payamvha/North_RAG huggingface dataset:
مذهبی و دینی دارای گوناگونی بسیار زیادی است. پیروان مذاهب شیعه، سنی و یارسان و اقلیت‌هایی از پیروان سلسله‌های تصوف تشیع و تسنن چون خاکساریه، نعمت‌اللهی، اویسیه، نقشبندیه، قادریه و ادیان یهودی، مسیحی (ارمنی و آشوری) و بهائی در استان کرمانشاه در کنار یکدیگر زندگی می‌کنند. بخش زیادی از کردهای کرمانشاه تا اواخر سدهٔ نوزدهم میلادی پیرو دین یارسان بودند. هنری بایندر سیاح فرانسوی که در اواخر سده نوزدهم از استان کرمانشاه دیدن کرده، در سفرنامهٔ خود با عنوان «"در کردستان، در بین‌النهرین و پرشیا"» که در سال ۱۸۸۷
کردستان، در بین‌النهرین و پرشیا"» که در سال ۱۸۸۷ به‌چاپ رسیده است دین غالب مردم را یارسان می‌داند. او در بازدیدش از شهر قصر شیرین می‌نویسد: او همچنین در بازدید از شهر کرمانشاه می‌نویسد: زیارتگاه‌ها. در استان کرمانشاه زیارتگاه‌های متعددی مربوط به دین اسلام (شیعه و سنی) و نیز دین یارسان وجود دارد. تعداد ۴۵ بقعه و امامزاده در استان کرمانشاه وجود دارد. مهم‌ترین زیارتگاه‌های اهل تشیع در استان کرمانشاه، امامزاده باقر بیستون، امامزاده احمد سنقر، امامزاده ابراهیم کنگاور و آرامگاه احمد بن اسحاق سرپل ذهاب هستند.
کنگاور و آرامگاه احمد بن اسحاق سرپل ذهاب هستند. آرامگاه سید عبیدالله معروف به کوسهٔ هجیج در پاوه، آرامگاه خلیفه حیدر حیدری باینگانی در بخش باینگان و نیز آرامگاه ویس نازار در روانسر نیز از مهم‌ترین زیارتگاه‌های اهل تسنن کرمانشاه هستند. در رابطه با پیروان دین یاری هم مهم‌ترین زیارتگاه‌های آنها همچون زیارتگاه سلطان سهاک، داوکه‌وسوار و خاتون رزبار در مجموعهٔ پردیور در شیخان، بابایادگار در زرده، پیربنیامین و پیرموسی در کرند، شاه‌حیاس در جیحون‌آباد و آتش‌بگ در گره‌بان در استان کرمانشاه واقع شده و پیروان این دین
در استان کرمانشاه واقع شده و پیروان این دین از سراسر ایران و عراق برای زیارت آنها به استان کرمانشاه می‌آیند. زبان. در استان کرمانشاه گویش‌های مختلف زبان کُردی تکلم می‌شود. گویش‌های مختلف کردی جنوبی همچون کرماشانی، کلهری، زنگنه‌ای، سنجابی و کلیایی در شهرستان‌های کرمانشاه، اسلام‌آباد غرب، دالاهو، گیلانغرب، سرپل ذهاب، قصر شیرین، سنقر و کلیایی و بخش‌هایی از صحنه و کنگاور، گویش‌های گورانی شامل گوره‌جویی در دالاهو و هورامی در شهرستان پاوه و روستاهای کندوله و زرده، گویش‌های کردی میانی همچون اردلانی و جافی در
زرده، گویش‌های کردی میانی همچون اردلانی و جافی در شهرستان‌های جوانرود، روانسر، ثلاث باباجانی و بخش‌هایی از شهرستان‌های دالاهو، سرپل ذهاب، قصر شیرین و کرمانشاه، و لکی در شهرستان هرسین، بخش جنوبی شهرستان کرمانشاه و بخش‌هایی از شهرستان‌های صحنه و کنگاور تکلم می‌شود. در بخشی از جمعیت شهرستان کنگاور گویش لُری ثلاثی رواج دارد. همچنین گویش ترکی سنقری نیز در شهر سنقر رواج دارد. در مرکز استان شهر کرمانشاه، علاوه‌بر گویش‌های مختلف زبان کُردی، لهجهٔ فارسی کرمانشاهی نیز رایج شده است که تنها خاص شهر کرمانشاه است و گفته
رایج شده است که تنها خاص شهر کرمانشاه است و گفته می‌شود که با گسترش سازمان‌های اداری در دورهٔ قاجار و نیز تحت تأثیر مهاجران استان‌های دیگر و زائرانی که از مسیر کرمانشاه به عتبات می‌رفته‌اند، ایجاد شده است. در اسفند ۱۳۹۵ همزمان با روز جهانی زبان مادری یک پژوهشگر تاریخ و فرهنگ کرمانشاه نسبت به از بین رفتن گویش کُردی کرمانشاهی در شهر کرمانشاه هشدار داد. جمعیت‌شناسی. کرمانشاه ۱/۴۵ درصد مساحت کل ایران را تشکیل داده و ۲/۴۴ درصد از جمعیت کشور را نیز در خود جای داده است. بر اساس سرشماری سال ۱۴۰۰ تعداد ۴۷۸۴۴۴ هزار
