payamvha/North_RAG huggingface dataset:
هستند. همچنین تسریع واکنش‌های دیلز-آلدر توسط آب مشاهده شده است. آب فوق بحرانی اخیراً موضوع تحقیقاتی بوده است. آب فوق بحرانی اشباع شده با اکسیژن، آلاینده‌های آلی را به‌طور مؤثر می‌سوزاند. بخار آب برای برخی از فرایندها در صنایع شیمیایی استفاده می‌شود. یک مثال تولید اسید اکریلیک از اکرولئین، پروپیلن و پروپان است. اثر احتمالی آب در این واکنش‌ها شامل برهمکنش فیزیکی، شیمیایی آب با کاتالیزور و واکنش شیمیایی آب با واسطه‌های واکنش است. جلوگیری از آتش. آب گرمای تبخیر بالایی دارد و نسبتاً بی اثر است که آن را به سیال
بالایی دارد و نسبتاً بی اثر است که آن را به سیال اطفاء حریق خوبی تبدیل می‌کند. تبخیر آب گرما را از آتش دور می‌کند. استفاده از آب در آتش‌های حاوی روغن‌ها و حلال‌های آلی خطرناک است، زیرا بسیاری از مواد آلی روی آب شناور هستند و آب تمایل دارد مایع در حال سوختن را پخش کند. استفاده از آب در اطفاء حریق باید خطرات انفجار بخار را نیز در نظر بگیرد، که ممکن است هنگام استفاده از آب در آتش‌سوزی‌های بسیار داغ در فضاهای محدود، و انفجار هیدروژن، زمانی که موادی که با آب واکنش می‌دهند، مانند فلزات خاص، رخ دهد. یا کربن داغ
می‌دهند، مانند فلزات خاص، رخ دهد. یا کربن داغ مانند زغال‌سنگ، زغال‌سنگ یا گرافیت کک، آب را تجزیه کرده و گاز آب تولید می‌کند. تفریح. انسان‌ها برای بسیاری از اهداف تفریحی و ورزشی خود از آب استفاده می‌کنند. برخی از این موارد شامل شنا، اسکی روی آب، قایق‌رانی، موج سواری و غواصی است. علاوه بر این، برخی از ورزش‌ها، مانند هاکی روی یخ و اسکیت روی یخ، بر روی یخ انجام می‌شوند. کنار دریاچه‌ها، سواحل و پارک‌های آبی مکان‌های محبوب مردم برای استراحت و لذت بردن از اوقات فراغت است. به نظر بسیاری از آنها صدا و شکل ظاهری آبِ
است. به نظر بسیاری از آنها صدا و شکل ظاهری آبِ روان آرام است و چشمه‌ها و سایر ویژگی‌های آب از تزئینات محبوب آنها هستند. برخی ماهی‌ها و سایر گیاهان و جانوران را برای نمایش، سرگرمی و همراهی در داخل آکواریوم‌ها یا استخرها نگهداری می‌کنند. انسان‌ها همچنین از آب برای ورزش‌های برفی مانند اسکی، سورتمه سواری، و اسنوبورد استفاده می‌کنند، که برای تولید این یخ به آب نیاز است. کاربردهای پزشکی. آب قابل تزریق یا WFI در لیست داروهای اساسی سازمان بهداشت جهانی قرار دارد. کمبود آب. اگرچه حجم کلی آب‌های موجود بر روی زمین
کمبود آب. اگرچه حجم کلی آب‌های موجود بر روی زمین نسبتاً زیاد می‌نماید اما متجاوز از ۹۷٪ این آب‌ها در دریاها و اقیانوس‌ها متمرکز هستند و حدود ۲٪ نیز به صورت یخ و یخچال‌ها در مناطق قطبی تجمع یافته است. از یک درصد آب باقی‌مانده نیز بخش زیادی در اعماق زمین بوده که استخراج آن مشکل و از دسترس انسان به دور است. به‌علاوه، منابع آب شیرین در سطح زمین به‌طور یک‌نواخت توزیع نشده‌اند. در حال حاضر، ۹ کشور ۶۰٪ کل منابع آب شیرین را به خود اختصاص می‌دهند: کانادا، چین، کلمبیا، پرو، برزیل، روسیه، ایالات متحده آمریکا، اندونزی
پرو، برزیل، روسیه، ایالات متحده آمریکا، اندونزی و هند. در مقابل حدود ۸۰ کشور با کمبود آب مواجه‌اند که برخی از آن‌ها تقریباً به هیچ منبع آب شیرین قابل توجهی دسترسی ندارند: کویت، بحرین، مالت، امارات متحده عربی، سنگاپور، اردن و لیبی. با توجه به افزایش روزافزون جمعیت، توسعهٔ صنایع و افزایش آلودگی منابع آب شیرین، دسترسی به آب کافی و مناسب در برخی از کشورها به یک بحران جدی تبدیل شده است. طبق آمار برنامه عمران سازمان ملل متحد در سال ۲۰۰۶: یک نقشه‌برداری مصرف آب در کشورهای کم درآمد و متوسط در سال ۲۰۲۴ نشان داد که
کشورهای کم درآمد و متوسط در سال ۲۰۲۴ نشان داد که بیش از ۴٫۴ میلیارد نفر فاقد آب آشامیدنی سالم هستند. آلودگی مدفوعی، عامل محدود کننده اولیه است که تقریباً نیمی از جمعیت این مناطق را تحت تأثیر قرار می‌دهد. این رقم بیش از دو برابر برآوردهای دیگر است. آب در مذهب. آب از دیرباز به سبب حیاتی بودن مقدس شمرده می‌شود. آب از یک سو نماد زندگی و از سوی دیگر نماد پالایش و طهارت می‌باشد. بر اساس باورهای بیشتر دین‌ها آب مایع پاک‌کننده است. البته پاکی تنها به تمیزی اشاره نمی‌کند و مفهومی گسترده‌تر را فرا می‌گیرد. آب در
