(1782) Dan ter zaake .- De staat des geschils komt hier op uit , of de Lucht , bezwangerd met dampen van stilstaand drabbig en stinkend Water , een der voornaamste medewerkende oorzaaken zy der Herfstziekten , welke in ons Land heerschen ; welke altoos min of meer van eenen rottenden aart zyn ; en waar onder buiten de anderen - en derdendaagsche Koortzen , de Galkoortsen , het Bort , de galachtigen Loop , en somwylen de Roode Loop ( in kwaadaartigheid , evenwel , van de epidemique verschillende , ) behooren ? - Dan of men in tegendeel zodanig eene Lucht als een voorbehoedend middel , tegen alle kwaadaartige Koortzen zoude moeten houden ? Wat het eerste gedeelte dier vraage aangaat , om dit te beslissen moet men opmerken , dat de Jaargetyden in ons Land by de nadering en afwyking der Zonnestraalen , een verschil van byna 20 graaden uitmaaken , men moet de verandering , welke de dampkring in zyne droogte en vochtigheid , koude en warmte , enz .daar door ondergaat , overweegen , men dient de veranderingen , by de koele avond - en nagtstonden , in den Herfst waargenomen wordende , na te gaan , en zo men dan de levenswyze , het meerdere gebrek aan Groente , het toeneemende gebruik van vet Varkensvleesch , het voorafgegaane misbruik der Boom - en Aardvruchten , de dunnere kleeding , en andere toevallige oorzaaken , welke dit Jaargety medebrengt , hier by in het oog houdt , zo men de uitwerkzelen van deze oorzaaken op het Menschelyk ligchaam naauwkeurig overdenkt , zo zal men den oorsprong der Herfstziekten ras ontdekken kunnen .