pere/sami_parallel huggingface dataset:
Arbeidsutvalget skal kunne fremme forslag om særskilte utredninger for å sikre et best mulig beslutningsgrunnlag i spørsmålet om vern og andre spørsmål som trenger nærmere klargjøring på dette stadiet i saksbehandlingen , og som har betydning for vernespørsmålet .
Bargolávdegoddi galgá sáhttit ovddidit evttohusa sierranas čielggadusaid hárrái vai sihkkarastojuvvošii buoremus vejolaš mearrádusvuođđu gažaldagain mat gusket suodjalan ja eará áššiide maid lea dárbu lagabui čilget dien dási áššemeannudeames , ja main lea mearkkašupmi suodjalanáššái .
Dersom partene ikke blir enige om konsultasjonsprosedyren , herunder utredningsbehovet , skal fylkesmannen bringe saken inn for Direktoratet for naturforvaltning .
Jos áššeoasálaččat eai šatta ovttaoaivilii konsultašuvdnaprosedyra hárrái , maiddái čielggadusdárbbu hárrái , de galgá fylkkamánni doalvut ášši Luondduhálddašan direktoráhtii .
Fylkesmannen skal i henhold til rundskriv T-3 99 / II Vernearbeidet pkt. 1 – 4 utarbeide et forslag til verneplan og gjennomføre konsultasjonsmøter mv. med Sametinget / samiske interesseorganisasjoner / samiske rettighetshavere etter de retningslinjer som statlige myndigheter og Sametinget er blitt enige om under pkt. 1 .
Fylkkamánni galgá johtočállosa T-3 99 / II Suodjalanbargu čk. 1 – 4 ektui ráhkadit suodjalanplánaevttohusa ja čađahit konsultašuvdnačoahkkimiid j.d. . Sámedikkiin / sámi beroštupmiorganisašuvnnaiguin / sámi riekteoamasteaddjiiguin daid njuolggadusaid mielde maid hárrái stáhta eiseválddit ja Sámediggi leat šaddan ovttaoaivilii čuoggás 1 .
Fylkesmannens faglige innstilling i vernesaken er offentlig og skal sendes videre til Direktoratet for naturforvaltning .
Fylkkamánni fágalaš árvalus suodjalanáššiin lea almmolaš ja dat galgá sáddejuvvot viidáseappot Luondduhálddašan direktoráhtii .
justeringer i forhold til oppnådd enighet mellom fylkesmannen og samiske interesser .
Erenoamáš oktavuođain sáhttá leat ágga ahte fylkkamánni háliida muddet dan ovttamielalašvuođa mii lei šaddan fylkkamánni ja sámi beroštumiid gaskka .
Fylkesmannen skal da orientere Sametinget , slik at Sametinget kan få anledning til å respondere på endringer som foretas , og komme med sine merknader som skal tas inn i fylkesmannens endelige tilrådning .
Fylkkamánni galgá dalle dieđihit Sámediggái , vai Sámediggi sáhttá oažžut vejolašvuođa dávistit rievdadusaide mat dahkkojuvvojit , ja buktit mearkkašumiiddis mat galget váldojuvvot mielde fylkkamánni loahpalaš árvalussii .
Direktoratet for naturforvaltning forestår høring på sentralt nivå , jf rundskriv T-3/99 , II Vernearbeidet pkt. 5 .
Luondduhálddašan direktoráhta jođiha gulaskuddama guovddáš dásis , gč. johtočállosis T3/99 , II Suodjalanbargu čk. 5 .
§ 5.3 Behandlingen i Regjeringen 1 .
§ 5.3 Ráđđehusa meannudeamit 1 .
Miljøverndepartementet foretar klargjøring for den politiske behandling av vernesaken , jf rundskriv T-3/99 , II Vernearbeidet pkt. 6 .
Birasgáhttendepartemeanta čielggada suodjalanášši politihkalaš meannudeami , gč. johtočállosis T-3/99 , II Suodjalanbargu čk. 6 .
Departementet skal som ledd i dette arbeidet ta kontakt med Sametinget og avklare nærmere spørsmålet om ytterligere konsultasjoner ; eventuelt avtale nærmere om hvordan slik konsultasjon skal skje .
Departemeanta galgá oassin dán barggus váldit oktavuođa Sámedikkiin ja čielggadit lagabui ášši eanet konsultašuvnnaid hárrái ; vejolaččat šiehtadit lagabui movt dákkár konsultašuvdna galgá dahkkojuvvot .
Det skal alltid gis anledning til et slikt avsluttende konsultasjonsmøte dersom det etter departementsforeleggelsen ligger an til endringer av det statlige myndigheter og Sametinget tidligere har hatt en felles oppfatning om .
Álohii galgá addojuvvot vejolašvuohta doallat dán lágan loahpaheaddji konsultašuvdnačoahkkima jos maŋŋá departemeanttas ovddiheami šaddet rievdadusat dan ektui mas stáhtalaš eiseválddiin ja Sámedikkis ovdal lea leamaš oktasaš oaidnu .
Det skal i foredraget til kgl.res. under et særskilt punkt fremgå på hvilke punkter det er enighet mellom Miljøverndepartementet og Sametinget og på hvilke punkter det er uenighet .
Gonagaslaš resološuvnna sáhkavuorus galgá sierra čuoggás ovdanboahtit makkár čuoggáin lea ovttamielalašvuohta Birasgáhttendepartemeantta ja Sámedikki gaskka ja makkár čuoggáin lea sierramielalašvuohta .
Der det er uenighet skal Sametingets vurderinger og standpunkter fremgå .
Dokko gokko lea sierramielalašvuohta galget Sámedikkit árvvoštallamat ja oainnut boahtit ovdan .
Forvaltningsmyndigheten skal påse at samiske interesser blir ivaretatt på en god måte og at utformingen av forvaltningsregimet skal skje i samsvar med konsultasjonsavtalen mellom staten og Sametinget .
Hálddašanváldi galgá fuolahit ahte sámi beroštumit gozihuvvojit buori vuogi mielde ja ahte hálddašanregime árvalus dávista stáhta ja Sámedikki gaskasaš konsultašuvdnašiehtadussii .
Nr. : 94/08
Nr. : 94/08
Riddu Riððu festivalen har fått knutepunktstatus
Riddu Riđđu festivála lea ožžon ” knutepunktstatus ”
Kulturminister Trond Giske utpekte i går Riddu Riððu som knutepunktfestival for musikk .
Kulturministtar Trond Giske válljii ikte Riddu Riđu festivála nugohčoduvvon musihka ” knutepunktfestiválan ” .
Riddu Riððu festivalen får fra 2009 knutepunktstatus og et statstilskudd fra Kultur- og kirkedepartementet på 1 500 000 kroner årlig .
Riddu Riđđu festivála oažžu de 2009:i rájes dien namahusa mas čuovvu Kulttur- ja girkodepartemeantta 1 500 000 ruvdnosaš jahkásaš stádadoarjja .
- Riddu Riððu-festivalen har bidratt til å synliggjøre den samiske arven og fått ungdom til å være stolte av hvem de er .
- Riddu Riđđu- festivála lea čalmmustuhttán sámi kulturárbbi ja lea movttiidahttán nuoraid ja boktán sin sámivuođa .
For de som har vokst opp med festivalen , har den vært et identitetsmerke .
Sidjiide geat leat bajásšaddan festiválain lea festivála leamaš identitehtadovdomearka .
Dere tilbyr de unge både røtter og vinger , sa kulturminister Trond Giske ved åpningen av festivalen .
Dii fállabehtet nuoraide máttuid ja sojiid , dajai kulturministtar Trond Giske festivála rahpandoaluin .
- Samisk språk og kultur har i mange år hatt en spesiell plass i arbeidet med å styrke kulturelt mangfold , sa statsråden .