نمی‌کند و مفهومی گسترده‌تر را فرا می‌گیرد. آب در آیین طهارت بسیار مهم است و توسط بیشتر دین‌ها مورد اشاره قرار گرفته است. مزدیسنا. آب در مزدیسنا که جزو اولین دین‌های جهان بشمار می‌رود بسیار حائز اهمیت است. آبانگان یکی از جشن‌های ایرانی است که در ستایش و نیایش ایزدبانو آناهیتا که ایزد آب‌های روان بوده است، برگزار می‌شده است. زمان برگزاری این جشن در آبان، روز دهم آبان بوده است. همچنین آناهیتا یکی از ایزدبانوان ایرانی-آریایی، هدایت و نگهبانی تمام آب‌های جهان را به عهده دارد. شینتو. آب در میان جامعه ژاپن و
را به عهده دارد. شینتو. آب در میان جامعه ژاپن و پیروان دین شینتو که بیشتر آن‌ها در ژاپن هستند از اهمیت تاریخی بالایی برخوردار است. تسوکوبای در ژاپن یک دستشویی است که در ورودی یک مکان مقدس برای بازدیدکنندگان فراهم می‌شود تا با شستن، دست و دهان خود را پاک کنند. این نوع آیین طهارت رسمی است. همچنین مکان تاریخی تمیزویا در ژاپن برای تطهیر تشریفاتی شامل شستشوی دهان و ریختن آب روی سر انگشتان است. یهودیت. در اولین دین ابراهیمی نیز اشاره‌های بسیاری به تقدس آب شده است. برای نمونه از اولین اهمیت آب در یهودیت می‌توان
برای نمونه از اولین اهمیت آب در یهودیت می‌توان به نجات موسی در آب رودخانه اشاره کرد. به گفته سفر خروج در تنخ، دختر فرعون شخصی بود که موسی را زمانی که مادرش او را در رودخانه رها کرده بود، پیدا کرد و به فرزندی گرفت. همچنین میقوه نیز معبدی برای شستشو و غسل در دین یهودیت است. میقوه حمامی خاص است که در یهودیت برای غسل کردن مورد استفاده قرار می‌گیرد. واژه میکوه در تورات مورد استفاده قرار گرفته است و معمولاً به معنی محل نگهداری آب است. در تلمود نیز از الزام شستن دست‌ها با آب پاک در لاویان ۱۵:۱۱ به عنوان اشاره‌ای
با آب پاک در لاویان ۱۵:۱۱ به عنوان اشاره‌ای به قانون کلی شستن دست‌ها اشاره شده است. مسیحیت. آب در مسیحیت نماد پاکی و حیات است و از اهمیت بیساری برخوردار است. غسل تعمید که با آب انجام می‌شود نشان دهنده پاک کردن نفس انسان از ناپاکی‌ها است. ازدواج در قانا نیز تبدیل آب به شراب اولین معجزه عیسی در انجیل یوحنا است. در اشعار مسیحی نیز پاشویان ذکر می‌کند که مسیح این کار را انجام می‌داده است. به‌طور مشخص، در آیات ۱۳:۱۴–۱۷ او به آنان آموزش می‌دهد، ۱۴ «اگر من، خداوند و معلم شما، پایتان را شسته‌ام، شما نیز باید پای
و معلم شما، پایتان را شسته‌ام، شما نیز باید پای یکدیگر را بشویید.» همچنین عیسی پیامبر مسیحیت چندین نفر را با آب در تالاب بیت حسدا، شفا داده است. اسلام. طبق آموزه‌های اسلام آب مایعی پاک و پاک کننده است و طبق احکام اسلام برای پاک کردن اثر ادرار یا خون آب مناسب است. بر اساس دستور اسلام، هر مسلمان در روز برای خواندن نماز باید با آب وضو بگیرد و استفادهٔ بهینه از آب یک وظیفه است همچنین اسراف (هدر دادن) آب گناه به‌شمار می‌آید. همچنین در موارد بسیاری مسلمانان باید بدن خود را به‌طور کامل با آب شست‌وشو دهند که به آن
خود را به‌طور کامل با آب شست‌وشو دهند که به آن غسل می‌گویند. دین‌های دیگر. برخی باورهای دینی برای این عنصر مادی به خاطر پالایندگی جسم مرتبه پالایندگی روح نیز قائل شده‌اند. در بیان اسطوره ایزیس از ایزدان مصری آمده است که پیکر مرده ایزیس در آب‌های نیل شناور بود و به زندگی برگشت به این خاطر که در آب‌های نیل غسل داده شد. ایزدبانوی ماه، در اساطیر قبایل مائوری نیوزیلند، به نام مارما پس از اینکه به‌طور کامل از بین می‌رود، هرگاه در آب‌های زندگانی خود را شست‌وشو می‌دهد دوباره شکوه گذشته خود را بازمی‌یابد. نام
می‌دهد دوباره شکوه گذشته خود را بازمی‌یابد. نام وایورا، ایزدبانوی تندرستی در جزایر پلی‌نزی مرکزی، به معنای «آب زندگانی» است.
