payamvha/North_RAG huggingface dataset:
وحدت آلمان (به جز اتریش) در سال ۱۸۷۱، بحث‌هایی در مورد عنوان دقیق پادشاه آن دسته از سرزمین‌های آلمانی (مانند شهرهای آزاد امپراتوری، شاهزاده‌نشین‌ها، دوک‌نشین‌ها و پادشاهی‌ها) که موافقت کردند تحت رهبری پادشاهی پروس متحد شوند و بدین ترتیب امپراتوری جدید آلمان را تشکیل دهند، وجود داشت. خود قیصر اول یا ("قیصر آلمان") را ترجیح می‌داد. در نهایت، انتخاب صدراعظم او بیسمارک ("امپراتور آلمان") پذیرفته شد زیرا به سادگی دلالت بر این داشت که امپراتور جدید، که از پروس پیروی می‌کند، یک آلمانی است، اما به این معنی نبود که
می‌کند، یک آلمانی است، اما به این معنی نبود که این امپراتور جدید بر تمام سرزمین‌های آلمانی‌زبان تسلط دارد، به ویژه از آنجایی که قیصر اتریش از اینکه اتریش، که ساکنان آن آلمانی هستند، هنوز بخشی از سرزمین‌های آلمان محسوب می‌شد، آزرده خاطر می‌شد. تنها سه قیصر در امپراتوری (دوم) آلمان (رایش دوم) وجود داشتند. همه آنها متعلق به دودمان هوهن‌تسولرن بودند که به عنوان پادشاهان پروس، رهبران «عملی» آلمان کوچک‌تر (آلمان به استثنای اتریش) بودند. قیصرهای امپراتوری آلمان (۱۸۷۱–۱۹۱۸) عبارت بودند از: گئورگ فردریش فردیناند،
عبارت بودند از: گئورگ فردریش فردیناند، شاهزاده پروس، در حال حاضر رئیس دودمان هوهن‌تسولرن است، که سلسله حاکم سابق امپراتوری آلمان و پادشاهی پروس بود. قیصر و روم در شاهنامه. اصطلاح قیصر نامی است که در تاریخ حماسی ایرانیان شاهنامه فردوسی به وی اشاره شده و او پادشاه کشوری معین در جوار اراضی کشورهای ایران و توران بوده است. نخستین‌بار از اصطلاح روم در پایان زمامداری فریدون و آغاز فتوحات منوچهر یاد می‌شود که فرمانروای روم سلم است. اما کشور یا تمدن روم به‌طور واضح‌تر در زمان گشتاسپ مطرح گشته که کشوری با حاکمیت
در زمان گشتاسپ مطرح گشته که کشوری با حاکمیت مستقل بوده و خراجگزار ابرقدرت‌های آن زمان یعنی ایران و توران نیست. شاهزاده گشتاسپ دو بار تصمیم گرفت از ایران بگریزد بار اول که موفق نشد به کشور هندوان می‌رفت که از میانه راه بازگردانده شد. اما بار دوم به‌طور ناشناس به کشور روم وارد شد و هنگام خروج از مرز ایران از طریق رود مرزی و اجازه یافتن از رودبان آن مردی بنام هیشوی وارد خاک روم شد. گشتاسپ که ولیعهد ایران محسوب می‌شد در روم برای سیر کردن شکمش نیز درماند، اما عاقبت به سبب رشادت‌ها و کشتن دو حیوان درنده که مظهر
به سبب رشادت‌ها و کشتن دو حیوان درنده که مظهر آدمیان شرور و بد ذات بودند تا مقام دامادی قیصر و سپس سپهسالار روم ارتقا یافت. گشتاسپ کتایون دختر بزرگ قیصر را به همسری اختیار کرد در واقع کتایون گشتاسپ را به همسری انتخاب نمود و به سبب این انتخابش از کاخ قیصر رانده شد:
اُرگ یا ارغَنون ، (برگرفته از واژهٔ یونانی «όργανον» (اُرگانُن) به معنی ابزار یا عضو) از سازهای بادی است که نت‌های آن بر روی صفحه‌کلید اجرا می‌شود. این ساز از قدیمی‌ترین سازها در فرهنگ اروپائی است و در اجرای موسیقی مذهبی و کلیسایی از دیرباز بکار می‌رفته‌است. در منابع عربی و فارسی قدیم به این ساز ارغنون می‌گفتند. ارگان از بیشترین گسترهٔ صوتی در میان تمام سازها برخوردار است (حتی بیشتر از پیانو). ویژگی. ارگ امروزی دو نوع اصلی دارد: ارگ بادی و ارگ برقی (الکترونیک). ارگ بادی از یک ردیف لوله با اندازه‌های مختلف
