payamvha/North_RAG huggingface dataset:
دینی واحد اسلامی ایجاد کرد. پس از مرگ او در سال ۶۳۲، پیروان او به سرعت قلمرو تحت سلطه مسلمانان را فراتر از عربستان گسترش دادند و بخش‌های عظیم و بی‌سابقه‌ای از قلمرو (از شبه جزیره ایبری در غرب تا پاکستان امروزی در شرق) را در عرض چند دهه فتح کردند. سلسله‌های عرب برخاسته از عربستان امروزی، خلافت‌های راشدین (۶۳۲–۶۶۱)، امویان (۶۶۱–۷۵۰)، عباسیان (۷۵۰–۱۵۱۷) و فاطمیان (۹۰۹–۱۱۷۱) و همچنین سلسله‌های متعدد دیگری را در آسیا، آفریقا و اروپا تأسیس کردند. پیش از اسلام. عموماً بایر و آتش فشانی بوده و این امر کشاورزی را جز
بایر و آتش فشانی بوده و این امر کشاورزی را جز در جوار واحه‌ها و چشمه‌سارها، دشوار می‌نمود؛ بنابراین شهرها و دیارها در عربستان موقعیتی پراکنده و دور از هم داشتند و در بین آن‌ها دو شهر مکه و یثرب جزو شهرهای مهم عربستان محسوب می‌شدند. اجتماعی زندگی کردن برای زنده ماندن در شرایط صحرایی لازم بوده؛ بدون یاری یکدیگر و تشکیل قبیله، محیط ناملایم و شرایط سخت زندگی در صحرا حیات انسانی را غیرممکن می‌ساخت. نیاز به همبستگی و اتحاد افراد به عنوان یک گروه، موجبات تشکیل قبیله را فراهم می‌ساخت و این گروه‌های قبیله‌ای بر
قبیله را فراهم می‌ساخت و این گروه‌های قبیله‌ای بر اساس وابستگی‌های خونی و قوم و خویشی تشکیل می‌شد. مردم عربستان یا کوچ‌نشین یا ساکن یک ناحیه بودند. گروه اول به صورت مداوم در تلاش برای یافتن آب و چراگاه برای حیواناتشان بوده، در حالی که گروه دوم با تکیه بر تجارت یا کشاورزی امرار معاش و گذران زندگی می‌نمودند. به‌دلیل شرایط سخت زندگی، کوچ نشینان برای ادامه زندگی تا حدی مجبور به یورش به کاروان‌ها و واحه‌های اطراف بوده و بنابراین از منظر آنان این‌گونه غارتها و چپاول‌گری‌ها، تبه‌کاری به‌حساب نمی‌آمد. مدینه به
چپاول‌گری‌ها، تبه‌کاری به‌حساب نمی‌آمد. مدینه به صورت عمده یک مرکز کشاورزی بود، در حالی که مکه یک مرکز مهم تجاری برای بسیاری از قبایل اطراف محسوب می‌گشت که شامل چند سرزمینی که شامل دولت عاد، یمن، اردن و غیره بود. گسترش اسلام. اسلام از شبه‌جزیره عربستان با بعثت محمد در سده هفتم میلادی آغاز شد. دوران عثمانی. ظهور وهابیت و اولین دولت سعودی. اولین دولت عربستان سعودی که محمد بن سعود - امیر درعیه -آن را در سال ۱۱۵۷ ق / ۱۷۴۴ میلادی در میانه شبه جزیره عربستان بنیان نهاد و درعیه را به پایتخت منطقه زیر نفوذ قدرت خود
نهاد و درعیه را به پایتخت منطقه زیر نفوذ قدرت خود تبدیل کرد. اولین دولت عربستان سعودی تا پایان آن در سال ۱۲۳۳ ق / ۱۸۱۸ م همچنان گسترش یافت؛ اما به دست ارتش عثمانی به رهبری ابراهیم پاشا فروپاشید. بازگشت به سلطه عثمانی. شورش اعراب. همزمان با انقلاب مصر به رهبری شریف حسین بن علی و به کمک نظامیان صورت گرفت، در نتیجه حجاز و فلسطین از دست عثمانیها خارج شدند. اتحاد. در سال ۱۹۰۲، عبدالعزیز آل سعود، رهبر آل سعود، از تبعید در کویت بازگشت تا درگیری با الرشید را از سر بگیرد و ریاض را تصرف کند که اولین مورد از یک سری
بگیرد و ریاض را تصرف کند که اولین مورد از یک سری فتوحات بود که دولت سوم سعودی را ایجاد کرد و در نهایت منجر به ایجاد کشور کنونی عربستان سعودی در سال ۱۹۳۰ گشت. اخوان سلاح اصلی برای دستیابی به این فتوحات بود. شبه نظامیانی بادیه نشین قبیله ای که تحت رهبری سلطان بن بجد العتیبی و فیصل الدویش بودند. تاریخ معاصر. موفقیت‌های نظامی و سیاسی عبدالعزیز از نظر اقتصادی منعکس نشد تا اینکه ذخایر عظیم نفت در سال ۱۹۳۸ در منطقه الحسا در امتداد ساحل خلیج فارس کشف شد. توسعه کشور در سال ۱۹۴۱ آغاز شد و تا سال ۱۹۴۹ تولید نفت در
در سال ۱۹۴۱ آغاز شد و تا سال ۱۹۴۹ تولید نفت در نوسان کامل بود.
