payamvha/North_RAG huggingface dataset:
مکری که رودخانه ای به نام ایشان می‌باشد «چۆم مجیدخان»، فرخ پاشا مکری حاکم ولایت مکری، مراغه و اورمیه در دوره افشار، کیخسروبیگ (خسروخان_خسروپاشا) حاکم ولایت مکری در دوره زندیه، میربهرام بیگ مکری بابامیری مشهور به آقابیگ بزرگ حاکم مهاباد، اردشیر بیگ مکری باریکان سرسلسلهٔ ایل بیگزاده شیربیگی و باریکان حاکم مهاباد و میاندوآب که جاده و روستای برهان به اسم ایشان می‌باشد، عباس بیگ (میرعمادالدین) جد بیگزادگان ترگور، شیخعلی خان شجاع الملک، فیض الله بیگ مکری، علیمردان بیگ مکری، عبدالرحمن بیگ مکری، سردار احمدبیگ
بیگ مکری، عبدالرحمن بیگ مکری، سردار احمدبیگ مکری، عبدالله بیگ مصباح الدیوان ادب، اسماعیل آقا سمکۆ، عزیزخان مکری سردار کل ایران، پاشاخان مظفرالدوله مکری (شجاع الملک)، حاج حسن بیگ (میرطه بیگ) مکری، محمودپاشا مکری باریکان، خلیل پاشا مکری باریکان خانی ده رش، خانه‌بیگ مکری اعتمادالسلطنه، نوری بیگ بیگزاده، مجیدخان شجاع السلطان میرمکری فرماندار میاندواب، عبدالرحمان شرفکندی (ماموستا هژار)، دکتر عبدالرحمان قاسملو، میر رحیم خان خانده رش، آقارش مکری بابامیری نامدار جد بیگزاده‌های یالاوه، آقا قوچ بیگ ترجان حاجی تاغی
بیگزاده‌های یالاوه، آقا قوچ بیگ ترجان حاجی تاغی خوخوره مشهور به حاتم طایی کوردستان، ماموستا حسن زیرک مشهور به بلبل کوردستان، آقامجیدخان ساوجبلاغچی (مالک سه دانگ شهر نقده در سال ۱۳۲۷) و صدها بزرگ‌مرد دیگر اشاره نمود.
دیباچه. بلباس . [ ب ِ ] (اِخ )ناحیه ای در حوالی ساوجبلاغ (مهاباد) مرکز کردهایی که به لهجه ی بلباس سخن میگویند. (فرهنگ فارسی معین ). ایل بلیاس که خود جزو ایل روژکی بوده از ان جدا و مستقل شده که متشکل از دوازده طایفه بوده است بلباس یا به زبان کردی بڵباس بِلْباس bilbas اتحادیه‌ای مرکب از چند طایفه بزرگ کرد در شمال غربی ایران و شمال شرقی عراق که حکام آن با عنوان موروثی مَزین (مَزِن ) یا آغا شناخته می شدند. در دویست سال اخیر، هر یک از اعضای این اتحادیه ، از آن جدا شده و در مناطقی اسکان یافته اند که بعدها به نام
شده و در مناطقی اسکان یافته اند که بعدها به نام آنان خوانده شده است . طایفه‌های پیران، منگور ، مامش، گورک، رمک ، سِن، کاخِذِری، کاک آقاعثمان، آکو، قضا، زودی (یا زادی ) و بالک از اعضای عمده آن به شمار می آمده و در اطراف رودخانه لاوین در بخش علیای رودزاب اقامت داشته اند. بعد از دگرگونی جدید ایل بلباس طایفه‌های بزرگش ادعای استقلال کردند که پیران منگور مامش و گورک به ایل تبدیل شدند. معنی نام و نشان ایل‌های بزرگ کُرد موسوم به بلباس. نام بلباسها در شرفنامه امیر اشرفخان بدلیسی متعلق به دوره صفویان ذکر گردیده است.