ارگ بادی از یک ردیف لوله با اندازه‌های مختلف تشکیل شده‌است که صدا از نوسان هوا در این لوله‌های صوتی تولید می‌شود. در ارگ برقی مدارهای الکترونیک نوسان می‌سازند و بلندگویی صدا را بگوش می‌رساند. مکانیسم. برخلاف هارپسیکورد و پیانو که با فشار دادن یا نگه داشتن کلید یا پدال کم‌کم صدا قطع می‌شود، نت‌های ارگ بادی تا زمانی که یک شستی یا یک پدال را فشار می‌دهیم ادامه می‌یابد و هوا نیز از درون لوله مربوط به آن شستی عبور می‌کند. ارگ معمولاً پنج ردیف شستی یا کلید و جایگاهی برای پدال‌های متعدد دارد. گاهی نوازنده ارگ این
برای پدال‌های متعدد دارد. گاهی نوازنده ارگ این پدال‌ها را با پاهای خود و با استادی هرچه تمام تر می‌نوازد. برخلاف پیانو، شدت فشردن شستی‌ها تغییری در شدت صدای تولید شده ایجاد نمی‌کند، اما نوازنده ارگ به وسیله اهرم‌های قطع و وصل که شخصا آن‌ها را تنظیم می‌کند, و همچنین ابزاری که آن را "کلیدهای قطع صدا" می‌نامند با قطع و وصل جریان هوا درجه صدا را تغییر می‌دهد. سایر حالت‌ها هنگامی تأثیر می‌گذارند که نوازنده به صفحه کلید دیگری رجوع کند یا پدال‌ها را به کار گیرد. بسیاری از ارگ‌ها دارای پدال "هارمونیوم" نیز هستند
بسیاری از ارگ‌ها دارای پدال "هارمونیوم" نیز هستند که به آن‌ها فرصت می‌دهد تا سطح صدا را به تدریج کم یا زیاد کنند. پیکر این ساز بسیار بزرگ و صدای آن بسیار حجیم و پر طنین است رنگ‌های درخشان ارگ‌های بادی که در مراسم مذهبی کلیساها اجرا می‌شود، ظاهر زیبایی به این مراسم می‌بخشد. آهنگسازان بزرگی برای این ساز آهنگسازی کرده‌اند که مشهورترین آن‌ها باخ می‌باشد. جالب توجه این است که جیمی اسمیت با نواختن ارگ برقی هموند در دهه ۱۹۵۰ این ساز را وارد دنیای موسیقی جاز کرد. پیدایش ارگ. کمی پیش از پیدایش مسیحیت فرهنگ
کرد. پیدایش ارگ. کمی پیش از پیدایش مسیحیت فرهنگ یونانی‌مآب تحولی در سازوکار سازهای بادی که تا آن هنگام بسیار ساده بود، به وجود آورد. نگه داشتن فشار هوا همیشه یکی از سختی‌های بزرگ در نواختن آئولوس بود و تنها راه حل شناخته شده آن از سده ششم به بعد، بهره بردن از نگهدارنده چرمی بود که تا دور دهان نوازنده بسته می‌شد. یک سفالینهٔ اسکندریه‌ای از سده یکم پیش از میلاد در دست است که گروهی تک نفره را نشان می‌دهد: نوازنده نی‌های بزرگی را در دست چپ نگه داشته‌است و با بازوی چپ خود کیسه‌ای را فشار می‌دهد که یک نی از آن
چپ خود کیسه‌ای را فشار می‌دهد که یک نی از آن بیرون زده‌است. او این نی را با دست راست نگه داشته‌است؛ در اینجا بی تردید با یک نی انبان کاملاً پیشرفته روبرو هستیم. هیچ سازی بیش از این به عنوان منشأ نی انبان که بعدها به یکی از پیشرفته‌ترین و رایج‌ترین سازهای محلی مبدل شد، شهرت نیافته‌است. با این حال این ساز همواره یک ساز محلی باقی ماند و در دوران رومیان جایش در میخانه بود نه در قصر؛ این ساز هرگز در حیطه موسیقی علمی پذیرفته نشد البته اصول نخستین آن به طرز درخشانی توسط دانشمندان اسکندریه تعمیم یافت تا سازی پدید
توسط دانشمندان اسکندریه تعمیم یافت تا سازی پدید آید که در سده چهارم میلادی «ارگانوم» نام گرفت که به معنای ساز درخشان است. با این همه خاستگاه ارگ به همان اندازه ی نی انبان نامشخص است. از دوران حکومت اسکندر سوروس بود که گوشه‌های از کهن‌ترین ارگ به جای مانده، در آکونیکوم نزدیک بوداپست یافته شد؛ ارگی خانگی و بسیار کوچک با چهار ردیف سیزده تایی از نی‌های فلوتی که سه ردیفشان بسته و یکی باز بوده و در نتیجه سیزده قطعه مکانیکی به همراه کلید دارد، که هر ردیف برای نواختن هارمونیومی جداگانه‌است. بزرگ‌ترین نی آن بیش از
هارمونیومی جداگانه‌است. بزرگ‌ترین نی آن بیش از ۳۳ سانتی‌متر طول ندارد.
