payamvha/North_RAG huggingface dataset:
خود نیز به سه قسمت تقسیم می‌شود. ۱. روسری(به زبان لری: کانه): روسری از جنس تورمانند و نازک هست که برای دوخت این روسری، پارچه‌ای به طول ۱ متر و ۵٠ سانت را برش می‌دهند و اطراف آن را با پولک یا منجوق تزئین کرده و زیر گلوی آن را با سوزن طلا یا خار لری می‌بندند. ۲. کلاهچه(به لری: لچک): کلاهچه‌ای گرد و نیمه گرد، که نوعی پوشش لری سر زنانه از جنس مخمل است و پس از آراستن موهای زنان لر به شکل زُلف یا همان تُرنه در فرق سر زنان قرار می‌گیرد و با دو بندی که از کنار گوش‌ها گذشته و زیر گلو به هم گره می‌خورند روی سر ثابت
گذشته و زیر گلو به هم گره می‌خورند روی سر ثابت نگه داشته می‌شود و به ویژه در میان بانوان بختیاری، بویراحمد و ممسنی رایج است و با تزئینات مختلفی همانند پولک، منجوق، سکه و الماس آراسته می‌شود. تزئینات آن الهام گرفته از طرح‌های طبیعت مانند بته، سرکج و سه گلی است. ۳. چارقد(به لری: چارقَی، تیگ‌بند یا گُلوَنی): دستمالی بلند که به صورت تاشو بر فرق سر زنان قرار می‌گیرد و به عنوان سربند دور سر بسته و پشت سر گره می‌خورد. زنان جوان از چارقد رنگی و زنان میانسال و سالخورده از چارقد با رنگ‌های تیره استفاده می‌کنند.
از چارقد با رنگ‌های تیره استفاده می‌کنند. چارقد در دو طرح چارقد هفت رنگ و دیگری چارقد گلونی که بر روی آن نمادهای سرو خمیده و ایران باستان نقش بسته است و ریشه این سربند با قدمت ۳ هزارسال به زنان کاسیت باز می‌گردد و طرح مشهور سیاه و سرخ آن سال ۱۳۹۴ به نام روسری استان لرستان به ثبت ملی رسیده است. تن‌پوش که به دو قسمت تقسیم می‌شود: ۱. پیراهن(به لری: جومه): بالاتنه لباس زنان کهگیلویه‌ یک پیراهن بلند است که از ۲.۵ تا سه متر پارچه با آستین‌های بلند دوخته شده، از زیر گردن تا کف پاها را می‌پوشاند و از دوطرف از قسمت
گردن تا کف پاها را می‌پوشاند و از دوطرف از قسمت کمر به پایین چاک می‌خورد. ۲. کت مخمل(به لری: دَلگ): نوعی کت کوتاه زنانه از جنس مخمل با آستین‌های بلند که در رنگ‌های مختلف و به اقتضای سن زنان با تزئینات زیبایی در فصول سرما و مراسم عروسی مورد استفاده قرار می‌گیرد. دلگ معمولاً با پارچه مخمل دوخته شده، با یک پارچه نخی آستر دوزی شده و با نواری دور تا دور آن را تزئین می‌کنند.در زمان‌های گذشته این تن پوش با سکه‌های طلا و یا نقره تزئین می‌شد. پاپوش(به لری: تومبون): تشکیل شده از یک دامن که بیشترین مصرف پارچه را دارد
شده از یک دامن که بیشترین مصرف پارچه را دارد و تقریبا از هفت تا دوازده متر پارچه تشکیل شده و به شکلی دوخته می‌شود که حالت چین‌خورده و زیبایی به خود گرفته و تا انگشتان پا را کاملا می‌پوشاند. در پایین این قسمت از لباس نیز از نوارهای رنگی به نام قیتون یا کِرمَک استفاده می‌شود. ثبت پوشاک لرهای دومنی(جنوبی): لباس سنتی مردانه و زنانه در سال ۱۳۹۵ با کد ۳۶۶_۳۶۷ ثبت ملموس استان کهگیلویه بویراحمد و سال ۱۴۰۳ با کد ۳۱۳۰_۳۱۳۱ مشترک لرهای دومنی(جنوبی) کهگیلویه بویراحمد، فارس، بوشهر و قسمتی از خوزستان ثبت ملی شده است.