بدلیسی متعلق به دوره صفویان ذکر گردیده است. ریشه این نام باید سوارکاران تازنده و پرواز و جهش کننده با اسب باشد؛ چون کلمات بالباز و بل بون در زبان کُردی به ترتیب به معنی “سربازان سوارکار و جنگجو” و “تازنده” و “پرواز و جهش کننده با اسب” است. بر این پایه به ظاهر به نظر میرسد که نام کُردان توژیک (تازندگان، سواران جنگی تازنده) هم که کاردار تزاری واسیلی نیکی تین در تهران در کتاب خود از ایشان به عنوان قبیله نظامی و سوارکار و جنگجو یاد می‌کند، از همین تبار بلباسها بوده اند اما نام ایشان را در تاریخ و جغرافیای کهن
بوده اند اما نام ایشان را در تاریخ و جغرافیای کهن عثمانی در نواحی دور تر در منطقه درسیم می بینیم. گر چه به هر حال وجود کلمه بال در نام بلباس ما را به سوی توتمهای کوتیان (سگپرستان) و کیمریان (سگسان دارای شاخ بزکوهی) از بومیان دیرین کردستان رهنمون می‌گردد. چون می دانیم در نقش برجسته دوغو بایزید تمثالی از یک سگسان شاخدار توتمی و قدسی و خدایگانی بر سنگ نقش بسته است که دو روحانی محلی (ارمنی- کُرد زازایی) او را در دو سوی پس و پیش از کنار بر روی اریکه‌ای که وی بر آن ایستاده است، همراهی می نمایند. ولی در این رابطه
ایستاده است، همراهی می نمایند. ولی در این رابطه تنها نام کردان زازا (=توژیکان، منسوبین به تازی) در شمال دریاچه وان مطرح است نه بلباسها در نواحی جنوب غربی اورمیه. چون نام زازا به صورت زاوه ذا به معنی پرستنده ایزد سگسان علم و دانش تیر است که در رابطه با توتم کیمری و سکا (شکا) و تورِ سگسان- بزکوهی شاخ ایشان بسیار قابل توجه می‌گردد؛ چه نام دیگر این مردم یعنی دملی را نیز به زبان کُردی می‌توان دارندگان توتم حیوان دراز دم (روباه دم) گرفت. این توتم در اساطیر اوستایی تحت نام تخموروپه (پهلوان سگسان دراز دم یا روباه
تحت نام تخموروپه (پهلوان سگسان دراز دم یا روباه دم) در مقام پادشاهی پیشدادی (میتانی، کُرد مادی تبار) ظاهر می‌شود. ایرانیان مادی و پارسی نیز تخموروپه (تهمورث) را همانند تیر- توژیک- زازای کردان کیمری و ارامنه ایزد کتابت و خط و دبیری به شمار می آوردند. علی پور صفر قصابی نژاد چنین اطلاعاتی را در باب بلباسها جمع آوری نموده است: بِلْباس اتحادیه‌ای مرکب از چند طایفه بزرگ کرد در شمال غربی ایران و شمال شرقی عراق که حکام آن با عنوان موروثی مَزین (مَزِن ) شناخته می شدند. در دویست سال اخیر، هر یک از اعضای این اتحادیه
در دویست سال اخیر، هر یک از اعضای این اتحادیه ، از آن جدا شده و در مناطقی اسکان یافته اند که بعدها به نام آنان خوانده شده است. طایفه بلباس که جزو ایل روژکی بوده در سال 579 ملک الشرف یکی از شاهزادگان ایل روژکی که از طایفه بلباس بوده همراه با صلاح الدین ایوبی توانسته دوباره در جنگ با شكست عمادالدين ابوالفتح زنگى بن مودود، امير زنگى، شهر‌های خود را پس بگیرند
جلالی نام یکی از ایل‌های کرد ایران در شمال استان استان آذربایجان غربی در شهرستان‌های ماکو ،شوط ،پلدشت ،چایپاره ،چالدران و خوی است. داستان‌های مختلفی در خصوص ایل جلالی روایت شده است اما آنچه مسلم است، این ایل از ایل‌های بزرگ کرد ایران در استان آذربایجان غربی و جزء ده ایل بزرگ ایران بشمار می‌آید و زبان گفتاری این ایل کردی کرمانجی است. امروزه بیشتر اعضای ایل جلالی یکجانشین شده و در شهرهای ارومیه، خوی، ماکو، چالدران، چایپاره، پلدشت ساکن شده‌اند. قابل ذکر است که ایل جلالی تشابهات زبانی و گاها فرهنگی به ایل میلان
جلالی تشابهات زبانی و گاها فرهنگی به ایل میلان دارد که این تشابهات بدلیل جغرافیای مشترک سکونتشان می‌باشد. اما این دو ایل بطورکامل جدا از یکدیگر میباشند. در اصل می‌توان گفت ایل میلان خود مستقل بوده و کنفدراسیونی متشکل از چندین طایفه من جمله دودکانلو میلان، دلائی میلان، شیخکانلو میلان، مروئی میلان، اومویی میلان، قلیکی میلان، ممکانلو میلان، کچلانلو میلان، شابوئی میلان می‌باشد. از لحاظ زبانی هر دوی این ایل‌ها به لهجه‌هایی از گویش کرمانجی تکلم میکنند که یکی از اصلیترین گویشهای زبان کوردی با بیشترین تعداد سخنور