است. بر اساس سرشماری سال ۱۴۰۰ تعداد ۴۷۸۴۴۴ هزار نفر از جمعیت استان کرمانشاه ساکن روستاها هستند. بنابر آمار سال ۱۳۹۷ نیروی کار مولد استان برابر با ۷۱ درصد جمعیت استان بوده است. این در حالی‌ست که نرخ ولادت استان کرمانشاه در سال ۱۳۹۶ برابر با ۱۷ در ده هزار نفر بوده که ۱/۸ نفر کمتر از نرخ کشوری با عدد ۱۸/۸ بوده است. روند کاهش نرخ ولادت در استان کرمانشاه از سال ۱۳۹۳ آغا شده و از سال ۱۳۹۴ نیز نرخ وفات سیر افزایشی به خود گرفته است. در سال ۱۳۹۶ نرخ وفات استان برابر با ۵/۸ وفات در هر هزار نفر بوده که بالاتر از نرخ
با ۵/۸ وفات در هر هزار نفر بوده که بالاتر از نرخ کشوری با عدد ۴/۸ بوده است. در سال ۱۳۹۶ نرخ رشد استان استان ۱/۱ بوده است. همچنین بنابر سرشماری ۱۳۹۵، استان کرمانشاه به لحاظ رتبه سالمندی (افراد بالای ۶۵ سال) در رتبه یازدهم کشور قرار دارد. به‌طور کلی و با توجه به نرخ رشد پایین و نیز مهاجرت بالا، جمعیت استان کرمانشاه به سمت کاهش و نیز پیرشدن حرکت می‌کند. بر اساس آمارهای سال ۱۳۹۶ همچنین سن امید به زندگی در استان کرمانشاه در میان مردان ۷۱/۲۹ سال و در میان زنان حدود ۷۴ سال بوده است. بنا بر آمار سال ۱۳۹۷ در استان
۷۴ سال بوده است. بنا بر آمار سال ۱۳۹۷ در استان کرمانشاه ۱۹۵۷۰۱ سالمند بالای شصت سال زندگی می‌کرده که این میزان در سال ۱۴۰۰ به ۲۲۹ هزار نفر افزایش یافته است. نرخ سالمندی استان نیز در سال ۱۳۹۷ برابر با ۱۰/۰۲ درصد بود که از این نظر این استان در رتبهٔ هشتم بیشترین جمعیت سالمند ایران قرار داشت. در سال ۱۴۰۰ این میزان به ۱۱/۴ درصد افزایش یافت. در آمار سال ۱۳۹۷ در میان شهرستان‌های استان کرمانشاه، دالاهو با نرخ سالمندی ۱۳/۵۵ درصد پیرترین و ثلاث باباجانی با نرخ سالمندی ۶/۸ درصد جوان‌ترین شهرستان استان محسوب می‌شدند
۶/۸ درصد جوان‌ترین شهرستان استان محسوب می‌شدند که این شهرستان‌ها در آمار ۱۴۰۰ نیز همچنان جایگاه خود را حفظ کرده‌اند. در آمار سال ۱۴۰۰ از جمعیت سالمندان استان ۱۱۶ هزار نفر را زنان و حدود ۱۱۳ نفر را مردان تشکیل می‌داده‌اند. بنا بر آمار ۱۴۰۱ نیز کرمانشاه با دارا بودن ۱۰/۴۷ درصد از سالمندان ایران، در میان استان‌ها در رتبهٔ هشتم قرار دارد. در اردیبهشت ۱۴۰۲ رئیس مرکز بهداشت استان کرمانشاه اعلام کرد که نرخ باروری در استان کرمانشاه به ۱/۵۱ رسیده که پایین‌تر از میانگین کشوری به میزان ۱/۷ است و این در حالی‌ست که
کشوری به میزان ۱/۷ است و این در حالی‌ست که برای جایگزینی جمعیت حداقل نرخ باروری باید ۲/۱ باشد و به همین دلیل کرمانشاه با شتاب بالا درحال پیر شدن است. جمعیت عشایر. در آبان ۱۴۰۰ سرپرست اداره کل امور عشایر استان کرمانشاه جمعیت عشایر این استان را نزدیک به ۸۰ هزار نفر در قالب ۱۴۱۰۹ خانوار معادل با حدود ۷/۸ درصد جمعیت عشایری کشور و ۴/۳ جمعیت استان اعلام کرد که در ۱۴ ایل و ۱ طایفهٔ مستقل زندگی می‌کنند. همهٔ عشایر کرمانشاه دورهٔ ییلاقی خود را در استان کرمانشاه می‌گذرانند، اما برای گذراندن دوره قشلاقی علاوه بر
