SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędzia WSA Diana Trzcińska Asesor WSA Jakub Chojnacki (spr.) po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 27 lutego 2023 r., numer WOP.7722.206.2022.MK w przedmiocie sporządzenia i przedłożenia ekspertyzy technicznej dotyczącej wykonanych robót budowlanych 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Sopocie z 8 listopada 2022 r., numer PINB.7143.23.2022 2. zasądza od Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku na rzecz skarżącego M. S. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pan M. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru w Gdańsku (dalej PWINB) z 27 lutego 2023 r., uchylające i zmieniające (w zakresie terminu wykonania obowiązku) oraz utrzymujące w mocy w zakresie pozostałym postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w Sopocie (dalej PINB) z 8 listopada 2022 r., nakazujące skarżącemu sporządzić i przedłożyć, w terminie do 28 lutego 2023 r., 2 egzemplarzy ekspertyzy technicznej dotyczącej wykonanych robót budowlanych polegających na montażu wentylatora mechanicznego dla lokalu [...] na kominie budynku usługowo-mieszkalnego przy ul. G. [...] w Sopocie, zawierającej badania akustyczne, inwentaryzację budowlaną wykonanych robót wraz z oceną zgodności z zaleceniami producenta, sztuką budowlaną, warunkami technicznymi i przepisami oraz obowiązującymi normami. Ekspertyza powinna zawierać ewentualne zalecenia wskazujące zakres robót budowlanych niezbędnych do wykonania w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Jednocześnie nakazano przedłożyć zgodę Wspólnoty Mieszkaniowej [...] przy ul. G. [...] w Sopocie na wykonane roboty budowlane w częściach wspólnych nieruchomości związane z montażem wentylatora oraz zgodę na planowane wykonanie robót budowlanych, o ile będą zalecenia wykonania robót budowlanych w częściach wspólnych nieruchomości.

Zaskarżone postanowienie wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

PINB wskazanym powyżej postanowieniem wydanym na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane zobowiązał skarżącego do przedłożenia opisanych powyżej dokumentów. W uzasadnieniu postanowienia organ stwierdził, że na dachu budynku mieszkalnousługowego przy ul. G. [...] w Sopocie zamontowano wentylator mechaniczny na czapie kominowej, którego nie przewidywał projekt budowlany stanowiący załącznik do decyzji Prezydenta Miasta Sopotu z 29 grudnia 2000 r. o pozwoleniu na budowę. Wykonywanie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w projekcie architektoniczno-budowlanym lub przepisach jest przypadkiem określonym w art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy - Prawo budowlane. Uzasadnia to prowadzenie przez organ nadzoru budowlanego postępowania naprawczego na podstawie przepisów art. 51 ustawy - Prawo budowlane, w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Z uwagi na fakt, że przed organem nadzoru budowlanego przedstawiono różne, odmienne dowody w sprawie montażu przedmiotowego wentylatora mechanicznego na kominie, który może przyczyniać się do pogorszenia komfortu akustycznego a przez to warunków mieszkaniowych/bytowych w lokalach mieszkalnych znajdujących się na poddaszu budynku przy ul. G. [...] w Sopocie, jak również z uwagi na możliwość naruszenia przez wykonane roboty budowlane obowiązujących norm, warunków techniczno-budowlanych i przepisów, należy stwierdzić, iż powstały uzasadnione wątpliwości, co do prawidłowości wykonanych robót budowlanych. Z tego względu w ocenie konieczne było sporządzenie oceny technicznej oceniającej wykonane roboty budowlane. Dokumentacja powinna być opracowana przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane, powinna zawierać badania akustyczne, inwentaryzację budowlaną wykonanych robót budowlanych, ocenę prawidłowości wykonanych robót, ocenę zgodności z zaleceniami producenta, sztuką budowlaną, warunkami technicznymi i przepisami techniczno-budowlanymi oraz obowiązującymi normami. Ponadto ocena techniczna powinna zawierać ewentualne zalecenia wskazujące zakres robót budowlanych niezbędnych do wykonania w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem uwzględniając obowiązujące przepisy w zakresie akustyki. W świetle przedstawionych powyżej okoliczności PINB nałożył na skarżącego jako inwestora wykonanych robót, obowiązek dostarczenia odpowiedniej ekspertyzy technicznej, w terminie do dnia 28 lutego 2023 r. oraz zobowiązał do przedłożenia stanowiska Wspólnoty Mieszkaniowej "[...] w Sopocie w sprawie udzielenia zgody na wykonane ingerencje w elementach wspólnych nieruchomości oraz zgody na planowane wykonanie robót budowlanych, o ile będą zalecenia wykonania robót w częściach wspólnych nieruchomości.