تاریخ ویتنام تاریخ سرزمینی است که امروزه تحت تسلط حکومت ویتنام در ناحیه هندوچین قرار دارد. ویتنام با نوار ساحلی خود، سرزمین کوهستانی ناهموار و دو دلتای بزرگ، در طول تاریخ میزبان فرهنگ‌های گوناگونی بوده‌است. جایگاه راهبردی آن در آسیای جنوب شرقی، این کشور را به گذرگاهی برای بازرگانی و کانونی از درگیری‌ها تبدیل کرد، که به پیچیدگی و پُرماجرابودن گذشتهٔ آن افزود. نخستین شکارچی‌-گردآورندگان اوراسیای شرقی باستان دست‌کم ۴۰٬۰۰۰ سال پیش به این منطقه رسیدند. حدود ۴٬۰۰۰ سال پیش، در دوران نوسنگی، جمعیت‌های آسیای جنوب
سال پیش، در دوران نوسنگی، جمعیت‌های آسیای جنوب شرقی جنوبی باستان، به‌ویژه مردمان آسترواسیایی و آسترونزیایی، آغاز به کوچ از جنوب چین به آسیای جنوب شرقی کردند و دانش کشت برنج، زبان‌ها و بخش عمده‌ای از بنیاد ژنتیکی جمعیت امروزی ویتنام را با خود آوردند. در هزارهٔ یکم پیش از میلاد، فرهنگ دونگ‌سون پدید آمد که بر پایهٔ کشت برنج و بر سرزمین‌های بومی وان لانگ و او لاک متمرکز بود. پس از فتح نانیوئه به‌دست دودمان هان در سال ۱۱۱ پیش از میلاد، بخش بزرگی از ویتنام به زیر سلطه چین درآمد و این وضعیت هزار سال ادامه یافت.
سلطه چین درآمد و این وضعیت هزار سال ادامه یافت. با این حال، در این دوران شورش‌های بسیاری رخ داد و پادشاهی‌های ویتنامی گهگاه از استقلال عملی برخوردار بودند. بوداگرایی و هندویسم در سدهٔ دوم میلادی وارد شدند و ویتنام را به نخستین مکان دارای تأثیرات هم‌زمان فرهنگ چینی و فرهنگ هندی بدل کردند. استقلال با برپایی سلسله نگو در سال ۹۳۹ بازپس گرفته شد و در هزارهٔ پس از آن، سلسله‌های محلی یکی پس از دیگری به قدرت رسیدند: نگو، دین، له نخستین، لی، ترن، هو، له واپسین، ماک، له باززنده، تای‌سون و سرانجام نگویین. در این
ماک، له باززنده، تای‌سون و سرانجام نگویین. در این دوره، ویتنام چند بار درگیر جنگ‌های داخلی شد، به‌ویژه جنگ ترینه و نگویین در سده‌های ۱۷ و ۱۸، و مورد مداخلهٔ نیروهای خارجی از جمله دودمان سونگ، دودمان یوان، چام، دودمان مینگ، سیام، دودمان چینگ و در نهایت فرانسه قرار گرفت. از سوی دیگر، استعمارگران ویتنامی نیز از سدهٔ ۱۵ تا ۱۸ به دلتای مکونگ و بخش‌هایی از کامبوج امروزی گسترش یافتند. فرانسه با بهره‌گیری از حمایت نظامی از دودمان درحال‌ظهور نگویین و با توجیه‌هایی همچون حفاظت از آزادی مذهبی و حقوق بازرگانی، ویتنام
حفاظت از آزادی مذهبی و حقوق بازرگانی، ویتنام را تصرف کرد و سرزمین آن را به سه بخش جداگانه تقسیم نمود و در سال ۱۸۸۷ آن‌ها را در هندوچین فرانسه ادغام کرد. جنگ جهانی دوم موجب اشغال پنج‌سالهٔ ویتنام از سوی امپراتوری ژاپن شد. در سال ۱۹۴۵، ویتنام جمهوری اعلام شد، اما بلافاصله درگیری سه‌جانبه‌ای میان کمونیست‌ها، ضدکمونیست‌ها و فرانسه آغاز شد. در سال ۱۹۴۹، ویتنام رسماً به‌عنوان یک عضو نیمه‌خودگردان از اتحادیه فرانسه یکپارچه شد. با این‌حال، شورشیان کمونیست به رهبری هو شی مین دولت رقیبی تأسیس کردند که عملاً کنترل
هو شی مین دولت رقیبی تأسیس کردند که عملاً کنترل بیشتر کشور را در دست داشت. در ژوئن ۱۹۵۴، ویتنام به‌طور کامل مستقل شد. پس از شکست فرانسه، کشور در ژوئیه دوپاره شد. به‌دنبال آن و در چارچوب جنگ سرد، جنگ داخلی میان ویتنام شمالی با پشتیبانی چین و اتحاد شوروی، و ویتنام جنوبی با حمایت ایالات متحده آغاز شد. این جنگ در سال ۱۹۷۵ با شکست ویتنام جنوبی پایان یافت و در ۱۹۷۶ با حکومت کمونیستی یکپارچه شد. سپس ویتنام در سال ۱۹۷۹ با چین وارد جنگ چین و ویتنام شد و از ۱۹۷۸ تا ۱۹۸۹ در جنگ کامبوج و ویتنام گرفتار ماند، که همراه