گویشهای زبان کوردی با بیشترین تعداد سخنور می‌باشد. کرمانجی مورد استفاده توسط ایل میلان خاص بوده و به‌طور تقریبی با کوردی مورد استفاده توسط کوردهای سوریه و بخشی از کوردهای ترکیه یکسان می‌باشد. ایل میلان در جنگ‌های متعدد چندین بار تبعید شده و بدین سبب پراکندگی‌هایی در شهرهای جنوب استان ازجمله مهاباد، نقده، شاهیندژ و پیرانشهر دارد. ایل جلالی بزرگ‌ترین ایل استان آذربایجان غربی است که حدود ۴۸/۲درصد از خانوارهای کوچنده استان را شامل می‌شود. این ایل از ۱۰ طایفه و ۵۹ باو و ۲۴۷ اوبه تشکیل شده و به‌دلیل داشتن جمعیت
۵۹ باو و ۲۴۷ اوبه تشکیل شده و به‌دلیل داشتن جمعیت فراوان و گستردگی طایفه‌های آن به نام جلالی مشهور شده است. طایفه‌های ده‌گانه ایل جلالی در ایران عبارتند از: قزلباش، خلکانلو، مصرکانلو، جنکانلو، اوتایلو، علم هلو، حسوخلف (دربازکی)، بلخکانلو، ساکان و قندکانلو. براساس روایت عشایر نام بنیانگذار ایل «جلال» بوده است. قبل از متمرکز شدن قدرت در کشور و جهت در امان ماندن از حوادث و جنگ‌ها در دوره پهلوی و زمان پادشاهان قبلی ایران در نظام زندگی ایل جلالی قدرت مرکزی از آن رئیس ایل بوده و نظیر سایر قدرتهای ایلی موروثی
آن رئیس ایل بوده و نظیر سایر قدرتهای ایلی موروثی می‌باشد. بعد از رئیس ایل، رئیس طایفه و بعد از او «سراوبه» در راس هرم قدرت قرار دارند. هر طایفه از چند باو تشکیل می‌شود و هر باو نیز بزرگ و ریش سفیدی دارد که به هنگام ضرورت مورد مشورت قرار می‌گیرد. در گذشته قدرت مرکزی ایل اهمیت خاص داشته و حیات ایل در گرو تصمیمات وی بوده است. اما هر چه طایفه‌های گسترده‌تر می‌شدند و اوبه‌ها فراوانتر، به همان اندازه از حیطه قدرت مرکزی دور شده و بر قدرت طایفه افزوده می‌شده است. طایفه‌های ایل جلالی در ترکیه و ایران. ‏برخی منابع
طایفه‌های ایل جلالی در ترکیه و ایران. ‏برخی منابع هم طایفه‌های جلالی را به شرح زیر تقسیم می‌کند: تبعید ایل جلالی. در دوران رضاشاه به‌دلیل ناآرامی‌های سمت ترکیه مانندوقایع جمهوری آرارات ودر خواست کشور ترکیه به‌دلیل ارتباط این ایل با این شورش تبعید ایل جلالی ابعادی وسیع به خود گرفت، از ۵٬۰۰۰ خانوار تبعیدی ایل جلالی که از شهرستانهای ماکو، شوط، پلدشت، چالدران و خوی به نواحی مرکزی ایران مانند قزوین، تهران، کرج، کرمان، بلوچستان و شمال ایران تبعید شده بودن تنها ۵۰۰ خانوار بعد از شهریور ۱۳۲۰و تبعید رضا شاه از
۵۰۰ خانوار بعد از شهریور ۱۳۲۰و تبعید رضا شاه از ایران، به مناطق خودشان بازگشتند.
میلان نام یکی از ایل‌های کرد ایران است که درشهرهای شمالی استان آذربایجان غربی و نیز در برخی از شهرهای کشور تکیه نطیر وان می‌باشد. زبان مرسوم و جاری بین مردم ایل میلان کردی کرمانجی است. بیشتر مردم این ایل در شمال استان آذربایجان غربی در شهرستان‌های ماکو ،شوط ،پلدشت ،چایپاره ،چالدران و خوی ساکن هستند. ایل میلان دارای ادبیات خاص خود است که تاریخ‌های گذشته را با یک ادبیات خاص غنایی تحت عنوان کلام بیان می‌کند. کسی که کلام را می‌گوید {دنگبژ} است و مشهورترین دنگبژ که شاگرد نیز ملقب به ﴿شاکرو﴾ باشند از افراد مورد
که شاگرد نیز ملقب به ﴿شاکرو﴾ باشند از افراد مورد علاقهٔ این ایل است. این ایل در تواریخ گذشته به‌دلیل قدرت بزرگی که داشته یکی از ایل‌های مهم در حکومت‌های گذشتهٔ ایران به‌شمار می‌آمده است و به همین دلیل برخی از شاه‌های ایران برخی از طایفه‌های این ایل را به قسمت‌های مختلف ایران تبعید کرده‌اند. ایل میلان به دو دسته بزرگ به نام «میلان» و «خلکانی» تقسیم می‌شود. میلان دارای طایفه‌های متعددی است که به دودکانلوی میلان، خذائی میلان، دلایی میلان، اوموئی میلان، گلیکانلوی میلان،قوردویی، بروکی، دودکانلو، مصرکانلو،
