Iechyd Y Cyhoedd, Cymru RHAN 1 Cyffredinol Enwi a chychwyn 1 Enw’r Rheoliadau hyn yw Rheoliadau Deintyddiaeth Breifat (Cymru) 2017 a deuant i rym ar 1 Ebrill 2017. Cymhwyso 2 Mae’r Rheoliadau hyn yn gymwys o ran Cymru. Dehongli 3 1 Yn y Rheoliadau hyn— ystyr “addasiadau rhesymol” (“ reasonable adjustments ”) yw unrhyw addasiadau rhesymol a fyddai’n ofynnol o dan Ddeddf Cydraddoldeb 2010 ; ystyr “claf” (“ patient ”) yw person y darperir gwasanaethau deintyddol neu wasanaethau proffesiynol eraill iddo; mae i “cwmpas ymarfer” yr ystyr a roddir i “scope of practice” ar gyfer deintyddion a phroffesiynolion gofal deintyddol yn y canllawiau ar gwmpas ymarfer a gyhoeddir gan y Cyngor Deintyddol Cyffredinol o bryd i’w gilydd; ystyr “darparwr cofrestredig” (“ registered provider ”) yw person sydd wedi ei gofrestru o dan Ran 2 o’r Ddeddf fel y person sy’n cynnal practis deintyddol preifat; ystyr “datganiad o ddiben” (“ statement of purpose ”) yw’r datganiad a lunnir yn unol â rheoliad 5(1); ystyr “Deddf 1984” (“ the 1984 Act ”) yw Deddf Deintyddion 1984 ; ystyr “Deddf 2005” (“ the 2005 Act ”) yw Deddf Galluedd Meddyliol 2005 ; ystyr “deintydd” (“ dentist ”) yw person sydd wedi ei gofrestru yn y gofrestr o ddeintyddion a gedwir yn unol ag adran 14 o Ddeddf 1984; ystyr “deintyddfa symudol” (“ mobile surgery ”), at ddibenion y Rheoliadau hyn, yw unrhyw gerbyd lle y darperir gwasanaethau deintyddol preifat; ystyr “y Ddeddf” (“ the Act ”) yw Deddf Safonau Gofal 2000 ac, mewn cysylltiad â Rhan 2 o’r Ddeddf honno, ei ystyr yw’r Rhan honno fel y’i cymhwysir gydag addasiadau i bractisau deintyddol preifat gan Ddeddf Safonau Gofal 2000 (Estyn Cymhwysiad Rhan 2 i Bractisau Deintyddol Preifat) (Cymru) 2017 a chan reoliad 39 o’r Rheoliadau hyn; ystyr “ffi amrywiad mawr” (“ major variation fee ”) yw’r ffi sy’n daladwy mewn cysylltiad â chais i amrywio amod cofrestru pan fo’r awdurdod cofrestru yn ystyried ei bod yn angenrheidiol iddo arolygu o dan Ran 2 o’r Ddeddf; ystyr “ffi mân amrywiad” (“ minor variation fee ”) yw’r ffi sy’n daladwy mewn cysylltiad â chais i amrywio amod cofrestru pan na fo’r awdurdod cofrestru yn ystyried ei bod yn angenrheidiol iddo arolygu o dan Ran 2 o’r Ddeddf; ystyr “gwasanaethau cartref” (“ domiciliary services ”) yw cwrs o driniaeth, neu ran o gwrs o driniaeth, a ddarperir mewn lleoliad ac eithrio— y fangre a ddefnyddir i gynnal practis deintyddol preifat; deintyddfa symudol unrhyw ddarparwr gwasanaethau deintyddol preifat; carchar; ystyr “gwasanaethau deintyddol” (“ dental services ”) yw gofal a thriniaeth ddeintyddol a ddarperir gan ddeintydd; ystyr “gwasanaethau deintyddol preifat” (“ private dental services ”) yw gwasanaethau deintyddol ac eithrio at ddibenion Deddf y Gwasanaeth Iechyd Gwladol (Cymru) 2006 ac mae “deintyddiaeth breifat” (“ private dentistry ”) i gael ei dehongli yn unol â hynny; ystyr “gwasanaethau proffesiynol perthnasol” (“ relevant professional services ”) yw darparu gwasanaethau proffesiynol yn unol â chwmpas ymarfer llawn proffesiynolyn gofal deintyddol, ac eithrio yn unol â phresgripsiwn gan ddeintydd ond nid yw’n cynnwys— darparu gwasanaethau gwynnu dannedd gan hylenydd deintyddol neu therapydd deintyddol, a darparu a chynnal a chadw dannedd gosod i gleifion â dannedd gan dechnegydd deintyddol clinigol; ystyr “hylenydd deintyddol” (“ dental hygienist ”), “therapydd deintyddol” (“ dental therapist ”) a “technegydd deintyddol clinigol” (“ clinical dental