– Sámegielas ja kultuvrras lea moanaid jagiid váilon erenoamáš sadji kultuvrralaš máŋggabealalašvuođa nannemis , dajai stáhtaráđđi .
Riddu Riððu festivalen er en viktig arena for urfolkskulturer i de nordlige områdene , og den eneste festivalen i sitt slag som har fokus på urfolk fra hele verden .
Riddu Riđđu festivála lea dehálaš arena davviguovlluid eamiálbmotkultuvrraide , ja dat lea dat áidna festivála mas lea váldodeaddu olles máilmmi eamiálbmogiidda .
Festivalen er også en inspirasjonskilde for andre urfolk , både når det gjelder kulturell oppblomstring og for hvordan de selv kan videreutvikle lokalsamfunn og regioner .
Festivála movttiidahtte maid eará eamiálbmogiid , sihke sin kultuvrraid ealáskahttema dáfus ja lea ovdamearkan dasa mot sii ieža sáhttet ovdánahttet báikegottiid ja guovlluid .
Det ordinære offentlige driftstilskuddet til knutepunktinstitusjoner i Nord-Norge skal fordeles mellom offentlige tilskuddsparter med 70 pst. på staten og 30 pst. på regionen .
Almmolaš doaibmadoarjja ” knutepunkt ” ásahusaide Davvi Norggas gálga juhkkojuvvot nu ahte almmolaš doarjjaoassi stádas lea 70 % ja 30 % fas ruhtaduvvo guovlludásis .
Sametinget , Troms fylkeskommune og Kåfjord kommune dekker den regionale tilskuddsandelen .
Sámediggi , Romssa fylkkasuohkan ja Gáivuona suohkan gokčet guovlludási ruhtadeami .
Riksantikvaren
Riikaantikvára
Riksantikvaren ( RA ) er direktorat for kulturminneforvaltningen og Miljøverndepartementets rådgivende og utøvende faginstans for forvaltning av kulturminner og kulturmiljøer .
Riikaantikvára ( RA ) lea kulturmuitohálddašeami direktoráhta ja Birasgáhttendepartemeantta ráđđeaddi ja doaibmi fágaásahus kulturmuittuid ja kulturbirrasiid hálddašeamis .
RA har ansvar for å gi faglige bidrag til departementets arbeid med kulturminnevern som en integrert del av miljøvernpolitikken .
RA:s lea ovddasvástádus addit fágalaš veahki departemeantta kulturmuitobargui , mii lea intergrerejun bargu birasgáhttenpolitihkas .
RA har også en rådgivende funksjon overfor annen offentlig forvaltning , allmennheten og næringslivet .
RA:s lea maid ráđđeaddi doaibma eará almmolaš hálddahusaide , álbmogii ja ealáhusaide .
I saker der RA utøver myndighet etter særlov , skal både kulturminnefaglige og andre samfunnsmessige hensyn legges til grunn for avgjørelsene .
Dakkár áššiin gos RA:s lea váldi sierralága mielde , galget sihke kulturmuitofágalaš ja eará servodatlaš beroštumit biddjojuvvot vuođđun mearrádusaide .
Ansvaret for at den statlige kulturminnepolitikken blir gjennomført ligger i RA som i denne sammenheng har et overordnet ansvar for fylkeskommunenes , forvaltningsmuseenes , Sysselmannens og Samisk kulturminneråds arbeid som regionale kulturminnemyndigheter .
RA:s lea ovddasvástádus das ahte stádalaš kulturmuitopolitihkka čađahuvvo , go das lea dán oktavuođas bajimus ovddasvástádus fylkkagielddaid , hálddašanvuorkkáid , Áššeolbmá ja Sámi kulturmuitoráđi bargui go juo leat guovllu kulturmuitoeiseválddit .
RA skal gjennom tilretteleggings- og stimuleringstiltak bidra til at kommunene tar nødvendig hensyn til kulturminner og kulturmiljøer som viktige elementer og ressurser i sine omgivelser .
RA galgá čađahit heivehan- ja movttidahttindoaimmaid ja daid bokte leat veahkkin dasa ahte gielddat váldet dárbbašlaš ovddasvástádusa kulturmuittuide ja kulturbirrasiidda , mat lea deaŧalaš oasit ja riggodagat iežaset birrasiin .
RA skal sikre kulturminner og kulturmiljøer som viktige kunnskapsopplevelses- , og bruksverdier , foruten å bidra til å gi premisser for en bærekraftig bruk av natur- og kulturminneressursene i et samfunn i stadig endring .
RA galgá sihkkarastit kulturmuittuid ja kulturbirrasiid deaŧalaš diehtovásáhus- , ja geavahanárvvuid , ja de vel galgá addit eavttuid nana luonddu- ja kulturmuitoriggodagaide dakkár servodagas mii dađistaga rievdá .
Målet må være at endring bør skje på en måte som gir minst mulig tap av kulturminneverdier .
Mihttomearrin ferte leat ahte rievdadusat galget dáhpáhuvvat dainna lágiin ahte unnimusat láhppojit kulturmuitoárvvut .
Hovedstrategier for å nå målene er å :
Váldostrategiijjat das go galgá olahit mihttomeriid leat :
sikre at kulturminner og kulturmiljøer brukes og forvaltes slik at verdiene bevares og aktiviseres som bidrag til en bærekraftig utvikling
sihkkarastit ahte kulturmuittut ja kulturbirrasat geavahuvvojit ja hálddašuvvojit dainna lágiin ahte árvvut seailluhuvvojit ja aktiviserejuvvojit nana ovdánahttima dihte
påse at vernet av kulturminner og kulturmiljøer har stor geografisk , sosial , etnisk og tidsmessig bredde
fuolahit ahte kulturmuittut ja kulturbirrasat , main váldet vára , lea stuora geográfalaš , sosiálala , čearddalaš ja áiggi ektui girjáivuohta
sikre at kulturminner og kulturmiljøer gir premisser for bruk av arealer og for utformingen av steder og aktuelle anleggs- , ombyggings- og utbyggingstiltak
sihkkarastit ahte kulturmuittut ja kulturbirrasat addet eavttuid das movt adnojit areálat ja movt hábmejuvvojit báikkit ja áigeguovdilis rusttet- , ođastan- ja stuoridandoaimmat
delta i internasjonalt samarbeid for å bidra til å sikre kulturelle rettigheter , utveksle kunnskap og etablere kulturminnevern som en viktig del av et sektorovergripende miljøvern
oasálastit gaskariikkalaš ovttasbargui vai lea veahkkin sihkkarastime kultuvrralaš vuoigatvuođaid , lonohallat dieđuid ja ásahit kulturmuitosuodjaleami , mii galgá leat deaŧalaš oassin sektorrasttideaddji birasgáhttemis .
Statssekretær Roger Schjerva
Stáhtačálli Roger Schjerva
Utdanning 1988- Ex. , phil. Universitet i Oslo 1993- Mellomfag Sosialøkonomi , Universitetet i Tromsø 1996-2000- Sosialøkonomi , Universitetet i Oslo
Ex. , phil. . Oslo universitehtas , 1988 Sosialekonomiija gaskafága , Tromssa universitehtas 1993 Sosialekonomiija , Oslo universitehtas 1996-2000 .
Arbeidserfaring Schjerva har variert arbeidserfaring fra organisasjonsarbeid , bygningsbransjen , hotellnæringen og pleie- og omsorgsektoren
Schjerva lea bargan ruhtadanráđđeaddin ja čállingotti jođiheaddjin SV stuoradiggejoavkkus 1998 rájes .
Han har vært politisk sekretær , fylkesstyremedlem og medlem av representantskapet i Oslo SV.
Son lea leamaš politihkalaš čálli , fylkastivralahttu ja Oslo SG ovttastusgotti lahttu .