آدورف نام شهر کوچکی است واقع در شهرستان فوگتلاندکرایس در جنوب غربی ایالت زاکسن (ساکسونی) آلمان. جمعیت آن در سال ۲۰۰۵ برابر با ۵٬۷۸۹ نفر سرشماری شده است. شهر آدورف در سال ۱۲۰۰ بنیاد شد. معنی نام آن «دهکده جزیره‌ای» است.
کشتی می‌تواند به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:
اسماعیلیه از شاخه‌های شیعه است. اسماعیلیان نام خود را از اسماعیل بن جعفر فرزند جعفر صادق گرفته‌اند. مرگ اسماعیل و اختلاف بر سر جانشینی پدر، موجب ایجاد شاخه‌های دیگری از شیعه شد که اسماعیلیه یکی از آنها است. هرچند بعدها بیشتر شیعیان، موسی کاظم برادر ناتنی و کوچک‌تر اسماعیل را به‌عنوان جانشین جعفر صادق پذیرفتند، اما اسماعیلیه به‌عنوان یک مذهب به حیات خود ادامه داد. بطوریکه در حدود کمتر از ۱۵۰ سال پس از وفات جعفر، خلافت فاطمیان توسط شاخه‌ای از اسماعیلیان به‌عنوان قطبی در مقابل خلافت عباسی تشکیل شد.
به‌عنوان قطبی در مقابل خلافت عباسی تشکیل شد. اسماعیلی‌های هفت‌امامی اسماعیل را امام هفتم و غائب به حساب می‌آورند. اما اسماعیلی‌های مستعلیه و اسماعیلی‌های نزاری او را امام پنجم می‌دانند. اسماعیلی‌های مستعلیه، طیب بن منصور ابوالقاسم را امام بیست و یکم و غائب می‌دانند. همچنین امامت نزاریه تا به امروز ادامه پیدا کرده است و امام زمان و پنجاهم نزاریه، رحیم آقاخان فرزند کریم آقاخان است. اسماعیلی‌ها هم‌زمان با روزگار سامانیان سر برآوردند و سده‌ها با توان بسیار به پراکندن اندیشه خویش پرداختند. وضعیت امروز. امروزه
پراکندن اندیشه خویش پرداختند. وضعیت امروز. امروزه از شمار آنها کاسته شده است. اسماعیلی‌ها در ایران بسیار کمیابند و در برخی کشورها مانند افغانستان، تاجیکستان، هند، تانزانیا، کنیا و سایر کشورها پراکنده‌اند. چنان‌که هانری کربن می‌گوید اسماعیلی‌های نزاری پس از سقوط قلعه الموت به دست مغولان‌ و نابودی کتب موجود در آن، منابع خود را از دست دادند. اما اسماعیلی‌های مستعلوی که در دوره فاطمی در مصر مستقر بودند و اکنون بیشتر در هند هستند، منابع دست اول خود را حفظ کرده‌اند، هرچند تمایلی به انتشار آن ندارند. برآورد
هرچند تمایلی به انتشار آن ندارند. برآورد می‌شود امروز نزدیک ۱۵ میلیون نفر پیرو اسماعیلیه باشند. جانشینی جعفر صادق. پس از مرگ جعفر صادق در سال ۷۶۵م/۱۴۸ق انشعابی اساسی رخ داد. اسماعیل بن جعفر که در مقطعی از سوی پدرش به عنوان امام بعدی منصوب شده بود، ده سال پیش از پدر در سال ۷۵۵ م/۱۳۸ق درگذشت. برخی از شیعیان اثنی عشری استدلال می‌کنند که جعفرصادق اسماعیل را به‌عنوان وارث امامت انتخاب نکرده بود و برخی می‌گویند او قبل از پدرش نمرده است و از این رو موسی کاظم را امام هفتم می‌دانند. ولی برخی از اسماعیلیه معتقدند که
هفتم می‌دانند. ولی برخی از اسماعیلیه معتقدند که اسماعیل نمرده است. بلکه برای حفظ او از آزار و اذیت عباسیان وانمود شده که مرده و او امام هفتم است. برخی دیگر از اسماعیلیه معتقدند اسماعیل واقعاً مرده است و پسرش محمد بن اسماعیل امام هفتم است. عناوین اسماعیلیه در ابتدای امر. هم‌عصران اسماعیلیان اولیه معمولاً آنها را «مَلاحِدِه» یا «باطنیه»، و بعدها از میانه سده ۳ قمری/۹ میلادی، «قَرامَطِه» نیز خطاب می‌کردند. خود اسماعیلیان، نخستین اما نهضتشان را «دعوت»، یا «دعوت هادیه» می‌نامیدند. در دوره فاطمیان نیز
