مدل کسب‌وکار کیست؟ توضیح بده.
الگوی کسب و کار یا مدل کسب و کار پایه و اساس روش یک شرکت برای ایجاد ارزش، نحوه انتقال و کسب آن را تشریح می‌کند. این ارزش می‌تواند، اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی یا در موضوعات دیگر باشد. گاهی به فرایند ساخت الگوی کسب و کار و ایجاد تغییرات در آن، نوآوری در الگوی کسب و کار می‌گویند که خود بخشی از راهبرد تجاری می‌باشد. اصطلاح مدل کسب‌وکار در تئوری و عمل برای طیف گسترده‌ای از مباحث و به منظور توصیف جنبه‌های اصلی یک کسب‌وکار، از جمله اهداف، فرایند کسب‌وکار، مشتریان هدف، راهبردها، زیرساخت‌ها، ساختارهای سازمانی، تدارکات، شیوه‌های بازرگانی، فرآیندهای عملیاتی، سیاست‌ها و فرهنگ سازمانی استفاده می‌شود.مدل‌های کسب وکار در فضای آنلاین.تجارت و روش‌های کسب وکار، یکی از مهم‌ترین حوزه‌هایی است که با به‌کارگیری فناوری‌های نوین اطلاعاتی، ارتباطی و اینترنت به سرعت و شدت تحت تأثیر قرار گرفت. بسیاری از روش‌های سنتی کسب درآمد دگرگون گشته و روش‌ها و ارزش‌های جدید فراوانی نیز پا به عرصه وجود نهادند.میزان نفوذ اینترنت به حدّی است که نمی‌توان زندگی امروز را بدون آن تصّور نمود. تفریح، ارتباط، آموزش، تجارت، حقوق و حتی روابط شخصی، از این فناوری متأثر شده و عرصه جدیدی در پیش روی افراد و شرکت‌ها نمایان گردید. فناوری نوین اطلاعات و ارتباطات در حوزه تجارت، نه تنها امکانات و تسهیلات متعددی برای شرکت‌های ارائه‌کننده محصولات و خدمات به شیوه سنتّی مهیا نموده و باعث پیشرفت چشمگیر آنان شد، بلکه موجب ایجاد بنگاه‌های جدیدی شد که تنها به ارائه خدمات و سرویس‌ها روی شبکه اینترنت پرداخته یا به‌طور موازی در هر دو حوزه سنتی و نوین مشغول به فعالیت گردیدند. با گسترش اینترنت، نیازهای جدید، منابع جدید، محصولات جدید، نگرش‌ها و راه‌های جدید برای کسب و کار و همین‌طور ارزش‌های جدید برای بنگاه و مشتری به وجود آمدند و مباحثی نظیر اقتصاد دیجیتالی مطرح گردید که با نگرش کاهش قیمت محصول/سرویس برای مصرف‌کننده تا نزدیک صفر و کسب درآمد از راه‌های دیگر وارد عرصه شدند.ارزشهایی جدید حاصل از این فناوری، به دو دسته تقسیم می‌شوند:نکته مهمی که در اینجا مطرح می‌شود توانایی‌های منحصر به فرد فضای وب است که امکان ایجاد روش‌های جدید کسب و کار، ارزش‌های جدید برای مشتری و منابع و منافع متعدد برای شرکت‌ها و تمایز با کسب و کار سنتی و فیزیکی را مهیا می‌کند. به عنوان مثال حراجی‌های اینترنتی (مانند eBay در دنیا و Semsari سمساری در ایران) که امکان مشارکت افراد مختلف از نقاط جغرافیایی مختلف را در یک حراج و خرید کالا از راه دور را ممکنمی‌سازند یا دریافت آسان کالاهای دیجیتال (digital download) مانند موسیقی و کتاب در هر لحظه و در هر مکان و در کل، پیشنهادهای جدید شرکت‌ها به مشتریان نظیر حق انتخاب و کنترل گسترده بر محصولات بدون استفاده از مشخصات خاص فضای online ممکن نبود.مشخصات خاص فضای وب.