Sitater fra intervju med Hans Rønbeck
Hans Rønbeck jearahallama bájuheapmi
Hans Rønbeck ( 1912-1994 ) var i mange år medlem av kommunestyret i Karasjok .
Hans Rønbeck ( 1912-94 ) lei máŋga jagi Kárášjoga gielddastivrra miellahttun .
Her er kommunestyret 1967-71 , med Rønbeck som nr. 5 fra høyre .
Dá lea gielddastivra 1967-71 , Rønbeck lea viđát olgeš bealde .
( Bilde utlånt av De samiske samlinger / Sámiid vuorká-davvirat )
( Govva : Sámiid vuorká-davvirat )
Vi har plukka ut noen sitater som illustrerer hans syn :
Mii leat válljen moadde bájuheami mat čielggadit su oainnu .
Lofotposten , 13. juli 1957 , intervju ved Karl Robert Ertsaas
Lofotposten , suoidnemánu 13. beaivve 1957 - Karl Robert Ertsaas jearahallan
- I Karasjok i dag er over 40 prosent av befolkningen under 16 år .
- Kárášjogas leat dál badjel 40 proseantta álbmogis vuollel 16 jagi .
Det vil si at mellom 50 og 70 ungdommer årlig må søke seg arbeidsplasser utenfor kommunen .
Dát mearkkaša ahte gaskal 50 ja 70 nuora jahkásaččat fertejit ohcat bargosaji gielddarájiid olggobealde .
Fortsetter de å bo her vil vi nådeløst få en stigende arbeidsledighet og underbeskjeftigelse og en fattigdom som vi fikk stifte så alvorlig bekjentskap med i 30-årene at den skulle ha satt avskrekkende merker etter seg .
Jos sii dása náđđot , de mii oažžut árpmuhis dili lassáneaddji bargguhisvuođain ja stuorát bargoveaga go dárbbašat ja geafivuođa man mii dovdat nu bures 30-logus , ja dát livččii galgan leat doarvái balddonassan .
Disse tørre tall skulle gjøre alternativene klare og valget lett : Ungdommen må ut ! ...
Dát sieiva logut galggašedje molssaeavttuid čuvgehit ja dahkat válljema álkibun : Nuorat fertejit guođđit guovllu ! ...
- Hvordan skal opplæringen i folkeskolen best foregå ?
- Mo galgá álbmotskuvlla oahpahus buoremusat doaibmat ?
- Flertallet i skolestyret , det overveiende flertall er samer , går inn for at samisk skal brukes som hjelpesprog de tre første årene .
- Skuvlastivrra eanetlohku , stuorra eanetlohku leat sámit , oaivvildit ahte sámegiella galgá geavahuvvot veahkkegiellan vuosttaš golbma jagi .
Fra det 4. skoleåret foregår all undervisning på norsk . ...
4. skuvlajagi galgá buot oahpahus leat dárogillii . ...
- Men er det ikke en løsning å la samisk og norsk være sideordnede sprog i folkeskolen ?
- Muhto iigo leat buorre čoavddus diktit sámegiela ja dárogiela leat ovttadássásaš giellan álbmotskuvllas ?
- Det vil kreve et voldsomt merarbeid for elevene , og det er norsk som vil bli skadelidende .
- Dát dagahivččii hirbmat ollu eanetbarggu ohppiide , ja dárogiella dat bázahallá .
Nei , det er en så dårlig løsning som vel mulig .
Ii , dát lea nu heajos čoavddus go oppa sáhttáge leat .
- Så har vi den samiske kulturen som er så nært knyttet til samisk sprog .
- De lea oassi sámi kultuvrras mii lea nu gillii gullevaš .
Hva med den , kontorsjef Rønbeck ?
Mo dainna , kantorhoavda Rønbeck ?
Men skal det bli målet må isolasjon være middelet , og det vil uvegerlig føre til stagnasjon for hele den samiske befolkning , og det er samene heldigvis klar over selv .
Muhto jos dát galgá leat ulbmilin , de ferte sirren leat gaskaoapmi , ja dát gal dieđusge goazaha olles sámi álbmoga , dán gal lihkus sámit iežage dihtet .
Derfor ønsker de heller ikke å slå inn på den veien .
Danin sii eaige háliit dán guvlui bargat .
Det er forøvrig en utvikling som har vært i gang lenge , og samene vil lide mest under ethvert forøk på å stoppe den .
Dát lea muđui ovdáneapmi mii guhká lea doaibman , ja sámit gillášedje eanemusat jos oktage geahččala dán bissehit .
Ságat , 26. mai 1990 . Intervjua av Arne Wulff
Ságat , miessemánu 26. beaivve 1990 - Arne Wulff jearahallan .
Intervjuet blir av avisa presentert slik : " Dette intervjuet med tidligere Karasjok-ordfører Hans Rønbeck ble foretatt i 1976 av Arne Wulff .
Aviisa ovdanbuktá jearahallama ná : " Dán jearahallama ovddeš Kárášjoga sátnejođiheddjiin Hans Rønbeckain dagai Arne Wulff 1976:s .
Intervjuet kom aldri på trykk i avisa , fordi daværende redaktør Bjarne Store Jakobsen nektet å trykke det .
Jearahallan ii goassige deaddiluvvon aviissas , daningo daláš doaimmaheaddji Bjarne Store Jakobsen biehttalii dan deaddileames .
Ved en opprydding i Ságats redaksjonsarkiv kom intervjuet frem i dagen igjen .
Ságat doaimmahusrádjosa čorgedettiin , iđii ságastallan fas .
En del av de problemstillinger som omtales i intervjuet er fortsatt aktuelle .
Muhtun áššit mat ságastallamis ovdanbohtet , leat ain áigeguovdilat .
Dessuten har intervjuet historisk interesse .
Dasa lassin lea ságastallamis historjjálaš beroštupmi .
Med samtykke fra Hans Rønbeck trykker derfor Ságat intervjuet - 14 år etter at det ble foretatt .
Hans Rønbecka lobiin danin Ságat dál deaddila jearahallama - 14 jagi maŋŋá jearahallama .
Idag er Rønbeck pensjonist og bosatt i Tromsdalen . "
Dál Rønbeck lea ealáhagas ja orru Sálašvákkis . "
- Fru biskop Wiig laget den dobbelttekstede samiske ABC .
- Bismma eamit Wiig ráhkadii duppaltekstejuvvon sámegiela áppesa .
I 1920-åra var det strid om disse lærebøker , som ble forkastet av det store flertall .
1920-logus lei riidu dáid oahppogirjjiid hárrái , ja stuorra eanetlohku hilggui daid .
Da jeg kom til Karasjok , var innstillingen slik at de ville ikke ha samisktalende lærere og dette var også stemningen etter krigen .
Go mun bohten Kárášjohkii , de lei oaidnu dat ahte sii eai dohkkehan sámegielat oahpaheddjiid , ja dát lei maiddái miellaláhki soađi maŋŋá .
- Jeg husker at Lillemor Isaksen , som hadde gymnas , nesten ikke hadde fått en lærerjobb fordi hun var samisktalende .
- Mun muittán ahte Lillemor Isaksen , geas lei gymnása , measta ii fidnen oahpaheaddjibarggu go son lei sámegielat .
Også i 1949 gikk Karasjok i mot samisk som hjelpespråk i de første 3 år og dette ble gjentatt i 1957 . I 1958 fikk vi framhaldskole og det var et stort framskritt .
Maiddái 1949:s Kárášjohka vuosttaldii sámegiela veahkkegiellan vuosttaš golbma skuvlajagi ja dán geardduhedje 1957:s. 1958:s oaččuimet joatkkaskuvlla ( framhaldsskole ) ja dat lei stuorra lávki ovddosguvlui .
