payamvha/North_RAG huggingface dataset:
میرزا عبدالرحیم خان‌خانان (۱۷ دسامبر ۱۵۵۶ - ۱۶۲۷ م /۱۴ صفر ۹۶۴ - ۱۰۳۶ ه‍.ق) (دوناگری:अब्दुल रहीम खान-ए-खाना) پسر محمد بیرام‌خان خان‌خانان و از وزیران صاحب قدرت و هنرپرور و از شاعران دربار گورکانیان هند در زمان جلال‌الدین اکبرشاه و جهانگیر شاه بود. او در روند مهاجرت هنرمندان ایرانی به هند مؤثر بود. شهرت او بیشتر برای سرایش دوبیتیهای زیبای هندی و کتاب‌هایی در زمینه علم هیئت است. و معروفیت وی در ایران بیشتر از آن بابت است که او از بزرگ‌ترین حامیان و تشویق‌کنندگان هنرمندان ایرانی و شاعران پارسی‌گوی در سرزمین
هنرمندان ایرانی و شاعران پارسی‌گوی در سرزمین هندوستان به‌شمار می‌رفت. همچنین عبدالرحیم خان‌خانان یکی از ناواراتان یا «نه وزیر اصلی» دربار اکبر و ناپسری او بود. روستای خان‌خانان در منطقه نوانشهر پنجاب در شمال هند توسط او بنیان گذاشته شد و پس از او به این نام خوانده شد. زندگی. عبدالرحیم در چهاردهم صفر سال ۹۶۴ ه‍.ق در لاهور متولد شد. پدر او محمد بیرام اهل بدخشان و از اویماق بهارلوی ترکمان، ملقب به «خان خانان»، پیشکار و قیم مورد اعتماد اکبر شاه بود. زمانی که همایون پدر اکبر و دومین پادشاه گورکانی، از تبعید
همایون پدر اکبر و دومین پادشاه گورکانی، از تبعید پانزده ساله خود در ایران فاتحانه به هند بازگشت بیرام خان در رکاب او بود. همایون که در یافته بود بدون حمایت خان‌ها امپراتوری گورکانی را نمی‌تواند ترمیم کند با دختر بزرگ جمال خان از مخالفین پدرش بابر ازدواج کرد و بیرام خان نیز دختر کوچک همان خاندان را گرفت. پس از آنکه بیرام خان‌خانان ناجوانمردانه در پاتان گجرات توسط افغان‌ها به‌قتل رسید همسرش و فرزندش عبدالرحیم که در آن زمان چهارساله بود را به احمدآباد و از آنجا به دهلی آوردند و به دربار اکبر سپردند. اکبر شاه،
به دهلی آوردند و به دربار اکبر سپردند. اکبر شاه، با همسر بیرام خان ازدواج کرد و ناپسری خود عبدالرحیم را تحت حمایت و تربیت خود درآورد. پس از رسیدن به سن رشد اکبرشاه به او خطاب "میرزا خان" عطا کرد. سپس عبدالرحیم با «ماه‌بانو» خواهر میرزا عزیز کوکه پسر اتگه خان از بزرگان دودمان گورکانی ازدواج کرد. میرزا عبدالرحیم خان‌خانان از آن پس به‌سرعت مدارج مختلف ترقی را طی کرد و یکی از نه وزیر اصلی دربار اکبر بزرگ‌ترین امپراتور گورکانی هند شد. نه تن در دیوان اکبر شاه رجال ممتاز تلقی می‌شدند که به‌زبان محلی شبه قاره
رجال ممتاز تلقی می‌شدند که به‌زبان محلی شبه قاره آن‌ها را «نورتن» یا ناواراتان گفته‌اند و عبدالرحیم خان‌خانان یکی از آن‌ها بوده است. او مدتی انتظام مناطق دکن را برعهده داشت. اگر چه عبدالرحیم مسلمان زاده شد اما یکی از شیفتگان کریشنا از خدایگان هندوها بود و اشعاری را نیز برای او سروده است. او همچنین به اخترشناسی مشتاق بود و نویسنده دو اثر مهم در طالع بینی است به‌نام‌های «خت کتوکام» (Khet Kautukam) و «دواویشد یوگاوالی» (Dwawishd Yogavali) که هنوز هم از محبوبیت نزد عامه مردم هند برخوردارند. میرزا عبدالرحیم
نزد عامه مردم هند برخوردارند. میرزا عبدالرحیم خان‌خانان، پس از درگذشت اکبرشاه مدتی به فرزندش جهانگیر نیز خدمت کرد اما به شکایت اعتماد الدوله اسیر شد و دو پسرش به قتل رسیدند و بدن‌های آنان بر «دروازه خونی» ورودی دیوار گرداگرد شهر بنام دروازه دهلی پوسید و خود خان‌خانان نیز پس از چندی در ۱۰۳۶ ه‍. ق درگذشت. هنرپروری. گفته می‌شود عشق به هنر و سخاوت عبدالرحیم خان‌خانان موجب گردید تا شمار زیادی از هنرمندان و شعرای ایرانی جلای وطن کرده و در جستجوی کام و نام راهی هند گردند. «... این سپهسالار بر ذمت همت والا نهمت
هند گردند. «... این سپهسالار بر ذمت همت والا نهمت خود واجب و لازم ساخته‌اند که هر کس از ولایت یا دیگر بلاد ربع مسکون به درگاه ایشان پناه آورد به اندک زمانی کار او را به اعلی مراتب عز و علا رسانند و بلندآوازه گردانند…». در مورد وی که مترجم واقعات بابری به فارسی است گفته شده که «سخا و همت اوضرب المثل هند است…». تا جایی که عبدالباقی نهاوندی وی را تبدیل کنندهٔ هند به ایران می‌نامد. وی در جلد سوم اثر خود این رباعی را در مورد خان‌خان ذکر می‌کند: دربارهٔ او نوشته‌اند که «درِ سرایش بر اصناف فضلا گشاده و همیشه