فارس، بوشهر و قسمتی از خوزستان ثبت ملی شده است. این پوشش با نقش های حکاکی شده بر روی مجسمه ملکه ناپیراسو تمدن ایلام و جام سیمین مرودشت نشانه تمدن، قدمت و اصالت لرهای جنوبی می‌باشد. ره آورد. صنایع دستی صنایع دستی استان کهگیلویه و بویراحمد می‌توان به قالیچه گلیم، گبه، خورجین، جاجیم و فرش…اشاره کرد. سوغات استان می‌توان به لباس لری، دستمال هفت‌رنگ، لچک، زیورآلات لری، گردو، عسل، کشک، قره قروت محلی، بن‌ سرخ، روغن حیوانی، بلوط وحشی، انگور و ماهی قزل‌آلا اشاره کرد. همچنین گردنبند میخک و گردنبند مهلو (مقلب به
کرد. همچنین گردنبند میخک و گردنبند مهلو (مقلب به گردنبند عشق) نیز جزو سوغات‌های استان به‌شمار می‌رود. همچنین این استان یکی از قطب‌های تولید عسل طبیعی در کشور نیز می‌باشد و این محصول را به کشورهای دیگر نیز صادر می‌کند. ورزش. در استان بزرگ‌ترین ورزشگاه متعلق به شهر یاسوج ورزشگاه آزادی یاسوج است این ورزشگاه در سال ۱۳۹۴ با ۱۵۰۰۰ نفر ظرفیت افتتاح شد. تیم‌های از استان در لیگ برتر هندبال مردان فعالیت می‌کنند که عبارتند از: البته در فوتبال نیز تیم‌های در استان فعالیت می‌کنند: غذاهای محلی استان. استان دارای غذاهای
می‌کنند: غذاهای محلی استان. استان دارای غذاهای سنتی متعددی است:
استان گُلِستان از استان‌های شمالی ایران است. این استان بخشی از استان مازندران بود که در سال ۱۳۷۶ به صورت استانی مستقل به نام گلستان درآمد و گرگان بعنوان مرکز آن برگزیده شد. بزرگ‌ترین و پرجمعیت‌ترین شهر آن گرگان است. استان گلستان از شرق و شمال شرق، با خراسان شمالی، از جنوب با سمنان ، از جنوب غرب با مازندران و از شمال با کشور ترکمنستان همسایه است. بعد از گرگان که مرکز استان می باشد، به ترتیب گنبدکاووس، بندرگز و علی آباد کتول مهم ترین و پرجمعیت ترین شهر های استان گلستان به شمار می روند. از غرب نیز به دریا خزر
گلستان به شمار می روند. از غرب نیز به دریا خزر منتهی میشود.استان گلستان به‌دلیل تنوع بالای قومی، مذهبی و دینی به عنوان نگارستان ایران شناخته می‌شود. اقوام ساکن استان شامل : ترکمن ها ، مازندرانی ها ، سیستانی ها، بلوچ ها، کرد ها و آذری ها هستند. استان گلستان از ظرفیت های بسیار زیادی در حوضه کشاورزی، زراعت چوب، باغداری، دام پروری، تاریخی، تجاری و فرهنگی دارد. صنعت کشاورزی این استان یکی از مهم ترین ها در سطح کشور محسوب میشود‌ به طوری که به تنهایی نیمی از پنبه کشور و ۴۰٪ دانه‌های روغنی و ۱۰٪ گندم کشور را تولید
و ۴۰٪ دانه‌های روغنی و ۱۰٪ گندم کشور را تولید می‌کند. استان گلستان دارای طبیعت غنی و منحصر به فردی است‌ به طوری که در جنوب و شرق استان، رشته کوه البرز تا ارتفاع ۳۵۰۰ متر و انبوه جنگل های هیرکانی، در مرکز آن دشت های وسیع و حاصلخیز و مستعد کشاورزی و در نزدیکی دریا خزر شاهد ارتفاع منفی هستیم. نام. گلستان نام جدیدی برای یک سرزمین تاریخی است که در طول تاریخ و تا سده هفتم هجری به نام ایالت گرگان و از آن پس تا آغاز سده دهم به نام استرآباد و در نوشته‌های دوران اولیه اسلامی به نام (جرجان) و از اسفند ۱۳۱۶ گرگان
اولیه اسلامی به نام (جرجان) و از اسفند ۱۳۱۶ گرگان نامیده شده است. این استان تا سال ۱۳۷۶ بخشی از استان مازندران بود، اما در آن سال به صورت استانی مستقل به نام استان گلستان درآمد و شهرستان گرگان به عنوان مرکز آن برگزیده شد. بیشتر شهرهای کنونی استان گلستان از قدمت چندانی برخوردار نیستند و از بزرگ‌شدن روستاها به وجود آمده‌اند و به عبارتی روستاشهر به‌شمار می‌آیند. با این همه، شهرهای رامیان مینودشت ؛گرگان و گنبدکاووس و گمیش تپه ریشهٔ تاریخی دارند. روستاهای استان گلستان به صورت متمرکز و نزدیک به هم هستند. این
