payamvha/NorthPersian-wiki-corpus-rag-v2 huggingface dataset:
تالار اشرف کیست؟ توضیح بده.
تالار اشرف مربوط به دورهٔ صفوی است و در اصفهان، خیابان سپه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۰۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.تالار اشرف یکی از بناهای تاریخی اصفهان است که در دورهٔ صفوی سکونت‌گاه پادشاه، و حرم سلطنتی بود و در دوران قاجار، خانهٔ صارم‌الدوله (فرمانده نظامیان اصفهان) شد و سپس به انبار علوفه و اقامت‌گاه سربازان روسی تبدیل شد و روزگاری به ادارهٔ صحیه و سجل احوال، ادارهٔ معارف، ادارهٔ فرهنگ و هنر، ادارهٔ آموزش و پرورش، و ادارهٔ تشریفات استانداری تغییر کاربری داد. تالار اشرف که در زمان شاه عباس دوم صفوی ساخته شد و در دورهٔ شاه سلیمان کامل شد، در محدودهٔ تاریخی دولتخانهٔ صفوی و در نزدیکی رکیب‌خانه، تالار تیموری، توحیدخانه و کاخ چهلستون قرار داشت و اکنون در غرب خیابان استانداری و در محدودهٔ باغ استانداری اصفهان واقع است.این بنا به‌طور کامل با چوب‌بست ساخته شده است و بام آن مسطح بر پایه‌های بلند ضخیم پوشیده از طلا نهاده شده است.در اوایل جنگ جهانی اول به عنوان انبار مورد استفادهٔ واحدهای نظامی و سپس به جایگاه دستهٔ موزیک نظامی تبدیل می‌شود.حدود ۸۰ سال قبل پس از تخریب ساختمان‌های چپ و راست تالار، ادارهٔ باستان‌شناسی با مرمت بنا از ویرانی آن جلوگیری کرد و سپس ساختمان برای استقرار ادارهٔ معارف عمومی در نظر گرفته می‌شود.عمارتی که به نام تالار اشرف نامیده می‌شود باقی‌ماندهٔ کاخ‌های عصر صفوی است که در منطقهٔ دولت‌خانه در کنار قصرهای دیگری همچون تالار سرپوشیده، کاخ هشت‌بهشت، کاخ پشت مطبخ، رکیب‌خانه و تالار تیموری مجموعه‌ای از کاخ‌های باشکوه آن روزگار را تشکیل می‌داده است.کلمه «اشرف» باعث شده تا برخی ساختمان این عمارت را به «اشرف افغان» نسبت دهند. اما مطالعات پژوهشگران بیانگر این نکته است که «تالار اشرف» در زمان شاه عباس دوم ساخته شده و در عصر جانشین او شاه سلیمان کامل شده است.این اثر زرنگار از لحاظ هنر تزیین و نقاشی و مقرنس‌های زیبا و گچبری و طاق‌های متناسب ضربی جلوه و شکوهی خاص دارد.بسیاری از خارجیانی که در روزگار صفویه و بعد از آن دوران به شهر اصفهان آمده‌اند تالار اشرف را بنایی نفیس، شکوهمند و زیبا توصیف کرده‌اند.برخی از پژوهشگران نوشته‌اند در اوائل جنگ جهانی اول (۱۹۱۴ تا ۱۹۱۸ میلادی) تالار اشرف انبار علوفه بوده و بعد از آن یکی از واحدهای نظامی در آن مستقر شده است و در این زمان بوده است که گچبری‌ها و نقوش زیبای کاخ را در زیر اندودی از گچ پنهان کرده‌اند.در اواخر دورهٔ قاجار، مرمت‌هایی در آن صورت گرفت و از ویرانی نجات یافت. پس از این تعمیرات بود که به ادارهٔ معارف وقت اختصاص یافت. بعد از دوران قاجار تعمیرات بیشتری در عمارت به عمل آمد و نقاشی‌هایی که از زیر گچ خارج شده بودند به وسیلهٔ استادکاران و نقاشان برجسته و هنرمند اصفهان ترمیم شدند.متاسفانه در حال حاضر عمارت تالار اشرف بازدید عمومی ندارد و به منظور کاربری تشریفات به صورت اختصاصی در اختیار استانداری اصفهان قرار دارد.عمارت باشکوه اشرف، دارای تالاری بزرگ در میانهٔ بنا و اتاق‌های جانبی است. تالار اصلی دارای سقف قوسی بلند (چون سقف آسمان) با تزیینات بسیار نفیس مقرنس‌کاری و قطاربندی با پوشش زرنگار و گچ‌بری‌های رنگین و لاجوردی زیباست که در هیچ‌کدام از بناهای دورهٔ صفوی همانند ندارد. در نقطهٔ اوج سقف تالار مرکزی، شمسه‌ای گردان یا گردونهٔ مهر با ۲۴ شعاع زرین، چشم را خیره می‌کند که در میانهٔ یک شمسهٔ بزرگ‌تر دوازده‌پَر و در دل مقرنس‌های زیبای پُرنقش‌ونگار می‌درخشد و منظومه‌ای از ستاره‌های منقوش بر مقرنس‌ها بر گرداگرد این کانون تابنده حلقه زده‌اند.
در مورد مسجد ساروتقی توضیح بده.
مسجد ساروتقی مربوط به دوره صفوی است و در اصفهان، بازارچه حسن‌آباد، کوی امامزاده واقع شده و این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۱۱۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. این مسجد ساده و آجری است و نقاشیهای بی نظیری از سمت داخل گنبد دارد. هم‌اکنون این مسجدصرفاً برای ادای نماز باز می‌شود. محراب اندکی پایینتر از نمازخانه و خود نمازخانه اندکی بالاتر از حیاط که تقریباً هم اندازه خود نمازخانه و ساده است، می‌باشد.
در مورد امامزاده شاه‌رضا توضیح بده.
جعفر بن موسی کاظم (شاهرضا) به اعتقاد اکثریت مردم از فرزندان موسی بن جعفر و از برادران علی بن موسی است. بنا بر آنچه از اسناد در دست است قول صحیح‌تر این است که شاهرضا از فرزندان بلافصل موسی کاظم بود و در دامنه کوهی که امروز در جوار حرم است کشته شده است و سرش از تن جدا شد که در طوقچی اصفهان (بقعه راس الرضا) دفن شده است.حاج محمدابراهیم همت فرمانده لشکر۲۷ محمد رسول الله هم که در عملیات خیبر کشته شد و همچنین بابا رستم بختیاری از عارفان مشهور قرن سیزدهم قمری که در ابتدای دوره قاجاریه می‌زیست و به رستم بیک نیز شهرت دارد در این مکان دفن شده اند.مقبره امامزاده شاه رضا مربوط به دوره صفوی است. این بنا در ورودی شهرضا و در کنار کوهی به نام کوه سفیدی واقع شده است و با توجه به فضای سرسبز موجود در این منطقه مسافرانی که از سوی اصفهان به شهرضا وارد می‌شوند این مکان را خواهند دید.این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۳۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آرامگاه خواجه ربیع کیست؟ توضیح بده.
