payamvha/North_RAG huggingface dataset:
تنها در موضع واکنش دفاعی موضعی به تهاجم دشمن، آزادی عمل لازم جهت رزم متحرک را به دست آورد. در این حال خارکوف و سپاه زرهی اس‌اس درون آن روز ۱۴ فوریه در شرف محاصره از شمال غربی بود. فون مانشتاین، بنا بر میل هیتلر و به امید دریافت نیروی کمکی بیشتر، به نیروهایش دستور داد خارکوف را به هر قیمتی حفظ کنند و درخواست برای تخلیه آن را رد کرد. به هر صورت او با آگاهی از این که این لشکرهای اس‌اس تنها نیروی زرهی با توان مؤثر برای او جهت اجرای ضد حمله هستند، به منظور حفظ این نیروها در فرمان خود خواهان صورت گرفتن عمل دفاع
نیروها در فرمان خود خواهان صورت گرفتن عمل دفاع به شکلی متحرک و همچنین اجتناب از افتادن در محاصره شد. فون مانشتاین این بار نیز همانند استالینگراد، خود فرمان به خروج نیروها از محاصره نداد اما انتظار داشت فرمانده محلی با مسئولیت خود این کار را بکند. در نهایت اوبرگروپن‌فورر پاول هاوسر، فرمانده سپاه زرهی اس‌اس با سرپیچی از فرمان مقامات بالاتر، تصمیم به تخلیه این شهر گرفت. بدین شکل خارکوف روز ۱۶ فوریه سقوط کرد. هیتلر با عصبانیت از این مسئله، روز بعد به قرارگاه فون مانشتاین در ژاپوروژه رفت. به نقل از یوزف گوبلس،
مانشتاین در ژاپوروژه رفت. به نقل از یوزف گوبلس، وزیر تبلیغات رایش، هیتلر حاضر بود به خاطر از دست رفتن خارکوف فون مانشتاین را از مقام خود عزل نماید. به هر صورت با شانه خالی کردن فون مانشتاین از مسئولیت تخلیه خارکوف، تنها یکی از فرماندهان میان‌رده با شخص دیگری جایگزین گشت. هیتلر در این جلسه از فون مانشتاین خواست بازپس‌گیری خارکوف را اولویت اصلی ضد حمله آتی خود قرار دهد. به هر صورت این بار نیز فون مانشتاین با نشان دادن وخامت اوضاع به او، هیتلر را راضی کرد ابتدا تهاجم دشمن به سمت رود دنیپر را که خط تدارکاتی
تهاجم دشمن به سمت رود دنیپر را که خط تدارکاتی اصلی او را مورد تهدید جدی قرار داده بود، متوقف کند و سپس به چنین اهدافی بپردازد. به دستور هیتلر گروه ارتش مضمحل‌شده ب منحل گردید و نیروهای آن به فون مانشتاین واگذار شد تا یگان آن مجدداً گروه ارتش جنوب نام بگیرد. ضد حمله در ناحیه خارکوف. فون مانشتاین تمامی طول ماه فوریه در حال آماده‌سازی برای ضد حمله بود. او طرح یک تهاجم برق‌آسای کلاسیک با حملات گازانبری متمرکزِ آرایش‌های پر سرعت برای محاصره و انهدام رخنه دشمن را ریخت. چند لشکر پیاده‌نظام تازه‌نفس از غرب اروپا
ریخت. چند لشکر پیاده‌نظام تازه‌نفس از غرب اروپا به او اختصاص یافت. فون مانشتاین با قرار دادن این لشکرها در خط مقدم، لشکرهای زرهی را از وظایف دفاعی رها کرد. او با تضعیف برخی قسمت‌های خط مقدم از جمله جناح شمالی گروه ارتش، در یک ریسک حساب‌شده در حال متمرکز کردن یگان‌های خود در نقاط خاص جهت ایجاد توان تهاجمی کافی بود. او به سپاه زرهی هاوسر دستور داد در ناحیه کراسنوگراد در صد کیلومتری جنوب غربی خارکوف، متمرکز و آماده ضد حمله شود. برای سد کردن پیشروی دشمن به سمت دنیپر، سپاه ۴۸ زرهی ارتش چهارم زرهی را به
به سمت دنیپر، سپاه ۴۸ زرهی ارتش چهارم زرهی را به دنیپروپتروفسک منتقل کرد. این دو سپاه آلمانی مسئولیت اصلی در طرح فون مانشتاین را بر عهده داشتند. تصور بر این است که اگر هاوسر ریسک مخالفت با هیتلر را به جان نمی‌خرید و عقب‌نشینی از خارکوف را صورت نمی‌داد، دیگر نیروهای ارتش چهارم زرهی با توانی بسیار تضعیف‌شده از نبردهای پیشین، نمی‌توانستند به تنهایی از عهده ضد حمله مورد نظر فون مانشتاین برآیند. در این حال فرماندهان ارتش سرخ تصور می‌کردند فون مانشتاین در حال تخلیه منطقه است؛ از این رو با وجود مشکلات تدارکاتی از
