payamvha/North_RAG huggingface dataset:
از جمله مردانشاه ولیعهد که پسر مورد علاقه خسرو بود، اعدام کرد. قتل همه برادران او، که «همه مردان تحصیلکرده، دلاور و جوانمرد» بودند، راه دودمان ساسانی را برای انتخاب یک فرمانروای شایسته در آینده بست و به عنوان یک «دیوانگی بزرگ» و «بی‌پروایی» توصیف شده‌است. سه روز بعد او به مهرهرمزد دستور داد پدرش را اعدام کند. اما قباد پس از کشتن پدرش او را نیز کشت. با توافق بزرگان ایرانی، او سپس با امپراتور پیروز هراکلیوس صلح کرد و به بیزانسی‌ها اجازه داد تا تمام سرزمین‌های از دست رفته خود، سربازان اسیرشده و غرامت‌های جنگی
از دست رفته خود، سربازان اسیرشده و غرامت‌های جنگی از جمله صلیب راستین و سایر آثاری را که در سال ۶۱۴ از اورشلیم به غنیمت گرفته شده بود، بازستانند. رویدادهای پس از سقوط خسرو پرویز در یک جنگ داخلی به مدت چهار سال به اوج خود رسید که قدرتمندترین خاندان‌ها به خودمختاری کامل دست یافتند و شروع به ایجاد دولت خود کردند. خصومت بین خاندان‌های اشرافی پارسی ("پارسیگ") و پارتی ("پهلو") نیز از سر گرفته شد که ثروت ملت را شکافت. چند ماه بعد، طاعون ویرانگری استان‌های غربی ساسانی را درنوردید و نیمی از جمعیت آن از جمله قباد
را درنوردید و نیمی از جمعیت آن از جمله قباد دوم را کشت. سپس پسر هشت ساله او اردشیر سوم جانشین او شد که دو سال بعد توسط سردار برجسته ایرانی شهربراز کشته شد. او نیز چهل روز بعد در کودتایی که توسط فرخ‌هرمز رهبری می‌شد، به قتل رسید و در پی آن بوران بر تخت نشست. هنگامی که بوران بر تخت نشست، فرخ‌هرمز را به عنوان وزیر ارشد ("وزرگ فرامذار") منصوب کرد. او سپس با اجرای عدالت، بازسازی زیرساخت‌ها، کاهش مالیات‌ها و ضرب سکه تلاش کرد تا ثبات را در ایران ایجاد کند. حکومت او مورد قبول بزرگان و موبدان قرار گرفت که این امر
او مورد قبول بزرگان و موبدان قرار گرفت که این امر در ضرب سکه‌های او در استان‌های پارس، خوزستان، ماد و ابرشهر مشهود است. هیچ مخالفتی با جنسیت او ابراز نشد. اما او پس از مدتی در سال ۶۳۰ خلع شد و شاپور شهروراز پسر شهربراز و خواهر خسرو پرویز شاه ایران شد. اما او توسط ژنرال قدرتمند جناح "پارسیگ" به نام پیروز خسرو به رسمیت شناخته نشد. بدین ترتیب شاپور شهروراز به نفع آزرمی‌دخت خواهر بوران خلع شد. فرمانروایی و مرگ. فرخ‌هرمز برای تقویت اقتدار خود و ایجاد یک قرار موقت میان "پهلوها" و "پارسیگ‌ها"، از آزرمی‌دخت (که
میان "پهلوها" و "پارسیگ‌ها"، از آزرمی‌دخت (که "پارسیگ" بود) خواست تا با او ازدواج کند. اما آزرمی‌دخت نپذیرفت. فرخ‌هرمز پس از رد پیشنهادش، «دیگر از خود تاج‌وتخت دوری نکرد» و اعلام کرد «امروز من رهبر مردم و ستون کشور ایران هستم». او ضرب سکه را به همان شیوه سلطنت به ویژه در استخر پارس و نهاوند در ماد آغاز کرد. آزرمی‌دخت برای مقابله با فرخ‌هرمز، گویا با سیاوخش از خاندان مهران که نوه بهرام چوبین، اسپهبد معروف که برای مدت کوتاهی شاه ایران بود، متحد شد. آزرمی‌دخت با کمک سیاوخش، فرخ‌هرمز را به قتل رساند. رستم
با کمک سیاوخش، فرخ‌هرمز را به قتل رساند. رستم فرخزاد که در آن زمان در خراسان مستقر بود به جای او به رهبری "پهلو" رسید. او برای انتقام پدرش رهسپار تیسفون شد و «هر لشکری از آزرمی‌دخت را که دید، شکست داد». سپس در تیسفون نیروهای سیاوخش را شکست داد و شهر را تصرف کرد. آزرمی‌دخت اندکی بعد توسط رستم نابینا و کشته شد و بوران به سلطنت بازگردانده شد. یکسان دانستن با هرمز ششم. هرمز ششم یا هرمز پنجم نام یکی از آخرین پادشاهان ساسانی است. از او و شاه بعدی خسرو چهارم که میان سال‌های ۶۳۰ تا ۶۳۲ میلادی به سلطنت رسیدند، جز
