payamvha/North_RAG huggingface dataset:
موزه قلعه یاتری علیا در دهستان یاتری شهرستان گرمسار مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان آرادان، بخش مرکزی، دهستان یاتری، روستای یاتری علیا و در مرکز این روستا واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۱۵۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. بنای این موزه که در محوطه دبستان روستا قرار دارد و در دوره پهلوی اول به موزه تبدیل شده است. ساختمان موزه همانند آب انبار های قدیمی و به صورت پلکانی احداث شده است. منابع. 2. شاه حسینی، علیرضا. شاه حسینی، یونس. »کرانه کوه و کویر. مروری بر توانمندی های
یونس. »کرانه کوه و کویر. مروری بر توانمندی های اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی گرمسار ، آردان و ایوانکی».اصفهان: صدرا سپاهان ، 1399. ص 224.
قلعه آسیاباد مربوط به دوره قاجار است و در مبارکه، محله آسیاباد، کنار جاده زرین شهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۸۵۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. همچنین این قلعه به متراژ تقریبی ۶۰۰۰ متر مربع دارای دو درب اصلی وچهار برج نگهبانی می‌باشد
حسینه تاریخی دلیگان مربوط به دوره قاجار - دوره پهلوی است و در شهرستان برخوار، بخش برخوار، شهر خورزق، محله دلیگان، بلوار ولی عصر، کوچه مسجد جامع واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۸۵۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
محوطه باباجیلان مربوط به عصر آهن است و در شهرستان دلفان، بخش کاکووندغربی، دهستان ایتیوند جنوبی، ۲ کیلومتری شمال روستای باباجیلان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۰۶۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
نقش برجسته سنگ اول تنگ سروک مربوط به دورۀ الیمایی است و در شهرستان بهمئی، بخش مرکزی، تنگ سروک، کیلومتری ۱۲ جاده ارتباطی لیکک به ممبی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۹۴۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
نقش برجسته سنگ چهارم تنگ سروک مربوط به الیمایی است و در شهرستان بهمئی، بخش مرکزی، تنگ سروک، کیلومتری ۱۲ جاده ارتباطی لیکک به ممبی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۹۴۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
نقش برجسته سنگ سوم تنگ سروک مربوط به الیمایی است و در شهرستان بهمئی، بخش مرکزی، تنگ سروک، کیلومتری ۱۲ جاده ارتباطی لیکک به ممبی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۹۴۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
نقش برجسته سنگ دوم تنگ سروک مربوط به الیمایی است و در شهرستان بهمئی، بخش مرکزی، تنگ سروک، کیلومتری ۱۲ جاده ارتباطی لیکک به ممبی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۹۴۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
قلعه مورچان مربوط به اواخر دوره آل بویه است و در شهرستان آران و بیدگل، بخش مرکزی، دهستان سفیددشت، روستای علی‌آباد، بلوار اصلی روستا واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۸۵۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
حسینیه دلیگان مربوط به اواخر دوره قاجار است و در شهرستان برخوار، بخش برخوار، شهر خورزق، محله دلیگان، بلوار ولی عصر، کوچه مسجد جامع، کوچه حسینیه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۸۵۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. در این حسینیه به مناسبت ایام شهادت اباعبدالله مراسم تعزیه برگزار می‌گردد حسینیه در دو طبقه می‌باشد. حسینیه به شکل مربع بوده و در هر ضلع آن پنج حجره وجود دارد حجره‌های پایین مربوط به مردان و حجره‌های بالا مربوط به زن‌ها می‌باشد هر حجره مرتبط با یکی از خاندان‌های ساکن در
