payamvha/North_RAG huggingface dataset:
و مقررات ثابت و کلیشه‌ای برحذر می‌کند و در عوض، به تاکید بر اهمیت "تفکر انتقادی"، "گفتگو"، و "احترام متقابل" می‌پردازد. اندیشه‌ی پیونددهنده: پلی میان دانش‌ها. ادگار مورن اصطلاح "پیوند" (reliance) را برای بیان ضرورت اتصال و یکپارچه‌سازی مفاهیم و دانش‌هایی به کار می‌برد که در گذشته و به دلایل تاریخی و روش‌شناختی، از یکدیگر جدا، گسسته و تفکیک شده‌اند. او معتقد است که تقسیم دانش به رشته‌های مختلف و ایجاد "مرزهای مصنوعی" میان آنها، مانع از درک صحیح و جامع از واقعیت می‌شود و به نوعی "کوته‌بینی فکری" و "تنگ‌نظری
می‌شود و به نوعی "کوته‌بینی فکری" و "تنگ‌نظری علمی" منجر می‌شود. به باور مورن، برای رسیدن به درکی عمیق و واقع‌بینانه از جهان و همچنین برای پاسخگویی به چالش‌های پیچیده‌ی عصر حاضر، باید به "پیوند" و "اتصال" مجدد این حوزه‌های مختلف دانش همت گمارد و با نگاهی کل‌نگر و میان‌رشته‌ای به بررسی پدیده‌ها پرداخت. در حقیقت، "اندیشه‌ی پیونددهنده" به مثابه پلی است که میان جزیره‌های منفرد دانش ارتباط برقرار می‌کند و آنها را به هم متصل می‌سازد. مورن همچنین بر این باور است که برای رسیدن به "پیوند" و "وحدت دانش‌ها"، باید
که برای رسیدن به "پیوند" و "وحدت دانش‌ها"، باید چیزها را نه به طور منفرد و جداگانه، بلکه در تعامل و رابطه‌ی متقابل با یکدیگر در نظر گرفت. به عبارت دیگر، باید به "تقابل"، "مکمل بودن"، "رقابت" و "همکاری" به عنوان چهار وجه از یک واقعیت واحد نگریست. این چهار مفهوم که در نگاه اول متناقض به نظر می‌رسند، در حقیقت در تعامل و وابستگی متقابل با یکدیگر قرار دارند و تشکیل یک "کل" منسجم و پویا را می‌دهند. مورن طرفدار نگرش باز و گشوده در تفکر است و معتقد است که برای رسیدن به "اندیشه‌ی پیونددهنده"، باید از هرگونه تعصب،
به "اندیشه‌ی پیونددهنده"، باید از هرگونه تعصب، جزم‌اندیشی و پیش‌داوری پرهیز کرد و با فروتنی و کنجکاوی به دنبال کشف و درک حقیقت بود. او دوست دارد بگوید که با الهام از "روح دره" (esprit de la vallée) و با اشاره به مفهوم "تائو" (Tao) در فلسفه‌ی چین انگیزه می‌گیرد. "روح دره" به معنای گشودگی و پذیرا بودن نسبت به دیدگاه‌های مختلف است، همان‌طور که دره با آغوش باز آب‌هایی را که از دامنه‌های مختلف سرازیر می‌شوند، در خود جمع می‌کند. مورن هفت اصل راهنما برای "اندیشه‌ی پیونددهنده" ارائه کرده است که مکمل و به هم
پیونددهنده" ارائه کرده است که مکمل و به هم وابسته‌اند. این اصول عبارتند از: ۱. اصل سیستمی یا سازمانی: این اصل بر این نکته تأکید دارد که برای درک صحیح یک پدیده، باید آن را به عنوان بخشی از یک "سیستم" بزرگتر در نظر گرفت. به عبارت دیگر، "کل" چیزی بیش از مجموع اجزای آن است و ویژگی‌های "کل" را نمی‌توان تنها با بررسی ویژگی‌های اجزای آن به طور جداگانه درک کرد. در عین حال، "کل" می‌تواند بر ویژگی‌های اجزای خود نیز تأثیر بگذارد و آنها را محدود یا تقویت کند. به این ترتیب، "کل" و "اجزا" در یک رابطه‌ی متقابل و پویا با
"کل" و "اجزا" در یک رابطه‌ی متقابل و پویا با یکدیگر قرار دارند. این اصل در مقابل "تفکر تقلیل‌گرا" قرار می‌گیرد که به دنبال تجزیه‌ی پدیده‌ها به اجزای کوچک‌تر و بررسی جداگانه‌ی آنها است. ۲. اصل هولوگرافیک: این اصل به این نکته اشاره دارد که در برخی سیستم‌ها، "کل" در هر یک از "اجزا" نیز حضور دارد. به عنوان مثال، در یک موجود زنده، تمام اطلاعات ژنتیکی در هر سلول وجود دارد، هرچند هر سلول تنها بخشی از کل ارگانیسم است. به طور مشابه، در یک جامعه، هر فرد در عین حال که "جزئی" از جامعه است، اما "کل" جامعه نیز در او