سال‌های ۶۳۰ تا ۶۳۲ میلادی به سلطنت رسیدند، جز نام چیزی بر جای نمانده‌است. به نظر می‌رسد که آن‌ها فقط در بعضی از قسمت‌های کشور به‌پادشاهی پذیرفته شدند. ملک ایرج مشیری اعتقاد دارد، هرمز پنجم فقط در قسمتی از ایران پادشاهی نکرده‌است و تعداد زیادی از سکه‌های او ضرب تیسفون هستند و همچنین سکه‌های دیگری نیز از وی ضرب ری و استخر پیدا شده‌اند. با وجودی که هیچ سکه‌ای از سال اول پادشاهی او یافت نشده‌است، سکه‌های سال دوم او بسیار فراوان هستند. ملک ایرج مشیری نوشته‌است، هرمز پنجم به نظر شخصیتی بزرگتر از آنچه در تاریخ
هرمز پنجم به نظر شخصیتی بزرگتر از آنچه در تاریخ شناخته شده بوده‌است و این شخص کسی جز سپهبد فرخ‌هرمز نمی‌تواند باشد. به همین سبب شخصیت هرمز پنجم قدیم به سپهبد فرخ‌هرمز نسبت داده می‌شود. در شاهنامه. فردوسی پادشاهی فرخ زاد را چنین گفته‌است: فردوسی در آغاز سخن از شهر پارس سخن می‌گوید که فرخ زاد از پارس (جهرم) به تیسفون می‌آورند و تاج بر سرش می‌گذارد. هنگامی که فرخ زاد بر تخت می‌نشیند به سبب نیک‌بختی (خود که خداوند نصیب او ساخته بود) بر جهان آفرین، آفرین می‌کند. من فرزند شاهان هستم و چیزی جز نیکویی و خوبی و
من فرزند شاهان هستم و چیزی جز نیکویی و خوبی و ایمنی (مردم) در این جهان نمی‌خواهم. هرکسی راه راستی پیشه کند او را ارجمند خواهم داشت. همه یاران را گرامی می‌دارم و همه زیردستان چه دوست باشد و چه دشمن همه در امان خواهند بود. پس از اینکه یک ماه از سلطنت فرخ هرمز گذشت، او درگذشت (یک ماه) سلطنت فرخ هرمز بدون جنگ و با آرامش در جریان بود که یکی از غلامان وی در جام شراب وی زهر می‌ریزد. پس از آن بود که فرخ هرمز کم‌کم بیمار شد و بیماری اش روز به روز وخیم‌تر شد و پس از یک هفته مرد. پس از مرگ فرخ هرمز شورش بار دیگر در
یک هفته مرد. پس از مرگ فرخ هرمز شورش بار دیگر در همه جا پدید آمد و مدعیان سلطنت بار دیگر به پا خواستند و این چنین است که پادشاهی فرخ هرمز نیز به پایان می‌رسد.
ساعت خوش یک مجموعه تلویزیونی در ژانر کمدی به کارگردانی مهران مدیری بود که در سال‌های ۱۳۷۳ و ۱۳۷۴ به صورت هفته‌ای یکبار از شبکه دو سیمای جمهوری اسلامی ایران پخش می‌شد. این مجموعه چهره‌های جدیدی را به سینما و تلویزیون ایران معرفی کرد که پیش از آن بیشتر در تئاتر فعالیت داشتند و برای عموم مردم چندان شناخته شده نبودند. این چهره‌ها بعداً به اصلی‌ترین طنزپردازان عرصه سینما و تلویزیون ایران بدل شدند. عوامل. کارگردانی ساعت خوش را مهران مدیری بر عهده داشت که چهره شناخته شده و مطرحی در کمدی نبود. داوود اسدی، ارژنگ
شده و مطرحی در کمدی نبود. داوود اسدی، ارژنگ امیرفضلی، رضا عطاران، مهدی فیروزی و علیرضا مسعودی جزو گروه نویسندگان این مجموعه بودند که غالب آن‌ها پس از این مجموعه به کار خود در ژانر کمدی ادامه دادند. تدوینگر فرهاد حیدری و تهیه‌کنندگان علی سمنانی و حسن سمنانی بودند و رضا نادری هم تهیه‌کننده اجرایی مجموعه بود. مهران مدیری، نادر سلیمانی، حسین رفیعی،امیر غفارمنش، رضا شفیعی‌جم، ارژنگ امیرفضلی، رضا عطاران، حمید لولایی، نصرالله رادش، داوود اسدی، سعید آقاخانی، یوسف صیادی، فاطمه هاشمی، رامین ناصرنصیر، پوپک گلدره،