گلستان به صورت متمرکز و نزدیک به هم هستند. این روستاها در راستای جاده‌ها و رودها به صورت طولی و در بخش‌های کوهستانی به صورت پلکانی هستند. پیشینه تاریخی. پیشینه تاریخی این سرزمین به ۷ هزار سال پیش و در غار کیارام واقع در روستای فرنگ بخش گالیکش به دوران پارینه سنگی برمی‌گردد. پژوهش‌های تازه نشان داده است که منطقهٔ گرگان از ۶ هزار سال پیش فرهنگ پیش از آریایی‌ها را در خود جای داده بوده است؛ کهن‌ترین آثار دورهٔ نوسنگی ایران از غار کمربند و غار هوتو در نزدیکی بهشهر پیدا شده است. این آثار از آشنایی مردمان آن زمان
پیدا شده است. این آثار از آشنایی مردمان آن زمان به سفالگری، هنر بافتن، اهلی کردن جانورانی مانند بز کوهی و ساخت ابزارهای سنگی صیقلی حکایت دارد. کاوش‌های تورنگ‌تپه، در نزدیکی گرگان، نیز نشان داده است که این منطقه روستاهای پرجمعیت، سفالگری انبوه و شبکهٔ آبیاری کشاورزی داشته است و دیرینگی آن دست‌کم به اندازهٔ شهر سوخته در سیستان است. نام این سرزمین در سنگ نوشته‌های هخامنشی، ازجمله سنگ نوشتهٔ داریوش در بیستون، به صورت ورگانه و در نوشته‌های پهلوی به صورت گورکان آمده است. واژهٔ وُرگ در زبان طبری و پهلوی به معنای
است. واژهٔ وُرگ در زبان طبری و پهلوی به معنای گرگ است. تاریخ‌نگاران یونانی از آن با نام هیرکانی یاد کرده‌اند. ویشتاسپ پدر داریوش هخامنشی، زمانی ساتراپ این منطقه بوده است. اسب‌سواران گرگانی همواره مورد توجه هخامنشی‌ها بودند. گرگان کنونی تا سال ۱۳۱۶ «اَستَرآباد» یا «استرآباد» نام داشت. واژهٔ استرآباد از دو لفظ «استر» و «آباد» تشکیل شده است. استر یا استار در زبان طبری به معنای ستاره است؛ در حالی که همین واژه در زبان فارسی معنای قاطر می‌دهد. می‌گویند شهر باستانی استرآباد را خشایارشا به یادبود زن یهودی خود، که
استرآباد را خشایارشا به یادبود زن یهودی خود، که او را استر (ستاره) نام نهاده بود، ساخت. در زمان اردوان دوم اشکانی (۱۲۸–۱۲۴ پیش از میلاد) هیرکانی و کارمانیا (کرمان) زیر فرمان خاندان گودرز بود و جانشینان گودرز تا سدهٔ دوم پس از میلاد به‌طور مستقل آن را اداره کردند. این سرزمین خوش آب و هوا از آرامشگاه‌های بهاری و تابستانی شاهان اشکانی بود. در همین دوران بود که ساختن دیوار بزرگ گرگان که به نام سد سکندر شناخته می‌شود، آغاز شد تا از یورش هون‌ها به خاک ایران پیشگیری کند. کار ساختن این دیوار، که درازای آن را از
کند. کار ساختن این دیوار، که درازای آن را از ۱۵۵ تا ۱۷۰ و گاهی ۳۰۰ کیلومتر نوشته‌اند، در دورهٔ ساسانی نیز پیگیری شد و می‌گویند که انوشیروان به بازسازی آن فرمان داد. در همین دورهٔ ساسانی بناهای محکمی در مرز و در جای‌جای منطقه برای پایداری در برابر یورشگران ساخته شد. پس از برآمدن اسلام، این منطقه به سال ۳۵ قمری خراج‌گزار عرب‌های مسلمان شد. در روزگار سلیمان بن عبدالملک، خلیفهٔ اموی، یزید بن مهلب ولایت گرگان را به سال ۹۸ قمری فتح کرد و از آن پس، شهر جرجان کرسی ولایت جرجان شد. ابن خلدون کشته‌شدگان این نبرد را
ولایت جرجان شد. ابن خلدون کشته‌شدگان این نبرد را چهل هزار نفر از مردم گرگان پنداشته ولی گردیزی تلفات گرگانیان را دوازده هزار کشته و شش هزار برده اعلام می‌کند، محمد بن جریر طبری نیز ضمن تأیید مرگ چهل هزار گرگانی، می‌افزاید که پس از فتح گرگان، شخصی به نام "جهم بن زحر" توسط یزید والی آن شهر شد. پس از فتح گرگان به دست اعراب، فرخان بزرگ (اسپهبد طبرستان) به مبارزه با یزید بن مهلب پرداخت و توانست سپاه اعراب را شکست دهد و گرگان را از اعراب پس بگیرد. عمر بن عبدالعزیز خلیفهٔ اموی پس از این شکست تحقیرانه دستور داد