که «درِ سرایش بر اصناف فضلا گشاده و همیشه افاضل کرام هم‌صحبتش می‌باشند و مدام فصحای عالی‌مقام در خدمتش به‌سر می‌بردند، تقویت علماء و رواج فصحا در این روزگار از او است و اینکه به زرفانی نام باقی می‌خرد او است…» تقریباً همه شاعران صاحب‌نام سدهٔ دهم و آغاز سدهٔ یازدهم که به هند رفته‌اند به نوعی از بخشش‌ها و حمایت خان‌خانان برخوردار بوده‌اند؛ از جمله شاعرانی چون: رسمی قلندر، نظیری نیشابوری، شکیبی اصفهانی، عرفی شیرازی، حیاتی گیلانی، نَوعی خَبوشانی، میرحسن کفری تربتی، ملک قمی، ظهوری ترشیزی، کامل جهرمی، ثنایی
تربتی، ملک قمی، ظهوری ترشیزی، کامل جهرمی، ثنایی مشهدی، حکیم فغفور لاهیجانی و بسیاری دیگر. نوعی خبوشانی ساقی‌نامهای دارد که متجاوز از چهارصد بیت است و در ستایش میرزا عبدالرحیم خانخانان سروده شده و در شمار ساقی‌نامه‌های مشهور آن عهد است. عبدالرحیم خان‌خانان کتابخانهٔ بزرگی تأسیس کرد و از سراسر جهان اسلام علما، هنرمندان، خوشنویسان و نقاشان را برای همکاری و رونق کتابخانه دعوت نمود، بهبود میرزا خطاط و برادرش میر علی خوشنویس و شجاع شیرازی استاد خط‌ّ ثلث و نسخ، ملا عبدالرحیم هروی ملقّب به عنبرین قلم و محمد حسین
عبدالرحیم هروی ملقّب به عنبرین قلم و محمد حسین خطاط هر کدام مدتی در این کتابخانه به خوشنویسی و بازنویسی نسخ خطی پرداختند. از میان استادان مصوّر و شبیه‌ساز دو برادر به‌نامهای میان ندیم و میان فهیم نیز حضور داشتند که بیشتر کتاب‌ها بوسیله این دو تن تزیین می‌شد. در جلدسازی محمد امین خراسانی عنوان سرپرست را داشت و گروهی با وی همکاری می‌کردند. محمد امین از مشهد به هند مهاجرت کرده و مدت‌ها در خدمت کتابخانه بود و ماهانه برای وی ۴۰۰ روپیه حقوق معین شده بود. عبدالرحیم خان‌خانان همچنین حامی خوبی برای احداث بناهای
خان‌خانان همچنین حامی خوبی برای احداث بناهای معماری بود. ازجمله او چندین بنای مهم را در شهر برهانپور در ایالت مادیا پرادش هند بنا کرد. سیداحمد رامپوری در کتاب «مرقع خوشنویسان هند و ایران» او را در شمار خوشنویسان خط نستعلیق آورده است. شاعری. عبدالرحیم خان‌خانان خود نیز شاعر بود و به عربی، فارسی، ترکی، سانسکریت و هندی شعر می‌سرود. او در شعر «"رحیم"» و «"رحیمی"» تخلص می‌کرد. این اشعار از او است: آثار مهم. افزون بر اشعار مختلف، اثر معروف او ترجمهٔ توزک بابری از ترکی جغتایی به فارسی است که پس از برگردان به‌نام
ترکی جغتایی به فارسی است که پس از برگردان به‌نام «واقعات بابری» یا «بابرنامه» شناخته شد. برگردان این اثر در سال ۹۹۷ ه‍.ق به اتمام رسید و از نظر جلال‌الدین اکبرشاه گذشت که مورد تحسین فراوان واقع شد. همچنین دو اثر معروف در هیئت و طالع بینی به‌نام‌های «خت کتوکام» (Khet Kautukam) و «دواویشد یوگاوالی» (Dwawishd Yogavali) از او باقی است. آرامگاه. بنای آرامگاه عبدالرحیم خان خانان توسط او برای همسرش در ۱۵۹۵ م ساخته شد و خود او را در ۱۶۲۷ م در همان‌جا به‌خاک سپردند. فرم آرامگاه خان‌خانان از آرامگاه همایون مشتق شده
فرم آرامگاه خان‌خانان از آرامگاه همایون مشتق شده است و نمونه‌ای از یک نسخه جمع و جور از نوع آرامگاه‌های «مکعبی» است که در دهلی زیاد استفاده شده است. ازارههای دیوارهای بنا در باغی استوار است که نهرهای آب و استخر آن جایگزین باغ بزرگی است که در مقبره همایون دیده می‌شود. طرح مقبره خان‌خانان بخشی از تجربه‌هایی است که منجر به توسعه طرح و ساخت بنای باشکوه تاج محل شد. نمای ساختمان با سنگ پوشیده شده و گنبد بالای آن از سنگ مرمر است. در سال‌های ۱۷۵۳ و ۱۷۵۴ از سنگ‌های مرمر و سنگ ماسه این مقبره برای ساختن آرامگاه
مرمر و سنگ ماسه این مقبره برای ساختن آرامگاه صفدرجنگ استفاده کردند که آن هم در دهلی نو است. در حال حاضر برخی از سنگ‌ها افتاده‌اند و بنا وضعیت چندان مطلوبی ندارد. آرامگاه عبدالرحیم خان‌خانان در نزدیکی مجموعه نظام‌الدین اولیاء و در کنار آرامگاه همایون در دهلی واقع است و یکی از مراکز گردشگری این شهر به‌شمار می‌رود.