یا «دعوت هادیه» می‌نامیدند. در دوره فاطمیان نیز اسماعیلیان‌ غالباً همان‌ اصطلاحات‌ دعوت‌ و دعوت‌ هادیه‌ را برای‌ نهضت‌ خود به‌كار می‌برده‌ و از استعمال‌ نام‌ اسماعیلیه پرهیز می‌كرده‌اند. عرب‌ها نیز به اسماعیلی‌ها باطنیان می‌گفتند. زیرا ایشان متون قرآن را تاویل باطنی می‌کردند. این تاویل به عهده فردی بود که در اسماعیلیه به او معلم می‌گفتند. آن‌ها ظاهر معنی قرآن را قبول نداشتند. بلکه برای قرآن بطن قائل بودند و معانی را به صورت مجازی می‌گرفتند. جانشینی. بر پایه آیین اسماعیلیه، هر امام در زمان زندگی خود، جانشین
آیین اسماعیلیه، هر امام در زمان زندگی خود، جانشین خود را تعیین می‌کند و این جانشین بلافاصله پس از درگذشت امام پیشین، رهبری روحانی جامعه اسماعیلی را بر عهده می‌گیرد. شاخه‌ها. خلیفه-امام فاطمی مستنصر بالله از اوایل سلطنت خود علناً پسر بزرگش نزار را به عنوان وارث خود به عنوان خلیفه-امام فاطمی بعدی معرفی کرده بود. داعی حسن صباح که در مصر اسماعیلی شده بود، شخصاً توسط مستنصر از این حقیقت آگاه شد. پس از مرگ مستنصر در سال ۱۰۹۴ میلادی، افضل شاهنشاه، وزیر و فرمانده کل ارتش ارمنی‌تبار او می‌خواست مانند پدرش دیکتاتوری
ارتش ارمنی‌تبار او می‌خواست مانند پدرش دیکتاتوری را بر دولت فاطمی اعمال کند. افضل کودتایی طراحی کرد و برادر همسرش، احمد مستعلی را بر تخت فاطمی نشاند. افضل مدعی شد که مستنصر به نفع مستعلی حکم صادر کرده است و بدین ترتیب رهبران اسماعیلی دربار فاطمیون و الدعات فاطمی در قاهره، پایتخت فاطمیان، احمد مستعلی را تأیید کردند. در اوایل سال ۱۰۹۵ میلادی نزار به اسکندریه گریخت و در آنجا مورد حمایت مردم قرار گرفت و به عنوان امام بعدی فاطمیان پس از مستنصر پذیرفته شد و دینارهای طلا در اسکندریه به نام نزار ضرب شدند (یکی از
طلا در اسکندریه به نام نزار ضرب شدند (یکی از این سکه‌ها در سال ۱۹۹۴ یافت شد. و در موزه آقاخان است). در اواخر سال ۱۰۹۵ افضل ارتش اسکندریه نزار را شکست داد و نزار را به اسارت به قاهره برد و اعدام کرد. پس از اعدام نزار، اسماعیلی‌های نزاری و اسماعیلی‌های مستعلی به طرز آشتی‌ناپذیری از هم جدا شدند. این انشقاق سرانجام بقایای امپراتوری فاطمی را در هم شکست. پیروان مستعلی در مصر، یمن و غرب هند و عده‌ای که با پسر نزار، الهادی بن نزار بیعت کردند در مناطق ایران و سوریه نیز به اسماعیلیه نزاری معروف شدند. هادی که در آن
نیز به اسماعیلیه نزاری معروف شدند. هادی که در آن زمان بسیار جوان بود، به صورت قاچاقی از اسکندریه خارج شد و به قلعه الموت رفت و نایب السلطنه حسن صباح شد. تاریخ اسماعیلیان در ایران. اسماعیلی‌ها و محمود. با سرنگونی سامانیان و روی کارآمدن ترکان وضع اسماعیلی‌ها از آنچه بود بدتر شد. اسماعیلی‌ها در کنار دیگر دگراندیشان نیز مورد آزار و کشتار سلطان محمود غزنوی قرار گرفتند. محمود در این کشتار با دستگاه خلیفه‌گری بغداد همدست بود. بزرگ‌ترین کسی که در زمان غزنویان قربانی کشتار اسماعیلیه شد و به گفته بیهقی به تهمت
قربانی کشتار اسماعیلیه شد و به گفته بیهقی به تهمت قرمط‌گری گرفتار آمده بود حسنک وزیر بود که به دار آویخته شد. برآمدن حسن صباح. در زمان سلجوقیان حسن صباح در ایران رهبری اسماعیلی‌ها را به دست گرفت. مرکز تبلیغ و مقاومت خویش را به کوه‌ها و دژهای کوهستانی رساند و خودش در دژ مشهور الموت آشیان گرفت. پس از استوار شدن از مصر برید، و جداگانه و مستقل به دعوت پرداخت. این روزگار دوران اوج اسماعیلی‌ها بود. حسن صباح برای پیشبرد آرمان‌های اسماعیلی دست به یک رشته ترورها نیز زد. اسماعیلیان و مغولان. پس از مرگ حسن صباح