که "جزئی" از جامعه است، اما "کل" جامعه نیز در او حضور دارد، از طریق زبان، فرهنگ و هنجارهای اجتماعی که در وجود او نهادینه شده‌اند. ۳. اصل حلقه‌ی بازخورد: این اصل به رابطه‌ی علّی و معلولی میان پدیده‌ها اشاره دارد و بیان می‌کند که نه تنها "علت" بر "معلول" تأثیر می‌گذارد، بلکه "معلول" نیز می‌تواند بر "علت" تأثیر بگذارد و آن را تغییر دهد. این اصل که به "علیت دوجانبه" یا "علیت چرخه‌ای" نیز معروف است، در سیستم‌های مختلف طبیعی و اجتماعی قابل مشاهده است، مانند سیستم گرمایش یک خانه که در آن ترموستات با دریافت
سیستم گرمایش یک خانه که در آن ترموستات با دریافت بازخورد از دمای محیط، عملکرد سیستم را تنظیم می‌کند. ۴. اصل حلقه‌ی بازگشتی: این اصل به فرآیندهایی اشاره دارد که در آنها "محصولات" و "اثرات" یک فرآیند، خود به عنوان "علت" و "عامل" برای ادامه‌ی آن فرآیند عمل می‌کنند. به این ترتیب، یک "حلقه‌ی بازگشتی" یا "چرخه‌ی خودتقویت‌کننده" ایجاد می‌شود که در آن علت و معلول در یک رابطه‌ی دائمی و تعاملی قرار دارند. این اصل در موارد متعددی در طبیعت و جامعه قابل مشاهده است: ۵. اصل خود-بوم-سازماندهی: این اصل به توانایی برخی
۵. اصل خود-بوم-سازماندهی: این اصل به توانایی برخی سیستم‌ها، به ویژه سیستم‌های زنده، برای "سازماندهی خود" و "حفظ وحدت و هویت خود" در عین تعامل با محیط اشاره دارد. این سیستم‌ها با استفاده از انرژی و منابع موجود در محیط خود، به طور مداوم خود را بازسازی و بازتولید می‌کنند و در عین حال، با محیط خود در تعامل هستند و از آن تأثیر می‌پذیرند. به عبارت دیگر، این سیستم‌ها در عین "خودمختاری" و "استقلال نسبی"، با محیط خود در یک رابطه‌ی دو سویه قرار دارند. این اصل در موارد متعددی قابل مشاهده است: ۶. اصل گفتگویی: این اصل
متعددی قابل مشاهده است: ۶. اصل گفتگویی: این اصل به رابطه‌ی پیچیده و پویا میان دو یا چند موجودیت یا مفهوم اشاره دارد که در عین حال که با یکدیگر در "تقابل" هستند، "مکمل" یکدیگر نیز محسوب می‌شوند. به عبارت دیگر، این موجودیت‌ها یا مفاهیم در عین تضاد و تفاوت، به یکدیگر نیاز دارند و در تعامل با یکدیگر معنا و هویت پیدا می‌کنند. مورن از استعاره‌ی "یین و یانگ" در فلسفه‌ی چین برای تبیین این اصل استفاده می‌کند و مثال‌هایی مانند "خودمختاری / وابستگی"، "احساس / عقل"، "خودمحوری / نوع‌دوستی" و "فرد / جامعه / گونه" را
"خودمحوری / نوع‌دوستی" و "فرد / جامعه / گونه" را برای این اصل ذکر می‌کند. ۷. اصل بازگرداندن شناسنده در هر شناختی: این اصل بر این نکته تأکید دارد که در هر فرآیند شناختی، "شناسنده" (سوژه) نیز حضور دارد و بر نتیجه‌ی شناخت تأثیر می‌گذارد. به عبارت دیگر، شناخت انسانی یک فرآیند عینی و خنثی نیست، بلکه همواره تحت تأثیر عوامل ذهنی مانند باورها، ارزش‌ها، تجربیات و پیش‌فرض‌های شناسنده قرار دارد. این اصل در مورد تمام انواع شناخت، از ادراکات حسی گرفته تا نظریه‌های علمی، صدق می‌کند. در نهایت، مورن با تأکید بر اینکه
صدق می‌کند. در نهایت، مورن با تأکید بر اینکه "اومانیسم دیگر نمی‌تواند حامل اراده‌ی مغرورانه‌ی تسلط بر جهان باشد"، معتقد است که "اومانیسم در عصر حاضر باید بر اساس همبستگی میان انسان‌ها و همچنین رابطه‌ی عمیق و جدا ناپذیر با طبیعت و کیهان شکل بگیرد". به عبارت دیگر، اومانیسم نباید به "انسان‌محوری" و "خودخواهی انسانی" منجر شود، بلکه باید با احترام به طبیعت و سایر موجودات زنده و همچنین با توجه به مسئولیت انسان در قبال آینده‌ی سیاره‌ی زمین و نسل‌های آینده همراه باشد. آگاهی سیاره‌ای و سیاست تمدن: رویکرد ادگار مورن