ادوارد دوم (زادهٔ ۲۵ آوریل ۱۲۸۴ – درگذشتهٔ سپتامبر ۱۳۲۷) ملقب به ادوارد کِرنارْوِن ، نخستین شاهزادهٔ ولز و انگلستان از سال ۱۳۰۷ تا ۱۳۲۷ میلادی بود. او با اسکاتلند وارد جنگ شد و به آنجا لشکرکشی کرد اما در سال ۱۳۱۴ و طی نبرد بنوک‌بورن از رابرت بروس، پادشاه اسکاتلند شکست خورد. ادوارد دوم در عین‌حال پادشاهی ضعیف بود که ناامیدی بارون‌های انگلیسی را باعث گردید. در سال ۱۳۲۷ پسرش ادوارد سوم جانشین او شد. ادوارد دوم کمی بعد در همان سال در قلعه برکلی درگذشت اما به نظر برخی وی درآنجا با خشونت به قتل رسید. پادشاهی و
برخی وی درآنجا با خشونت به قتل رسید. پادشاهی و درگیری با بارون‌ها. ادوارد دوم، چهارمین فرزند ادوارد یکم از همسر اسپانیایی‌اش اِلِنور کَستیل بود. ادوارد یکم در ۷ ژوئیه ۱۳۰۷ درگذشت و ادوارد دوم جانشین او شد. او همجنسگرا بود و پس از برتخت نشستنش اقدام به واگذاری بیشتر مقام‌های بالا به مخالفان برجستهٔ پدرش کرد؛ سپس با اعطای مقام ارل کُرنوال به سوگلی محبوب (و عاشق احتمالی‌اش) پیرس گِیوستون، نفرت بارون‌ها را نسبت به خود برانگیخت. ادوارد دوم در ۱۳۰۸ با ایزابلا، دختر فیلیپ چهارم، پادشاه فرانسه، ازدواج کرد. در ۱۳۱۱
فیلیپ چهارم، پادشاه فرانسه، ازدواج کرد. در ۱۳۱۱ کمیته‌ای بارونی متشکل از ۲۱ نفر از بارون‌ها، پیش‌نویس سندی معروف به «احکام» را ارائه کردند و در آن خواستار تبعید گیوستون و محدودیت قدرت پادشاه در امور مالی و انتصابات شدند. ادوارد چنین وانمود کرد که به درخواست آنان گردن نهاده‌است و گیوستون را به خارج از کشور فرستاد، اما چندی نگذشت که به او اجازهٔ بازگشت داد. این موضوع خشم بارون‌ها را برانگیخت و به تلافی، گیوستون را هنگام بازگشت دستگیر نموده، و در ژوئن ۱۳۱۲ اعدام کردند. سال بعد ادوارد به خونخواهی گیوستون
اعدام کردند. سال بعد ادوارد به خونخواهی گیوستون برخاست و حکم به لغو «احکام» داد. جنگ با اسکاتلند و شکست انگلستان. در ۱۳۰۶ رابرت بروس به پادشاهی اسکاتلند رسید و علیه سلطهٔ انگلیسی‌ها به پا خاست. با این حال از نیروهای شاه ادوارد یکم شکست خورد و مجبور به فرار به ایرلند شد. پس از مرگ ادوارد یکم او به اسکاتلند بازگشت و بار دیگر برای استقلال اسکاتلند علیه انگلیسی‌ها وارد پیکار شد. ادوارد دوم در ۱۳۱۴ به سوی اسکاتلند لشکر کشید اما طی نبرد بنکبرن که در مکانی به همین نام روی داد در ۲۴ ژوئن همان سال به سختی از رابرت
نام روی داد در ۲۴ ژوئن همان سال به سختی از رابرت بروس شکست خورد و مجبور به بازگشت به انگلستان شد. با این شکست، اسکاتلند عملاً استقلال خود را به‌دست‌آورد و ادوارد دوم پس از بازگشت در مقابل هیأتی بارونی به سرکردگی عموزاده‌اش تامس لانکاستر قرار گرفت. لانکاستر که نقش مؤثری در تبعید و اعدام پیرس گیوستون و اجرای سند «احکام» داشت در ۱۳۱۵ عملاً به گردانندهٔ اصلی قدرت در انگلستان بدل شده بود. اما او سرانجام نشان داد که فردی بی‌کفایت و جاه‌طلب است که تنها به منافع خود می‌اندیشد. بدین ترتیب در ۱۳۱۸ گروهی از بارون‌های
می‌اندیشد. بدین ترتیب در ۱۳۱۸ گروهی از بارون‌های میانه‌رو به رهبری آیمر دو والنس، ارل پمبروک به میانجی‌گری بین لانکاستر و شاه ادوارد پرداختند. روی کار آمدن دسپنسرها. بارون هیو دسپنسر معروف به هیوی پدر مشاور ارشد شاه ادوارد یکم بود و از معدود کسانی بود که در ۱۳۰۸ از پیرس گیوستون حمایت کرد. دسپنسر پس از مرگ گیوستون در ۱۳۱۲ مشاور ارشد ادوارد دوم شد اما تامس لانکاستر در فوریهٔ ۱۳۱۵ توانست حکم اخراج او از دربار و از شورای بارونی را بگیرد. با این حال هیوی پدر توانست پسرش هیوی جوان را که پیشتر در دوران شاهزادگی
