Adeiladu Ac Adeiladau, Cymru Enwi a dod i rym 1 1 Enw’r Rheoliadau hyn yw Rheoliadau Diogelwch Adeiladau (Disgrifiad o Adeilad Risg Uwch) (Cyfnod Dylunio ac Adeiladu) (Cymru) 2023. 2 Daw’r Rheoliadau hyn i rym ar 1 Ionawr 2024. Dehongli 2 Yn y Rheoliadau hyn— mae “ annedd ” (“ dwelling ”) yn cynnwys fflat; ystyr “ cartref gofal ” (“ care home ”) yw man lle y mae gwasanaeth cartref gofal o fewn ystyr Rhan 1 o Ddeddf Rheoleiddio ac Arolygu Gofal Cymdeithasol (Cymru) 2016 yn cael ei ddarparu yn gyfan gwbl neu’n bennaf i bersonau sy’n 18 oed neu’n hŷn; ystyr “ cartref plant ” (“ children’s home ”) yw man lle y mae gwasanaeth cartref gofal neu wasanaeth llety diogel o fewn ystyr Rhan 1 o Ddeddf Rheoleiddio ac Arolygu Gofal Cymdeithasol (Cymru) 2016 yn cael ei ddarparu yn gyfan gwbl neu’n bennaf i bersonau sydd o dan 18 oed, ond nad yw’n— sefydliad o fewn y sector addysg bellach fel y’i diffinnir gan adran 91(3) o Ddeddf Addysg Bellach ac Uwch 1992 ; man lle y darperir llety at ddibenion— gwyliau; gweithgareddau hamdden, adloniadol, chwaraeon, diwylliannol neu addysgol; oni bai bod person o dan 18 oed wedi ei letya yno am fwy na 28 o ddiwrnodau mewn unrhyw gyfnod o 12 mis; ystyr “ fflat ” (“ flat ”) yw mangre ar wahân a hunangynhwysol sydd wedi ei hadeiladu neu ei haddasu i’w defnyddio at ddibenion preswyl ac sy’n ffurfio rhan o adeilad y caiff ei rhannu yn llorweddol o ryw ran arall ohono; ystyr “ hostel ” (“ hostel ”) yw hostel sy’n darparu llety dros dro i’r rheini nad ydynt yn preswylio fel arfer yn rhywle arall; ystyr “ lefel y ddaear ” (“ ground level ”), mewn perthynas ag adeilad, yw— pan fo lefel arwyneb y ddaear y lleolir yr adeilad arno yn unffurf, lefel arwyneb y ddaear yn union gyfagos i’r adeilad, neu pan nad yw lefel arwyneb y ddaear y lleolir yr adeilad arno yn unffurf, lefel y rhan isaf o arwyneb y ddaear yn union gyfagos i’r adeilad; mae i “llu ar ymweliad” yr un ystyr â “visiting force” at ddibenion unrhyw ddarpariaeth yn Rhan 1 o Ddeddf Lluoedd ar Ymweliad 1952 ; mae i “lluoedd Ei Fawrhydi” yr un ystyr â “His Majesty’s forces” yn Neddf y Lluoedd Arfog 2006 ; ystyr “ sefydliad preswyl diogel ” (“ secure residential institution ”) yw sefydliad a ddefnyddir ar gyfer darparu llety preswyl diogel, gan gynnwys defnydd ohono fel carchar, sefydliad troseddwyr ifanc, canolfan gadw, canolfan hyfforddi ddiogel, dalfa, canolfan aros tymor byr, ysbyty diogel neu lety diogel awdurdod lleol ar gyfer personau sy’n 18 oed neu’n hŷn; ystyr “ uned breswyl ” (“ residential unit ”) yw— annedd, neu unrhyw uned llety byw arall sydd, er enghraifft, yn cynnwys ystafell mewn hostel, ystafell mewn neuadd breswylio neu lety arall ar gyfer myfyrwyr neu ddisgyblion; ystyr “ ysbyty ” (“ hospital ”) yw ysbyty gwasanaeth iechyd o fewn ystyr Deddf y Gwasanaeth Iechyd Gwladol (Cymru) 2006 (gweler adran 206(1) o’r Ddeddf honno) neu ysbyty annibynnol o fewn ystyr Deddf Safonau Gofal 2000 . Disgrifiad o adeilad risg uwch 3 At ddibenion adran 120I(2) o Ddeddf Adeiladu 1984 adeilad risg uwch yw adeilad (gan gynnwys strwythur)— a sy’n— i o leiaf 18 metr o uchder (pan gaiff ei fesur yn unol â rheoliad 4), neu ii sydd ag o leiaf 7 llawr (pan gânt eu cyfrifo yn unol â rheoliad 5), a b sy’n cynnwys— i o leiaf un uned breswyl, ii ysbyty sydd ag o leiaf un gwely y bwriedir iddo gael ei ddefnyddio gan berson sydd wedi ei dderbyn i’r fangre ar gyfer arhosiad dros nos, iii cartref gofal, neu iv cartref plant, ac c nad yw’n adeilad a eithrir (gweler rheoliad 6). Mesur uchder adeilad 4 1 Mesurir uchder adeilad o lefel y ddaear hyd at ben uchaf arwyneb llawr llawr uchaf yr adeilad. 2 Ond anwybyddir unrhyw lawr sy’n ardal peiriannau pen to neu gyfarpar pen to neu sy’n cynnwys ystafelloedd peiriannau pen to neu gyfarpar pen to yn unig. Cyfrifo lloriau mewn adeilad 5 1 Cyfrifir nifer y lloriau mewn adeilad yn y safle sy’n rhoi’r nifer mwyaf o loriau, yn ddarostyngedig i— a anwybyddir unrhyw lawr sydd o dan lefel y ddaear; b anwybyddir unrhyw lawr sy’n ardal peiriannau pen to neu gyfarpar pen to neu sy’n cynnwys ystafelloedd peiriannau pen to neu gyfarpar pen to yn unig; c ystyrir unrhyw lawr mesanîn yn llawr os yw ei arwynebeddau llawr mewnol yn o leiaf hanner arwynebedd llawr mewnol y llawr mwyaf yn yr adeilad nad yw o dan lefel y ddaear. 2 Mae llawr o dan lefel y ddaear os yw arwyneb gorffenedig nenfwd y llawr o dan lefel y ddaear. Adeiladau a eithrir 6 Mae adeilad yn adeilad a eithrir— a os yw’n cynnwys yn gyfan gwbl— i sefydliad preswyl diogel, ii gwesty, iii barics milwrol, iv llety byw a ddarperir gan y Weinyddiaeth Amddiffyn, neu v llety byw ar gyfer— aa lluoedd ei Fawrhydi, neu bb unrhyw lu ar ymweliad neu bencadlys rhyngwladol neu sefydliad amddiffyn a ddynodir at ddiben Deddf Pencadlys Rhyngwladol a Sefydliadau Amddiffyn 1964 ; b os yw’n cynnwys defnydd preswyl a defnydd amhreswyl, lle y darperir yr holl lety byw gan y Weinyddiaeth Amddiffyn. Julie James Y Gweinidog Newid Hinsawdd, un o Weinidogion Cymru 15 Tachwedd 2023