(1917) Maar van wat in de meest ware zin des woords geuzenliederen zijn , zou ik in de eerste plaats dit willen zeggen : In de geuzenliederen vinden we de meest onbevangen uiting van de motieven , waardoor het Nederlandse volk in zijn lagere lagen bij het voeren van de strijd tegen de Spaanse overheersing meende te worden gedreven .Ik zeg ‘ meende ’ te worden gedreven , omdat er ongetwijfeld vele en misschien sterkere motieven waren , die wel werkten , maar waarvan dat volk zich niet altijd bewust was .Maar welke kracht men aan die onbewuste en algemeen werkende motieven moge toekennen , dat wat het volk wel voelt mag daarom in de verklaring der daden toch zeker niet over het hoofd worden gezien .