آگاهی سیاره‌ای و سیاست تمدن: رویکرد ادگار مورن به چالش‌های جهانی. مورن در طول فعالیت فکری خود همواره به مسائل و چالش‌های جهانی توجه ویژه‌ای داشته و با نگاهی انسانی و مسئولانه به دنبال یافتن راه‌حل‌هایی برای این چالش‌ها بوده است. او در آثار متعدد خود، از جمله کتاب "زمین-میهن" (Terre-Patrie) که در سال ۱۹۹۳ با همکاری آن-بریژیت کرن (Anne-Brigitte Kern) نوشته شد، بر ضرورت "آگاهی سیاره‌ای" و اتخاذ "سیاست تمدن" برای مقابله با بحران‌های عصر حاضر تأکید کرده است. آگاهی سیاره‌ای: درک سرنوشت مشترک زمینی. مورن در کتاب
سیاره‌ای: درک سرنوشت مشترک زمینی. مورن در کتاب "زمین-میهن" با زبانی شیوا و رسا، خوانندگان را به "آگاهی از سرنوشت مشترک زمینی" و رسیدن به یک "آگاهی سیاره‌ای" واقعی فرا می‌خواند. او با یادآوری اینکه زمین "خانه‌ی مشترک" تمام انسان‌هاست و تمام ما در سرنوشت آن سهیم هستیم، معتقد است که برای نجات زمین و بقای بشریت، باید از مرزهای جغرافیایی، فرهنگی و ایدئولوژیک فراتر رفت و با نگاهی جهانی و انسانی به مسائل نگریست. او در این باره می‌گوید: "در سال‌های ۱۹۶۹-۱۹۷۰ در کالیفرنیا بود که دوستان دانشمندم در دانشگاه برکلی
کالیفرنیا بود که دوستان دانشمندم در دانشگاه برکلی چشمان مرا به روی مسائل زیست‌محیطی گشودند و آگاهی زیست‌محیطی را در من بیدار کردند." سپس با ابراز نگرانی از تشدید بحران‌های زیست‌محیطی می‌افزاید: "سه دهه بعد، پس از خشک شدن دریای آرال، آلودگی دریاچه بایکال، باران‌های اسیدی، فاجعه‌ی چرنوبیل، آلودگی آب‌های زیرزمینی، سوراخ لایه‌ی ازن در قطب جنوب و ویرانی‌های طوفان کاترینا در نیواورلئان، ضرورت رسیدن به "آگاهی سیاره‌ای" و اتخاذ "سیاست تمدن" از همیشه ملموس‌تر و ضروری‌تر شده است." سیاست تمدن: رویکردی انسان‌محور و
شده است." سیاست تمدن: رویکردی انسان‌محور و اخلاق‌مدار. مورن در کتاب "سال اول عصر اکولوژیک: زمین به انسان وابسته است و انسان به زمین" (L'An I de l'ère écologique: la Terre dépend de l'homme qui dépend de la Terre) که در سال ۲۰۰۷ منتشر کرد، به طور مفصل به بررسی بحران‌های زیست‌محیطی و راه‌حل‌های ممکن برای آنها می‌پردازد. این کتاب که شامل گفتگویی با نیکولا اولو (Nicolas Hulot)، فعال محیط زیست فرانسوی، نیز می‌شود، به عنوان یکی از مهم‌ترین آثار مورن در حوزه‌ی محیط زیست شناخته می‌شود. به اعتقاد مورن، "آگاهی
محیط زیست شناخته می‌شود. به اعتقاد مورن، "آگاهی سیاره‌ای" باید با یک "سیاست تمدن" جدید همراه شود تا بتوان از این "عصر آهن سیاره‌ای... که به نوعی پیشاتاریخ روح انسان محسوب می‌شود" خارج شد. او با این عبارت به این نکته اشاره می‌کند که با وجود پیشرفت‌های علمی و فناورانه، هنوز در مرحله‌ی نوزادی از تکامل اخلاقی و معنوی قرار داریم و برای رسیدن به یک "تمدن انسانی" واقعی، راه طولانی و دشواری در پیش رو داریم. مورن "سیاست تمدن" را اینگونه توضیح می‌دهد: "هدف این سیاست قرار دادن مجدد انسان در مرکز سیاست، به عنوان هدف و
دادن مجدد انسان در مرکز سیاست، به عنوان هدف و وسیله، و ترویج "خوب زیستن" به جای "رفاه" است." او با انتقاد از رویکردهای "ماده‌گرا" و "مصرف‌گرا" که "رفاه مادی" را به عنوان هدف اصلی زندگی معرفی می‌کنند، معتقد است که "خوب زیستن" چیزی فراتر از "رفاه مادی" است و شامل ابعاد مختلف زندگی انسانی، از جمله معنویت، اخلاق، عشق، دوستی، هنر و ... می‌شود. اقتصاددان هانری بارتولی (Henri Bartoli) نیز در تایید دیدگاه مورن، خواستار قرار دادن مجدد انسان در مرکز اقتصاد است و معتقد است که "اقتصاد باید در خدمت زندگی باشد نه