Samekomiteens innstilling møtte atskillig motstand , bl.a. i spørsmålet om skolepolitikken .
Sámelávdegotti evttohusa garrasit vuosttaldedje , ee. skuvlapolitihkalaš áššis . 1959:s rievdadedje skuvlalága .
I 1959 fikk vi endringer i skoleloven .
Sámi álgooahpahus ii galgan leat geatnegahtton .
Dette har hele tiden vært mitt syn .
Dát lea čađat leamaš mu oaidnu .
De foreldre som ikke ønsker at barna skal ha samisk begynneropplæring , bør få slippe det .
Váhnemat geat eai háliit iežaset mánáide sámegiela álgooahpahusa , berrejit dan beassat garvit .
Det var her striden lå , og jeg er glad for at mitt syn seiret .
Dán birra dat riidu lei , ja mun lean ilus go mu oaidnu vuittii .
Skoletilbudet for flyttsamebarna har aldri vært så godt som for fastboende barn .
Johttisámiid mánáide ii leat skuvlafálaldat leamaš seamma buorre go dáloniid mánáide .
Jeg har kjempet i alle år mot egen flyttsamekrets , men det har ikke nyttet .
Mun lean eallinagi vuosttaldan sierra johttisámebiirre , muhto ii dat leat ábuhan .
Flyttsamebarna har fra 27 til 32 skoleuker som er konsentrert til 6 måneder , mens barna til de fastboende har 36 skoleuker over 10 måneder . ...
Johttisámiid mánáin lea 27:s gitta 32 skuvlavahkku heivehuvvon 6 mánnui , ja dálu mánáin fas leat 36 skuvlavahkku 10 mánu badjel . ...
De som har kjempet for at flyttsamebarna skal fratas normale skoletilbud , må ha en tung bør å bære .
Sii geat leat bargan dan ala ahte johttisámiid mánáin ii galgga leat dábálaš skuvlafálaldat , sis ferte leat lossa noađđi guoddit .
Denne samediskrimineringen er vel det verste samene egentlig har vært utsatt for , sier Rønbeck . ...
Dát sámi vealaheapmi lea várra vearrámus mii sámiid ektui lea deaividan , Rønbeck lohká . ...
- Motsetninger mellom to folkegrupper vil alltid føre til at minoriteten taper .
- Guovtti álbmotčeardda vuostálasvuođaid boađus lea ahte unnitlohku vuoittahallá .
Jeg har derfor , helt fra min ungdom , forsøkt å støtte samene i deres livssituasjon , også kulturelt .
Mun lean danin , nuorravuođa rájes juo , geahččalan doarjut sámiid sin eallindilisteaset , maiddái kultuvrralaččat .
Da De Samiske Samlinger ble stiftet i 1937 var jeg aktivt med og ble medlem i det første styre .
Go Sámiid Vuorká-Dávvirat vuođđuduvvui 1937:s , ledjen mun árjjalaččat mielde ja ledjen stivralahttu vuosttaš stivrras .
Allerede dengang var jeg opptatt av at samisk språk og kultur må tas vare på og vernes .
Dalle juo mun áŋgiruššen ahte sámegiela ja kultuvrra galgá seailluhit ja gáhttet .
Ellers hadde jeg selvsagt ikke engasjert meg .
Muđui han mun in livčče áŋgiruššan .
Men jeg sto dengang , som jeg gjør i dag , på en noe annen linje enn en del samer i dag .
Muhto mu oaivil lei dalle , nugo dálge , eará go mii muhtun sápmelaččain dál lea .
Les også Sigrunn Rønbeck : Tilbakeblikk fra Karasjok Arbeiderpartis virke 1934-83
Loga maiddái : Sigrunn Rønbeck : Kárášjoga Bargiidbellodaga doaimma 1934-83 ruovttoluottageahčastat
Regional Samferdselsplan for Finnmark 2010–2013
Finnmárkku Guvllolaš Johtalusplána 2010–2013
Forord
Álgosánit
Regional samferdselsplan for Finnmark 2010 –2013
Finnmárkku Guvllolaš Johtalusplána 2010–2013
I et fylke som Finnmark er samferdsel viktig .
Johtalus lea dehálaš dakkár fylkii go Finnmárku .
Store avstander og lavt folketall gir oss sammen med klimatiske forhold store utfordringer .
Guhkes gaskkat , vuollegis olmmošlohku ja dálkkádagat addet midjiide stuora hástalusaid .
Samferdsel er i stor grad en nødvendig grunnlegger for næringutvikling i Finnmark og holder liv i vitale lokalsamfunn i hele fylket .
Johtalus lea maid hirbmat dárbbašlaš ealáhusovdánahttimii Finnmárkkus ja doalaha badjin ealli báikegottiid fylkka .
Regional samferdselsplan for Finnmark inneholder handlingsprogram for fylkesveger og kollektivtransport .
Finnmárkku guvllolaš johtalusplána sisdoallá fylkkageainnuid ja kollektiivajohtolaga doaibmaprográmma .
Planen legger føringer for samferdselspolitikken i Finnmark og rulleres årlig i handlingsprogram og budsjett .
Plána bidjá láidestusaid Finnmárkku johtolatpolitihkkii ja ođasmahttojuvvo jahkásaččat doaibmaprográmma ja bušeahta oktavuođas .
Finnmark fylkeskommune har hovedansvaret for samferdsel i fylket .
Finnmárkku fylkkagielddas lea váldo ovddasvástádus fylkka johtolahkii .
Finnmark fylkeskommune er i tillegg løyvemyndighet for transport av personer .
Dása gullet fylkkageaidnofierpmádat , kollektiivafálaldagat mearas ja nannámis , ja dasa lassin vel johtalussihkkarvuohta .
Som Fylkesordfører Runar Sjåstad .
Fylkkasátnejođiheaddji Runar Sjåstad .
fylkeskommune legger vi stor vekt på å ( Foto : Knut Åserud ) komme med innspill og prioriteringer innenfor alle områder som gjelder samferdsel i Finnmark .
Finnmárkku fylkkagielddas lea maid ( Govven : Knut Åserud ) váldi addit lobiid olbmuid fievrridit . Fylkkagieldan mii deattuhat buktit árvalusaid ja vuoruhemiid buot johtolat surggiin Finnmárkkus .
Eksempler på det er riksvegnettet , havner , flyplasser og Hurtigruta .
Ovdamearkkat dasa leat riikkageainnut , hámmanat , girdišiljut ja Hurtigruta .
Forvaltningsreformen som trådte i kraft 1.1.2010 har gitt oss større oppgaver innenfor drift og vedlikehold av vei .
Hálddašanođastus mii fápmuduvvui 1.1.2010 lea midjiide addán eanet bargguid doaimmahit ja divodit geainnuid .
Vi har i dag ca. 150 mil med fylkesveger som skal driftes og vedlikeholdes .
Mis leat dál sullii 150 miilla fylkkageainnut mat galget doaimmahuvvot ja divoduvvot .
98 , Ifjordfjellet , som startet opp i 2009 .
98 , Idjavuonduottar , mii álggahuvvui jagis 2009 .
Med økte oppgaver følger økt ansvar .
Bargguid mielde čuovvu maid eanet ovddasvástádus .
Dette synliggjøres bl.a. ved å fokusere enda sterkere på trafikksikkerhet og universell utforming når det planlegges nye veier og kollektivtilbud .
Dát čalmmustuvvo ee. go plánedettiin ođđa geainnuid ja kollektiivafálaldagaid bidjat ain eanet návccaid johtalussihkkarvuhtii ja doaimmaide mat galget heivvolaččat buohkaide .
Regjeringens nordområdepolitikk gir forventninger om økt industriutbygging knyttet til olje , gass og mineraler .