خلیفهٔ اموی پس از این شکست تحقیرانه دستور داد یزید بن مهلب به دمشق بازگردد. این شهر در سدهٔ ۳ و ۴ هجری بسیار آباد شد و در روزگار فرمان‌روایی‌های مستقل ایرانیان به زیر فرمان سامانیان درآمد. سپس گاهی در دست طاهریان و گاهی سامانیان بود تا این که آل‌زیار بر آن جا دست یافتند و به‌آبادی آن کوشیدند. (توجه داشته باشید شهر جرجان در یورش مغول‌ها ویران شد و شهر کنونی گرگان، زمانی استرآباد نامیده می‌شد) خاندان آل‌زیار شناخته‌شده‌ترین فرمانروایان این منطقه هستند که از آغاز سدهٔ چهارم (۳۱۶ قمری) تا میانهٔ سدهٔ پنجم (۴۳۵
سدهٔ چهارم (۳۱۶ قمری) تا میانهٔ سدهٔ پنجم (۴۳۵ یا ۴۴۱ قمری) در منطقهٔ گرگان، طبرستان و گیلان فرمانروایی کردند و گاهی تا ری، اصفهان، همدان و دینور را نیز در فرمان خود داشتند. مرداویج، بنیان‌گذار این دودمان، ریشهٔ خود را به شاهان گذشتهٔ ایران می‌رساند و در سر داشت بغداد را به چنگ آورد و پادشاهی ایرانیان را بار دیگر بنیان‌گذارد. با این همه، نه تنها او بلکه فرمان‌روایان پس از او نیز نتوانستند به چنین آرزوهای بزرگی دست پیدا کنند و سلجوقیان به فرمانروایی آن‌ها پایان دادند. قابوس بن وشمگیر، شناخته‌شده‌ترین
پایان دادند. قابوس بن وشمگیر، شناخته‌شده‌ترین فرمانروایان آل‌زیار است که آوازهٔ دانش دوستی‌اش باعث شده بود بزرگانی چون ابوریحان بیرونی و ابن‌سینا به سوی گرگان بروند. بیرونی برخی از پژوهش‌های خود را در پیرامون شهر گرگان انجام داد و نخستین کتاب مهم خود، به نام آثار الباقیه عن قرون الخالیه، را به نام قابوس نوشت. از خود قابوس کتابی با نام قابوس‌نامه برجای مانده است که از آثار ادبی و اخلاقی مهم ایران به‌شمار می‌آید. بنای برج گنبد قابوس، در شهر گنبدکاووس نیز به فرمان او ساخته شده است که بزرگ‌ترین بنای آجری جهان
او ساخته شده است که بزرگ‌ترین بنای آجری جهان به‌شمار می‌آید. مردم شناسی. جمعیت. جمعیت استان در سرشماری سال ۱۳۹۵ ، برابر با ۱،۸۶۸،۶۱۹ نفر بوده است. در سرشماری سال ۱۳۹۵، در استان گلستان ۹۹۵ هزار و ۶۱۵ نفر شهری، ۸۷۱ هزار و ۵۴۶ نفر روستایی و ۱،۶۵۸ نفر غیرساكن آمارگیری شدند كه طبق آن ۵۳،۳ درصد جمعیت استان را ساكنان شهرها تشكیل می دهند. این در حالی‌ست كه در سرشماری سال ۱۳۹۰ ، جمعیت استان را ۵۱ درصد شهری و ۴۹ درصد ساكن روستاها بودند. طبق این سرشماری بیشترین جمعیت شهرنشین استان در گنبدكاووس و گرگان به ترتیب با
شهرنشین استان در گنبدكاووس و گرگان به ترتیب با ۷۶،۵ و ۷۶،۱ درصد و كمترین آن با ۳۱،۷ در آق قلا است. دین و مذهب. استان گلستان را جمعیت اهل تشیع با ۶٣% و ٣٧% را هم مردم اهل سنت تشکیل می‌دهد. اهل تشیع را گروه‌های فارسی‌زبان، مازندرانی، سیستانی، ترک ها ( ترک خراسان و آذری‌ها)، تشکیل می‌دهند و اهل سنت را تمام گروه‌های ترکمن، بلوچ و قزاق تشکیل می‌دهند. مسیحیان و صوفیان گنابادی از اقلیت‌های کوچک مذهبی استان هستند. زبان و اقوام. در کنار بومی‌های طبری‌ (کتول، گالش و مازندرانی) این استان، اقوام متعددی در این استان
و مازندرانی) این استان، اقوام متعددی در این استان زندگی می‌کنند که می‌توان به فارس‌ها شاهرودی ها، ترکمن‌ها، ، آذری ها، سیستانی‌ها، کُردها، قزاق‌ها و بلوچ ها اشاره کرد. سیستانی‌ها بیشتر در مرکز و جنوب استان سکونت دارند و به گویش سیستانی صحبت می‌کنند؛ تبری‌ها در غرب و جنوب و مرکز استان سکونت دارند و به زبان‌های تبری و فارسی صحبت می‌کنند. ترک‌های خراسان در رامیان، آزادشهر، مینودشت، کلاله و گالیکش و آذری‌ها در شهرستان گنبد کاووس و تعداد کمی در مینودشت و قزاق‌ها نیز بیشتر در گرگان سکونت دارند. ترکمن‌ها در