می‌گذرانند، اما برای گذراندن دوره قشلاقی علاوه بر مناطق گرمسیری استان، گاه به استان‌های ایلام، لرستان و حتی خوزستان کوچ می‌کنند. کوچ پاییزهٔ عشایر استان کرمانشاه در ماه مهر انجام می‌شود و معمولاً ۳۰ تا ۴۵ روز ادامه دارد. عشایر استان کرمانشاه در موسم کوچ مسافت‌هایی بین یک کیلومتر تا ۱۳۰۰ کیلومتر را می‌پیمایند. در فرودین ۱۴۰۲ اعلام شد که عشایر کرمانشاه سالانه بیش از ۲۳ هزار تن شیر، ۱۲ هزار تن گوشت قرمز، ۹۰۰ تن روغن حیوانی و ۱۷۰۰ تن الیاف دامی شامل پشم، کرک، مو تولید می‌کنند. همچنین تولید صنایع دستی توسط
مو تولید می‌کنند. همچنین تولید صنایع دستی توسط عشایر کرمانشاه نیز سالان ۲۲ هزار قطعه است که ۳۰ درصد تولید صنایع دستی استان کرمانشاه را تشکیل می‌دهد. مهاجرت و کاهش جمعیت. طی دورهٔ ۱۳۷۵–۱۳۸۵ استان کرمانشاه بالاترین سطح منفی میزان خالص مهاجرت در درون کشور را در میان استان‌های ایران دارا بوده است. در دورهٔ ۱۳۸۵–۱۳۹۰ نیز استان کرمانشاه پس از استان لرستان بالاترین میزان خالص مهاجرت منفی در درون کشور را داشته است. در بازهٔ ۱۳۹۰–۱۳۹۵ نیز که مهاجرت همچنان روند صعودی داشته نیز کرمانشاه پس از استان‌های لرستان ،‌ایلام
داشته نیز کرمانشاه پس از استان‌های لرستان ،‌ایلام چهارمحال‌وبختیاری و همدان در میان استان‌های ایران در رتبهٔ پنجم به لحاظ بالاترین خالص مهاجرت منفی قرار داشته است. طی سال‌های ۱۳۸۵ تا ۱۳۹۰ جمعیت استان کرمانشاه تنها ۷/۶ درصد افزایش داشته که از این نظر پس از همدان، لرستان و اردبیل در رتبهٔ چهارم کمترین افزایش جمعیت استان‌ها قرار می‌گیرد. این رتبه طی سال‌های ۱۳۸۵ تا ۱۴۰۰ نیز همچنان متعلق به استان کرمانشاه بوده و این استان در زمرهٔ ۷ استانی قرار داشته که تنها بین ۶ تا ۱۲ درصد افزایش جمعیت داشته‌اند و این در
بین ۶ تا ۱۲ درصد افزایش جمعیت داشته‌اند و این در حالی بوده که این میزان در برخی از استان‌ها بین ۳۰ تا ۴۰ درصد بوده است. به همین دلیل چهار استان همدان، لرستان، اردبیل و کرمانشاه در «لیست قرمز مهاجرت» قرار دارند ه این امر با نرخ بالای اشتغال غیررسمی در این استان‌ها مرتبط دانسته شده است. در استان کرمانشاه مهاجرت از روستاها نیز شدن گرفته و جمعیت روستاها درحال کاهش است و حتی بسیاری از روستاها از سکنه خالی می‌شوند. پیش‌بینی شده که تا سال ۱۴۰۵ نرخ رشد جمعیت روستایی در استان کرمانشاه به ۱/۷ کاهش بیابد. وضعیت
در استان کرمانشاه به ۱/۷ کاهش بیابد. وضعیت ازدواج و طلاق. از سال ۱۳۹۱ کاهش نرخ ازدواج در استان کرمانشاه آغاز شده است. این نرخ در سال ۱۳۹۶ برابر با ۸/۸ ازدواج در هر هزار نفر بوده که بالاتر از نرخ ازدواج کشور با عدد ۷/۶ بوده است. همچنین نرخ طلاق در استان کرمانشاه در همان سال ۲/۷ بوده که از نرخ طلاق کشور با عدد ۲/۲ بالاتر است. در بهمن ۱۴۰۳ اعلام شد که میانگین سن ازدواج مردان در کرمانشاه ۲۹ سال و برای زنان ۲۵ سال است که از متوسط کشوری اندکی بالاتر است. فرهنگ. چاپ کتاب. امکانات لازم برای چاپ کتاب در استان
چاپ کتاب. امکانات لازم برای چاپ کتاب در استان کرمانشاه نخستین بار توسط میرعبدالباقی با تأسیس یک چاپخانهٔ سنگی در میان سال‌های ۱۹۰۵ تا ۱۹۰۸ فراهم شد. پس از او میرزا احمد وزیری (معتضدالدوله) در سال ۱۹۰۹ با وارد کردن اولین دستگاه چاپ سربی از هند، چاپخانهٔ شرافت‌احمدی را تأسیس کرد. برادران سعادت در ۱۰ اوت ۱۹۲۳ (۱۸ مرداد ۱۳۰۲) دستگاه‌های لازم برای تأسیس چاپخانه‌ای مجهز را از آلمان وارد و شرکت سعادت را تأسیس کردند. پس از انقلاب بهمن ۱۳۵۷ تا مدتی فضایی آزاد برای فعالیت‌های مطبوعاتی و چاپ کتاب به وجود آمد و چند