Ráđđehusa davviguovlluid politihkka addá vuordámušaid ahte industriija doaimmat lassánit , nugo olju , gássa ja minerálat .
Regional samferdselsplan legger til rette for at utviklingen av infrastrukturen er i takt med industriutbygginga .
Guvllolaš johtalusplána áigumuš lea ahte siskkáldas struktuvrra ovdánahttin čuovvu industrihuksemiid .
Regional samferdselsplan 2010 –2013 er Finnmark fylkeskommunes viktigste verktøy for å meisle ut god samferdselspolitikk i årene som kommer .
Guvllolaš johtalusplána 2010 –2013 lea Finnmárkku fylkkagieldda deháleamos gaskaoapmi ávnnastit buori johtolatpolitihka boahttevaš jagiide .
Finnmark fylkeskommune / Finnmárkku fylkkagielda Fylkeshuset , 9815 Vadsø Tlf. 78 96 20 00 / fax 78 96 23 70 e-post : postmottak@ffk.no www.ffk.no
Finnmark fylkeskommune / Finnmárkku fylkkagielda Fylkeshuset , 9815 Vadsø Tlf. 78 96 20 00 / fax 78 96 23 70 e-post : postmottak@ffk.no www.ffk.no
Vadsø , 12. juli 2010
Čáhcesuolu , suoidnemánu 12. b. 2010
ØMERKE
ØMERKE
Opplag : 500 Grafisk produksjon : Bjørkmanns , Alta
Lohku : 500 Gráfalaš buvttadeapmi : Bjørkmanns , Áltá
IL J
IL . J
Forsidefoto : Overgang mellom gammel og ny vei på Ifjordfjellet , fv .
Olggošgovva : Boares ja ođđa geaidnu Idjavuonduoddaris , fg .
98. ( Foto : FFK )
98. ( Govven : FFG )
Tr y k k s a k
Tr y k k s a k
Runar Sjåstad fylkesordfører
Runar Sjåstad Fylkkasátnejođiheaddji
Fylkestingvedtak 09/52 10. desember 2009
Fylkkadiggemearrádus 09/52 10.12. 2009
Regional samferdselsplan for Finnmark 2010 –2013 Vedtak :
Finnmárkku guvllolaš johtalusplána 2010 –2013 Mearrádus :
Følgende punkter tas inn i planen :
Čuovvovaš čuoggát váldojuvvojit plána mielde :
Fylkestinget vedtar regional samferdselsplan for Finnmark 2010–13
Fylkkadiggi dohkkeha Finnmárkku guvllolaš johtalusplána 2010 –13
Kapittel 4 Utvikling av fylkesvegene :
Kapihtal 4 Fylkkageainnuid ovdánahttin :
Fylkestinget legger følgende overordnede satsingsområder fra Nasjonal transportplan 2010–19 til grunn for samferdselspolitikken i Finnmark : • Framkommelighet • Trafikksikkerhet • Miljø • Universell utforming 3 .
Fylkkadiggi bidjá Našuvnnalaš fievrridanplána 2010 –2019 bajitdási vuoruhansurggiid vuođđun Finnmárkku johtolatpolitihkkii : • Jođašahttivuohta • Johtolatsihkkarvuohta • Biras • Buohkaide heivvolaš 3 .
Fylkestinget anser målet i Nasjonal Transportplan 2010–19 om å gjøre Finnmark til en næringsstrategisk plattform til å være et nasjonalt utviklingsprosjekt .
Fylkkadikki mielas lea ahte Našuvnnalaš fievrridanplána 2010 –19 ulbmilin dahkat Finnmárkku ealáhusstrategalaš lávdin lea našuvnnalaš ovdánahttinprošeakta .
Behovet for opprustning / investering i nødvendig infrastruktur er så store at det må bevilges ekstraordinære statlige midler for å løse disse utfordringene .
Siskkáldas struktuvrra ođasmahttin / investeren dárbbut leat nu stuorrát ahte gáibidit sierra stáhtalaš ruhtadeami čoavdin dihtii dáid hástalusaid .
Handlingsprogrammet for fylkesveger for perioden 2010–13 samt budsjett for 2010 vedtas .
Fylkkageainnud doaibmaprográmma áigodahkii 2010 – 2013 ja 2010 bušeahtta dohkkehuvvo .
Ifjordfjellet bygges ut i henhold til finansieringsalternativ tre .
Idjavuonduottar geaidnu huksejuvvo ruhtadanmolssaeavttu golmma mielde .
Det søkes staten om midler til rassikring i henhold til prioritert tiltaksliste i planen .
Stáhtas ohccojuvvo doarjja uđassihkkarastin doaimmaide plána vuoruhuvvon doaibmačuoggáid mielde .
Handlingsprogrammet for kollektivtransporten 2010–13 behandles i fylkestinget i juni 2010 .
Kollektiivajohtolaga doaibmaprográmma 2010 –13 meannuduvvo fylkkadikkis geassemánus 2010 .
Handlingsprogrammet for trafikksikkerhet 2010–13 behandles i kultur- , nærings- og samferdselsutvalget i mars 2010. 8 .
Johtolatsihkarvuođa doaibmaprográmma 2010 –13 meannuduvvo kultur- , ealáhus- ja johtolatlávdegottis njukčamánus 2010. 8 .
Krav om alkolås i transportmidler som utfører skoleskyss vurderes når nye avtaler om skoleskyss skal inngås .
Álkolohkka gáibádus fievrridanráhkadusain skuvlasáhttu oktavuođas árvvoštallojuvvo go ođđa skuvlasáhtut šiehtaduvvojit .
• Vegvesenet bes prioritere planarbeidet slik at arbeidene kan starte så snart som mulig og når nødvendige bevilgninger fra den statlige rassikringsposten foreligger .
• Mii bivdit Geaidnodoaimmahaga vuoruhit plánadoaimmaid vai barggut bohtet johtui nu johtilit go vejolaš ja go dárbbašlaš stáhtalaš ruhtadeamit uđassihkkarastin poasttas leat sajis .
Kapittel 5 Hurtigrutas framtid : Fylkestinget vil vise til at det i perioder , spesielt i Øst-Finnmark , er mange kanselleringer av hurtigrutas anløp i flere havner .
Kapihtal 5 Ruktu boahtteáigi : Fylkkadiggi háliida čujuhit ahte muhtun áiggiid , erenoamážit Nuorta-Finnmárkkus , lea dávjá nu ahte ruktu ii sáhte borjjastit hámmaniidda .
Dette skaper usikkerhet omkring hurtigruten som transportmiddel og kan føre til at flere velger bort hurtigruta ved transport .
Dát dagaha eahpesihkarvuođa ruktu návccaide leat fievrridangaskaoapmin , ja sáhttá dagahit ahte olusat eai vállje johtit dan mielde .
Likeså fører kanselleringer til inntektstap for havnene , noe som går ut over evnen til å vedlikeholde og opprettholde gode og trygge kaianlegg til bruk for blant annet hurtigrutene .
Seammás hámmanat masset sisaboađu eretcealkimiid geažil . Dát váikkuha fas ahte šaddá váddásat ortnegisdoallat buriid ja dorvvolaš hámmaniid ee. hurtigruta borjjastemiide .
Dette skaper også problemer for å opprettholde stabile ekspeditører i havnene .
Dát buktá maiddái váttisvuođaid doalahit stáđis bálvváid hámmaniin .
Fylkestinget forventer at dette blir tatt opp og avklart slik at hurtigruta fortsatt kan være et trygt og pålitelig framkomstmiddel for aktiviteten på kysten .
Fylkkadiggi vuordá ahte dát áššit guorahallojuvvojit ja čielggaduvvojit vai ruktu ain boahtteáiggis lea oadjebas ja dorvvolaš fievrridangaskaoapmi riddoguovllu doaimmaid várás .