صیادی، فاطمه هاشمی، رامین ناصرنصیر، پوپک گلدره، نعیمه نظام‌دوست، معصومه کریمی، طیبه ابراهیم، نیما فلاح، اردشیر منظم، محسن حاجیلو، آرش میر احمدی، امیر زریوند و علیرضا مسعودی جزو بازیگرانی بودند که مقابل دوربین این سریال رفتند. بسیاری از آن‌ها با این مجموعه به شهرت رسیدند. آیتم‌ها. "خان‌دایی‌جان": نادر سلیمانی در نقش خان‌دایی‌جان و سعید آقاخانی در نقش سعید یکی از زوج‌های این مجموعه بودند. سعید شخصیتی پرشیطنت بود که کارهای اشتباهی می‌کرد و با غضب خان‌دایی مواجه می‌شد. این آیتم، قطعه‌ای آهنگین با شروع «سلام،
می‌شد. این آیتم، قطعه‌ای آهنگین با شروع «سلام، سلام صدتا سلام…» هم با همخوانی آقاخانی و سلیمانی داشت. "کارآگاه درک": رضا شفیعی‌جم، نقش کارآگاه درک و داوود اسدی، نقش دستیار او را بازی می‌کرد که بعد از مدتی نیما فلاح ایفاگر آن شد. این آیتم شوخی با موقعیت‌های سریال آلمانی "درک" بود که ماجراهای یک کارآگاه و دستیارش در کشف رمز و راز پرونده‌های قتل را نشان می‌داد. "مسابقه هفته": مهران مدیری در نقش مجری، رضا عطاران در نقش شرکت‌کننده محبوب و چند بازیگر دیگر در قامت شرکت‌کنندگان مسابقه‌ای که مدام از طرف مجری تحقیر
شرکت‌کنندگان مسابقه‌ای که مدام از طرف مجری تحقیر می‌شدند، آیتمی که مخاطبان آن را شوخی با "مسابقه هفته" با اجرای منوچهر نوذری می‌دانستند. حواشی. تبدیل شدن بازیگران جوان ساعت خوش به ستاره‌های تلویزیون، چندان در آن برهه زمانی خوشایند مدیران تلویزیون نبود. روزنامه کیهان در فروردین ۱۳۷۴ مطلبی علیه این برنامه منتشر کرد. سازمان‌هایی مانند آموزش‌وپرورش و حوزه علمیه قم بیانیه‎‌‎هایی در مورد تأثیر اخلاقی مخرب این برنامه روی جوانان صادر کردند و از اینکه نشانی از ادای شعائر دینی در این نمایش‎‌‎ها دیده نمی‎‌‎شود، یا
شعائر دینی در این نمایش‎‌‎ها دیده نمی‎‌‎شود، یا اینکه بازیگران همه «محاسن تراشیده» دارند انتقاد کردند و آن را مصداق بارز «تهاجم فرهنگی» دانستند. ارژنگ امیرفضلی از بازیگران این مجموعه گفته است «حدود ۳۰۰ - ۴۰۰ دقیقه شاید هم بیشتر، از «ساعت خوش» را درآوردند فقط به خاطر اینکه موهایم بلند بود.» مسعود پورمحمد نیز در اردیبهشت ۱۳۷۴ نوشت: «ایشان در قالب برنامه «ساعت خوش» و نیز برنامه های ویژه نوروزی توانسته اند چنان ذهن خرد و کلان را اشغال کنند که اکنون کمتر کسی به یاد کلاه قرمزی می افتد. اکنون به جای «اکشال نداره»
کلاه قرمزی می افتد. اکنون به جای «اکشال نداره» و «مگه چیه» خرد و کلان می گویند «کف کردم»، «روشن شدی» و... و اگر کسانی باور دارند که این برنامه ها یک رویداد هنری و فرهنگی است، گو باشند. سیما را چه شده که از تفریط دیروز به افراط امروز کشانده شده است؟ اگر به این نتیجه رسیدند که «ساعت خوش» و «سال خوش» بر خلاف باور کارشناسان مسائل آموزشی و اجتماعی، برنامه های بی ضرر، سرگرم کننده و آموزنده است، مراتب را جهت عبرت عموم اعلان کنند.» علی لاریجانی با حکمی ادامه پخش برنامه را متوقف و کلیه عوامل دخیل، اعم از بازیگران،
را متوقف و کلیه عوامل دخیل، اعم از بازیگران، نویسندگان، کارگردان و حتی عوامل فنی را تا اطلاع ثانوی از هرگونه فعالیت در تولیدات صدا و سیما محروم (ممنوع‌الکار) کرد. ساعت خوش در اوج، یک مرتبه به پایان رسید. این تصمیم اتفاقی برای خود بازیگران هم عجیب بود. این محرومیت سه سال ادامه داشت و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی هم از آن تبعیت کرد و این افراد از حضور در سینما، تئاتر و حتی پشت صحنه محروم شدند. در این دوران هر یک مشغول کاری غیر از حوزه تصویر شدند و بعد از آن با پیشنهادهای تازه دوباره به این عرصه بازگشتند.