منطقه است؛ از این رو با وجود مشکلات تدارکاتی از جمله کمبود سوخت و فرسودگی قوا، تلاش برای رسیدن به دنیپر را تشدید کردند. این مسئله باعث از بین رفتن تمرکز قوای شوروی و پخش شدن آن‌ها شد. گفته می‌شود اعتقاد فون مانشتاین به ارائه توضیحات عملیاتی به صورت رو در رو به فرماندهان سپاه‌ها و لشکرها به جای استفاده از مخابره رادیویی، امکان رهگیری قصد او توسط بریتانیایی‌ها که قادر به شکستن رمز دستگاه انیگما شده بودند و متعاقباً قرار دادن آن در اختیار شوروی را از بین برد. فون مانشتاین با غافلگیر کردن دشمن در اقدامات
برد. فون مانشتاین با غافلگیر کردن دشمن در اقدامات ابتدایی خود، سینلنیکوفه و کراسنوآرمسکویه را پس گرفت. عملیات اصلی ضد حمله صبح روز ۲۰ فوریه آغاز شد. سپاه زرهی اس‌اس از شمال و سپاه ۴۸ ورماخت از جنوب جناحین ناحیه برآمدگی ارتش سرخ را مورد حمله قرار دادند. با یخ بستن سطح زمین امکان صد کیلومتر پیشروی در عرض سه روز برای نیروهای فون مانشتاین فراهم آمد. پاولوگراد روز ۲۲ فوریه مجدداً به تصرف درآمد. روز بعد سپاه ۴۰ زرهی در جناح راست سپاه ۴۸ زرهی نیز به ضد حمله پیوست. تا این زمان ارتش سرخ همچنان سعی در پیشروی به سمت
تا این زمان ارتش سرخ همچنان سعی در پیشروی به سمت غرب داشت. سه سپاه زرهی فون مانشتاین قوای نیکولای واتوتین را پیش از آن که فرصت عکس‌العمل پیدا کند، به صورت تکه‌تکه منهدم کردند. مابقی قوای دشمن در مقابل مقاومت حداقلی به سمت دونتس پس زده شدند. سپاه زرهی اس‌اس رو به خارکوف در شمال کرد. اقدام ارتش پنجم تانک شوروی برای ضد حمله از ناحیه خارکوف در روز ۳ مارس مستقیماً با این سپاه زرهی فون مانشتاین برخورد نمود و قوای آن به سرعت منهدم شدند. تا این زمان فون مانشتاین کاملاً ابتکار عمل را در اختیار گرفت و مرحله دوم ضد
ابتکار عمل را در اختیار گرفت و مرحله دوم ضد حمله را از روز ۶ مارس آغاز کرد. سپاه زرهی اس‌اس پیشروی سریعی به سمت خارکوف نمود. روز بعد نیروهای جناح شمالی گروه ارتش نیز به عملیات ملحق گردیدند. روز ۱۰ مارس نیروهای فون مانشتاین در حال به محاصره درآوردن خارکوف بودند. او قصد داشت این شهر کاملاً محاصره و از نبرد شهری اجتناب کند اما به دستور هیتلر نیروهای سپاه زرهی اس‌اس وارد شهر شدند. پس از یک نبرد سنگین خارکوف تا روز ۱۴ مارس مجدداً تسخیر گردید. در آخرین قسمت از پیشروی نیروهای فون مانشتاین روز ۱۶ مارس بر بلگورود
نیروهای فون مانشتاین روز ۱۶ مارس بر بلگورود نیز مسلط شدند تا دیگر با برخورد به مواضع قدرتمند دشمن متوقف شوند. فون مانشتاین امیدوار بود به کورسک نیز دست یابد اما فرا رسیدن نیروی کمکی پر شمار دشمن و گل‌آلود شدن بهاره راه‌ها این اجازه را به او نداد. با این ضد حمله به دو جبهه شوروی حدود ۸۸ هزار نفر تلفات وارد آمد و به هشت سپاه تانک ارتش سرخ از مجموع بیست سپاه تانک آن در جبهه شرقی آسیب جدی خورد. ترمیم این خسارات سه تا چهار ماه برای شوروی زمان برد که فضای تنفس حیاتی نصیب ورماخت کرد. بدین ترتیب تمامی دستاوردهای
نصیب ورماخت کرد. بدین ترتیب تمامی دستاوردهای عملیاتی اخیر ارتش سرخ در مقابل گروه ارتش جنوب، جز ناحیه کورسک، از بین رفت و فون مانشتاین بخش‌هایی از خط مقدم در جنوب اوکراین را به حدود سال ۱۹۴۲ بازگرداند. این مسئله رشته پیروزهای ارتش سرخ را موقتاً قطع و امید را در اردوی آلمانی‌ها مجدداً زنده کرد. به جهت این موفقیت بزرگ در ناحیه خارکوف گیره برگ‌های بلوط نشان صلیب شوالیه روز ۱۴ مارس سال ۱۹۴۳ به فون مانشتاین اعطا شد. نزد بسیاری ضد حمله او یک شاهکار عملیاتی به حساب می‌آید. فون کیلمنسگ، یکی از ژنرال‌های بوندس‌ور