مقبرۀ خواجه ربیع به لهجه مشهدی: خاج رِبِ مربوط به دورۀ صفوی است و در مشهد، انتهای خیابان خواجه ربیع واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۴۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. این بنا به توصیۀ شیخ بهایی توسط شاه عباس صفوی در نیمۀ اول سدۀ هجری ساخته شده‌است.نام خواجه ربیع در تاریخ ربیع بن خثیم است. او از طایفۀ بنی اسد و ساکن کوفه بوده است او در سال‌های پایانی عمر ساکن شهر نوغان (مرکز ولایت توس در آن زمان) شده و سرانجام در سال ۶۳ ه‍.ق یا به روایتی دیگر در سال ۶۱ درگذشته و در یک فرسنگی شمال نوغان دفن گردیده‌است.ساخت آرامگاه.شاه عباس صفوی در اوایل سدۀ یازدۀ قمری با توصیه و مشورت شیخ بهایی دستور احداث مقبره‌ای باشکوه برای خواجه را صادر کرد. اساس بنای کنونی مقبرۀ خواجه ربیع همان است که در سال‌های ۱۰۲۶ تا ۱۰۳۱ ه‍.ق به امر شاه عباس و با سرپرستی یکی از سادات رضوی مشهد به نام «میرزا افلغ» احداث شده‌است. آرامگاه خواجه ربیع یکی از ابنیۀ زیبا، دیدنی و متبرک است که به همین علت‌ها همه وقت مورد توجه و مراجعۀ اهالی مشهد و زائران و مسافرانی است که به مشهد مشرف می‌شوند. با توجه به زمان درگذشت خواجه، وی از زمرۀ قدیمی‌ترین رجال مدفون در پیرامون شهر کنونی مشهد است. مدفن او طی چهارده سدۀ گذشته همواره محلی محترم و زیارتگاه عموم مسلمانان بوده‌است.روستایی که باغ آرامگاه خواجه در آن واقع شده «حسین‌آباد خواجه ربیع» نام دارد و از جمله موقوفات مزار خواجه می‌باشد. ادارۀ باغ و مزار خواجه ربیع در سدۀ اخیر بر عهدۀ آستان قدس رضوی است، در حالی که پیش از آن متولی خاص داشته‌است. در وقف‌نامۀ قابل تأملی که از مدرسه پریزاد مشهد با تاریخ ۸۲۳ ه‍.ق باقی است، بانی آن مدرسه (پریزاد خانم) از اعقاب خواجه ربیع معرفی کرده‌است. باغ خواجه ربیع یکی از قبرستان‌های مهم شهر مشهد نیز می‌باشد. جد شاهان قاجار (فتحعلی خان قاجار) نیز که در سال ۱۱۳۹ ه‍.ق توسط نادرقلی افشار در همان باغ کشته شده در زیر گنبد مقبرۀ خواجه مدفون است.مشخصات بنا.مقبرۀ خواجه ربیع بنایی باشکوه در باغی وسیع و مصفا، بر کنارۀ کشف رود و در حاشیۀ شمالی شهر مشهد واقع است. این مقبره دارای گنبدی به ارتفاع ۱۸ متر بر روی بنایی چهار ایوانی است. گنبد بنا دو پوششه و پوشیده از کاشی‌های زیبای فیروزه‌ای و درون بنا هم مزین به نقاشی‌های طلایی رنگ است.طرح آرامگاه در نمای بیرونی هشت ضلعی و در درون چهار ایوانی است. از انتهای ایوان‌های اضلاع بزرگ راهروهایی به درون باز شده‌اند. بر فراز بنا گنبد فیروزه‌ای رنگ قرار گرفته‌است که ارتفاع گنبد تا کف ۱۸ متر می‌باشد. از میان دیوار و پشت ایوان‌های چهارگانهٔ اصلی، چهار ورودی وجود دارد که به شاه‌نشین‌ها راه دارند و ورودی اصلی از یک ایوان بلند تشکیل گردیده‌است که در دو طاق‌نما در پایین و بالا ایجاد شده و در میان طاق‌نماها، در ورودی و پنجرهٔ مستطیل‌شکلی جاسازی گشته‌است همچنین نمای خارجی بنا نیز، از تزئینات جالب و چشمگیری برخوردار است که عمدهٔ تزئینات آن به صورت معقلی انجام شده‌است و تزئینات کاشی‌کاری در زیز ایوان نیز، به مجموعهٔ بنا جلوهٔ خاصی بخشیده‌است.اهمیت هنری بنا.بقعه خواجه ربیع از نظر هنری نیز جایگاه والایی دارد زیرا کاربرد کاشی‌های الوان در نمای خارجی، نقاشی‌های طلایی رنگ بر رویة دیوارة داخلی و نیز دو کتیبه به خط علیرضا عباسی - خوشنویس بزرگ عهد صفوی - جلوه خاصی به آن بخشیده‌است. این دو کتیبه زیبا با تاریخ‌های ۱۰۲۶ و ۱۰۳۱ ه‍.ق در داخل گنبد و ساقه خارجی آن سال‌های احداث و تزیین بنا را می‌نمایاند. کاشی کاری بنا از نوع یک رنگ و معرق و زیر رنگی است که نقش‌های زیبای هنری و گیاهی و کتیبه‌ها را شکل داده‌اند.
آرامگاه چهل دختران (دامغان) کیست؟ توضیح بده.
آرامگاه چهل دختران یا برج چهل‌دختر دامغان یا مقبره چهل دختران مربوط به سدهٔ ۵ ه‍.ق است و در دامغان، مرکز شهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۸۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.پیشینه.برج چهل‌دختر دامغان برج آجری با بلندای تقریبی ۱۵ متر و محیط بیرونی ۲۳ متر و قطر درونی ۵/۵ متر است. این برج که تقریباً به سبک برج طغرل ری و میل رادکان بنا شده در سال ۴۴۶ هجری(۱۰۵۴ میلادی) به امر ابوشجاع اصفهانی ساخته شده‌است.معماری.در بیرون این برج کتیبه‌ای به خط کوفی قرار دارد که خواندن آن بسیار مشکل می‌باشد. فقط «امر ببناء هذا لقبة الامیر الجلیل ابوشجاع» و در آخر کتیبه «ثلثمائه» از آن خوانده می‌شود و معلوم می‌شود که از بناهای قرن چهارم هجری است. به علت استحکام بنا خوب دوام کرده بطوری‌که هیچگونه آثار خرابی در آن مشاهده نمی‌شود. در بالای در کوچک این برج که به جانب جنوب باز می‌شود کتیبه‌ای است از گچ به خط کوفی گویا نام بانی آن را نوشته‌اند.در وسط برج، قبر ساده‌ای است که از گچ که صاحب آن معلوم نیست و از قرائن چنان بر می‌آید که تا چندی قبل سطح داخلی برج مرتفع‌تر از زمان کنونی بوده‌است زیرا با اندکی دقت، قسمتی را که در زیر خاک بوده و بعداً خاک برداری شده‌است می‌توان تشخیص داد.ممکن است اسم چهل‌دختر یا چهل‌دختران مربوط به دوره‌های قبل از اسلام باشد و بعید به نظر نمی‌رسد که این ساختمان نیز مانند ساختمان چهل دختر سمنان از خشت خام بوده، چون به مرور زمان قسمتی از آن که فرو ریخته، در قرن چهارم یا پنجم به دستور ابوشجاع که هویت او تا اندازه‌ای مجهول است مجدداً با در نظر داشتن طرح سابق آن، منتهی با آجر و سقف مخروطی شکل بنا گردیده‌است.
مناره مسجد میدان کیست؟ توضیح بده.
مناره مسجد میدان مربوط به سدهٔ ۵ ه‍.ق است و در ساوه، میدان انقلاب، مسجد سرخ واقع شده است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۵۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
در مورد میل قاسم‌آباد توضیح بده.
میل قاسم‌آباد مربوط به سدهٔ ۶ ه‍.ق است و در ۱۴ کیلومتری شمال زابل واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۲۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
در مورد گوی برج توضیح بده.
گوی برج مربوط به سدهٔ ۶ ه‍.ق است و در مراغه، خیابان بهشتی، کوچه سیزیچیها واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۳۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آرامگاه باباقاسم کیست؟ توضیح بده.
مقبره باباقاسم مربوط به سدهٔ ۸ ه‍.ق است و در اصفهان، چهار راه ابن سینا، کوچه بابا قاسم واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۰۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.لازم به توضیح است که بابا قاسم پس از وفاتش در نزدیک مدرسه ای که در آن تدریس می کرد، به خاک سپرده شد. یکی از مریدانش به نام سلیمان ابی الحسین طاغوت دامغانی بر مزار او مقبره و آرامگاهی بنا نموده است.ضمنا داخل و خارج مقبره باباقاسم با تزئینات آجری و کاشی کاری مزین شده و گنبد هرمی شکل آن یک مشخصه بارز بنا می باشد.ضمن اینکه بابا قاسم اهل اصفهان بود. همچنان پس از چند قرن مزار او زیارتگاه مردم این شهر است. درباره کلمه بابا توضیح این نکته شایان ذکر است که از قرن هشتم تا دهم هجری عده‌ای از عرفای صوفیه در اصفهان زندگی می‌کردند که عنوان بابا داشته‌اند. با این وصف که این کلمه را برای احترام و بزرگداشت به نام آنها اضافه می‌کردند.ضمنا بابا قاسم در مدت حیات در شهر اصفهان با عزت و احترام زندگی می‌کرد و در مدرسه‌ای تدریس می کرد که در محله طوقچی به نام او ساخته بودند.ضمن اینکه کتیبه تاریخی این سردر به خط ثلث با کاشی سفید معرق بر زمینه لاجوردی به سال 741 هجری ساخته شده و همین طور در چهار لنگه‌های مقرنس سر در مقبره به خط بنایی با کاشی معرق لاجوردی بر زمینه آجری در هر لنگه کلمه «الله» و در وسط سر در مقرنس‌ها به خط بنایی با کاشی فیروزه ای کلمه «محمد» و همین طور در نمای مقابل سر در با کاشی فیروزه ای جملات «الحکم لله الملک لله» نوشته شده است.همچنین بر دیوار شرقی سر در بابا قاسم دو لوح سنگی قرار دارد که یکی از این دو لوح در قسمت فوقانی یک پنجره مشبک نصب شده که شامل دو حاشیه و یک متن می‌شود و عبارت حاشیه صلوات بر چهارده معصوم می باشد.
مدرسه امامیه کیست؟ توضیح بده.