فعالیت‌های مطبوعاتی و چاپ کتاب به وجود آمد و چند انتشاراتی مانند انتشارات یارمحمد، هجرت، سیرنگ و … در استان کرمانشاه تأسیس شد. با این وجود از سال ۱۳۵۸ به فعالیت همهٔ آن‌ها پایان داده شد. در فاصلهٔ سال‌های ۱۳۵۸ تا ۱۳۷۱ چاپ و نشر کتاب در استان کرمانشاه دچار وقفه شد. از سال ۱۳۷۱ با احیای مجدد انتشارات دانشگاه رازی و فعالیت چاپخانه‌ها و انتشاراتی‌های جدید چاپ کتاب نیز از سر گرفته شد. در سال ۱۳۹۷ در استان کرمانشاه ۱۸۷ عنوان کتاب با تیراژ ۱۵۵ هزار نسخه به‌چاپ رسیده است که عمدهٔ آنها در حوزهٔ ادبیات، علوم دینی و
است که عمدهٔ آنها در حوزهٔ ادبیات، علوم دینی و علوم اجتماعی بوده است. تنها ۶ عنوان از این کتاب‌ها به گویش‌های گوناگون زبان کردی انتشار یافته است. در سال ۱۳۹۸ نیز ۲۵۰ عنوان کتاب با مجموع تیراژ ۱۷۳۸۵۰ نسخه، و در سال ۱۳۹۹ نیز ۲۱۲ عنوان کتاب با تیراژ ۱۸۷۹۰۰ نسخه در استان کرمانشاه به‌چاپ رسیده است. بنابر آمار سال ۱۳۹۷ در استان کرمانشاه ۹۸ چاپخانه وجود داشته که ۸۷ واحد آن فعال بوده‌اند. بنابر آمار سال ۱۴۰۰ در این استان ۱۱۲ چاپخانه وجود دارد که ۹۸ واحد آن فعال بوده‌اند. در همان سال ۷۷ انتشاراتی دارای مجوز در
بوده‌اند. در همان سال ۷۷ انتشاراتی دارای مجوز در استان کرمانشاه وجود دارد که ۳۳ انتشاراتی غیرفعال هستند و بقیه نیز با تعداد عناوین اندک به فعالیت مشغولند. بر اساس آمار ۱۴۰۳ نیز ۹۲ انتشاراتی دارای مجوز در این استان وجود داشته که تنها ۲۰ ناشر فعال بوده‌اند. اولین و دومین دورهٔ مراسم انتخاب و معرفی "کتاب سال کرمانشاه" در سال‌های ۱۳۹۳ و ۱۳۹۴ برگزار شد. سومین دورهٔ این جایزه پس از شش سال وقفه در ۲۶ آبان ۱۴۰۰ برگزار شد. در مرداد سال ۱۴۰۱ ادارهٔ فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کرمانشاه از برگزاری چهارمین دورهٔ این
استان کرمانشاه از برگزاری چهارمین دورهٔ این مراسم در نیمهٔ دوم سال خبر داد. نمایشگاه بزرگ کتاب کرمانشاه سالانه همزمان با هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران در ماه آبان برگزار می‌شود. برگزاری این رویداد نامنظم بوده است. دومین دورهٔ این نمایشگاه در ۱۷ مهر ۱۳۷۷، چهارمین دوره در خرداد ۱۳۸۷، دهمین دورهٔ آن در مهر ۱۳۹۳ و پانزدهمین دورهٔ این نمایشگاه در روز ۱۸ آذر ۱۳۹۸ گشایش یافت. با این وجود این رویداد فرهنگی به‌دلیل شیوع کرونا در سال ۱۳۹۹ برگزار نشد. کتابخانه‌ها. استان کرمانشاه (تا شهریور ۱۳۹۶) از نظر تعداد و نیز
کرمانشاه (تا شهریور ۱۳۹۶) از نظر تعداد و نیز سطح زیربنای کتابخانه‌های عمومی در میان ۳۱ استان ایران در رتبهٔ دوازدهم جای دارد. در ۲۲ آبان ۱۴۰۰ اعلام شد که مجموع زیربنای کتابخانه‌های عمومی استان کرمانشاه ۴۳ هزار متر مربع است و به‌ازای هر ۱۰۰ نفر ۲/۵ متر فضای کتابخانه‌ای در این استان وجود دارد. همچنین یک میلیون و ۱۵۰ هزار جلد کتاب در کتابخانه‌های استان کرمانشاه وجود دارد که سرانهٔ آن تقریباً یک جلد به ازای هر دو نفر است و این درحالی است که مطابق با برنامه نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور در افق ۱۴۰۴ می‌بایست
نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور در افق ۱۴۰۴ می‌بایست به‌ازای هر شهروند هشت کتاب در کتابخانه‌های عمومی وجود داشته باشد. بنا بر همین آمار در استان کرمانشاه ۱۰۶ کتابخانه وجود دارد که از این تعداد ۸۸ کتابخانه متعلق به نهاد کتابخانه‌های عمومی و ۱۸ کتابخانه به‌صورت مشارکتی با سایر ادارات است. همچنین از این تعداد ۶۳ کتابخانه شهری، ۲۲ کتابخانه روستایی و سه کتابخانه نیز سیار هستند که در شهرستان‌های هرسین، جوانرود و قصر شیرین فعالیت می‌کنند. در مجموع ۵۰ هزار نفر در کتابخانه‌های عمومی استان کرمانشاه عضویت دارند. ساخت
عمومی استان کرمانشاه عضویت دارند. ساخت کتابخانهٔ مرکزی استان کرمانشاه در سال ۱۳۸۶ با مساحت پانزده هزار متر مربع در هفت طبقه آغاز شد؛ با این وجود این برنامه تا سال ۱۴۰۳ تنها ۶۵ درصد پیشرفت فیزیکی داشته است. در ۲۲ آبان ۱۴۰۰ مدیر کل نهاد کتابخانه‌های عمومی استان کرمانشاه اعلام کرد که به‌دلیل کمبود اعتبار حدود چهار هزار متر مربع از مساحت و دو طبقه از طبقات این کتابخانه کم شده تا این نهاد بتواند برنامه را هرچه زودتر به‌اتمام برساند، اما وی باز هم از به‌سرانجام رسیدن این برنامه ابراز ناامیدی کرد. تئاتر. به‌جز
رسیدن این برنامه ابراز ناامیدی کرد. تئاتر. به‌جز انواع نمایش‌های سنتی با اهداف آئینی یا سرگرمی که در قالب تعزیه، روحوضی و… از دیرباز اجرا می‌شده است، نمایش به‌شکل مدرن آن در کرمانشاه سابقه‌ای بیش از یک سده دارد. به گفتهٔ محمدعلی سلطانی نخستین نمایش در کرمانشاه در زمان حکومت علی‌خان ظهیرالدوله (صفاعلیشاه) که در ۱۲۸۸ خورشیدی حاکم کرمانشاه بوده است به‌روی صحنه رفت و عواید آن به مدرسهٔ علمیهٔ اسلامیه اختصاص پیدا کرد. نخستین گروه تئاتر در کرمانشاه «هیئت تئاترال ارامنه» نام داشت که تقی رهبر سرپرستی آن را برعهده
ارامنه» نام داشت که تقی رهبر سرپرستی آن را برعهده داشت و تا سال ۱۳۲۰ فعال بود. سپس گروه‌های تئاتر دیگری تشکیل شد. در سال ۱۳۲۳ نمایش «اتللو» در سالن دبیرستان شاهپور به‌روی صحنه رفت که نخستین اجرای یک نمایش کلاسیک و سنگین در کرمانشاه بود. تا سال ۱۳۴۵ اجراهای تئاتر در کرمانشاه محدود و در دبیرستان‌ها بود، اما در آن سال کلاس‌های آموزش تئاتر با هدف تربیت هنرآموزان به‌مدت یک ماه با مربیگری بهرام بیضایی در کرمانشاه تشکیل شد. متعاقب آن «مرکز هنرهای دراماتیک کرمانشاه» تأسیس و «گروه نمایش کرمانشاه» نیز تشکیل شد و
تأسیس و «گروه نمایش کرمانشاه» نیز تشکیل شد و فعالیت خود را آغاز کرد که تحولی در تئاتر کرمانشاه به وجود آورد. انجمن هنرهای نمایشی استان کرمانشاه اصلی‌ترین نهاد فعال در زمینهٔ هنر تئاتر در این استان به‌شمار می‌رود. این انجمن از سال ۱۳۸۷ و با تأسیس انجمن هنرهای نمایشی ایران شعبهٔ این انجمن در استان کرمانشاه محسوب می‌شود. علیرغم اینکه مستقل‌سازی انجمن‌های استانی در سطح کشور آغاز شده و تا خرداد ۱۴۰۰ در شش استان محقق شده است، اما انجمن هنرهای نمایشی استان کرمانشاه هنوز نتوانسته به‌عنوان انجمنی مستقل به‌ثبت برسد.
هنوز نتوانسته به‌عنوان انجمنی مستقل به‌ثبت برسد. در سال ۱۳۹۹ تعداد ۱۹ گروه نمایشی فعال در استان کرمانشاه مشغول فعالیت در زمینهٔ تئاتر بوده‌اند. همچنین رئیس انجمن نمایش استان کرمانشاه در ۲۹ آبان ۱۴۰۰ اعلام کرد که بیش از ۱۲۰۰ هنرمند در عرصهٔ هنرهای نمایشی استان کرمانشاه به فعالیت مشغول هستند. در آذر سال ۱۳۸۳ نخستین جشنوارهٔ تئاتر در استان کرمانشاه با عنوان نخستین دورهٔ «جشنوارهٔ فصلی تئاتر استانی ماه» در کرمانشاه برگزار شد. سی و ششمین جشنوارهٔ استانی تئاتر کرمانشاه نیز در آبان ۱۴۰۳ در کرمانشاه برگزار شد.