جریان مستقیم یا جریان یکسو ساده‌ترین نوع جریان الکتریکی است که در آن جهت یا علامت جریان با گذشت زمان تغییر نمی‌کند. اگر در یک جریان مستقیم نه تنها جهت، بلکه اندازهٔ جریان نیز تغییر نکند، آن جریان، جریان مستقیم از نوع خالص نامیده می‌شود. تمامی باتری‌ها و پیل‌های الکتریکی جریان مستقیم خالص تولید می‌کنند. همچنین می‌توان با استفاده از تجهیزات خاصی به نام یکسوکننده‌ها، جریان متناوب تولیدی مولد را به جریان مستقیم ناخالص تبدیل کرد. جریان مستقیم ناخالص جریانی است که جهت آن تغییر نمی‌کند، اما مقدار لحظه‌ای آن تغییر
جهت آن تغییر نمی‌کند، اما مقدار لحظه‌ای آن تغییر میکند. روش‌های تولید. ساده‌ترین مولد برق مستقیم باتری یا پیل شیمیایی است که انرژی شیمیایی ذخیره شده در بعضی مواد را به صورت یک اختلاف پتانسیل الکتریکی بین دو قطب باتری آزاد می‌کند. به عنوان یک پیل بسیار ساده می‌توانید یک ورقه از جنس مس و یک ورقه از جنس روی را درون یک سیب زمینی فروکنید و در این صورت بین این دو ورقه اختلاف پتانسیلی مشاهده می‌نمایید. رایج‌ترین نوع باتری به صورت تجاری، باتری‌های خشک یا پیل لکلانشه است که در یک قطب آن عنصر روی و در قطب دیگر کربن
است که در یک قطب آن عنصر روی و در قطب دیگر کربن به صورت گرافیت قرار گرفته‌است و ماده نشادر نقش محیط واسط را در آن بازی می‌کند. علت خشک نامیده شدن این باتری‌ها نیز استفاده نکردن از آب به عنوان محیط واسط است. از آنجا که این پیل‌ها توان تولید انرژی زیادی ندارند کاربرد صنعتی پیدا نکرده و کاربرد آن‌ها محدود به وسایل الکترونیکی کم مصرف مانند اسباب بازی‌های الکترونیکی، دوربین‌های عکاسی و … است. اخیراً تحقیقات بسیار وسیعی بر روی پیل‌های سوختی و هیدروژنی صورت گرفته که در این نوع پیل‌ها مواد سوختی با پایه هیدروکربنی
در این نوع پیل‌ها مواد سوختی با پایه هیدروکربنی و نیز هیدروژن بدون واسطه و با راندمان بسیار بالا به اختلاف پتانسیل الکتریکی تبدیل می‌شود. نکته بسیار مهم این است که در بعضی موارد مفهوم باتری با مفهوم انباره اشتباه گرفته می‌شود. بسیاری از وسایلی که به عنوان باتری‌های قابل شارژ مجدد شناخته می‌شوند در حقیقت از نظر فنی انباره یا آکومولاتور است. مثلاً باتری خودرو یک انباره است که توانایی ذخیره کردن جریان الکتریسیته و پس دادن آن در هنگام لزوم دارد. روش دیگری که در صنعت و به منظور تولید گسترده ی برق مستقیم به کار
صنعت و به منظور تولید گسترده ی برق مستقیم به کار می‌رود استفاده از ژنراتورهای مستقیم است. اصول کار این ژنراتورها مانند ژنراتورهای متناوب بر مبنای قانون القای فارادی است با این تفاوت که در آن‌ها وسیله‌ای به نام کوموتاتور جریان را یک سویه می‌کند. روش دیگر استفاده از ادوات الکترونیک قدرت و تبدیل جریان متناوب به جریان مستقیم است. مهم‌ترین عنصر الکترونیکی در این بین دیودهای نیمه رسانا که به صورت یک ساختار پل دیودی قرار گرفته‌اند است. تعداد دیودهای یک پل در حالت برق تک‌فاز، ۴ عدد، و در سه‌فاز ۶ عدد است. البته
برق تک‌فاز، ۴ عدد، و در سه‌فاز ۶ عدد است. البته این روش را بهتر است به جای تولید، تبدیل بنامیم. نمونه چنین تبدیلی را در وسایلی همچون منبع تغذیه رایانه‌ها و نیز دستگاه‌های الکترونیکی دیگری همچون رادیو، ضبط صوت و تلویزیون می‌توان دید. کاربردها. وسیع‌ترین کاربرد برق مستقیم در فرایند الکترولیز به منظور تجزیه مواد مرکب و به دست آوردن عناصر سازنده آن است. چنین فرآیندهایی در صنایع شیمیایی مثلاً برای بدست آوردن گاز کلر از تجزیه نمک طعام و نیز کارخانجات استخراج بعضی فلزات مانند مس و آلومینیوم کاربرد دارند. در