می‌آید. فون کیلمنسگ، یکی از ژنرال‌های بوندس‌ور این عملیات را «بزرگ‌ترین ظهور نبوغ در تمامی طول جنگ» می‌نامد و برایتهاوپت با نهادن یک قدم فراتر برای آن «اهمیت تاریخی جهانی» قائل است. به هر حال عده‌ای نیز در قیاس با سایر عملیات‌های جنگ جهانی دوم، چنین تصویر مبالغه‌آمیزی را مورد تشکیک قرار داده‌اند. این موفقیت فون مانشتاین آخرین پیروزی بزرگ آلمان در جبهه شرقی بود. نبرد کورسک. بارش بهاره و گل‌آلود شدن راه‌ها عملیات دو طرف را موقتاً متوقف و آن‌ها را مشغول آماده‌سازی برای حرکات بعدی کرد. فون مانشتاین می‌اندیشید
برای حرکات بعدی کرد. فون مانشتاین می‌اندیشید با وجود موفقیت در ناحیه خارکوف گروه ارتش او همچنان بسیار ضعیف است و در متوقف کردن یک تهاجم تمام عیار دیگر از طرف دشمن با مشکل مواجه خواهد شد. به هر صورت پیشنهاد کرد به شوروی اجازه داده شود یک عملیات بزرگ علیه گروه ارتش جنوب آغاز و حتی مقداری اراضی کسب کند تا علیه یک ضد حمله اجرا گردد. به هر صورت، با وجود موفقیت‌های اخیر فون مانشتاین، هیتلر به‌طور قطع تمامی پیشنهادهای او برای یک دفاع عملیاتی متحرک را رد کرد. فرماندهی عالی آلمان به دنبال آن بود که ابتکار عمل را در
عالی آلمان به دنبال آن بود که ابتکار عمل را در سال ۱۹۴۳ باز پس بگیرد. در این راستا، فون مانشتاین توصیه به انهدام برآمدگی خط مقدم دشمن در ناحیه کورسک به عنوان امتداد منطقی ضد حمله ماه مارس کرد. فرماندهی عالی نیروی زمینی با این پیشنهاد موافقت نمود اما کار بر روی جزئیات طرح موسوم به «عملیات "سیتادل"» توسط ارتشبد کورت سایتسلر، رئیس ستاد کل نیروی زمینی انجام گرفت. بر اساس این طرح گروه ارتش تحت امر فون مانشتاین، هر زمان که وضعیت آب‌وهوایی اجازه بدهد، می‌بایست در هماهنگی با گروه ارتش مرکز که از شمال یورش می‌آورد،
با گروه ارتش مرکز که از شمال یورش می‌آورد، یک تهاجم گسترده گاز انبری از جنوب علیه ناحیه برآمدگی صورت می‌داد. نیروهای فون مانشتاین می‌بایست برای تحقق این هدف ۱۲۰ کیلومتر به طرف شمال در جانب اوبویان پیش می‌رفتند. در صورت موفقیت طرح دو گروه ارتش در شهر کورسک به یکدیگر متصل می‌شدند و پنج یا شش ارتش شوروی را در یک منطقه وسیع به محاصره درمی‌آوردند. با وجود تمایل فون مانشتاین بر آغاز عملیات بدون هر گونه تأخیر بیشتر، با اتخاذ رویکرد احتیاط‌آمیز و به جهت تقویت هر چه بیشتر یگان‌های زرهی، عملیات چند بار توسط فرماندهی
بیشتر یگان‌های زرهی، عملیات چند بار توسط فرماندهی عالی به تأخیر افتاد. این مسئله به شوروی نیز فرصت بازیابی مجدد نیروهای به شدت آسیب‌دیده خود و آماده‌سازی بیشتر داد. در این مدت شوروی برآمدگی کورسک را به یکی از مستحکم‌ترین مناطق در تاریخ رزم نوین بدل ساخت و نیروی ذخیره فراوانی در پشت جبهه متمرکز کرد. فون مانشتاین مشابه ضد حمله در ناحیه خارکوف، به منظور عملیات "سیتادل" ۸۵ درصد از نیروهای زرهی در دسترس خود را در خط مقدم تهاجم به طول تنها ۵۰ کیلومتر متمرکز کرد. مابقی نیروهای زرهی می‌بایست از دفاع مابقی خط مقدم