نیز بیشتر در گرگان سکونت دارند. ترکمن‌ها در بخش‌های شمالی، مرکزی استان سکونت دارند. ترکمن‌ها اکثرا سنی‌مذهب بوده و به زبان ترکمنی تکلم می‌کنند. اقلیت کوچکی از ترکمن ها نیز شیعه مذهب هستند. گویش گرگانی در گرگان و گویش کتولی در علی‌آباد کتول متداول است. هر دو گویش زیر مجموعهٔ زبان مازندرانی محسوب می‌شوند که خود ریشهٔ پهلوی اشکانی دارد. در بین شهرستان‌های استان، بالاترین نرخ رشد جمعیت مربوط به شهرستان ترکمن با ۱/۹۰ درصد و پایین‌ترین نرخ رشد جمعیت مربوط به شهرستان بندرگز با نرخ رشد منفی ۰/۰۸ است، نرخ رشد
شهرستان بندرگز با نرخ رشد منفی ۰/۰۸ است، نرخ رشد شهرستان مینودشت نیز منفی ۰/۰۵ گزارش شده است. گالش‌های طبری شاخه‌ای از اقوام مردم تبری هستند که در مناطق کوهستانی استان‌های گلستان و مازندران زندگی می‌کنند و به تبری سخن می‌گویند. گالش یا گاولش «Galeš»، در تبری به معنای گاوبان را است. به عبارت ساده‌تر گالش یعنی کسی که دامداری می‌کند و گاو پرورش می‌دهد . در متون کهن تبری از کلمه گالش به معنای چوپان استفاده شده است. گالش‌های طبری استان گلستان در شهرستان‌های گرگان، علی‌آباد کتول، کردکوی، بندرگز و گالیکش ساکن
علی‌آباد کتول، کردکوی، بندرگز و گالیکش ساکن هستند. گویش تبری استرابادی لهجه‌ای از زبان تبری است که در شهرستان گرگان گویش می‌شود. زبان تبری استرابادی زبان بومیان آبادی‌های دهستان استرآباد جنوبی، دهستان انجیرآب، دهستان روشن‌آباد و همچنین زبان بخش عمده‌ای از مردم گرگان است. همچنین زبان تبری کتولی که زبان بومیان شهرستان علی‌آباد کتول است به همراه زبان تبری استرابادی در آبادی‌های دهستان استرآباد شمالی و دهستان قرق رایج هست. زیارت، اصفهان‌کلاته، لمسک، زنگیان و کلاجان قاجار نمونه‌هایی از آبادی‌های طبری‌زبان
و کلاجان قاجار نمونه‌هایی از آبادی‌های طبری‌زبان شهرستان گرگان هستند. گویش گرگانی یا گویش استرابادی یکی از گویش‌های زبان فارسی است که در شهر گرگان یا استراباد بدان صحبت می‌شده است. ابوعبدالله مقدسی می‌گوید: «زبان کومش و گرگان به هم نزدیک است. ها بکار می‌برند و می‌گویند هاکن و هاده و آن را حلاوتی‌ست، و زبان مردم تبرستان بدانها نزدیک است مگر در آن شتاب است». دانشنامه ایرانیکا گویش گرگانی را همان زبان تبری یا گویشی بسیار نزدیک به آن می‌داند. لغت‌نامه دهخدا نیز گویش قدیم گرگانی را نزدیک به زبان تبری و گویش‌های
گویش قدیم گرگانی را نزدیک به زبان تبری و گویش‌های سمنانی دانسته و تصریح کرده است که هنوز هم در گرگان و روستاهای اطراف گرگان گویشوران زبان تبری زندگی می‌کنند. ایل‌های مختلف فصل تابستان در ارتفاعات استان خراسان شمالی و فصل زمستان در دشت‌های استان گلستان سکنی می‌گزینند و به دام‍پروری مشغول هستند. بیشتر این ایل‌های ترکمن‌ها و کُردها هستند. تقسیمات اداری. این استان در اسفند سال ۱۳۹۰ دارای ۱۴ شهرستان به نام‌های آزادشهر، آق‌قلا، گرگان، گنبدکاووس، بندر ترکمن، گمیش‌تپه، رامیان، کردکوی، بندرگز، علی‌آباد کتول،
گمیش‌تپه، رامیان، کردکوی، بندرگز، علی‌آباد کتول، گالیکش، کلاله، مراوه تپه و مینودشت و دارای ۲۹ شهر و ۲۷ بخش و ۶۰ دهستان می‌باشد. اقتصاد استان. کشاورزی و دام‌پروری. استان گلستان بیش از دو میلیون هکتار زمین، آبی و دیم، زیر کشت دارد. گندم، جو، پنبه و آفتابگردان از فراورده‌های کشاورزی اصلی این استان است. بیش از۵۰ درصد از پنبه و ۱۰ درصد گندم کشور از این استان به‌دست می‌آید. در سال کشاورزی ۸۳–۱۳۸۲ یک میلیون و دویست هزار تن گندم در استان برداشت شد. برنج، سویا، بادام‌زمینی، سبزی‌ها، خیار، کاهو، کلزا، زیتون و دیگر
سبزی‌ها، خیار، کاهو، کلزا، زیتون و دیگر دانه‌های روغنی نیز در استان کشت می‌شود. بیش از ۴۰ در صد دانه‌های روغنی کشور از زمین‌های این استان به دست می‌آید و از این نظر رتبهٔ نخست را در کشور دارد. دامپروری هم به روش سنّتی و هم به روش نوین انجام می‌شود. این استان دارای سرزمین‌های ییلاقی و قشلاقی مناسبی است ییلاق‌ها در بخش‌های کوهستانی جنوب استان و قشلاق‌ها در بخش‌های شمال و شمال شرقی هستند. طایفه‌های کرد بیش‌ترین کوچ‌رونده‌های استان را می‌سازند که بیش‌تر آن‌ها از استان خراسان هستند. آن‌ها همراه با دامداران
