(1872) Met afwisselend geluk heeft hij daar den vijand bekampt , die zijn leven bedreigde .Hij heeft er dagen gehad van hoop , van moed en van verwachting , en tevens onder de geurige dennen en in het gezelschap van zoovele vreemden , nieuwe ervaringen en nieuwe ontdekkingen opgedaan , die de laatste hand hebben gelegd aan zijn voorbereiding en de maat hebben volgemeten .In April 1866 keerde hij naar Nederland terug .