(1883) Ik kon zelfs niet verder teruggaan dan tot de middeleeuwen , en was begonnen met eenige zeer karakteristieke duivels uit dien tijd bijeen te brengen , en ze den lezer met de meeste bescheidenheid voor te stellen .De eerste , dien ik liet zien , was de overbekende duivel uit de Mysteriën , Moralités , Miracles , Fastnachtsspiele en geestelijke tooneelstukken van allerlei aard , die in de middeleeuwen in Europa in zwang kwamen en bleven , en gesmeed werden , - ik heb er geen - ander woord voor , - door menschen van allerlei aard en stand ; voornamelijk in het begin door monniken , nonnen en minnezangers , totdat later de schoone Margareta van Valois een geestelijk tooneelstuk vervaardigde , geheel in den geest der oude Mysteriën , terwijl op het laatst van het jaar 1572 de rector van de school te Kaufbeuren een apostolische tragikomedie ten tooneele liet voeren , waarin niet minder dan 249 acteurs optraden .Verbeeld u echter nu , als ge kunt , lezer , een Rector , of zelfs een Professor , of iemand anders dan een balletmeester , die over zulk een dramatisch personeel zou kunnen beschikken ! De duivels , welke in al deze stukken optreden , behoorden echter bepaaldelijk tot het ras van hetgeen men in Duitschland ( waar men die qualiteit weet te waardeeren ) met den naam van ‘ ein dummer Teufel ’ bestempelt .