نیز زد. اسماعیلیان و مغولان. پس از مرگ حسن صباح جانشینان او راه نبرد با خاندان‌های ترک چیره بر ایران را پی گرفتند. تا این که با تازش مغول‌ها به ایران به ناچار با جلال‌الدین خوارزمشاه در یک سنگر جا گرفتند و با مغولان به ستیز پرداختند؛ ولی سرانجام "خورشاه" واپسین رهبر اسماعیلیان الموت در سال ۶۵۱ در برابر هولاکو خان گردن فروآورد و چندی پس از آن به دست مغول‌ها کشته‌شد. مغولان دژها را یکی پس از دیگر گشودند و کشتار بزرگی از اسماعیلی‌ها کردند. از این پس اسماعیلی‌ها مقاومت را در دژهای خویش در شام و لبنان
مقاومت را در دژهای خویش در شام و لبنان پی‌گرفتند. آقاخان‌ها. حسنعلی‌شاه محلاتی (آقاخان اول) داماد فتحعلی‌شاه که حاکم کرمان بود در سال ۱۸۳۸ میلادی در برابر حکم عزل خود در برابر محمدشاه قاجار مخالفت کرد. او با کمک انگلیس‌ها به افغانستان فرار کرد و به انگلیس‌ها در جنگ با افغان‌ها برای تصرف هرات کمک کرد که موفقیت‌آمیز نبود. سپس به سند (هند آنروز و ایالت سند در پاکستان امروزی) رفت و به انگلیس‌ها کمک کرد آنجا را تسخیر کنند. انگلیس‌ها در پاسخ حقوقی برای او قرار دادند. سپس زندگی تازه‌ای را در هندوستان آغاز کرد و
سپس زندگی تازه‌ای را در هندوستان آغاز کرد و تا پایان عمر با سفر به شهرهای هند به امور اسماعیلی‌ها و پیروان خود می‌پرداخت. با مرگ آقاخان اول، آقاخان دوم به امامت اسماعیلیان نزاری رسید و به همین ترتیب لقب آقاخان به عنوان یک لقب موروثی برای امامان بعدی ادامه داشت. آقاخان اول در هند مسند را تأسیس کرد. همچنان مالک نهادهای در هندوستان شد و بعدها به بریتانیا مهاجرت کرد. نوادگان او در دو نسل اخیر با زن‌های انگلیسی و آمریکایی ازدواج کرده‌اند. آخرین آنها آقاخان پنجم از سال ۲۰۲۵ تا امروز امام اسماعیلیه نزاری است که
از سال ۲۰۲۵ تا امروز امام اسماعیلیه نزاری است که ساکن ژنو و یک تاجر و میلیاردر در مقیاس جهانی است. نیایشگاه. به نیایشگاه یا محل تجمع اسماعیلیان جماعت‌خانه گفته می‌شود که به لحاظ بار معنایی و عنوان، با جمع‌خانه که نیایشگاه پیروان اهل حق و علویان است قرابت بسیار نزدیکی دارد.
احمد نخشبی رهبری نهضت اسماعیلیان را در فرارود در دست داشت. او در کوششهای خود برای گسترش اندیشهٔ اسماعیلی کامیابی‌های بسیاری به دست آورد چنان‌که بسیاری از بزرگان سامانی بدو پیوستند، در این میان می‌توان از کسانی چون "«حاجب کل»" یا همان منشی ویژهٔ امیر و همچنین از رئیس دیوان گنجوری (خزانه) نام برد. کار بدانجا کشید که امیر نصر سامانی نیز به مکتب ایشان پیوست. گرایش امیر نصر به اسماعیلیه واکنش غلامان ترک متعصب - که گارد نگهبانان امیر را در بر می‌گرفتند - و روحانیان سنی را برانگیخت تا به اندیشهٔ براندازی وی
سنی را برانگیخت تا به اندیشهٔ براندازی وی بیافتند. گرچه توطئهٔ براندازی آشکار و رهبر ترکان دسیسه‌پرداز سرش را بر باد داد، ولی امیر نصر به ناچار کناره‌گیری کرد و فرزندش نوح را به جای خویش بر تخت نشاند. امیر نوح سامانی، نخشبی را به مناظره با فقیهان اسلامی گمارد که در این مناظره نخشبی شکست خورد. سرانجام او را گرفتند و در میدان شهر بخارا به دار آویختند. یارانش تن بیجان او را از دار ربودند. از این پس سرکوبی ایشان در سنجش با گذشته بیش گرفت، پیروان این گروه همه جا زیر شکنجه و آزار و مرگ گذارده شدند و این آغاز
جا زیر شکنجه و آزار و مرگ گذارده شدند و این آغاز پنهانی شدن روند پویه‌های اسماعیلیه بود.