مابقی نیروهای زرهی می‌بایست از دفاع مابقی خط مقدم بیش از ۲۰۰ کیلومتری گروه ارتش پشتیبانی می‌نمودند. آلمانی‌ها حمله را از روز ۵ ژوئیه با بیش از ۹۰۰ هزار نفر نیرو که حدود دو سوم از آن‌ها در قسمت جنوبی تحت امر فون مانشتاین بودند، آغاز کردند. دو سپاه زرهی ارتش چهارم زرهی با مجموعاً ۹۲۵ تانک و ۱۷۰ توپ تهاجمی جلوداری فون مانشتاین را بر عهده داشتند. این یگان بزرگ‌ترین یگان زرهی ورماخت در تمامی طول جنگ در جبهه شرقی بود. فون مانشتاین گروه رزمی "کمپف" را نیز با حدود ۳۷۰ تانک و توپ تهاجمی دیگر در جناح راست خود قرار
۳۷۰ تانک و توپ تهاجمی دیگر در جناح راست خود قرار داد تا با عریض‌تر کردن رخنه، با ضد حمله احتمالی نیروهای ذخیره دشمن مقابله نماید. فون مانشتاین انتظار داشت بیشتر لشکرهای تهاجمی او تا پایان روز نخست از سد نخستین خط دفاعی دشمن عبور کنند و به دومین خط دفاعی آن در مجاورت رود پسل در عمق ۴۵ کیلومتری برسند. با این حال این نیروها با تنها ۳ تا ۲۰ کیلومتر پیشروی در روز نخست غالباً نتوانستند نخستین خط دفاعی را بشکنند. این مسئله فون مانشتاین را متحیر کرد چرا که تا به کنون سابقه نداشت نیروهای زرهی او نتوانند در مواضع
کنون سابقه نداشت نیروهای زرهی او نتوانند در مواضع دشمن رخنه نمایند. نیروهای او در برابر مقاومت شدید دشمن و برتری عددی آن، در عرض ۷ روز تنها توانستند ۳۵ کیلومتر در عمق دفاع شوروی، نیمی از راه تا کورسک، پیشروی نمایند. با ورود یک ارتش تانک ذخیره شوروی در روز ۱۱ ژوئیه در این قسمت به میدان، حرکت فون مانشتاین متوقف گشت. روز ۱۲ ژوئیه نبرد زرهی بزرگی در پروخروفکا بین ارتش چهارم زرهی فون مانشتاین و قوای تانک شوروی درگرفت که با وجود پیروزی تاکتیکی آلمانی‌ها، هر دو طرف را متحمل خسارات سنگین کرد. با توجه به این که
طرف را متحمل خسارات سنگین کرد. با توجه به این که نیروهای قدرتمندتر او موفقیت بیشتری نسبت قوای جناح شمالی عملیات کسب کردند، فون مانشتاین تنها فرمانده‌ای بود که از هیتلر خواست عملیات "سیتادل" را ادامه دهد. او در خاطراتش مدعی شد نیروهای او قادر به دفع ضد حمله دشمن و تصرف کورسک بودند اما روز ۱۳ ژوئیه با نگرانی هیتلر از تهاجم متفقین به سیسیل، تهاجم متوقف شد تا نیروهای ذخیره به جانب غرب منتقل شوند. او همچنین در این نوشته‌ها مدعی شد قوایی از دشمن که در مقابل گروه ارتش او قرار داشتند چهار برابر بیشتر تلفات دادند.
ارتش او قرار داشتند چهار برابر بیشتر تلفات دادند. فون مانشتاین حتی عملیات در ناحیه کورسک را گونه‌ای از پیروزی برای آلمان خواند که بخش زیادی از قابلیت‌های تهاجمی شوروی را از بین برده است. با وجود این که ادعای فون مانشتاین در ارتباط با تلفات دشمن اغراق‌شده به نظر نمی‌رسد، به هر صورت اسناد باقیمانده به روشنی نشان می‌دهد نقل فون مانشتاین از واقعه گمراه کننده است چرا که هیچ دستوری برای توقف تهاجم صادر نگشته و تصمیم نهایی برای انتقال نیروهای زرهی تا روز ۲۵ ژوئیه، هنگامی که شکست عملیات قطعی به حساب می‌آمد، گرفته
هنگامی که شکست عملیات قطعی به حساب می‌آمد، گرفته نشده بود. عقب‌نشینی به سمت غرب. در این زمان فرماندهی عالی نیروی زمینی مسئول امور جبهه شرقی و فرماندهی عالی ورماخت مسئول اداره تمامی جبهات دیگر بودند. فون مانشتاین سعی کرد هیتلر را نسبت به انتصاب یک رئیس حقیقی برای ستاد کل یا تعیین یک فرمانده کل برای جبهه شرقی قانع کند. هیتلر به خوبی متوجه این مسئله شد که فون مانشتاین کسی جز خود را برای این جایگاه‌ها مناسب نمی‌بیند. به نقل از الکساندر اشتالبرگ، خدمت‌گزار نظامی او، فون مانشتاین روز ۱۳ ژوئیه دیداری با
