COMISIYNYDD PLANT,CYMRU Enwi, cychwyn, cymhwyso a dehongli 1 1 Enw'r Rheoliadau hyn yw Rheoliadau Comisiynydd Plant Cymru (Penodi) (Diwygio) 2007 a deuant i rym ar 1 Ebrill 2007. 2 Mae'r Rheoliadau hyn yn gymwys o ran Cymru. 3 Yn y Rheoliadau hyn— ystyr “y Comisiynydd” (“ the Commissioner ”) yw Comisiynydd Plant Cymru ystyr “y cyfnod cychwynnol” yw (“ the initial period ”) fel y'i diffinnir yn adran 161(5) o Ddeddf Llywodraeth Cymru 2006 ; ystyr “y Prif Ysgrifennydd” (“ the First Secretary ”) yw'r person a etholir o dro i dro yn Brif Ysgrifennydd y Cynulliad yn unol ag adran 53(1) o Ddeddf Llywodraeth Cymru 1998 ; ystyr “y Prif Weinidog” (“ the First Minister ”) yw'r person a benodi'r o dro i dro yn Brif Weinidog Cymru yn unol ag adran 46 o Ddeddf Llywodraeth Cymru 2006; ystyr “plant perthnasol” (“ relevant children ”) yw unrhyw blant sy'n preswylio yng Nghymru sy'n cael eu dethol at ddibenion penodiad penodol— yn y fath fodd ag y gellid ei benderfynu gan y pwyllgor perthnasol yn unol â chylch gwaith y pwyllgor, neu yn absenoldeb penderfyniad o'r fath, yn y fath fodd ag y caiff y Prif Ysgrifennydd ei benderfynu; ystyr “pwyllgor perthnasol” (“ relevant committee ”) yw unrhyw bwyllgor y gellid ei sefydlu gan Gynulliad Cenedlaethol Cymru o dro i dro o dan adran 54(1)(b) o Ddeddf Llywodraeth Cymru 1998 er mwyn darparu cyngor a phenderfynu materion sy'n berthnasol i benodi'r Comisiynydd. 4 Yn y Rheoliadau hyn mae cyfeiriad — a at reoliad â rhif yn gyfeiriad at y rheoliad yn y Rheoliadau hyn sy'n dwyn y rhif hwnnw; b mewn rheoliad at baragraff â rhif, yn gyfeiriad at y paragraff yn y rheoliad hwnnw sy'n dwyn y rhif hwnnw. Diwygio Rheoliadau Comisiynydd Plant Cymru (Penodi) 2000 2 Diwygier Rheoliadau Comisiynydd Plant Cymru (Penodi) 2000 yn unol â rheoliadau 3 i 6 o'r Rheoliadau hyn. 3 Yn rheoliad 1(2), yn yr adran ddehongli, ychwaneger y diffiniadau canlynol yn y lle priodol yn ôl trefn yr wyddor:— “ystyr “y Prif Weinidog” (“ the First Minister ”) yw'r person a benodi'r o dro i dro yn Brif Weinidog Cymru yn unol ag adran 46(1) o Ddeddf Llywodraeth Cymru 2006 ;” ystyr “y cyfnod cychwynnol” yw “ the initial period ” fel y'i diffinnir yn adran 161(5) o Ddeddf Llywodraeth Cymru 2006. 4 Rhodder y rheoliad canlynol yn lle rheoliad 2:— Penodi'r Comisiynydd 2 1 Hyd at ddiwedd y cyfnod cychwynnol caiff y Comisiynydd ei benodi gan y Prif Ysgrifennydd. 2 Dim ond ar ôl cymryd y canlynol i ystyriaeth y caiff y Comiiynydd ei benodi o dan baragraff (1)— a cyngor pwyllgor perthansol, b barn plant perthnasol ynghylch unrhyw ymgeiswyr a gaiff eu cyfweld ar gyfer y penodiad, ac c cyngor unrhyw banel dewis, a sefydlwyd er mwyn cyfweld ymgeiswyr, ynghylch eu priodoldeb ar gyfer y penodiad. 3 Ar ôl diwedd y cyfnod cychwynnool, caiff y Comisiynydd ei benodi gan y Prif Weinidog. 4 Ni ellir penodi'r Comisiynydd o dan baragraff (3) ond ar ôl cymryd y canlynol i ystyriaeth— a barn y plant perthnasol am unryw ymgeiswyr y cyfwelir ar gyfer y penodiad, a b cyngor unrhyw banel dewis, a sefydlwyd at ddiben cyfweld ag ymgeiswyr ynghylch eu priodoldeb ar gyfer y penodiad. 5 Yn ddarostyngedig i reoliad 3, cyfnod swydd y Comisiynydd a benodir o dan y Rheoliadua hyn yw saith mlynedd. 6 Ni fydd y Comisiynydd yn gymwys i gael ei ailbenodi pan ddaw cyfnod y swydd i ben neu os terfynir hi cyn hynny. 5 Rhodder y rheoliad canlynol yn lle rheoliad 3:— 3 1 Hyd at ddiwedd y cyfnod cychwynnol caiff y Prif Ysgrifennydd ryddhau'r Comisiynydd o'i swydd cyn i gyfnod y swydd ddod i ben— a ar gais y Comisiynydd, b ar sail camymddwyn, c os bydd wedi'i fodloni nad yw'r Comisiynydd yn alluog oherwydd gwendid meddyliol neu gorfforol i gyflawni swyddogasethau'r Comisiynydd. 2 Ar ôl diwedd y cyfnod cychwynnol caiff unrhyw swyddogaethau a oedd yn arferadwy yn union cyn diwedd y cyfnod cychwynnol gan y Prif Ysgrifennydd o dan baragraff (1) eu harfer gan y Prif Weinidog. 6 Ychwaneger y rheoliad canlynol yn union ar ôl rheoliad 4.—(1) 2 Mae unrhyw beth a gaiff ei wneud gan y Prif Ysgrifennydd o dan y Rheoliadau hyn i'w drin ar ôl diwedd y cyfnod cychwynnol fel pe bai wedi cael ei wneud gan y Prif Weinidog. Llofnodwyd ar ran Cynulliad Cenedlaethol Cymru o dan adran 66(1) o Ddeddf Llywodraeth Cymru 1998 D. Elis-Thomas Llywydd Cynulliad Cenedlaethol Cymru 27 Mawrth 2007