W wyniku wniesionego odwołania PWINB uchylił postanowienie organu pierwszej instancji w zakresie dotyczącym terminu przedłożenia dokumentów i wyznaczył nowy termin do ich przedłożenia. W pozostałym zakresie utrzymano zaskarżone postanowienie w mocy. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano między innymi, że po analizie całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, organ stwierdził iż wątpliwości organu pierwszej instancji były uzasadnione. W aktach sprawy znajduje się wiele sprzecznych dowodów na podstawie których organy nie są w stanie stwierdzić czy stan techniczny przedmiotowego obiektu pozwala na jego bezpieczne użytkowanie i czy nie narusza odrębnych przepisów. W przedłożonych przez Wspólnotę Mieszkaniową opiniach wielokrotnie podnoszono, że roboty budowlane polegające na montażu wentylatora nie zostały wykonane prawidłowo, drgania wentylatora mogą powodować szczeliny wzdłuż obudowy komina, co przyczynia się do przeciekania dachu, a poziom dopuszczalnego poziomu hałasu dla pory dziennej w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi został przekroczony. W ocenie PWINB wszystkie przesłanki zastosowania art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego zostały spełnione. Ponadto organ drugiej instancji wyjaśnił, że skarżący nie jest adresatem nałożonego obowiązku jako inwestor wykonanych robót lecz jako właściciel lokalu usługowego nr [...] przy ul. G. [...] w Sopocie, do którego przynależy przedmiotowy wentylator (co wynika już z samej sentencji zaskarżonego postanowienia).

We wniesionej do Sądu skardze, postanowieniu PWINB zarzucono:

1. Naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (dalej pr. bud.) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że w okolicznościach faktycznych sprawy istnieją uzasadnione wątpliwości, umożliwiające nałożenie na stronę obowiązku sporządzenia ekspertyzy technicznej, podczas gdy nie wykazano, że wiedza pracowników organu i środki, którymi dysponują, nie są wystarczające do samodzielnego poczynienia ustaleń faktycznych niezbędnych do wydania rozstrzygnięcia, a w konsekwencji utrzymanie w mocy postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w Sopocie z dnia 8 listopada 2022 r. nakazującej skarżącemu sporządzenie i przedłożenie ekspertyzy technicznej opisanej w treści w/w postanowienia;

2. Naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 138 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (dalej k.p.a.) w zw. z art. 144 k.p.a. oraz z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., art. 124 § 1 i 2 k.p.a., poprzez zaniechanie uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości, podczas gdy organ I instancji nie wykazał, że nie był w stanie, wykorzystując własną wiedzę i środki, samodzielnie rozstrzygnąć powstałych wątpliwości, dotyczących zastrzeżeń zgłoszonych przez Wspólnotę Mieszkaniową "[...]", a w konsekwencji bezzasadnie zobowiązał skarżącego do przedłożenia ekspertyzy technicznej, opisanej w treści w/w postanowienia;

3. Naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 81c ust. 2 pr. bud. W zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i utrzymanie w mocy postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w Sopocie z dnia 8 listopada 2022 r. nakazującej skarżącemu sporządzenie i przedłożenie ekspertyzy technicznej, podczas gdy postanowienie to jest nieprecyzyjne i nie wskazuje, gdzie i kiedy powinny być przeprowadzone badania akustyczne;

4. Naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. 124 § 1 i § 2 k.p.a., art. 125 § 3 k.p.a. art. 8 § 1 k.p.a., art. 11 k.p.a. oraz art. 15 k.p.a. poprzez :

a) brak wskazania podstawy prawnej rozstrzygnięcia w zakresie zobowiązania skarżącego do przedstawienia zgody Wspólnoty Mieszkaniowej "[...] na wykonane roboty budowlane w postaci montażu wentylatora mechanicznego na dachu budynku przy ul. G. [...] w Sopocie;

b) brak jakiegokolwiek uzasadnienia faktycznego i prawnego odnoszącego się do zobowiązania skarżącego do przedstawienia zgody Wspólnoty Mieszkaniowej "[...]" na montaż wentylatora mechanicznego na dachu budynku przy ul. G. [...] w Sopocie w konsekwencji bezzasadne utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji;

5. Naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 138 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., art. 124 § 1 i 2 k.p.a., poprzez zaniechanie uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości, podczas gdy organ I instancji nie przeprowadził postępowania dowodowego i nie ustalił istotnych dla sprawy okoliczności, w szczególności nie ustalił, kto i kiedy zamontował wentylatory na dachu budynku przy ul. G. [..], jakim procedurom podlegają wykonane roboty budowlane, a w konsekwencji bezzasadnie zobowiązał skarżącego do przedłożenia zgody Wspólnoty Mieszkaniowej [..] na zamontowanie wentylatorów mechanicznych na dachu budynku;

6. Naruszenie przepisu prawa materialnego, tj. art. 50 ust. 1 pkt 4) pr. bud. W zw. z art. 51 w zw. z art. 29 ust. 4 pkt 3 lit d) pr. bud. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez błędną wykładnię i bezzasadne przyjęcie, że organ zobowiązany jest do zbadania, czy inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, podczas gdy wykładnia językowa, systemowa i celowościowa przywołanych przepisów wyklucza taką możliwość, a konsekwencji bezzasadne utrzymanie w mocy zaskrzonego postanowienia;

7. Naruszenie przepisu art. 124 § 1 k.p.a., poprzez brak wskazania podstawy prawnej postanowienia w zakresie utrzymania w mocy zaskarżonego postanowienia.

Skarżący domagał się uchylenia w całości zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi drugiej instancji lub też uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji w całości i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego oraz zasądzenia od organu kosztów postępowania.

PWINB odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wspólnota Mieszkaniowa [...] będąca uczestnikiem postępowania, w piśmie z 12 czerwca 2023 r. wskazała na bezzasadność zarzutów dotyczących: niezgodnego z prawem nałożenia na skarżącego obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej, braku precyzji zaskarżonego postanowienia, bezprzedmiotowości badania, czy skarżący posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, nieprawidłowego nałożenia zobowiązania na skarżącego, naruszenia przepisów postępowania.

Sąd zważył co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie wyjaśnić należało, że stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634), dalej jako "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.).

Zaskarżone postanowienie wydano na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 – Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r., poz. 682 ze zm.) – dalej jako "p.b.", wedle którego organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia.

W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że nałożenie obowiązku dostarczenia ekspertyzy lub oceny technicznej na zasadzie art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane znajduje uzasadnienie wyłącznie w przypadkach w nim wskazanych, tj. powzięcia przez organ administracji uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego. Działania organów podejmowane w oparciu o przepis art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane mają na celu tylko i wyłącznie ustalenie stanu faktycznego sprawy, a wydane postanowienie ma charakter dowodowy i podejmowane jest z reguły w ramach toczącego się już postępowania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 października 2006 r. o sygn. akt II OSK 1192/05). W wyroku z dnia 12 maja 2011 r., II OSK 865/1 dostępny na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl), Naczelny Sąd Administracyjny sformułował pogląd, że z uwagi na użycie we wskazanym przepisie nieostrych pojęć "uzasadnione wątpliwości" oraz "odpowiednie ekspertyzy" zarówno określenie zakresu żądanej przez organ oceny technicznej czy ekspertyzy, jak i uzasadnienie podjętych działań w trybie komentowanego przepisu muszą być oparte na szczegółowej analizie stanu faktycznego konkretnej sprawy i wymagają wyczerpującego uzasadnienia.

W ocenie Sądu przeważający zakres obowiązków nałożonych utrzymanym w mocy postanowieniem PINB obowiązków wykroczył poza dyspozycję art. 81c. ust. 2 p.b. Żądanie zawierania przez ekspertyzę inwentaryzacji budowlanej wykonanych robót wraz z oceną zgodności z zaleceniami producenta, sztuką budowlaną, warunkami technicznymi i przepisami oraz obowiązującymi normami i ewentualnymi zaleceniami wskazującymi zakres robót budowlanych niezbędnych do wykonania w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, a także żądanie przedłożenia zgody wspólnoty mieszkaniowej na wykonane roboty budowlane w częściach wspólnych budynku nie znajduje uzasadnienia w tym przepisie. Przepis ten pozwala na uzyskiwanie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz, czyli uzyskiwania fachowej informacji, co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego w przypadkach gdy z obiektywnych powodów nie mogą stosownych ustaleń dokonać we własnym zakresie. Nie sposób uznać, aby na kanwie przedmiotowej sprawy żądanie inwentaryzacji łączyło się z oceną jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego. Z tego samego powodu żądanie przedłożenia zgody na wykonanie robót budowlanych nie mogło zostać zgłoszone w trybie art. 81c ust. 2 p.b. Przekroczeniem treści tego przepisu było także żądanie ewentualnych zaleceń w zakresie robót budowlanych niezbędnych do doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Ekspertyzy i oceny techniczne mają na celu ustalenie stanu faktycznego sprawy, a nie zastępowanie organów nadzoru budowlanego w wykonywaniu ich ustawowych obowiązków. To na PINB właśnie spoczywa obowiązek sformułowania zaleceń w zakresie doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem, na podstawie całokształtu materiału dowodowego (materiału dowodowego) skonfrontowanego z obowiązującym przepisami.