ترمودینامیک یا دماپویایی شاخه‌ای از علوم طبیعی است که به بحث دربارۀ گرما و نسبت آن با انرژی و کار می‌پردازد. ترمودینامیک متغیرهای ماکروسکوپیک (همانند دما، انرژی درونی، آنتروپی و فشار) را برای توصیف حالت مواد تعریف می‌کند و چگونگی ارتباط آن‌ها و قوانین حاکم بر آن‌ها را بیان می‌نماید. ترمودینامیک رفتار میانگینی از شمار زیادی از ذرات میکروسکوپیک را بیان می‌کند. قوانین حاکم بر ترمودینامیک را از طریق مکانیک آماری نیز می‌توان به‌دست‌آورد و تحلیل کرد. به جنبش یک یا چند مولکول «ترمودینامیک» می‌گویند، پدر چهار قانون
چند مولکول «ترمودینامیک» می‌گویند، پدر چهار قانون گفته می‌شود صفرم، یکم، دوم و سوم قانون صفرم این است که اگر سامانۀ نخست با سامانۀ سوم و سامانۀ دوم هم با سامانۀ سوم در تعادل است پس سامانۀ نخست و سامانۀ دوم با یکدیگر در تعادل اند. ترمودینامیک موضوع بخش گسترده‌ای از علم و مهندسی است - همانند: موتور، گذار فاز، واکنش‌های شیمیایی، پدیده‌های انتقال و حتی سیاه چاله‌ها-. محاسبات ترمودینامیکی برای زمینه‌های فیزیک، شیمی، مهندسی نفت، مهندسی شیمی، مهندسی هوافضا، مهندسی مکانیک، زیست‌شناسی یاخته، مهندسی پزشکی، دانش مواد
مکانیک، زیست‌شناسی یاخته، مهندسی پزشکی، دانش مواد و همچنین اقتصاد نیاز است. بیشتر بحث‌های تجربی ترمودینامیک در چهار قانون بنیادی آن بیان گردیده‌اند: قانون صفرم، یکم، دوم و سوم ترمودینامیک. قانون یکم وجود خاصیتی از سامانۀ ترمودینامیکی به نام انرژی درونی را بیان می‌کند. این انرژی از انرژی جنبشی که ناشی از جنبش کلی سامانه و نیز از انرژی پتانسیل که سامانه نسبت به محیط پیرامونش دارد، متمایز است. قانون یکم همچنین دو شیوهٔ انتقال انرژی یک سامانه بسته را بیان می‌کند: انجام کار یا انتقال گرما. قانون دوم به دو خاصیت
انجام کار یا انتقال گرما. قانون دوم به دو خاصیت سامانه، دما و آنتروپی، مربوط است. آنتروپی محدودیت‌ها - ناشی از برگشت‌ناپذیری سامانه - بر میزان کار ترمودینامیکی قابل تحویل به یک سامانۀ بیرونی طی یک فرایند ترمودینامیکی را بیان می‌کند. دما، خاصیتی که با قانون صفرم ترمودینامیک تا حدودی تبیین می‌گردد، نشان‌دهندهٔ جهت انتقال انرژی گرمایی میان دو سامانه در نزدیکی یکدیگر است. این خاصیت همچنین به صورت کیفی با واژه‌های "داغ" یا "سرد" بیان می‌گردد. از دیدگاه تاریخی ترمودینامیک با آرزوی افزایش بازده موتورهای بخار
ترمودینامیک با آرزوی افزایش بازده موتورهای بخار گسترش یافت. به خصوص به سبب کوشش‌های فیزیکدان فرانسوی، نیکولا لئونارد سعدی کارنو که باور داشت افزایش بازده موتورهای بخار می‌تواند رمز پیروزی فرانسه در نبردها ناپلئون باشد. فیزیکدان انگلیسی، لرد کلوین، نخستین کسی بود که در سال ۱۸۵۴ تعریفی کوتاه برای ترمودینامیک ارائه داد: در ابتدا ترمودینامیک ماشین‌های بخار بیشتر دربارۀ ویژگی‌های گرمایی مواد مورد کاربرد- بخار آب - بود. بعدها این مبحث به فرایندهای انتقال انرژی در واکنش‌های شیمیایی پیوند خورد. ترمودینامیک شیمیایی
واکنش‌های شیمیایی پیوند خورد. ترمودینامیک شیمیایی اثر آنتروپی بر فرایندهای شیمیایی را مورد بحث قرار می‌دهد. همچنین ترمودینامیک آماری (یا مکانیک آماری) با پیش‌بینی‌های "آماری" از رفتار ذرات سامانه، ترمودینامیک ماکروسکوپیک را توجیه می‌نماید. ریشه‌شناسی. ترمودینامیک یا دماپویایی از سرهم‌بندی دو واژۀ یونانی θερμη به معنی گرما و δυναμις به معنی نیرو و نیز پویایی تشکیل شده به معنای نیروی گرما به وجود می‌آید. این علم شاخه‌ای از فیزیک و شیمی است که پدیده‌های ماکروسکوپیک که از تغییر دما، فشار و گُنج در یک سامانه