هر حجره مرتبط با یکی از خاندان‌های ساکن در این ده بوده‌است و افرادی در این حجره‌ها در روز مراسم تعزیه از مردم و بستگان خود پذیرایی می‌نمایند اصولاً زنان آن خاندان حجره بالا و روبرویی را در اختیار دارند. ورودی زنان از درب کوچه کناری می‌باشد و ورودی مردان از درب اصلی تکیه می‌باشد. سقف تکیه باز بوده و در روزهایی خاص مانند تاسوعا و عاشورای حسینی و اربعین که مراسم تعزیه هم در صبح تا قبل از ظهر و هم از بعد از ظهر تا سر شب هست از چادری قدیمی که منقش به تصاویری از جمله شیر و خورشید و شمشیر است پوشیده می‌شد که
از جمله شیر و خورشید و شمشیر است پوشیده می‌شد که بخاطر وجود چند مجلس تعزیه در یک روز از عزادارن در مقابل نور خورشید یا غیره در طول روز محافظت شود. که بر روی سه تیر قدیمی که از درختان کهنسال بود نمونه ای از یک خیمه قدیمی و زیبا و عمود و بلند را به وجو می آورد. در گذشته سه عدد تیرک که از چوب درختان تنومندی (ظاهرا چنار) بود در مرکز چادر و وسط حسینیه برای برپایی چادر استفاده می‌شد. که تقریباً از اوایل ده ۹۰شمسی این سه تیر و چادر قدیمی کنار گذاشته شد و متأسفانه سقف این بنای تاریخی را با قوطی فلزی آهن کشی کرده و
این بنای تاریخی را با قوطی فلزی آهن کشی کرده و از چادرهای و پوشش پلاستیکی امروزی برای سقف آن استفاده می‌شود. در کنار حسینیه مکینه و حمام عمومی بود که در ساله‌ای اخیر تخریب گردید و به جای آن فضای سبز و پارکینگ خودروها برای منظم تر کردن مراسمات ایجاد شده‌است. همچنین در کنار حسینه تعدادی خانه‌های قدیمی اما با ظاهری نامناسب وجود دارد که گاهی متروکه شده‌است که قسمتی از آنها جهت پارکینگ و فضای سبز یا به فضای جدید حسینیه اضافه و جهت سرویس بهداشتی منظور گردیده‌است. در روبروی حسینیه مسجد جامع تاریخی این محل قرار
در روبروی حسینیه مسجد جامع تاریخی این محل قرار دارد که حتی قدمت این مسجد از حسینیه هم بیشتر برآورد می‌شود که دارای شبستان‌های خشتی بود که متأسفانه بافت تاریخی که نمایانگر قدیمی بودن آن بود در اثر تصمیمات غلط مسولان محلی مسجد در حدود دهه ۸۰ شمسی جهت بازسازی تخریب و و رها شد و به غیر از بافت امروزی چیزی دیگری در دست رس نیست. در کنار مسجد جامعه هم امامزاده میر ابن احمد ابن زید ابن حسن ابن ابیطالب (نوه اما حسن مجتبی) وجود دارد که این محل از مسجد و حسینیه هم قدیمی تر به نظر می‌رسد. از تعزیه خوان ه‌های معرف این
تر به نظر می‌رسد. از تعزیه خوان ه‌های معرف این حسینیه حاج سید رسول میرعلایی (شبیه اباعبدالله) حاج اسماعیل معینی (شمر) و حسن نرگس خانی (ابوالفضل العباس و حر) می‌باشند. پدر حاج اسماعیل معینی از اساتید تعزیه و نقش آفرین بی بدیل شمر بوده که همراه سید رسول میرعلایی در کنار امامزاده ده مدفون هستند هر ساله جمعیت بی‌شماری در روز تاسوعا و عاشورا برای تماشای مراسم تعزیه به حسینیه می‌آیند و ظهر عاشورا توسط هیت امنا یا خیرین نیز پذیرایی می‌شوند. و یکی از قطب‌های تعزیه در ایران هست که بخاطر فضای قدیمی و قدمت کهن در
در ایران هست که بخاطر فضای قدیمی و قدمت کهن در حوزه هنر جهانی تعزیه برای ضبط و پخش از شبکه‌های تلوزیونی این مکان جزء اولین انتخاب‌های مستند سازان و برنامه سازان در حوزه نمایش جهانی تعزیه قلمداد می‌شود.