technician ”) yw personau sydd wedi eu cofrestru felly â’r Cyngor Deintyddol Cyffredinol yn y gofrestr o broffesiynolion gofal deintyddol a sefydlwyd o dan adran 36B o Ddeddf 1984; ystyr “person cofrestredig” (“ registered person ”) yw person sy’n ddarparwr cofrestredig neu’n rheolwr cofrestredig practis deintyddol preifat; ystyr “practis deintyddol preifat” (“ private dental practice ”) yw ymgymeriad sy’n darparu neu sy’n cynnwys darparu— gwasanaethau deintyddol preifat; neu gwasanaethau proffesiynol perthnasol ac eithrio at ddibenion Deddf y Gwasanaeth Iechyd Gwladol (Cymru) 2006; ystyr “proffesiynolyn gofal deintyddol” (“ dental care professional ”) yw— hylenydd deintyddol; therapydd deintyddol; neu technegydd deintyddol clinigol; ystyr “Rheoliadau 2008” (“ the 2008 Regulations ”) yw Rheoliadau Deintyddiaeth Breifat (Cymru) 2008 ; ystyr “Rheoliadau 2011” (“ the 2011 Regulations ”) yw Rheoliadau Deintyddiaeth Breifat (Cymru) (Diwygio) 2011 ; ystyr “rheolwr cofrestredig” (“ registered manager ”) yw person sydd wedi ei gofrestru o dan Ran 2 o’r Ddeddf fel rheolwr practis deintyddol preifat; ystyr “sefydliad” (“ organisation ”) yw corff corfforaethol neu unrhyw gymdeithas anghorfforedig ac eithrio partneriaeth; ystyr “swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru” (“ appropriate office of the registration authority ”) mewn perthynas â phractis deintyddiaeth preifat yw— os yw swyddfa wedi ei phennu o dan baragraff (2) ar gyfer yr ardal y mae’r practis deintyddol preifat ynddi, y swyddfa honno; mewn unrhyw achos arall, unrhyw swyddfa’r awdurdod cofrestru; mae “triniaethau a all arwain at gysylltiad” (“ exposure-prone procedures ”), at ddibenion y Rheoliadau hyn, yn cyfeirio at driniaethau mewnwthiol pan fo risg y gall anaf i’r deintydd neu’r proffesiynolyn gofal deintyddol arwain at gysylltiad rhwng meinwe agored claf a gwaed y deintydd neu’r proffesiynolyn gofal deintyddol; ystyr “unigolyn cyfrifol” (“ responsible individual ”) yw unigolyn sy’n gyfarwyddwr, rheolwr, ysgrifennydd, neu swyddog arall i’r sefydliad ac sy’n gyfrifol am oruchwylio’r gwaith o reoli practis deintyddol preifat; mae i “ysbyty gwasanaeth iechyd” yr un ystyr â “health service hospital” yn adran 206 o Ddeddf y Gwasanaeth Iechyd Gwladol (Cymru) 2006; ystyr “yswiriant” (“ insurance ”) yw— contract yswiriant sy’n darparu sicrwydd o ran atebolrwyddau a all godi wrth gyflawni gwaith fel deintydd neu broffesiynolyn gofal deintyddol, neu trefniant a wneir at ddibenion indemnio person rhag atebolrwyddau o’r fath. 2 Caiff yr awdurdod cofrestru bennu swyddfa sydd o dan ei reolaeth i fod y swyddfa briodol mewn perthynas â phractisau deintyddol preifat mewn ardal benodol o Gymru. 3 Pan fo person yn gweithredu ar ran claf (gan gynnwys pan fo’r claf yn blentyn neu’n glaf nad oes ganddo alluedd) at ddibenion y Rheoliadau hyn a phan fo’r cyd-destun yn mynnu, mae ystyr “claf” (“ patient ”) hefyd yn cynnwys person sy’n gweithredu ar ran y claf. Eithriadau 4 At ddibenion y Rheoliadau hyn, nid yw ymgymeriad yn bractis deintyddol preifat— a os yw’n darparu gwasanaethau deintyddol preifat gan ddeintydd sydd wedi ei gyflogi mewn ysbyty gwasanaeth iechyd ac sy’n darparu gwasanaethau o’r fath yn yr ysbyty hwnnw’n unig; neu b os yw’n darparu gwasanaethau deintyddol preifat gan ddeintydd neu wasanaethau proffesiynol perthnasol gan broffesiynolyn gofal deintyddol mewn ac at ddibenion ysbyty annibynnol yn unig. Datganiad o ddiben 5 1 Rhaid i’r person cofrestredig lunio, mewn perthynas â’r practis deintyddol preifat, ddatganiad ar bapur (“y datganiad o ddiben”) sy’n cynnwys y materion a restrir yn Atodlen 1. 