میلان،قوردویی، بروکی، دودکانلو، مصرکانلو، قلیکی، شیخ کانلو، مروئی، کچلانلو تقسیم می‌شود. و البته چند طایفه دیگر در استانهای خراسان شمالی و رضوی از ایل میلان هستند. پیوند به بیرون. نوشتار ایل میلان، در گاهنامه هنر و مردم
دهبُکری یا دِهْ‌بُکْری (دهبوکری - دیبوکری) نام یکی از ایل‌های آذربایجان غربی است. دهبکری‌ها عمدتاً در شهرستان بوکان و در بخش‌هایی از شهرستان مهاباد و بخشی کوچکی در میاندوآب ونقده ساکن هستند. دهبکری‌ها مسلمان و سنی شافعی مذهب هستند. دهبکری‌هااز عشایر میهن پرست ایرانی هستندکه با حکومت‌های مرکزی ایران همکاری نزدیکی داشتند و در سرکوب راهزنان و تروریست ها یی چون عبیدالله نهری، اسماعیل سیمیتقو و جمهوری مهاباد نقش داشتند. در دورهٔ ناصرالدین شاه، عزیزخان مکری تعدادی از روستاهای بوکان را به آن‌ها بخشید و به مرور
از روستاهای بوکان را به آن‌ها بخشید و به مرور توانستند در حکومتِ قاجار نیز نفوذ پیدا کنند. خاستگاه. هنری راولینسون که در ۱۸۳۸ میلادی از کُردهای مکریان دیدن کرده بود و دهبکری را تیرهای از ایل مکری شمرده‌است. همچنین بازیل نیکیتین، دهبکری‌ها را از ساکنان اولیهٔ منطقهٔ مکریان دانسته که بعداً در ایل مکری جذب شده‌اند. نیکیتین احتمال می‌دهد که نام ده‌بُکری از «ده‌مُکری» برگرفته شده باشد. براساس روایت‌های قومی، ایل دهبکری در اواخر سلطنت نادر شاه افشار از دیاربکر ترکیه کوچ نموده و در داخل منطقه مکریان ساکن شدند و
کوچ نموده و در داخل منطقه مکریان ساکن شدند و نام دهبکری نیز برگرفته از ریشه آن‌ها دیاربکر است. اما مینورسکی می‌گوید به احتمال قوی‌تر دهبکری برگرفته از نام روستا (ده) بُکر در ۱۲ کیلومتری جنوب غربی مهاباد است. این طوایف عمدتاً شهرنشین و در شهرهای بوکان و مهاباد ساکن هستند. گفتنی است که این ایل در گذشته قبل از کوچ بیرم آقا با نام قهرمانلو (قهرمانی) شناخته می‌شد که هنوز هم نام یکی از تیره‌های این ایل قهرمانی است. نام. نام ایل دهبکری قبل از دهبُکری، ایل قهرمانلو که این نام ریشهٔ کُردی دارد بوده‌است که به دلیل
که این نام ریشهٔ کُردی دارد بوده‌است که به دلیل مهاجرت به جنوب آذربایجان غربی و اقامت در روستای دهبکر از توابع شهرستان مهاباد به دهبکری تغییر نام یافته‌است.
خَربُزه ایرانی یا خربزه گیاهی از تیره کدوییان که میوه‌اش درشت و شیرین و آب‌دار است. بوتهٔ آن کوتاه و ساقه‌هایش روی زمین می‌خوابد. خربزه گیاهی از خانوادهٔ Cucurbitaceae با نام علمی Cucumis melo var.inodorus است. خربزه جزو صیفی‌جات به‌شمار می‌آید. خربزه دارای مقدار زیادی ویتامین A,C و سلولز است. به‌طورکلی، خانوادهٔ خربزه شامل انواع گرمک و طالبی نیز می‌شود که البته این دو نوع کم‌آب‌تر و شیرینی کمتری نسبت به خربزه دارند. معمولاً هرچه رنگ خربزه زرد تیره مایل به نارنجی و خطوط سفید رنگ روی آن بیشتر باشد، شیرین‌تر
و خطوط سفید رنگ روی آن بیشتر باشد، شیرین‌تر است. نحوه و محل کاشت خربزه. توصیه شده‌است که این گیاهان بر ردیف‌هایی از برآمدگی‌های خاکی و به صورت گروهی یا دسته‌ای کاشته شود. کاشت به صورت جوی و پشته‌او توسط بذر یا نشا انجام می‌شود. خربزه حاوی مقدار زیادی ویتامین A , C , E, K و همچنین آهن و روی است. خربزه در درمان سنگ کلیه و بیماری‌های مثانه و مجاری ادرار مفید است. منابع. [[رده:خربزه| ]] [[رده:کدوییان]] [[رده:گیاهان جالیزی]] [[رده:میوه‌ها]] [[رده:میوه‌های خوراکی]]