قلعه سرکار مربوط به دوره متاخر اسلامی دوره افشار است و در شهرستان عشق‌آباد، روستای یوسف آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۹۱۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
کاروانسرای زیرو یا زیرآب مربوط به دورهٔ متاخر اسلامی، دورهٔ صفوی است و در نزدیکی روستای مغستان اردکان؛ ۱۲۵ کیلومتری جادهٔ یزد مشهد، غرب جاده، مجموعهٔ زیرو واقع شده است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۹۰۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
حسینیهٔ کِسْنَویّه مربوط به دوره متاخر اسلامی دوره صفوی است و در یزد، خیابان انقلاب، کوچه کسنویه، کوچه عروه الوثقی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۸۸۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. و در کنار این حسینیه یک نخل وجود دارد که هر ساله اهالی یزد به وقت عاشورا (روز کشته شدن حسین بن علی)مردم این محله نخل را همانند(تابوت)بلند کرده و به دور زمینی که در آن منطقه موجود است، مراسم نخل گردانی را اجرا می‌کنند. مشخصات نخل. این نخل حدود سال ۱۳۸۱ خریداری شد و حدوداً ۸متر اندازه دارد و هر ساله
خریداری شد و حدوداً ۸متر اندازه دارد و هر ساله به وقت عاشورا از تکیه قمر بنی هاشم واقع در کوچه میرداماد، کسنویه که همان مکان خانهٔ صاحب نخل است، حرکت می‌کنند و به مکانی نخل موجود موجود است می‌روند تا مراسم نخل گردانی را شروع کنند.
خانه اسماعیل خانی مربوط به دوره متاخر اسلامی دوره قاجار است و در شهرستان ابرکوه، بخش بهمن، شهر مهردشت، محله مهرآباد، کوچه روبروی تکیه علی اصغر پشت خانه حاج محمد جعفر رستگار پناه بزرگ طایفه علی زینلی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۹۰۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
قلعه نصرت آباد مربوط به دورهٔ متاخر اسلامی (دورهٔ افشار تا دورهٔ قاجار) است و در شهرستان عشق‌آباد، روستای نصرت آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۸۹۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
حمام باروق مربوط به سده‌های متأخر دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان اردبیل، بخش مرکزی، دهستان سردابه، روستای باروق واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۱۴۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. حمام تاریخی روستای باروق معماری منحصربه‌فردی دارد طوری که صدای داخل حمام به بیرون انعکاس پیدا نمی‌کند ولی صدای بیرون درداخل حمام قابل شنیدن است. درفصل سرما قسمت رخکن، گرم ودرفصل گرما، معتدل می‌شود. روش تخلیه فاضلاب حمام مذکورازطریق یک کانال حدوداً دو اینچی خاکی از داخل روستا به بیرون
کانال حدوداً دو اینچی خاکی از داخل روستا به بیرون هدایت وتازمان مورد استفاده نه مسدود شده ونه تخریب. این بنای تاریخی که تا اواخرسال ۱۳۸۸ مورد استفاده عموم مردم قرار می‌گرفته، دارای یک حوضچه که جهت مراحل استحمام مورد استفاده و خزینه دوار شکل داشته که زمان استفاده از آن بعد از نظافت بدن بوده‌است که آب حوضچه ازآب خزینه تأمین و آب خزینه از رودخانه بعدازمراحل تصفیه تأمین می‌شده، وروش گرم کردن آب بدین صورت بوده که دروسط خزینه یک حفره دایره شکلی بوده که دراصطلاح محلی به آن تیان می گفتندو زیرتیان آتشی روشن می
محلی به آن تیان می گفتندو زیرتیان آتشی روشن می کردنندوآب گرم می‌شد. درقسمت رخکن یک استخر کوچک داشته که همیشه پر از آب سرد بوده وکسانی از آن استفاده می‌کردند که اعتقاد داشتند پعد از استحمام با آب گرم، بدن نیاز یه آب سرد دارد که به حالت اول برگردد.