Kapittel 6 Fremtidig luftfart , flyruter og flyplassutvikling : Finnmark fylkesting viser til regjeringens Soria Moria-erklæring der det står : « Ordningen med at overskuddsflyplasser betaler for de ulønnsomme flyplassene skal videreføres . »
Kapihtal 6 Boahttevaš áibmojohtolat , girdiruvttot ja girdišiljut : Finnmárkku fylkkadiggi čujuha ráđđehusa Soria Moriacealkámuššii gos čuožžu : « Ortnet ahte girdišiljut mat dinejit bures ruhtadit daid girdišiljuid mat eai dine nu bures galgá joatkašuvvat . »
« Sikre at utviklingen av flyplasser utenfor Avinor-systemet ikke svekker muligheten til å opprettholde et desentralisert flyplasstilbud over hele landet .
« Sihkarastit ahte girdišiljuid huksemat olggobealde Avinorvuogádaga eai billis vejolašvuođaid doalahit girdišiljuid smávit guovlluin miehtá riikka .
Regjeringen vil vurdere tiltak for å sikre finansieringen av Avinors lufthavner . »
Ráđđehus áigu árvvoštallat doaibmabijuid mat sihkkarastet ruhtadeami Avinora girdišiljuide . »
Finnmark fylkesting ber regjeringen føre en politikk som ikke undergraver Avinors inntektsgrunnlag og mulighet til investeringer på sine 46 flyplasser når det gjelder konsesjoner på private flyplasser .
Finnmárkku fylkkadiggi bivdá ráđđehusa fievrridit dakkár politihka mii ii njeaidde Avinora dienasvuođu ja vejolašvuođaid dan 46 girdišiljuin investeret lobiid ja priváhta girdišiljuid ektui .
Kapittel 8 Riksveger og statlige rammer : • Nytt veidekke på veistrekningen mellom Vardø og Vadsø må prioriteres og oppstartes i 2010. • Alt som omhandler innføring av bompengeavgift i Alta tas ut .
Kapihtal 8 Riikkageainnut ja stáhtalaš rámmat : • Ođđa geaidnovuođu gaskal Várggáid ja Čáhcesullo ferte vuoruhit ja álggahit 2010is. • Buot mii guoská ásahit bummadivadii Álttás váldojuvvo eret .
Kapittel 7 Fiskerihavner , stamnetthavner og kystovervåking : • Finnmark fylkeskommune vil påpeke at det er fortsatt mange utfordringer på havnesiden i Finnmark som ikke er løst .
Kapihtal 7 Guolástushámmanat , váldohámmanat ja riddobearráigeahčču : • Finnmárkku fylkkagielda čujuha ahte Finnmárkku hámmaniin ain leat olu čoavddekeahtes hástalusat .
Vi vil sterkt anmode om økte bevilgninger til de mange prosjekter som venter på sin løsning .
Mii ávžžuhat hui garrasit lasihit ruhtadoarjaga daid olu prošeavttaide mat galggašedje gárvvistuvvot .
• Det må ikke igangsettes andre utbygginger i Porsanger , som kan forsinke / utsette den årelange planen med utbygging av Smørfjord havn .
• Eará huksejumit Porsáŋggus eai galgga álggahuvvot , mat sáhttet maŋidit Smiervuona hámman huksejumi , maid jahkeviissaid leat plánen .
• Finnmark fylkeskommune vil vise til arbeidet med å ruste opp « Kystriksvegen » i Finnmark .
• Finnmárkku fylkkagielda čujuha dasa ahte nannet « Riddoriikkageainnu » Finnmárkkus .
Det forventes økt aktivitet tilknyttet ulike prosjekter innen Nordområdene – så vel på sjø som land .
Vurdojuvvo ahte prošeakta doaimmat lassánit Davviguovlluin – sihke mearas ja nannámis .
Skal disse prosjekter lykkes , må vegstandarden løftes .
Jos dát prošeavttat galget lihkostuvvat , de ferte geaidnostandárda buoriduvvot .
Vi vil her trekke fram behovet for å utbedre E 75 mellom Vadsø og Vardø .
Dán oktavuođas namuhat dárbbu buoridit E 75 gaskal Čáhcesullo ja Várggáid .
Vegen har i dag tung trafikk som ikke er tilpassen den standard vegen har .
Dáppe lea johtolat lassánan lossa fievrridanráhkadusaiguin ja mii ii leat heivehuvvon dálá geaidnostandárdii .
Vegen er også en del av Nasjonal turistveg og vil som følge av økt reiselivssatsing få økende trafikkbelastning , spesielt med bobiler .
Geaidnu lea maid oassi Našuvnnalaš mátkeealáhusa geaidnofierpmádagas , ja johtolat lassána mátkeealáhusa vuoruhemiid oktavuođas , erenoamáš ássanbiila johtolat .
Dette vil kunne gi trafikkfarlige situasjoner på grunn av smal vegbane og dårlige / ingen vegskulder .
Dát sáhttá mielddis buktit váralašvuođaid sivas baskkes geainnuid ja heajos / eai makkárge geaidnooalggit .
Formålet med planen
Plána ulbmil
Regional samferdselsplan for Finnmark 2010 –2013 fastsetter en overordnet planramme for fylkeskommunens samferdselssatsing i regionen .
Finnmárkku Guvllolaš johtalusplána 2010–2013 mearrida fylkkagieldda johtalusáŋggirdeapmái bajit dási plánarámmaid dán guovllus .
Formålet med planen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Plána ulbmil . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Innledning . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Álgu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Rutegående transport / kollektivtrafikk . . . . . . . . . .
Ruvttofievrrideamit / kollektiiva johtolat . . . . . . . .
Utvikling av fylkesveger i årene 2010 –2013 . . .
Fylkkageainnuid ovddidahttin 2010–2013 . . . . .
Hurtigrutas fremtid . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Hurtigruta boahtteáigi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Fiskerihavner , stamnetthavner og kystovervåking 20 8 .
20 8 . Riikkageainnut ja stáhtalaš plánarámmat . . . . .
Trafikksikkerhet . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Johtolatsihkkarvuohta . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Transportordningen for funksjonshemmede . . .
Fievrridanortnegat doaibmavádjigiidda . . . . . . .
Fylkesplanen for Finnmark 2006 –2009 ( 2011 ) har følgende overordnede mål for infrastruktur- og kommunikasjonspolitikken i Finnmark :
Finnmárkku fylkkaplána 2006–2009 ( 2011 ) siskkáldas struktuvrra ja johtolatpolitihka mihttomearri Finnmárkkus lea čuovvovaččat :
« Finnmark – der næringsliv og befolkning har et transport- og kommunikasjonstilbud med forutsigbarhet og sikker framkommelighet . »
« Finnmárku – gos ealáhusat ja álbmot ožžot dakkár johtolat- ja fievrridanfálaldagaid mat dollet dási ja sihkkarvuođa . »
Regional samferdselsplan for Finnmark omhandler nasjonale føringer for samferdselspolitikken og gir føringer til fylkeskommunens ansvarsområder innenfor samferdsel .
Našuvnnalaš johtaluspolitihkalaš vuoruheamit leat mielde Finnmárkku Guvllolaš johtalusplánas , ja dat váikkuhit fylkkagieldda johtalus ovddasvástádussuorgái .
Derfor omhandler planen innsatsområder hvor flere aktører har ansvar .
Danne leat plánas mielde áŋgiruššansuorggit gos máŋgasis lea ovddasvástádus .
Planen inneholder viktige mål og innsatsområder blant annet for kjøp av kollektive rutetjenester , utvikling av både fylkesveger og riksveger , luftfart , havnesatsing og trafikksikkerhet .
