payamvha/North_RAG huggingface dataset:
گورستان قلعه یری ۱ مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان سرآب، بخش مرکزی، دهستان صائین، ۱/۵ کیلومتری جنوب روستای کلیان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۵۲۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
گوور قبری کلیان مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان سرآب، بخش مرکزی، دهستان صائین، ۱ کیلومتری شرق روستای کلیان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۵۲۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
گورستان قلعه یری ۲ مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان سرآب، بخش مرکزی، دهستان صائین، ۱/۵ کیلومتری جنوب روستای کلیان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۵۳۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
اجاق تپه‌سی مربوط به هزاره اول قبل از میلاد - دوره اشکانیان - دوره ساسانیان است و در بخش مرکزی شهرستان سرآب، دهستان ملایعقوب، ۵۰۰ متری شمال غربی روستای وانق علیا واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۵۲۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه سوین ۳ مربوط به هزاره اول قبل از میلاد - دوره اشکانیان - دوره ساسانیان است و در شهرستان سرآب، بخش مرکزی، دهستان‌آغمیون، ۲ کیلومتری شرق روستای کادیجان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۵۱۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
کول تپه ۱ هریس مربوط به هزاره اول قبل از میلاد - دوره اشکانیان - دوره ساسانیان است و در شهرستان سرآب، بخش مرکزی، دهستان حومه، ۱/۵ کیلومتری شمال غرب روستای هریس واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۵۱۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
کول تپه ۳ مربوط به هزاره اول قبل از میلاد - دوره اشکانیان - دوره ساسانیان است و در شهرستان سرآب، بخش مرکزی، دهستان حومه، ۸۰۰ متری شمال غربی روستای هریس واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۵۲۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه سوین ۲ مربوط به هزاره اول قبل از میلاد - دوره اشکانیان - دوره ساسانیان است و در شهرستان سرآب، بخش مرکزی، دهستان آغمیون، ۲ کیلومتری شرق روستای کادیجان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۵۲۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه عسگرآباد مربوط به هزاره اول قبل از میلاد - دوره اشکانیان - دوره ساسانیان است و در شهرستان سرآب، بخش مرکزی، دهستان صائین، ۲ کیلومتری شمال روستای عسگرآباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۵۱۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
کول تپه زین‌آباد (کلانکش) مربوط به هزاره اول و دوم ق.م. است و در شهرستان شبستر، بخش صوفیان، دهستان رودقات، ۱/۵ کیلومتری شرق روستای زین‌آباد و کلانکش واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۵۳۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. به نقل از مرحوم علی حسین ثنائی محمدی این منطقه تاریخی مربوط به دوران زرتشتیان می باشد. منابع. 2. به نقل از مرحوم علی حسین ثنائی محمدی از روستای زین آباد
مدرسه طب مربوط به دوره قاجار است و در ارومیه، خیابان پهلوی، کوچه تلفنخانه، محله کارخانه برق واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۶۹۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این مدرسه توسط جوزف کاکرن در سال ۱۲۵۷ خورشیدی بنیان گذاشته شد.
