اعتراضات ۲۰۲۵ نسل زد نپال کیست؟ توضیح بده.
در سپتامبر ۲۰۲۵، تظاهرات گسترده‌ای که معمولاً به‌عنوان اعتراضات نسل زد شناخته می‌شود، در سراسر نپال به اتفاق انجامید که عمدتاً توسط دانشجویان و شهروندان جوان سازماندهی شده بود. این اعتراضات پس از ممنوعیت سراسری بسیاری از پلتفرم‌های محبوب رسانه‌های اجتماعی آغاز شد، اما منشأ آن ناامیدی مردم از فساد و نمایش ثروت توسط مقامات دولتی و خانواده‌هایشان و همچنین ادعاهای سوءمدیریت بودجهٔ عمومی بود. این جنبش به سرعت در سراسر کشور نپال گسترش پیدا کرد و مسائل گسترده‌تری از حکومت‌داری، شفافیت و پاسخگویی سیاسی را دربر گرفت. اعتراضات به سرعت با خشونت علیه مقامات دولتی و خرابکاری در ساختمان‌های دولتی و سیاسی در سراسر کشور تشدید شد و باعث استعفای بعضی از سیاستمداران انجامید.در ۹ سپتامبر ۲۰۲۵، نخست‌وزیر شارما اولی، به همراه چند وزیر دولت، استعفا دادند و در ۱۲ سپتامبر، سوشیلا کارکی به عنوان نخست‌وزیر موقت نپال منصوب شد. تا ۱۳ سپتامبر ۲۰۲۵ اعتراضات فروکش کرده بود.پیشینه.در ۴ سپتامبر ۲۰۲۵، دولت نپال دستور تعطیلی ۲۶ پلتفرم رسانه اجتماعی از جمله فیس‌بوک، ایکس، یوتیوب، لینکدین، ردیت، سیگنال و اسنپ‌چت را به دلیل عدم ثبت نام تحت قوانین جدید وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات صادر کرد. منتقدان استدلال کردند که این تعطیلی ناشی از یک روند در رسانه‌های اجتماعی است که خویشاوندسالاری ذا برجسته می‌کند و بر امتیازات ناروای فرزندان و بستگان رهبران سیاسی بانفوذ تمرکز دارد. این روند توجه عمومی و تعامل قابل توجهی را از سوی کاربران نسل جوان برانگیخت و باعث جرقه اعتراضات شد.اهمیت ممنوعیت پلتفرم‌های رسانه‌ای، با اقتصاد نپال گره خورده است. ۳۳٪ از تولید ناخالص داخلی نپال، از طریق حواله‌های ارزی تأمین می‌شود، در همان حال و همزمان با آن، صدها هزار مجوز خروج از کشور صادر شده، در جایی که نرخ بیکاری جوانان به ۲۰٪ رسیده است. این بدان معناست که این حواله‌ها، هزینه‌های خانواده‌ها را تأمین کرده و امکان پرداخت صورتحساب‌های هزینه‌های آنها را میسر می‌سازد، اما این امر، همچنین نشان‌دهنده عدم وجود تحول ساختاری در اقتصاد داخلی، به سمت یک الگوی اشتغال‌محوری است و همین موضوع، جوانان را به سمت کار در فضاهای آنلاین سوق می‌دهد.پیش از اعتراضات، درآمد متوسط سالانه هر نپالی، ۱۴۰۰ دلار بود، در حالی که خانواده‌های نخبگان حاکم برکشور، ثروت خود را در شبکه‌های اجتماعی به نمایش می‌گذاشتند. این روند موسوم به «فرزندان نپالی‌زاده» (Nepo Kid)، خشم گسترده‌ای را برانگیخت، به‌ویژه در میان کاربران نسل Z. میانگین سنی جمعیت نپال ۲۵ سال است، به این معنا که بخش بزرگی از این جمعیت، در گروه سنی نسل Z قرار دارد، همان نسلی که از شبکه‌های اجتماعی، بیشترین استفاده را می‌کند. به دلیل این موضوع، همراه با زمین‌های عمدتاً روستایی و ناهموار کشور و مهاجرت گسترده افراد به خارج، نپال یکی از بالاترین نرخ‌های استفاده از شبکه‌های اجتماعی در آسیای جنوبی را دارد، بطوری که تقریباً به ازای هر دو نفر، یک حساب کاربری در شبکه‌های اجتماعی وجود دارد.