نظامی او، فون مانشتاین روز ۱۳ ژوئیه دیداری با فیلدمارشال فون کلوگه و فیلدمارشال اروین رومل داشت. این نخستین دیدار شخصی بین فون مانشتاین و رومل بود. به نوشته اشتالبرگ، در خلال بحث در ارتباط با تعیین یک فرمانده کل برای جبهه شرقی، فون کلوگه برای قرار دادن خود تحت فرمان فون مانشتاین اعلام آمادگی کرد. در این دیدار رومل اذعان داشت اگر متفقین قادر به پیاده‌سازی نیرو در بالکان و سپس غرب شوند همه چیز فرو خواهد ریخت. فون مانشتاین در پاسخ فاصله شرایط کنونی با آن حالت را زیاد دانست و ابراز داشت هیتلر پیش از آن که دیر
را زیاد دانست و ابراز داشت هیتلر پیش از آن که دیر شود دست از کنترل شخصی جنگ برخواهد داشت. با این حال رومل با ادعای شناخت بیشتر هیتلر نسبت به فون مانشتاین، این مسئله را غیرممکن اما به هر صورت خود را نیز آماده فرمان‌برداری از فون مانشتاین خواند. طبق ادعای اشتالبرگ، پس از آن که فون مانشتاین محل را ترک کرد رومل به او گفت: «فیلدمارشال شما یک نابغه در بعد راهبردی است. من او را تحسین می‌کنم. اما او یک خیال‌باف است.» پس از شکست در کورسک ورماخت دیگر قادر به اجرای عملیات‌های تهاجمی نبود و تمامی ابتکار عمل به دست
عملیات‌های تهاجمی نبود و تمامی ابتکار عمل به دست شوروی افتاد. در ادامه گروه ارتش تحت امر فون مانشتاین مجموعه‌ای از عملیات‌های دفاعی را به اجرا گذاشت. در این شرایط، در مواجهه با حملات ایذایی ارتش سرخ به جناح جنوبی گروه ارتش و عبور قوای دشمن از رود میوس، فون مانشتاین در تصمیمی که خود بعدها آن را «فاجعه‌بار» توصیف کرد، بیشتر نیروهای زرهی گروه ارتش را جهت دفع رخنه دشمن به مناطق جنوبی منتقل نمود. با وجود کسب برخی پیروزی‌های تاکتیکی برای نیروهای فون مانشتاین، با قرار گرفتن تهاجم اصلی شوروی بر نواحی شمالی، ارتش
قرار گرفتن تهاجم اصلی شوروی بر نواحی شمالی، ارتش سرخ یک تهاجم گسترده را از روز ۳ اوت آغاز کرد که قوای کم‌شمار جناح شمالی فون مانشتاین مجموعاً شامل هفت لشکر قادر به متوقف ساختن آن نبودند. در پی این تحولات که مجدداً سبب تحیر او شده بود، فون مانشتاین دستور به تخلیه خارکوف داد تا این شهر برای بار دیگر روز ۲۲ اوت سقوط کند. تا پایان ماه اوت فون مانشتاین تقریباً در تمامی طول خط مقدم در حال شکست بود. فون مانشتاین از هیتلر خواست نیروهایش را برای ایجاد خط دفاعی جدید تا پشت رود دنیپر عقب بکشد اما مجوز چنین اقدامی تا
تا پشت رود دنیپر عقب بکشد اما مجوز چنین اقدامی تا روز ۱۵ سپتامبر صادر نشد. به هر صورت سرنیزه زرهی ارتش سرخ زودتر از بسیاری از یگان‌های فون مانشتاین خود را به دنیپر رساند و تا پایان ماه سپتامبر چنو سرپلی بر آن ایجاد کرد. فون مانشتاین در حین عقب‌نشینی قرارگاه خود را ابتدا به گیروفوگراد و سپس به وینیتسا منتقل نمود. با وجود از بین رفتن برخی از سر پل‌ها توسط ضد حملات زرهی فون مانشتاین، نیروهای شوروی با گذر از سرپل لیوتژ در شمال کی‌یف و غافلگیر کردن فون مانشتاین روز ۶ نوامبر به سرعت بر شهر کی‌یف مسلط شوند. با
روز ۶ نوامبر به سرعت بر شهر کی‌یف مسلط شوند. با سرخوردگی فرماندهی عالی از سقوط کی‌یف، مقدار زیادی نیروی زرهی کمکی به فون مانشتاین تعلق گرفت تا این شهر پس بگیرد. ضد حمله فون مانشتاین با دو سپاه زرهی مجموعاً با ۵۸۵ تانک، به سبک نبرد خارکوف به جناحین رخنه دشمن موفقیت زیادی به دست آورد و برخی اراضی از جمله ژیتومیر را مجدداً به تصرف آلمانی‌ها بازگرداند اما شرایط بد آب‌وهوایی اجازه تکمیل اهداف را به آن نداد. فون مانشتاین که نتوانسته بود هیچ یگانی از دشمن را به محاصره درآورد، روز ۲۵ نوامبر عملیات را متوقف کرد.