آب‌انبار سردار مکرم مربوط به متاخر دوران‌های تاریخی پس از اسلام زند و افشار است و در شهرستان عشق‌آباد، روستای امیرآباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۸۸۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
کورهٔ آجرپزی حاجي خداخواه كه توسط برادران خداخواه آقايان حاج محمدرضا ،حاج ابراهيم وحاج اسماعيل اداره مي شده ومربوط به دوره پهلوی است و در رشت، گلسار، بلوار توحید، تقاطع بلوار توحید به بلوار گیلان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۲۷۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. کوره آجرپزی سنتی سنتی یا دستی تهران محمودآباد
تپه قاسم‌آباد بزرگ مربوط به دوره ساسانیان تا اوایل دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان ساوجبلاغ، بخش مرکزی، دهستان سعیدآباد، روستای قاسم‌آباد بزرگ، کوچه بهارستان، باغ خلج واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۲۵۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
امامزاده ذوالفقار مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان آرادان، دهستان یاتری، و در روستای امامزاده ذوالفقار واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۲۴۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. روستای امامزاده ذوالفقار دارای آب و هوایی خنک تر از مناطق دیگر آرادان به دلیل زمینهای کشاورزی و باغات است همچنین از محصولات اصلی کشاورزی این روستا، گندم، پنبه، خربزه و یونجه را می‌توان نام برد. اکثر قریب به اتفاق اهالی و جوانان این روستا دارای تحصیلات عالی می‌باشند و در ادارات کشور مشغول به فعالیت هستند.
می‌باشند و در ادارات کشور مشغول به فعالیت هستند. اهالی امامزاده ذوالفقار از اقوام مومنی، و بخش دیگری از از آنها ایل الیکایی هستند و به گویش الیکایی صحبت می کنند.
مسجد نواب عالیه خانم کوچک مسجدی در کرمانشاه است که در خیابان خیابان شریعتی این شهر واقع شده است. این مسجد مربوط به شیعیان است و در دوره قاجار ساخته شده و در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۲۹۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. تاریخچه. نواب عالیه خانم کوچک، یا ام سلمه، دختر چهارم فتحعلی‌شاه و خواهر محمدعلی میرزای دولتشاه در سال ۱۸۰۷ میلادی (۱۲۲۲ قمری) این مسجد را احداث و سپس وقف کرده‌است. ناصرالدین‌شاه در سفرنامۀ عتبات عالیات خود نوشته است: در گذشته ابوالقاسم رئیس‌العلما در این مسجد نماز می‌خوانده و
رئیس‌العلما در این مسجد نماز می‌خوانده و جلسات وعظ برگزار می‌کرده‌است. همچنین به مدت چند دهه امامت جماعت این مسجد را سید مرتضی نجومی بر عهده داشته‌است.
مسجد مستوفی مربوط به اواخر دوره صفوی و اوایل دوره قاجار است و این بنا در محله استادسرای رشت واقع گردیده و در حدود سال های 1244-1242 ه-. ق توسط میرزا محمد طاهر مستوفی بنا گردیده و در دوره بعد توسط حاج شیخ مهدی لاکانی تعمیر و مرمت شده است . مسجد فعلی، بنایی به ابعاد 30/8×70/16متر است که پوشش آن در وسط بر روی سه فیلپا قرار می گیرد . در گوشه بنا، گلدسته آجری و در شمال بنا، مدرسه ای با شش حجره قرار دارد . پوشش داخلی، لمبه کوبی و پوشش خارجی، سفال سر است . در ضلع جنوبی شبستان مسجد، محرابی کاشیکاری با گچبری مقرنس
جنوبی شبستان مسجد، محرابی کاشیکاری با گچبری مقرنس ساده قرار دارد که در بالا و طرفین آن، نوشته هایی است . کتیبه بالای محراب، متضمن نام بانی، پادشاه دوران - فتحعلی شاه- و تاریخ 1242 ه-. ق است . کتیبه های داخل و دو طرف محراب نیز مورخ 1244 – 1243ه-. ق هستند . کاشیکاری آنها نیز عمل استاد محمد تقی کاشی پز قزوینی است . در کنار مسجد، تکیه ای بوده که بعدها از بین رفته است. معاون میراث‌ فرهنگی اداره‌کل میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع‌ دستی گیلان با بیان اینکه مسجد مستوفی ۲۲ آبان سال ۸۶ با شماره ۲۰۲۷۶ در فهرست آثار
۲۲ آبان سال ۸۶ با شماره ۲۰۲۷۶ در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسید افزود: در فواصل سال‌های ۱۳۹۶-۱۳۹۵ بخشی از ایوان و سقف بنا مجددا توسط معاونت میراث فرهنگی استان مرمت شد.