کرمانشاه نیز در آبان ۱۴۰۳ در کرمانشاه برگزار شد. نخستین دورهٔ «جشنوارهٔ تئاتر خیابانی استان کرمانشاه» نیز در مهر ۱۳۹۴ نیز همزمان با برگزاری بیست و هفتمین دورهٔ جشنوارهٔ استانی تئاتر کرمانشاه برگزار شد. همچنین جشنوارهٔ دیگری نیز برای اجرای تئاتر خیابانی در سطح منطقهٔ غرب کشور از سال ۱۳۹۷ برگزار می‌شود که «جشنوارهٔ منطقه‌ای تئاتر خیابانی هرسین» نام دارد. نخستین دورهٔ این جشنواره در اردیبهشت ۱۳۹۷ و دومین دورهٔ آن در مرداد ۱۳۹۸ برگزار شده است. «جشنوارهٔ منطقه‌ای تئاتر فجر منطقه یک» طی روزهای ۷ تا ۱۰ دی ۱۴۰۱،
تئاتر فجر منطقه یک» طی روزهای ۷ تا ۱۰ دی ۱۴۰۱، با حضور ۲۵۰ هنرمند در قالب ۱۷ گروه از ۱۰ استان به میزبانی کرمانشاه برگزار شد که برگزیدگان آن راهی چهل و یکمین جشنوارهٔ بین‌المللی تئاتر فجر شدند. همچنین گروه‌های نمایشی تئاتر خیابانی کرمانشاه، در شانزدهمین جشنواره بین‌المللی تئاتر خیابانی به میزبانی مریوان، عناوین سوم کارگردانی و بازیگر زن، رتبه اول طراحی لباس و رتبه اول موسیقی مشترک در بخش اصلی مسابقه را به خود اختصاص دادند. در بخش فراگیر شانزدهمین جشنواره بین‌المللی تئاتر خیابانی مریوان، نمایش جایی برای گل
تئاتر خیابانی مریوان، نمایش جایی برای گل سرخ از مهم‌ترین عناوینی بودند که گروه‌های نمایشی تئاتر خیابانی کرمانشاه در این جشنواره کسب کردند. نمایشنامه‌های کلاسیک خارجی. از نمایشنامه‌های کلاسیک خارجی که در کرمانشاه به روی صحنه رفته‌اند، می‌توان از تاجر ونیزی اثر ویلیام شکسپیر به کارگردانی علی اشرف جواهری، بازرس اثر نیکلای گوگول به کارگردانی عباس بنی عامریان، استثناء و قاعده اثر برتولت برشت به کارگردانی امیر کرم، نمایشنامه ادیپ شهریار اثر سوفوکل به کارگردانی نیلوفر قلعه شاخانی و … یاد کرد. سینما. نخستین سینما
قلعه شاخانی و … یاد کرد. سینما. نخستین سینما در استان کرمانشاه سینماتوگراف فروهر بود که در سال ۱۳۱۰ تأسیس شد. دهه‌های ۱۳۴۰ و ۱۳۵۰ اوج رونق سالن‌های سینما در استان کرمانشاه بود، به‌گونه‌ای که در سال ۱۳۵۶ تعداد ۱۰ سالن سینما در استان کرمانشاه به فعالیت مشغول بود. این رونق پس از انقلاب اسلامی ۱۳۵۷ به‌سردی گرایید. درحال حاضر تنها ۲ سینمای فعال در مرکز استان وجود دارد و بقیهٔ شهرستان‌ها فاقد سالن سینمای فعال هستند. در شهریور ۱۴۰۰ در استان کرمانشاه به ازای هر ۱۲۵۰ نفر یک صندلی سینما وجود داشته، درحالی‌که در همان
نفر یک صندلی سینما وجود داشته، درحالی‌که در همان زمان سرانهٔ کشوری یک صندلی به‌ازای ۶۲۰ نفر بوده است. تولید فیلم به‌صورت حرفه‌ای در استان کرمانشاه به‌ندرت صورت گرفته است. در شهریور ۱۴۰۰ تعداد ۹ مؤسسهٔ فیلمسازی در استان کرمانشاه فعال بوده‌اند. "مجمع فیلم‌سازی استان کرمانشاه" از ۸ دی ۱۴۰۰ زیر نظر معاون هنری و سینمایی ادارهٔ کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان کرمانشاه شکل گرفته که از مدیران شرکت‌های فیلمسازی استان تشکیل شده است. مهم‌ترین مرکز تولید فیلم‌های کوتاه، تجربی، مستند و فیلمسازی غیرحرفه‌ای در استان
تجربی، مستند و فیلمسازی غیرحرفه‌ای در استان کرمانشاه انجمن سینمای جوانان ایران است که از سال ۱۳۶۴ در مرکز این استان دفتری تأسیس کرده است. فعالیت‌های این مرکز بر سه رکن آموزش، تولید و جشنواره مبتنی است. در سال ۱۳۹۶ نخستین دورهٔ «جشنوارهٔ فیلم کوتاه و عکس شبدیز» و در سال ۱۳۹۷ نیز دومین دورهٔ این جشنواره در کرمانشاه برگزار شد. با وجود اینکه برگزارکنندگان جشنواره از تأسیس دبیرخانه و برگزاری سومین دورهٔ آن در سطح ملی در کرمانشاه خبر دادند، اما همه‌گیری کرونا مانع از برگزاری سومین دورهٔ این جشنواره در کرمانشاه
از برگزاری سومین دورهٔ این جشنواره در کرمانشاه شد. همچنین از سال ۱۳۹۱ فیلم‌های جشنوارهٔ بین‌المللی فیلم فجر همزمان با تهران در سینماهای کرمانشاه نیز نمایش داده می‌شوند. موسیقی. استان کرمانشاه از دیرباز یکی از مراکز بااهمیت رشد هنر موسیقی بوده و در موسیقی کردی و ایرانی جایگاه تأثیرگذاری داشته و چهره‌های نامداری از این استان در هنر موسیقی ظهور کرده‌اند. علی اکبر مرادی نوازندهٔ برجستهٔ تنبور از شهر کرمانشاه به عنوان مرکز موسیقی کردی یاد می‌کند و ریشهٔ بسیاری از گوشه‌های موسیقی ایرانی را در موسیقی کرمانشاه