و معتقد است که "اقتصاد باید در خدمت زندگی باشد نه برعکس". به طور مشخص‌تر، با توجه به این واقعیت که تمدن مدرن با وجود تمام پیشرفت‌هایش، اغلب باعث "بد زیستن" عمیق، فردگرایی، تنهایی، اضطراب و افسردگی می‌شود، مورن پیشنهاد می‌کند که به "احیای شهرها و ایجاد فضاهای شهری انسانی و پویا"، "تقویت همبستگی و پیوندهای اجتماعی"، "ایجاد یا احیای صمیمیت و دوستی میان انسان‌ها" و "بهبود آموزش و پرورش با هدف پرورش "انسان‌های کامل" و "شهروندان جهانی"" بپردازیم. [^42] به باور او، با تحقق این اهداف می‌توان به سوی "تمدنی
باور او، با تحقق این اهداف می‌توان به سوی "تمدنی انسانی‌تر" و "جهانی عادلانه‌تر" گام برداشت. بازتاب مفهوم "سیاست تمدن" در عرصه‌ی سیاست. اصطلاح "سیاست تمدن" توسط نیکولا سارکوزی (Nicolas Sarkozy)، رئیس جمهور وقت فرانسه، در سخنرانی سال نوی خود در ۳۱ دسامبر ۲۰۰۷ به کار برده شد. با این حال، مورن در مورد این استفاده از مفهوم "سیاست تمدن" با احتیاط و تردید برخورد کرد و گفت: "من نمی‌توانم این احتمال را رد کنم که آقای سارکوزی سیاست خود را در این جهت تغییر دهد، اما او تا به حال چنین چیزی را نشان نداده و هیچ نشانه‌ای
تا به حال چنین چیزی را نشان نداده و هیچ نشانه‌ای از آن وجود ندارد." [^44] [منبع ناکافی] او در جای دیگری گفت: "من دو اختلاف نظر بسیار مهم با سارکوزی دارم: در سیاست خارجی، که به نظر من نوعی هماهنگی با سیاست‌های جورج بوش در آن مشاهده می‌شود؛ و در سیاست داخلی و سیاست غیرانسانی نسبت به مهاجران. در موارد دیگر، هنوز ابهام وجود دارد و او می‌تواند تغییر کند... رئیس جمهور شخصیتی انعطاف‌پذیر و در حال تغییر است. او هنوز از ماهیت رادیکال و عمیق یک سیاست تمدن آگاه نشده است." [^45] [منبع ناکافی] به عبارت دیگر، مورن معتقد
[^45] [منبع ناکافی] به عبارت دیگر، مورن معتقد بود که سارکوزی تنها به طور سطحی و شعاری از اصطلاح "سیاست تمدن" استفاده کرده و در عمل به دنبال تحقق آن نیست. ضرورت گذار از "عصر آهن سیاره‌ای". مورن با تأکید بر اینکه جهان معاصر با چالش‌های بسیار جدی و پیچیده‌ای مواجه است، معتقد است که برای غلبه بر این چالش‌ها و رسیدن به "صلح جهانی" و "بقای بشریت"، باید از "عصر آهن سیاره‌ای" فراتر رفت و به سوی "عصر خرد و آگاهی" گام برداشت. او با استفاده از استعاره‌ی "عصر آهن"، به خشونت، جنگ، نابرابری و بی‌عدالتی در جهان معاصر
به خشونت، جنگ، نابرابری و بی‌عدالتی در جهان معاصر اشاره می‌کند و معتقد است که برای رسیدن به "صلح و امنیت جهانی"، باید از این مرحله تاریخی فراتر رفت و با توجه به "سرنوشت مشترک زمینی" و با استفاده از "خرد جمعی" و "اخلاق جهانی"، به دنبال یافتن راه‌حل‌هایی برای مشکلات جهان بود. به باور مورن، "آگاهی سیاره‌ای" و "سیاست تمدن" دو رکن اساسی برای گذار از "عصر آهن سیاره‌ای" و رسیدن به "عصر خرد و آگاهی" هستند. "آگاهی سیاره‌ای" به ما کمک می‌کند تا با فراتر رفتن از مرزهای محدود و با درک وابستگی متقابل و سرنوشت مشترک
محدود و با درک وابستگی متقابل و سرنوشت مشترک خود، به دنبال همکاری و همبستگی جهانی برای مقابله با چالش‌های مشترک باشیم. "سیاست تمدن" نیز با قرار دادن "انسان" در مرکز سیاست و با توجه به ابعاد مختلف زندگی انسانی، از جمله معنویت، اخلاق، فرهنگ و هنر، به دنبال ایجاد "تمدنی انسانی‌تر" و "جهانی عادلانه‌تر" است. هفت دانشی که برای آموزش آینده ضروری است. ادگار مورن در پیشگفتار کتاب "هفت دانشی که برای آموزش آینده ضروری است" (Les Sept Savoirs nécessaires à l’éducation du futur)، این اثر را جلد پایانی یک سه‌گانه معرفی