از استان خراسان هستند. آن‌ها همراه با دامداران سمنان و شاهرود قشلاق خود را در شهرستان‌های گنبدکاووس و کلاله می‌گذرانند. بخش بسیار کمی از ترکمن‌های استان نیز شیوهٔ کوچ‌نشینی گذشتگان خود را نگه داشته‌اند و در چادرهایی به نام آلاچیق زندگی می‌کنند. این کوچ‌نشینان از دو طایفهٔ بزرگ ترکمن هستند: گوکلان‌ها که در شرق گنبد تا مرز خراسان شمالی و یموت‌ها که در غرب گنبدکاووس تا دریای خزر دیده می‌شوند. آن‌ها در کنار گوسفندان خود به پرورش شتر نیز به‌شمار اندک می‌پردازند. البته دراین بخش سیستانی‌ها و بلوچ‌ها نیز به همت
البته دراین بخش سیستانی‌ها و بلوچ‌ها نیز به همت بزرگان خود بخصوص تلاش‌های شبانه‌روزی بنیاد نیمروز و خانه فرهنگ وهنر سیستانی‌وبلوچ توانسته است هویت فرهنگی خویش را حفظ نماید که در راستای جذب توریست مؤثر خواهد بود. پرورش ماکیان، به‌ویژه مرغ، پرورش کرم ابریشم و پرورش ماهی نیز در استان انجام می‌شود. پرورش ماکیان در مرغ‌داری‌ها نوین در جای جای استان انجام می‌شود. پرورش کرم ابریشم بیش‌تر در شهرهای شرقی استان، به‌ویژه شهرستان مینودشت و رامیان دیده می‌شود. نوغان‌داران این استان در سال ۱۳۸۴ بیش از ۲۷۲ هزار کیلوگرم
این استان در سال ۱۳۸۴ بیش از ۲۷۲ هزار کیلوگرم پیلهٔ کرم ابریشم به دست آوردند. ماهی‌گیری در خلیج گرگان و بخش‌های غربی دریای خزر انجام می‌شود و پرورش ماهی در دریاچه‌های مصنوعی، که به آب‌بند شناخته می‌شوند، در کنار رودخانه‌ها و نیز دشت‌هایی که برای کشاورزی مناسب نیستند، به‌ویژه در بخش‌های شمالی شهرستان گنبد کاووس، انجام می‌شود. دو مرکز پرورش ماهیان خاویاری و یک مرکز پرورش ماهیان استخوانی در استان به کار تولید بچه ماهی می‌پردازند و این استان در تولید ماهیان گرمابی جایگاه چهارم را در کشور دارد. طرح پرورش ماهی
جایگاه چهارم را در کشور دارد. طرح پرورش ماهی قزل‌آلا در کشتزارها نیز درحال انجام است.مطالعه عوامل اقلیمی استان گلستان نشان می‌دهد که مناطق شمالی استان که جزع مناطق خشک و نیمه خشک استان محسوب می‌شوند دارای شرا یط نسبتا مساعدی برای کشت نخل خرما به ویزه گونه‌های زود رس می‌باشد گردشگری. یکی دیگر از عوامل مؤثر بر اقتصاد استان گلستان گردشگری است. این استان با داشتن مناطق و شهرستان‌های زیبا هرساله گردشگران داخلی وخارجی زیادی را به خود جذب می‌کند. جاجیم، صنایع دستی، ابریشم بافی رامیان، ماهی، خاویار، پنبه، حلوا
ابریشم بافی رامیان، ماهی، خاویار، پنبه، حلوا آماج (مخصوص گرگان)، حلوا برنجی، کسمک (مخصوص مینودشت) نان شیرینی، زنجبیلی، نون عیدی (کلمبو)، قُطاب، پشت زیک (کنجدی) بابتو (مخصوص گرگان)، مارمرده (مخصوص گرگان)، پادرازی)، قالی، قالیچه، پشتی ترکمنی، شال وگلیم (روستای خالدنبی با تپه‌های ماهوری در جنوب این استان قرار دارد)، لباس سیستانی در کنار سوزن دوزی سیستانی به همراه هنرزیبای نیمروزکاری سیستانی وپرزک دوزی که توسط مرکز صنایع دستی سیستانی نیمروز در گرگان احیاشده است، عرق کشمش، حلوا گردویی (مخصوص کردکوی و بندر گز)،
عرق کشمش، حلوا گردویی (مخصوص کردکوی و بندر گز)، نان بهارهٔ تورشو چُرَگ و نان کاک (مخصوص رامیان) و نان شیرمال (مخصوص آزادشهر) می‌توانند رهاورد سفر مسافران به این استان باشند. مراکز دیدنی همان‌طور که گفته شد استان گلستان به‌دلیل آب و هوا، پوشش گیاهی و پارک‌های طبیعی زیبایی، مانند پارک ملی گلستان، از مرکزهای مهم گردشگری ایران به‌شمار می‌آید. برخی از مهم‌ترین جاذبه‌های گردشگری استان به شرح زیر است: پارک ملی گلستان. درحد فاصل استان‌های گلستان و خراسان شمالی در موقعیت جغرافیایی بین ۳۱/۳۷ الی ۰۴/۵۳ عرض شمالی و
