جمهوری قره‌قالپاقستان کیست؟ توضیح بده.
جمهوری قره‌قالپاقستان منطقه‌ای خودمختار در کشور ازبکستان است. مرکز این جمهوری شهر نوکاث است. قره‌قالپاقستان در شمال غرب ازبکستان واقع شده و همان منبع عظیم ذخایر باستان‌شناسی لقب داده‌اند. در این منطقه بیش از ۳۰۰ پایگاه باستان‌شناسی از دوران باستان ودر دوران قرون وسطی و تا زمان انحلال جمهوری خلق شوروی خوارزم در سال ۱۹۲۴ میلادی، بخشی از مملکت و خان‌نشین ازبکی خیوه/خوارزم بود.جغرافیای منطقه.این جمهوری در منطقهٔ پست و حاصلخیز خوارزم واقع شده‌است. از جنوب‌غربی به بیابان قره‌قوم، از شمال‌غرب به فلات اوست یورت، از شمال‌شرق به بیابان قیریل‌قوم محصور شده‌است. بخش جنوبی دریاچهٔ خوارزم در خاک این جمهوری بوده و به دلیل خشک و بیابانی بودن و همچنین فصلی بودن رودخانه‌های منتهی به دریاچه، بیابانی به نام آرال‌قوم در این منطقه به وجود آمده‌است. بیش از ۸۰٪ خاک این منطقه از بیابان‌ها و کویر تشکیل شده‌است.تاریخچه.در سال ۱۹۲۴ منطقهٔ خودمختار قره‌قالپاق به مرکزیت شهر تورت کول برپا گردید. پس از اشغال خوارزم، آمودریا و ترکستان به دست شوروی در ۱۲–۱۹ فوریهٔ ۱۹۲۵، کنگرهٔ کشاورزان و کارگران تأسیس گشت و در ۱۶ فوریه طی مصوبه‌ای منطقهٔ خودمختار قره‌قالپاقستان به صورت رسمی تأسیس و به جمهوری سوسیالیستی قزاقستان ملحق شد. در ۲۰ ژوئیهٔ ۱۹۳۰ حکومت مرکزی شوروی ادارهٔ این منطقه را از قزاقستان به مسکو واگذار و در ۲۰ مارس ۱۹۳۲ این منطقه را به جمهوری خودمختار ارتقا داد. سال ۱۹۳۳ شهر نوکاث به پایتختی برگزیده شد. در سال ۱۹۳۶ به خاک جمهوری سوسیالیستی ازبکستان ضمیمه گردید.در ۱۴ دسامبر ۱۹۹۰ نمایندگان مجلس محلی قانون حق حاکمیت ملی را تصویب کرده و در ۹ ژانویهٔ ۱۹۹۲ از جمهوری خودمختار به جمهوری قره‌قالپاقستان تغییر نام داد.بعضی از دانشمندان، جمهوری قره‌قالپاقستان را بانک و منبع عظیم ذخایر باستان‌شناسی لقب داده‌اند. در این منطقه بیش از ۳۰۰ پایگاه باستان‌شناسی از دوران باستان و قرون وسطی تا زمانیکه خوارزم جزو خاک ایران بود ؛ وجود دارد.تجزیه‌طلبی.مطابق اصل ۷۴ قانون اساسی ازبکستان، منطقه خودمختار قره‌قالپاقستان حق جدایی از ازبکستان به‌واسطهٔ همه‌پرسی را داراست. با توجه به تلاش رئیس جمهور ازبکستان برای حذف این اصل، در سال ۲۰۲۲ میلادی (۱۴۰۱ ه‍.ش) شورشی صورت گرفت که چند ده کشته و هزاران مجروح بر جا گذاشت. پولاد آهونوف، یکی از رهبران جامعه قره‌قالپاقستان که در تبعید و در سوئد زندگی می‌کند، هشدار داد که با توجه به بافت متنوع قومی در این منطقه احتمال بروز درگیری میان جامعه قره‌قالپاق که خواهان حفظ حق تجزیه و خودمختاری منطقه است، با ازبک‌های حامی دولت ازبکستان وجود دارد.جایگاه حقوقی.این جمهوری، پرچم و نمادهای ملی و سرود و قانون اساسی و دولت خود را دارد.رئیس‌جمهور این منطقه رئیس شورای عالی و مجلس این جمهوری است. رئیس دولت، رئیس انجمن وزیران جمهوری قره‌قالپاقستان است.جمهوری قره‌قالپاقستان حق جدایی از ازبکستان را به واسطهٔ همه‌پرسی داراست.پول ملی این منطقه، ارز رایج کشور ازبکستان است.جمعیت.بافت جمعیتی.حدود نیمی از جمعیت در شهرها و شهرک‌ها، و بقیه در حومهٔ شهر زندگی می‌کنند.ترکیب قومیتی.از زمان تاسیس اولین واحد تقسیماتی خودمختار قره‌قالپاق پس از انحلال مملکت خوارزم شوروی در سال ۱۹۲۴ میلادی تا به امروز، ترکیب قومیتی قره‌قالپاقستان در سرشماری‌های مختلف به نسبت بدون تغییر چندانی باقی مانده. در بیست سالِ گذشته اما، جمعیت قزاق این منطقه، به دلایل مختلف، از این منطقه به کشور همسایه قزاقستان کوچ کرده‌اند و نسبت جمعیتی آنها کاهش یافته است.در سرشماری سال ۲۰۲۱ میلادی، ترکیب قومیتی قره‌قالپاقستان به شرح زیر بود: تقسیمات کشوری.جمهوری قره‌قالپاقستان متشکل از یک شهر «در سطح شهرستان» و ۱۶ شهرستان است.در دوران اتحاد جماهیر شوروی.در سال ۱۹۳۱ در دوران اتحاد جماهیر شوروی این جمهوری دارای ۱۱ شهرستان به شرح ذیل بوده‌است:سرود ملی قره‌قالپاقستان.به عنوان جمهوری خودمختار، با حقوق محفوظه در قانون اساسی ازبکستان، جمهوری قره‌قالپاقستان از سال ۱۹۹۳ میلادی به بعد، سرود ملی رسمی خویش، به زبان قره‌قالپاقی داشته.آهنگ سرود ملی قره‌قالپاقستان، توسط «» و متن آن توسط «» نوشته شده است.پیوند به بیرون.Uzbekistan: Administrative Divisions (population and area) , World Gazetteer.