هنر و مردم ماهنامه‌ای هنری، فرهنگی و ادبی به زبان فارسی در زمان دودمان پهلوی در ایران بود. حیات این نشریه شامل سه دوره می‌شود. دوره‌ها. این نشریه ابتدا از سوی اداره روابط بین‌الملل و انتشارات، یکی از ادارات تابعه اداره کل هنرهای زیبای کشور منتشر می‌شد. سپس انتشار آن به عنوان ارگان وزارت فرهنگ و هنر ادامه یافت. در ابتدا مدیر مسئولی آن با ابوالقاسم خدابنده‌لو و سردبیر آن عنایت‌الله خجسته بود. از شمارهٔ ۱۳۳، آبان ماه ۱۳۵۲، بیژن سمندر به عنوان سردبیر نشریه تعیین و از شمارهٔ ۱۶۸، مهر ماه ۱۳۵۵، سردبیر آن هیئت
و از شمارهٔ ۱۶۸، مهر ماه ۱۳۵۵، سردبیر آن هیئت تحریریه گردید. آخرین شمارهٔ این دورهٔ نشریه، شمارهٔ ۱۹۳، مربوط به آبان و آذر سال ۱۳۵۸ است. نخستین شماره. شمارهٔ اول این نشریه در ۲۴ صفحه در چاپخانهٔ سازمان سمعی و بصری هنرهای زیبا ی کشور چاپ و نشر گردیده و سر مقالهٔ شمارهٔ اول آن با عنوان «سخنی با شما دربارهٔ مجله‌ای به نام هنر و مردم» بود که با این عبارات آغاز گردیده: اولین مقاله از شمارهٔ اول این نشریه با عنوان «غیاث نقش بند: نقاشی توانا، شاعری خوش قریحه و بافنده‌ای چیره‌دست» به قلم یحیی ذکاء به رشتهٔ تحریر
چیره‌دست» به قلم یحیی ذکاء به رشتهٔ تحریر درآمده و آخرین مقاله از این نشریه که در شمارهٔ ۱۹۳ به چاپ رسیده‌است، نوشتهٔ مهدی پرتوی آملی و تحت عنوان «در ریشه‌های تاریخی امثال و حکم» می‌باشد. انتشار مجدد دوره‌های اول و دوم. امروزه شماره‌های دوره دوم این مچله از سوی مرکز اسناد و مدارک وزارت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری بر روی اینترنت قرار داده شده و در دسترس همگان قرار گرفته‌است. مرکز اسناد و مدارک میراث فرهنگی، با توجه به بی همتا بودن این مجموعه در میان منابع پژوهشی با موضوع هنر و فرهنگ و کم‌یاب بودن آن،
پژوهشی با موضوع هنر و فرهنگ و کم‌یاب بودن آن، تصمیم به انتشار مجدد این مجموعهٔ با شیوه‌ای مناسب گرفت. از این رو متن کامل ۱۷۰۰ مقاله با استفاده از روش "OCR" به صورت متن و در قالب یک مجله الکترونیکی بر روی اینترنت آماده و ارائه شده تا با امکانات جستجو و ذخیره به همراه پیوندهای فرا متنی در دسترس همگان قرار گیرد. این مجموعه هم چنین به شکل لوح فشرده منتشر شذه است.
افسار ابزاریست که به دهان، سر و گردن چهارپایان برای مهار کردن آنها می‌بندند. افسار شامل سه بخش است: ۱- دهنه ۲- بند افسار ۳- سر افسار (یا دنباله افسار). دهنه قطعه ایست آهنین که در دهان حیوان قرار می‌گیرد. بند افسار، دهنه را به سر افسار متصل می‌کند که در دست سوارکار جای پیدا می‌کند. بند افسار معمولاً تسمه‌ای چرمیست اما می‌تواند از زنجیر یا ریسمان هم باشد. از واژه‌های زمام، عنان و مهار نیز ممکن است برای برای اشاره به افسار نیز به کار رود. اما این واژه‌ها خاص شتر می‌باشند. نوعی افسار محکم که بر اسب‌های سرکش
شتر می‌باشند. نوعی افسار محکم که بر اسب‌های سرکش بسته می‌شود «مهار کافر-افسار» نام دارد. منابع. فرهنگ دهخدا، سرواژهٔ دهنه.
خار و تیغ در گیاه‌شناسی به برجستگی‌های نوک‌تیزی گفته می‌شود که به جای شاخه یا در میان شاخه‌ها بر روی تنهٔ برخی گیاهان می‌روید. اگر این برجستگی‌ها شکل‌های تغییریافتهٔ شاخه باشند به آن‌ها خار گفته می‌شود، اگر ادامهٔ قشر روپوست گیاه باشند به آن‌ها تیغ گفته می‌شود؛ و اگر در اصل دگرگون‌شدهٔ برگ‌ها باشند به آن‌ها تیغچه گفته می‌شود. با این‌که این سه گونه، از دید فنی گیاه‌شناسی تفاوت دارند ولی در زبان روزمره گاه برای هر سه از لفظ خار یا تیغ استفاده می‌کنند. خار یک سازوکار حفاظتی برای گیاهان است.
کُمبردُه راهی مالرو در کوه لاور شیخ که از آن راه درزمان قدیم به‌وسیله الاغ، اسب و شتر و پیاده به لاور می‌رفتند قبل از اینکه راه شوسه جیپ رو ایجاد شود. تصویر روبرو: کُمبردُه راه قدیم لاور شیخ، مردم از این راه به‌وسیله شتر و الاغ به لاور شیخ می‌رفتند.