2 Rhaid i’r person cofrestredig ddarparu copi o’r datganiad o ddiben i swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru, ei roi ar wefan y practis deintyddol preifat (os oes gan y practis wefan) a rhoi copi ohono ar gael cyn gynted ag y bo’n rhesymol ymarferol ar gais gan glaf. 3 Yn ddarostyngedig i baragraff (4), rhaid i’r person cofrestredig sicrhau bod y practis deintyddol preifat yn cael ei redeg mewn modd sy’n gyson â’i ddatganiad o ddiben. 4 Nid oes dim ym mharagraff (3), rheoliad 13(1) na 22(1) a (2) sy’n ei gwneud yn ofynnol i’r person cofrestredig, nac yn awdurdodi’r person cofrestredig, i dorri neu i beidio â chydymffurfio— a ag unrhyw ddarpariaeth arall yn y Rheoliadau hyn; neu b â’r amodau sydd mewn grym am y tro mewn perthynas â chofrestru’r person cofrestredig o dan Ran 2 o’r Ddeddf. Gwybodaeth i gleifion 6 1 Rhaid i’r person cofrestredig lunio dogfen (“y daflen gwybodaeth i gleifion”), y mae rhaid iddi gynnwys yr wybodaeth a bennir yn Atodlen 2. 2 Rhaid i’r person cofrestredig ddarparu copi o’r daflen gwybodaeth i gleifion i swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru, ei rhoi ar wefan y practis deintyddol preifat (os oes gan y practis wefan) a rhoi copi ohoni ar gael cyn gynted ag y bo’n rhesymol ymarferol ar gais gan glaf. 3 Rhaid i’r person cofrestredig sicrhau bod gwybodaeth ddangosol am y ffioedd sy’n daladwy gan gleifion yn cael ei harddangos mewn man amlwg yn y practis deintyddol preifat, mewn rhan y mae gan gleifion fynediad iddi. Adolygu’r datganiad o ddiben a’r daflen gwybodaeth i gleifion 7 Rhaid i’r person cofrestredig— a adolygu’r datganiad o ddiben a’r daflen gwybodaeth i gleifion o leiaf unwaith ym mhob cyfnod o ddeuddeng mis a gwneud unrhyw ddiwygiad y mae ei angen i gynnal eu cywirdeb; a b hysbysu swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru ynghylch unrhyw ddiwygiad o’r fath o fewn 28 o ddiwrnodau i’r adolygiad. Polisïau a gweithdrefnau 8 1 Rhaid i’r person cofrestredig lunio a gweithredu datganiadau ysgrifenedig o’r polisïau sydd i gael eu cymhwyso a’r gweithdrefnau sydd i gael eu dilyn mewn, neu at ddibenion, practis deintyddol preifat mewn perthynas â phob un o’r materion a bennir isod— a y trefniadau ar gyfer derbyn cleifion; b y trefniadau ar gyfer asesu, diagnosio a thrin cleifion; c sicrhau bod y fangre a ddefnyddir at ddiben cynnal y practis deintyddol preifat bob amser yn addas at y diben hwnnw; d monitro ansawdd ac addasrwydd y cyfleusterau a’r cyfarpar, gan gynnwys cynnal a chadw cyfarpar o’r fath; e nodi, asesu a rheoli risgiau sy’n gysylltiedig â gweithrediad y practis deintyddol preifat i gyflogeion, cleifion, ymwelwyr a’r rhai sy’n gweithio yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat, gan gynnwys y camau a gymerir mewn perthynas â rheoliad 13(5) a (6); f creu, rheoli, trin a storio cofnodion a gwybodaeth arall; g darparu gwybodaeth i gleifion ac eraill gan gynnwys hysbysiadau clir i gleifion o unrhyw ffioedd sy’n daladwy am wasanaethau deintyddol preifat; h recriwtio, sefydlu a chadw cyflogeion, eu hamodau cyflogaeth a’u gofynion o ran hyfforddiant; i sicrhau bod staff yn cael eu recriwtio mewn ffordd ddiogel, gan gynnwys cynnal gwiriadau sy’n briodol i’r gwaith y mae’r staff i ymgymryd ag ef; j pan fo gwaith