(1912) Hadden zij ook de vuist in de borst gevoeld , in ondraaglijke overklaarheid rondgedoold en zich in hun wanhoop gewenteld als een beest in zijn pijn ? Had ook hen , te midden hunner werken , het tergend besef overmand , dat ze geen enkel ding volvoerden uit eigen wil , dat de grenzen van hun doen en van hun denken zelfs , afgepaald en vastgesteld waren en dat ze die nimmer zouden kunnen overschrijden , evenmin als de geit in het land den loopkring van het touw dat hem gebonden houdt ? Was ook voor hen die marteling der gebondenheid nog verzwaard geweest door aanwaaiende geur en gerucht uit eindeloos betere en verdere werelden ? Wisten zij ook zichzelf in den ouden , wreeden bijbelvloek : een Beloofd Land zien , maar nimmer betreden mogen ? Hoevelen en wie leden als zij , waren als zij , bestonden als zij ? Tot haar lafenis en haar behoud zocht Heleen hunne klachten op te sporen in verzen en in muziek , in lijn en in kleur , ten einde hen in het verraden hunner hartsgeheimen te betrappen en daarna zich in medegevoel met hen te mogen vereenzelvigen .Heleen dwaalde vaak buiten de stad tot in het open veld , waar de tinten en de geuren van den herfst haar lokten en weemoed weefden in haar ziel .Eens dat ze er weer kwam , vond ze er soldaten gelegerd en zag hun geweren opgesteld in de drietallen , welke men rotten noemt .