پسرش هیوی جوان را که پیشتر در دوران شاهزادگی ادوارد در ویلز در ملازمت او بود را وارد دربار کند و ادوارد او را در ۱۳۱۸ به مقام پیشکاری خود منصوب نمود. چندی نگذشت که هیوی پدر و هیوی پسر جزو خاصگان پادشاه درآمدند و این موضوع باعث بروز درگیری مجدد بین ادوارد و لانکاستر شد. در عین حال دسپنسرها مورد نفرت دیگر بارون‌ها نیز قرار داشتند زیرا ثروت عظیمی در دستان آنها قرار گرفته بود و گستاخی و یغماگری دسپنسر جوان نیز قابل تحمل نبود. همین موضوع سبب شد تا دسپنسرها به هنگام ورود به پارلمان در ۱۳۲۱ مورد حمله قرار گیرند و
ورود به پارلمان در ۱۳۲۱ مورد حمله قرار گیرند و ادوارد با اجبارِ بارون‌ها حکم به ضبط اموال و تبعید آنها دهد. دسپنسر پدر به خارج از کشور رفت اما دسپنسر جوان در سینک پورتس مستقر و مشغول دزدی دریایی شد. اما دیری نپایید که ادوارد به انتقام دسپنسرها وارد جنگ با بارون‌های مخالف شد و توانست آنها را در مارس ۱۳۲۲ در نبرد بروبریج در منطقه‌ای به همین نام در یورکشایر شکست دهد. تامس لانکاستر دستگیر و کمی بعد اعدام شد. با فروپاشی اتحاد بارون‌های مخالف و مرگ لانکاستر، دسپنسرها بار دیگر به قدرت بازگشتند و عنوان اِرلِ
دسپنسرها بار دیگر به قدرت بازگشتند و عنوان اِرلِ وینچستر به هیو دسپنسر پدر داده شد. هیو دسپنسر پسر نیز به توسعه و افزایش اهمیت دفتر پیشکاری خود پرداخت و درآمدهای حاصل از برخی زمین‌ها را از خزانهٔ سلطنتی به دفتر خود منتقل کرد. او سپس برای خود مهری مخصوص ساخت و درآمدهایی خصوصی را برای پادشاه ایجاد نمود. حمله ملکه ایزابلا و راجر مورتیمر به انگلستان. ایزابلا همسر ادوارد دوم و ملکه انگلستان بود و به هنگام درگیری ادوارد دوم و بارونها تلاش نمود تا آنها را به آرامش دعوت نماید. اما روی کار آمدن دسپنسرها در دهه ۱۳۲۰
دعوت نماید. اما روی کار آمدن دسپنسرها در دهه ۱۳۲۰ میلادی و «رفتارهای ناشایست» هیو دسپنسر جوان سبب خصومت ایزابلا با دسپنسرها شد. در ۱۳۲۵ ایزابلا راهی [[فرانسه شد تا شاید بتواند به نزاعی طولانی مدت بر سر [[دوک‌نشین گاسکونی]] پایان دهد. هنگامی که پسرش [[ادوارد سوم]] نیز در فرانسه به او ملحق شد، ایزابلا اعلام کرد تا زمانی که دسپنسرها بر سر کار هستند به انگلستان باز نخواهد گشت. ملکه ایزابلا سپس به [[راجر مورتیمر]] پیوست و معشوقه او شد. راجر مورتیمر، و بود، و از جمله بارون‌های مخالف دسپنسرها بود. در سال ۱۳۲۱
از جمله بارون‌های مخالف دسپنسرها بود. در سال ۱۳۲۱ میلادی او و عمویش همراه با دیگر لردهای وارد درگیری‌ای خونین با دسپنسرها در جنوب [[ولز]] شدند. اما هنگامی که دیگر دشمنان ادوارد دوم به کمک آنها نیامدند او و عمویش در ژانویه ۱۳۲۲ خود را تسلیم کرده و در [[برج لندن]] زندانی شدند. با این حال راجر مورتیمر توانست در ۱۳۲۳ بگریزد و به فرانسه برود. در سپتامبر ۱۳۲۶ ایزابلا، راجر مورتیمر و دیگر بارون‌هایی که در تبعید به سر می‌بردند به انگلستان حمله کرده، وارد [[اسکس]] شدند و توانستند نیروهای ادوارد دوم و دسپنسرها را