از گوشه‌های موسیقی ایرانی را در موسیقی کرمانشاه می‌داند. حسین علیزاده دیگر استاد موسیقی ایرانی نیز از کرمانشاه با نام «پدر موسیقی ایرانی» یاد کرده است. بهمن کاظمی پژوهشگر موسیقی، موسیقی رایج در شهر کرمانشاه را به سه دستهٔ موسیقی باستانی، موسیقی روستایی و موسیقی شهری تقسیم‌بندی می‌کند. از سازهای رایج در موسیقی کردی در استان کرمانشاه می‌توان به تنبور، دف، شمشال و کمانچه اشاره کرد. تا پیش از انقلاب ۵۷، رادیو کردی در کرمانشاه دایر بود و این رادیو مخاطبان بسیاری در میان کردهای هر چهار کشور به دست آورده بود. در
در میان کردهای هر چهار کشور به دست آورده بود. در ۲۲ دی ۱۳۹۹ شهرستان دالاهو در استان کرمانشاه از سوی وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی به‌عنوان شهر ملی تنبور در کشور ایران معرفی شد. در این شهرستان ۱۵۸ کارگاه ساخت تنبور وجود دارد که برخی از آنها قدمت بسیاری دارند. همچنین خانه تنبور از ۲۲ شهریور ۱۳۹۶ با اهتمام علی‌اکبر مرادی موسیقیدان کُرد در این شهرستان فعالیت خود را آغاز کرده است. هنرهای تجسمی. پیشینهٔ هنرهایی مانند سنگ‌تراشی، مجسمه‌سازی، معماری، کاشیکاری، خوشنویسی، تذهیب و نقاشی در کرمانشاه به
کاشیکاری، خوشنویسی، تذهیب و نقاشی در کرمانشاه به گذشته‌های دور بازمی‌گردد. از سدهٔ نوزدهم آثاری از هنرمندان نقاش و خوشنویس کرمانشاه در کتابخانه‌ها و آرشیوها و نیز در خانه‌های اشراف، کاخ‌های حکومتی و بناهای مذهبی مانند مسجدها و تکیه‌ها بر جای مانده است. ازجمله می‌توان به تکیه معاون‌الملک اشاره کرد که گفته می‌شود بنای اولیهٔ آن با نقاشی‌های دیواری تزئین یافته بوده و پس از تخریب تکیه و بازسازی آن به اهتمام حسن‌خان معاون‌الملک با کاشی‌های نقاشی‌شده با مضامین مذهبی پوشانده می‌شود. همچنین در خانهٔ علیقلی میرزا
پوشانده می‌شود. همچنین در خانهٔ علیقلی میرزا صارم‌الدوله بین ۳۰ تا ۴۰ نقاشی دیواری به جای مانده که پرتره‌هایی از شخصیت‌های اروپایی و درباریان قاجار مانند ناصرالدین‌شاه و آقاخان صدراعظم و تابلویی از جنگ فرانسه و روسیه از آن جمله‌اند. احمد منشی قمی از بهرام کرمانشاهی به‌عنوان یکی از نقاشان نامدار نیمهٔ دوم سدهٔ سیزدهم هجری نام برده است که شیوهٔ نقاشی کلاسیک را در روسیه فراگرفته بود و در دربار ناصرالدین‌شاه فعالیت می‌کرد. نسل اول نقاشان مدرن در کرمانشاه را شاگران کمال‌الملک و دانش‌آموختگان مدارس جدید تهران
کمال‌الملک و دانش‌آموختگان مدارس جدید تهران شکل دادند که در اواخر دورهٔ قاجار و پهلوی اول آثار خود را ارائه کردند و همگی متأثر از شیوهٔ رئالیسم بودند. از مهم‌ترین نقاشان نسل اول کرمانشاه می‌توان به ایوب‌خان سپهری زنگنه (مزین‌الممالک) از شاگردان کمال‌الملک در مدرسهٔ صنایع مستظرفه و برادرش شعیب‌خان سپهری زنگنه (مصورالسلطان)، محمدحسین‌خان زنگنه از نخستین دانش‌آموختگان دارالفنون، حسینعلی‌خان هندسی گوران دانشجوی معماری دانشگاه سوربن فرانسه، دانش‌آموختهٔ دارالفنون و از شاگردان کمال‌الملک و مصورالممالک، میرزا
و از شاگردان کمال‌الملک و مصورالممالک، میرزا عبدالله صنیعی و سیدمحمد نجومی (سیف‌السادات اول) اشاره کرد که نقاشی و آموزش آن را به‌شیوهٔ نوین در کرمانشاه ترویج کردند. نسل دوم نقاشان کرمانشاه نیز که اغلب شاگردان نسل اول بودند، در دورهٔ پهلوی دوم به عرضهٔ آثار خود پرداختند و علیرغم تداوم بخشیدن به شیوهٔ رئالیستی در مضمون آثار خود تغییراتی ایجاد کردند. از نسل دوم نقاشان کرمانشاه می‌توان به جواد هنرزاد (آجیلچی)، حسین تابعی، رکن‌الدین سپهری زنگنه و ایرج هندسی اشاره کرد. از دههٔ ۱۳۲۰ شمسی نسل جدیدی از هنرمندان در