ymchwil yn cael ei wneud mewn practis deintyddol preifat, sicrhau bod y gwaith hwnnw yn cael ei wneud gyda chydsyniad unrhyw glaf neu gleifion sy’n rhan o’r ymchwil, bod y gwaith ymchwil yn briodol ar gyfer y practis o dan sylw, a’i fod yn cael ei gynnal yn unol ag unrhyw ganllawiau cyhoeddedig cyfredol ac awdurdodol ar gynnal prosiectau ymchwil; k y trefniadau ar gyfer sicrhau iechyd a diogelwch staff a chleifion; l archebu, cofnodi, rhoi a chyflenwi meddyginiaethau i gleifion; m y trefniadau sy’n ymwneud â rheoli heintiau gan gynnwys hylendid dwylo, trin a gwaredu gwastraff clinigol yn ddiogel, gweithdrefnau cadw tŷ a glanhau, a hyfforddiant a chyngor perthnasol; n y trefniadau ar gyfer cynnal archwiliadau clinigol; o y trefniadau ar gyfer cynlluniau wrth gefn ar gyfer argyfyngau sy’n sicrhau bod y practis deintyddol preifat yn parhau i gael ei redeg yn ddiogel; p y ddarpariaeth o wasanaethau cartref os caiff gwasanaethau o’r fath eu darparu; a q y trefniadau ar gyfer delio ag argyfyngau meddygol sy’n sicrhau bod staff a all fod yn gysylltiedig â delio ag argyfwng meddygol yn cael yr hyfforddiant priodol. 2 Rhaid llunio’r polisïau a’r gweithdrefnau y cyfeirir atynt ym mharagraff (1) gan roi sylw i faint y practis deintyddol preifat, y datganiad o ddiben a nifer y cleifion a’u hanghenion. 3 Rhaid i’r person cofrestredig lunio a gweithredu datganiadau ysgrifenedig o’r polisïau sydd i gael eu cymhwyso a’r gweithdrefnau sydd i gael eu dilyn ar gyfer y gofal a’r driniaeth i gleifion nad oes ganddynt alluedd o fewn ystyr “lack capacity” yn Neddf 2005, sy’n cyd-fynd â Deddf 2005 ac unrhyw God Ymarfer a chanllawiau perthnasol. 4 Rhaid i’r datganiadau ysgrifenedig y cyfeirir atynt ym mharagraff (3) gynnwys polisïau a gweithdrefnau sy’n sicrhau— a bod galluedd pob claf i gydsynio i driniaeth yn cael ei asesu; b yn achos claf nad oes ganddo alluedd, y cydymffurfir â gofynion Deddf 2005 cyn rhoi unrhyw driniaeth arfaethedig iddo; ac c nad yw’r wybodaeth am iechyd, gofal a thriniaeth claf nad oes ganddo alluedd ond yn cael ei datgelu i’r personau hynny y mae angen iddynt fod yn ymwybodol o’r wybodaeth honno er mwyn trin y claf yn effeithiol neu leihau unrhyw risg y gallai’r claf ei niweidio ei hun neu niweidio person arall. 5 Pan fo gwasanaethau cartref yn cael eu darparu gan y practis deintyddol preifat, rhaid i’r person cofrestredig— a llunio a gweithredu datganiadau ysgrifenedig o’r polisïau sydd i gael eu cymhwyso a’r gweithdrefnau sydd i gael eu dilyn ar gyfer darparu gwasanaethau cartref; a b rhoi sylw i unrhyw ganllawiau cenedlaethol ar ddarparu gwasanaethau cartref wrth lunio’r datganiadau ysgrifenedig y cyfeirir atynt yn is-baragraff (a). 6 Rhaid i’r person cofrestredig adolygu gweithrediad polisïau a gweithdrefnau a weithredir o dan y rheoliad hwn a rheoliad 21 (cwynion) fesul ysbaid nad yw’n hwy na thair blynedd a, phan fo’n briodol, diwygio a gweithredu’r polisïau a’r gweithdrefnau hynny. 7 Rhaid i’r person cyfrifol roi ar gael ar gais gan glaf, ac unrhyw ddarpar glaf, gopïau o’r polisïau a’r gweithdrefnau. 8 Rhaid i’r person cofrestredig gadw copïau o’r holl bolisïau a gweithdrefnau y cyfeirir atynt yn y rheoliad hwn, gan gynnwys fersiynau blaenorol o bolisïau a gweithdrefnau sydd wedi eu diwygio yn unol â pharagraff (6), am gyfnod o ddim llai na thair blynedd o ddyddiad creu neu ddiwygio’r polisi neu’r weithdrefn. 