گاهشمار.۸ سپتامبر.تجمعات بزرگی در کاتماندو، به ویژه در مایتیگار ماندالا و اطراف ساختمان پارلمان فدرال، نیو بانشور، با حضور ده‌ها هزار نفر شکل گرفت. این اعتراضات رهبری رسمی نداشت و افراد داوطلبانه برای مخالفت با فساد و ممنوعیت رسانه‌های اجتماعی به آن پیوستند. تظاهرات زمانی تشدید شد که معترضان تلاش کردند وارد پارلمان فدرال نپال شوند و نیروهای امنیتی با گاز اشک‌آور، ماشین‌های آب‌پاش، گلوله‌های لاستیکی و مهمات جنگی با آنها مقابله کرند. پرچم جالی راجر دزدان دریایی کلاه حصیری از مجموعه "مانگا" "وان پیس" توسط برخی از معترضان، به روشی مشابه اعتراضات سال ۲۰۲۵ اندونزی، مورد استفاده قرار گرفت.۹ سپتامبر.پس از آنکه نخست‌وزیر شارما اولی به وزرای حزب کمونیست نپال دستور داد که از سمت‌های خود استعفا ندهند، او خود استعفا داد و به یک پادگان ارتش در شیواپوری در بودانیلکانتا گریخت. گزارش‌های متناقضی دربارهٔ استعفای رئیس‌جمهور «رام چندرا پودل» نیز منتشر شد، اما ارتش نپال، گزارش‌های مربوط به استعفای پودل را تکذیب کرد. با وجود این، اعتراضات در سراسر کشور ادامه یافت. معترضان، بسیاری از ساختمان‌های دولتی را به آتش کشیدند که شامل بخشی از «سینگا دربار» (مرکز اداری نپال)، ساختمان مجاور دیوان عالی نپال، اقامتگاه رئیس‌جمهور در «سیتال نیواس»، اقامتگاه نخست‌وزیر در «بالواتار» و همچنین دفتر مرکزی حزب کمونیست UML بود. گزارش‌های متعدد حاکی از آن است که فرمانده ارتش نپال، «آشوک راج سیگدل»، به اولی توصیه کرده بود که برای بازگرداندن آرامش توسط ارتش، استعفا دهد.اقدامات خشونت‌آمیز تظاهرکنندگان، چندین مکان برجسته در کاتماندو را هدف قرار داد، از جمله آنها، اقامتگاه‌های نخست‌وزیر و رئیس‌جمهور، همچنین خانه‌های وزرای مختلف دولت و اعضای پارلمان که توسط معترضان به آتش کشیده شدند. ساختمان پارلمان نیز به آتش کشیده شد. دفتر مرکزی حزب UML و کنگره نپال مورد تخریب قرار گرفت و پرچم‌های حزبی پایین کشیده و سوزانده شدند. نیروهای امنیتی، از جمله ارتش نپال، تخلیهٔ مطمئنانه سیاستمداران از مناطق آسیب‌دیده را تسهیل کردند و آنان را به فرودگاه بین‌المللی تریبهوان (TIA) منتقل نمودند. تمام این اقدامات در زمانی بود که تلاش داشتند حوادث رو به افزایش آتش‌سوزی و تخریب را مهار کنند. وزیر کشاورزی «رام نات آدیکاری» و وزیر بهداشت پراادیپ پودل، به همراه ۲۱ نماینده از حزب رستریا سواتانترا استعفا دادند و تمام نمایندگان حزب رستریا پرجاتانترا نیز کناره‌گیری کردند. چندین عضو از حزب UML به رهبری اولی جدا شدند. معترضان به فرودگاه تریبهوان رفتند تا مانع فرار رهبران سیاسی شوند. فرودگاه بسته شد و توسط ارتش نپال اشغال گردید. سردرگمی گسترده‌ای رخ داد زیرا، صدها مسافر در TIA سرگردان ماندند و همین موضوع شرکت‌های هواپیمایی را واداشت تا کارکنان خود را موظف کنند که تمامی افراد را در داخل فرودگاه نگهدارند. پروازهای بین‌المللی برنامه‌ریزی‌شده، یا به پوخارا منحرف شدند یا لغو گشتند. در اوایل عصر، ساختمان مؤسسه رسانه‌ای «کانتیپور» به آتش کشیده شد. پورتال خبری آنلاین آن، به دلیل آسیب به سرور شبکه کامپیوتری متوقف گردید و ناچار شد از فیسبوک، به‌عنوان جایگزین آن استفاده کند. سایر ساختمان‌هایی که توسط معترضان به آتش کشیده شدند، هتل جدید «هیلتون» در کاتماندو و ساختمان وزارت بهداشت در رامشاه‌پاته بود که طراحی آن توسط «لوئی کان» انجام شده بود.