شدند و توانستند نیروهای ادوارد دوم و دسپنسرها را شکست دهند. پادشاه و دسپنسرها به سوی غرب به ولز گریختند. [[هیوی دسپنسر پدر]] سپس برای دفاع از [[بریستول]] به آنجا فرستاده شد اما در برابر نیروهای ایزابلا نتوانست مقاومت کند و خود را در سال ۲۶ اکتبر ۱۳۲۶ تسلیم او کرد. فردای آن روز هیو دسپنسر پدر را پس از محاکمه‌ای مختصر به دار آویختند. یک ماه بعد، [[هیو دسپنسر پسر]] را نیز همراه با ادوارد دوم دستگیر نموده و او را نیز همچون پدرش پس از محاکمه اعدام نمودند. برکناری و مرگ ادوارد دوم. ادوارد دوم پس از دستگیری
و مرگ ادوارد دوم. ادوارد دوم پس از دستگیری زندانی و مجبور به کناره‌گیری از قدرت شد. بدین ترتیب او در ژانویه ۱۳۲۷ از سلطنت کنار رفت و پسر بزرگش [[ادوارد سوم]] به عنوان پادشاه جدید انگلستان تاجگذاری نمود. سرانجام ادوارد دوم در سپتامبر ۱۳۲۷ و هنگامی که در [[قلعه برکلی]] در [[گلوسترشر]] زندانی بود درگذشت، اما این باور عمومی دربین مردم قرون وسطی وجود داشت که وی درآنجا با خشونت، با دسیسه همسرش ایزابلا و راجر مورتیمر (با فرو کردن [[wiktionary:fire iron|پوکر]] داغ به مقعدش) به قتل رسیده. منابع. [[رده:ادوارد دوم
به مقعدش) به قتل رسیده. منابع. [[رده:ادوارد دوم انگلستان|ادوارد دوم انگلستان]] [[رده:ارل‌نشین چستر]] [[رده:ارل‌های اشرافی در انگلستان]] [[رده:افراد انگلیسی اسپانیایی‌تبار]] [[رده:افراد انگلیسی فرانسوی‌تبار]] [[رده:اهالی انگلستان در سده ۱۳ (میلادی)]] [[رده:اهالی انگلستان در سده ۱۴ (میلادی)]] [[رده:اهالی کرناروون]] [[رده:پادشاهان پیرو کلیسای کاتولیک روم]] [[رده:پسران شاهان]] [[رده:جرم‌های ۱۳۲۷ (میلادی)]] [[رده:حکم‌رانان اروپا در سده ۱۴ (میلادی)]] [[رده:حکم‌رانان سده ۱۴ (میلادی) اهل انگلستان]]
[[رده:حکم‌رانان سده ۱۴ (میلادی) اهل انگلستان]] [[رده:خاک‌سپاری‌ها در انگلستان]] [[رده:درگذشتگان ۱۳۲۷ (میلادی)]] [[رده:افراد ال‌جی‌بی‌تی اهل انگلستان]] [[رده:افراد ال‌جی‌بی‌تی اهل بریتانیا]] [[رده:ال‌جی‌بی‌تی معتقد به کلیسای کاتولیک]] [[رده:دودمان پلانتاژنه]] [[رده:زادگان ۱۲۸۴ (میلادی)]] [[رده:شاهان مقتول]] [[رده:شاهان مقتول سده ۱۴ (میلادی)]] [[رده:شاهزادگان ولز]] [[رده:فرمانروایان انگلستان]] [[رده:فرمانروایان ال‌جی‌بی‌تی]] [[رده:فرمانروایان دوجنس‌گرا]] [[رده:قربانیان قتل اهل انگلستان]] [[رده:کشته‌شدگان در
قتل اهل انگلستان]] [[رده:کشته‌شدگان در انگلستان]] [[رده:کشتگان مرد]] [[رده:مردان دوجنس‌گرا]] [[رده:دوک‌های ناحیه آکیتن]]
موش کور یا در فارسی افغانستان و تاجیکستان کورموش پستانداری از خانوادهٔ Soricomorpha است. موش‌های کور عموماً در زیر زمین لانه می‌کنند، هر چند برخی از گونه‌ها نیمه آبزی هستند. موش کور چشم‌های کوچک یا پوشانده شده دارد و احتمالاً هنوز هم می‌تواند شب را از روز تشخیص دهد اما فرای این کور هستند. موش کور جانوری است که در اغلب کشورها وجود دارد؛ ولی با این همه نمی‌توان آن را مشاهده کرد؛ زیرا بیشتر زندگی خود را در زیر زمین می‌گذراند. فقط بعضی مواقع در باغ‌ها و مزارع، تپه کوچکی از خاک دیده می‌شود که پشت بام لانه موش
تپه کوچکی از خاک دیده می‌شود که پشت بام لانه موش کور است و در زیر آن موش کور در تاریکی مطلق زندگی می‌کند. موش کور، حیوان کوچکی است که به ندرت طول آن بلندتر از ۱۵ سانتی‌متر می‌شود. بدن این جانور از کرک بسیار نرم موشی رنگ پوشیده شده‌است و دم صورتی رنگ آن فقط ۲ یا ۳ سانتی‌متر طول دارد. موش کور گردن ندارد و گوش‌های کوچک آن در زیر کرک پنهان شده‌اند. البته موش کور چشم دارد؛ ولی چشمهایش به اندازه نوک یک سنجاق هستند و با کرک پوشیده شده‌اند. به همین دلیل است که مدت زمان نسبتاً زیادی همه خیال می‌کردند که موش کور