9 Rhaid i’r person cofrestredig roi copi o’r holl ddatganiadau ysgrifenedig a lunnir yn unol â’r rheoliad hwn ar gael i’r awdurdod cofrestru edrych arnynt. RHAN 2 Personau Cofrestredig Addasrwydd darparwr cofrestredig 9 1 Ni chaiff person gynnal practis deintyddol preifat oni bai bod y person yn addas i wneud hynny. 2 Nid yw person yn addas i gynnal practis deintyddol preifat oni bai bod y person— a yn unigolyn sy’n bodloni’r gofynion a nodir ym mharagraff (3); b yn bartneriaeth, a bod pob un o’r partneriaid yn bodloni’r gofynion ym mharagraff (3); neu c yn sefydliad ac— i bod y sefydliad wedi hysbysu swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru am enw a chyfeiriad yr unigolyn cyfrifol a’i swydd yn y sefydliad; a ii bod yr unigolyn yn bodloni’r gofynion ym mharagraff (3). 3 Y gofynion yw— a bod yr unigolyn yn addas o ran ei uniondeb ac o gymeriad da i gynnal y practis deintyddol preifat neu, yn ôl y digwydd, i fod yn gyfrifol am oruchwylio’r gwaith o reoli’r practis deintyddol preifat; b bod yr unigolyn yn gallu oherwydd ei iechyd, ar ôl i addasiadau rhesymol (os oes rhai) gael eu gwneud, gynnal y practis deintyddol preifat neu, yn ôl y digwydd, fod yn gyfrifol am oruchwylio’r gwaith o reoli’r practis deintyddol preifat; ac c bod gwybodaeth neu ddogfennaeth lawn a boddhaol, yn ôl y digwydd, ar gael mewn perthynas â’r unigolyn mewn cysylltiad â phob un o’r materion a bennir yn Rhan 1 o Atodlen 3. 4 Wrth asesu cymeriad unigolyn at ddibenion paragraff (3)(a), rhaid i’r materion a ystyrir gynnwys y rhai a restrir yn Rhan 2 o Atodlen 3. 5 Nid yw person yn addas i gynnal practis deintyddol preifat— a os yw’r person hwnnw wedi ei ddyfarnu’n fethdalwr neu y dyfarnwyd y secwestriad o ystad y person ac (yn y naill achos neu’r llall) os nad yw’r person wedi ei ryddhau ac nad yw’r gorchymyn methdalu wedi ei ddiddymu na’i ddad-wneud neu fod cyfnod moratoriwm o dan orchymyn rhyddhau o ddyled (o fewn ystyr “debt relief order” yn adran 251A o Ddeddf Ansolfedd 1986) yn gymwys mewn perthynas â’r person; neu b os yw’r person hwnnw wedi gwneud compównd neu drefniant â chredydwyr y person ac nad yw wedi ei ryddhau mewn cysylltiad ag ef. Penodi rheolwr 10 1 Rhaid i’r darparwr cofrestredig benodi unigolyn i reoli’r practis deintyddol preifat— a os yw’r darparwr cofrestredig yn sefydliad neu’n bartneriaeth; b os nad yw’r darparwr cofrestredig yn berson addas i gynnal y practis deintyddol preifat; neu c os nad oes gan y darparwr cofrestredig ofal am y practis deintyddol preifat yn llawnamser o ddydd i ddydd, neu os nad yw’n bwriadu i’r practis fod o dan ei ofal yn y modd hwnnw. 2 Os yw’r darparwr cofrestredig yn penodi unigolyn i reoli’r practis deintyddol preifat, rhaid i’r darparwr cofrestredig hysbysu swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru ar unwaith am enw’r unigolyn a benodir a’r dyddiad y mae’r penodiad yn cymryd effaith. Addasrwydd rheolwr 11 1 Ni chaiff person reoli practis deintyddol preifat oni bai bod y person yn addas i wneud hynny. 2 Nid yw person yn addas i reoli practis deintyddol preifat oni bai— a bod y person hwnnw yn addas o ran ei uniondeb ac o gymeriad da i reoli’r practis deintyddol preifat; a b gan roi sylw i faint y practis deintyddol preifat, y datganiad o ddiben a nifer y cleifion a’u hanghenion— i bod gan y person y cymwysterau, y sgiliau a’r profiad angenrheidiol i reoli’r practis deintyddol preifat; a ii bod y person yn gallu gwneud hynny oherwydd ei iechyd, ar ôl i addasiadau rhesymol (os oes rhai) gael eu gwneud; a iii bod gwybodaeth neu ddogfennaeth lawn a boddhaol, yn ôl y digwydd, ar gael mewn perthynas â’r person mewn cysylltiad â phob un o’r materion a bennir yn Rhan 1 o Atodlen 3. 