تپه قبرستان قره قشلاق مربوط به عصر مس - عصر برنز - سدهٔ ۷ تا ۸ ه‍.ق است و در شهرستان سلماس، بخش مرکزی، دهستان زولاچای شرق، روستای قره قشلاق واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۷۶۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. جستارهای وابسته. آقای دکتر اکبر مولایی قره قشلاف که یکی از بزرگان و صاحب نظران علم تاریخ اسلام می‌باشد از جمله فرهیختگان این روستا می‌باشد و چندین کتاب و مقاله در حوزه تاریخ اسلام از وی منتشر شده است. ما را در فیس بوک دنبال کنید https://www.facebook.com/gharegheshlagh
تپه موسایی تپه‌ای تاریخی مربوط به عصر مس - هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان تکاب، بخش مرکزی، دهستان انصار، روستای سبیل واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۷۶۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه کانی به بو مربوط به سدهٔ ۶ تا ۸ ه‍.ق - سدهٔ ۱۰ تا ۱۲ ه‍.ق است و در شهرستان اشنویه، بخش مرکزی، دهستان اشنویه شمالی، روستای علی‌آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۷۴۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه قبرستان پیکاچیک مربوط به سدهٔ ۷ تا ۸ ه‍.ق است و در شهرستان سلماس، بخش مرکزی، دهستان زولاچای، روستای پیکاچیک واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۶۲۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
تپه امامزاده چیمن مربوط به دوره اشکانیان - دوره ساسانیان است و در شهرستان اسلام‌آباد غرب، بخش مرکزی، دهستان حومه جنوبی، ۴۰۰ متری جنوب شرقی روستای چیمن واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۸۵۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
باغ گیاه‌شناسی نوشهر مربوط به دوره پهلوی دوم است و در نوشهر، خیابان بهار آزادی، نرسیده به پل ماشلک واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۷۹۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. باغ گیاه شناسی نوشهر که از قدیمی ترین باغ های گیاه‌شناسی کشور محسوب می­‌شود به عنوان باغ گیاه‌شناسی برای ناحیه رویشی هیرکانی انتخاب شده است. این باغ در راستای دو هدف اصلی باغ‌های گیاه‌شناسی در سراسر دنیا یعنی آموزش به تمامی اقشار مردم و نگهداری از گونه‌های نادر و در حال انقراض، فعالیت می‌کند. در سال ۱۳۸۶ به دلیل
در حال انقراض، فعالیت می‌کند. در سال ۱۳۸۶ به دلیل اهمیت بالای مجموعه حاضر، به عنوان یک اثر طبیعی در سازمان میراث فرهنگی به شماره ۱۷۷۹۵ به ثبت رسید. در حال حاضر ریاست باغ را آقای دکتر حبیب زارع به عهده دارند. در این باغ ۳۵ هکتاری حدود ۶۵۰ گونه متنوع شامل گونه‌های درختی و درختچه‌ای، پیازی، گیاهان علفی، کاکتوس و گیاهان گوشتی و چند ساله کاشته شده است، تنها پایه بلوط چوب پنبه در ایران، قدیمی‌ترین پایه‌های دارتالاب و ژینکو در کشور، ۲۵ گونه کاج، حدود ۳۰ گونه اکالیپتوس و ده‌ها گونه صنعتی و مهم از سراسر جهان در
و ده‌ها گونه صنعتی و مهم از سراسر جهان در کنار گونه‌های بومی کشور این باغ را به یکی از زیباترین باغ‌های گیاه‌شناسی تبدیل کرده است. مهمترین کلکسیون این مجموعه که آربراتوم نام دارد با قدمت بالای ۵۸ سال به مجموعه بی‌نظیری تبدیل شده است که سالانه مورد بازدید کارشناسان، دانشجویان و دانش‌آموزان از سراسر ایران قرار می‌گیرد. باغ گیاه‌شناسی نوشهر در خطر تخریب قرار دارد. بخشی از آن توسط اداره کل بنادر و دریانوردی مازندران برای ساخت یک جاده در نظر گرفته شده‌است. این تصمیم با واکنش شدید فعالان محیط زیست در ایران روبرو
با واکنش شدید فعالان محیط زیست در ایران روبرو شده‌است. پیوند به بیرون. قدیمی‌ترین باغ گیاه‌شناسی ایران در شرف تخریب «به حکم استانداری» خسارت به باغ گیاهشناسی نوشهر
امامزاده هاشم تیرتاش مربوط به دوره تیموریان است و در شهرستان گلوگاه، بخش کلباد، دهستان کلباد شرقی، تپه جنوب روستای تیرتاش و لمراسک واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۷۹۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
برج آسیاب ریگ مربوط به دوره زند است و در مهریز، بغداد آباد، ابتدای خیابان منتظری واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۸۹۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. اثر تاریخی «تک برج آسیاب ریگ» با ۲۲‬متر بلندا و ۱۲‬متر قطر در محله بغدادآباد جای گرفته‌است. این برج دو طبقه با ورودی جداگانه دارد که طبقه پایین برای نگهداری اسب، طبقه دوم ویژه نگهبانان و بالای برج جایگاه نگهبانی و تیراندازی کاربرد داشته‌است. دی پیرامون این شهر چهار تک برج برای پاسداری از دستبرد دزدان در زمان‌های گذشته وجود
پاسداری از دستبرد دزدان در زمان‌های گذشته وجود داشته‌است. برای بهسازی و بازسازی این برج‌ها، در سال ۱۳۸۶ بیش از یکصد میلیون ریال از اعتبارات استانی هزینه شده‌است. هم اکنون مسجدی در کنار این برج بنا شده‌است چنان‌که آن مجموعه نمایانگر تلفیق هنر معماری ایرانی و اسلامی است.