فرخزاد یا زادفرخ پسر فرخ‌هرمز و برادر رستم فرخ‌هرمز (رستهم) است که در زمان یزدگرد سوم آخرین شاهنشاه ساسانی، منصب دریگ‌بذ یعنی ریاست امور دربار را داشت. در منابع گوناگون بارها او را با پدرش فرخ‌هرمز (فرخ‌هرمزد) اشتباه گرفته‌اند. در هنگام محاصره و جنگ تیسفون در سال ۶۳۷ میلادی یزدگرد سوم قبل از خروج از شهر و گریز بطرف حلوان، فرخزاد را سپهسالاری لشکر داد وتیسفون را بدو سپرد. در بیرون شهر تیسفون فرخزاد با مهاجمان در جنگ شد اما شکست خورد و به شهر پناه برد و اعراب بر دروازهٔ شهر فرود آمدند. فرخزاد را یارای مقاومت
بر دروازهٔ شهر فرود آمدند. فرخزاد را یارای مقاومت نبود و نیمه شب با لشکریان خویش از دروازهٔ شرقی بیرون آمد و شهر را فروگذاشت و راه جلولاء پیش گرفت. همراهی یزدگرد تا مرو. طبری آورده است که یزدگرد سوم به همراه برادر رستم فرخ‌هرمز، فرخزاد به مرو آمد. ماهویه مرزبان مرو که می‌خواست از این مهمان ناخوانده خلاص شود، به نیزک طرخان، والی بادغیس که تابع یبغو (لقب باستانی امرای کوشانی) شاه، طخارستان بود، نامه نوشت و خبر داد که یزدگرد به فرار پیش وی آمده و از طرخان دعوت کرد که تا با همدستی یکدیگر یزدگرد را اسیر کنند یا
کرد که تا با همدستی یکدیگر یزدگرد را اسیر کنند یا بکشند یا بر سر وی با عربان صلح کنند. ماهویه از طرخان خواست که به یزدگرد نامه بنویسد و ترتیبی را فراهم کند که سپاهیان یزدگرد از اطراف او دور بشوند. قرار بر این شد که در نامه ذکر شود که طرخان قصد دارد با یزدگرد بر ضد دشمنان عرب همکاری کند و در دفع آنها با او یاری کند. طرخان به یزدگرد اطلاع داد که قصد دیدار او را دارد اما شرط کرد که اول باید یزدگرد، فرخزاد را از خود دور کند. چون نامه به دست یزدگرد رسید، بزرگان مرو را پیش خواند و با آنها مشورت کرد. سنگان گفت
مرو را پیش خواند و با آنها مشورت کرد. سنگان گفت «رأی من اینست که به هیچ‌وجه سپاه و فرخزاد را از خود دور نکنی.» اما ماهویه گفت «رأی من اینست که دوستی و خواست نیزک طرخان را بپذیری.» یزدگرد نظر ماهویه را پذیرفت و سپاه را از خویش جدا کرد و به فرخزاد دستور داد به سرخس برود. فرخزاد بشدت با تنها گذاشتن یزدگرد مخالفت کرد و به ماهویه پرخاش کرد و گفت «من می‌دانم که شما قصد دارید، یزدگرد را بکشید.» فرخزاد حاضر به ترک یزدگرد نبود تا اینکه یزدگرد به خط خود نامه‌ای برای او نوشت تا او را از نگرانی درآورد، بدین مضمون که
او نوشت تا او را از نگرانی درآورد، بدین مضمون که «من خود شهادت می‌دهم که تو یزدگرد و خانوادهٔ او را به ماهویه مرزبان مرو سپردی.» پس از رفتن فرخزاد یزدگرد سوم به حیلهٔ ماهویه گرفتار آمد و سرانجام کشته شد.
قرن شانزدهم پیش از میلاد، قرنی بود که از ۱۶۰۰ پیش از میلاد تا ۱۵۰۱ پیش از میلاد ادامه یافت.
این فهرستی است از سلاح‌های کمری. برخی سلاح‌ها به دو یا چند نام مشهورند و در این فهرست تکرار شده‌اند. [ مسلسل ای کی ۴۷]
اَشا یا اَشَه یا اَرتَه (به اوستایی 𐬀𐬴𐬀) در مزدیسنا مفهومی گسترده دارد و از مهمترین مفاهیم در این دین است. اشه به معنی راستی و درستی است؛ اما معنی ژرفتر آن قانونی است ازلی و ابدی که اهورامزدا وضع کرده و بر اساس آن هر کُنشی، واکنشی دربردارد و هر کار نیک یا بدی پاداش یا پادافره خود را در پی دارد. به‌عبارتِ دیگر، تبلور نظم موجود در طبیعت که در قانونی اخلاقی-مینویی و بر پایهٔ حق و درستکاری بنا شده را "اَشا" می‌گویند. واژه‌شناسی. این واژه مفهوم پیچیده‌ای دارد و بیشتر معنای واژه‌ای آن را "بهترین" "راستی" یا
