(1816) Het resultaat uit alle die mededeelingen was dan altijd , dat de Slaapwandelaar , hoezeer alles met geslotene oogen verrigtende , ( enkele gevallen uitgezonderd ) gezigtsindrukken op dezelfde wijze , met hetzelfde gevolg ten minste voor zijn waarnemingsvermogen , verkrijgen moest , als gedurende den wakenden staat .Zouden er , vraagt men , geene gronden aanwezig zijn , welke der waarschijnlijkheid nabij komen , dat de ziel , bij het slaap - of nacht - wandelen , zinnelijke gewaarwordingen bekomen konde , en daardoor in staat geraken , om derzelver , anderzins zoo onbegrijpelijke , verrigtingen over te nemen ? Het verband tusschen de ziel en de willekeurige spieren , hetgeen altijd in den slaap afgebroken is , is hier weder hersteld , en zij gehoorzamen aan haren wil , dikwijls met eene nog levendiger werkzaamheid en grootere gemakkelijkheid dan bij het waken .Het eene of andere zintuig toch is , gelijk de ervaring genoegzaam bewijst , somtijds bij den Slaapwandelaar wakende : waarom zou dan ook niet soms , bij dezen slaap der overige zintuigen , gevoeligheid in het oog kunnen terugkeeren , de oogzenuw weder ontwaken , en door haar gezigtsindrukken aan de ziel toegevoerd worden , zonder dat daarom het geheele gestel in zijne rust gestoord worde ? Moet men dus niet als meer dan waarschijnlijk aannemen , dat deze Slaap - of Nacht - wandelaars hunne oogen óf niet volkomen gesloten hebben , óf dat er eene genoegzame opening overig gebleven is , zoo veel lichts doorlatende , als toereikende is om aan de ziel de noodige gezigtsindrukken van de uitwendige voorwerpen mede te deelen ; óf dat , eindelijk , het oog zich nu en dan opene , opdat de ziel daardoor de voorstellingen , welke zij tot hare verrigtingen behoeft , zou kunnen verkrijgen ? Met anderen , zou men kunnen antwoorden , dat dit alles op vooronderstellingen , geenszins op waarnemingen rust , en althans geen besluit uit eene zekere waarneming bevat : maar , al staat men zulks al voor eenige oogenblikken toe , dan blijft de vraag altijd , in hoe verre dit den Slaapwandelaren , bij derzelver rondwandelingen of verrigtingen , nuttig zijn kan .