مدرسه امامیه (بابا قاسم) مربوط به سدهٔ ۸ ه‍.ق است و در اصفهان، خیابان ابن سینا، چهارراه ابن سینا، کوچه بابا قاسم واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.به سال ساخت «مدرسه باباقاسم» یعنی سال 725 هجری قمری که نگاه کنید، می‌بینید درست 100 سال پس از حمله مغول ساخته شده است. «بقعه جعفریه» و «مسجد جامع نطنز» اصفهان، هم در حوالی همین تاریخ است که ساخته می‌شود.اما چیزی که اهمیتش کم از بناهای به جا مانده نیست، فرصت صدساله ای است که ایرانیان برای بازسازی خود بعد از حمله مغول داشتند؛ فرصتی که در آن، مغولِ وحشیِ اسب سواری را که زبانش شمشیر بود و مرامش خون، به جادوی فرهنگ و هنر رام کردند و خرابی‌ها و زشتی های حمله شان را جبران کردند.به مدرسه باباقاسم در خیابان هاتف اصفهان بازمی‌گردیم؛ مدرسه‌ای کهن که هنوز هم نفس می‌کشد و جان دارد. مدارس صفوی بسیاری در اصفهان وجود دارند. مدرسه‌های سلجوقی ایران، دیگر برپا و زنده نیستند؛ جز مدرسه باباقاسم در اصفهان که یک مدرسه زنده طلبه‌نشین باقی مانده است.برای شناخت بهتر این دوره مهم در تاریخ ایران و اصفهان، مقاله‌ای با عنوان «عصرباباها» را به قلم علامه جلال‌الدین همایی مطالعه کنید. در این مقاله از «بابا فولاد» که تخت فولاد به نام اوست، «بابادلاور»، «بابا رکن‌الدین» و «باباقاسم» صحبت شده است.باباها، بزرگان صوفیه بودند که قدرت تشکیلاتی هم داشته‌اند؛ اگر این‌گونه نبود، چنین مدرسه‌ای هم برای باباقاسم ساخته نمی‌شد.
در مورد آرامگاه بابا لقمان توضیح بده.
مقبره لقمان بابا آرامگاه لقمان سرخسی و مربوط به سدهٔ ۸ ه‍.ق است و در سرخس، ۳ کیلومتری شمال شهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۶۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.موقعیت و ویژگی‌های بنا.آرامگاه لقمان، بنایی عظیم و آجری در شهرستان سرخس در منتهی‌الیه شمال شرقی ایران است. این بنای آجری در فاصله بسیار کمی از مرز ایران و ترکمنستان قرار دارد.این بنا پس از هزار سال، هنوز ابهت و صلابت خود را حفظ کرده و در میان تل‌های خاکی بخش‌های مخروبهٔ ملحقات بنا گردن فرازی می‌کند. مقبرهٔ این عارف سرخسی در یک کیلومتری شمال شهر سرخس قرار دارد.شباهت بسیار زیادی بین این بنا و آرامگاه سلطان سنجر سلجوقی وجود دارد.این بنا آرامگاه منسوب به بابالقمان سرخسی، عارف مشهور سده ۴، شامل گنبدی دو پوشه آجری با ایوانی بلند است همچنین نوار کمربند مانندی قسمت مدور گنبد را از ساقه و دیواره آن که بر روی قاعده چندپهلویی قرار گرفته‌است، جدا می‌کند. در بدنه هر ضلع آن، روزنه‌ای برای روشنایی درون گنبد تعبیه شده‌است؛ و تزئینات گچی، گچ بری و آجرکاری آن ممتاز است. درون طاق‌ها مزین به نقوش هندسی لوزی‌شکل (برجسته و گود) است. طول وعرض خارجی بقعه به ابعاد۷۰*۱۷۰و۴۰* ۲۶متر است. ساختمان آن از دو بخش مربع شکل متصل به هم تشکیل شده‌است. ایوان ورودی بزرگ و مرتفعی در سمت شمال و آرامگاه که در وسط چهار ضلع داخلی آن طاق نماهایی ساخته شده‌است. بقعه دارای دوطبقه و طبقهٔ دوم آن غرفه‌دار است. طرح چهارضلعی بنا در قسمت بالا به تعدادی تربنه به طرح هشت ضلعی تبدیل شده که حجم چشمگیری را در نمای خارجی آن به وجود آورده‌است؛ و گنبد کم‌خیزی بر روی استوانه بناگردیده‌است. نور داخل بقعه از چهار نورگیر مستطیل شکل در بدنه هشت ضلعی تأمین می‌شود و طاق‌نماهای داخلی بنا با آجرکاری ظریف و طرح‌های هندسی لوزی ساخته شده‌است.این بنای تاریخی تحت شماره ۱۶۵ در شمار آثار تاریخی با ارزش ایران به ثبت رسیده‌است.منابع.https://web.archive.org/web/20101125224946/http://cgie.org.ir/shavad.asp?id=123&amp;avaid=4260
برج علی‌آباد کیست؟ توضیح بده.
برج مقبره علی‌آباد یا برج علی‌آباد یا برج کشمر مربوط به سدهٔ ۸ قمری است و در شهرستان بردسکن، روستای علی‌آباد کشمر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۲۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.مشخصات اثر.این بنا در در میان روستای علی‌آباد کشمر واقع است و در ۵ کیلومتری شمال جاده بردسکن به کاشمر نمایان است. این بنا بر فراز بقایا و آواره‌های قلعه کهن به نام کوشک بنیان شده است و قدمت این منطقه به دوره اشکانیان می‌رسد. احتمالاً این برج یک مقبره بوده است. به همین خاطر به مقبره کشمر نیز معروف شده است. این برج ۱۸ متر ارتفاع دارد و محیط خارجی آن ۴۲ متر و محیط داخلی آن ۲۱ متر می‌باشد. نمای خارجی بنا دارای پوششی مخروطی شکل است و از آجر ساخته شده است. این بنا دو پوششه می‌باشد و علاوه بر سقف مخروطی خارجی سقفی گنبدی به شکل عرق چین در داخل دارد و این دو گنبد از بخش میانی به هم متصل و در مرکز این پوشش‌ها دو روزنه تعبیه شده است که به منظور روشنایی و تخلیه هوا می‌باشد. پوشش دوم بسیار بلندتر از پوشش اول می‌باشد ارتفاع آن ۵ متر بالاتر است این بنا دوجداره است و از جدار داخلی طاق‌هایی به داخل بنا ساخته شده است. راهروی پلکانی و مارپیچ بین دو جدار صعود به پوشش اول را مهیا می‌کند و حدود ۵۰ پلکان دارد. بدنه بنا دارای دو قسمت است که قسمت پایین دوازده ضلعی است و پایه بنا را تشکیل می‌دهد قسمت بالای بدنه اصلی، دارای ۴۸ ترک به شکل نیم ستون می‌باشد. همچنین دوازده قاب آجری به شکل‌های لوزی در آن تعبیه شده است. بر روی این ترک‌ها و قاب‌ها اشکال هندسی از آجر و کاشی دیده می‌شود که جلوه خاصی به بنا داده است. کاشی‌ها نیز به رنگ فیروزه‌ای می‌باشد. در بدنه برج روزنه‌هایی به منظور روشنایی داخل بنا تعبیه شده است. بنا از داخل دارای سه طبقه است و ارتفاع تیزه اصلی گنبد تا کف ۳۱ متر است. معماری آن به شیوه معماری برج رادکان است. از برج کشمر کتیبه‌ای در دست نیست اما در ورودی بنا دارای کتیبه‌ای بوده است که فعلاً اثری از آن نیست این برج به شیوه معماری اواخر قرن هفتم هجری ساخته شده است و به سبک معماری دوره سلجوقیان نزدیک است.ترمیم.این بنا قبلاً بارها ترمیم شده ولی در ترمیم آن مصالح امروزی مثل سیمان استفاده شده است. فرح پهلوی همسر محمدرضا پهلوی که به آثار ملی اهمیت زیادی می‌داد در سفری که به این منطقه داشته است دیداری نیز از روستای علی‌آباد کشمر و این برج به عمل آورده است. به دستور وی خانه‌های اطراف این برج را خریداری کرده‌اند و مقرر شده بود که تمامی این خانه‌ها خراب شده و اطراف برج پاکسازی شود ولی از آن پس دیگری اقدامی در این خصوص صورت نگرفته است فقط یک محوطه نه چندان مناسب بدان افزوده شده است عدم حمایت و توجه به آن، باعث گردیده شد کاشی کاری‌های اطراف آن که تا چند سال پیش سالم بوده امروز از بین برود.
آرامگاه ناصرالحق کیست؟ توضیح بده.