مسجد جامع بسطام مربوط به سدهٔ ۸ ه.ق است ، شهر بسطام، جنوب مجموعه تاریخی امامزاده محمد و بایزید واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۲۴۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آستان امامزادگان اهلعلی و سهلعلی مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان زرندیه، بخش مرکزی، کیلومتر ۴۰ جاده تهران واقع شده است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۲۲۹ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
کوشک نصرت مربوط به سده‌های متاخر دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان قم، بخش مرکزی، دهستان قمرود، روستای کوشک نصرت واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۲۳۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این بنا دارای دو بخش به فاصله ۵۰۰ متر از هم بنا شده‌است، که بخش اول دارای یک کاروانسرا و یک شاه‌نشین و یک استخر بزرگ و قنات سنگ بست می‌باشد، این کاروانسرا مربوط به دوره ساسانیان می‌باشد که بر اثر حوادث طبیعی تخریب گردیده است؛ و محل آن پشت پاسگاه انتظامی فعلی می‌باشد. کاروانسرای دوم که با
پاسگاه انتظامی فعلی می‌باشد. کاروانسرای دوم که با فاصله ۵۰۰ متر از کاروانسرای قبلی می‌باشد در ۱۳۸۶ به ثبت ملی رسیده است. توضیح آنکه در فاصله ۶ کیلومتری این محل کاروانسرا و عمارت جداگانه‌ای به نام کوشک بهرام می‌باشد که آن عمارت نیز تخریب گردیده است.
تپه گرجیان مربوط به هزاره ۴ قبل از میلاد تا هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان ساوجبلاغ، دهستان سعیدآباد، ۱۲ کیلومتری جنوب روستای ایقربلاغ واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۲۶۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. جستارهای وابسته. در کناراین تپه قبرستان ارامنه می‌باشد که نشانگر این بوده که ساکنین روستای ایقربلاغ قریب به اتفاق از اقلیت‌های ارامنه بوده که با ظهور اسلام در ایران آنها نیز به دین اسلام گرایش یافته‌اند.
تپه سراب کنگاور کهنه در شهرستان نهاوند، روستای سراب کنگاور کهنه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۳۸۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. درختان این سراب از نوع چنار و بید است و یک درخت تنومند و کهنسال چنار که عمر آن به بیش از چهار صد سال می‌رسد در ابتدای سراب خودنمایی می‌کند. از دیگر سرابهای این شهرستان می‌توان به سرابهای بنفشه، گنبد کبود، تازناب طاف و ورازانه باروداب (قلعه باروداب) اشاره کرد.
قلعه تاریخی میرآباد مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان تا دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان ثلاث باباجانی، بخش زمکان و شهر میر آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۷۹۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه بله سان Balahsaan مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان تا دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان هرسین، بخش مرکزی، روستای دهسنان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۷۸۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. تپه بله سان یکی از نمادهای کهن‌دیار دهسنان است؛ که در ۶۰۰ متری چشمه سراب قدیمی روستا قرار دارد. روستای دهسنان آخرین روستای هرسین و هم‌مرز استان لرستان می‌باشد.
تپه تازه آباد ۳ مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان ثلاث باباجانی، روستای تازه آباد امین واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۸۰۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه تازه آباد۱ مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان ثلاث باباجانی، بخش مرکزی، روستای تازه آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۷۸۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه سراب مله آواره زمکان مربوط به دوره اشکانیان است و در شهرستان ثلاث باباجانی، بخش مرکزی، روستای مله آواره واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۷۹۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است؛.