3 Wrth asesu cymeriad person at ddibenion paragraff (2)(a), rhaid i’r materion a ystyrir gynnwys y rhai a restrir yn Rhan 2 o Atodlen 3. 4 Pan fo person yn rheoli mwy nag un practis deintyddol preifat, rhaid iddo dreulio amser digonol ym mhob practis i sicrhau bod y practis yn cael ei reoli’n effeithiol. Y person cofrestredig – gofynion cyffredinol a hyfforddiant 12 1 Rhaid i’r darparwr cofrestredig a’r rheolwr cofrestredig gynnal neu reoli’r practis deintyddol preifat, yn ôl y digwydd, gyda gofal, cymhwysedd a sgìl digonol, gan roi sylw i faint y practis deintyddol preifat, y datganiad o ddiben a nifer y cleifion a’u hanghenion. 2 Rhaid i’r darparwr cofrestredig a’r rheolwr cofrestredig ymgymryd, o bryd i’w gilydd, ag unrhyw hyfforddiant sy’n briodol er mwyn sicrhau bod ganddynt y sgiliau y mae eu hangen i gynnal neu reoli’r practis deintyddol preifat, yn ôl y digwydd. 3 At ddibenion y rheoliad hwn, rhaid i’r sawl a ganlyn ymgymryd â’r hyfforddiant y cyfeirir ato ym mharagraff (2)— a yr unigolyn, os yw’r darparwr cofrestredig yn unigolyn; b yr unigolyn cyfrifol, os yw’r darparwr cofrestredig yn sefydliad; neu c un o’r partneriaid, os yw’r darparwr cofrestredig yn bartneriaeth. RHAN 3 Rhedeg Practis Deintyddol Preifat PENNOD 1 Ansawdd y Gwasanaethau a Ddarperir Ansawdd y driniaeth a’r gwasanaethau eraill a ddarperir 13 1 Yn ddarostyngedig i reoliad 5(4) (datganiad o ddiben), rhaid i’r person cofrestredig ddarparu unrhyw driniaeth a gwasanaethau eraill i gleifion yn unol â’r datganiad o ddiben a rhaid iddo sicrhau bod unrhyw driniaeth a gwasanaethau eraill a ddarperir i bob claf— a yn diwallu anghenion unigol y claf; a b yn sicrhau lles a diogelwch y claf. 2 Rhaid i’r person cofrestredig sicrhau— a bod yr holl gyfarpar a ddefnyddir yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat yn ddiogel ac mewn cyflwr da ac yn addas at y diben y mae i gael ei ddefnyddio ar ei gyfer; a b bod staff wedi eu hyfforddi’n ddigonol i ddefnyddio unrhyw gyfarpar (gan gynnwys dyfeisiau meddygol a systemau diagnostig) y mae’n ofynnol iddynt ei ddefnyddio yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat. 3 Pan fo dyfeisiau meddygol amldro yn cael eu defnyddio mewn practis deintyddol preifat, rhaid i’r person cofrestredig sicrhau— a bod dyfeisiau o’r fath yn cael eu trin yn ddiogel; b bod gweithdrefnau priodol yn cael eu gweithredu mewn perthynas â glanhau, diheintio, arolygu, pecynnu, sterileiddio, cludo a storio dyfeisiau o’r fath; ac c bod trefniadau priodol yn eu lle ar gyfer delio’n ddi-oed ag unrhyw fethiant o ran dyfais neu system. 4 Rhaid i’r person cofrestredig amddiffyn cleifion rhag y risgiau sy’n gysylltiedig â defnyddio a rheoli meddyginiaethau yn anniogel, drwy— a gwneud trefniadau priodol ar gyfer cael, cofnodi, trin, defnyddio, cadw’n ddiogel, gweinyddu, rhoi a gwaredu’n ddiogel feddyginiaethau a ddefnyddir yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat; b rhoi sylw i unrhyw ganllawiau a ddyroddir gan yr awdurdod cofrestru neu gan gorff arbenigol priodol mewn perthynas â thrin a defnyddio meddyginiaethau yn ddiogel; c sicrhau bod deintyddion a phroffesiynolion gofal deintyddol wedi eu cymhwyso a’u hyfforddi i ragnodi a rhoi meddyginiaethau o fewn eu cwmpas ymarfer; d sicrhau bod gan gleifion a staff fynediad at gyngor a gwybodaeth am feddyginiaethau a ddefnyddir yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat; ac e sicrhau yr adroddir ar bob digwyddiad andwyol sy’n ymwneud â chyffuriau. 