۱۹۸۹ در جنگ کامبوج و ویتنام گرفتار ماند، که همراه بود با یک فاجعهٔ اجتماعی-اقتصادی که به اجرای اصلاحات "دوی موی" در اواخر ۱۹۸۶ انجامید. ویتنام در سال ۱۹۹۱ روابط خود با چین و در ۱۹۹۵ با ایالات متحده را عادی‌سازی کرد. در ۱۸۰۲، «نگوین آن» تونکن (شمال کشور)، آنام (مرکز) و کوشن‌شین (جنوب) را متحد و خود را امپراتور ویتنام ساخت. از دهه ۱۸۶۰ فرانسویان در این منطقه مداخله کردند، در ۱۸۸۳ سرزمینی تحت‌الحمایه در ویتنام به وجود آوردند و در ۱۸۸۷ اتحاد هندوچین را - شامل کامبوج و لائوس - تشکیل دادند. در دهه ۱۹۳۰ شورش‌های
و لائوس - تشکیل دادند. در دهه ۱۹۳۰ شورش‌های ضد استعماری آغازگر دوره‌ای از جنگ و اشغال بود که به مدت ۴۰ سال طول کشید. در ۱۹۴۰ ژاپن، ویتنام را اشغال و سرانجام حکومت دست‌نشانده‌ای تحت امپراتوری بائودای برپا کرد. در ۱۹۴۱ هوشی مین، رهبر کمونیست، ویت مین را به صورت ارتش ملی‌گرای چریکی برای جنگ با ژاپنی‌ها بنیاد نهاد. در ماه‌های آخر جنگ، ویت‌مین از آمریکا کمک دریافت کرد. پس از تسلیم ژاپن، جمهوری دموکراتیک ویتنام با ریاست هوشی‌مین در هانوی تأسیس شد. فرانسه تا ۱۹۴۶ سلطه خود را بازنیافت، و در ابتدا جمهوری دموکراتیک
سلطه خود را بازنیافت، و در ابتدا جمهوری دموکراتیک ویتنام را به‌عنوان یک «کشور آزاد» داخل هندوچین فرانسه به رسمیت شناخت. پس از برخورد میان حکومت هانوی و فرانسویان، هوشی‌مین هانوی را ترک و جنگ چریکی را با استعمارگران و بائودای، امپراتور به تخت بازگشته، آغاز کرد. ویت‌مین به تدریج تمام تونکن را به دست آورد و در ۱۹۵۴ فرانسویان را در دین‌بین‌فو، پس از ۵۵ روز محاصره، وادار به تسلیم کرد. قرارداد صلح ژنو (ژوئیه ۱۹۵۴) ویتنام را به منطقه کمونیست در شمال و منطقه حکومت بائودای در جنوب تقسیم کرد. انتخابات در سراسر کشور
بائودای در جنوب تقسیم کرد. انتخابات در سراسر کشور برای ۱۹۵۶ زمان‌بندی شده بود، ولی شمال از شرکت امتناع کرد. در ۱۹۵۵ بائودین خلع شد و نگودین‌دیم در ویتنام جنوبی اعلام جمهوری کرد. رژیم سرکوبگر دیم موجب تشویق فعالیت چریک‌های کمونیست در جنوب شد و در ۱۹۶۰ نیروی چریکی ویت کنگ (کمونیست) با هدف سرنگون کردن دولت طرفدار غرب در ویتنام جنوبی تشکیل گردید. در ۱۹۶۱ جان فیتزجرالد کندی، رئیس‌جمهور آمریکا، مستشاران نظامی آمریکایی را برای کمک به ویتنام جنوبی اعزام کرد. در ۱۹۶۴ گروه «مستشاران» به ارتشی از سربازان کادر آمریکا
گروه «مستشاران» به ارتشی از سربازان کادر آمریکا بسط یافته بود. پس از حمله‌ای که ادعا می‌شود، ویتنام شمالی به ناوهای نیروی دریایی آمریکا کرد (۱۹۶۴)، آمریکا بمباران هوایی شمال را به‌طور منظم آغاز کرد. در پایان ۱۹۶۴ قریب به ۲۰۰٬۰۰۰ نفر از نیروهای رزمی آمریکا در ویتنام درگیر عملیات بودند. در برابر حمله موسوم به تت، کمونیستها در ۱۹۶۸ مقاومت شدند و ضعف ویتنام جنوبی آشکار گردید. مخالفت با جنگ در آمریکا افزایش یافت. در ۱۹۶۹ مذاکرات صلح آغاز شد ولی در ۱۹۷۰ نیروهای آمریکایی ضد ویت‌کنگ در لائوس و کامبوج فعال بودند.