تپه قوزه ۲ گرده نو مربوط به دوره اشکانیان است و در شهرستان ثلاث باباجانی، بخش ازگله، روستای گرده نو واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۷۸۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
قبرستان آشی هرمیان سفلی مربوط به دوره اشکانیان است و در شهرستان ثلاث باباجانی، بخش ازگله، روستای هرمیان سفلی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۷۹۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه تازه آباد امین مربوط به دوره اشکانیان است و در شهرستان ثلاث باباجانی، بخش مرکزی، روستای تازه آباد امین واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۷۹۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
پل دوجاق مربوط به دوره پهلوی اول است و در شهرستان اردبیل، بخش مرکزی، دهستان غربی، روستای گندشمین، پل دوجاق واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۴۲۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
روستا و تپه آتشگاه مشکین‌شهر ایران]] به ثبت رسیده است.
کاربات سنگی خوشاب، بنایی تاریخی مربوط به دوره صفوی است که در بخش مرکزی شهرستان فردوس و کیلومتر ۵۵ جاده فردوس - بشرویه، نرسیده به پاسگاه دو راهی دیهوک واقع شده‌است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۴۸۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. کاربات سنگی خوشاب، در نزدیکی کاروانسرای خوشاب قرار گرفته است.
تپه پنج پیران مربوط به دوره صفوی است و در لاهیجان، فلکه سردار جنگل، خیابان کیاموسوی، اول کوچه نصیحت‌گزار واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۴۳۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. تپه پنج پیران در مختصات جغرافیایی ۳۷ درجه و ۱۲ دقیقه و ۳/۵ ثانیه عرض شمالی و ۴۹ درجه و ۵۹ دقیقه و ۲۹/۵ ثانیه طول شرقی نسبت به سطح آب دریاهای آزاد قرار دارد. این تپه حدود ۱/۵ متر از سطح زمین‌های اطراف بلندتر و تپه‌ای است تقریباً مسطح، سطح تپه پوشیده از گیاهان انبوه همراه با خار و خاشاک و درختان آزاد است. به
انبوه همراه با خار و خاشاک و درختان آزاد است. به دلیل ساختن جاده کمربندی رشت قسمتی تپه پنج پیران تخریب شد.
قلعه اردی مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان ابرکوه، بخش بهمن، شهر مهردشت، محله اردی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۴۷۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. منابع. ۲. کانال اطلاع‌رسانی ابوالفضل اردی
قلعه حاجی عباسی مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان عشق‌آباد، روستای غنی آباد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۴۶۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه حاجی آیینه وند مربوط به دوره اشکانیان - دوره ساسانیان است و در شهرستان ثلاث باباجانی، بخش ازگله، روستای آیینه وند واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۸۰۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
کاروانسرای خوشاب، بنایی تاریخی مربوط به دوره قاجار است که در بخش مرکزی شهرستان فردوس و کیلومتر ۴۵ جاده فردوس - دیهوک (جاده ۹۱)، نرسیده به پاسگاه سه‌راهی شهید زارع واقع شده‌است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۴۸۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. معماری. کاروانسرای خوشاب، از کاروانسراهای «دو ایوانه» است که دو ایوان آن کاملاً روبروی هم قرار گرفته و بنا کاملاً قرینه است. ایوان ورودی کاروانسرا دارای طاق گنبدی‌شکل است و در طرفین ایوان نیز ایوان طاق‌نما و سکویی برای نشستن قرار دارد. در کنار
طاق‌نما و سکویی برای نشستن قرار دارد. در کنار کاروانسرای خوشاب، کاربات سنگی خوشاب قرار دارد که این بنا نیز تماماً از سنگ ساخته شده و در سال ۱۳۸۶ با شماره ثبت ۲۰۴۸۶ در فهرست آثار ملی کشور قرار گرفته است.