آرامگاه ناصرالحق برجی آرامگاهی مربوط به سدهٔ ۹ ه‍.ق است و در آمل، محله پایین بازار، چاکسر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.دیدگاه‌ها.ملگنوف می‌گوید: گنبد ناصرالحق که یکی از سادات حسنی است در آمل قرار دارد، ناصرالحق، ابومحمد حسن اطروش مشهور به ناصر کبیر از فقه، علماو شعرای توانمند شیعه در قرن سوم ه‍.ق است. شیخ طوسی او را در شمار اصحاب امام هادی آورده‌است. او سومین فرماندار تشیع در جهان و حاکم طبرستان بود و از این رو که بر اثر اصابت شمشیری در نبردگاه کر شده بود به اطروش خوانده می‌شد. وی همچنین جد مادری شریف رضی و سید مرتضی است. این گنبد دارای چند درب ورودی و گنبدی مدور که در سابق دارای سرامیک الوان بود و هنوز تکه‌هایی از ان آثار باقی است. این گنبد در زمانه‌های دور به گونه‌ای دیگر بود و به آن گنبد کبود می‌گفتند و ۹۰۰ صد سال زیارتگاه جهانیان بود و بعدها تخریب گشت و به دست مرعشیان گنبد فعلی ساخته شد. بنای اولیه با توجه به متون تاریخی از میان رفته چنان‌که ابن اسفندیار می‌نویسد مقبره و مدرسه و کتابخانهای که او تأسیس کرد و رقبات و موقوفاتی که برای آنها در نظر گرفته شده بود، تا قرن هفتم هجری در آمل بر جای بود. در مورد این بنا سید ظهیرالدین مرعشی در کتاب تاریخ طبرستان و رویان و مازندران می‌نویسد در سال ۸۱۴ هجری سید علی ساری به زیارت مشهد مبارک ناصرالحق رفته و به همره سید قوامالدین مرعشی با برادران خود عمارت دیگر بنیاد کردند؛ بنابراین گنبد ناصرالحق از بناهای قرن نهم هـ. ق است.داخل بنا.در داخل بنا، سقف مدور وجود دارد که در بالای آن سوراخی وجود دارد و به گنبد بنا می‌رسد. مولانا اولیاء ا… آملی می نوسید مقبره ناصر الحق در قرن نهم هجری قمری توسط سیدعلی ساری ساخته شده است.زیارتگاه.این مزار محل زیارت شیعیان چهار امامیه سراسر جهان به ویژه شیعیان زیدیه کشورهای یمن و مصر است.
آرامگاه میر حیدر آملی کیست؟ توضیح بده.
آرامگاه (میر حیدر آملی) مربوط به سدهٔ ۹ ه‍.ق است و در آمل، چاکسر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. این بنا در محیطی تاریخی با وجود حیاط زیبا و موزه شهدا بنا شده و یکی از نمادهای معماری آرامگاه‌سازی در ایران است. حکیم عارف صوفی، بهاء الدین سید حیدر بن علی بن حیدر معروف به شیخ حیدر آملی یا میر حیدر آملی (زاده:۷۲۰ هجری آمل، درگذشت: ۷۹۴) عارف و صوفی و مفسر شیعه دوازده امامی قرن هشتم است.کتیبه.متن کتیبه صراحت دارد که در این گور عارف دیگری که جد ابوالقاسم پسر ابوالمحاسن رویانی آملی است به خاک سپرده شده‌است نه خود ابوالمحاسن رویانی که به دست اسماعیلیان کشته شد. همچنین عالم دیگر به نام عزالدین آملی نیز در اینجا مدفون است، و از این رو به سید سه تن مشهور است.متن کتیبه سنگی قبر بدین شرح است:«بسم الله الرحمن الرحیم. لا اله الا الله. محمد رسول‌الله الملک لیله العزه لله الحمدلله هذه قبر الامام السعید القاضی القضاه تاج الدین فخرالاسلام. ابوالقاسم بن الامام الشهید فخر الاسلام ابوالمحاسن الرویانی آملی قدس الله الروحه»بانی.اولین بانی این آرامگاه سید بهاالدین عزالدین آملی بود که خود از عالمان بود و بعدها چندین بار مرمت شده‌است.
در مورد آرامگاه شمس طبرسی توضیح بده.
قبر مشهور به شمس طبرسی* مربوط به سدهٔ ۹ ه‍.ق است و در آمل، محله پایین بازار واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
در مورد آرامگاه سلطان محمدطاهر توضیح بده.
بقعه سلطان محمدطاهر مربوط به سدهٔ ۹ ه‍.ق است و در شهرستان بابل ـ روستای سلطان محمدطاهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است و شهید غلامرضا آهنگری نیز در این آرامگاه آرمیده اند."امیرعباس آهنگری"
آرامگاه امامزاده محمدرضا کیست؟ توضیح بده.
مقبره امامزاده محمدرضا ساری مربوط به سده‌های اولیه دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در ساری، خیابان ملا مجدالدین و در جوار مقبره آقا ملا مجدالدین ملی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۵۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
در مورد لوح بزرگ سنگی سرپل ذهاب ۲ توضیح بده.
لوحه بزرگ سنگی سرپل ذهاب ۲ یک سنگ‌نگاره مربوط به لولوبیان است که قدمت آن به هزاره سوم قبل از میلاد می‌رسد. لوحۀ بزرگ سنگی سرپل ذهاب در شهرستان سرپل ذهاب واقع شده‌است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۵۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
در مورد مناره زین‌الدین توضیح بده.
مناره زین الدین متعلق به سدهٔ پانزدهم میلادی است و در کاشان، خیابان ملا حبیب‌الله شریف واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
در مورد مسجد شیخ بسطامی توضیح بده.
مسجد شیخ بسطامی در بسطام، مرکز شهر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۶۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.مقدسی در قرن چهارم، ضمن اشاره به شهر بسطام به عنوان شهری آباد، از مسجد جامع سخن به میان آورده اما به مزار امامزاده محمد یا مزار بایزید بسطامی اشاره‌ای نکرده است. ناصر خسرو نیز که در ۴۳۵، در سفر از نیشابور به دامغان، از این شهر عبور کرده، گفته است که تربت شیخ بایزید بسطامی را زیارت نموده، اما به مزار امامزاده محمد اشاره نکرده است؛ در حالی که میان مزار بایزید و آرامگاهی که به امامزاده محمد نسبت داده شده، تنها چند متر فاصله است. به گفته اعتمادالسلطنه مزار امامزاده محمد بن جعفر در روستای چهارده کلاته در گرگان است.
در مورد دو تپه کوچک بدون نام تپه باکون الف توضیح بده.
دو تپه کوچک بدون نام تپه باکون الف مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان است و در شهرستان مرودشت، ۲ کیلومتری جنوب تخت جمشید واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۸۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
در مورد آتشکده نطنز توضیح بده.
آتشکده ساسانی کوشک (نطنز) مربوط به دوره ساسانیان است و در قصبه(مرکز شهر) نطنز، خیابان مالک اشتر، کوی مسجد جامع، محله کوشک واقع شده‌است. آتشکده ساسانی نطنز که یکی از آتشکده‌های چهارطاقی متعلق به دوره ساسانی است، از مهمترین محورهای گردشگری این شهرستان محسوب می‌شود و در راستای محله باستانی کوشک، مسجد جامع، حسینیه تاریخی، گذر تاریخی و بازار سرپوشیده نطنز واقع شده‌است.ساختار بنا.چهارطاقی در محوطه‌ای در حدود ۱۲۲ متر ایجاد شده‌است و از چهارتاق، چهار جرز آن بر روی دو سکو، که یکی بر فراز دیگری ساخته شده دیده می‌شود که ارتفاع مجموع دو سکو ۱۵/۲ متر و ابعاد حرزها ۶۷/۲ در ۷۸/۲ است و هر کدام پس نشستگی به ابعاد ۶۷ سانتیمتر دارد و بر روی آن در قسمت ساقه گنبد، گوشواره واقع شده‌است.تنها ستون‌های ۴ گانه و طاق جنوبی و اندکی از لبه گنبد این آتشکده باستانی هنوز پابرجاست و سه طاق دیگر و سقف آتشکده بر اثر عدم رسیدگی سقوط کرده‌است. سالم‌ترین قسمت بنا ضلع جنوبی آن است که در آنجا دو گوشواره از چهارتاق، و یکی از تاقهای چهارگانه باقی مانده‌است.مصالح بنا.آتشکده یا چارتاقی نطنز از مصالحی همچون قلوه سنگ رودخانه‌ای و ملات گچ و خاک ساخته شده‌است. برای کلاف کشی تاق‌ها الوار چوبی به کار رفته و از اندود گچ و کاهگل در پوشش بنا استفاده گردیده‌است و از سنگ‌های رودخانه در اندازه‌های بزرگ و مختلف و گل و گچ ساخته‌شده و بر تخت گاهی به ارتفاع ۲ متر قرارگرفته که اسکلت آن هنوز سالم و مشخص‌کننده قدمت بناست و سطح داخلی بنا دارای پوشش گچی بوده و برخی ستون‌ها نیز دارای پوششی خاص از گچ و گل می‌باشد.ثبت ملی.این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۸۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
در مورد غار موسوم به شیخ علی توضیح بده.
غار موسوم به شیخ علی مربوط به دوره ساسانیان است و در شهرستان مرودشت، ۶۰۰ متریتری حاجی‌آباد، شمال غربی استخر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۸۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
در مورد مسجد هفتاد و دو تن توضیح بده.
مسجد شاه یا مسجد هفتاد و دو تن مربوط به سدهٔ ۹ ه‍.ق است و در مشهد، خیابان خسروی، ابتدای بازار بزرگ واقع شده است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۸۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.بنای کنونی ابتدا مقبره‌ای بوده که امیر غیاث الدین بین سال‌های ۸۰۷ تا ۸۱۷ برای خود بنا کرده و در دوره‌های بعد به مسجد تبدیل شده است. این بنا مشتمل بر فضای چهار طاقی گنبد دو پوش، دو مناره سرشکسته و یک ایوان است. در حال حاضر این اثر تاریخی به مسجد هفتاد و دو تن معروف است.