چندین رهبر سیاسی و اقامتگاه‌هایشان مورد حمله قرار گرفتند. نخست‌وزیر پیشین «شِر بهادر دئوبا» و همسرش «آرزو رانا دئوبا» نیز، هنگام به آتش کشیده شدن خانه‌شان زخمی شدند. آنان توسط معترضان به پلیس تحویل داده شدند. خانه و خودروی معاون نخست‌وزیر «پراکاش مان سینگ» به آتش کشیده شد و پس از آن خانه رئیس‌جمهور پیشین «بیدیا دوی بهنداری» در «بهانگال» در کاتماندو، به آتش کشیده شد. اقامتگاه نخست‌وزیر پیشین «جهالا نات خانال» نیز به آتش کشیده شد و همسر او «راجیا لَکشمی چیترکار» زخمی گردید. اقامتگاه «رامش لیکهاک» نیز در «نای‌کاپ» در کاتماندو، به آتش کشیده شد. در ناحیه روپاندهی، خانه‌های سیاستمداران محلی و از جمله «بال کریشنا خاند»، «بُوج پرساد شرِستا» و چندین شهردار به آتش کشیده شدند. در ناحیه چیتوان، خانه نخست‌وزیر پیشین «پراچاندا» به آتش کشیده شد. خانه دختر او، «گانگا داهال» نیز، در «لالیت‌پور» به آتش کشیده شد. روز بعد یک جسد در آن خانه پیدا شد. در «هتاودا»، چندین اداره دولتی تخریب و به آتش کشیده شدند. در استان «کرنالی»، ساختمان پارلمان و اقامتگاه وزیر ارشد «یام لال کَندل» به آتش کشیده شد. در «بیرات‌نگر»، پایتخت استان «کوشی»، دفتر ناحیه و دادگاه ناحیه به آتش کشیده شد و پس از آن اقامتگاه وزیر ارشد و وزرای کابینه نیز به آتش کشیده شدند.زندان «کایلالی» مورد حمله معترضان قرار گرفت و تمامی زندانیان آن گریختند. «راوی لامیشانه» از زندان «ناخو» در کاتماندو آزاد شد؛ این زندان بعداً به آتش کشیده شد و همه زندانیان آنهم گریختند. زندان «کاسکی» نیز به آتش کشیده شد و ۷۷۳ زندانی موفق به فرار شدند. در ناحیه «بانکه»، پنج زندانی پس از آنکه نیروهای امنیتی هنگام شورش در یک مرکز اصلاح و تربیت نوجوانان، آتش گشودند، کشته شدند. ساختمان اداره راه، پس از آتش‌سوزی توسط معترضان، به همراه دفتر «کمیسیون تحقیق دربارهٔ سوءاستفاده از قدرت»، به شدت آسیب دید. ایستگاه پایین تله‌کابین «چاندراگیری» نیز به آتش کشیده شد. بهمین صورت، «پارک دیجیتال سی‌جی الکترونیکس»، و همچنین پاسگاه‌های پلیس «بالامبو» و «تَنکوت» بآتش کشیده شدند.چندین تن از معترضان نیز زخمی شدند. سی و سه نفر در بیمارستان آموزشی تحت درمان قرار گرفتند. سه پلیس در «کوتشور» جان باختند. در چندین شهر از جمله کاتماندو، برگنج، سیدارتاناگار، بوتوال، پوکارا، ایتاهاری و داماک، حکومت نظامی برقرار شد. علاوه بر این، پلیس و نیروهای مسلح، شروع به بازرسی خانه‌به‌خانه در نزدیکی مناطق اعتراضات کردند تا معترضان را دستگیر کنند و همچنین به بیمارستان خدمات کشوری یورش بردند، جایی که معترضان زخمی و در حال مرگ پس از تیراندازی یا ضرب و جرح توسط نیروهای دولتی منتقل شده بودند.