سقانفار اوکسر کریم کلا مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان فریدونکنار، بخش فریدونکنار، دهستان امامزاده عبدا، روستای اوکسر کریم کلا واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۷۹۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
خانه رحمت سمیعی مربوط به دوره قاجار در رشت، محله ساغری سازان، کوچه شهید بیانی، پلاک ۲۴ است و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۱۴۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. تاریخچه. خانه فرهنگ گیلان یا همان خانه سمیعی‌ها در انتهای محله ساغری سازان رشت، روبه‌روی کوچه بلورچیان، در بن‌بست سمیعی واقع شده‌است. این عمارت زیبا از نظر قدمت مربوط به دوره قاجاریه است که متعلق به مرحوم اسماعیل رحمت سمیعی ملقب به “مفخم السلطنه “بوده‌است.این عمارت سال ۱۳۹۰ توسط جمعی از فرهنگ دوستان رشت خریداری و به عنوان «خانه
جمعی از فرهنگ دوستان رشت خریداری و به عنوان «خانه فرهنگ گیلان» تغییر کاربری یافت و یک سال بعد در فهرست آثار ملی ثبت شد. این بنا، از طریق گذر بلورچیان و یک کوچک باریک به گذر اصلی محله مرتبط می‌شود. زیبایی چشمگیر این بنا با ستون‌ها و درهای آبی و ارسی‌های زیبا در طبقه دوم و کاشیکاری قدیمی دور حوض موجب شده بین اهالی به خانه فیروزه ای هم معروف شد. در چوبی ورودی عمارت، فیروزه‌ای است و به محض ورود با حیاطی بزرگ و مشجر روبه‌رو می‌شوید. در باغچه‌بندی‌های زیبا و منظم حیاط، درختان نارنج و انجیر و خرمالو و سیکاس‌های
حیاط، درختان نارنج و انجیر و خرمالو و سیکاس‌های تزیینی کاشته‌اند. حوض حیاط بیضی است و با کاشی‌های قدیمی و منقوش به چهره سلاطین اساطیری و تاریخی ایران مزین شده‌است. کمی جلوتر، چاه قدیمی آب قرار دارد و با یک تلمبه قدیمی آب را بالا می‌کشند. چشم‌انداز ظاهری بنای اصلی در حیاط، با نمای سفید و رنگ فیروزه‌ای و ارسی اصلی تالار با شیشه‌های رنگین و بسیار زیباست.بنا با معماری سنتی و ایوان و شاه نشین در جبهه شرقی زمین ساخته شده‌است. عمارت در دو طبقه با ارسی‌های آبی مشبک و شیشه‌های رنگین، تالاری بزرگ، بهار خواب با کف و
و شیشه‌های رنگین، تالاری بزرگ، بهار خواب با کف و پله‌های چوبین داخلی. هر دو پلکان بعد از ورود به پاگردی کوچک، به دری می‌رسند که محل ورود به بخش‌های درون خانه است. اتاقها طاقچه‌هایی تزئینی و گنجه‌های چوبین دارد. ارسی که از وسط شاه نشین در طبقه دوم رو به ایوان باز می‌شود و سه لته است با تزئینات چوبی ظریف و زیبایی ساخته شده و همخوانی کاملی با ایوان و فرم خاص جان پناه آن دارد. جفت ستونهای وسط ایوان چوبی هستند و سر ستون گچی بر آن قرار دارد.
خانه معزی، بنایی تاریخی مربوط به دوره قاجار تا اوایل دوره پهلوی است که در محله سردشت از شهر تاریخی تون در غرب فردوس واقع شده‌است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۸۷۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. منابع.