آمریکایی ضد ویت‌کنگ در لائوس و کامبوج فعال بودند. این جنگ طبق موافقات صلح پاریس (۱۹۷۳) رسماً به پایان رسید، ولی پس از عقب‌نشینی سربازان آمریکایی ادامه یافت. از زمان تسخیر جنوب (۱۹۷۵) از طرف کمونیست‌ها و اتحاد مجدد ویتنام بازسازی کشور را جنگ مرزی با چین (۱۹۷۹) و اشغال کامبوج (۱۹۷۹ تا ۱۹۸۹) به دست نیروهای ویتنامی به تأخیر انداخته‌است. فقدان کمک و سرمایه‌گذاری غربی مانع توسعه اقتصادی بوده، و این وضع، در ترکیب با سرکوب سیاسی، منجر به فرار شمار کثیری پناه‌جو («قایق‌سوار») از کشور شده‌است. از ۱۹۸۹ کوشش برای جذب
از کشور شده‌است. از ۱۹۸۹ کوشش برای جذب سرمایه غربی موجب اتخاذ سیاست‌های عملی‌گرایانه‌تری شده‌است.
مدرسه کسب‌وکار () یا مدرسه تجارت، گونه‌ای از موسسات دانشگاهی یا دانشکده‌ها است، که مدارک مرتبط با رشته مدیریت کسب‌وکار یا مدیریت را ارائه می‌دهد. مدارس تجاری اغلب موسسات آموزشی می‌باشند، که دوره‌های آموزشی و برنامه‌های مربوط به حوزه کسب‌وکار و دانش مدیریت را ارائه می‌نمایند. در مدارس کسب‌وکار اغلب موضوعاتی مانند حسابداری، مدیریت راهبردی، علم اقتصاد، مدیریت اجرایی کسب و کار، مدیریت منابع انسانی، دانش مدیریت، بازاریابی، سامانه اطلاعاتی مدیریتی، تجارت بین‌المللی، روان‌شناسی صنعتی و سازمانی، روابط عمومی و امور
روان‌شناسی صنعتی و سازمانی، روابط عمومی و امور مالی آموزش داده می‌شود.
تاریخ پرتغال تاریخ سرزمین پرتغال می باشد. نام قدیم پرتغال، پروتوکال بود که در واقع شهر کوچکی بود در کنار رودخانه دورو که در زمان‌های قدیم شکوه و رونقی خاص داشت و ناحیه اطراف این شهر (اوپورتوی کنونی) سرزمین پرتغالی (Terra portucalense) نامیده می‌شد. رومیان در این سرزمین آیین مسیحیت را جایگزین پرستش خدایان قدیم ساختند. این دین حتی در دوره خلفای اسلامی بر پرتغال نیز همواره باقی و برجا بود. ویریاتوس رهبر قوم جنگاور لوسیتانی با افراد خود به پاسگاه‌های رومیان حمله کرده و با این عمل خود نظر و توجه دنیای متمدن آن
کرده و با این عمل خود نظر و توجه دنیای متمدن آن روز را به خویش معطوف داشت. نجبا و اشراف مسیحی در بحبوحه قدرت دولت اسلامی، یعنی در آن زمان که سپاهیان اسلام تا سواحل رود دوئرو پیش رفته بودند، با آنها دست و پنجه نرم می‌کردند. آلفونسو هانریکوس، نبردهای ملی را متمرکز ساخت و دولت پرتغال را بنیان نهاد و خود اولین سلطان آن شد (۱۱۴۰م). پادشاهانی که پس از وی به سلطنت رسیدند در راه تحقق وحدت کشور کوشش بسیار به‌ عمل آوردند و سرزمین پرتغال را مستحکم ساختند. از جمله این سلاطین سانچوی مستعمره‌گیر، آلفونسوی دوم معروف به
سلاطین سانچوی مستعمره‌گیر، آلفونسوی دوم معروف به چاق، دینیژ کشتکار و پدروی ستمگر هستند. روزگار دریانوردی. بیش از چهارصد سال قبل، دریانوردان پرتغالی راه‌های دریایی گوناگونی را کشف و بر روی نقشه ثبت کردند. همین راه‌ها بود که سنگ اول بنای امپراتوری مستعمراتی عظیم پرتغال را بنیان نهاد. در بین مردانی که در سده‌های میانه برای تبدیل پرتغال به یک ملت بزرگ دریانورد کمک کرده‌اند باید شاهزاده هانری دریانورد (۱۳۹۵–۱۴۶۰ م) را نام برد. وی، به جای آنکه به زندگی اشرافی و درباری بپردازد، گروهی از بهترین اخترشناسان،
و درباری بپردازد، گروهی از بهترین اخترشناسان، ریاضیدان و دریانوردان روزگار را گرد خود جمع کرد تا به پژوهش و بررسی جهان‌های نادیده‌ای که در ورای تمدن غرب قرار داشت، بپردازند. کوشش‌های او منجر به این شد که دریانوردان پرتغالی از دماغه بوژادور در سواحل آفریقا بگذرند و پرتغال چنان ثروت و قدرتی پیدا کند که مدت‌ها پس از مرگ او باقی بماند. در دوره‌ای که در تاریخ پرتغال به‌ عصر زرین شهرت دارد، اکتشافات جغرافیایی مهمی به‌ عمل آمد. بارتولومئو دیاز تا دماغه امید نیک، یعنی جنوبی‌ترین نقطه قاره آفریقا پیش راند (۱۴۸۷م).