بعضی فلزات مانند مس و آلومینیوم کاربرد دارند. در جوشکاری خصوصاً جوشکاری‌های دقیق نیز اغلب از برق مستقیم استفاده می‌شود. کاربرد برق مستقیم در موتورهای الکتریکی به منظور تبدیل به انرژی مکانیکی محدودتر از موتورهای متناوب است. موتورهای مستقیم راندمان کمتری دارند و در توان‌های بالا کاربرد ندارند. اما از آنجا که کنترل آن‌ها راحت‌تر و دقت آن‌ها بیشتر از موتورهای متناوب است به عنوان سروموتورها در کاربردهای کنترلی که اغلب توان نیز کم است کاربرد زیادی دارند.
ناوبری دانش هدایت و راهیابی وسایل نقلیه بین دو نقطه‌ است. به‌طور خاص این هدایت بیشتر در مورد هواپیما و کشتی بین دو نقطه بر روی کره زمین است هرچند فضاپیماها نیز از سامانه‌های مشابهی استفاده می‌کنند. انواع ناوبری. ناوبری به دو دستهٔ کلی تقسیم می‌شود: ناوبری اینرسیایی. این شکل اصلی ناوبری در اکثر هواگردها و کشتی‌هاست و مبتنی بر اصول اینرسی عمل می‌کند. به این معنی که شتاب، چرخش و میدان مغناطیسی سیستم به ترتیب توسط سنسورهای شتاب‌سنج و ژیروسکپ و مگنتومتر حس شده و سپس با انجام یک سری عملیات ریاضی و فیلترینگ، میزان
با انجام یک سری عملیات ریاضی و فیلترینگ، میزان چرخش و در مدل‌های پیشرفته‌تر میزان تغییر موقعیت محاسبه می‌شود. این سیستم در اندازه‌گیری میزان چرخش دقت مناسبی دارد و مورد استفاده قرار می‌گیرد اما در اندازه‌گیری میزان تغییر مکان اگر از سنسورهای با دقت بسیار بالا استفاده نشود، خروجی خطاهایی دارد که لازم است در بازه‌های زمانی چند دقیقه‌ای با سیستم دیگری تطابق داده شود و خطای آن گرفته شود. در کاربردهای تجاری معمولاً از سنسورهایی استفاده می‌شود که با فناوری MEMS ساخته شده‌اند اما در کاربردهای حساس و نظامی
MEMS ساخته شده‌اند اما در کاربردهای حساس و نظامی سنسورهای دیگری مانند FOG استفاده می‌شود که دارای دقت و قیمت بسیار بالا هستند. ناوبری با هدایت رادیویی. در این نوع از ناوبری یک ایستگاه رادیویی به‌طور مرتب سیگنال‌هایی را به اطراف می‌فرستد. این سیگنال‌ها شامل مختصات دقیق آن ایستگاه است. فرقی ندارد که این ایستگاه ثابت باشد (مانند برج کنترل فرودگاه) یا متحرک باشد (مانند ماهواره). نکته مهم این است که مختصات خود ایستگاه باید در هر لحظه معلوم باشد. هواپیما یا کشتی که این سیگنال‌ها را دریافت می‌کند با استخراج
کشتی که این سیگنال‌ها را دریافت می‌کند با استخراج مختصاتی که در سیگنال گنجانده شده و انجام عملیات هندسی بر روی آن‌ها مختصات خودش را به دست می‌آورد و با استفاده از نقشه‌های استاندارد مسیرش را پیدا می‌کند. در این روش معمولاً بیش از یک ایستگاه رادیویی باید در دیدرس وسیله باشد. عالی‌ترین شکل هدایت رادیویی سامانهٔ موقعیت‌یاب جهانی (GPS)است که شامل ۲۴ ماهواره در مدار زمین است و با آن در هر نقطه از زمین می‌توان مختصات را با دقتی در حد متر به دست آورد. کشور روسیه نیز یک سامانهٔ موقعیت‌یاب ماهواره‌ای با نام گلوناس
یک سامانهٔ موقعیت‌یاب ماهواره‌ای با نام گلوناس دارد و اتحادیهٔ اروپا نیز در صدد به راه انداختن چنین سامانه‌ای در آیندهٔ نزدیک با نام گالیلئو (ناوبری ماهواره‌ای) است. از گذشته قطب‌نماها هم کاربرد وسیعی در کشتی‌ها داشته‌اند که دقت پایین و امکان بروز خطاهای زیاد از نکات منفی آن‌ها هستند. در سیستم ناوبری مبتنی بر اینرسی اطلاعات قطب‌نما با ژایروسکپ ترکیب می‌شود و مقداری از خطای آن را رفع می‌کند. همچنین انجام عملیات کالیبراسیون نیز می‌تواند تأثیر فراوانی بر رفع خطای قطب‌نماهای دیجیتال داشته باشد.