دیدار دوستانه فوتبال میان نپال و بنگلادش لغو شد.گفت‌وگوها دربارهٔ بازگرداندن نظام پادشاهی دوباره مطرح شد و پادشاه پیشین «گیانندرای نپال»، به‌عنوان «نماد مقاومت برای کسانی که از نظام سیاسی کنونی سرخورده‌اند» و به‌ویژه از سوی مخالفان سلطنت‌طلب دولت‌های پس از جنگ داخلی نپال ظاهر شد. اوایل سال، سلطنت‌طلبان با درخواست بازگرداندن پادشاهی دست به اعتراض زدند که با سرکوبی شدیدی مواجه شدند و دست‌کم دو کشته برجای گذاشتند.حدود ساعت ۲۲:۰۰ به وقت نپال، ارتش نپال اعلام کرد که در غیاب نخست‌وزیر، «کنترل کشور را به دست خواهد گرفت» تا «قانون و نظم» حفظ شود. ارتش در بیانیه مطبوعاتی خود، خواستار همکاری شد، زیرا نیروها همان شب و تا ساعات اولیه روز بعد در نقاط مختلف مستقر شدند. کمی بعد در همان شب، رئیس ستاد ارتش «آشوک راج سیگدل» از گروه‌های معترض خواست برای گفتگو وارد عمل شوند.۱۰ سپتامبر.در ساعات اولیه صبح، نیروهای ارتش نپال، در محله‌ها و مناطق حساس، به گشت‌زنی مشغول بودند. ژنرال «سیگدل» از معترضان خواست تا آرامش خود را حفظ کنند، زیرا دولت در تلاش است که صلح را بازگرداند. حدوداً بین ساعت ۱۰:۰۰ صبح ۹ سپتامبر تا ۲۲:۰۰ شب ۱۰ سپتامبر، ارتش اعلام کرد که ۲۷ نفر را به اتهام غارت، آتش‌سوزی و دیگر «اقدامات مخرب و هرج‌ومرج‌طلبانه» بازداشت کرده و همچنین مقادیری سلاح ضبط کرده است. گزارش‌های بعدی شماره سلاح‌های توقیف‌شده را، ۳۱ قبضه اعلام کردند.در برخی از مناطق، معترضان در طول شب همچنان به یورش به ساختمان‌های دولتی و خانه‌های سیاستمداران ادامه دادند. در یکی از ویدئوها، گروهی از معترضان دیده می‌شوند که سلاح‌هایی را از داخل تعدادی از خانه‌ها به دست آورده‌اند، از جمله، تصور می‌شود که در بین این سلاح‌ها، یک کارابین GSG-522 و یک تفنگ گلنگدنی باشد. در ساعات ظهر، شدت این روند کاهش یافت. گروهی از معترضان شروع به پاکسازی خیابان نزدیک ساختمان پارلمان کردند که روز قبل به آتش کشیده شده بودند. بسیاری از سلاح‌های ارتش توسط معترضان ضبط شد. در یکی از ویدئوها، جلیقه‌های ضدگلوله، تفنگ‌های L1A1 SLR، نارنجک‌انداز ۳۷ میلی‌متری وبلی و اسکات «شِرمولی»، تفنگ‌های INSAS 1B1، تفنگ‌های لی-انفیلد و تفنگ‌های ایشاپور 1A1 به نمایش درآمده بودند.معترضان برای انتخاب رهبر موقت خود، به بحث‌های آنلاین پرداختند. حدود ساعت ۱۰ شب به وقت نپال، گروه رأی‌گیری کرد و «سوشیلا کارکی» را برگزید. «بالن شاه» و «کول مان غیسینگ» نامزدهای دیگر بودند. گفته می‌شود که بالن تلفن را پاسخ نداده است. «دورگا پرسای» به‌طور جداگانه با فرمانده ارتش دیدار کرد، اما نتیجه قطعی به دست نیامد. کارکی در مصاحبه‌ای با News18، آمادگی خود را برای پذیرش این سمت تأیید کرد.در «پوخارا»، دو جسد در داخل یک خانه سوخته در «نایابازار» و «لیک‌ساید» پیدا شد.پلیس اعلام کرد که تا ۱۰ سپتامبر، بیش از ۱۳٬۵۰۰ زندانی از زندان‌های سراسر کشور گریخته‌اند. سربازان ۳۰۳ نفر از آن زندانیان را دستگیر کرده و به پلیس تحویل دادند. همچنین ۷۳ قبضه تفنگ بازگردانده شد. در بخش دادینگ، دو زندانی هنگام تلاش برای فرار توسط سربازان کشته و هفت نفر دیگر زخمی شدند، در حالی که سربازان همچنین یک تلاش برای فرار از زندان اصلی کاتماندو را ناکام گذاشتند.