Skoro art. 81c ust. 2 p.b., powinien być stosowany wówczas, gdy wiedza pracowników organu nadzoru budowlanego i środki, którymi dysponują, nie będą wystarczające do samodzielnego poczynienia ustaleń faktycznych niezbędnych do wydania rozstrzygnięcia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 grudnia 2022 r., sygn. akt II OSK 3712/19, dostępny na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl), to należało wyjaśnić w uzasadnieniu postanowienia dlaczego niemożliwym było dokonanie przez organy oceny wykonanych robót budowlanych z zaleceniami producenta, sztuką budowlaną, warunkami technicznymi i przepisami oraz obowiązującymi normami, skoro oceny takiej dokonuje się w oparciu o zobiektywizowane kryteria zapisane w dokumentacji technicznej i przepisach. W orzecznictwie podkreśla się, że nadzór budowlany to fachowy pion administracji publicznej, stąd też przepis art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego, który faktycznie przerzuca na stronę koszty ustalenia stanu technicznego obiektu powinien być wykorzystywany tylko w sytuacjach wyjątkowych, kiedy organy nadzoru budowlanego nie są w stanie rozstrzygnąć powstałych wątpliwości. Zatem omawiamy przepis nie może być nadużywany i nawet sam fakt dokonania samowoli budowlanej nie uzasadnia nałożenia obowiązków wymienionych w cytowanym przepisie. Tym samym ustawowa przesłanka, czyli istnienie uzasadnionych wątpliwości nie może być automatycznie utożsamiana z faktem wykonania robót w ramach samowoli budowlanej, nie może stanowić samodzielnej i wystarczającej przesłanki nałożenia obowiązków określonych w art. 81 c ust. 2 p.b. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 21 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Gd 613/16, dostępny na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Powyższe nie oznacza oczywiście, że w niniejszej sprawie wykluczone jest zastosowanie art. 81c ust. 2 p.b. Zdaniem Sądu kwestia badań akustycznych mieści się w zakresie stosowania tego przepisu, niemniej przez wzgląd na pozostały zakres zobowiązań opisanych w postanowieniu PINB, okoliczność to nie mogła spowodować oddalenie skargi.

W powyższym zakresie zarzuty skargi okazały się uzasadnione. Organy obu instancji wychodząc poza granice art. 81c ust 2 p.b., nie uzasadniły także w sposób przekonujący zasadności zastosowania tego przepisu. Podkreślić przy należy, że na tym etapie postępowania sądowego brak było podstaw do odnoszenia się do pozostałych zarzutów skargi. Zauważyć bowiem należy, że zgodnie z art. 81 ust. 3 p.b. kontroli sądowej na tym etapie postępowania może jedynie podlegać prawidłowość zastosowania art. 81c ust 2 p.b. właśnie, co w konsekwencji oznacza że sąd nie jest uprawniony dywagacji na temat kompetencji organów nadzoru budowlanego określonych w innych przepisach p.b. (zasadności żądania określonych dokumentów na podstawie innych przepisów ustawy).

Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 P.p.s.a. orzekł jak sentancji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 P.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1935), zasądzając od PWINB na rzecz skarżącego kwotę 597 zł, na którą składały się wynagrodzenie pełnomocnika (480 zł), opłata skarbowa od pełnomocnictwa (17 zł) oraz wpis od skargi (100 zł). Sprawę rozpoznano w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a, zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Z uwagi na uwzględnienie skargi sprawa będzie ponownie rozpoznawana przez organ pierwszej instancji, który winien uwzględnić powyższe uwagi przy podejmowaniu rozstrzygnięcia. Zgodnie bowiem z treścią art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. PWINB uznając za zasadne ponowne zastosowanie art. 81c ust. 2 p.b. zobowiązany będzie precyzyjnie uzasadnić przesłanki zastosowania tego przepisu, określić z uwzględnieniem powyższych rozważań zakres ekspertyzy lub oceny technicznej oraz wykazać, że nie może poczynić konkretnych ustaleń we własnym zakresie.