جنوبی‌ترین نقطه قاره آفریقا پیش راند (۱۴۸۷م). پس از وی واسکو دو گاما بزرگترین کاوشگر پرتغالی، راه‌های دریایی هند و شرق را پیدا کرد. شبکه عظیم راه‌های دریایی پرتغال موجب آن شد که این دولت پایگاه‌هایی در ایران، سیلان، چین، ژاپن، و سایر قسمت‌های جهان به‌دست آورد. جنگ شاه عباس با پرتغالی‌ها جنگی بود که دست آنها را از تنگه هرمز کوتاه کرد. این عصر زرین تا زمانی که یکی از پادشاهان اسپانیا پرتغال را تسخیر کرد، ادامه یافت. تسلط اسپانیا بر پرتغال ۶۰ سال به طول انجامید. سرانجام پرتغالی‌ها در ۱۶۴۰م استقلال خود را
سرانجام پرتغالی‌ها در ۱۶۴۰م استقلال خود را بازیافتند و دگربار اقدامات سریعی به‌منظور تحکیم پایه‌های سیادت دریایی، که در مدت تسلط اسپانیایی‌ها تا حدی به دست انگلیسی‌ها و هلندی‌ها افتاده بود، به عمل آوردند. در همین دوره است که پرتغالی‌ها سرزمین گسترده و پر ثروت برزیل را کشف کردند و آن را مستعمره خویش ساخته قهوه و شکر و برنج و الماس آن را به کشور خود بردند.
خوشبختی فیلمی محصول سال ۱۹۷۷ و به کارگردانی آی. وی. ساسی است. در این فیلم بازیگرانی همچون شیلا، اومر، سری دوی، کمال حسن، جایان، بهادر ایفای نقش کرده‌اند. خوشبختی در زمان اکران خود، تمامی استانداردهای فیلم‌برداری در زمان خود را دارا بود. این فیلم یکی از آثار شاخص شیلا اومر، بازیگر نقش اول آن است. امروزه با گذشت ۴۳ سال از این فیلم، بسیاری از مردم میانسال هند به مرور خاطرت فیلم می‌پردازند. این فیلم در رتبه‌بندی آی ام دی بی‌قرار ندارد.
جنگنده تاکتیکی پیشرفته () برنامه‌ای بود که توسط نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا در جهت توسعه یک جنگنده برتری هوایی نسل بعدی انجام گرفت. هدف از این برنامه، این بود که آمریکا قدرت مقابله با تهدیدهای جهانی همچون سوخو-۲۷ و میگ-۲۹ شوروی، که در دهه ۱۹۸۰ میلادی در دست توسعه بودند، را به دست بیاورد. لاکهید و نورثروپ در سال ۱۹۸۶، برای ساخت لاکهید وای‌اف-۲۲ و نورثروپ وای‌اف-۲۳ انتخاب شدند. این دو هواگرد در سال ۱۹۹۱ آزمایش شدند و وای‌اف-۲۲ به عنوان طرح برتر انتخاب شد. این طرح، بعداً در ساخت اف-۲۲ رپتور به کار رفت.
جنگنده نسل ششم، مفهومی در طراحی هواگرد جنگنده است که از نسل درحال تولید و توسعهٔ پنجم پیشرفته‌تر است. چند کشور مانند آمریکا، روسیه و چین برنامه‌های ملی خود برای توسعه جنگنده‌های نسل ششم را اعلام کرده‌اند. همزمان ژاپن، ایتالیا و بریتانیا، فرانسه، آلمان و اسپانیا در برنامه‌های مشترک چندملیتی به یکدیگر پیوسته‌اند تا با توزیع هزینه‌ها، به هدفشان دست یابند. انتظار این است که جنگنده‌های نسل ششم در دههٔ ۲۰۳۰ به مرحله تولید برسند. ویژگی‌ها. درحالی‌که این هواگردها هنوز در مراحل اولیه توسعه هستند، چندین ویژگی متمایز
در مراحل اولیه توسعه هستند، چندین ویژگی متمایز مشترک در بسیاری از طرح‌ها آشکار شده‌است. توانایی‌های نسل پنجم برای رزم هوابه‌هوا، بقا در میدان نبرد در محیط پیش‌بینی‌شده "ضد دسترسی/منع منطقه" و پشتیبانی/حمله زمینی باید تقویت شود و با محیط تهدید آینده سازگار شود. تمرکز اولیه بر روی نقش‌های برتری هوایی، از داگ‌فایت‌های نزدیک که امروزه کمتر رخ می‌دهد؛ فاصله گرفته‌است و در عوض به پشتیبانی زمینی، جنگ سایبری و حتی قابلیت‌های جنگ فضایی گسترش یافته‌است، البته قابلیت‌های موشکی هوابه‌هوای فراتر از میدان دید همچنان مهم
موشکی هوابه‌هوای فراتر از میدان دید همچنان مهم است. انعطاف‌پذیری برای انجام ماموریت‌های سرنشین‌دار و بی‌سرنشین، در کنار توانایی همکاری با ناوگان‌های متعدد پهپادهای ماهواره‌ای و حسگرهای زمینی در یک محیط شبکه‌ای پرترافیک برای ارائه کامل قابلیت «داده‌تاتصمیم» (D2D) دنبال می‌شود. ویژگی‌های طراحی کلی که برای انجام این نقش‌ها پیش‌بینی می‌شود عبارت‌اند از: امکان‌سنجی برخی از این ویژگی‌ها همچنان دشوار است. زمان و هزینه توسعه احتمالاً عامل‌های اصلی در تهیه نقشه‌های راه عملی هستند. برخی از ناظران پیش‌بینی می‌کنند که