بسته بودن فرودگاه بین‌المللی «تریبهوان (TIA)» تا اواخر صبح تمدید شد، اما در نهایت، فعالیت‌های آن از سر گرفته شد.واکنش‌ها.واکنش‌های داخلی دولت.گوبیندا باندی، وزیر سابق دادگستری، گفت که ممنوعیت رسانه‌های اجتماعی مغایر با قانون اساسی و آزادی‌های اساسی، از جمله حقوقی است که توسط قانون اساسی نپال و میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی (ICCPR) محافظت می‌شود و وجود دارد.کمیسیون ملی حقوق بشر از مقامات خواست که از قدرت بیش از حد استفاده نکنند و «در برخورد با معترضین خویشتن‌داری کنند.»حزب «راستریا پرجاتانترا (RPP)» که در حال حاضر از دولت حمایت می‌کند، ممنوعیت شبکه‌های اجتماعی و واکنش پلیس به اعتراضات را محکوم کرد و علاوه بر آن، خواستار انحلال فوری دولت کنونی شد.شهردار کاتماندو، «بالندرا شاه»، در پستی در فیس‌بوک گفت که به دلیل محدودیت سنی تعیین‌شده از سوی برگزارکنندگان، نتوانسته در اعتراضات شرکت کند. با این حال او معتقد بود که گوش دادن به صدای آنان اهمیت دارد. رئیس‌جمهور «رام چندرا پودل» و ارتش نپال، خواستار آرامش و گفتگوی سیاسی شدند.دولت‌های خارجی.برطبق گزارشها، ناآرامی‌ها در نپال، بر فعالیت‌ها در امتداد مرز هند و نپال نیز تأثیر گذاشت. منابع محلی گزارش دادند که بازارها در سکوت فرورفته‌اند و این امر باعث رکود اقتصادی بیشتری در مناطق همجوار شده است. کمی پس از این نگرانی‌ها، «مرکز عملیات اضطراری ایالت ماهاراشترا (SEOC)»، در ۹ سپتامبر، یک اطلاعیه مسافرتی صادر کرد و از شهروندان هندی خواست تا اطلاع ثانوی، به کشور نپال سفر نکنند. این مرکز، خطوط تماس اضطراری در دسترس همگان قرار داد و به شهروندهای هندی و نپالی حاضر در نپال توصیه کرد که در مکانهای خود باقی بمانند.بامداد ۱۰ سپتامبر، «ایر ایندیا»، «ایندی‌گو»، «اسپایس‌جت» و چندین شرکت هواپیمایی هندی دیگر، رسماً تمامی پروازهای ورودی و خروجی از فرودگاه بین‌المللی تریبهوان (TIA) را لغو کردند. پس از بازگشایی فرودگاه در همان روز، «ایندی‌گو» پروازهای خود را از سر گرفت. با این حال، منابع داخلی فرودگاه گزارش دادند که فعالیت این فرودگاه، همچنان متوقف مانده و اطلاع‌رسانی از سوی مقامات، بسیار محدود بوده است. وزارت امور خارجه هند اعلام کرد که اوضاع اعتراضات را، از نزدیک زیر نظر دارد و با ابراز اندوه نسبت به کشته‌شدگان، به خانواده‌های قربانیان تسلیت گفت. این وزارتخانه، همچنین برای مجروحان آرزوی بهبودی سریع کرد و به شهروندان هندی در نپال توصیه نمود که از مقررات منع آمد و شد و دستورالعمل‌های ایمنی محلی، پیروی کنند. وزارت امور خارجه بنگلادش نیز اعلام کرد که اوضاع نپال را از نزدیک زیر نظر دارد و در حالی که به خانواده‌های جان‌باختگان تسلیت گفت و برای زخمی‌ها آرزوی بهبودی کرد، اظهار داشت که امیدوار است یک «گفت‌وگوی مسالمت‌آمیز و سازنده»، میان «همه طرف‌های ذیربط» در این کشور، برای حل هرگونه اختلافی، شکل بگیرد.