هیدرولیک، مبحثی است که به روش‌های کاربردی استفاده از سیالات تحت فشار می‌پردازد. هیدرولیک دانشی است که به استفاده از ویژگی‌های فیزیکی مایعات، به‌ویژه در انتقال و تقویت نیرو، می‌پردازد. این علم بر پایه قانون پاسکال شکل گرفته که می‌گوید فشار واردشده به یک مایع در یک محفظهٔ بسته به‌صورت یکسان به همه‌جا منتقل می‌شود. به همین دلیل، می‌توان با نیرویی کم در یک نقطه، نیروی بزرگی در نقطه‌ای دیگر ایجاد کرد؛ مثل آنچه در جک خودرو یا ترمز هیدرولیکی دیده می‌شود. هیدرولیک شاخه‌ای از مکانیک سیالات است و کاربردهای فراوانی در
از مکانیک سیالات است و کاربردهای فراوانی در صنعت، خودرو، سدسازی، لوله‌کشی و حتی بدن انسان دارد. از گذشته‌های دور، تمدن‌هایی مانند ایران باستان، یونان، چین، هند و جهان اسلام از روش‌های پیشرفته‌ای برای انتقال و مهار آب استفاده می‌کردند. در دورهٔ اسلامی، مخترعانی مانند الجزری دستگاه‌هایی ساختند که با نیروی آب کار می‌کردند. در دوران مدرن، دانشمندانی مانند پاسکال پایه‌های نظری هیدرولیک را گسترش دادند و آن را وارد صنعت کردند. هیدرولیک، از واژه‌های یونانی «هیدور» (به‌معنای آب) و «آولوس» (به‌معنای لوله)، گرفته شده
آب) و «آولوس» (به‌معنای لوله)، گرفته شده و به بررسی و استفاده از ویژگی‌های مکانیکی مایعات می‌پردازد. اگر پنوماتیک را علمی بدانیم که با گازها کار می‌کند، هیدرولیک معادل آن برای مایعات است، مخصوصاً آب یا روغن. هیدرولیک امروزه نه‌تنها در ماشین‌آلات سنگین، بلکه در آموزش، پزشکی، و زیرساخت‌های شهری نیز نقشی کلیدی دارد. سامانه‌های هیدرولیک که یکی از ۲ زیرمجموعه کلی سامانه‌های انرژی سیالات هستند (گونه دیگر پنوماتیکالگوژی است)، برای انتقال انرژی استفاده می‌شوند. مزیت هیدرولیک نسبت به روش‌های انتقال انرژی مکانیکی و
هیدرولیک نسبت به روش‌های انتقال انرژی مکانیکی و الکتریکی، قابلیت افزایش نیرو در حین انتقال و تغییر سریع جهت حرکت است 4 سیار؛ (از این نوع سیستم هیدرولیک در ساخت دستگاه هایی مانند دریل CNC استفاده می شود) از آنجا که در هیدرولیک انتقال انرژی با کمک یک سیال هیدرولیک انجام می‌شود و سیالات به طور کلی قابلیت شکل‌پذیری دارند و می‌توان آن‌ها را از مسیرهای دلخواه عبور داد. هیدرولیک و مزایای هیدرولیک چیست ؟. مبحثی است که به روش‌های کاربردی استفاده از سیالات تحت فشار می‌پردازد. مزایای سیستم هیدرولیک. سادگی و دقت کنترل
مزایای سیستم هیدرولیک. سادگی و دقت کنترل : کنترل نیروهای بزرگ با اعمال کمترین نیرو قابل انجام است. همچنین امکان دست یابی به گشتاور یا توان ثابت در سرعت های متغیر وجود دارد.
