(1852) Het zou een belangrijk hoofdstuk kunnen zijn in eene wetenschappelijke geschiedenis onzer moderne literatuur , de vergelijking tusschen Tollens en den dichter , wien Milton het zich tot een voorregt hadde gerekend , als zijn tolk te kunnen aanwijzen ; tusschen de forsche krijgstoonen van den koninklijken bard en het hartverheffend lied van den verstandigen Hollander met zijne gezonde wijsgeerte , met zijn praktischen blik in het leven ( och , dat zoo velen onzer dichters hem dit vooral te benijden hebben ! ) .Het zou geene vergelijking zijn van het geheel ongelijksoortige ; beiden hebben toch punten van aanraking bij zoo menigerlei verschil ; beiden blikken om zich heên in de wereld ; deze heeft zich echter op een bergtop geplaatst en hij woont bij het arendsnest ; gene wandelt op de oppervlakte der aarde , naast den kweelenden nachtegaal , te midden der geurende bloemen .De blik des eenen moge meer omvatten ; de waarneming des anderen kan vaster en klarer zijn .