در این بخش تعدادی از خصوصیات و مشخصه‌های اصلی و کلیدی فضای وب آورده شده است. بعضی از این خصوصیات به ماهیت «باز» وب مربوط است که در آن هر کاربر اینترنت در هر زمان و هر مکان می‌تواند خود یک تهیه‌کننده (provider) اطلاعات و محصولات جدید باشد و بعضی دیگر از خصوصیات به ماهیت ابررسانه‌ای اینترنت مربوط می‌شود:طبیعی است که در بین این مشخصات، برخی مهم‌تر و کارآمدتر از بقیه به نظرآیند. از زاویه دیگر بعضی از این مشخصات را می‌توان برای سازمان‌ها جزء موقعیت‌ها و برخی را جزء تهدیدها دانست؛ ولی این امر ذاتی نبوده و بسته به موقعیت و وضعیت بنگاه می‌باشد. به عنوان مثال «کم هزینه بودن ورود به عرصه رقابت» از نظر یک شرکت تازه‌وارد به یک حوزه خاص مزیت و از نظر یک شرکت قدیمی و فعال در آن حوزه تهدید محسوب می‌شود.دستاوردهای فناوری وب برای بنگاه‌ها و سازمان‌های تجاری.برخی از دستاوردهای فناوری وب برای بنگاه‌ها و سازمان‌های تجاری:دستاوردهای فناوری وب برای کاربران و مشتریان.فناوری جدید دستاوردهای جدیدی نیز برای کاربران عادی و مشتریان به همراه آورده است. تعدادی از آن‌ها مطلوب نظر کاربران بوده و موجب تسهیل در فعالیت‌های آن‌ها می‌شود و تعدادی نیز باعث افزایش پیچیدگی مسائل و سردرگمی کابران گردیده است. از مهم‌ترین دستاوردهای کاربران و مشتریان قدرتی است که این فناوری برای جستجوی اطلاعات مورد نظر و اخذ تصمیمات متناسب با آن در اختیار مشتریان قرار می‌دهد. در اینجا به تعدادی از دستاوردهای فناوری وب برای کاربران و مشتریان بنگاه‌های تجاری اشاره شده است:الگوی کسب و کار.«الگوهای کسب و کار در حوزه وب: از مفاهیمی هستند که بیشترین بحث و تبادل نظر و کمترین درک و اتفاق نظر روی آنان صورت گرفته است.» (مایکل راپا).الگوی کسب و کار به بیان ساده: روشی است که شرکت در فعالیت‌های تجاری خود در پیش گرفته و با کسب درآمد ثبات خود را حفظ می‌نماید. در این مدل با توجه به منابع در دسترس و نیاز مشتری، پیشنهادی برای عرضه ارزش مورد نظر مشتری ارائه شده و منافع و درآمد نصیب شرکت می‌سازد. به تعبیری دیگر «الگوی کسب و کار چگونگی کسب درآمد توسط بنگاه را با مشخص کردن جایگاه آن در زنجیره ارزش مشتری تشریح می‌کند.»در قسمت قبل ویژگی‌های منحصر به فرد فضای وب و منافع و دستاوردهای این فضا را برای کاربران/ مشتریان و همچنین سازمان‌های تجاری بیان کردیم. حال باید ببینیم که از چه راه‌هایی می‌توان در این فضا برای بنگاه‌ها و شرکت‌های تجاری آنلاین درآمد کسب نمود و در نهایت با ترکیب منافع مشتری و منافع بنگاه و روش کسب درآمد بتوانیم انواع الگوهای کسب و کار را بررسی و تحلیل نماییم. تعدادی از روش‌های کسب درآمد در فضای آنلاین:الگوهای کسب و کار فراوانی در مقالات مختلف منتشر و مورد بررسی قرار گرفته شده است، به عنوان مثال، هدمن و کللینگ (۲۰۰۳)، جورج و بوک (۲۰۱۱)، بوومن و همکاران (۲۰۰۸). بنابر تحقیقات سلیمانی (۲۰۱۴) الگوهای کسب و کار از ساختار و ماهیت انتزاعی و کلی نگر برخوردار هستند و بدین سان عموماً در ابداع و طراحی بیش از حد خوشبین (optimistic) و ساده نگر (oversimplification)، و بر اساس دیدگاهی محدود (bounded rationality) پایه‌گذاری شده‌اند. پیشنهاد سلیمانی (۲۰۱۴) بررسی فرایند پیاده‌سازی (implementation) الگوی کسب و کار در همان مراحل اولیه طراحی مدل می‌باشد. با لحاظ کردن جزئیات پیاده‌سازی، به عنوان مثال هماهنگ‌سازی مدل مورد نظر با فرایندهای تجاری و سازمانی، دیدگاهی جامع‌تر، دقیق‌تر و واقع بینانه‌تر فراهم می‌شود، و از این رو امکان کارگر واقع شدن الگوی کسب و کار مورد نظر افزایش خواهد یافت.