محاصره درآورد، روز ۲۵ نوامبر عملیات را متوقف کرد. فون مانشتاین با تشکیل یک لشکر توپخانه، تحت پشتیبانی این لشکر با سپاه ۴۸ زرهی مجدداً از روز ۶ دسامبر اقدام به حمله به مواضع دشمن در رادومیشل کرد. این حمله تعدادی از لشکرهای تفنگ‌دار شوروی را به محاصره انداخت و تلفات سنگینی به ارتش سرخ وارد آورد. به هر صورت آلمانی‌ها دیگر از قدرت کافی برای انهدام این آرایش‌ها برخوردار نبودند. با وارد شدن سه سپاه تانک دشمن به میدان، یک درگیری زرهی طولانی درگرفت که خسارات زیادی به هر دو طرف زد. تا روز ۲۳ دسامبر فون مانشتاین که
به هر دو طرف زد. تا روز ۲۳ دسامبر فون مانشتاین که نتوانسته بود کیف را باز پس بگیرد، وادار شد ضد حمله را کاملاً متوقف کند. به هر صورت او تصور می‌کرد این ضد حمله جبهه یکم اوکراین شوروی را فلج کرده و برای مدتی قدرت اجرای یک تهاجم عمده را از آن گرفته است. با این حال دقیقاً برخلاف تصور فون مانشتاین، واتوتین با دریافت صدها هزار نفر نیروی کمکی، از صبح روز ۲۴ دسامبر، فردای همان روز، تهاجم بزرگ دیگری را آغاز کرد. ارتش سرخ با پیشروی از گذرگاه کی‌یف گروه ارتش جنوب را در خطر افتادن در محاصره قرار داد. تا اواخر این ماه
خطر افتادن در محاصره قرار داد. تا اواخر این ماه موقعیت فون مانشتاین به اندازه‌ای حساس شد که او پیشنهاد کرد نیروهایش را کاملاً از خم رود دنیپر عقب بکشد تا خط مقدم خود را کوتاه‌تر کرده و نیروی ذخیره‌ای برای مقابله با دشمن در غرب کی‌یف ایجاد نماید. ارتشبد کورت سایتسلر، رئیس ستاد کل نیروی زمینی نیز به جد پشتیبان این طرح بود. به هر صورت هیتلر با فاجعه‌بار دانستن عواقب این اقدام، به دلایل سیاسی-راهبردی از جمله از دست رفتن کریمه و به خطر افتادن میدان‌های نفتی رومانی، با آن مخالفت کرد و دستور داد جناح راست گروه
با آن مخالفت کرد و دستور داد جناح راست گروه ارتش جنوب به هر قیمتی که شده موضع پیشین خود را حفظ کند. مقرر گشت صد هزار نفر از نیروهای گروه ارتش آ به گروه ارتش فون مانشتاین منتقل گردد. به هر صورت در این زمان برای تمامی گروه ارتش او تنها حدود ۲۵۰ تانک باقی مانده بود. در این هنگام عناصری از جنبش مخالفان هیتلر نزد فون مانشتاین مدعی شدند که هیتلر تهدید کرده است اگر به فرمان او سر نهاده نشود به راحتی خواهد توانست فون مانشتاین را «در یک حادثه یا همانند آن» از سر راه بردارد. گفته می‌شود فون مانشتاین در پاسخ ابراز
بردارد. گفته می‌شود فون مانشتاین در پاسخ ابراز داشت که به این سخنان باور ندارد اما بلافاصله تمهیداتی برای امنیت شخصی خود صورت داده است. با وجود این که فون مانشتاین درک روشنی از وضعیت راهبردی خطرناک نشان می‌داد و در خاطراتش هیتلر را به عدم درک رزم متحرک متهم می‌کرد، به هر صورت با توجه به تحرک‌پذیری اندک نیروهای ورماخت مخصوصاً لشکرهای پیاده‌نظام آن در این زمان و فقدان توان صورت گرفتن عملیات‌های دفاعی متحرک در آن‌ها، این دست فرمان‌های هیتلر نیز همواره خالی از منطق نبودند؛ چرا که در بسیاری از موارد پیاده‌نظام
منطق نبودند؛ چرا که در بسیاری از موارد پیاده‌نظام ورماخت می‌بایست برای صورت دادن این گونه عملیات‌ها تجهیزات سنگین و انبارهای مهمات خود را رها می‌کرد و در فضای باز و در شرایط زمستانی دست به عقب‌نشینی می‌زد که گاهی منجر به وارد آمدن تلفات بیشتر به آن می‌شد. محاصره کورسون. با این وجود، فون مانشتاین از روز نخست سال ۱۹۴۴ شروع به انتقال بی‌سروصدای نیرو از جناح راست خود به جناح چپ کرد تا به اوضاع در آن قسمت ثبات ببخشد. او سعی داشت مقیاس این کار و همچنین رها کردن به اختیار اراضی در خم رود دنیپر را از فرماندهی عالی