زمان نسبتاً زیادی همه خیال می‌کردند که موش کور واقعاً کور است. در حالی که موش کور بیناست؛ اما ضعیف می‌بیند. ولی هرگز نمی‌توان به آن کور گفت. اگر کسی یک موش کور را بگیرد و روی زمین قرار دهد، ملاحظه می‌کند، که فوراً به طرف محلی که خاک نرم داشته باشد می‌دود و بلافاصله شروع به کندن می‌کند. موش کور در کندن زمین سرعت و مهارت زیادی دارد؛ زیرا پاهای جلویش خیلی قوی هستند و شکل بیلهای کوچک را دارند. و بالاخره موش کور در مدت فقط چند دقیقه زمین را می‌کند و در آن ناپدید می‌گردد. برای آنکه تجسمی از سرعت موش کور داشته
می‌گردد. برای آنکه تجسمی از سرعت موش کور داشته باشید، کافی است که بگوییم این جانور کوچک در طی یک شب می‌تواند ۷۰ متر تونل حفر کند. لانه موشهای کور، معمولاً به صورت یک تپه دیده می‌شود. در داخل این تپه، دو تونل گرد وجود دارد که یکی بالای دیگری کنده شده‌است و چند تونل عمودی نیز آن‌ها را به هم مربوط می‌سازد تا موش‌های کور بتوانند در تمام جهات حرکت کنند. = مشخصات ظاهری = موش کورها دارای بدنی استوانه ای، گردنی کوتاه، چشم‌ها و گوش‌های خیلی کوچک که معمولاً با خز بدنشان پوشانده شده‌است و مخفی است، پاهای جلویی بزرگ و
پوشانده شده‌است و مخفی است، پاهای جلویی بزرگ و پرقدرت است و ساختاری شبیه بیل حفاری دارد و دارای پنج انگشت بعلاوهٔ یک شبه انگشت شصت اضافی است، پاهای عقب کوچک‌تر، پوزه بسیار باریک و سوراخ‌های بینی در سطح بالایی پوزه قرار دارند، پوزه و پاها تقریباً بدون مو و به رنگ روشن (تقریباً سفید مایل به صورتی است. بدن آن‌ها از خز خیلی کوتاه و بسیار نرم مخملی پوشیده شده‌است، خز مخملی نرم به هر جهت راحت می‌خوابد و باعث می‌شود که موش کور به صورت راحت و روان در تونل‌ها به جلو و عقب حرکت کند. رنگ خز آنها به‌طور معمول از
جلو و عقب حرکت کند. رنگ خز آنها به‌طور معمول از قهوه‌ای روشن تا خاکستری تیره یا سیاه روشن است. اندازه و وزن. موش کورها کوچک هستند، در بیشتر گونه‌ها بدن آن‌ها بدون دم حدود ۱۱ تا ۱۶ سانتی‌متر است و وزن شان بین ۷۲ تا ۱۲۸ گرم است. موش کور آمریکایی(ٰNeurotrichus gibbsii) کوچک‌ترین گونه موش کور است و طول بدنش بدون دم حدود ۱۰ سانتی‌متر است و موش کور روسی (Desmana moschata)بزرگ‌ترین گونه موش کور است و طول آن بدون دم بین ۱۷ تا ۲۰ سانتی‌متر است و وزن آن بین ۴۰۰ تا ۵۲۰ گرم است. طول عمر. طول عمر بیشتر موش کورها کمتر
گرم است. طول عمر. طول عمر بیشتر موش کورها کمتر از ۳ سال است، اما می‌توانند تا ۶ سال عمر کنند. شکارچیان اصلی آن‌ها جغدها، روباه‌ها، گربه‌ها، موش‌ها، راسوها، گورکن‌ها و سگ‌ها هستند، بعضی از آن‌ها بر اثر تصادف با خودروها کشته می‌شوند. و همچنین انسان‌های زیادی آنها را به عنوان آفات کشاورزی از بین می‌برند. تغذیه. موش کورها حشره‌خوار و گوشت‌خوار هستند و گیاه‌خوار نیستند، آنها جانورانی کاملاً زیرزمینی هستند و از جانوران بی‌مهره کوچک که در زیرزمین زندگی می‌کنند مانند کرمهای خاکی، هزارپا، مورچه، حلزون، سوسک و حشرات
کرمهای خاکی، هزارپا، مورچه، حلزون، سوسک و حشرات تغذیه می‌کنند، و ممکن است گاهی موش‌های کوچک را در ورودی سوراخ خود صید کند. از آنجا که بزاق موش کورها سمی است و می‌تواند کرم‌های خاکی را فلج کند، موش کورها قادرند طعمه‌های هنوز زنده ای که فلج شده‌اند را برای مصرف بعدی در گنجه‌ها و انبارهای غذایی زیرزمینی خود ذخیره کنند. آنها انبارهای غذایی زیرزمینی را فقط برای این منظور می‌سازند. محققان انبارهای زیر زمینی را کشف کرده‌اند که بیش از هزار کرم خاکی در آنها وجود داشت. =بینایی و بویایی= موش کورها دارای چشمان کوچک و