سد سازه‌ای است که بر روی یک رودخانه یا بدنه آبی برای نگهداری، منحرف کردن یا کنترل آب ساخته می‌شود. معمولاً به بدنه آب ذخیره شده در پشت سد، مخزن یا دریاچه گفته می‌شود. تفاوت سد با بند (آب بند) در این است که سدها دارای یک مخزن ذخیره آب قابل توجه هستند ولی بندها فقط آب را بند آورده و ارتفاع می‌دهند ولی مخزن آب بزرگ و قابل توجهی ندارند. سدها سیلاب‌ها را مهار کرده و با‌‌ ذخیره و یا انحراف آب در پشت خود از آن برای برای فعالیت‌هایی مانند آبیاری، مصارف انسانی، استفاده‌های صنعتی، پرورش آبزیان و کشتیرانی استفاده
صنعتی، پرورش آبزیان و کشتیرانی استفاده می‌شود. غالباً همراه با سدها از برق‌آبی برای تولید برق استفاده می‌گردد. همچنین می‌توان از یک سد برای جمع‌آوری یا ذخیره آب استفاده کرده و سپس این آب به‌طور مساوی بین مکان‌های مختلف توزیع شود. عموماً هدف اصلی ساخت سدها نگهداری آب است، در حالی که از سازه‌های دیگر مانند سیلاب‌گیر یا خاکریز یا بند برای مدیریت آب یا جلوگیری از جاری شدن آب به مناطق خاصی از زمین استفاده می‌شود. اولین سد شناخته شده سد جاوا در اردن است که مربوط به ۳۰۰۰ سال قبل از میلاد است. سدها و مخازن مرتبط
به ۳۰۰۰ سال قبل از میلاد است. سدها و مخازن مرتبط با آنها، توانایی ذخیره آب برای استفاده در آینده، تأمین انرژی آبی و ایجاد سطحی از محافظت در برابر بارش‌های شدید را فراهم می‌کنند. اگر سدها به درستی طراحی شوند، امکان دسترسی به آب را در مواقعی فراهم می‌کنند که در غیاب سد در دسترس نخواهد بود، به این طریق منابع آب تجدیدپذیر قابل بهره‌برداری افزایش می‌یابد. این امر به ویژه برای کشورهایی که آب موجود در آنها در فصول مرطوب و خشک به‌طور قابل توجهی متفاوت است، اهمیت دارد. سدها همچنین ممکن است اجازه دهند رواناب اضافی
سدها همچنین ممکن است اجازه دهند رواناب اضافی که به‌طور معمول بدون استفاده به سمت اقیانوس جریان می‌یابد برای استفاده در دسترس قرار گیرد. با این حال، سدها و مخازن، به‌ویژه سدهای بزرگ نیز می‌توانند تأثیرات منفی بر جوامع بشری داشته باشند و نیاز به اسکان مجدد برخی از مردم داشته باشند و منجر به اختلالات اجتماعی شوند. سدها همچنین شبکه رودخانه را تغییر می‌دهند و کاهش جریان یکی از اصلی‌ترین پیامدهای منفی اکولوژیکی سدها و مخازن محسوب می‌شود. همچنین، آب ذخیره شده ممکن است با سرعت بیشتری نسبت به آب جریان آزاد تبخیر
است با سرعت بیشتری نسبت به آب جریان آزاد تبخیر شود. به‌طور خلاصه، سدها دارای مزایا و معایبی هستند، به طوری که ویژگی‌های طراحی آنها باید به دقت ارزیابی شود. در ایالات متحده بیش از ۹۱۰۰۰ سد وجود دارد که عمر متوسط آنها ۶۰ سال بوده و حدود ۷۵٪ از آنها به عنوان سدهای خطرناک طبقه‌بندی شده‌اند. فقط ۳٪ از این سدها قابلیت تولید برق دارند. انواع سد. از دیدگاه استاتیکی، سدها به دو گروه عمده تقسیم می‌گردند: سدهای پایه دار، سدهای پشت بنددار و سدهای چوبی از دیگر انواع سد محسوب می‌شوند. سدهای قوسی. اساس نیروی غلبه بر فشار
می‌شوند. سدهای قوسی. اساس نیروی غلبه بر فشار آب در این سدها، انتقال این نیرو به دیواره‌های دره و در حقیقت شکل هندسی سد است. این سدها حداقل در مقیاس‌های بزرگ، غالباً از بتن غیر مسلح ساخته می‌شوند. به منظور جلوگیری از ورقه ورقه شدن سطوح مختلف بتن روی یکدیگر، بسیاری از سدهای بزرگ از این نوع، به صورت لایه لایه و معمولاً به صورت لایه‌های ۲ یا ۳ متری بتن‌ریزی می‌گردد. سطح هر لایه بتن ریزی شده بلافاصله شسته می‌گردد تا بتن لایه (مرحله) بعدی به بتن قبلی خوب بچسبد و از ورقه ورقه شدن سطوح مختلف بتن روی یکدیگر جلوگیری
ورقه ورقه شدن سطوح مختلف بتن روی یکدیگر جلوگیری گردد. این سدها به صورت بلوک بلوک ساخته شده و در انتها بین بلوک‌ها که درزه نامیده می‌شود دوغاب سیمان تزریق می‌گردد تا سد به صورت یکپارچه عمل کند. سدهای وزنی. از آنجایی که باید در برابر فشار بسیار زیاد آب، مقاومت مناسبی به‌وسیلهٔ وزن سازه سد صورت پذیرد، این نوع از سدها معمولاً حجم بسیار عظیمی دارند. بدیهی است در ساخت سازه‌ای با این حجم، اقتصادی‌ترین مسئله، بحث تأمین مصالح است؛ بنابراین این سدها معمولاً از مصالح موجود در محل احداث خود بهره می‌برند. بدیهی است که