و بیشتر معنای واژه‌ای آن را "بهترین" "راستی" یا "هنجار و قانون" دانسته‌اند. این واژه در پارسی باستان اَردَ تلفظ می‌شده‌است و تلفظ ودایی آن رْتَه بود که معنای "نظم طبیعی جهان" را با خود داشت. در زبان هندوایرانی آنرا معادل اَرتَه حدس زده‌اند. برخی نیز مانند گری اعتقاد دارند که تفاوت اَرتَه و اَشَه از یک اختلافِ املایی سرچشمه می‌گیرد و احتمالاً به دلیل تلفظ بدِ یک حرف باستانی است. این واژه به‌معنای "راستی" و "درستی"، "تقدس"، "قانون" و "آیین ایزدی"، "پاکی" به کار می‌رود اما به‌طور کلی "حقیقت" و "درستی"
به کار می‌رود اما به‌طور کلی "حقیقت" و "درستی" نزدیک‌ترین و احتمالاً صحیح‌ترین برداشت از واژهٔ اشه دانسته شده‌است. معنی. واژهٔ «اَشَه» «را نمی‌توان دقیقاً با یک واژه در زبان دیگر ترجمه کرد»، اما می‌توان آن را به شرح زیر خلاصه کرد: این واژه، در وهلهٔ اول، به معنای «بیان راستین» است. این «بیان راستین»، از آنجا که راستین است، با یک واقعیت عینی و مادی که تمام هستی را در بر می‌گیرد، مطابقت دارد. در آن، یک اصل کیهانی بزرگ شناخته می‌شود، زیرا همه چیز بر اساس آن رخ می‌دهد. «این نیروی کیهانی […] همچنین با اخلاق
رخ می‌دهد. «این نیروی کیهانی […] همچنین با اخلاق آمیخته است، به عنوان حقیقت کلامی، و پارسایی، عملی مطابق با نظم اخلاقی.» مطابقت بین «حقیقت»، واقعیت و یک اصل کیهانی فراگیر، از مفهوم لوگوس در اندیشهٔ هراکلیتوس دور نیست. به عنوان «حقیقت». هر دو واژهٔ اوستایی «اَشَه/اَرتا» و ودایی «» معمولاً به عنوان حقیقت ترجمه می‌شوند، زیرا این ترجمه به بهترین نحو هم معنای اصلی این اصطلاح و هم تقابل آن با متضاد را منعکس می‌کند. متضاد واژهٔ اوستایی «اَشَه/اَرتا» واژهٔ «دروج» به معنای دروغ است. به عنوان «هستی». صفت مربوط به
به معنای دروغ است. به عنوان «هستی». صفت مربوط به اسم «اَشَه/اَرتا»، حقیقت اوستایی «هَئیثیَه» به معنای «راستین» است که متضاد آن نیز «دروج» است. واژهٔ اوستایی «هَئیثیَه» از واژهٔ هندوایرانیان « ساتیَه» گرفته شده است که به نوبهٔ خود از واژهٔ زبان‌های هندواروپایی به معنای «بودن، وجود داشتن» گرفته شده است. همریشهٔ سانسکریت «ساتیا » به معنای «راستین» در مفهوم « واقعاً وجود داشتن» است. این معنا در اوستایی نیز حفظ شده است، برای مثال در عبارت «هَئیثیم وَرَز»، به معنای « راستین کردن» به معنای «به تحقق رساندن». معنای
« راستین کردن» به معنای «به تحقق رساندن». معنای دیگر «واقعیت» را می‌توان از اجزای تشکیل‌دهندهٔ «اَشَه/اَرتا» استنباط کرد: از (ریشهٔ) «رِ» (ŗ) با پسوند اسم‌ساز «-تا» (-ta). ریشهٔ «رِ» (ŗ) با اوستایی کهن «اَرِتا» و اوستایی نو «اِرِتا» به معنای «برپا شده» مطابقت دارد، از این رو «اَشَه/اَرتا» به معنای «آنچه برپا شده است». هم‌معنایی «اَشَه» و «هستی» با شناسایی رایج اهورامزدا به عنوان آفریننده (خود هستی) همپوشانی دارد. حقیقت همان هستی (آفرینش) است، همان‌طور که دروغ نیستی (ناآفریده، پادآفریده) است. همچنین، از
دروغ نیستی (ناآفریده، پادآفریده) است. همچنین، از آنجا که «اَشَه» هر چیزی است که «دروج» نیست (یا برعکس)، از آنجا که «اَشَه» هست، «دروج» نیست. این مفهوم قبلاً در خود اوستا بیان شده است، مانند نخستین «یشت »، که به اهورامزدا اختصاص دارد، که در آن «پنجمین نام، کل هستی نیک مزدا، تخمهٔ اشه است» («یشت» ۱.۷). به طور مشابه، در اسطوره‌شناسی «گَندَرَوَه» ، اژدهای «زرد پاشنه» «دروج» که از اعماق برای نابودی «جهان زنده (آفرینش) اَشَه» («یشت» ۱۹.۴۱) بیرون می‌آید. در اهداف اخلاقی زرتشتی‌گری («اندیشه‌های نیک، گفتارهای نیک،