du futur)، این اثر را جلد پایانی یک سه‌گانه معرفی می‌کند که شامل کتاب‌های زیر است: او در این کتاب هفت موضوع را که باید به مبانی آموزش و پرورش تبدیل شوند، معرفی می‌کند. این هفت دانش عبارتند از: اندیشیدن به بحران: پرتگاه یا دگرگونی؟. مورن در طول فعالیت فکری خود همواره نگاهی ژرف و انتقادی به "بحران" و "تحولات تاریخی" داشته است. او با رد دیدگاه‌های ساده‌انگارانه و خطی به تاریخ، بر "پیچیدگی" و "پویایی" تاریخ بشری تأکید می‌کند و معتقد است که تاریخ نه یک خط مستقیم و صعودی از پیشرفت، بلکه مجموعه‌ای از "فراز و
و صعودی از پیشرفت، بلکه مجموعه‌ای از "فراز و نشیب‌ها"، "گسست‌ها" و "دگرگونی‌های" غیرقابل پیش‌بینی است. مورن در کنفرانسی در دسامبر ۲۰۰۸ به خبرنگاری از مجله‌ی "علوم انسانی" در این باره توضیح می‌دهد: [^47] "برای درک جهان امروز و چالش‌های پیش روی آن، نمی‌توان از تأمل در تاریخ جهانی غافل شد. دوره‌های آرامش و شکوفایی که در تاریخ وجود داشته‌اند، در حقیقت تنها وقفه‌هایی کوتاه در میان جریان پر تلاطم تاریخ هستند. تمام امپراتوری‌ها و تمدن‌های بزرگ گذشته، از بین‌النهرین و مصر گرفته تا روم، ایران، عثمانی و تمدن‌های
و مصر گرفته تا روم، ایران، عثمانی و تمدن‌های مایا، آزتک و اینکا، خود را جاودانه می‌پنداشتند، اما همه‌ی آنها در نهایت ناپدید و به دست فراموشی سپرده شدند. تاریخ همین است: ظهور و سقوط، دوره‌های آرامش و فجایع، انشعاب‌ها، گرداب‌ها و ظهور پدیده‌های غیرمنتظره که مسیر تاریخ را تغییر می‌دهند." مورن با این نگاه "پیچیده" و "غیرخطی" به تاریخ، به ما می‌آموزد که بحران‌ها و چالش‌ها را نه به عنوان پایان راه، بلکه به عنوان بخشی طبیعی و اجتناب‌ناپذیر از تاریخ بشری بپذیریم و با آگاهی از این واقعیت، به دنبال یافتن راه‌حل‌هایی
آگاهی از این واقعیت، به دنبال یافتن راه‌حل‌هایی برای غلبه بر آنها باشیم. او در پایان کنفرانس خود با بیان این نکته که "حتی در دل دوره‌های تاریک، بذرهای امید ظاهر می‌شوند"، ما را به "امیدواری" و "کنشگری" در برابر چالش‌ها فرا می‌خواند. به عبارت دیگر، "روح پیچیدگی" به معنای دیدن بذرهای امید در دل دوره‌های تاریک و یافتن راه‌هایی برای شکوفا کردن این بذرها و ایجاد دگرگونی و تحول مثبت است. هنر و زیبایی‌شناسی. ادگار مورن در سال ۲۰۱۶ کتابی را به زیبایی‌شناسی اختصاص داد که در آن به بررسی مسئله‌ی آفرینش هنری و هنرها
داد که در آن به بررسی مسئله‌ی آفرینش هنری و هنرها می‌پردازد. کنشگری‌ها و موضع‌گیری‌های سیاسی و اجتماعی. ادگار مورن، در کنار پژوهش‌های آکادمیک خود، همواره کنشگری پر شور در عرصه‌های سیاسی و اجتماعی بوده و با صداقت و شجاعت به بیان دیدگاه‌های خود در مورد مهم‌ترین مسائل عصر خود پرداخته است. او در طول زندگی طولانی و پربار خود، مواضع متنوعی در قبال موضوعات مختلف اتخاذ کرده که نشان‌دهنده‌ی تعهد او به سرنوشت بشریت و آینده‌ی جهان است. دوران جوانی و فعالیت در حزب کمونیست. مورن در دوران جوانی، به ویژه در دهه‌های ۱۹۴۰
مورن در دوران جوانی، به ویژه در دهه‌های ۱۹۴۰ و ۱۹۵۰، تحت تأثیر فضای سیاسی و اجتماعی زمانه‌ی خود و همچنین در واکنش به ظهور فاشیسم و جنگ جهانی دوم، به ایدئولوژی کمونیسم گرایش پیدا کرد و به عضویت حزب کمونیست فرانسه درآمد. او در مقاله‌ای به زبان انگلیسی با عنوان "افتخار حقیقت" (L'honneur de la vérité) که به شرح روابط خود با این حزب می‌پردازد، شرایط و انگیزه‌های پیوستن خود را به این حزب در سال ۱۹۴۲ اینگونه بیان می‌کند: "من یک کمونیست زمان جنگ بودم. در آن هنگامه‌ی سخت که نازی‌ها به فرانسه حمله کرده بودند و در