سَلماس یکی از شهرهای منطقه شمال غرب ایران است که در استان آذربایجان غربی واقع شده است. سلماس دارای مرز زمینی با کشور ترکیه است و از بازارچه مرزی و منطقه اقتصادی ویژه برخوردار است. سلماس یکی از شهرهای جاذب توریست است. منطقه سلماس همچون دیگر مناطق آذربایجان با داشتن طبیعتی زیبا و کوهستان‌های سرسبز و پرآب توانسته است در طول تاریخ بشری، مأوای مناسبی برای اسکان و زیست گروه‌های مختلف انسانی فراهم کند. بر اساس کاوش‌های باستان‌شناسی انجام شده در تپه‌های باستانی اطراف شهر سلماس که در سال ۱۳۷۱ انجام گرفت، قدمت تمدنی
شهر سلماس که در سال ۱۳۷۱ انجام گرفت، قدمت تمدنی سلماس به حدود ۹ هزار سال قبل برمی‌گردد. شهر سلماس با ارتفاع ۱٬۳۹۰ متر، در دشتی در ۶۴۵ کیلومتری شمال غربی تهران و ۷۷ کیلومتری شمال غربی ارومیه، سر راه ارومیه به خوی و ارومیه به شبستر، قرار دارد و خط آهن تبریز به قطور و ترکیه از حاشیهٔ شمالی آن می‌گذرد. شهر سلماس به‌عنوان اولین شهر شطرنجی ایران شناخته می‌شود و تنها شهری است که به این شیوه مدرن در استان آذربایجان غربی احداث گردیده است. این شیوه مدرن از شهرسازی با خیابان‌های شطرنجی و هندسی منظم، جلوه‌های ویژه‌ای
خیابان‌های شطرنجی و هندسی منظم، جلوه‌های ویژه‌ای به این شهر بخشیده است که نظیر آن را در کمتر شهری در ایران می‌توان مشاهده کرد. سلماس علاوه بر پیشینه تاریخی چندین هزارساله خود یکی از شهرهای مهم آذربایجان در تاریخ تحولات سیاسی ایران بوده‌است. مردم سلماس از دیرباز نقش عمده‌ای در تحولات کشور ایفا کرده‌اند و سلماس یکی از مراکز اصلی فعالیت مشروطه خواهان در دوران مشروطه بوده است. مردم. بیشتر مردم سلماس به زبان ترکی آذربایجانی سخن می‌گویند و همچنین بخشی از مردم سلماس به زبان کردی کرمانجی صحبت می‌کنند که بیشتر ساکن
به زبان کردی کرمانجی صحبت می‌کنند که بیشتر ساکن بخش کوهسار این شهرستان هستند. به علاوه عده‌ای از یهودیان هم تا سدهٔ بیستم در این منطقه زندگی می‌کردند. طبق سرشماری سال ۱۳۹۵ جمعیت شهر سلماس بالغ بر ۹۲٬۸۱۱ نفر می‌باشد. در جلد چهارم کتاب «فرهنگ جغرافیائی ایران (آبادیها)» زبان مردم سلماس، زبان ترکی آذربایجانی مذهب آن‌ها شیعه ذکر شده است و به سکونت چند خانوار آشوری مسیحی در این شهر نیز اشاره شده است. موقعیت جغرافیایی. سلماس مرکز شهرستان در ۳۸ درجه، ۱۲ دقیقه شمالی و ۴۴ درجه و ۴۶ دقیقه و ۴۰ ثانیه شرقی در استان
و ۴۴ درجه و ۴۶ دقیقه و ۴۰ ثانیه شرقی در استان آذربایجان غربی واقع شده‌است. سلماس در شمال شهر ارومیه و در کنار مرزهای ایران و ترکیه و ساحل دریاچه ارومیه واقع شده است. سلماس از شرق به دریاچه ارومیه و از غرب به مرز ایران و ترکیه محدود است، از شمال به شهرستان خوی، از جنوب به شهرستان ارومیه محدود می‌شود. فاصله سلماس از ارومیه ۹۵ کیلومتر، از همسایه شمالی، خوی ۴۵ کیلومتر، همسایه‌های شرقی شبستر و تسوج به ترتیب ۹۰ و ۵۵ کیلومتر می‌باشد. سلماس از طریق جاده گونئی با تبریز ارتباط دارد. این جاده در حدود ۱۶۰ کیلومتر طول
ارتباط دارد. این جاده در حدود ۱۶۰ کیلومتر طول دارد. از طریق راه‌آهن سلماس به تبریز، تهران، آنکارا، استانبول و سوریه می‌توان مسافرت کرد. ایستگاه قره تپه سلماس محل استقرار گمرک می‌باشد. مسافرین استانبول و سوریه امور گمرکی خود را در اینجا انجام می‌دهند. فرودگاه‌های ارومیه و خوی در ۸۰ و ۲۵ کیلومتری سلماس قرار دارد. در سالهای اخیر اسکله سلماس به نام بره در دریاچه ارومیه فعال بوده ولی اینک فعالیت چندانی ندارد. پیشینه. بر اساس مطالعات باستان‌شناسی که از تپه‌های محدوده شهر سلماس به عمل آمد، قدمت تمدنی این منطقه به
