utarbeider standarder spesielt for urfolk .
Dá lea vuosttas gearddi go ON:a olmmošvuoigatvuođaid forum ráhkada standárddaid vásedin eamiálbmogiid várás .
I erklæringsutkastet finnes blant annet bestemmelser om urfolks rettigheter knyttet til språk , religion , kultur , utdanning , landrettigheter , selvstyreordninger mv. .
Julggaštusevttohusas gávdnojit earret eará mearrádusat eamiálbmogiid vuoigatvuođaid birra giela , oskkoldaga , kultuvrra , oahpu , eanavuoigatvuođaid , iešstivrenortnegiid jna. hárrái .
Utkastet har i flere år vært gjenstand for forhandlinger mellom stater i en arbeidsgruppe nedsatt av FNs menneskerettighetskommisjon , der urfolksrepresentanter og andre involverte organisasjoner har observatørstatus .
Evttohusas leat stáhtat máŋga jagi šiehtadallan bargojoavkkus man ON:a olmmošvuoigatvuođaid kommišuvdna lea nammadan , ja mas eamiálbmotovddasteddjiin ja eará guoskevaš organisašuvnnain lea dárkojeaddjistáhtus .
Arbeidsgruppen har hatt liten fremgang , og en rekke spørsmål gjenstår .
Bargojoavku lea unnán ovdánan , ja eatnat gažaldagat váilot ain .
Et av de særlig vanskelige spørsmålene gjelder urfolks rett til selvbestemmelse og hva som ligger i dette begrepet .
Okta erenoamáš váttes gažaldat gusto eamiálbmogiid iešmearrideami vuoigatvuhtii ja maid dát doaba oaivvilda .
Dette spørsmålet er nærmere drøftet i kap. 4 .
Dát gažaldat lea dárkileappot ságaškuššojuvvon kapihttalis 4 .
Norge har deltatt fra starten av forhandlingene , med en delegasjon bestående av representanter fra Utenriksdepartementet , Kommunal- og regionaldepartementet og Sametinget .
Norga lea oassálastán šiehtadallamiidda álggu rájes sáttágottiin mas leat ovddasteaddjit Olgoriikkadepartemeanttas , Gielda- ja bargodepartemeanttas ja Sámedikkis .
Under forhandlingsrunden om urfolkserklæringen i 2000 valgte Sametinget å ikke delta i den norske delegasjonen .
iehtadallanvuorus eamiálbmotjulggaštusa birra 2000 válljii Sámediggi vealtat oassálastimis norgalaš sáttagottis .
Bakgrunnen for dette var misnøye med prosessen forut for de internasjonale forhandlingene og med de norske posisjonene i forhold til spørsmålet om selvbestemmelse .
Dán duogážin lei duhtameahttunvuohta prosessii mii lei ovdal riikkaidgaskasaš šiehtadallamiid ja norgalaš oidnui iešmearridangažaldaga hárrái .
Regjeringen vil delta aktivt i fortsettelsen for å få sluttført forhandlingene , og vil arbeide for at erklæringen kan bidra til en styrking av vernet for verdens urfolk .
Ráđđehus áigu árjjálaččat oassálastit joatkagii vai šiehtadallamat válbmanit , ja áigu bargat dan ala ahte julggaštus sáhttá veahkehit nannet máilmmi eamiálbmogiid suodjalusa .