تپه سد برف آباد مربوط به عصر مس و سنگ - دوره اشکانیان است و در شهرستان اسلام آباد غرب، بخش مرکزی، دهستان حومه جنوبی، ۳۰۰ متری جنوب شرقی روستای برف آباد، جنوب سد برف آّباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۸۵۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مزار قطب‌الدین محمد مربوط به اواخر دوره صفوی است و در شهرستان تربت حیدریه، بخش کدکن، دهستان کدکن، روستای برس واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۸۷۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مسجد شهرآباد یا مسجد جامع شهرآباد مربوط به اواسط دوره قاجار است و در شهرستان بردسکن، بخش شهرآباد، انتهای بلوار مرکزی شهرآباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۸۷۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
ایستگاه راه آهن تیرتاش مربوط به اوایل دوره پهلوی است و در شهرستان گلوگاه، بخش کلباد، دهستان کلباد شرقی ، شهر تیرتاش ، نزدیک امامزاده احمد لمراسک واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۷۹۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران بنام ایستگاه راه آهن تیرتاش به ثبت رسیده‌است.
آب‌انبار صحرائی خرمشاه یکی از آب‌انبارهای قدیمی شهر یزد است که در اوایل دوره پهلوی ساخته شده‌است. این آب‌انبار جهت تأمین آب آشامیدنی اهالی و کشاورزان محل مورد استفاده قرار می‌گرفته‌است و در مسیر یکی از زیارتگاه‌های زرتشتیان به نام شاهچراغ قرار دارد. موقعیت. این بنا در یزد، بلوار باهنر، کوچه ولی عصر، پلاک ۲۸ واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۸۸۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. مشخصات. این بنا شامل پیشانی ورودی و راه پله است که موجب هدایت استفاده کنندگان به محل برداشتن آب می‌شود.
هدایت استفاده کنندگان به محل برداشتن آب می‌شود. سابقاً کتیبه‌ای نیز بر پیشانی ورودی نصب بوده‌است. در این آب‌انبار، دو مکان مجزا برای بهره‌برداری زرتشتیان و مسلمانان از آب آشامیدنی در نظر شده‌است که به آن پاشیر می‌گویند. دو بادگیر چهار طرفه و بلند در اطراف این آب‌انبار وجود دارند که وظیفه هدایت هوا را به مخزن آب بر عهده دارند که این خود موجب خنک نگه داشته شدن آب می‌شود. مخزن آن به صورت مدور طراحی شده و با استفاده از ملات ساروج ساخته شده‌است. اتاق‌هایی برای استراحت و عبادت نیر داخل این آب‌انبار ساخته شده‌اند
و عبادت نیر داخل این آب‌انبار ساخته شده‌اند که داخل آن‌ها گچ اندود شده‌است. مساحت این بنا، ۳۴۰ متر مربع است. طول آن ۲۰ متر، عرض آن ۱۷ متر و ارتفاع ۶ متر می‌باشد. این بنا از آجر ساخته شده‌است و در ساخت آن ملات‌هایی چون گل، گج و ساروج به کار گرفته شده‌اند.
تپه سر چیا مربوط به عصر فلز - عصر مس و سنگ است و در شهرستان اسلام‌آباد غرب، بخش حمیل، دهستان منصوری، ۳ کیلومتری جنوب غرب چغا جنگه، ۴۰ متری شمال جاده آسفالته اسلام‌آباد به چشمه سنگی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۸۳۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه سیس مربوط به سدهٔ ۷ ه.ق است و در شهرستان قروه، بخش ئیلاق، روستای سیس در استان کردستان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۱۶۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