عملی هستند. برخی از ناظران پیش‌بینی می‌کنند که الزامات خاصی تا حدود سال ۲۰۲۵ آشکار شوند. تاریخچه. ایتالیا، بریتانیا ژاپن. در سال ۲۰۱۰، دولت ژاپن از طرح مفهومی نسل جدید جنگنده به‌نام جنگنده آی۳ رونمایی کرد. آی۳ به حرف اول سه واژه هوشمند (Intelligent)، آگاه (Informed) و سریع (Instanteous) اشاره می‌کند. ژاپن در ۲۲ مارس ۲۰۱۶ اولین پرواز جنگنده میتسوبیشی ایکس-۲ شین‌شین را برای این پروژه انجام داد. در ژوئیه ۲۰۱۴، جینز گزارش داد که کمیته منتخب دفاعی مجلس عوام بریتانیا گزارشی را در مورد «ساختار پسا-۲۰۳۰ نیروی
بریتانیا گزارشی را در مورد «ساختار پسا-۲۰۳۰ نیروی هوانوردی رزمی» بریتانیا منتشر کرده‌است. این گزارش بر احتمال تلاش بریتانیا برای جایگزینی بالقوه یوروفایتر تایفون پس از ۲۰۳۰ با یک برنامه جنگنده نسل بعدی تأکید کرد. از آن زمان، برنامه خدمت عملیاتی یوروفایتر تایفون تا حدود سال ۲۰۴۰ افزایش یافته‌است. در ژوئیه ۲۰۱۸، وزیر دفاع وقت بریتانیا، گاوین ویلیامسون، از استراتژی نبرد هوایی بریتانیا رونمایی کرد و در نمایشگاه هوایی فارن‌بورو ۲۰۱۸ از توسعه طرح جنگنده نسل ششم تمپست برای نیروی هوایی پادشاهی بریتانیا خبر داد. در
برای نیروی هوایی پادشاهی بریتانیا خبر داد. در سال ۲۰۱۹، سوئد و ایتالیا به پروژه تمپست پیوستند. در همان سال از هند و ژاپن نیز برای پیوستن به این پروژه دعوت شد. در ۱ آوریل ۲۰۲۰، برنامه اف-ایکس ژاپن اعلام شد. در سال ۲۰۲۲، پس از یک سال همکاری نزدیک‌تر با پروژه تمپست و صرف‌نظر کردن از شراکت صنعتی با لاکهید مارتین، ژاپن پروژه اف-ایکس خود را با توسعه جنگنده بی‌ای‌ئی تمپست ادغام کرد تا برنامه جهانی نبرد هوایی سه کشور را تشکیل دهد و همزمان تصمیم به پیگیری جداگانه توسعه پهپاد گرفت. دو هفته پس از امضای توافقنامه بین
پهپاد گرفت. دو هفته پس از امضای توافقنامه بین بریتانیا، ایتالیا و ژاپن؛ سوئد یک توافقنامه تجارت دفاعی دوجانبه با ژاپن امضا کرد که به آنها اجازه می‌دهد ناظر برنامه باشند و در صورت تمایل، گزینه شراکت در توسعه را برای آینده داشته باشند. فرانسه، آلمان و اسپانیا. در چارچوب برنامه سامانه نبرد هوایی آینده، فرانسه، آلمان و اسپانیا به‌طور مشترک بر روی یک جنگنده نسل ششم به نام جنگنده نسل بعد (NGF) و پهپادهایی برای همراهی با آن کار می‌کنند. روسیه. در ۲۶ اوت ۲۰۱۳، روسیه اعلام کرد که توسعه نسل ششم جنگنده را آغاز
روسیه اعلام کرد که توسعه نسل ششم جنگنده را آغاز کرده‌است. آنها می‌گویند این جنگنده به احتمال زیاد بی‌سرنشین خواهد بود. با این حال، آنها از تکمیل برنامه‌های جنگنده نسل پنجم مانند سوخو-۵۷ غافل نخواهند شد. میگ پَک دی‌اف طرح روسیه برای توسعه نسل بعدی هواگرد رهگیر برای جایگزینی میگ-۳۱ است. به‌گفتهٔ واسیلی کاشین، تحلیلگر دفاعی روسی، این جنگنده به عنوان یک طرح نسل ۵++ یا ۶ شمرده می‌شود. در ژانویه ۲۰۲۱، روستیخ، مالک شرکت میگ، اعلام کرد: «توسعه نسل بعدی جنگنده‌های رهگیر پیش‌تر آغاز شده‌است» و پک دی‌اف وارد فاز
رهگیر پیش‌تر آغاز شده‌است» و پک دی‌اف وارد فاز توسعه شده‌است. آمریکا. پیش‌بینی می‌شود که نیروی هوایی ایالات متحده آمریکا و نیروی دریایی ایالات متحده آمریکا اولین جنگنده‌های نسل ششم خود را در دهه ۲۰۳۰ وارد میدان کنند. نیروی هوایی در حال پیگیری توسعه و دستیابی به نسل ششم جنگنده برتری هوایی از طریق برنامه نسل بعدی برتری هوایی است که جانشین لاکهید مارتین اف-۲۲ رپتور می‌شود. نیروی دریایی برنامه مشابهی را با همان نام به‌همراه جنگنده‌ای به نام اف/ای ایکس‌ایکس دنبال می‌کند که قصد دارد جنگنده کوچکتر لاکهید مارتین