که از تغییر دما، فشار و گُنج در یک سامانه فیزیکی اتفاق می‌افتد را بررسی می‌کند. تاریخ. ترمودینامیک از ساخت نخستین پمپ خلأ در سال ۱۶۵۰ میلادی و بدست اتو وان گریکه آغاز شد اتو ثابت کرد که نظریه ارسطو پایه بر اینکه طبیعت از خلأ متنفر است، نادرست است. مدتی بعد فیزیکدان و شیمی‌دان ایرلندی رابرت بویل شیوۀ کار دستگاه جریکو را یادگرفت و به همراه فیزیکدان انگلیسی رابرت هوک توانست نخستین پمپ هوا را در سال ۱۶۵۶ بسازد. این دو توانستند میان حجم و فشار رابطه‌ای تعریف کنند که امروزه به قانون بویل مشهور است. در سال ۱۶۷۹
که امروزه به قانون بویل مشهور است. در سال ۱۶۷۹ شریک بویل دنیس پاپین نخستین steam digester را ساخت که یک ظرف دربسته با در محکم بود که در آن بخار با فشار بالا تولید می‌شد. مفاهیم پایه برای گرمای ویژه و گرمای ویژه نهان بدست جوزف بلک در دانشگاه گلاسکو، جایی که جیمز وات به عنوان ابزار ساز کار می‌کرد آرایه شد. جیمز وات با بلک دربارهٔ افزایش بازدهی موتور بخار گفتگو کرد اما این خود وات بود که ضرورت وجود چگالنده بخار بیرونی را برای افزایش بازدهی گرمایی موتور بخار پیش‌بینی نمود. سعدی کارنو، پدر ترمودینامیک، با توجه
نمود. سعدی کارنو، پدر ترمودینامیک، با توجه به تمامی کارهای پیشین مقاله‌ای با نام "ایده‌هایی دربارهٔ حرکت جنبشی آتش" منتشر نمود. این مقاله دربارهٔ گرما، قدرت، انرژی، و بازدهی موتور بحث می‌کرد. این مقاله روابط میان موتور کارنو، چرخه کارنو، و قدرت حرکتی را مورد بحث قرار می‌داد. مقاله کارنو سرآغازی بر علم ترمودینامیک به عنوان دانشی نوین شد. نخستین کتاب ترمودینامیک بدست ویلیام رانکین، که فیزیک خوانده بود و به عنوان استاد مهندسی مکانیک و عمران در دانشگاه گلاسکو کار می‌کرد، در سال ۱۸۵۹ منتشر گردید. هم‌زمان قانون
می‌کرد، در سال ۱۸۵۹ منتشر گردید. هم‌زمان قانون یکم و قانون دوم ترمودینامیک در دهه ۱۸۵۰ میلادی بر پایۀ کارهای رانکین، رودلف کلاوزیوس و ویلیام تامسون نگاشته شد. مبانی ترمودینامیک آماری بدست جیمز کلرک ماکسول، لودویگ بولتزمان، ماکس پلانک، رودلف کلاوزیوس و جوسایا ویلارد گیبس بنیان گذاشته شد. در میان سال‌های ۱۸۷۳ تا ۱۸۷۶ جوسایا ویلارد گیبس سه مقاله منتشر نمود که شناخته‌شده‌ترین آن‌ها "تعادل مواد ناهمگون" می‌باشد. گیبس همچنین نشان داد که چگونه فرایند‌های ترمودینامیکی شامل فعل و انفعالات شیمیایی را می‌توان به صورت
شامل فعل و انفعالات شیمیایی را می‌توان به صورت نموداری نشان داد، او نشان داد که چگونه می‌توان روی دادن خود به خودی واکنش‌ها را از روی انرژی، آنتروپی، حجم، پتانسیل شیمیایی، دما و فشار در سامانه‌های ترمودینامیکی پیش‌بینی نمود. ترمودینامیک شیمیایی بعدتر بدست پیر دوهام، گیلبرت لوویس، مرل لاندل و ادوارد گوگنهایم گسترش بیشتر یافت. شاخه‌های ترمودینامیک. علم ترمودینامیک به بررسی سامانه‌های فیزیکی بر پایۀ تئوری‌ها و قوانین ترمودینامیک می‌پردازد. بسته به مبانی نخستین به کار رفته علم ترمودینامیک به شاخه‌های مختلف
به کار رفته علم ترمودینامیک به شاخه‌های مختلف بخش‌بندی شده‌است. ترمودینامیک کلاسیک. پایۀ ترمودینامیک کلاسیک بر تبادل انرژی در فرایندی در درون چرخه می‌باشد، تبادل انرژی میان سامانه‌های بسته تنها با در نظر گرفتن تعادل ترمودینامیکی آن‌ها می‌باشد. همچنین شناسایی کار و گرما به عنوان انرژی در ترمودینامیک کلاسیک ضروری می‌باشد. ترمودینامیک آماری. ترمودینامیک آماری، یا مکانیک آماری، در نیمه دوم سدۀ نوزدهم و نیمۀ نخست سدۀ بیستم با پیشرفت و شناسایی تئوری‌های مولکولی و اتمی بنیان نهاده شد. این علم توضیحات و ادله برای
اتمی بنیان نهاده شد. این علم توضیحات و ادله برای قوانین ترمودینامیک کلاسیک بیان می‌کند. ترمودینامیک آماری واکنش‌های میان مولکولی و همچنین حرکت گروهی مولکول‌ها را بیان می‌کند. مفهوم سامانه. یکی از مفاهیم اصلی در ترمودینامیک سامانه می‌باشد. سامانه ناحیه‌ای از فضا است که برای بررسی انتخاب می‌شود. به هر آنچه که بیرون از این سامانه وجود دارد محیط (پیرامون) گفته می‌شود. سامانه به وسیلهٔ مرزی از محیط جدا می‌شود. این مرز می‌تواند مرزی واقعی یا مجازی باشد. سامانه می‌تواند از راه این مرز انرژی و جرم را مبادله نماید.