غار وزمه دارای بقایای پلیستوسن جدید و دوره نوسنگی و مس و سنگ است و در شهرستان اسلام‌آباد غرب، بخش مرکزی، دهستان حومه جنوبی، در کوه قاضی وند واقع شده و در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۸۴۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. غار وزمه در اواخر دهه ۱۳۷۰ طی پروژه پژوهش‌های باستان‌شناسی دشت اسلام‌آباد غرب که تحت هدایت کامیار عبدی انجام می‌گرفت، کشف شد. در کاوش‌ها و بررسی غار تعدادی استخوان و دندان انسان دوره پارینه سنگی میانی و نوسنگی و همچنین بقایای باستان‌شناسی دوره مس-سنگی یافت شده‌است. این غار در سال
دوره مس-سنگی یافت شده‌است. این غار در سال ۱۳۹۸ توسط تیمی از باستان شناسان تحت هدایت فریدون بیگلری مجددا کاوش شد بقایای جانوری علاوه بر بقایای باستان‌شناسی شمار زیادی سنگواره حیوانات مختلف از جمله درندگانی مثل کفتار خالدار، خرس ، شیر، گرگ، پلنگ و بقایای علفخواران شکار شده توسط آنها که شامل گورخر، گاو وحشی، گوزن و کرگدن است در غار وزمه یافت شده‌است که توسط مرجان مشکور و همکاران وی مطالعه شده که نتایج آن در شش مقاله بین‌المللی منتشر شده‌است. بقایای انسان قدیمیترین اثر یافت شده انسان در این غار یک دندان آسیای
اثر یافت شده انسان در این غار یک دندان آسیای کوچک مربوط به کودکی حدوداً هشت ساله است که به روش طیف‌سنجی گاما سال‌یابی شده و نشان دهنده تاریخی بین ۲۰ تا ۲۵ هزار سال پیش است. اما از آنجا که در این شیوه معمولاً سن ارایه شده کمتر از حد واقعی است، پژوهشگران اخیراً این نمونه را با استفاده از دستگاه تصویربرداری سه بعدی میکرو سی‌تی از طریق پرتو ایکس بُرش‌نگاری کردند و از این طریق محل اتصال عاج به مینای دندان و سایر بخشهای داخلی دندان بررسی و اندازه‌گیری شد. این تصویر برداری سه بعدی مینا و عاج دندان مشخص کرد که
تصویر برداری سه بعدی مینا و عاج دندان مشخص کرد که نمونه وزمه دارای ویژگی‌های دندان نئاندرتال است. به این ترتیب دندان وزمه اولین مدرک قطعی از وجود انسان نئاندرتال در ایران است. طبق سن سنجی بقایای جانوری غار وزمه بین ۷۰ هزار سال تا حدود ۱۱ هزار سال پیش کنام درندگان مختلف بوده‌است. از این رو دندان انسان که مربوط به کودکی حدوداً هشت ساله است، احتمالاً طعمه درندگان شده و لاشه اش به غار آورده شده‌است. پژوهشگران دانشگاه ماینس آلمان، موزه تاریخ طبیعی پاریس و موزه ملی ایران موفق به استخراج دی ان ای باستانی از یک
ملی ایران موفق به استخراج دی ان ای باستانی از یک تکه استخوان کف پای انسان شدند که در این غار یافت شده‌است. این استخوان به روش کربن ۱۴ سال‌یابی شده و حدود ۹ هزار سال قدمت دارد. مطالعات ژنتیک نشان داده که وی مرد بوده و دارای موهای سیاه، چشمان قهوه‌ای و پوستی نسبتاً تیره بوده‌است. بررسی ایزوتوپی استخوان حاکی از این است که رژیم غذایی فرد مذکور بیشتر متکی بر غلات بوده‌است. نتایج این کشفیات مهم در ژورنال ساینس در تیر ماه ۱۳۹۵ منتشر شد. بقایای گرده های گیاهی بررسی چند نمونه مدفوع گوشتخواران به دست آمده از غار
چند نمونه مدفوع گوشتخواران به دست آمده از غار وزمه توسط مرتضی جمالی و همکاران نشان می‌دهد که در فاصله ۱۲ تا ۱۸ هزار سال پیش گل شقایق در منطقه‌ای که غار در آن واقع است رشد می‌کرده‌است
قلعه پلنگ آباد مربوط به سدهٔ ۸ و ۹ هـ تا دوره قاجار است و در شهرستان کرج، بخش اشتهارد، روستای پلنگ آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۱۳۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. مساحت قلعه پلنگ آباد به بیش از 800 کیلومتر مربع رسیده و دارای 4 برج و ۱ دروازه ورودی در دیوار جبهه غربی بوده که امروزه ۳ برج از 4 برج آن و مقداری از دیوارهای حد فاصل این برج ها باقی مانده است. به غیر از خشت که مصالح اصلی به کار رفته در این قلعه محسوب می شود، از آجر، سنگ، گچ و چوب نیز در ساخت این قلعه استفاده
آجر، سنگ، گچ و چوب نیز در ساخت این قلعه استفاده شده است.