آرامگاه بابا رکن‌الدین کیست؟ توضیح بده.
آرامگاه بابا رکن‌الدین مربوط به دوره صفوی است و در اصفهان، مجموعه تخت فولاد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این محل مقبره بابا رکن‌الدین است.ویژگی‌های بنا.این بقعه از لحاظ نقشه، تناسب کامل معماری، جزئیات بنا، و گنبد رک از سایر بناهای موجود در تخت فولاد متمایز و از اهمیت خاصی بر خوردار است. یکی از خصوصیات استثنایی این بنا؛ به کار بردن سمبل‌های عددی چون پنج در پلان بنا و دوازده در گنبد بنا است که به نظر می‌رسد نشانگر پایبندی و ارادت وی به پنج تن آل عبا و دوازده امام باشد. نقشه خارجی بنا به صورت پنج ضلعی به ابعاد ۱۱/۷۰ متر است که به ضلع شمال شرقی آن سردری بلند با غرفه‌های دو طبقه در طرفین اضافه کرده‌اند، و محور اصلی بنا دقیقآ با قبله تطبیق می‌کند. از آنجا که این بقعه در فضای بازی قرار دارد و از هر سو نمایان است، همین امر سبب شده که معمار آن از سادگی دیوارهای بلند خارجی با ایجاد طاق نماهای متعدد بکاهد و با افزودن تزیینات کاشیکاری در لچکی‌های طاق نماهای مزبور، در نما ایجاد تنوع و جلب توجه نماید. به نظر شاردن این ساختمان از جهت هندسه بنا و مشرف بودن بر سایر گنبدهای تخت فولاد از امتیاز خاصی بر خوردار است. در ابتدا در داخل و خارج بنا کاشیکاریهای مینایی عالی وجود داشته که اکنون قسمت عمدهٔ آن از بین رفته است. سردر بنا در ضلع شمال شرقی بقعه واقع شده و شامل ایوان بلندی به ارتفاع ۷/۹۰ متر است و دارای کتیبه‌ای به خط ثلث سفید بر متن کاشی لاجوردی برقلم محمد صالح اصفهانی خطاط مشهور دوره شاه عباس اول صفوی است. بابا رکن الدین در روز یکشنبه ۲۶ ربیع الاول سال ۷۶۹ هجری قمری وفات کرد و در خانقاه خویش که اکنون به تکیه بابا رکن الدین معروف است به خاک سپرده شد. سنگ قبر وی از جنس مرمر در ابعاد ۷۶*۱۲۰*۱۲۰ سانتیمتر است این سنگ ساده و بدون نوشته و تزیین است، سنگ نوشتهٔ افراشته‌ای نیز بر بالای قبر تعبیه گردید که دارای ۲۱۰ سانتی‌متر طول و ۹۰ سانت متر عرض است. سنگ نوشته در ۷ سطر به خط ثلث است، سطر نخست آیه ۶۲ از سوره یونس است.
در مورد خرابه‌های یک شهر سلطنتی توضیح بده.
خرابه‌های یک شهر سلطنتی مربوط به دوره هخامنشی است و در شهرستان ممسنی، بخش مرکزی، غرب فهلیان واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
برج رسکت کیست؟ توضیح بده.
برج رِسکِت ساری مربوط به سدهٔ ۵ ه‍.ق است و در شهر ساری، بخش دودانگه، روستای رسکت واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.دربارهٔ برج.در سال ۲۳۱ خورشیدی شهاب سنگی در این منطقه «دوآلِم» روستای رسکت سقوط کرد که به نام «شهاب سنگ اسپهبد شروین» خوانده شد.برج در حدود سال ۴۰۲ هجری خورشیدی در نزدیکی محل سقوط این شهاب سنگ و در شیب تند کوهی سنگی بنا شده‌است.معماران ابتدا با تراشیدن کوه حفره ای ایجاد کردند و سکوی آجری و بنا رو از درون حفره شروع به چیدمان کردند، به این سبب در مقابل زلزله‌های اتفاق افتاده مقاومت کرده‌است.برج، آرامگاه چندین تن از شهریاران آل باوند است.تا سال ۱۳۴۰ ه‍.خ در کف برج چندین پلکان به زیر برج راه داشت که از قرار گور دخمه و آرامگاه چندین شاه باوندی می‌باشد.برج بنایی است با دو سقف پوششی مخروطی شلمجی، پلان مدور که شعاع داخلی آن ۲/۲۸ متر و شعاع خارجی آن ۳/۶ متر و قطر بدنهٔ آن ۱/۳۳ متر است. محیط ان در پایین ۱۴٫۷۵ متر است.سکویی به ارتفاع ۲/۱۰ متر در نمای ورودی به چشم می‌خورد که در نمای شمال غربی هم سطح با شیب دامنه می‌شود. در برج بسمت شرق است.حد فاصل قسمت فوقانی بدنه و آغاز گنبد برج با مقرنس کاری تزئین شده‌استلبهٔ برج با ردیف مضاعفی از مقرنس‌های آجری مزیّن به نقوش گچبری آذین شده‌است.در پایین این مقرنس‌ها کتیبه‌ای با شکوه بخطّ کوفی به کمک گچبری نقش شده‌است. دوسوم این کتیبه از میان رفته‌است. حروف کتیبه برنگ سفید بر زمینه‌ای به رنگ آبی جلوه گری می‌کند. مفاد کتیبه چنین است: «بسم الله الرحمن الرحیم.. قل هو اللّه احد اللّه الصمد لم یلد ولم یولد ولم یکن له کفواً احد. (سورهٔ ۱۱۲) بسم اللّه الرحمن الرحیم کلّ نفسِ ذائقه الموت …(سوره ۲۱، آیهٔ ۳۶ [کذا فی اصل].بالای درِ کتیبه آجری نیز به خط پهلوی ساسانی و خط کوفی در روی آن به چشم می‌خورد که بسیار آسیب دیده‌است.این کتیبه شامل چهار سطر است که سه سطر اول و نصف از سطر چهارم بخطّ کوفی ریحان مشابه خط کتیبهٔ فوقانی است.توسط خطی عمودی به دو بخش تقسیم شده که یکی آیات قرآنی «لا اله إلاّ اللّه مخلصاً محمّد رسول اللّه صادقا» و دیگری مطالب تاریخی «هذه القبّه …» بجز این چند کلمه چیزی بر جای نمانده که بتوان خواند.و نیم دیگر از سطر چهارم بخط پهلوی است که خط عمودی دیگری نوشته‌های کوفی را از متن پهلوی جدا ساخته‌است.بر اساس نوشته‌ها و کتب تاریخی این برج در زمان:آخرین پادشاه باوندیان کیوسیه کارن «قارن» دوم (۳۷۴ – ۴۲۱ ه‍.خ) و استیلای زیاریان بر منطقه ساخته شده‌است.شهاب سنگ شروین.بعد از سقوط شهاب سنگ در این منطقه «دوآلِم رسکت» کاخ و بادخان‌هایی عظیم، آتشکده بنیان شد که تا زمان حکومت اردشیر حسام الدوله باوند «سال ۶۰۰ ه‍. خ» پابرجا بود.
مقبره حسن بن کیخسرو کیست؟ توضیح بده.
آرامگاه حسن بن کیخسرو یا مقبره طاووس که به نام مقبره طاووس الحرمین هم شناخته می‌شود، مربوط به سدهٔ ۸ ه‍.ق است و در ابرکوه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۹۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.این مقبره مدفن حسن بن کیخسرو و دخترش است که مربوط به دوران ایلخانی می‌شود. تا میانه سده کنونی بخشی از ساختمان آن ویران شده بود و از نظر آذین و نقاشی و دارا بودن سنگ‌نبشته‌های کوفی از بناهای بسیار زیبای دوره خود است. این بنادربرگیرنده یک ساختمان خشتی چهارگوش است که به شیوه بناهای ایلخانی ساخته شده است و گنبد آجری آن به بلندای ۲۵ متر است. روکش برونی گنبد کاشی فیروزه‌ای است درون گنبد دارای تزیینات گچبری، نقاشی گل و بوته و کتبیه‌های مختلف است.
کوه نقارخانه کیست؟ توضیح بده.