اخلاقی زرتشتی‌گری («اندیشه‌های نیک، گفتارهای نیک، کردارهای نیک»)، «وهومن » در اندیشه‌های نیک، «سروش » در گفتارهای نیک و «اَشَه» در کردارهای نیک فعال است. («دینکرد» ۳.۱۳–۱۴). بنابراین، «اَشَه» «به عنوان فعال و مؤثر نمایش داده می‌شود». به عنوان «کار درست». بسته به زمینه، «اَشَه/اَرتا» اغلب به عنوان «کار درست» یا «[آنچه] درست است» ترجمه می‌شود. این واژه سپس ("cf." ترجمه‌های بارتولومه و گلدنر به زبان آلمانی «"Recht"») همان طیف معنایی «درست» را در زبان انگلیسی دارد: حقیقت، پارس در اوستا. واژهٔ اشه در اوستا و
دارد: حقیقت، پارس در اوستا. واژهٔ اشه در اوستا و به‌ویژه در گاهان بسیار بکار رفته‌است. زرتشت در گاهان تنها راه رسیدن به بارگاه خدایی را راه اشه می‌داند. در یسنا ۴۴ بند ۱۱ می‌گوید: «تا تاب و توان دارم می‌کوشم مردم را به سوی اشه رهنمون باشم.» یکی از مقدس‌ترین دعاهای زرتشتی دعای «اشم وهو» است که در آن اشه و راستی ستایش می‌شود که یک ذکر ۱۲ واژه‌ای است که سه بار در آن نام اشه برده شده‌است. دعا که ظاهراً برای تمرکز ذهن بر روی اشه استوار است از این قرار است: "اشه نیک، اشه نیک‌ترین است. مطابق آرزوست، مطابق آرزو
نیک، اشه نیک‌ترین است. مطابق آرزوست، مطابق آرزو خواهد بود، اشه از آن اشه وهیشته است." اردیبهشت امشاسپند. اردیبهشت یا به تلفظ اوستایی آن اشه وهیشته از امشاسپندان یا همان فروزه‌های هفت‌گانهٔ خدانیز دانسته شده‌اند. اردیبهشت در مزدیسنا و اساطیر ایران باستان و باورها وابسته به آن زیباترین امشاسپند است. او در برابر ناراستی در جهان قرار می‌گیرد و پیروان او را "اشون" می‌گویند. او نه تنها در این جهان حافظ نظم اخلاقی و طبیعی است و با آفریده‌های مخرب و ناهماهنگ اهریمن می‌ستیزد در دوزخ نیز نظم را نگاه می‌دارد و مراقب
می‌ستیزد در دوزخ نیز نظم را نگاه می‌دارد و مراقب است که دیوان دوزخیان را بیش از آنچه سزاوار آنند، عذاب ندهند. او در اساطیر ایرانی هماورد ایندرا است که همان روح ارتداد است. در نبرد با ایندره ایزدانی چون مهر، سروش، نریوسنگ، او را یاری می‌دهند. منابع. کتاب ۵گانه پادشاهی جهان
تَذهیب یا زراندود یا طلاکاری یا دست‌نویس آراست‌ را می‌توان مجموعه‌ای از نقش‌های بدیع و زیبا دانست که نقاشان و مذهبان برای هرچه زیباتر کردن کتاب‌های مذهبی، قرآن، فرهنگی، تاریخی، دیوان اشعار، جُنگ‌های هنری و قطعه‌های زیبای خط به‌کار می‌برند. "تذهیب" به عنوان بیست‌وچهارمین عنصر میراث فرهنگی ناملموس ایران، در هجدهمین نشست "کمیته بین‌الدولی پاسداری از میراث‌فرهنگی ناملموس یونسکو" در کاسان، بوتسوانا ثبت شد؛ این ثبت با مشارکت کشورهای جمهوری آذربایجان، ازبکستان، تاجیکستان و ترکیه تهیه و تدوین شده است. تعریف. در
تاجیکستان و ترکیه تهیه و تدوین شده است. تعریف. در فرهنگ‌های فارسی تعریف دقیقی از تذهیب وجود ندارد؛ تعریفی که ما را به اصل و منشأ این هنر رهنمون باشد. در برخی از کتاب‌های قدیمی و اغلب تذکره‌ها فقط نامی از نقاشان و مذهبان آمده است که این، برای دریافت معنای تذهیب کافی نیست. لغت تذهیب واژه‌ای عربی است و مصدری از «ذهب» در باب تفعیل است. ذهب به معنای طلاست و تذهیب به معنای طلاکاری و زراندود کردن است از طرفی رنگ طلایی در هنر تذهیب به‌عنوان رنگ درخشانی است که ارزش ویژه‌ای دارد برای همین تذهیب را زر گرفتن و طلا
ویژه‌ای دارد برای همین تذهیب را زر گرفتن و طلا کاری دانسته‌اند. اما اگر بخواهیم تعریفی اجمالی از تذهیب داشته باشیم باید بگوییم طراحی، رنگ آمیزی، طلا اندازی، پرداخت و قلم‌گیری‌های ظریف با قلم موهای موی طبیعی سمور و گربه مانند گراف انواع طرحها با نقوش گیاهی «اسلیمی و ختایی»، هندسی «انواع گره‌ها» و گاهی استفاده از نقوش انسانی و حیوانی را برای تزیین سطوح مختلف تذهیب می‌گویند. به هر حال تذهیب را می‌توان مجموعه‌ای از نقش‌های بدیع و زیبا دانست که نقاشان و مذهبان برای هرچه زیباتر کردن کتاب‌های مذهبی، علمی، فرهنگی،