موجود در محل احداث خود بهره می‌برند. بدیهی است که در دسترس‌ترین این گونه مصالح سنگ و خاک است. سدهای وزنی به همین دلایل امروزه در دو نوع سدهای بتنی و سدهای خاکی ساخته می‌شوند. سدهای خاکی. در ساخت سدهای خاکی، آنچه که در واقع جلوی آب را می‌گیرد، یک هسته نسبتاً نازک رسی است. خاک رس این خاصیت را دارد که با مرطوب شدن، به عایق خوبی برای نفوذ آب تبدیل می‌گردد. (از همین رو بام خانه‌های قدیمی کاهگل می‌شده‌است) بجز هسته رسی، مابقی حجم سد را سنگ و خاک غیر محلول در آب تشکیل می‌دهد. چرا که سنگ‌های محلول پس از مدتی باعث
می‌دهد. چرا که سنگ‌های محلول پس از مدتی باعث کاهش وزن سد و به هم خوردن نتایج محاسبات خواهند شد. سدهای خاکی همواره با مشکل محدودیت ارتفاع مواجهند و بیشتر برای دره‌های عریض و کم شیب مناسب هستند (سد پانزده خرداد دلیجان). بر عکس سدهای قوسی مناسب دره‌های عمیق و کم‌عرضند مانند: (سد کرج) سد رودخانه‌ای. سد رودخانه‌ای نوع خاصی از سد است که از یک رشته دروازه بزرگ تشکیل شده‌است که می‌تواند برای کنترل میزان عبور آب از سد باز یا بسته شود. دروازه‌ها بین پایه‌های کناری قرار دارند که وظیفه پشتیبانی بار آب را بر عهده دارند
دارند که وظیفه پشتیبانی بار آب را بر عهده دارند و اغلب برای کنترل و تثبیت جریان آب برای سیستم‌های آبیاری استفاده می‌شوند. نمونه‌ای از این نوع سدها، سد انحرافی Red Bluff در رودخانه ساکرامنتو نزدیک رد بلوف کالیفرنیا است که اکنون از رده خارج شده‌است. مطالعات زمین‌شناسی. مطالعات زیست‌محیطی به مجموعه مطالعاتی گفته می‌شود که اثر تغییرات ایجاد شده توسط سد و دریاچهٔ آن و همچنین تقلیل آب پایین دست را بر روی زیست‌بوم منطقه شناسایی، محاسبه و هزینه یابی می‌کنند. علاوه بر این، این اثر باید بر روی شهرها و روستاها و سایر
این، این اثر باید بر روی شهرها و روستاها و سایر المان‌ها (همچون آثار باستانی در مورد سد سیوند) در کنار ارزیابی تاثیرها بر محیط زیست مورد بررسی قرار گیرند تا در محاسبه‌های سود و زیان کلی پروژه، و گزینش‌های پایانی در نظر گرفته شوند؛ که در کنار این شناخت بااستفاده از مدل‌سازی اطلاعات ساختمان می‌توان به بهینه‌ترین برنامه تعمیرات و نگهداری هر ساختمانی از جمله سازه سد رسید که بهره‌برداران را در راهبری این گونه سرمایه‌های ملی یاری می‌دهد. مسائل اقتصادی. ساخت یک نیروگاه برق آبی به زمان طولانی برای انجام مطالعات
نیروگاه برق آبی به زمان طولانی برای انجام مطالعات سایت، مطالعات هیدرولوژیکی و ارزیابی اثرات زیست‌محیطی نیاز دارد و در مقایسه با تولید برق مبتنی بر کربن، پروژه‌های مقیاس بزرگی هستند. در هرکشوری تعداد سایت‌هایی که می‌توان از نظر اقتصادی برای تولید برق‌آبی توسعه داد محدود است؛ سایت‌های جدید معمولاً دور از مراکز جمعیتی هستند و معمولاً به خطوط انتقال برق گسترده نیاز دارند. میزان برق تولیدی توسط نیروگاه‌های برق‌آبی می‌تواند توسط عواملی از قبیل تغییرات بارندگی، تغییر سطح آب‌های زیرزمینی و سطحی، و ذوب یخچال‌ها تحت
سطح آب‌های زیرزمینی و سطحی، و ذوب یخچال‌ها تحت تأثیر قرار بگیرد، که برای مقابله با آن باید ظرفیت مخازن سدها را با هزینه اولیه بیشتر، بزرگتر ساخت تا در سال‌های کم‌آب تولید برق دچار مشکل نشود. نیروگاه‌های برق‌آبی پس از تکمیل، در صورتی که صحیح طراحی شده باشند و به خوبی نگهداری شوند، معمولاً منابع نسبت خوب و قابل اطمینانی برای تولید برق محسوب می‌شوند. این نیروگاه‌ها هیچ نوع سوخت و آلایندگی خاصی نداشته و به عنوان یک منبع انرژی تمیز، از نیروگاه‌های بادی و هسته‌ای ارزان‌تر هستند. این نیروگاه‌ها نسبت به
و هسته‌ای ارزان‌تر هستند. این نیروگاه‌ها نسبت به نیروگاه‌های بادی بسیار آسان‌تر قابل تنظیم برای تولید برق بیشتر برای زمان اوج مصرف هستند. حذف سدها. جریان آب و رسوب را می‌توان با برداشتن سدها از مسیر رودخانه دوباره برقرار کرد. برداشتن سد زمانی مناسب تلقی می‌شود که سد قدیمی بوده و هزینه‌های نگهداری آن بیش از هزینه حذف آن باشد. برخی از اثرات حذف سد عبارتند از: از بین رفتن رسوب ذخیره شده در مخزن سد، افزایش عرضه رسوب در پایین دست، افزایش عرض و شاخه‌های رودخانه، برقراری مجدد دمای طبیعی آب و شکل‌گیری زیستگاه‌هایی
مجدد دمای طبیعی آب و شکل‌گیری زیستگاه‌هایی که قبلاً به دلیل وجود سدها در دسترس نبودند. در ایران. تاریخچه سدسازی در ایران به دوران باستان و زمان هخامنشیان می‌رسد.