=بینایی و بویایی= موش کورها دارای چشمان کوچک و پوشیده شده با خز است و بینایی آنان ضعیف است ولی قادر به تشخیص نور از تاریکی هستند. آنها چون تقریباً تمام عمرشان را در زیرزمین تاریک زندگی می‌کنند و به دلیل خاکی که حاصل از کندن تونل هاست چشمانشان را می‌بندند، پس احتمالاً این ضعف بینایی به دلیل کاهش تدریجی عدم استفاده از چشم است. تولید مثل. اکثر گونه‌های موش کورها منفرد و منزوی هستند، آن‌ها در طول سال فقط یک بار جفت‌گیری می‌کنند و باقی سال در تونل‌هایشان تنها زندگی می‌کنند (اکثر گونه‌ها). در طول فصل جفت‌گیری،
می‌کنند (اکثر گونه‌ها). در طول فصل جفت‌گیری، نرها برای جستجوی ماده‌ها تونل‌های خود را گسترش می‌دهند. در طول ماه‌های تولید مثل ممکن است که نرها مسافت قابل توجهی (تا نیم مایل) را برای پیدا کردن همسران طی کنند. آنها در تونل‌های موجود حرکت می‌کنند و اگر تونلی در دسترس نباشد، تونل‌های جدیدی را حفر می‌کنند. فصل کوتاه تولید مثل آنها در اوایل بهار است (مارس تا مه) در این مدت تقریباً تمام موش کورهای ماده باردار هستند. بارداری چهار هفته طول می‌کشد. به‌طور معمول نوزادان در اواسط تا اواخر آوریل متولد می‌شوند. به‌طور
در اواسط تا اواخر آوریل متولد می‌شوند. به‌طور کلی ماده‌ها سالی یک بار حامله می‌شوند. در هر دوره از بارداری بین دو تا هفت موش کور نوزاد متولد می‌شود، نوزادان به صورت نابینا و بدون مو به دنیا می‌آیند. چشم‌ها در ۲۲ روزگی شروع به باز شدن می‌کنند. نوزادان به سرعت رشد می‌کنند و در ۳۳ روزگی تا ۴۰ روزگی شروع به ترک لانه می‌کنند و برای خودشان مستقل تونل می‌زنند و قلمرو خود را در حدود سی متری محل تولد تشکیل می‌دهند. به‌طور کلی آنها در حدود پنج یا شش هفته پس از تولد کاملاً مستقل می‌شوند و در ده ماهگی به بلوغ جنسی
کاملاً مستقل می‌شوند و در ده ماهگی به بلوغ جنسی می‌رسند و در اولین بهار تولید مثل می‌کنند. خاک. موش کور از زیررده پستانداران جفت‌دار (Eutheria) راسته حشره‌خوارسانان (Insectivora) و خانواده‌ حفاران (Talpidae) از میان پستانداران جانوری خاکزی است. آنها چشم‌هایی تحلیل رفته دارند. موش کور با دست و پای نیرومند خود با کندن سوراخ‌های گوناگون و دالان‌های دراز در خاک که گاهی تا ژرفای یک متری پایین می‌رود، مایه بهبود تهویه و زهکشی خاک می‌شود. این جانور در آمیختن نیمرخ خاک و یکنواخت کردن ان کارایی دارند. خوراک این
خاک و یکنواخت کردن ان کارایی دارند. خوراک این موش‌ها بیشتر کرم خاکی است. آن‌ها همچنین از لارو حشرات، کنه‌ها، هزارپایان، تنندوها و نرم‌تنان تغذیه می‌کنند و در کاهش افت‌ها بسیار سودمند هستند. فراوانی موش کور در چمنزارهای همیشه سبز و جنگل‌های پهن برگ با خاکهای آهکی بسیار بالا است. این موش در جنگل‌های سوزنی برگ، تورب زارها و کشتزارها نیز با فراوانی کمتری دیده می‌شوند؛ بنابراین پیامد زندگی و کارکرد آن‌ها در خاک می‌تواند بهم ریختن نیمرخ خاک و یکنواخت کردن ان، افزایش فرسایش خاک یا پوک کردن ان، خوردن جانوران
افزایش فرسایش خاک یا پوک کردن ان، خوردن جانوران سودمند و زیانمند خاک و همچنین افزایش گونه‌های علفی با ریشه‌های افشان و کاهش گونه‌های درختی در جنگل‌های پهن برگ باشد.