کرد. از دههٔ ۱۳۲۰ شمسی نسل جدیدی از هنرمندان در نقاشی ایران ظهور کردند که اکثراً آموزش‌دیدهٔ اروپا و به‌ویژه فرانسه بودند و متأثر از درک خود از هنر اروپا جریان‌های نوینی در هنر معاصر ایران پدیدآوردند. اگرچه برخی از نقاشان نسل سوم کرمانشاه همچون منوچهر ملکشاهی، عبدالحسین محسنی کرمانشاهی و دیگران همچنان به رئالیسم پایبند مانده و تغییر چشمگیری در سبک و محتوای آثار خود به وجود نیاورده‌اند، اما برخی از نقاشان این نسل نیز متأثر از جریان هنری ایجادشده در مراکز هنری تهران به این جریان‌های نوین روی آوردند و حتی
هنری تهران به این جریان‌های نوین روی آوردند و حتی برخی از آن‌ها از چهره‌های اصلی و جریان‌سازان آن بودند. از میان نقاشانی که در نسل سوم نقاشان کرمانشاه از تکرار مضامین تکراری به شیوهٔ واقع‌گرایانه خودداری کردند و به جریان‌های نوین مختلفی که در فضای هنری ایران تازگی داشت روی آوردند، می‌توان به هانیبال الخاص، نیکزاد نجومی، گیتی نوین، علیرضا کرمی، بهرام کلهرنیا و احد مظفری کاکاوند اشاره کرد که اوج فعالیت هنری آنان عمدتاً در فاصلهٔ میان کودتای ۱۳۳۲ تا پایان جنگ ایران و عراق بود. پس از جنگ تغییرات اجتماعی و
جنگ ایران و عراق بود. پس از جنگ تغییرات اجتماعی و اقتصادی چشمگیری در استان کرمانشاه به‌وجود آمد و با تأسیس آموزشگاه‌های نقاشی و افزایش ظرفیت دانشگاه‌ها و سپس سهولت ارتباطات جهانی، از میان متولدان دهه‌های ۱۳۵۰ و ۱۳۶۰ نسل چهارمی از نقاشان ظهور کردند که به تجربیات جدیدی در نقاشی و هنرهای تجسمی دست زدند. از میان نقاشان نسل چهارم کرمانشاه می‌توان به خلیل کویکی، بشیر ناصری، بشیر نظری، هیوا پاشایی و دیگران اشاره کرد. در سال ۱۳۸۰ مؤسسهٔ آموزش عالی فرهنگ و هنر کرمانشاه تأسیس شد و برای نخستین بار نقاشی به‌عنوان
تأسیس شد و برای نخستین بار نقاشی به‌عنوان رشته‌ای دانشگاهی در کرمانشاه تدریس شد. با این وجود این مؤسسه در شهریور ۱۳۹۸ تعطیل شد و تدریس آکادمیک نقاشی ادامه پیدا نکرد. نخستین دورهٔ جشنوارهٔ هنرهای مفهومی کرمانشاه در شاخه‌های ویدیوآرت، پرفورمنس و هنر اجرا، چیدمان و هنر محیطی با شرکت هنرمندان پنج استان غرب ایران در اسفند ۱۴۰۰ برگزار شد. چهارمین دورهٔ این جشنواره در مهر ۱۴۰۳ در کرمانشاه برگزار شد. رسانه‌ها. در استان کرمانشاه نیز به‌پیروی از قوانین کشور جمهوری اسلامی ایران، رسانهٔ خصوصی اجازهٔ تأسیس و فعالیت
اسلامی ایران، رسانهٔ خصوصی اجازهٔ تأسیس و فعالیت ندارد. تنها رسانه‌های محلی موجود در انحصار حکومت مرکزی هستند و از صدا و سیمای مرکز کرمانشاه پخش می‌شوند. درحال حاضر این نهاد، شبکه استانی زاگرس و رادیو کرمانشاه را به‌عنوان تلویزیون و رادیوی استانی برای مردم استان کرمانشاه پخش می‌کند. صنایع دستی. صنایع دستی در استان کرمانشاه به موازات توسعه کشاورزی و دامداری پیشرفت‌هایی داشته و در اقتصاد و زندگی مردم استان به‌ویژه عشایر و روستائیان نقش مهمی دارد. صنایع دستی در استان کرمانشاه از سابقه تاریخی طولانی برخوردار
در استان کرمانشاه از سابقه تاریخی طولانی برخوردار است، به‌طوری که روزگاری کرند غرب زرادخانه مهمی بوده که سلاح‌های گوناگونی می‌ساخته است. در زمان یورش‌های تیموریان و جنگ‌های ایران و عثمانی، از سلاح‌های ساخت کرند یاد شده است. در استان کرمانشاه حدود ۲۵ هزار هنرمند صنایع دستی در ۶۵ رشته در مجموع حدود ۲۰۰ کارگاه انفرادی و گروهی مشغول به فعالیت هستند. بیشترین تولیدات هنرمندان صنایع دستی استان در رشته‌های چوب، چرم، گلیم، گیوه، سفال، سازهای سنتی و لباس کُردی است. همچنین چهار شهرستان استان کرمانشاه در زمینهٔ صنایع
چهار شهرستان استان کرمانشاه در زمینهٔ صنایع دستی دارای نشان ثبت هستند و چهار بازارچهٔ دائمی و ۱۰۰ فروشگاه صنایع دستی نیز در استان کرمانشاه وجود دارد. استان کرمانشاه یکی از مراکز بافت فرش در ایران است. در سال ۱۳۹۹ این استان با بافت ۱۰۰ هزار متر مربع برابر با ۵ درصد از کل فرش دست‌بافت ایران جزو ۱۰ استان اول تولیدکنددهٔ فرش دست‌بافت در این کشور بوده است. قالی سنقر و کلیایی استان کرمانشاه از گونه‌های بسیار باکیفیت و معروف فرش دست‌بافت به‌شمار می‌آید. به‌طور کلی ۳۵ نقشه مختص به استان کرمانشاه شناسایی شده است.