اختیار اراضی در خم رود دنیپر را از فرماندهی عالی مخفی کند. به هر حال هیتلر به سرعت متوجه این مسئله شد و فون مانشتاین را روز ۴ ژانویه به راستنبورگ احضار کرد. پیشوا از این که فون مانشتاین با نادیده گرفتن یک فرمان صریح، با این کار اقتدار او را خدشه‌دار کرده است، ناراحت بود. فون مانشتاین در پاسخ به این مؤاخذه تنها موضوع فرمانده کل جبهه شرقی را مجدداً مطرح کرد. او سعی داشت هیتلر را مجاب به تغییر ساختار فرماندهی عالی کند. فون مانشتاین به هیتلر گفت شرایط حساس کنونی نه تنها به خاطر برتری محض دشمن، بلکه نتیجه
کنونی نه تنها به خاطر برتری محض دشمن، بلکه نتیجه ساختار فرماندهی آلمان نیز است. او با افزودن این موضوع که وضعیت رهبری نظامی نمی‌تواند این گونه ادامه پیدا کند، خواسته پیشین خود در ارتباط انتصاب یک رئیس دارای اختیار برای ستاد کل و یک فرمانده کل کاملاً مستقل برای جبهه شرقی را تکرار کرد. واکنش هیتلر به این خواسته تماماً منفی بود. این سخنان در نزد هیتلر گونه‌ای از تقلا فون مانشتاین برای خود به نظر می‌رسید. هیتلر اعلام کرد تنها او به تمامی ابزار در رایش به منظور فرماندهی مؤثر دسترسی دارد. هیتلر به فون مانشتاین
فرماندهی مؤثر دسترسی دارد. هیتلر به فون مانشتاین گفت «فیلدمارشال‌ها حتی از من تبعیت نمی‌کنند؛ فکر می‌کنی به تبعیت از تو بیشتر مایل هستند؟! من لااقل می‌توانم آن‌ها را عزل کنم. کس دیگری این اختیار را ندارد.» هیتلر بدون توجه به پاسخ فون مانشتاین مکالمه را به پایان رساند. به هر صورت رابطه فون مانشتاین با هیتلر به سرعت رو وخامت نهاد. در این حال ارتش سرخ با بهره‌گیری از تضعیف جناح راست گروه ارتش جنوب، با حمله به آن روز ۸ ژانویه کیروفوگراد را تسخیر کرد و خود را به تنها ۶۵ کیلومتری قرارگاه فون مانشتاین رساند تا او
تنها ۶۵ کیلومتری قرارگاه فون مانشتاین رساند تا او وادار به عقب کشیدن ۱۲۰ کیلومتری آن تا پروسکوروف شود. فون مانشتاین طرح یک ضد حمله مشترک موسوم به عملیات "واتوتین"، توسط ارتش‌های یکم زرهی و هشتم را ریخت تا سرنیزه رخنه کننده دشمن را به محاصره بیندازد و منهدم کند. در این هنگام یک سپاه از هر یک از این دو ارتش آخرین جای پای آلمان در کرانه رود دنیپر را در برآمدگی کورسون حفظ کرده بودند. درخواست فون مانشتاین برای رها کردن این برآمدگی پیش از آن که نیروهای درون آن به محاصره بیفتند، نیز رد شد. او یک یگان از تانک‌های
محاصره بیفتند، نیز رد شد. او یک یگان از تانک‌های پنتر و تیگر موسوم به هنگ زرهی سنگین "بِکه" ایجاد کرد و در کنار دو لشکر زرهی برای جلوگیری از رخنه دشمن از شرق اختصاص داد. عملیات "واتوتین" روز ۲۴ ژانویه آغاز شد اما پیش از آن که پیشرفتی داشته باشد شوروی نیز حمله خود به برآمدگی کورسون را آغاز کرد. ارتش سرخ با هفت لشکر تفنگ‌دار و بیش از ۳۰۰ تانک یک لشکر پیاده‌نظام فون مانشتاین را که از دیواره شرقی منطقه برآمدگی محافظت می‌کرد، هدف گرفت. این لشکر به سرعت فرو پاشید و نیروهای دشمن به پشت سر مواضع آلمانی‌ها رخنه
و نیروهای دشمن به پشت سر مواضع آلمانی‌ها رخنه کردند. ضد حمله زرهی فون مانشتاین برای متوقف کردن دشمن نتیجه‌بخش نبود تا در نهایت با اتصال ارتش‌های پنجم و ششم تانک شوروی در روز ۲۸ ژانویه به یکدیگر ۵۶ هزار نفر از نیروهای او در دو سپاه ۱۱ و ۴۲ به محاصره بیفتند. ارسال هوایی تدارکات کافی توسط فون مانشتاین از فروپاشی بلافاصله منطقه تحت محاصره جلوگیری کرد. فون مانشتاین که بر آن بود از وقوع مجدد اشتباهات استالینگراد این بار در محاصره کورسون جلوگیری کند، به سرعت نیروی نجات‌بخشی مشتکل از دو سپاه ۳ و ۴۸ زرهی سازمان با
نجات‌بخشی مشتکل از دو سپاه ۳ و ۴۸ زرهی سازمان با شمول هنگ زرهی سنگین "بِکه" سازمان داد. تمرکز شوروی بر انهدام یگان‌های تحت محاصره فرصت بهتری به او داد. با این حال نیروهای درون محاصره موسوم به گروه "اشتمرمان" با عقب‌نشینی به مواضع قابل دفاع‌تر حول پایگاه هوایی کورسون برای دو هفته موقعیت خود را حفظ کردند. اقدام برای شکستن محاصره موسوم به عملیات "واندا" با حدود ۲۰۰ تانک بین روزهای ۱ تا ۳ فوریه آغاز شد. فاصله بین درون و بیرون محاصره تنها ۳۵ تا کیلومتر بود اما شرایط به‌شدت گل‌آلود منطقه به شکل جدی تحرک را از