تپه آجی تیکانلو ۱ مربوط به دوره ساسانیان است و در شهرستان میانه، بخش مرکزی، دهستان کله بوز شرقی، ۲ کیلومتری غرب روستای کنگاور واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۹۱۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. منابع. چاکرسی
قلعه حسینی مربوط به دوره صفوی است و در شهرستان اندیمشک، بخش الوار گرمسیری، روستای قلعه رزه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۸۰۰۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. تاریخچه. در کنار جاده اندیمشک - پلدختر و دهکده قلعه رزه الوار گرمسیری شمال کاروانسرای رزه یک بنای منفرد دیگر با فاصله تقریبی ۱۵۰ متر بنا گردیده است که با پلان چهارگوش و به صورت دو طبقه، ساخته شده‌است. طبقه فوقانی، محلی جهت نگهبانی است. کاروانسرا دارای چهار اتاق و یک حیاط مرکزی می‌باشد بنای مذکور در جهت غربی دارای پلکانی
مرکزی می‌باشد بنای مذکور در جهت غربی دارای پلکانی است که به طبقه دوم راه دارد، در طبقه دوم نیز پلکان دیگری تعبیه شده که به پشت بام منتهی می‌شود. دلیل وجودی بنا با توجه به اینکه مانعی طبیعی در شمال کاروانسرای قلعه رزه و خارج از محدوده ساختمانی قرار گرفته و دیده بانی مناسب را سلب نموده، لذا اقدام به ساخت این بنا یا قلعه نموده‌اند تا مشرف بر نواحی شمالی باشد. مصالح این بنا دقیقاً همان است که در ساخت کاروانسرای رزه بکار گرفته شده‌است. این بنا در نزد عامه به قلعه حسینی معروف می‌باشد وجه تسمیه قلعه حسینی از این
حسینی معروف می‌باشد وجه تسمیه قلعه حسینی از این قرار است که شخصی بنام حسین چندین سال متوالی در آن مسکن گزیده و تاق که همان اتاق می‌باشد در گویش محلی به معنی ساختمانی که محل زندگی فردی به نام حسین بوده نامیده شده‌است. این قلعه نیز مربوط به دوره صفوی می‌باشد که در تاریخ ۱۵ اسفند ۱۳۸۵ با شمارهٔ ثبت ۱۸۰۰۳ به‌عنوان یکی ازآثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
محوطه چین روزه مربوط به دوره عیلامیان است و در شهرستان اندیمشک، بخش الوار گرمسیری، دهستان مازو، روستای چین روزه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۹۹۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان اندیمشک، بخش الوار گرمسیری، دهستان مازو، روستای چین روزه واقع شده و این اثر در تاریخ است..
خانه سعیدیان مربوط به دوره زند است و در شهرستان اصفهان، خوراسگان، خیابان اباذر، کوچه خان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۵۵۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. طبق اسناد تاریخی، این خانه دیوان‌خانۀ خانه‌ای دیگر به نام خانۀ تاریخی فتاحی بوده است.
تپه قلعه زینل مربوط به کالکولیتیک تا سده‌های متأخر دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان دره‌شهر، بخش مرکزی، دهستان زرین دشت، ۱ کیلومتری شرق روستای مغزه موری واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۳۲۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. تپه قلعه زینل کلانتر نام قلعه‌ای تاریخی در جنوب روستای الیاس آباد چمکلان، از توابع شهرستان دره‌شهر در استان ایلام است. این روستا با مرکز شهرستان ۱۵ کیلومتر فاصله دارد و رود سیکان از غرب آن می‌گذرد. ارتفاعات عظیم کبیر کوه بخش جنوب غربی و رودخانه
ارتفاعات عظیم کبیر کوه بخش جنوب غربی و رودخانه سیمره مرز طبیعی شرقی چمکلان را تشکیل می‌دهد. قلعه زینل در حد فاصل‌این پدیده‌های شاخص جغرافیایی‌ایجاد شده است. محدوده اثر تپه ماهوری است و فرسایش طبیعی آب نقش مهمی در توپوگرافی منطقه داشته است. قلعه زینل همانند دیگر قلاع محدوده زاگرس بر روی تپه‌ای نسبتاً بلند ساخته شده است. این تپه باستانی نسبت به زمین‌های اطراف حدود چهار متر ارتفاع دارد و شواهد روی تپه نشان می‌دهد تپه باستانی است و قدمت لایه‌های آن، دوره قدیمی تری را نشان می‌دهد.