شهر سلماس به عمل آمد، قدمت تمدنی این منطقه به حدود نه هزار سال قبل (هفت هزار سال قبل از میلاد) می‌رسد و اولین قوم مشخص در سلماس اقوام سومری بوده‌اند. برخی بر این باور اند شهر اولهو یا اولخو پایتخت دوم حکومت اورارتوییان همان سلماس است. امروزه محققین دخمه‌های موجود در «قارنی یاریق»، «هؤدر»، «دئریک»، «زنجیر قالا» و چهریق و آثار مختلف قلعه‌های خان تختی، کاظم داشی «گؤیرچین قالا» را آثار اورارتویی می‌دانند. بلاذری جغرافی‌دانی است که در زمان فتح موصل به سال ۲۰ هجری به سلماس اشاره می‌کند و آن را در کنار شهرهای
هجری به سلماس اشاره می‌کند و آن را در کنار شهرهای ارومیه و خوی نام می‌برد. ابن حوقل به سال ۳۶۸ هجری در کتابش صورة الارض از سلماس نام برده و آن را شهری متوسط، زیبا و شهری آباد و پر نعمت توصیف می‌کند. مقدسی در کتابش احسن التقاسیم به سال ۳۷۵ هـ. ق سلماس را شهر زیبا با بازارهای فراوان معرفی می‌کند و به مسجد جامع این شهر که از سنگ ساخته شده است، اشاره می‌کند.(محل این مسجد بین امام‌زاده و ساری مسجد بوده که آثار آن هنوز هم باقی است) مقدسی به حضور کرد‌های هذبانی و سکونت آن‌ها در این منطقه اشاره می‌کند برخی از
و سکونت آن‌ها در این منطقه اشاره می‌کند برخی از مورخان، روادیان را نیز شاخه‌ای از کردهای هذبانی دانسته‌اند روادیان در واقع عشایر عرب مهاجر به منطقه بودند که در دوره اسلامی در این مناطق سکونت گزیدند و فرزندان هندوایرانی زبان شده آن‌ها بعداً در طی قرون ۱۰ و ۱۱ میلادی نقش پر رنگی در بخش‌هایی از آذربایجان و ارمنستان ایفا کردند. در دروه ایلخانان مغول آذربایجان به دلیل مرکزیت و اهمیتی که برای پادشاهی داشت، توسعه روزافزونی پیدا کرد و شهر سلماس همانند دیگر مناطق آذربایجان توسعه و آبادانی فراوان یافت. حبیب زاهدی در
توسعه و آبادانی فراوان یافت. حبیب زاهدی در کتاب بررسی و تحقیق دربارهٔ شاهپور آذربایجان بیان می‌کند، آنچکه در رابطه با سلماس در نوشته‌های تاریخ‌نگارهای اسلامی آمده، در واقع ارتباط با کهنه شهر دارد که در دوره قاجاریه این شهر اهمیت خود را از دست می‌دهد و در طی تحولات بعدی منطقه دیلمقان که در نزدیکی سلماس قدیمی واقع بوده است در اثر موقعیت مناسب و ممتاز طبیعی و جغرافیایی خود، رو به توسعه و گسترش می‌یابد. در کتاب جغرافیای تاریخی گیلان و مازندران و آذربایجان به دیلمقان اشاره می‌شود، دیلمقان آبادی جدیدی است که به
اشاره می‌شود، دیلمقان آبادی جدیدی است که به فرمان امیر خان قاجار از بستگان فتحعلی شاه احداث گردید و کهنه شهر نیز در یک فرسخی آن واقع شده است در سال ۱۳۰۹ خورشیدی زمین لرزه‌ای به مقیاس ۷٫۲ ریشتر این شهر را که دیلمقان نامیده می‌شد ویران می‌کند. شهر جدید سلماس در کنار ویرانه‌های دیلمقان، با اصول شهرسازی مدرن، و با ایمنی بالایی (نقشه خیابان کشی شطرنجی) دوباره بنا می‌شود و نام شاپور به خود می‌گیرد. ملک‌زاده نویسنده کتاب تاریخ ۱۰ هزار ساله سلماس بیان می‌کند با توجه به اینکه پس از زلزله دیلمقان و شهر به‌طور کامل و
به اینکه پس از زلزله دیلمقان و شهر به‌طور کامل و صد در صدی تخریب شده بود، لزوم احداث شهر جدید بجای آوار برداری مورد توجه قرار گرفت و شهر جدید سلماس در کنار ویرانه‌های دیلمقان، با اصول شهرسازی مدرن، و با ایمنی بالایی (نقشه خیابان کشی شطرنجی) دوباره بنا گردید. سلماس تنها شهر شطرنجی استان آذربایجان غربی و اولین شهر شطرنجی ایران به‌شمار می‌رود که بعد واقعه زلزله ۱۳۰۹ دیلمقان، سلماس جدید به صورت شهرسازی مدرن در محل فعلی احداث گردید. از شهرهای معروف خارجی و مدرن که به این شیوه احداث و گسترش یافته‌اند، شهر لس