سرای وکیل الدوله مربوط به دوره قاجار است و در کرمانشاه، خیابان مدرس، راسته بازار کرمانشاه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۴۹۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. ویژگی‌های بنا. سراها در مجموعه بازارهای سنتی قرار دارد و بازارها در کنار مساجد آدینه قرار گرفته و حمام و کاروان‌سرا نیز در کنار این مجموعه قرار می‌گرفته است و دارای معماری زیبایی است. معمار این سرا در عین حال خط آسمان و خط افق ویژه را ترسیم کرده و در بخش جنوبی قرار گرفته است. در حجم اصلی سرای وکیل‌الدوله ابتدا حیاط و بعد
در حجم اصلی سرای وکیل‌الدوله ابتدا حیاط و بعد سایر جزئیات بنا دیده می‌شود که در این بنا احجام پیچیده از ترکیب و تجزیه احجام ساده به‌وجود آمده و سازمان حجمی بنا از سازمان کلی فضا تبعیت می‌کند. وکیل‌الدوله. وكيل الدوله از رجال دوره قاجار و نماينده سياسي دولت انگليس در غرب كشور يعني استان كرمانشاه انتخاب شد. أيشان ١٢ سال این سمت را بر عهده داشت. پس از او هم پسرش كه به وی وكيل الدوله دوم (عبدالرحيم) می‌گفتند، به عنوان نمایندۀ بریتانیا در کرمانشاه انتخاب شد که ١١ سال این سمت را عهده دار بود. سرای وکیل الدوله در
سال این سمت را عهده دار بود. سرای وکیل الدوله در تاریخ ۵ آبان ۱۳۹۸ هجری شمسی مصادف با بیست و هشت صفر توسط ستاد مردمی کار آفرینی کرمانشاه ۲۰۲۰ و تولیت موقوفه،محمد رضا پالیزی با همکاری سازمان فرهنگی هنری شهرداری و چندین نهاد و اداره دولتی دیگر ،طی مراسمی آیینی و مذهبی احیا گردید.
حمام حاج شهبازخان کلهر مربوط به دوره قاجار است و در کرمانشاه، خیابان مدرس، بافت تاریخی شهر، راسته بازار واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۴۹۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. تاریخچه. حمام حاج شهبازخان به دستور حاج شهباز خان حاجی‌زادۀ کلهر پسر منوچهرخان بیگلربیگی ایلخان کلهر و از شخصیت‌های سیاسی و ملاکین کرمانشاه در دورۀ قاجار و در سال ۱۸۱۷ میلادی (۱۲۳۲ ه.ق) ساخته شده‌است. تبدیل به خانۀ خلاق صنایع دستی. در سال ۱۳۹۶ مقرر شد که تحت نظر سازمان توسعۀ صنعتی ملل متحد(یونیدو) و با همکاری
سازمان توسعۀ صنعتی ملل متحد(یونیدو) و با همکاری سازمان میراث فرهنگی استان کرمانشاه در محل حمام حاج شهبازخان «خانۀ خلاق صنایع دستی کرمانشاه» راه‌اندازی شود. این مرکز پس از انجام اقدامات مرمتی و صرف هزینه، در بهار ۱۳۹۹ توسط علی‌اصغر مونسان و مسئولان استانی از طریق ویدئوکنفرانس افتتاح شد؛ اما بعداً مشخص شد که این افتتاح نمایشی بوده و هیچ فعالیتی در آن مرکز صورت نمی‌گیرد. سپس صندوق احیاء و بهره‌برداری از اماکن فرهنگی و تاریخی حمام حاج شهبازخان را به شرط تبدیل آن به «خانۀ خلاق صنایع دستی» طی مزایده‌ای به یک
آن به «خانۀ خلاق صنایع دستی» طی مزایده‌ای به یک سرمایه‌دار بخش خصوصی واگذار کرد. با این وجود مشخص شد که فقط دو دانگ از شش دانگ این بنا در مالکیت میراث فرهنگی است و بقیۀ ساختمان حمام مالک شخصی دارد و با حکم قضایی واگذاری آن به سرمایه‌دار خصوصی متوقف ماند. در آذر ۱۴۰۱ گفته‌شده که سازمان میراث فرهنگی شهرستان کرمانشاه قصد دارد چهار دانگ دیگر بنا را برای تبدیل آن به «خانۀ خلاق صنایع دستی»‌ از مالک شخصی بخرد. علاوه بر این ادارۀ اوقاف کرمانشاه نیز نسبت به مالکیت این بنا ادعا دارد. با این وجود در تیر ۱۴۰۳ اعلام شد