موقعیت جغرافیایی بین ۳۱/۳۷ الی ۰۴/۵۳ عرض شمالی و ۴۳/۵۵ الی ۱۷/۶۶ طول شرقی واقع شده و مساحت آن در حدود ۸۷۲۴۲ هکتار می‌باشد. این پارک تا قبل از سال ۱۳۳۶ شکارگاه محسوب می‌شد. در شهریور ۱۳۴۲ به پارک محمد رضاشاه تغییر نام داد و در سال ۱۳۵۳ به پارک ملی تبدیل شد. پس از پیروزی انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷ با وسعت ۹۱۸۹۵ هکتار تحت حفاظت قرار گرفت. این پارک در ۵۵ کیلومتری شرق گنبد و ۱۱۵ کیلومتری غرب بجنورد در مسیر مشهد واقع شده است. رویش‌های اصلی پارک به علت ۳ اقلیم متفاوت متنوع است. روستای وامنان. این روستا از توابع
متنوع است. روستای وامنان. این روستا از توابع شهرستان آزادشهر در شرق استان گلستان و در جاده آزادشهر به شاهرود قرار دارد و با داشتن آب و هوای فوق‌العاده با طراوت مسافران را به خود می‌خواند. جنگل زیبای شانوین در شمال این روستا جذابیت بیشتری به این منطقه بخشیده است. همچنین وامنان دارای آبشارهای دائمی و پرآبی در جنگل‌های این روستا است. روستای وامنان به عنوان روستای گیاهان داروئی نیز به خاطر تولید انواع مختلف آن شناخته می‌شود. روستای سایر. سایر، روستایی است از توابع بخش مرکزی شهرستان مینودشت. این روستا با داشتن
بخش مرکزی شهرستان مینودشت. این روستا با داشتن طبیعت بکر و سر سبز و چشمه‌های زلال و طبیعت و آب و هوای بسیار عالی، و کشت انواع محولات کشاورزی و انواع میوه جات، مکان مناسبی برای میزبانی از طبیعت گردان است. همچنین چنار تاریخی و کهنسال روستای سایر که بدست یکی از اهالی روستا در گذشته دور کاشته شده با قدمتی بیش از ۷۰۰ سال، در جلسه کمیته ثبت و حریم میراث طبیعی که در تاریخ ۳۱ مرداد ماه سال ۱۳۹۴ در محل سازمان مرکزی میراث فرهنگی برگزار شد، در فهرست آثار ملی کشور ثبت شد. امام زاده آق امام. این امام زاده در فاصله ۲
شد. امام زاده آق امام. این امام زاده در فاصله ۲ کیلومتری آزادشهر و جنب محور تهران به مشهد بر روی یک تپه بلند به ارتفاع ۳۰۰ متر واقع شده است. آرامگاه مختومقلی فراغی. مختومقلی فراغی در روستای حاجی قوشان یکی از روستاهای گنبدکاووس به دنیا آمده است آرامگاه مختومقلی مربوط به اواخر دوره قاجاریه - دوره پهلوی است و در شمال استان گلستان، شهرستان مراوه‌تپه، روستای آق‌تقه قدیم واقع شده است. این اثر در تاریخ ۲۶ اسفند ۱۳۸۶ با شمارهٔ ثبت ۲۲۲۵۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این آرامگاه شامل مقبرهٔ
ایران به ثبت رسیده است. این آرامگاه شامل مقبرهٔ مختومقلی فراغی شاعر ملی ترکمن‌ها (مرگ در ۱۱۶۹ یا ۱۱۷۶ ه‍.ش) و پدرش دولت محمد آزادی می‌شود. در دههٔ ۱۳۷۰ بنایی بر روی این مقبره ساخته شده و در ۲۰ اردیبهشت ۱۳۷۸ با حضور صفر مراد نیازوف رئیس‌جمهور وقت ترکمنستان و عطاالله مهاجرانی وزیر وقت فرهنگ و ارشاد ایران افتتاح شد. هرساله در زادروز مختومقلی فراغی مراسمی با حضور مردم و مقامات دولت ایران و ترکمنستان در کنار این آرامگاه برگزار می‌شود. در سال ۱۳۸۹ اسفندیار رحیم مشایی رئیس دفتر رئیس‌جمهور در این مراسم از تخصیص دو
رئیس دفتر رئیس‌جمهور در این مراسم از تخصیص دو میلیارد تومان برای سازمان‌دهی این مقبره خبر داد. برج گنبد قابوس بلندترین برج آجری جهان. این برج در سال ۳۹۷ قمری به فرمان شمس‌المعالی قابوس بن وشمگیر ساخته شد و اکنون در درون شهر گنبدکاووس جای دارد. این برج با بلندی ۶۰ متر بر بالای تپه‌ای ساختگی به بلندی ۱۵ متر بر پا شده است و بزرگ‌ترین بنای آجری جهان به‌شمار می‌آید. این بنا به شماره ۸۶ در سال ۱۳۱۰خورشیدی به ثبت آثار ملی رسیده و در تیرماه ۱۳۹۱نیز به عنوان پانزدهمین اثر ایران در فهرست میراث جهانی (یونسکو) ثبت شد.