سازمان‌های بین‌دولتی. کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد سخنگوی راوینا شمداسانی خواستار تحقیق در مورد قتل‌ها شد.سخنگوی دبیرکل سازمان ملل متحد «استفان دوجاریک»، از طرف دبیرکل سازمان ملل متحد «آنتونیو گوترش»، گفت که از «مرگ انسان‌ها عمیقاً اندوهگین است» و از مقامات نپال خواست به حقوق بین‌المللی بشر پایبند باشند و همچنین از معترضان خواست که به جان و مال مردم احترام بگذارند.«فولکر تورک»، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد، اظهار داشت که از شدت گرفتن خشونت‌ها «بهت‌زده» شده است و از نیروهای امنیتی خواست تا حداکثر خویشتنداری را به کار گیرند. او همچنین خواستار تحقیق در مورد عملکرد نیروهای امنیتی شد، به‌ویژه دربارهٔ مرگ معترضان و گزارش‌های مربوط به «استفاده‌های نامناسب از زور».گروه‌های حقوق بشر.سازمان «عفو بین‌الملل»، سرکوبی اعتراضات را محکوم کرد و در ۸ سپتامبر، خواستار تحقیقات مستقل و پاسخگویی بآنها شد. این سازمان، خواستار کاهش تنش گردید و از مقامات درخواست کرد که در استفاده از زور «بیشترین خویشتنداری را به کار گیرند». سازمان عفو بین‌الملل، از حق معترضان برای اعتراض مسالمت‌آمیز حمایت کرد و از دولت خواست که به «مطالبات مشروع جوانان برای پایان دادن به فساد» گوش دهد، تا آزادی‌های مدنی دوباره برقرار شود.سازمان «دیده‌بان حقوق بشر»، بلافاصله دربارهٔ اعتراضات بیانیه‌ای صادر نکرد، اما در یک گزارش خبری در ۹ سپتامبر، اقداماتی را پیشنهاد کرد. یافته‌های این سازمان حاکی از آن بود که دولت نپال، «سابقه خاموش کردن صدای آنلاین» را داشته است و این بار نیز، نارضایتی فزاینده در میان جوانان را دامن زده است. با اشاره به لغو ممنوعیت و خشونت گسترده پلیس، این سازمان پیشنهاد کرد که «مقامات نپالی، باید بسرعت و بی‌طرفانه، استفاده پلیس از زور را بررسی کنند و همه مسئولان متخلف، بدون توجه به جایگاهشان، باید به‌طور مناسب تنبیه یا محاکمه شوند». مدیر آسیایی این سازمان بنام «میناکشی گانگولی»، تأکید کرد که تیراندازی‌های پلیس، «بی‌اعتنایی وحشتناک دولت به جان شهروندان خود و نیاز ناامیدانه برای سرکوبی انتقادها را نشان می‌دهد». این سازمان همچنین به «اصول اساسی سازمان ملل دربارهٔ استفاده از زور و سلاح‌های گرم» و نیز به گزارش‌های کمیته حقوق بشر سازمان ملل استناد کرد تا نشان دهد که استفاده دولت از مهمات جنگی، خارج از چارچوب قضایی بوده است.«فدراسیون جهانی جامعه‌های حقوق بشر» و «سازمان جهانی علیه شکنجه» نیز در ۹ سپتامبر، بیانیه‌ای مشترکی منتشر کردند و سرکوبی اعتراضات مسالمت‌آمیز را محکوم کردند. آنان از دولت خواستند که «فوراً همه اشکال نقض و خشونت ضدبشری، توسط مقامات علیه معترضان را متوقف کند»، از طریق قانونی اطمینان دهد که لغو ممنوعیت دائمی است و با حفظ جایگاه خود به‌عنوان عضو «کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل متحد» و «میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی (ICCPR)»، «به حقوق اساسی مردم خود، چه آنلاین و چه آفلاین، احترام بگذارد».