Plána sisttisdoallá dehálaš mihttomeriid ja áŋgiruššansurggiid , ee kollektiivvalaš johtolatbálvalusaid oastimiid , fylkkageainnuid ja riikkageainnuid ovdánahttin doaimmaid , hámmanhuksejumiid ja johtolatsihkarvuođa .
Finnmark fylkeskommune bygger ny vei over Ifjordfjellet .
Finnmárkku fylkkagielda huksemin ođđa geainnu Idjavuonduoddarii .
2.1 Nasjonale føringer og nordområdepolitikk Staten gir sentrale nasjonale føringer for transportetatenes prioriteringer via Nasjonal transportplan ( NTP ) .
2.1 Našuvnnalaš vuoruheamit ja davviguovlluid politihkka Našuvnnalaš fievrridanplána ( Nasjonal transportplan – NTP ) vuođul stáhta johtolatetáhta bidjá ovdan dehálaš vuoruhemiid .
Den nyeste planen er St.meld. nr. 16 ( 2008–2009 ) , Nasjonal transportplan ( NTP . )
Ođđaseamos plána lea St.dieđ. no . 16 ( 2008–2009 ) , Našuvnnalaš fievrridanplána ( NTP . )
Finnmark fylkeskommune slutter seg til de overordnede målsettingene i NTP 2010 –2019 og har gjort disse gjeldende for samferdselspolitikken i Finnmark .
Finnmárkku fylkkagielda doarju NTP 2010–2019 bajitdási mihttomeriid , ja dat gustojit maid Finnmárkku johtolatpolitihkkii .
NTP legger til grunn fire satsingsområder med underliggende mål .
NTP vuoruha njeallje áŋgiruššansuorggi vuollásaš ulbmiliiguin .
i nord er så store at det må bevilges ekstraordinære statlige midler for å løse disse utfordringene .
Jođašahttivuohta : Fievrridanfálaldagat ja luohtehahtti fievrrideamit galget buoriduvvot dán áigodagas .
Næringslivet må derfor gis mulighet til å utvikle samarbeid og posisjonere seg i forkant .
Vázziid ja syhkkelastiid jođašahttivuohta galgá buoriduvvot dán áigodagas .
I dette bildet er infrastruktur helt avgjørende .
Áigodagas galget maid guovlluid guhkesgaskkaid johtolatgolut unniduvvot .
Trafikksikkerhet : Antall personer som blir drept eller hardt skadd i vegtrafikken skal reduseres med minst en tredjedel i perioden .
Johtolatsihkarvuohta : Duššan olbmuid dahje roasmmuhuvvon olbmuid lohku galgá áigodagas njiedjat okta goalmmádasain .
Miljø : Bidra til at transportsektoren reduserer klimagassutslippene og redusere Nox – utslippene i sektoren .
Biras : Váikkuhit dasa ahte fievrridansuorgi unnida birasnuoskidemiid ja unnida Nox-luoitimiid dán suorggis .
Havnene i Kirkenes og Hammerfest deltar som rådgivere i partnerskapet .
Garvit meassamiid dehálaš luondduguovlluin ja áimmahuššat dehálaš ekologalaš doaimmaid .
Framkommelighet : Transporttilbudet og påliteligheten i transportmønsteret skal bedres i perioden .
Garvit oljonuoskkidemiid dahje eará birasvaralaš nuoskkidemiid mat sáhttet dáhpáhuvvat mearas .
Universell utforming : Kollektivtransportsystemet skal bli mer universelt utformet i perioden .
Buohkaide heivvolaš : Áigodagas galgá kollektiiva fievrridanvuogádat heivehuvvot buohkaide .
Regjeringen har hatt en offensiv satsing på nordområdepolitikk .
Ráđđehus lea nannosit áŋgiruššan davviguovlluid politihkalaš doaimmain .
« Nye byggesteiner i Nord » fra mars 2009 presenterer visjoner for nordområdene som skaper forventninger om ekstra satsing i fylket .
« Ođđa huksengeađggit davvin » mii álmmu ­huvvui njukčamánus 2009 , álmmuha višuvnnaid davviguovlluide ja vuordámušat leat ahte fylka dál buorebut vuoruhuvvo .
Fylkestinget i Finnmark anser regjeringens nordområdesatsing som et nasjonalt utviklingsprosjekt , og mener at behovet for opprustning / investering i nødvendig infrastruktur
oaivvilda ahte siskkáldas struktuvrra ođasmahttin / investeren dárbbut leat nu stuorrát ahte gáibidit sierra stáhtalaš ruhtadeami čoavdin dihtii dáid hástalusaid .
2.2 Fylkeskommunens ansvar og økonomiske rammer innen samferdsel Fylkeskommunen har det overordnede ansvaret for budsjett , handlingsprogram og tiltak innenfor områdene fylkesveger , kjøp av kollektive rutetjenester , trafikksikkerhet og transporttjenesten for funksjonshemmede .
2.2 Fylkkagieldda johtalussuorggi ovddasvástádus ja ekonomalaš rámmat Fylkkagielddas lea bajimus ovddasvástádus bušehttii , doaibmaplánaprográmmii ja doaibmabijuide čuovvovaš surggiin ; fylkkageainnut , kollektiiva johtalanfálaldagat ja fievrridanbálvalusat doaibmavádjigiidda .
Fylkeskommunens ansvar for kollektivtrafikken er nedfelt i Yrkestransportloven med tilhørende forskrifter .
Fylkkagieldda kollektiivajohtolat ovddasvástádus lea vuođuštuvvon Fidnofievrridanlága ( Yrkestransportloven ) ja láhkaásahusaid ala .
Her slås det fast at fylkeskommunen har det overordnede ansvar for kollektivtrafikken i fylket og er løyve- , takst- og rutemyndighet .
Das celkojuvvo ahte fylkkagielddas lea bajimus ovddasvástádus kollektiivajohtolahkii fylkkas ja das lea lohpe- , táksta- ja ruvttováldi .
Det vil blant annet si at fylkeskommunen yter tilskudd til og tildeler oppdrag innenfor kollektivtransporten som ikke er kommersielt lønnsomme , fastsetter takstregulativ og bestemmer ruteplanene .
Dát mearkkaša earret eará ahte fylkkagielda juolluda ruhtadoarjaga kollektiiva fievrridemiide ja juohká doaimmaid mat ekonomalaččat eai leat gánnáhahtti , mearrida meroštuvvon tákstaregulatiivvaid ja mearrida ruvttoplánaid .
Finnmark fylkeskommune har ansvaret for å sikre og legge til rette for at det i Finnmark er en tilpasset transportberedskap .
Finnmárkku fylkkagielda galgá sihkarastit ja dilálašvuođaid láhčit nu ahte Finnmárkkus gávdno heivehuvvon fievrridangearggusvuohta .
Veolia utgjør den operative transportberedskapen i fylket .
Fylkkas fuolaha Veolia doaibmi fievrridangearggusvuođa .
I forbindelse med forvaltningsreformen overtar fylkeskommunene i 2010 ansvaret for « øvrige riksveger » og riksvegfergene .
Fylkkagielda ovddasvástida 2010 rájes hálddašannuppástusa oktavuođas « eará riikkageainnuid » ja riikkageaidno ­fearggaid .
Finnmark fylkeskommune øker dermed sitt vegansvar fra 623 km til 1501 km og ansvaret for fergeforbindelsen Øksfjord– Hasvik .
Finnmárkku fylkkagielda oažžu de lassi geaidnoovddasvástádusa 623 kilomehteris 1501 kilomehterii ja galgá vástidit feargajođu gaskal Ákšovuona ja Ákŋoluovtta .
Tidligere navn på « gamle riksveger » for eksempel rv. 98 skifter navn til fv .
« Boares riikkageainnuid » ovddeš namma omd. rg .
98 fra 1.1.2010 .
98 molsu nama 01.01.2010 rájes fylkkageaidnun , fg .