اثر ایران در فهرست میراث جهانی (یونسکو) ثبت شد. پارک جنگلی ناهارخوران. این پارک در ۵ کیلومتری جنوب شهر گرگان جای دارد و از نظر آرامشگاه‌ها، رستوران‌ها، شبکهٔ آب‌رسانی بهداشتی و دیگر امکانات رفاهی از پارک‌های شناخته شده و پرجاذبه برای گردشگران است. بیش‌تر مسافرانی که به سوی مشهد مقدس می‌روند، ساعت‌هایی را در این پارک می‌گذرانند. پارک جنگلی النگدره. پارک جنگلی النگدره، دارای وسعتی به مساحت ۱۸۵ کیلومتر و چشم‌اندازی منحصر به فرد است و به عنوان یکی از ۷ منطقه نمونه گردشگری کشور و همچنین پارک جنگلی شاخص شمال
نمونه گردشگری کشور و همچنین پارک جنگلی شاخص شمال کشور انتخاب و معرفی شده است. هوای جنگل حداقل ۱۰ درجه خنک‌تر از نقاط شهری است. در دامنه جنگل پوشش گیاهی ویژه و همچنین رودخانه و چشمه‌هایی وجود دارد. رودخانه قلاشی از قسمت جنوب پارک تا شمال امتداد دارد و تقریباً از وسط آن می‌گذرد. در نزدیکی این رودخانه، ۳ چشمه آب وجود داردو پوشش گیاهی ابن جنگل را درختان انجیلی و ممرز، توسکا، لرگ، افرا، بلوط، بید، شیردار و خردمندی تشکیل می‌دهد. جنگل و آبشار زیارت. آبشار زیارت گرگان در موقعیت جغرافیایی E542757 N364029 در استان
در موقعیت جغرافیایی E542757 N364029 در استان گلستان واقع است. آبشار زیارت در میان جنگل ناهارخوران و در حاشیه روستای زیارت واقع است. ناهارخوران نقطه‌ای جنگلی در جنوب شهر گرگان است که در فاصله هشت کیلومتری از مرکز شهر قرار دارد. این منطقه از هوای نسبتاً مطبوع و ملایم تری در مقایسه با شهر و مناطق شمالی این منطقه برخوردار است. به مرور زمان و با افزایش جمعیت و وسعت شهر گرگان از حدود ۲۰ سال قبل فاصله بین مرکز شهر و ناهارخوران به صورت یک خیابان عمومی و نسبتاً شلوغ و پررفت‌وآمد تبدیل شده و اکنون یکی از خیابان‌های
و پررفت‌وآمد تبدیل شده و اکنون یکی از خیابان‌های اصلی گرگان است. این مسیر که به جاده ناهارخوران مشهور است، مسیری برای پیاده‌روی و تفریح مردم است. در این جنگل امکانات متعددی همچون آلاچیق، کمپینگ، رستوران، فروشگاه و سرویس بهداشتی برای گردشگران در نظر گرفته شده است. جنگل و آبشار رنگو. آبشار رنگو گرگان در موقعیت جغرافیایی E5425 N3644 در استان گلستان واقع است. این آبشار در ۱۵ کیلومتری جنوب غربی گرگان واقع گردیده است. محیط پیرامون رودخانه رنگو دارای هوای خنک و لطیف و با درختان سربه فلک کشیده پوشانده شده است.
لطیف و با درختان سربه فلک کشیده پوشانده شده است. هرچند آبشار رنگو ارتفاع زیادی ندارد ولی به‌دلیل بستر نیم دایره‌ای که دارای یک محل ریزش اصلی و چندین محل ریزش فرعی با حجم آب به نسبت قابل توجه، منظره‌ای جالب و دیدنی را به وجود آورده است. این مجموعه فاقد امکانات تفرجگاهی برای علاقه‌مندان به طبیعت است. آبشارهای دره تل انبار. آبشارهای دره تل انبار در موقعیت جغرافیایی N363914 E542731 در استان گلستان واقع است. این دره در نزدیکی روستای زیارت واقع شده است. روستای زیارت در ۱۷ کیلومتری جنوب گرگان قرار دارد و دارای