شرایط به‌شدت گل‌آلود منطقه به شکل جدی تحرک را از نیروهای زرهی فون مانشتاین می‌گرفت. به هر صورت و با وجود مقاومت شدید ده لشکر دشمن، آلمانی‌ها توانستند در عرض یک هفته ۲۰ تا ۲۵ کیلومتر پیش بروند. فون مانشتاین برای نظارت مستقیم و نزدیک بر عملیات قرارگاه خود را به اومان در ۸۰ کیلومتری خط مقدم منتقل کرد. در این حال در تلاش بود لزوم تلاش نیروهای درون محاصره برای بیرون کشیدن خود را به هیتلر بقبولاند. همانند گذشته هیتلر همچنان اصرار بر حفظ کورسون داشت. فون مانشتاین در اقدامی دوباره با افزودن یک لشکر زرهی دیگر بدان،
اقدامی دوباره با افزودن یک لشکر زرهی دیگر بدان، سپاه ۳ زرهی را روز ۱۱ فوریه ۱۵ کیلومتر دیگر پیش برد و به تنها ۷ کیلومتری محاصره‌شدگان رساند. چند سپاه تانک شوروی در جلوی روی او بودند. همان روز پایگاه هوایی کورسون از دست رفت. در نهایت فون مانشتاین بدون دریافت تاییدیه از هیتلر، عصر روز ۱۶ فوریه از طریق رادیو مستقیماً به گروه "اشتمرمان" دستور به خروج از محاصره داد. این نیرو با رها کردن خودروها و سلاح‌های سنگین خود، در یک عملیات ماهرانه شبانه دشمن را غافل‌گیر کرد و در لیسانکا به سپاه ۳ زرهی متصل شد. بدین شکل
کرد و در لیسانکا به سپاه ۳ زرهی متصل شد. بدین شکل دست کم ۴۰ هزار نفر از محاصره‌شدگان نجات داده شدند. به هر صورت هر یک از شش لشکر آلمانی متحمل خسارات جدی گشتند و آخرین ذخایر نیروی متحرک گروه زرهی جنوب نیز در این نبرد صرف گردید. فون مانشتاین در این درگیری‌ها با قوایی از دشمن می‌جنگید که برتری عددی سه تا چهار برابری و در برخی مواقع تا ۷ برابری داشتند. با این وجود مشکل فون مانشتاین این بود که می‌بایست با مقدار ناکافی نیرو از خط مقدم طولانی گروه ارتش در مواضعی که مزیتی در برنداشت دفاع می‌کرد. برای مثال، گروه
که مزیتی در برنداشت دفاع می‌کرد. برای مثال، گروه ارتش او در طول ماه اوت سال ۱۹۴۳ متحمل ۱۳۳ هزار تن تلفات شد اما تنها ۳۳ هزار تن نیروی جایگزین دریافت نمود. آغاز ماه مارس سال ۱۹۴۴ دفاع از خط مقدمی به طول حدود ۸۵۰ کیلومتر بر عهده گروه ارتش جنوب با تنها ۳۷ لشکر ضعیف و بدون هیچ ذخیره متحرکی، بود. محاصره کامنتس-پودولسکی. دو جبهه ارتش سرخ از روزهای ۴ و ۵ مارس سال ۱۹۴۴ عملیات بزرگ دیگری را علیه گروه ارتش مرکز آغاز کردند. با وجود مقاومت شدید آلمانی‌ها، خط مقدم گروه ارتش در چند جا شکسته شد و تانک‌های دشمن در عمق
ارتش در چند جا شکسته شد و تانک‌های دشمن در عمق رخنه کردند. ارتش یکم زرهی ورماخت در برآمدگی در اطراف کامنتس-پودولسکی در حال محاصره شدن بود. فون مانشتاین باز هم مجبور به عقب کشیدن قرارگاه خود، این بار به لووف شد. هیتلر درخواست فون مانشتاین برای تخلیه برآمدگی را رد کرد. پیش از پایان ماه مارس خط مقدم فون مانشتاین شروع به فروپاشی کرد. در نهایت ارتش ششم تانک شوروی روز ۲۸ مارس خوتین را تصرف و راه گریز ارتش یکم زرهی ورماخت را قطع کرد. بدین ترتیب ارتش یکم زرهی هانس-والنتین هوبه با حدود ۲۰۰ هزار نفر نیرو در نزدیکی
هوبه با حدود ۲۰۰ هزار نفر نیرو در نزدیکی مرز رومانی به محاصره افتاد. فون مانشتاین در این زمان دیگر چیزی برای اجرای عملیات نجات نداشت و تنها توانست با ارتش یکم مجارستان خط مقدمی کم‌عمق در کوه‌های کارپاتی در برابر دیواره بیرونی محاصره ایجاد کند. به براین پرواز کرد تا به هیتلر بگوید دو لشکر مورد علاقه او یعنی یکم زرهی "لایب اشتاندارته" و دوم زرهی "داس رایش" اس‌اس هم درون محاصره هستند و در صورتی که نیروی کمکی برای نجات آن‌ها تأمین نشود، از بین خواهند رفت.. به هر شکل پیشوا با اکراه پذیرفت سپاه ۲ زرهی اس‌اس از