می‌کند که قصد دارد جنگنده کوچکتر لاکهید مارتین اف-۳۵سی را تکمیل کند و جنگنده‌های کنونی مانند بوئینگ اف/ای-۱۸ئی و اف سوپر هورنت را جایگزین کند. نیروی دریایی برنامه نسل ششم اف/ای ایکس‌ایکس خود را در سال ۲۰۰۸ به راه انداخت و نیروی هوایی به دنبال پاسخ‌های اولیه نیاز یک هواگرد تاکتیکی نسل بعد (Next Generation TACAIR) بود که در سال ۲۰۱۰ به برنامه اف‌ایکس تبدیل شد. در آوریل ۲۰۱۳، دارپا مطالعه‌ای را برای ترکیب طرح‌های موجود دو نیروی دریایی و هوایی آغاز کرد. در ابتدا دارپا تلاش‌ها برای نسل بعدی جنگنده را با عنوان
دارپا تلاش‌ها برای نسل بعدی جنگنده را با عنوان «ابتکار برتری هوایی» برای توسعه نمونه اولیه هواپیماهای ایکس انجام می‌داد. نیروی دریایی و نیروی هوایی هر کدام نسخه‌های متناسب با الزامات مأموریت خود دریافت می‌کردند. با این حال، همچنین در سال ۲۰۱۳، رند کورپوریشن توصیه کرد که نیروهای نظامی آمریکا از برنامه‌های مشترک برای توسعه جنگنده نسل ششم خودداری کنند. دریافت آنها این بود که در برنامه‌های مشترک قبلی، الزامات خاص هر نیرو برای برنامه‌های پیچیده منجر به فرایندهایی در طراحی شده است که هزینه‌ها را بسیار بیشتر از
در طراحی شده است که هزینه‌ها را بسیار بیشتر از برنامه‌های معمولی جداگانه افزایش می‌دهد. در سال ۲۰۱۴، رویکرد گسترده‌تری برای فناوری‌های تهاجمی پیشنهاد شد، به‌طوری‌که پیش‌بینی می‌شد هواگردهای نیروی هوایی در کنار سامانه‌های ضدهوایی زمینی و ایستا، و با بار تسلیحاتی بیشتر از جنگنده‌های فعلی عمل کنند. در سال ۲۰۱۶، نیروی هوایی این تغییر رویکرد را برای طرح "برتری هوایی ۲۰۳۰" خود تثبیت کرد تا به جای تمرکز بر جنگنده نسل ششم، «شبکه‌ای از سامانه‌های یکپارچه را که در چندین سکو جدا شده‌اند» دنبال کند. الزامات نیروی
چندین سکو جدا شده‌اند» دنبال کند. الزامات نیروی هوایی و نیروی دریایی در سال قبل ادغام شده بود و اکنون به‌طور رسمی با تمرکز مشترک بر سامانه‌های هوش مصنوعی و یک بدنه مشابه یکپارچه شده بود. بوئینگ، لاکهید مارتین و نورثروپ گرامن همگی طرح توسعه جنگندهٔ نسل ششم را اعلام کرده‌اند. در ۱۴ سپتامبر ۲۰۲۰، نیروی هوایی آمریکا اعلام کرد که یک هواگرد پیش‌نمونه عضو برنامه نسل بعدی برتری هوایی برای اولین بار پرواز کرده است. جزئیات آن محرمانه ماند. فناوری‌ها. تفاوت‌های چشمگیری بین دیدگاه نیروی دریایی و نیروی هوایی برای طراحی
بین دیدگاه نیروی دریایی و نیروی هوایی برای طراحی مفهومی نسل بعدی جنگنده وجود دارد، اما هر دو در برخی از ویژگی‌های اساسی توافق دارند. از جمله این ویژگی‌ها هوش مصنوعی برای کمک به تصمیم‌گیری خلبان است که شبیه مفهوم کنونی ترکیب حسگرها است. آنها همچنین «موقعیت‌یابی، ناوبری و زمان‌بندی» (PNT) و ارتباطاتی خواهند داشت که امکان جابجایی کلان‌داده بین هواگردهای دو نیرو را فراهم می‌کند. نیروی هوایی فناوری پنهان‌کاری را در اف‌ایکس بسیار مهم می‌داند، درحالی که نیروی دریایی تأکید می‌کند که در اف/ای ایکس‌ایکس نباید سرعت و
تأکید می‌کند که در اف/ای ایکس‌ایکس نباید سرعت و وزن محموله در برابر بقاپذیری بالا قربانی شود. برخلاف برنامه‌های قبلی توسعه اف-۲۲ و اف-۳۵ که به فناوری‌های نوینی وابسته بودند که باعث افزایش هزینه و تأخیر در معرفی آن‌ها می‌شد، نیروی هوایی در نظر دارد مسیر روش‌مندی را برای کاهش خطر دنبال کند که شامل فرایند نمونه‌سازی، نمایش فناوری و مهندسی سامانه‌ای کافی قبل از شروع ساخت هواگرد باشد. توانایی تهاجمی نسل ششم به عنوان جهشی فراتر از محدودیت‌های ذاتی یک هواپیمای ضربتی پیش‌بینی شده است. آگاهی رزمی نسل شش مستلزم