Fylkeskommunen utarbeider et eget handlingsprogram for fylkesvegene .
Fylkkagielda ráhkada sierra fylkkageaidnodoaibmaplána .
Programmet ble vedtatt i Fylkestinget 9. desember 2009 .
Prográmma dohkkehuvvui fylkkadikkis juovlamánu 9. b. 2009 .
Handlingsprogrammet gir informasjon om strategier og prioritering av investerings- , drifts- og vedlikeholdstiltak .
Doaibmaplánaprográmmas leat mielde investeren- , doaibmaja divodandoaibmabijuid vuoruheamit ja strategiijat .
Grunnlaget for handlingsprogrammet er Statens vegvesens faglige vurderinger samt innspill fra kommuner og ulike fylkespolitiske vedtak .
Vuođđun doaibmaplánaprográmmii leat Stáhta geaidnoásahusa fágalaš árvvoštallamat ja cealkámušat gielddain ja iešguđet fylkkapolitihkalaš mearrádusat .
Vedlikehold og utbedring av eksisterende vegnett prioriteres .
Dálá geaidnofierpmádaga fuoladeamit ja divodeamit vuoruhuvvojit .
Etter vegtrafikklovens §40 a har Finnmark fylkeskommune et ansvar for å tilrå og samordne trafikksikkerhetsarbeidet i fylket .
Finnmárkku fylkkagielddas lea geaidnojohtolatlága §40a vuođul ovddasvástádus evttohit ja ovttastahttit johtolatsihkarvuođa doaibmabijuid fylkkas .
Finnmark fylkeskommune har den koordinerende rollen og skal se til at tiltak blir gjennomført .
Finnmárkku fylkkagielda galgá kooridneret ja bearrái geahččat ahte doaibmabijut čađahuvvojit .
2.3 Om rollen til statlige sektoretater Kystverket og Statens vegvesen har ansvaret for gjennomføring av tiltakene i de statlige handlingsprogrammene for riksveger og havner / farleder .
2.3 Stáhtalaš suorgeetáhtaid rolla Riddodoaimmahagas ja Stáhta geaidnodoaimmahagas lea ovddasvástádus čađahit doaibmabijuid stáhtalaš riikkageainnuid ja hámman / lođástagaid doaibmaprográmmaid .
Fylkeskommunen har ingen avgjørende innflytelse på prioriteringene , men fylkestinget gir uttalelser til prosessene rundt NTP og de årlige prioriteringene i statsbudsjettet .
Fylkkagielddas ii leat váikkuhanváldi vuoruhemiide , muhto fylkkadiggi sáhttá buktit cealkámušaid NTP proseassaide ja stáhtabušeahta jahkásaš vuoruhemiide .
I tillegg til det ansvaret Statens vegvesen har for riksvegene , er de statlige regionvegkontorene gjennom Veglovens §10 stilt til disposisjon og underlagt fylkeskommunene for oppfølging av fylkesvegene .
Stáhta guvllolaš geaidnokantuvrrat leat Geaidnolága § 10 vuođul fylkkagielddaid vuollásaččat ja galget veahkehit gozihit fylkkageainnuid , lassin Stáhta geaidnodoaimmahaga ovddasvástádusa riikkageainnuid oktavuođas .
For riksveger er regionvegkontorene underlagt Vegdirektoratet .
Riikkageainnuid ektui leat guovlokantuvrrat Geaidnodirektoráhta vuollásaččat .
Siden regionvegkontorene tjener både staten og fylkeskommunene , blir dette kalt « sams vegadministrasjon » .
Go guovlokantuvrrat bálvalit sihke stáhta ja fylkkagielddaid , gohčoduvvo dát « oktaduvvon geaidnohálddahus » .
Gjennom denne organisasjonen skal staten dekke utgifter til vegforvaltning og administrasjon av riks- og fylkesvegnettet samt byggherrekostnader .
Dán organisašuvnna bokte galgá stáhta máksit goluid hálddašit geainnuid ja riikka- ja fylkkageaidnofierpmádaga , ja máksit vel hukseheaddjigoluid .
Fylkeskommunen dekker drift , vedlikehold og investering .
Fylkkagielda máksá doaibma- , fuoladan- ja investerengoluid .
Økonomiske rammer innen samferdselssektoren
Johtalussuorggi ekonomalaš rámmat
Planramme budsjett 2010 ( Mill kr . )
Plánarámma bušeahtta 2010 ( Mill kr . )
Fylkesveger ( drift og vedlikehold ) Fylkesveger ( investeringer ) Kjøp av rutetjenester sjø Kjøp av rutetjenester land ( bussruter ) Tilskudd til skoleskyss Trafikksikkerhet TT-ordning
Fylkkageainnut ( doaibma ja fuoladeapmi ) Fylkkageainnut ( investeremat ) Ruvttobálvalusaid oastin ( leaktofatnasat ) / fylkkageaidnofearggat Doarjagat skuvlasáhttui Doarjagat skuvlasáhttui Johtolatsihkarvuohta TT-ortnet Oktiibuot
Passasjerer går ombord i en av Widerøes Dash 100. ( Foto : Wideroe.no )
Mátkkošteaddjit mannamin Widerøe 100 girdái . ( Govven : Wideroe.no )
Samferdselsdepartementet kjøper tjenester på kortbanenettet etter anbudsrunder ( FOT . 1. ) – rutene Finnmark fylkeskommune er høringsinstans , og sammenfatter synspunkt fra kommuner og flere samarbeidspartnere fra hele fylket i sitt innspill .
Johtolatdepartemeanta oastá oanehisšilljogirdin bálvalusaid maŋŋil fálaldatgilvvohallamiid ( FOT-ruvttot 1. ) Finnmárkku fylkkagielda lea cealkinásahus , ja ráhkada oktasaš cealkámuša maŋŋil go gielddat ja eará ovttasbargoguoimmit miehtá fylkka leat addán iežaset cealkámušaid .
Avinor eier og driver flyplassene i Finnmark .
Avinor eaiggáduššá ja doaimmaha girdišiljuid Finnmárkkus .
Avinor er et aksjeselskap og NTP omfatter derfor ikke økonomiske rammer for luftfartsinfrastrukturen .
Avinor lea oasussearvi ja NTP ii sisttisdoala áibmojohtalusa siskkáldas struktuvrra ekonomalaš rámmaid .
Avinors føringer for den langsiktige utviklingen finnes i konsernets strategiske plan .
Avinora guhkesáiggi ovdánahttin doaimmat leat mielde ovttastumi strategalaš plánas .
Kystverket er statens forvaltningsorgan for sjøsikkerhet , beredskap og sjøtransport ( fiskerihavner ) .
Stáhta mearrasihkkarvuođa , gearggusvuođa ja mearrafievrridan ( guolástushámmanat ) hálddašanorgána lea Riddodoaimmahat .
Strategier og tiltak innenfor områdene prioriteres i NTP 2010 –2019 .
NTP 2010–2019 vuoruha dáid surggiid strategiijaid ja doaibmabijuid .
Kystverkets handlingsprogram for 2010 –2013 ( 2019 ) for Finnmark omhandler farleds- og fiskerihavnprosjekter samt fornyelse av Vardø trafikkstasjon .
Riddodoaimmahaga 2010– 2013 ( 2019 ) doaibmaprográmma Finnmárkui sisttisdoallá lođástat- ja guolástushámmanprošeavttaid ja Várggáid johtolatstašuvnna ođasmahttimiid .
I tillegg til å sikre gjennomføring av NTP , skal handlingsprogrammet være detaljert nok til å danne grunnlag for de årlige budsjettprosessene .
Lassin sihkkarastit NTP čađaheami , galgá doaibmaprográmma leat dan mađe dárkil ahte doaibmá vuođustussan jahkásaš bušeahttaproseassaide .