زبان شیوه‌نامه گسترش‌پذیر با کوته‌نوشت اکس‌اس‌ال در علم رایانه، خانواده‌ای از زبان‌ها است که از آن برای تبدیل و ارائه (تحویل) اسناد XML استفاده می‌شود. تاریخچه. در آغاز، اکس‌اس‌ال تلاشی برای آوردن توانمندی DSSSL ، به‌ویژه، در زمینهٔ نویسه‌چینی و چاپ حرفه‌ای به اکس‌ام‌ال بود. یک گروه کاری W۳C پیرامون اکس‌اس‌ال در دسامبر ۱۹۹۷ شکل گرفت، شارون ادلر و استیو زایلز با هم رئیس و کریس لیلی رابط اعضای آن بود. گروه نخستین پیش‌نویس کاری همگانی را در ۱۸ اوت ۱۹۹۸ بیرون داد و اکس‌اس‌ال در ۱۵ اکتبر ۲۰۰۱ تبدیل به پیشنهاد
داد و اکس‌اس‌ال در ۱۵ اکتبر ۲۰۰۱ تبدیل به پیشنهاد W۳C شد. مقایسه. در مقایسه با سی‌اس‌اس که برای افزودن و تغییر دادن سبک و استیل سندهای اچ‌تی‌ام‌ال مورد استفاده قرار می‌گیرد، اکس‌اس‌ال را به منظورهای مشابه، ولی، این بار برای اسناد اکس‌ام‌ال به‌کار می‌گیریم. به‌زبان ساده‌تر، اسناد اکس‌اس‌ال دستورالعمل‌های لازم جهت چگونگی و نحوهٔ ارائهٔ داده‌های اکس‌ام‌ال را به برنامه‌های کامپیوتری می‌دهند. خانوادهٔ اکس‌اس‌ال. خانوادهٔ زبانی اکس‌اس‌ال دارای سه فناوری عمده به صورت زیر است: مشخصات این سه زبان از پیشنهادهای W۳C
زیر است: مشخصات این سه زبان از پیشنهادهای W۳C هستند. تبدیلات اکس‌اس‌ال. مقالهٔ اصلی: تبدیلات اکس‌اس‌ال اکنون پیاده‌سازی‌های زیادی از اکس‌اس‌ال‌تی در دست‌اند. چندین مرورگر وب، از جمله، اینترنت‌اکسپلورر (به کمک متن‌شکن اکس‌ام‌ال ام‌اس‌اکس‌ام‌ال)، فایرفاکس، موزیلا و نت‌سکیپ (همگی به کمک موتور TransforMiiX) از تبدی اکس‌ام‌ال به اچ‌تی‌ام‌ال به یاری اکس‌اس‌ال‌تی پشتیبانی می‌کنند. دیگر پیاده‌سازی‌های شایسته گفتن زاکسن‌ها و Xalan و Altova هستند. اشیای قالب‌بندی اکس‌اس‌ال. مقالهٔ اصلی: "اشیای فرمت‌دهی اکس‌اس‌ال
اکس‌اس‌ال. مقالهٔ اصلی: "اشیای فرمت‌دهی اکس‌اس‌ال اشیای فرمت‌دهی اکس‌اس‌ال ((XSL - Formatting Objects (FO) کمتر از پشتیبانی گسترده بهره می‌گیرند. و بیشتر پیاده‌سازی‌های کنونی جزئی هستند.FOP از پروژه آپاچی می‌تواند بخش بزرگی از مشخصات اشیای قالب‌بندی اکس‌اس‌ال را برای PDF و دیگر قالب‌های خروجی بیرون دهد. بسته PassiveTex پیاده‌سازی دیگری است که تک را به کار می‌گیرد تا خروجی یک قالب‌برگ XSL-FO را به PDF بنگارد. قالب‌های پرونده دیگری نیز به درجات گوناگون پشتیبانی می‌شوند. زبان مسیر اکس‌ام‌ال. مقالهٔ اصلی: زبان