کوه نقارخانه یا کوه طبرک نام کوهی است در ری که در آن آثار باستانی فراوان وجود دارد. در کتاب تاریخ طبرستان و رویان و مازندران آمده‌است، کنار صحرای ری تپه‌ای بزرگ است که طبرک است، و آن اولین قلعه عالم است.برج نقاره‌خانه.برج نقاره‌خانه در ناحیه شمالی امین آباد شهر ری و بر بالای کوه ری قرار دارد.مردم محلی به آن برج یزیدمی گویند.به گفته برخی منابع این برج آجری که ارتفاع آن به سه متر می‌رسد، در حدود ۱۰۰۰ سال پیش به دست شخصی به نام «بزرگ امید» جهت استفاده شخصی ساخته شد. به گفته برخی پژوهشگران ممکن است این مکان مقبره یکی از شاهان سلجوقی باشد.برج نقاره‌خانه دارای ساختاری متشکل از لاشه سنگ و گچ است و نمای آن تزیینات آجرکاری به همراه قوس‌های جناغی تزیینی دارد. به احتمال زیاد، اسکلت برج با سنگ بنا شده و سپس روی آن را آجرچینی کرده بوده‌اند.اما در کتاب سیاست‌نامه خواجه نظام‌الملک چنین ذکر شده‌است که: «در شهر ری به روزگار فخرالدوله که صاحب بن عباد وزیر او بود، گبری بود توانگر که او را بزرجومیه گفتندی و بر کوه طبرک ستودانی کرد از جهه خویش و امروز بر جای است و اکنون آن را دیدهٔ سپاه سالاران خوانند و بر بالای گنبد فخرالدوله نهاده‌است و بسیار رنج و زر هزینه کرد بزرجومیه تا آن ستودان به دو پوشش بر سر آن کوه تمام کرد». بنابراین بر اساس این نوشته، اولاً بنا مربوط به دورهٔ آل‌بویه بوده، ثانیاً دارای گبند دو پوش بوده، و ثالثاً به پیروی از سنت استودان‌سازی ساسانیان ساخته‌است.گنبد فخرالدوله یا امیر اینانج.همانند برج، در مورد سلجوقی یا آل‌بوئی بودن این گنبد هم در منابع اختلاف هست. برخی آن را گورستان سلطنتی آل‌بویه خوانده و گنبد را گنبد فخرالدوله دانسته‌اند. فخرالدوله حاکم آل بویه بود که در قلعه طبرک درگذشت. در مقابل برخی منابع گنبد امیر اینانج خوانده شده‌است و آن را به حسام‌الدین سنقر اینانج که والی ری در عصر سلجوقیان بود که به دست غلامش کشته شد منسوب می‌کنند.این گنبد که ساختمان آن تا دوران قاجار پابرجا بوده، امروز ویران شده و تنها بقایای شالودهٔ آن بر جای مانده‌است.این بنا تا مدت‌ها گمان می‌رفت گنبد فخرالدوله در دامنه کوه نقارخانه است. دکتر شهریار عدل با خواندن کتیبه روی آن، این بنا را از آن «عبدالجلیل بن فارس» دانسته‌است. بنایی که در زمان محمدشاه قاجار گنبدش ویران شده اما خودش هنوز پابرجا بود اما امروز تنها پی این بنا باقی‌مانده‌است. کتیبه بنا چنین است:قلعه طبرک.قلعه طَبَرَک دژی تاریخی در شهر ری بود.این بارو و حصار شهر آثار بر جای مانده از دوران خلفای عباسی و مهم‌ترین آثار اسلامی ری است که شامل یک رشته دیوارهای خشتی و سنگی است. داخل حصار بقایی به نام قلعه طبرک وجود داشت که به دستور طغرل سلجوقی با خاک یکسان شد. در بالای کوه نیز نقشی از بهرام گور بود که بعدها در دوران قاجاریه صورت فتح‌علی‌شاه را به جای آن تراشیدند که آنهم بر اثر فعالیت کارخانه سیمان ری خراب شد.تخریب و عدم نگهداری.آثار تاریخی موجود در دامنه کوه نقارخانه بدون متولی و نگهبان رها شده و به محلی برای تجمع معتادان بدل گردیده‌اند. همچنین فعالیت‌های انفجاری کارخانه سیمان ری موجب در خطر گرفتن آثار موجود در دامنه کوه‌های ری از جمله گورستان سلطنتی آل‌بویه، برج نقاره‌خانه و نیز آرامگاه بی‌بی شهربانو گردیده بود که منجر به شکایت سازمان میراث فرهنگی از این کارخانه شد.
تپه مرتضی گرد کیست؟ توضیح بده.
تپه مرتضی گرد مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان است و در ۹ کیلومتری جنوب غربی تهران واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۱۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.متأسفانه این تپه ۸ هزار ساله در اواخر دهه ۸۰ و اوایل دهه ۹۰ شمسی به منظور آپارتمان سازی به‌طور کامل تخریب گردید.
مسجد بابا عبدالله کیست؟ توضیح بده.
مسجد بابا عبدالله مربوط به دوره ایلخانی -قرن ۸ ه.ق است و در بازار نائین واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.مسجد باباعبدالله در اواخر قرن هفتم یا اوایل قرن هشتم هجری ساخته شده است و کتیبه‌ای متعلق به سال ۷۰۰ هجری قمری در آن وجود داشته است و در ابتدا به صورت گنبد مقبره‌ای شکل از دوره ایلخانی بوده و سپس مسجدی در کنار آن توسعه یافته است و به صورت دو ایوانه بوده که در قسمت سمت چپ حیاط به صورت طاق نما و در سمت راست آن بعنوان شبستان زمستانه استفاده می‌شده است.مسجد بابا عبدالله دارای یک گنبدخانه مرتفع و عظیم است که در آن قبور تعدادی از بزرگان و عرفای زمان ایلخانان وجود دارد و در سه کنج ایجاد شده در گوشه‌های این گنبد، تزئینات معماری به صورت مقرنس دیده می‌شود.در قسمت بالای محراب داخل گنبد نیز نقوش هندسی و گیاهی توأم با کتیبه‌های قرآنی دیده می‌شود.در قسمت صحن یا حیاط مسجد نیز شبستانی زیرزمینی ساخته شده که بوسیله سنگهای مرمر نور شبستان زیرزمینی تأمین می‌شود.
در مورد مرکز شهر سلجوقی و دیالمه توضیح بده.
مرکز شهر سلجوقی و دیالمه مربوط به دوره سلجوقیان است و در شرق جاده ورامین، شمال شرقی شهر ری واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۱۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
محراب مسجد کوچه میر کیست؟ توضیح بده.
محراب مسجد کوچه میر مربوط به اواخر دوره سلجوقیان است و در نطنز، خیابان مالک اشتر، محله میر، کوی میر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
در مورد آرامگاه پیرحمزه سبزپوش توضیح بده.
مقبره پیرحمزه سبزپوش مربوط به سدهٔ ۶ ه.ق است و در شهرستان ابرکوه، ابرقو واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آرامگاه سید شمس‌الدین کیست؟ توضیح بده.
بقعه سید شمس الدین مربوط به سدهٔ ۸ است و در یزد، محله چهارمنار، جنب حوض ملتکیه واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۰۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.آرامگاه سید شمس الدین باقیمانده یک مجموعه بناست که در محله چهار منار یزد قرار دارد و به صورت زیارتگاهی نیمه ویران گاه به گاه محل عبادت پیرزنان محله و به ندرت مورد بازدید علاقه‌مندان به آثار تاریخی و مسافران خارجی واقع می‌شود.بانی آن سید شمس الدین فرزند سید رکن الدین است. پدر، از سادات محترم شهر و بانی مدرسه است و دستگاه علمی و ستاره‌شناسی به جای گذاشت که شرح و تفصیل آن در کتاب مفصل وقفنامه به نام جامع‌الخیرات (چاپ تهران، ۱۳۴۱) مضبوط است.چون خود سید رکن الدین را پس از درگذشت (سال ۷۳۲) زیر گنبد اصلی مدرسه به خاک سپردند در سده‌های بعد مدرسه به مزار تبدیل می‌شود. اکنون منحصراً زیارتگاهی است از زیارتگاه‌های مشهور و محترم شهر یزد.سید رکن الدین در قضیه قتل تاجری نصاری که در یزد اتفاق می‌افتد مورد غضب و اتهام سلطان یزد واقع می‌شود و به زندان می‌افتد. فرزندش سید شمس الدین برای خلاصی پدر راه تبریز را پیش می‌گیرد تا به دستور شاه پروانه آزادی پدر را اخذ کند.سید شمس الدین یکی از دختران خواجه رشیدالدین فضل‌الله طبیب همدانی وزیر مشهور عصر مغول را در عقد زوجیت خود درآورد و دستور آزادی پدر را نیز گرفت. اما در تبریز در گذشت. پس از وفات جسدش را به یزد فرستادند و زیر گنبد مدرسه‌ای که خود بنا کرده بود در خاک گذارده شد. سید شمس الدین با تأسی پدر در محله خارج از شهر آن روزگار یزد به ایجاد مدرسه و بازار و حمام و مسجد و خانقاهی پرداخت که اکنون بنای اصلی و به اصطلاح قدیم گنبد آن باقی مانده‌است و همانجاست که مقبره اوست.این بنا از دیدگاه تزئینات یکی از شاهکارهای هنر معماری یزدست و نقشه آن را سید شمس الدین در تبریز طرح می‌کند و به یزد می‌فرستد که این حکایت از آن دارد که معماران ایرانی طرح ساختمان‌ها را بر روی کاغذ می‌آورده‌اند و سپس بروی زمین رنگ می‌ریخته‌اند و پی می‌کنده‌اند.تزئینات باقی مانده این بنا عبارت است: کتیبه گچ‌بری به خط جلی زیبا در پیش درگاه ورودی، کاشیکاریهای معرق در همین پیش درگاه، طرحها و گل اندازیها و رسمهای هندسی و ترنج ها و شمسه ها و حاشیه‌ها به رنگ و روغن در داخل صحن زیر گنبد (که موریانه آسیب بسیار شدید به آنها وارد کرده‌است و به دشواری می‌توان روزگاری این آثار را مرمت کرد).از تزئینات دیگر این بنا دوره سنگ مرمر محراب آن است که زن سید شمس الدین آن را در تبریز دستور فرمودند تا تراشیدند و به یزد فرستاد.روی این دوره سنگ آیات ۱۷–۲۰ سوره آل عمران را کنده‌کاری کرده‌اند. بر روی بخش‌های دسترس این سنگ‌های مرمر که در دو سوی محراب است در طی سده‌ها مقداری یادگار به خط اشخاص مختلف به مرکب نوشته شده‌است که خود آثاری با ارزش است. البته مقداری هم از یادگارها به علت سائیدگی و کمرنگی ناخواناست و قابل خواندن نیست.