که به این شیوه احداث و گسترش یافته‌اند، شهر لس آنجلس آمریکا و شهر تورنتو در کانادا می‌باشد. منطقه زلزله خیز. در ۶ اردیبهشت ۱۳۰۹ خورشیدی زمین‌لرزه‌ای به مقیاس ۷٫۹ ریشتر این شهر را که دیلمقان هم نامیده می‌شد، ویران می‌کند. با تصویب مجلس شورای ملی در هفدهم تیر ۱۳۰۹ یک میلیون متر مربع اراضی روستای اهرنجان که ملک خالصه (دولتی) بود به شهرداری سلماس داده می‌شود تا شهر جدیدی در آن ساخته شود. شهر جدید سلماس در کنار ویرانه‌های دیلمقان، با اصول شهرسازی مدرن، و با ایمنی بالایی (نقشه خیابان کشی شطرنجی) دوباره بنا
ایمنی بالایی (نقشه خیابان کشی شطرنجی) دوباره بنا می‌شود و نام شاهپور(به‌طور مخفف شاپور گفته می‌شد) به خود می‌گیرد. پس از انقلاب نام این شهر به سلماس برگشت پیدا می‌کند. تاریخ سیاسی. این شهر در دوران مشروطه یکی از مراکز اصلی فعالیت مشروطه خواهان بوده است. سلماس یکی از معدود شهرهای آذربایجان بود که همه ساکنان آن مشروطیت را قبول داشته و شهیدانی همچون حیدرخان عمواوغلی و سعید سلماسی از پیشتازان جنبش مشروطه ایران بوده‌اند. جاذبه‌های گردشگری. از جمله مهم‌ترین جاذبه‌های گردشگری سلماس می‌توان به آبشار خور خورا،
گردشگری سلماس می‌توان به آبشار خور خورا، کلیساهای هفتوان، قلعه چهریق، قلعه قارنی یاریق، درّه زولاچای، تالاب چیچک، درّه تمر، آب گرم ایستی‌سوو سنگ نگاره خان تختی را نام برد. این کلیسا در محدوده شهر سلماس در روستایی به همین نام واقع شده است. قدمت این کلیسا به حدود ۴۰۰ سال پیش و اواخر دوره صفوی می‌رسد که در تاریخ ۱۹ اسفند ۱۳۸۰شمسی با شمارهٔ ثبت ۴۸۴۲ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. حمام شیخ با بهره‌مندی از معماری سنتی ایرانی، تنها اثر باقیمانده از معماری حمام‌های سنتی در سلماس است و در سال ۱۳۷۹
معماری حمام‌های سنتی در سلماس است و در سال ۱۳۷۹ به شماره ۳۴۷۵ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این بنا بعد از ثبت در فهرست آثار ملی، تبدیل به مجموعه فرهنگی و هنری شده است و به عنوان نمایشگاه آثار مردم‌شناسی استفاده می‌شود. تپه اهرنجان یا گول تپه‌سی به عنوان یکی از نخستین سکونتگاه‌های بشری در ایران شناخته می‌شود و ظرفیت منحصربفردی برای مطالعات و کاوش‌های باستان‌شناسی دارا می‌باشد. کتیبه سنگی خان تختی سلماس یکی از کتیبه‌های مهم تاریخی کشور مربوط به دوره ساسانیان است که در ۱۵ کیلومتری محور سلماس
به دوره ساسانیان است که در ۱۵ کیلومتری محور سلماس ارومیه بر روی کوه پرچاوش، حجاری شده است. این اثر تاریخی در سال ۱۳۴۷ به شماره ۱۶۱ به عنوان یکی از آثار ارزشمند تاریخی آذربایجان غربی در فهرست آثار ملی کشور ثبت شده است و تنها یادگار دوره ساسانیان در شمال غرب ایران می‌باشد. این اثر مربوط به اوایل پادشاهی ساسانیان بوده و تاریخ ایجاد آن قرن سوم میلادی (سال ۲۳۸ میلادی) می‌باشد. سنگ‌نگاره خان‌تختی یادگار یکی از پیروزی‌های ایرانیان بر رومیان است و در آن اردشیر بابکان و ولیعهدش شاپور یکم تصویر شده است که در بازگشت
و ولیعهدش شاپور یکم تصویر شده است که در بازگشت از فتح ارمنستان و پیروزی بر سپاهیان روم، دو تن از حکمرانان ارمنی محلی، هدایایی به ایشان تقدیم می‌کنند. آبشار خورخور در فاصله ۲۲ کیلومتری جنوب سلماس و داخل دره‌ای زیبا واقع شده است. دره تمر از مناطق خوش آب و هوای سلماس بوده و تفرجگاه اصلی مردم و مسافران سلماس محسوب می‌شود که در جاده هشتیان که به چمن زارهای دامنه کوه پیر چاوش و زولا ختم می‌شود. باغات سیب شهرستان همه ساله در فصل بهار تا پاییز جلوه زیبایی به شهر می‌دهند و ریه‌های تنفسی شهرستان می‌باشند که بیشتر