5 Rhaid i’r person cofrestredig, i’r graddau y mae’n rhesymol ymarferol, sicrhau bod y personau a ganlyn yn cael eu hamddiffyn rhag y risgiau adnabyddadwy o gael haint sy’n gysylltiedig â gofal iechyd drwy’r dulliau a bennir ym mharagraff (6)— a cleifion; a b eraill a all fod yn wynebu risg o ddod i gysylltiad â haint o’r fath sy’n deillio o weithio mewn, neu at ddibenion, practis deintyddol preifat. 6 Y dulliau y cyfeirir atynt ym mharagraff (5) yw— a gweithrediad effeithiol systemau a ddyluniwyd i asesu’r risg o gael haint sy’n gysylltiedig â gofal iechyd ac atal, canfod a rheoli lledaeniad haint o’r fath; b cynnal safonau priodol o lanweithdra a hylendid mewn perthynas ag— i y mangreoedd a ddefnyddir at ddiben cynnal y practis deintyddol preifat; ii cyfarpar a dyfeisiau meddygol amldro a ddefnyddir at ddiben cynnal y practis deintyddol preifat; a iii deunyddiau sydd i gael eu defnyddio wrth drin defnyddwyr gwasanaethau, pan fo risg y gall deunyddiau o’r fath gael eu halogi; ac c sicrhau bod system effeithiol yn cael ei gweithredu er mwyn sicrhau bod pob aelod o staff wedi cwblhau’n llwyddiannus— i gwiriadau iechyd safonol; a ii gwiriadau iechyd ychwanegol pan fydd staff yn gwneud triniaethau a all arwain at gysylltiad. 7 Rhaid i’r person cofrestredig roi sylw i’r canllawiau presennol a gyhoeddwyd gan Weinidogion Cymru wrth weithredu’r system y cyfeirir ati ym mharagraff (6)(c). 8 Rhaid i’r person cofrestredig ystyried unrhyw gyngor sy’n ymwneud â’r math o driniaeth y mae’r practis deintyddol preifat yn ei ddarparu ac sy’n ymwneud â gwybodaeth am ddiogelwch cleifion a gyhoeddir gan gyrff arbenigol rheoleiddiol, proffesiynol neu statudol cydnabyddedig. 9 Rhaid i’r person cofrestredig sicrhau— a bod cleifion yn cael gwybodaeth amserol a hygyrch am eu cyflwr, eu gofal, eu meddyginiaeth, eu triniaeth a’u trefniadau cymorth; b bod cleifion yn cael cyfleoedd i drafod yr opsiynau sydd ar gael mewn perthynas â’u meddyginiaeth (os oes meddyginiaeth), eu triniaeth a’u cymorth a chytuno ar yr opsiynau hynny; c bod gwybodaeth am gleifion yn cael ei thrin yn gyfrinachol; a d bod cydsyniad dilys yn cael ei roi i’r driniaeth. Diogelu cleifion 14 1 Rhaid i’r person cofrestredig wneud trefniadau addas i sicrhau bod cleifion yn cael eu diogelu rhag y risg o gael eu cam-drin a’u trin yn amhriodol drwy— a sicrhau bod staff yn ymwybodol o’r angen i ddiogelu plant ac oedolion sy’n wynebu risg a’u bod yn gyfarwydd ag unrhyw weithdrefnau cenedlaethol ar gyfer amddiffyn plant ac oedolion sy’n wynebu risg; b sicrhau bod staff wedi eu hyfforddi’n briodol mewn materion diogelu gan gynnwys amddiffyn plant ac oedolion sy’n wynebu risg; c sicrhau bod staff yn gwybod â phwy i gysylltu yn lleol os bydd pryder sy’n ymwneud ag amddiffyn plant ac oedolion sy’n wynebu risg; d cymryd camau rhesymol i nodi’r posibilrwydd o gam-drin ac ymateb yn briodol i unrhyw honiadau o gam-drin; ac e sicrhau bod gan staff fynediad at gymorth a’r canllawiau diweddaraf os bydd pryder ynghylch lles a diogelwch plentyn neu oedolyn sy’n wynebu risg. 2 Wrth wneud y trefniadau y cyfeirir atynt ym mharagraff (1), rhaid i’r person cofrestredig roi sylw i unrhyw ganllawiau a ddyroddir gan yr awdurdod cofrestru neu’r corff arbenigol priodol mewn perthynas ag amddiffyn plant ac oedolion sy’n wynebu risg. Preifatrwydd, urddas a pherthnasau 15 1 Rhaid i’r person cofrestredig wneud trefniadau addas i sicrhau bod y practis deintyddol preifat yn cael ei redeg mewn ffordd sy’n parchu preifatrwydd ac urddas cleifion. 