ضربتی پیش‌بینی شده است. آگاهی رزمی نسل شش مستلزم یکپارچگی گسترده‌ای در سامانه‌های مختلف است که از مجموعه اصلی حسگر هوابرد شروع می‌شود و همچنین شامل ارتباط داده‌ای بی‌درنگ فناوری تشخیص و اندازه‌گیری زمینی با حسگرهای هواگرد اصلی و پشتیبانی، قابلیت‌های ارتباطی پیشرفته، ظرفیت بسیار برای پردازش مداوم جریان اطلاعات در داخل هواگرد با استفاده از هوش مصنوعی برای ترجمه بی‌درنگ داده‌ها و رندرینگ با هدف بهینه‌سازی آگاهی محیطی خلبان و در عین حال کاهش حجم کاری، قابلیت‌های بالقوه نزدیکِ فضا، افزایش برد تهاجمی/دورایستای
بالقوه نزدیکِ فضا، افزایش برد تهاجمی/دورایستای کنونی، همکاری یکپارچه با پدافند هوایی روی زمین و توانایی استقرار هواگرد در گزینه‌های سرنشین‌دار، بی‌سرنشین و متغیر است. در مارس ۲۰۱۵، نیروی دریایی فاش کرد که با نیروی هوایی کار می‌کند تا آنالیز جایگزین‌ها (AoA) را به‌طور مشترک در سال ۲۰۱۶ برای جنگنده‌های نسل بعد خود منتشر کنند. آنها می‌توانستند یک آنالیز مشترک بگیرند، سپس یک راه‌حل جداگانه را تعریف کنند که برای هر نیرو مناسب باشد. نیروی دریایی بر روی جایگزینی توانایی‌های جنگنده با طیف گسترده‌ای از گزینه‌ها
توانایی‌های جنگنده با طیف گسترده‌ای از گزینه‌ها برای سوپر هورنت و همچنین ئی‌ای-۱۸جی گرولر تمرکز کرده است. آنالیز به‌موازات چندین طراحی و تلاش دیگر از جمله فناوری موتور، قالب‌های بدنه هواپیما، پنهانکاری در باند بلند و فروسرخ و همچنین راه‌های جدید برای چیرگی بر طیف الکترومغناطیسی اجرا خواهد شد. بخشی از محاسبات نیروی دریایی براساس نحوه عملکرد اف-۳۵سی به‌عنوان یک حسگر اصلی پیش‌رو برای بخش هوایی ناو خواهد بود. اینکه چگونه اف-۳۵سی نسل پنج با بقیه بخش هوایی یکپارچه می‌شود تا توانایی‌های خود ناو را افزایش دهد،
می‌شود تا توانایی‌های خود ناو را افزایش دهد، ممکن است به نسل ششم اف/ای ایکس‌ایکس کمک کند. جنگنده نیروی دریایی باید در مقایسه با سوپر هورنت سرعت و برد بیشتری داشته باشد. چین. پس از توسعه موفق نسل پنجم جنگنده جی-۲۰، چین اکنون در حال کار بر روی توسعه نسل بعدی جنگنده است. دکتر وانگ هایفنگ، طراح ارشد شرکت هوافضای چنگدو، اعلام کرد که چین در ژانویه ۲۰۱۹ تحقیقات اولیه بر روی هواگردهای نسل ششم را آغاز کرده‌است و پیش‌بینی کرد که این برنامه تا سال ۲۰۳۵ به نتیجه خواهد رسید. در فوریه ۲۰۲۳، شرکت صنعت هوانوردی چین طرح
رسید. در فوریه ۲۰۲۳، شرکت صنعت هوانوردی چین طرح مفهومی جنگنده نسل ششم خود را در رسانه‌های اجتماعی به اشتراک گذاشت. طرح مفهوم شامل بال‌های الماسی شکل و طراحی بدون دم، بود که با تصویر قبلی منتشر شده مرتبط بود. طبق گزارش‌ها، در سال ۲۰۱۸، چنگدو، هشت پیشنهاد برای طراحی نسل ششم جنگنده ارائه کرده‌است و چهار طرح در تونل‌های باد ارتفاع‌پایین آزمایش شده‌اند. هند. جنگ‌افزار در ۸ اکتبر ۲۰۲۰، در مصاحبه‌ای به مناسبت هشتاد و هشتمین سالگرد نیروی هوایی هند، از فرمانده نیرو هوایی مارشال راکش بادوریا دربارهٔ برنامه‌های
نیرو هوایی مارشال راکش بادوریا دربارهٔ برنامه‌های فناوری‌های نسل ششم سؤال شد و او پاسخ داد که آنها نقشه راه روشنی برای سامانه‌های رزمی نسل ششم دارند، مانند؛ سلاح‌های انرژی هدایت‌شده، مفهوم پهپاد هوشمند، سکوهای رزمی با خلبان انتخابی، پهپادهای دسته‌جمعی و سلاح‌های هایپرسونیک. فرمانده جدید نیروی هوایی، مارشال ویوک رام چودری، در مصاحبه‌ای که در ۲۲ اکتبر ۲۰۲۱ انجام شد، به جنگندهٔ هال آمکا اشاره کرد. هند هم‌اکنون روی هال آمکای نسل پنجمی خود کار می‌کند که برخی از فناوری‌های نسل ششمی را نیز خواهد داشت.