هرچه زیباتر کردن کتاب‌های مذهبی، علمی، فرهنگی، تاریخی، دیوان اشعار، جُنگ‌های هنری و قطعه‌های زیبای خط به کار می‌برند. استادان تذهیب این مجموعه‌های زیبا را در جای جای کتاب‌ها به کار می‌گیرند تا صفحه‌های زرین ادبیات جاودان و متون مذهبی سرزمین خود را زیبایی دیداری ببخشند. بدین ترتیب است که کناره‌ها و اطراف صفحه‌ها، با طرح‌هایی از شاخه‌ها و بندهای اسلیمی، ساقه، گل‌ها و برگ‌های ختایی، شاخه‌های اسلیمی و گل‌های ختایی یا بندهای اسلیمی و ختایی و… مزین می‌شوند. مکتب‌های تذهیب. تذهیب، همچون نقاشی، دارای مکتب‌ها و
تذهیب. تذهیب، همچون نقاشی، دارای مکتب‌ها و دوره‌های خاصی است؛ چنان‌که می‌توان از مکاتب سلجوقی، بخارا، تیموری، صفوی و قاجار و شعب مختلف هر مکتب سخن گفت. برای مثال، در مکتب تیموری، شعبه‌های شیراز، تبریز، خراسان و… را می‌توان تمیز داد و در واقع، تفاوت در رنگ‌ها، روش قرار گرفتن نقش‌ها در یک صفحه تذهیب و تنظیم نقش‌ها در مکتب‌های مختلف، عامل این تفاوت است. برای نمونه، تذهیب در مکتب بخارا به آسانی از تذهیب در دیگر مکتب‌ها تشخیص داده می‌شود. چون، در مکتب بخارا از رنگ‌های زنگار، شنگرف، سرنج و سیاه استفاده می‌شده
رنگ‌های زنگار، شنگرف، سرنج و سیاه استفاده می‌شده است، در صورتی که در مکتب‌های دیگر، رنگ‌ها به این ترتیب کاربرد نداشته است. می‌توان گفت تذهیب‌های دوره‌های مختلف، بیان‌کننده حالات و روحیات آن دوره‌ها هستند: تذهیب سده چهارم ه‍.ق ساده و بی‌پیرایه، سده‌های پنجم و ششم ه‍.ق متین و منسجم، سده هشتم ه‍.ق پرشکوه و نیرومند و سده‌های نهم و دهم ه‍.ق ظریف و تجملی هستند. بررسی آثار تذهیب شده دردوره‌های گذشته، بر تأثیر فراوان هنر تذهیب ایران در دیگر کشورها (هند، ترکیه عثمانی و کشورهای عربی) حکایت دارد. هنرمندانی که در
و کشورهای عربی) حکایت دارد. هنرمندانی که در اوایل دورهٔ صفوی از ایران به هند مهاجرت کردند، بنیان‌گذار مکتب نقاشی ایران و هند شدند و آثاری بزرگ از خود بر جا گذاردند. آثار به جا مانده از مکتب مغولی هند که در نوع خود بی‌مانند است، بر این واقعیت حکایت دارد که این مکتب تداوم مکتب نقاشی ایران و هند است. در ترکیه عثمانی، هنرمندان مذهّب زیاد جلوه نکردند و اگر این هنر در آن سرزمین رشدی کرد، به خاطر هنرمندان ایرانی بود که با مهاجرت به ترکیه عثمانی، بنیان‌گذار مکتب هنری در آن دیار شدند. در کشورهای عربی نیز، به سبب
هنری در آن دیار شدند. در کشورهای عربی نیز، به سبب بازگشت هنرمندان ایرانی از آن کشورها، هنر تذهیب اوجی نیافت. در واقع، هنر تذهیب ایران در دنیا یگانه است. در اروپا، به نوعی از آذین و آرایش، تذهیب می‌گویند و تذهیب ایرانی را با آن مقایسه می‌کنند؛ اما تذهیب اروپایی با تذهیب به شیوه ایرانی، به‌طور کلی، فرق دارد. آذین‌های تذهیب اروپایی از ساقهٔ درختی مانند مو و برگ‌های رنگین تشکیل شده است و در کنار آنها، گاهی پرندگان، حیوانها، صورتهای گوناگون انسان و چشم‌اندازهای طبیعی را می‌توان دید. پیشینه. پیشینه آذین و تذهیب
طبیعی را می‌توان دید. پیشینه. پیشینه آذین و تذهیب در هنر کتاب‌آرایی ایران، به دوره ساسانی می‌رسد. بعد از نفوذ اسلام در ایران، هنر تذهیب در اختیار حکومت‌های اسلامی و عرب قرار گرفت و «هنر اسلامی» نام یافت. اگر چه زمانی این هنر از بالندگی فرو ماند، اما مجدداً پویایی خود را به دست آورد. چنان‌که در دورهٔ سلجوقی مذهبان، آرایش قرآنها، ابزار و ادوات، ظرفها، بافته‌ها و بناها را پیشهٔ خود ساختند و چندی بعد، در دوره تیموری این هنر به اوج خود رسید و زیباترین آثار تذهیب شده به وجود آمد. هنرمندان نقاش، صحافان و