مدرسه چمران مربوط به دوره پهلوی است و در ارومیه، خیابان دانش، روبروی خیابان طرزی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۳۲۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. همچنین این مدرسه یکی از دوست داشتنی ترین مدارس دنیا است.
سنگ‌نوشتهٔ مهرنرسی سنگ‌نوشته‌ای بر دامنهٔ کوه جنوبی گذرگاه تنگاب، در مسیر جادهٔ باستانی شهر گور است که به فرمان مهرنرسی وزیر ساسانی و به یادبود احداث پلی در این محل نگاشته شده‌است. کتیبه مهرنرسه در فهرست آثار ملی ایران قرار دارد. ویژگی‌ها. سنگ‌نوشته بر سطحی به ابعاد ۸۰ در ۵۰ سانتیمتر و در هفت سطر درشت پهلوی نوشته شده و در آن آثار فرسایش به ویژه در سطرهای اول، ششم و هفتم دیده می‌شود. هم سنگ‌نوشته و هم بقایای پل مربوط به آن نزدیک نقش‌برجسته تاج‌ستانی اردشیر بابکان قرار دارند. کشف و خوانش. نخستین بار ارنست
بابکان قرار دارند. کشف و خوانش. نخستین بار ارنست هرتسفلد در گزارش سال ۱۹۲۴ خود به انجمن خاورشناسی آلمان از وجود این سنگ‌نوشته خبر داد ، اگر چه ندانسته آن را متعلق به ابرسام وزیر اردشیر بابکان دانست. در سال ۱۹۴۷ رومن گیرشمن نسخه‌ای از سنگ‌نوشته و برگردان فرانسوی آن را ارائه داد. او نیز مانند هرتسفلد معتقد بود که سنگ‌نوشته به سفارش ابرسام نوشته شده‌است والتر هنینگ زبان‌شناس که در درستی خوانش هرتسفلد و گیرشمن تردید داشت، ضمن سفری به ایران در سال ۱۹۵۰ فرصت یافت تا کتیبه را از نزدیک ببیند و یک قالب لاتکس از آن
تا کتیبه را از نزدیک ببیند و یک قالب لاتکس از آن بگیرد. با بررسی دقیق قالب، سرانجام هنینگ توانست نام واقعی صاحب سنگ‌نوشته – مهرنرسی – را در میانه سطر یکم و انتهای سطر چهارم بازشناسد.
مسجد جامع ارسنجان مربوط به دورهٔ صفوی است و در ارسنجان، خیابان سعیدیه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۳۰۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. مسجد جامع ارسنجان که از مهم‌ترین مساجد جامع استان فارس است، که از آجر به عنوان مهم‌ترین عنصر معماری در ساخت آن استفاده شده است. طاق و تویزه‌های ممتد که بر روی ستون‌های محکم استوار شده، اصلی‌ترین تکنیک معماری به کار رفته در این بنا به شمار می‌آید. این بنا که می‌توان آن را با مسجد جامع میمند مقایسه کرد، در دورهٔ صفویان، در نزدیکی مدرسهٔ سعدیه
کرد، در دورهٔ صفویان، در نزدیکی مدرسهٔ سعدیه ساخته شده‌است. مسجد جامع ارسنجان به شکل دو ایوانی بنا شده و شبستان مسجد یا ایوان جنوبی آن از اهمیت بیشتری برخوردار است. در ضلع جنوبی و شرقی مسجد دو شبستان قرار دارد که سقف آن‌ها با گنبدی کوچک پوشیده شده است. این گنبدها بر ستون‌های ستبر آجری استوارند. استفاده از آجر به صورت راسته و خفته در یک ردیف ستون در میانهٔ شبستان با استفاده از طاق و تویزه‌ها فضایی بسیار زیبا و همگون پدیدآورده است. این بنا در سال ۱۳۸۷ مورد تعمیر و مرمت قرار گرفت
مدرسه ابن سینا مربوط به دوره آل بویه است و در اصفهان، خیابان ابن سینا، کوچه پا گلدسته، بالاتر از مدرسه شفیعیه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۵۵۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. در این مدرسه ابن سینا هر روز صبح بعــد از اذان صبح در آن تدریس می كرده است و به جز بوعلی، اســتادان دیگری چون ابوعبید جوزجانی نیز در ایــن مــدرس درس مــی گفته انــد. محل دفن ابن سینا. کوچه‌ای که این مدرسه در آن واقع شده به «کوی گنبد» یا «تحت گنبد» معروف است. عزالدین بن اثیر در کتاب الکامل فی التاریخ