در ایران با توجه به وجود مناطق بادخیز، طراحی و ساخت آسیاب‌های بادی از ۲۰۰ سال پیش از میلاد مسیح رایج بوده و هم‌اکنون نیز بستر مناسبی جهت گسترش بهره‌برداری از توربین‌های بادی فراهم می‌باشد. مطالعات و محاسبات انجام شده در زمینه تخمین پتانسیل انرژی باد در ایران نشان داده‌اند که تنها در ۲۶ منطقه از این کشور (شامل بیش از ۴۵ پایگاه مناسب)، میزان ظرفیت اسمی پایگاه‌ها، با در نظر گرفتن یک راندمان کلی ۳۳٪، در حدود ۶٬۵۰۰ مگاوات می‌باشد؛ و این در شرایطی است که ظرفیت اسمی کل نیروگاه‌های برق کشور در حال حاضر حدود ۷۴٬۰۰۰
کل نیروگاه‌های برق کشور در حال حاضر حدود ۷۴٬۰۰۰ مگاوات می‌باشد (تا سال ۱۳۹۴). در سال ۲۰۰۴ میلادی، تنها ۲۵ مگاوات از ۳۳٬۰۰۰ مگاوات برق تولید شده در ایران با استفاده از انرژی بادی تولید شده بود. در سال ۲۰۰۶ میلادی سهم برق تولید شده در ایران با استفاده از انرژی بادی ۴۵ مگاوات بود (رتبهٔ سی‌اُم در جهان) که به نسبت سال ۲۰۰۵ رشد چهل درصدی را نشان می‌داد. در سال ۲۰۰۸ میلادی نیروگاه بادی منجیل (در استان گیلان) و بینالود (در استان خراسان رضوی)، ظرفیت ۸۲ مگاوات برق را داشته‌اند. ظرفیت برق بادی در ایران در سال ۲۰۰۹
را داشته‌اند. ظرفیت برق بادی در ایران در سال ۲۰۰۹ میلادی ۱۳۰ مگاوات ساعت بوده‌است. ایران عضو مجمع جهانی انرژی بادی می‌باشد. ایران مبالغ زیادی را در زمینهٔ انرژی تجدیدپذیر برق بادی، سرمایه‌گذاری کرده‌است. میزان یارانه‌های تخصیصی در بخش برق تولیدی از سوخت‌های فسیلی حدود ۷٫۳ میلیارد یورو است که مانعی جدی بر سر راه توسعهٔ انرژی‌های تجدیدپذیر به‌شمار می‌رود. علی‌رغم وجود یارانه‌ها، میزان ظرفیت نصب‌شدهٔ برق بادی تا اوایل سال ۱۳۸۷ بالغ بر ۱۲۸ مگاوات بوده‌است، که تولید ۳۰۷ گیگاوات ساعت برق را طی دورهٔ ۱۳۷۳–۸۴ به
تولید ۳۰۷ گیگاوات ساعت برق را طی دورهٔ ۱۳۷۳–۸۴ به همراه داشته‌است. این میزان برق تولیدی سبب صرفه‌جویی ۴۲۵ هزار بشکه نفت در بخش نیروگاهی ایران شده و در جای خود موجب کاهش یک میلیون تن انواع آلاینده‌های زیست‌محیطی در فاصلهٔ ۱۳۷۳–۱۳۸۴ شده‌است. با استفاده از اطلاعات واقعی ماهیانهٔ بادی در ایران و با بهره‌گیری از معادلهٔ چگالی وایبول، پتانسیل قابل استفاده باد در استان‌ها محاسبه شده و در نهایت کل پتانسیل برق بادی به میزان ۳٫۶ گیگاوات تخمین زده شده‌است. البته محاسبات دیگر تا حد ۶ گیگاوات ظرفیت را برآورد کرده‌اند.
دیگر تا حد ۶ گیگاوات ظرفیت را برآورد کرده‌اند. بر اساس سیاست‌های کنونی انرژی در ایران، ارزش حال خالص و نرخ بازدهٔ داخلی پروژه‌های باد در سه استان گیلان، سیستان و بلوچستان و خراسان جنوبی محاسبه شده‌است، که تأییدکنندهٔ این واقعیت است که پروژه‌های برق بادی در این سه استان از نظر اقتصادی مقرون به صرفه هستند. نتایج نشان می‌دهد که با حذف یارانهٔ سوخت‌های فسیلی به همراه یک روش بازار محور، می‌توان ظرفیت انرژی بادی را به ۳٫۶ تا ۶ گیگاوات افزایش داد. این ظرفیت نصب شده می‌تواند سبب صرفه‌جویی حدود ۴۷ تا ۸۴ میلیون بشکه
می‌تواند سبب صرفه‌جویی حدود ۴۷ تا ۸۴ میلیون بشکه معادل نفت ۱۲۷٬۰۰۰ تا ۲۳۰٬۰۰۰ بشکه در روز در بخش نیروگاهی ایران شود. فهرست نیروگاه‌های بادی. بر اساس اطلاعات سازمان انرژی‌های تجدید پذیر و بهره‌وری انرژی برق (ساتبا)، فهرست نیروگاه‌های بادی ایران تا نیمه اول سال ۱۴۰۲ به شرح موارد زیر بوده‌است: مطابق اعلام مدیر عامل ساتبا، مناقصه ۳۰۰۰ مگاوات نیروگاه بادی نیز در سال 1402 برگزار شده‌است.