سخت که نازی‌ها به فرانسه حمله کرده بودند و در پاسخ به مقاومت مردم مسکو در برابر تهاجم آلمان و همچنین در پی اولین ضد حمله‌ی متفقین و حمله به پرل هاربر، به مقاومت پیوستم. در آن دوران، پیش از نبرد سرنوشت‌ساز استالینگراد، هنوز امیدی به پیروزی بر فاشیسم وجود داشت و من نیز مانند بسیاری از جوانان آن دوران، با شور و اشتیاق به کمونیسم به عنوان نیرویی برای مبارزه با فاشیسم و ایجاد جهانی بهتر می‌نگریستم." او در آن زمان با بسیاری از روشنفکران "همراه" این حزب، از جمله ژرژ فریدمن (Georges Friedmann) و ژان-پل سارتر
ژرژ فریدمن (Georges Friedmann) و ژان-پل سارتر (Jean-Paul Sartre) رابطه‌ی نزدیکی داشت و در فعالیت‌های حزب مشارکت می‌کرد. با این حال، مورن به مرور زمان و با مشاهده‌ی عملکرد حزب کمونیست و همچنین تحولات جهان پس از جنگ جهانی دوم، به تدریج از ایدئولوژی مارکسیستی و عملکرد حزب کمونیست فاصله گرفت. او که به "اندیشیدن مستقل" و "پرهیز از هرگونه جزم‌اندیشی" باور داشت، نمی‌توانست با سیاست‌های دگم و خشونت‌آمیز حزب کمونیست همراه شود. در نهایت، در سال ۱۹۵۱ و در پی انتقادهای او از سیاست‌های حزب، از این حزب اخراج شد. طبق
او از سیاست‌های حزب، از این حزب اخراج شد. طبق مدخل مربوط به او در "مِترون" (Maitron) (دایره‌المعارف بیوگرافی جنبش کارگری فرانسه)، "ادگار مورن در سال ۱۹۵۱ از حزب اخراج شد. در واقع، ماجرای یوگسلاوی و سپس محاکمه‌ی ساختگی لازلو رایک (Rajk) در مجارستان، که نشان‌دهنده‌ی سرکوب و استبداد در کشورهای کمونیستی بود، باعث "یک شکست درونی" در او شده بود (رجوع کنید به کتاب "راه من"، صفحه ۱۱۰) و از سال ۱۹۴۹ او عملاً از فعالیت در حزب کمونیست فرانسه دست کشیده بود." استقلال فکری و گرایش به چپ. پس از اخراج از حزب کمونیست، مورن
و گرایش به چپ. پس از اخراج از حزب کمونیست، مورن به طور کامل از هرگونه وابستگی به احزاب سیاسی اجتناب کرد و بر "استقلال فکری" خود تأکید داشت. او معتقد بود که یک روشنفکر باید آزادانه و بدون وابستگی به هیچ حزب یا ایدئولوژی خاص، به اندیشیدن و کنشگری بپردازد. با این حال، او همواره خود را در جناح چپ سیاسی می‌دانست و به مسائل و چالش‌های اجتماعی و سیاسی عصر خود با دیدی انتقادی و کنشگرانه می‌نگریست. او در نوشته‌ها و سخنرانی‌های خود به طور مکرر از عدالت اجتماعی، برابری، حقوق بشر و دموکراسی دفاع کرده و با هرگونه ستم و
حقوق بشر و دموکراسی دفاع کرده و با هرگونه ستم و تبعیض مخالفت کرده است. در سال ۱۹۹۳، در مقاله‌ای بلند با عنوان "سوسیالیسم بدون ایدئولوژی" (Socialisme sans idéologie)، ضمن فاصله گرفتن از "مفهوم مارکسیستی جامعه" و همچنین از مفاهیم مختلف سوسیالیسم سنتی، چه "شوروی" و چه "سوسیال دموکرات"، به این نکته اشاره کرد که "مدیریت سوسیالیستی" امور جهان با اهداف و چالش‌های عصر حاضر فاصله‌ی زیادی دارد. او در این باره می‌نویسد: "متمدن کردن زمین و هدایت گونه‌ی انسان به سوی انسانیت واقعی، به هدف اصلی و جهانی هر سیاستی تبدیل
واقعی، به هدف اصلی و جهانی هر سیاستی تبدیل می‌شود که نه تنها به دنبال پیشرفت، بلکه به دنبال بقای انسانیت است. جای تأسف است که سوسیالیست‌ها با کوته‌بینی و در حالی که جهان، اروپا و فرانسه با مشکلات عظیم و بی‌سابقه‌ای در پایان عصر مدرن مواجه هستند، تنها به دنبال "به‌روزرسانی" (aggiornamenter) و مدرنیزه کردن و سوسیال دموکراتیزه کردن سیستم‌های کهنه هستند. در حقیقت، باید به جای چنگ زدن به ایدئولوژی‌های منسوخ شده، به دنبال راه‌حل‌های نوین و واقع‌بینانه برای مشکلات عصر حاضر بود." این سخنان نشان‌دهنده‌ی آن است که