از راه این مرز انرژی و جرم را مبادله نماید. پس به‌طور چکیده داریم: فرایندها. برای توصیف هر فرایند، باید حالت‌های آغازین و پایانی فرایند، مسیر فرایند و برهمکنش‌ها را با اطراف مشخص کنیم. فرایندها به دو نوع عمده برگشت‌پذیر و برگشت‌ناپذیر بخش‌بندی می‌شوند. دسته‌بندی دیگر فرایندها به صورت زیر است: قوانین ترمودینامیک. قانون صفرم ترمودینامیک. قانون صفرم ترمودینامیک بیان می‌کند که اگر دو سامانه با سامانۀ سومی در حال تعادل گرمایی باشند، با یکدیگر همدما می‌باشند. برای نمونه اگر جسم a با جسم b درتعادل گرمایی باشند و
نمونه اگر جسم a با جسم b درتعادل گرمایی باشند و جسم b با جسم c درتعادل گرمایی باشند جسم a و c در تعادل گرمایی می‌باشند. پایۀ ساخت دماسنج قانون صفرم ترمودینامیک می‌باشد به این صورت که هوای محیط با شیشهٔ دماسنج در تعادل گرمایی است و شیشه دماسنج نیز با جیوه در تعادل گرمایی است در نتیجه برپایۀ قانون صفرم ترمودینامیک هوا با جیوه نیز در تعادل می‌باشد. قانون اول ترمودینامیک. انرژی درونی یک سامانۀ منزوی ثابت و پایدار است. قانون یکم ترمودینامیک که به عنوان قانون بقای کار و انرژی نیز شناخته می‌شود، می‌گوید: تغییر
کار و انرژی نیز شناخته می‌شود، می‌گوید: تغییر انرژی درونی یک سامانه برابر است با مجموع گرمای داده شده به سامانه و کار انجام شده بر آن: قانون دوم ترمودینامیک. ساخت یک موتور سیکلی که تأثیری جز انتقال پی‌در‌پی گرما از دمای سرد به دمای گرم نداشته باشد، نشدنی است. بیان کلوین-پلانک: نشدنی است وسیله‌ای بسازیم که در یک چرخه عمل کند و در عین حال تنها با یک مخزن تبادل گرما داشته باشد یعنی نشدنی است یک موتور گرمایی بدون از دست دادن گرما در Qc به کار خود ادامه دهد. بیان کلازیوس:امکان ندارد که یک یخچال در یک چرخه، همۀ
کلازیوس:امکان ندارد که یک یخچال در یک چرخه، همۀ انرژی را که از منبع سرد دریافت می‌کند به منبع گرم انتقال دهد؛ یعنی نمی‌توان یخچالی ساخت که بدون کار ورودی عمل کند. به عبارت ساده قانون دوم بیانگر مسیر انجام یک فرایند می‌باشد. قانون سوم ترمودینامیک. قانون سوم ترمودینامیک بیان می‌کند هنگامی که انرژی یک سامانه به حداقل مقدار خود می‌گراید، آنتروپی System به اندازۀ قابل چشم‌پوشی می‌رسد. یا به‌طور نمادین: هنگامی که formula_1، formula_2 پتانسیل‌های ترمودینامیکی. پتانسیل‌های ترمودینامیکی، متغیرهای اسکالری می‌باشند
ترمودینامیکی، متغیرهای اسکالری می‌باشند که برای ارزیابی انرژی ذخیره شده در سامانه استفاده می‌شوند. پتانسیل‌ها برای اندازه‌گیری تغییرات انرژی هنگامی که از حالت نخستین به حالت پایانی استفاده می‌شوند. از پتانسیل‌های مختلف با توجه به متغیرهای محدودکننده در سامانه همانند فشار و حجم استفاده می‌شود. برای نمونه هر دو پتانسیل گیبز و هلمهولتز به عنوان انرژی قابل‌دسترس برای انجام کار مفید شناخته می‌شوند هنگامی که به ترتیب فشار و دما یا حجم و دما در سامانه ثابت نگه داشته شوند. پنج پتانسیل مهم در ترمودینامیک به صورت
شوند. پنج پتانسیل مهم در ترمودینامیک به صورت جدول زیر شناخته شده‌اند: در جدول بالا formula_3 فشار، formula_4 حجم، formula_5 دما و formula_6 آنتروپی می‌باشد. روابط ماکسول با توجه به این چهار پتانسیل شناخته می‌شوند.