امامزاده درب امام کیست؟ توضیح بده.
امامزاده درب امام مربوط به دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در اصفهان، خیابان عبدالرزاق، بازارچه حاج محمد جعفر، کوی درب امام واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۱۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.بدو ورود در قسمت حیاط این بنا شیرسنگی وجود دارد که نماد پهلوانی است و حیاط مسیر رفتن به داخل امامزاده را برای ما مشخص و تعیین می نماید.این بنا به فرمان سلطان جهانشاه ساخته شده و کتیبه‌های کاشی‌کاری معرق آن از بهترین کاشی‌کاری ایرانی است. پیتر لو و پائول استینهاردت روی الگوهای کاشی‌کاری این بنا تحقیق کرده‌اند. گره‌چینی این بنا از همهٔ بناهای قدیمی‌تر از خود در جهان اسلام پیچیده‌تر است. الگوی کاشی‌کاری این بنا نمودی از الگوی پنروز (Penrose tiling) است، الگویی تقارنی با چندین خاصیت منحصربه‌فرد که توسط راجر پنروز در دههٔ ۱۹۷۰ ارائه شد و بعدها توسط دانشمندان دیگر گسترش یافت.و بنا به اظهاراتی مقبره جمال الدین عبدالرزاق اصفهانی شاعر در این مکان میباشدابونعیم می‌نویسد سنبلستان مصلای سعید بن جبیر است که در سپاه عبدالرحمن اشعث بوده که بر حجاج شورید و اصفهان را مسخر ساخت و بقعه دو امامزاده بطحا و زین‌العابدین نزدیک مصلا بنا شده است.نکته جالب دیگر در مورد این امامزاده، توریست‌هایی هستند که از کشورهای عربی برای دیدن اجدادشان که در اینجا دفن شده‌اند، به اصفهان و دیدن این مقبره مشرف می شوند. براساس شجره‌نامه سادات امامی «ابراهیم بن محمد بطحانی بن قاسم بن حسن بن زید بن حسن بن علی بن ابی‌طالب» می باشد.
محوطه آلب ارسلان کیست؟ توضیح بده.
محوطه آلب ارسلان که به محوطه باستانی طرب آباد و یا کُهَندِژ نیز مشهور است مربوط به دوره ساسانیان - دوره سلجوقیان است و در شهرستان نیشابور، ۲ کیلومتری شمال شرق خیام واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۱۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.این محوطه یکی از تپه های باستانی و محوطه های تاریخی بر جای مانده از نیشابور کهن است که در حدود ٣٠٠ متری روستای طرب آباد و ۵٠٠ متری روستای لک لک آشیان واقع شده و دور تا دور تپه یاد شده را زمین های کشاورزی که آثار سفالینه فراوانی در آن ها دیده می‌شود، در بر گرفته و متأسفانه هیچ گونه حفاظت و نگهداری از این محوطه باستانی که تنها باقیمانده نیشابور کهن است صورت نمی‌گیرد و در معرض تخریب میباشد.
در مورد سردر مسجد قطبیه توضیح بده.
سر در مسجد قطبیه مربوط به سدهٔ ۱۰ ه.ق است و در اصفهان، کاخ گنجینه چهل ستون واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۱۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
در مورد هارون ولایت توضیح بده.
امامزاده هارون ولایت مربوط به سدهٔ ۱۰ ه‍.ق است و در اصفهان، ضلع جنوبی میدان امام علی و روبروی مسجد و مناره علی واقع شده‌است. قبل از بازسازی میدان عتیق، این مکان در خیابان هارونیه، یکی از پنج خیابان منتهی به میدان قیام (سبزه میدان یا میدان کهنه) واقع شده بود. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۲۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. با توجه به مدارک تاریخی مقبره هارون ولایت متعلق به هارون بن علی بهاء الدین، یکی از نوادگان حضرت امام موسی کاظم (ع) است.
در مورد مسجد ظلمات و آرامگاه میرعماد توضیح بده.
مسجد ظلمات و آرامگاه میرعماد قزوینی مربوط به سدهٔ ۱۱ ه‍.ق است و در اصفهان، چهارراه‌شکرشکن، چهارراه کرمانی، کوچه میرعماد واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۲۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آرامگاه ستی فاطمه کیست؟ توضیح بده.
آرامگاه ستی فاطمه بنایی است مربوط به سدهٔ ۱۱ ه.ق و در اصفهان، خیابان آیت الله کاشانی، روبروی بیمارستان کاشانی جای گرفته است. این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۲۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.تاریخچه.آرامگاه ستی فاطمه در دوران صفوی دارای اهمیت زیادی بوده، ولی در دوره حمله افغانها، بخش زیادی از آن ویران شد. در دوره فتحعلی‌شاه قاجار، بنای آن بازسازی شد. این بنای آرامگاهی در گورستان بزرگی با همین نام قرار داشته است. این گورستان یکی از مهم ترین گورستان های اصفهان بوده و محل خاکسپاری بسیاری از شاهزادگان و منصوبین دربار صفوی؛ همچنین اعضای خاندان خلیفه‌سلطان از جمله شاه اسماعیل سوم و شاه احمد بوده است. بخش هایی از این گورستان در آغاز دوره پهلوی اول تخریب شد و بخش هایی دیگر، در سال های اخیر (دهه 60 تا 80 خورشیدی) نابود شده است.بنای آرامگاهی شاهزادگان صفوی.در ضلع جنوبی صحن بنا بقعه ای از دوره صفوی با گنبد کاشی کاری شده قرار دارد و در آن قبر فرزندان زبیده بیگم دختر شاه عباس که در سال ۱۰۴۱ هجری به دستور شاه صفی کشته شدند قرار دارد. ساختمان این بقعه در دوره شاه عباس دوم ساخته شد و داخل آن با گچ بری و نقاشی روی گچ و ازاره های مرمری تزیین شده است. همچنین کتیبه ای به خط ثلث به قلم محمدرضا امامی در سراسر بقعه قرار دارد. سال ها است که این بنای آرامگاهی ارزشمند (از نظر معماری، تزیین ها و به ویژه سنگ آرامگاه های صفوی آن)، بسیار مورد ظلم و آسیب قرار گرفته است.جهت بازدید باز میباشد.از8صبح تا 8شب حتی روزهای تعطیلمنابع.بامدیریت حاج سیدقوام الدین موسوی
در مورد منار راران توضیح بده.
منار راران (رارون) مربوط به دوره سلجوقیان است و در شهرستان اصفهان، روستای راران واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۳۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. سازمان نوسازی شهرداری برای 2 هکتار فضا دور این منار قرار است میدانگاه ایجاد کند.
امامزاده احمد (اصفهان) کیست؟ توضیح بده.