بنا ادعا دارد. با این وجود در تیر ۱۴۰۳ اعلام شد که مالکان خصوصی بنا نسبت به اوقافی بودن آن اعتراض کرده و در دادگاه پرونده‌ای حقوقی تشکیل داده‌اند. به گفتۀ معاون میراث فرهنگی استان کرمانشاه تعداد وارثان این بنا نزدیک به ۷۰ تا ۸۰ نفر هستند که برخی از آن‌ها اصلاً وقفی بودن آن را قبول ندارند و خواهان خروج آن از وقف هستند. ساختمان. حمام حاج شهبازخان از بخش‌های سربینه یا رخت کن، گرم‌خانه و خزینه‌های آب سرد و گرم تشکیل شده‌است. سطوح داخل گنبدهای آن به وسیلۀ آهک‌بری مقرنس‌کاری شده و در قسمت سربینه نیز تزئیناتی از
مقرنس‌کاری شده و در قسمت سربینه نیز تزئیناتی از قبیل نقاشی‌های وجود دارد. در دیگر قسمت‌های حمام نیز نقاشی‌های دیواری به چشم می‌خورد. طاق‌های فضای حمام از نوع طاق پنج و هفت و نحوۀ پوشش سقف به صورت گنبدی از نوع گنبد طاق‌چشمه است.
تپه نیرژ سفلی مربوط به دوره ساسانیان است و در شهرستان ثلاث باباجانی، بخش مرکزی، روستای نیرژسفلی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۷۹۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تپه قلای علی داوود مربوط به عصر برنز - است و در شهرستان ثلاث باباجانی، بخش مرکزی، روستای حلول واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۸۰۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
محوطه و گورستان نیاول مربوط به عصر آهن -پیش از اسلام وسده‌های میانه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان سیاهکل، بخش دیلمان، جنوب منطقه نیاول واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۴۴۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
تپه هفت کانی حلول مربوط به سده‌های میانه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان ثلاث باباجانی، بخش مرکزی، روستای حلول واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۷۹۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
محوطه پاروگه بانی پاریاب در شهرستان ثلاث باباجانی، بخش مرکزی، روستای بانی پاریاب واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۸۰۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
بقایای قلعه بربر مربوط به سدهٔ ۳ و ۲ ه.ق است و در ۸۰ کیلومتری اردبیل , ۲۲ کیلومتری شهرستان مشگین‌شهر، بخش لاهرود، روستای انار واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۴۲۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. قلعه بربر در جنوب شرقی دهکده اونار مشگین شهر واقع گردیده است. این قلعه از شرق به کوه کشنه ور و از شمال به کوه ال لور و از سمت غرب به رودخانه اونار چایی مشرف است.
تپه زیر جاده پاقلعه محوطه‌ای باستانی مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است که در شهرستان صحنه، بخش مرکزی، روستای پاقلعه واقع شده‌اشت. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۸۱۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. محوطۀ تپۀ پاقلعه سال ۱۳۸۱ توسط گروه باستان‌شناسی به سرپرستی یعقوب محمدی‌فر شناسایی شد و در سال ۱۳۸۴ در فهرست آثار ملی ایران قرار گرفت. احتمال داده شده که این تپه تاریخی مربوط به دورۀ عصر آهن و حکومت مادها (حدود سه هزار سال پیش) باشد. این محوطۀ باستانی در مجاورت زمین‌های کشاورزی قرار
این محوطۀ باستانی در مجاورت زمین‌های کشاورزی قرار گرفته و از آنجا که پس از شناسایی اقدام خاصی بر روی آن صورت نگرفته، کشاورزان به تدریج بخش هایی از آن را به زمین‌های خود الحاق کرده‌اند. در ۱ مرداد ۱۴۰۲ رئیس ادارۀ میراث فرهنگی شهرستان صحنه از برنامه‌ریزی برای تعیین عرصه و حریم این تپۀ باستانی خبر داد.