زبان سیوندی کیست؟ توضیح بده.
زبان سیوندی یکی از زبان‌های ایرانی رایج در سیوند استان فارس شهرستان مرودشت است. این گویش از شاخه شمال غربی زبان‌های ایرانی یعنی هم‌دسته با گورانی-زازاکی و تالشی و کردی است.زبان سیوندی تنها گویش از زبان‌های ایرانی در استان فارس و جنوب باختری ایران است که با زبان‌های شمال باختری ایران چون زبانهای کردی، تالشی، گیلکی، تاتی، مازنی، بلوچی هم‌خانواده است.پیدایش سیوندی.به باور آندریاس، لنتس، میه، بنونیست، کریستنسن و مایرهوفر گویش سیوندی ادامه زبان مادی است و سیوند جزیره زبان مادی در پارس بوده است. این نظریه استوار بر آواشناسی این زبان است. در زبان سیوندی و مادی، *x,*hu ایران باستان (sv هندی باستان) به f دگرگون شده است.اما لکوگ با نگاه به واژه farnah در سنگنبشته‌های پارسی باستان خاستگاه زبان سیوندی را در خاور ایران و در همسایگی خوری می‌داند. همچنین بر اندیشه ویندفور گویش‌های شمال خاور ایران نیای سیوندی دارد.اما مولچانووا پژوهشگر بنیاد زبانشناسی فرهنگستان روسیه این گویش را بسیار نزدیک به زبان پهلوی ساسانی دانسته و معتقد است که از آن روزگار بجای مانده است.نزدیکی بسیار واژگان این گویش با زبان پهلوی «فارسی میانه» این اندیشه (نظریه) را استوار تر می‌نماید:همخوان‌ها و واکه‌ها.زبان سیوندی دارای ۲۵ همخوان، ۸ واکه و ۳ آواگروه است.همخوان‌ها در این گویش عبارتند از:/p/,/b/,/t/,/d/,/c/,/y/,/k/,/g/,/x/,/f/,/v/,/s/,/z/,/s/,/z/,/x/,/ /,/h/,/ /,/ /,/m/,/n/,/l/,/r/,/w/,/y/ و ۸ واکه در این گویش:/a/,/a/,/o/,/u/,/u/,/e/,/i/,/i/ و ۳ آواگروه آن: /ey/,/oy/,/ow/اهمیت زبان سیوندی.اهمیت این زبان دراین است که در استان فارس تنها اهالی سیوند هستند که به این گویش سخن می‌گویند و تمایز زبانی مردم سیوند را با گویش نزدیکترین روستاها به سیوند (از جمله روستای قوام آباد در ۴ کیلومتری شمال غربی آن و روستای دشت آباد در ۶ کیلومتری جنوب شرقی آن) کاملاً نمایان می‌کند؛ زیرا اهالی این دو روستا زبان ویژه مردم سیوند را نمی‌فهمند. به گفته ارانسکی زبان‌شناس معروف در کتاب «مقدمه لغه ایرانی»، سیوند همچون جزیره‌ای در دریای زبان فارسی استان فارس مهجور مانده است. زبان سیوندی گویشی است یگانه در استان فارس و جنوب باختری ایران که تنها مردم سیوند به آن سخن می‌گویند.دانشکدۀ زبان‌ها و گویش‌های ایرانی و باستانی.ساخت دانشکده زبان‌های ایرانی در سیوند هم پیش از انقلاب و هم پس از آن از سوی زبانشناسان ایرانی و خارجی برای جلوگیری از فرسایش گویش‌های ایرانی پیشنهاد شد. دلیل انتخاب سیوند برای ساخت این دانشکده این بود که زبان سیوندی محدود است و تنها در سیوند بکاربرده می‌شود و ازسوی دیگر تمامی ویژگی‌های زبان‌های ایرانی ناب و دست نخورده را دارد. دیگر اینکه چون سیوند میان نقش رستم، تخت جمشید و پاسارگاد است، جای بسیار مناسبی برای مطالعه خط میخی و زبان پهلوی است. پیش از انقلاب کارهایی انجام شد ولی شوربختانه مسئولان استان و شهرستان پس از انقلاب هیچ پشتیبانی‌ای برای ساخت این دانشکده نکردند.همسانی سیوندی با گیلکی.سیوندی به همراه گیلکی، مازندرانی، گویش‌های زبان کردی (کرمانجی، سورانی، کلهری و...)، زازا-گورانی، بلوچی و تالشی جزء زبان‌های ایرانی شمال غربی محسوب می‌شوند. به شباهت سیوندی با گیلکی توجه کنید.عامل‌های تهدیدکنندۀ زبان سیوندی.در سال‌های اخیر عوامل زیر تهدیدکننده این زبان شناخته شده‌اند. اگرچه تاکنون سیوندی یکپارچکی و واژگان خویش را حفظ کرده اما نگرانی‌هایی دربارهٔ آینده آن وجود دارد.پانویس.Die Mundart von Sivand by Wilhelm Eilers Journal of the American Oriental Society, Vol. 110, No. 4 (Oct. - Dec., 1990), pp. ۷۸۷-۷۸۸Andreas, F.C. , Christensen, A. , Iranische Dialektaufzeichnungen aus dem Nachlass, von F.C.Andreas. Zusammen mit Kaj Barr und W.B. Henning bearb. und hrsg. von Arthur Christensen: Erster Teil: Sâ ª va"ndâª , ya"zdâ ª und soª â ª. Abhandlungen der Gesellschaft der Wissenchaften zu Go"ttingen.Phil. -hist. kl. , 3. Folge. B. , ۱۹۳۹، Nr. 11. (p. ۱۶)Lentz, W. , ``Die nordiranische Elemente in der neupersischen Literatursprache bei Firdosi. Zeitschrift fur Indologie und Iranistik. Leipzig, 1926, Bd. 4, H. 2. (p. ۲۸۸)↑ الگو:چپ‌چینMeillet, A. , Grammaire du vieux-perse.2 e¨ d. , entierement corrige¨ e et augmente¨ e par E¨. Benveniste, 1931. (p. ۱۰)الگو:پایان چپ‌چین↑ {چپ‌چین}Mayrhofer, M. , ``Die Rekonstruktion des Medischen. Anzeiger der osterreichischen Akademie der Wissenschaften. Phil. -hist. kl: Jg. ۱۹۶۸ (۱۰۵), N.1. Wien, 1969 (p. ۵)الگو:پایان چپ‌چینمنابع.(k 75-letiyu prof. V.I. Abaeva). M. 1976.LinguistikBd. I: Die Mundarten von khunsa"r, Mahallaª t Nata"nz, Nayin, Sa"mna¦ n, Sâ ¦ va"nd und soª. Kohruª d B. , 1926.