بقعه امامزاده احمد مربوط به دوره صفوی است و در اصفهان، خیابان نشاط، بازارچه حسن‌آباد، کوچه امامزاده احمد (در نزدیکی میدان نقش جهان و خانه مشروطه) واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۳۴ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.سید جلیل سید احمد معروف به امامزاده احمد نبیره پیشوای ششم شیعیان است.پیشینه.بر اساس شواهد موجود، قبل از سال ۵۳۷ق، بنایی بر مزار احمد بن علی برپا بوده که در این سال تجدید بنا شده‌اند. لوحی از سنگ سیاه با کتبیه‌ای به خط کوفی حاکی از تجدید این بنا در سال مذکور تا سال ۱۳۰۷ش است. از بنای متعلق به سده ششم هجری، تنها یک کتیبه موجود است که بر روی آن نوشته «آمین یا رب العالمین فی تاریخ الخامس عشره من ربیع الاول سنه ثلاث وستین وخمسمائه».ژان شاردن در سفرهای خود در ایران، از این بنا یاد کرده و آن را ساختمانی مربع‌شکل با پوششی گنبدی وصف کرده و نوشته که رهگذران آرامگاه شاه احمد را از دریچه‌ای مشرف به کوچه که میله‌های ستبر دارد زیارت می‌کنند. وی که در سده ۱۱ قمری می‌زیسته، به نقل از مردم اصفهان بنای مقبره را متعلق به ۳۰۰ سال پیش دانسته‌است. احتمالاً این همان بنای سده ششم قمری است، زیرا گزارش یا نشانه‌ای از تجدید بنا تا سده دوازدهم هجری در دست نیست.معماری.شمال سردر، صحن، بقعه، سقاخانه و آرامگاه جمعی از علما، عرفا و شعراست که آقا نجفی اصفهانی، همای شیرازی و فرزندش میرزا ابوالقاسم طرب از مشهورترین آن‌ها هستند. سردر بنا، مجموعه‌ای مقرنس از آجر و کاشی است، همچنین کتیبه‌هایی به خط بنایی در طاق ایوان و نقوش معقلی و کتیبه‌هایی به خط بنایی با کاشی در بدنه آن. بر کمر ایوان، کتیبه‌ای از جنس کاشی به قلم ثلث به رنگ سفید و طلایی روی زمینه لاجوردی به خط علی نقی امامی و تاریخ ۱۱۱۵ق دیده می‌شود که حاکی از توسعه بنای امامزاده (از عرصه و اعیان) در زمان سلطان حسین صفوی به دست محمد شریف منجم است. بر لچکی‌های پیشانی بعضی از طاق‌نماها در اطراف صحن، کاشی‌هایی با نقش گره‌سازی و کتیبه‌هایی به خط بنایی نقش بسته‌است.بالای بقعه چهارگوش، پوششی گنبدی است و در راس آن گنبدی کوچک با ساقه‌ای بلند و دارای ۸ پنجره ساخته شده و با دو ایوان در شمال و شرق، به صحن نسبتاً وسیع امامزاده راه یافته‌است. گنبد از درون با قطاربندی و مقرنس‌کاری مزین شده‌است.بدنه داخلی بنا، کتیبه‌ای حاوی سوره دهر و آیات ۱۸۰–۱۸۲ سوره صافات به قلم ثلث و به رنگ طلایی بر زمنیه لاجوردی با رقم «این محمد حسن علی نقی الامامی» و تاریخ ۲۲ شعبان ۱۱۱۵ گچ‌بری شده‌است.دیواره‌های درونی و بیرونی بقعه، با قطعات کوچک کاشی به رنگ‌های فیروزه‌ای و لاجوردی با اشکال هندسی تزیین شده و فاصله بین کتیبه و ازاره و کتیبه و گنبد با گچ‌بری پوشانده شده‌است. مزار هم کتیبه‌ای گچ‌بری‌شده با تاریخ ۱۱۱۵ق دارد.بهسازی‌ها و اضافات در بنا.در سال ۵۳۷ قمری این بقعه توسط شاه قلی بازسازی شده‌است.در سال ۱۲۹۰ق و در زمان حکومت ظل السلطان بر اصفهان، تعمیراتی در بنا انجام شد، ضریح منبت گره‌سازی با محجرهای فلزی و کتیبه نستعلیق شامل اشعاری حاکی از تعمیر بقعه و ماده تاریخ «ظل سلطان نهاد کعبه بنا» از این دوره است.سقاخانه امامزاده، دارای کتیبه‌ای شامل قصیده مشهور محتشم، در سال ۱۳۲۱ق ساخته شده‌است. تعمیراتی دیگر همچون مرمت ایوان و کاشی‌کاری گنبد کوچک بقعه، انجام شده‌است.این ساختمان در جنگ ایران و عراق بر اثر بمباران‌های رژیم صدام آسیب دید و پس از آن تعمیر شد.
امامزاده حبیب بن موسی کیست؟ توضیح بده.
امامزاده حبیب بن موسی مربوط به دوره صفوی است و در محله پشت مشهد کاشان، خیابان امام خمینی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۳۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.آرامگاه شاه عباس یکم.به گفتهٔ برخی منابع شاه عباس یکم صفوی پیش از مرگ وصیت کرد که کالبدش را جایی دفن کنند که بر همه کس ناپیدا باشد. برخی منابع نیز مدعی‌اند کالبد او را به نجف آورده و در آنجا به خاک سپرده اند. اما بسیاری منابع می‌گویند شاه عباس در مازندران درگذشت و تصمیم بر آن بود که کالبد وی به اصفهان آورده شود ولی به دلایلی در میانهٔ راه کالبد در کاشان دفن شد. هم‌اکنون نیز آرامگاه قطعی شاه عباس در کاشان در امامزاده حبیب بن موسی برجاست و در آنجا به خاک سپرده‌شده‌است.
مناره چهل دختران کیست؟ توضیح بده.
مناره چهل دختران که با نام گارلند نیز شناخته می‌شود، مربوط به سدهٔ ۶ ه‍.ق است و در اصفهان، میدان قدس (طوقچی)، خیابان سروش، منار چهل دختران واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۳۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.در سال ۱۳۹۰ شهرداری اصفهان یک خیابان فرعی بین خیابان کمال و خیابان سروش مقابل مسجدالغفور احداث کرد به نام خیابان صاحب الزمان، این خیابان از کنار این منار رد شده‌است. سال تأسیس: ۵۰۱ هجری (دوره پادشاهی سلطان محمد بن ملکشاه سلجوقی) تزئینات این مناره آجری است و به سه کتیبه مزین است که دو تای آن به خط کوفی و یکی به خط نسخ است، مناره چهل دختران در محله جوباره قرار گرفته و از نظر قدمت دومین مناره تاریخ داری است که در ایران شناخته شده‌ است. ایبازکردن بخت دختران.داستان‌های جالبی در مورد این منار بیان می‌شود، گویا در گذشته اهالی اصفهان اعتقاد داشته‌اند که این منار بخت دختران را باز می‌کند، رسمی در گذشته رواج داشته به این شکل که دختران دم بخت یا یه کم از زمان بختشون گذشته مقداری گردو می‌خریدند و در پای و پله‌های این منار گردوها را شکسته و همراه کشمش به عابران و مردم تعارف می‌کردند تا بختشان برای ازدواج باز شود.چرا گارلند؟.ساکنین اطراف این مناره آن را به نام گارلند هم می‌نامند. حدود اوایل قرن بیستم مسیحی در یکی از خانه‌های مجاور این مناره یکی از مبلغین انگلیسی پروتستان مذهب به نام گارلند (J.L.Garland) سکونت داشته و کار رسمی او تبلیغ یهودیان اصفهان به آئین مسیحیت بوده‌است. وی زبان فارسی را به‌خوبی صحبت می‌کرده و مدت مدیدی در این محل ساکن بوده‌است و بر اثر تبلیغ او عده‌ای یهودی مسیحی شده‌اند. گارلند پس از وفات در قبرستان ارامنه مدفون شده‌است. عمارتی که محل سکونت او بوده‌است هنوز به نام عمارت گارلند نامیده می‌شود. متأسفانه در زمان محل عمارت گارلند نامشخص می‌باشد و تخریب و تبدیل به منزل مسکونی شده‌است.کتیبه‌های این مناره.کتیبه فوقانی مناره به خط کوفی آجری برجسته بر زمینه آجری پنج آیه اول سوره طه نوشته شده‌است. اولین کتیبه که به خط کوفی است شامل آیات ۲، ۳ و ۴ از سوره طه است. کتیبه دیگر که به خط نسخ است، شامل عبارات مذهبی است که قسمت هائی از آن محو شده‌است. سومین قسمت که به خط کوفی است تاریخ ۵۰۱ هجری را برخود دارد. اکثر پژوهشگران ارزش اصلی کتیبه‌های این‌مناره را در خط نسخ آن می‌دانند چرا که این ویژگی منار چهل دختران را منحصر بفرد کرده‌است.در پژوهش‌های دیگر به نظر می‌رسد که کتیبه خط نسخ نیست و خط ثلث ابتدایی می‌باشد.
امامزاده علی بن جعفر کیست؟ توضیح بده.
امامزاده علی بن جعفر مربوط به سدهٔ ۸ ه.ق است و در قم، خیابان انقلاب (چهار مردان)، جنب گلزار شهدا واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۲۴۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. به همین نام، بارگاهی برای وی در سمنان گزارش شده است که به امامزاده علی بن جعفر سمنان شهره است.شیخ عباس قمی در کتاب منتهی الآمال گفته است که علی بن جعفر، سیدی جلیل القدر عظیم الشأن، شدید الورع و عالمی کبیر و راوی حدیث و کثیرالفضل بوده و تا محمد تقی، بلکه بنا به قول صاحب کتاب عمده الطالب تا زمان علی النقی؛ یعنی خدمت پنج امام شیعه را درک نموده و پیوسته ملازم برادر بزرگوارش موسی کاظم را اختیار می‌نمود و از آن جناب معالم دین و احادیث سیدالمرسلین را اخذ و روایت می کرده است.