تذهیب شده به وجود آمد. هنرمندان نقاش، صحافان و صنعتگران، به خواست سلاطین از سراسر ایران فراخوانده شدند و درکتابخانه‌های پایتخت به کار گمارده شدند. بدین ترتیب، آثار ارزشمند و با شکوهی پدید آمد. در دورهٔ صفوی، نقاشی، تذهیب و خط درخدمت هنر کتاب آرایی قرار گرفت و آثاری به وجود آمد که زینت بخش موزه‌های ایران و جهان است. اما، رنج هنرمندان بی ارج ماند و ارزش آنان در زمان زندگیشان شناخته نشد و هنر نقاشی به ویژه تذهیب، پس از دوره صفوی از رونق افتاد. اگر چه هجوم فرهنگ غرب به ایران، حرکت پیشرو این هنر را کند ساخت،
غرب به ایران، حرکت پیشرو این هنر را کند ساخت، ولی با زحمت هنرمندان متعهد و دوستداران هنر این مرز و بوم، شعلهٔ هنر تذهیب همچنان فروزان است. تذهیب ایرانی. شاید بتوان تاریخ آرایش و تذهیب قرآن را هم‌زمان با نوشتن آن دانست به این معنی که نخست به منظور تعیین سر سوره‌ها، آیه‌ها، جزوه‌ها و سجده‌ها آن را به نوعی تزئین می‌کردند. رفته رفته علاقه مفرط مسلمانان به قرآن و همچنین عشق به تجمل، هنرمندان را بر آن داشت تا در تذهیب آن دقت بیشتری به کار برند و در نتیجه این آثار از سادگی بیرون آمد و جنبه تزئینی به خود گرفت به
از سادگی بیرون آمد و جنبه تزئینی به خود گرفت به خصوص قرآن‌هایی که برای امرا و بزرگان نوشته می‌شد. این امر خود یکی از علل توجه هنرمندان به تزیین بیشتر و موجب تکامل فن تذهیب شد. به گزارش میراث خبر مهدی مکی نژاد، عضو گروه هنرهای سنتی فرهنگستان هنر دربارهٔ منشأ هنر تذهیب می‌گوید: «دقیقاً نمی‌توانیم بگوییم منشأ این هنر ایران است اما آنچه مسلم است این است که این هنر از دوران ساسانیان به صورت گچبریهای دیوار و حتی پیش از آن به صورت نقوش روی سفالینه وجود داشته است. که بعد از اسلام این نقوش و حجاری‌ها وارد کتاب‌ها
که بعد از اسلام این نقوش و حجاری‌ها وارد کتاب‌ها می‌شود و بیشتر خودش را نشان می‌دهد.» از طرز تذهیب و آرایش قرآن‌هائی که قبل از قرن سوم هجری تدوین شده اطلاع چندانی در دست نیست. اصولاً دربارهٔ هنر نقاشی و مذهب کاری در قرون اولیه اسلام اطلاع زیادی در دست نیست. قرآن‌های نفیس غالباً به دستور پادشاهان و سرداران وقت تهیه می‌شد و هنرمندان سعی می‌کردند آن را به طرز بسیار عالی آرایش کنند. قدیمی‌ترین قرآن‌های باقی‌مانده از قرون اولیه اسلام همگی به خط کوفی است، نقش و تزئین آن‌ها تقریباً یکنواخت بوده فقط در صفحه اول و
آن‌ها تقریباً یکنواخت بوده فقط در صفحه اول و گاهی دو صفحه آخر با نقوش هندسی آرایش می‌شدند. سر سوره‌ها نیز غالباً دارای نقوش تزئینی بوده و عموماً در سمت راست آن‌ها یک یا چند گل درشت و ترنج طرح می‌زدند. شروع سوره و اسم آن را هم به قلم زر می‌نوشته‌اند و نقطه‌های حروف را با رنگ قرمز و سبز یا زعفران و آب طلا مشخص می‌کردند. محل حزب و سایر علامات هم به همین شیوه مزین می‌شد. چون ایرانی‌های مانوی مذهب، کتاب دینی خود، ارژنگ را که به وسیله مانی منقوش و مزین دیده بودند بعد از ایمان آوردن به اسلام به تزئین قرآن رو
بعد از ایمان آوردن به اسلام به تزئین قرآن رو آوردند. اما احتمالاً به دلیل اینکه اسلام شکل و تصویر را نهی کرده و مکروه دانسته هنر مندان برای ارضاء حس هنری خود به تزئین و تذهیب رو آوردند. صفحات به‌دست آمده از کاوش‌های علمی تورفانی نشان می‌دهد که نقاشان و خطاطان آن زمان توانسته‌اند به نحو زیبائی خطوط را با نقوش ترکیب کنند. این سبک در دورا ن اسلامی متداول و معمول شد. مکی نژاد دربارهٔ این هنر در دوران اسلامی می‌گوید «ریشه این هنر بر می‌گردد به دوران قبل از اسلامی، به‌خصوص از زمان هخامنشیان که روش ورقه کردن و حل