عصر حاضر بود." این سخنان نشان‌دهنده‌ی آن است که مورن با وجود گرایش به چپ، به هیچ ایدئولوژی یا حزب خاصی وابسته نبود و همواره با دیدی انتقادی به مسائل می‌نگریست. موضع‌گیری درباره‌ی مناقشه‌ی اسرائیل و فلسطین. مورن در سال ۲۰۰۲ در مورد مناقشه‌ی اسرائیل و فلسطین نیز موضع‌گیری کرد و با انتقاد از سیاست‌های اسرائیل، معتقد بود که "یهودیان اسرائیل، در حالی که خود نوادگان قربانیان آپارتاید و زندگی در گتوها هستند، امروزه فلسطینی‌ها را در شرایطی مشابه گتو قرار داده‌اند... به سختی می‌توان باور کرد که ملتی متشکل از
به سختی می‌توان باور کرد که ملتی متشکل از فراریان و آوارگان، که از مظلوم‌ترین مردم در تاریخ بشریت هستند... بتوانند در طول تنها دو نسل... به جز یک اقلیت تحسین‌برانگیز، به ملتی متکبر و ستمگر تبدیل شوند که از تحقیر دیگران لذت می‌برند." این موضع‌گیری شجاعانه‌ی مورن، خشم صهیونیست‌ها را برانگیخت و باعث شد تا او با اتهامات متعددی از جمله "یهودستیزی" مواجه شود. با این حال، مورن از مواضع خود عقب‌نشینی نکرد و همواره بر حمایت از حقوق مردم فلسطین تأکید کرد. تعامل اسلام‌ستیزی و یهودستیزی. مورن همچنین به تعامل پیچیده‌ی
و یهودستیزی. مورن همچنین به تعامل پیچیده‌ی میان "اسلام‌ستیزی" و "یهودستیزی" در دهه‌ی اخیر توجه داده و معتقد است که این دو پدیده در یک "چرخه‌ی معیوب" یکدیگر را تقویت می‌کنند. به گفته‌ی او، "از سال ۲۰۱۸ تا ۲۰۲۰، شاهد نوعی هم‌افزایی منفی بین اسلام‌ستیزی و یهودستیزی بوده‌ایم. به عبارت دیگر، ظهور و گسترش اسلام‌ستیزی باعث تشدید یهودستیزی قدیمی شده و از سوی دیگر، یهودستیزی جدیدی نیز که ناشی از سیاست‌های اسرائیل است، در جهان عرب گسترش یافته است. با این حال، به گفته‌ی او، مدافعان متعصب سیاست‌های استعماری اسرائیل به
او، مدافعان متعصب سیاست‌های استعماری اسرائیل به طور بی‌رویه و نادرست هرگونه انتقاد از این سیاست‌ها را با برچسب یهودستیزی پاسخ می‌دهند." فعالیت‌های بین‌المللی. مورن در کنار کنشگری در عرصه‌ی سیاسی و اجتماعی فرانسه، همواره به مسائل بین‌المللی نیز توجه داشته و در فعالیت‌های مختلف جهانی مشارکت کرده است. او در سال ۲۰۰۲ در تأسیس "کالج بین‌المللی اخلاق، سیاست و علم" (Collegium international éthique, politique et scientifique) به همراه متفکران و فعالان سیاسی از کشورهای مختلف مشارکت داشت. این کالج با هدف ترغیب ملل و
مختلف مشارکت داشت. این کالج با هدف ترغیب ملل و سازمان ملل متحد به همکاری بین‌المللی برای یافتن پاسخ‌های اخلاقی و مناسب به چالش‌های جدید جهان معاصر تأسیس شد. مورن در چارچوب همکاری‌هایش با اعضای کالج، در سال ۲۰۱۱ کتاب "زمین را قابل سکونت کردن" (Rendre la terre habitable) را با همکاری پیتر اسلوتردایک (Peter Sloterdijk) به رشته‌ی تحریر درآورد. او همچنین در سال ۲۰۱۲ در نوشتن کتاب جمعی "جهان دیگر وقت برای تلف کردن ندارد" (Le Monde n'a plus de temps à perdre) که خواستار حکمرانی جهانی مبتنی بر همبستگی و
که خواستار حکمرانی جهانی مبتنی بر همبستگی و مسئولیت‌پذیری است، شرکت کرد. مورن در این دوره، به طور فزاینده‌ای به پدیده‌ی "جهانی‌شدن" علاقه‌مند شد و آن را به عنوان یکی از مهم‌ترین چالش‌های عصر حاضر مورد بررسی قرار داد. به باور او، "جهانی‌شدن مانند سفینه‌ای است که با سه موتور قدرتمند علم، تکنولوژی و اقتصاد به پیش می‌رود، اما این سفینه خلبانی ندارد و به همین دلیل، دو آینده‌ی کاملاً متفاوت را می‌توان برای آن متصور شد: یکی آینده‌ای تاریک و پر از فجایع (تخریب زیست‌کره، تکثیر سلاح‌های هسته‌ای، اقتصادی که اسیر