است. عزالدین بن اثیر در کتاب الکامل فی التاریخ معتقد است ابن‌سینا در شهر اصفهان از دنیا رفت. دو نقطه از شهر به‌عنوان مقبره ابن‌سینا ذکر شده است. اولین مکان همین مدرسه است. جلال‌الدین همایی می‌نویسد: «نگارنده و سایر اهالی اصفهان به خاطر داریم قبری در وسط بقعه زیر گنبد بود که عامه آن را مرقد ابوعلی سینا می‌گفتند و معلوم نشد که دست کدام غاصب تبهکار اثر قبر را محو کرد». ظاهرا یکی از اهالی محل سنگ مزار منتسب به ابن‌سینا را به خانه‌اش می‌برد و این گنبدخانه را برای مدتی تبدیل به زور خانه می‌کند. مصلح‌الدین مهدوی
مدتی تبدیل به زور خانه می‌کند. مصلح‌الدین مهدوی درسال ۱۳۷۱ خورشیدی با یکی از اهالی محله کوی گنبدصحبت کرده و او که مرد سالخورده‌ای بوده چنین ادعا کرده است: «محل قبر این‌سینا یقینا در این بقعه بود و سنگ قبر مشارالیه تا این اواخر وجود داشته و شخصی به نام «زمان نجار» که خانه او در جنب این بقعه بوده سنگ را کنده و به منزل خود برده و چندین سال آن را در جایی پنهان کرده و سپس بیرون آورده و دیگر نمی‌دانم چه کرده است!»
خانه خاچیکیان بازمانده از دوره صفوی است و در اصفهان، خیابان حکیم نظامی، خیابان خاقانی، جنب دانشگاه هنر واقع شده‌است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۵۴۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. هم‌اکنون این خانه تاریخی، به عنوان یکی از ساختمان‌های دانشکده پژوهش‌های عالی هنر و کارآفرینی دانشگاه هنر اصفهان مورد استفاده است.
آب رکنی اثری تاریخی مربوط به سدهٔ ۴ ه.ق است و در شهرستان شیراز، بخش مرکزی، دهستان دراک، ۳ کیلومتری شمال شرق شهرک رکن آباد، سمت راست بزرگراه شیراز به مرودشت واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۲۹۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
مجموعه قناتهای کهن گرمز سفلی مربوط به سده‌های اولیه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان بهبهان، بخش مرکزی، دهستان حومه، ۵ کیلومتری غرب روستای گرمز سفلی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۲۸۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است . گرمز با نام گارامز در دوران هخامنشیان معروف بوده و ورودی استان خوزستان بوده که چم پریان آغاز راه ورود به خوزستان بوده است . گرمز یا همان گارامز از قدیمیترین های استان خوزستان به شمار میرود. گرمز مردمی سید دارد که از سادات علایی امامزاده محمود سیدی
سید دارد که از سادات علایی امامزاده محمود سیدی محمید هستند . کشت گوجه فرنگی و هندوانه و دامداری و دامپروری از کارهای بزرگ مردم گرمز سفلی میباشد
حمام فاضلخان (۱) مربوط به دوره صفوی است و در بشرویه، جنب کتابخانه ارشاد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۶۶۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. حمام فاضل خان به دست فاضل خان معمار برجسته دوره صفویه ساخته شده است.
حمام فاضلخان (۲) مربوط به دوره صفوی است و در بشرویه، کوچه ملاعبدالله تونی ۴ واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۶۶۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. حمام فاضل خان به دست فاضل خان معمار برجسته دوره صفویه ساخته شده است.
آب‌انبار میانده مربوط به دوره صفوی است و در بشرویه، خیابان حسینیه، کنار مسجد میانده قرار دارد. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۶۶۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.