زیست‌کره، تکثیر سلاح‌های هسته‌ای، اقتصادی که اسیر سفته‌بازی‌های مالی شده، بحران تمدن‌های سنتی و بحران تمدن غربی، گسترش درگیری‌ها و تعصب‌ها) و دیگری آینده‌ای آرمان‌شهری با "فرا انسان‌گرایی" (transhumanisme) که در آن مرگ به تأخیر افتاده و انسان به کمک ربات‌ها از شر کارهای کسل‌کننده و طاقت‌فرسا خلاص می‌شود. اما این چشم‌انداز دوم که به دنبال "انسان تقویت‌شده" است، کاملاً کمی بوده و ضرورت یک تحول عظیم اخلاقی و فکری را برای اجتناب از فجایع و جلوگیری از تبدیل شدن انسان به موجودی رباتیک نادیده می‌گیرد." مجمع
شدن انسان به موجودی رباتیک نادیده می‌گیرد." مجمع روزولت و دیگر فعالیت‌های اجتماعی. مورن در مارس ۲۰۱۲، به همراه استفان هسل، میشل روکار و بسیاری از روشنفکران و چهره‌های شناخته شده‌ی جامعه‌ی مدنی و سیاسی، "مجمع روزولت" (collectif Roosevelt) را بنیان نهاد. این مجمع که نام خود را از فرانکلین روزولت، رئیس جمهور پیشین آمریکا، گرفته است، با هدف مبارزه با بحران‌های اقتصادی و اجتماعی و همچنین ترویج دموکراسی و عدالت اجتماعی ایجاد شد. این مجمع پانزده پیشنهاد برای مقابله با چالش‌های عصر حاضر، از جمله جلوگیری از فروپاشی
با چالش‌های عصر حاضر، از جمله جلوگیری از فروپاشی اقتصادی، ایجاد یک جامعه‌ی جدید، مبارزه با بیکاری و ایجاد یک اروپای دموکراتیک، ارائه کرد. مورن همچنین در سال ۲۰۱۳ به طور علنی از رئیس رائونی (Raoni)، رهبر سرخپوستان برزیل، در مبارزه‌اش علیه ساخت سد بلو مونته (Belo Monte) حمایت کرد و به همراه او و بسیاری دیگر از روشنفکران، حقوقدانان و سیاستمداران، در کنفرانس "ریو+۲۰" در راه‌اندازی "دادگاه اخلاقی برای رسیدگی به جنایات علیه طبیعت و آینده‌ی بشریت" مشارکت داشت. [^56] او در همین سال، با امضای بیانیه‌ی جنبش "پایان
او در همین سال، با امضای بیانیه‌ی جنبش "پایان اکوسید در اروپا" (End ecocide in Europe) که توسط دوازده روشنفکر دیگر نیز امضا شده بود، حمایت خود را از طرح شهروندی اروپایی "اکوسید در اروپا را متوقف کنید" اعلام کرد. [^57] مورن در سال ۲۰۱۹ نیز با اشاره به نقش مخرب "قدرت پول" در تخریب محیط زیست، گفت: "عامل اصلی بحران زیست‌محیطی فعلی، قدرت طلبی و سودجویی افراد و نهادهایی است که ثروت و قدرت را در دستان خود دارند." در ۲ ژوئیه ۲۰۱۵، مورن به همراه جمعی از چهره‌های برجسته، درخواست‌نامه‌ای را امضا کرد که از دولت فرانسه
درخواست‌نامه‌ای را امضا کرد که از دولت فرانسه می‌خواست ادوارد اسنودن (Edward Snowden) و جولیان آسانژ (Julian Assange) را به خاک این کشور پناه دهد. این درخواست نامه در پی نامه‌ی سرگشاده‌ی آسانژ به فرانسوا اولاند (François Hollande)، رئیس جمهور وقت فرانسه، منتشر شد و نشان‌دهنده‌ی تعهد مورن به آزادی بیان و حمایت از افشاگران فساد و جنایات دولتی است. دگاه‌های دینی و فلسفی. ادگار مورن بارها بر دیدگاه "بی‌اعتقادی رادیکال" خود تأکید کرده و خود را فردی "آگنوستیک" (ندانم‌گرا) معرفی کرده است. با این حال، او به عنوان
معرفی کرده است. با این حال، او به عنوان یک فیلسوف و جامعه‌شناس، به ابعاد مختلف زندگی انسانی، از جمله معنویت و اخلاق، علاقه‌مند بوده و در این زمینه نیز آثار متعددی نوشته است. او عضو کمیته‌ی حمایت از "هماهنگی فرانسه برای دهه‌ی فرهنگ صلح و عدم خشونت" (Coordination française pour la décennie de la culture de paix et de non-violence) است و به "بودیسم" به عنوان یک "مکتب فلسفی و اخلاقی" - و نه یک دین - علاقه‌مند است. او بودیسم را به دلیل تأکید بر صلح، عدم خشونت، مدارا و تفاهم متقابل مورد ستایش قرار داده و آن را