2 Wrth wneud y trefniadau y cyfeirir atynt ym mharagraff (1), rhaid i’r person cofrestredig roi sylw i’r nodweddion gwarchodedig a nodir yn Neddf Cydraddoldeb 2010 . 3 Rhaid i’r darparwr cofrestredig a’r rheolwr cofrestredig (os oes un) gymryd pob cam rhesymol i sicrhau bod y practis deintyddol preifat yn cael ei redeg ar sail perthnasau personol a phroffesiynol da— a rhwng y naill a’r llall; b rhyngddynt hwy ac aelodau’r staff; ac c rhwng pob un sy’n cael ei gyflogi yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat a’r cleifion. Asesu a monitro ansawdd y gwasanaethau a ddarperir gan gynnwys ffurflenni blynyddol 16 1 Rhaid i’r person cofrestredig— a asesu a monitro’n rheolaidd ansawdd y gwasanaethau a ddarperir wrth gynnal y practis yn erbyn y gofynion a nodir yn y Rheoliadau hyn; a b nodi, asesu a rheoli risgiau sy’n ymwneud ag iechyd, lles a diogelwch staff a chleifion. 2 At ddibenion paragraff (1), rhaid i’r person cofrestredig— a pan fo’n briodol, gael cyngor proffesiynol perthnasol; b rhoi sylw i— i yr wybodaeth sydd wedi ei chynnwys yn y cofnodion y cyfeirir atynt yn rheoliad 20 (cofnodion); ii y sylwadau a’r cwynion a wneir, a’r safbwyntiau (gan gynnwys y disgrifiadau o’u profiadau o ofal a thriniaeth) a fynegir gan gleifion yn unol ag is-baragraff (c) a rheoliad 21 (cwynion); iii unrhyw ymchwiliad a gynhelir gan y person cofrestredig mewn perthynas ag ymddygiad person a gyflogir at ddiben cynnal y practis deintyddol preifat; a iv adroddiadau a lunnir gan yr awdurdod cofrestru o bryd i’w gilydd yn unol ag adran 32(5) o’r Ddeddf (arolygiadau: atodol) mewn perthynas â’r practis deintyddol preifat; c mynd ati’n rheolaidd i geisio safbwyntiau (gan gynnwys y disgrifiadau o’u profiadau o ofal a thriniaeth) cleifion a phersonau sydd wedi eu cyflogi yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat; a d pan fo angen, gwneud newidiadau i gyflenwi gwasanaethau, triniaeth neu ofal a ddarperir er mwyn adlewyrchu— i y dadansoddiad o ddigwyddiadau a achosodd, neu a oedd â’r potensial i achosi, niwed i glaf; ii casgliadau’r adolygiadau lleol a chenedlaethol o wasanaethau, archwiliadau clinigol a gwaith ymchwil a gynhelir gan gyrff arbenigol priodol; a iii safbwyntiau cleifion a phersonau sydd wedi eu cyflogi yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat. 3 Rhaid i’r person cofrestredig, pan ofynnir iddo wneud hynny, anfon i swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru ffurflen flynyddol sy’n nodi sut y mae’r person cofrestredig wedi bodloni gofynion paragraff (1), ynghyd ag unrhyw gynlluniau sydd gan y person cofrestredig ar gyfer gwella safon y gwasanaethau, y driniaeth a’r gofal a ddarperir i gleifion gyda golwg ar sicrhau eu hiechyd, eu lles a’u diogelwch. 4 Rhaid i’r person cofrestredig gymryd camau rhesymol i sicrhau nad yw’r ffurflen flynyddol yn gamarweiniol nac yn anghywir. 5 Rhaid i’r person cofrestredig gyflenwi’r ffurflen flynyddol i swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru o fewn yr amserlen a fynnir gan yr awdurdod. Staffio 17 1 Rhaid i’r person cofrestredig, wedi rhoi sylw i natur y practis deintyddol preifat, y datganiad o ddiben a nifer y cleifion a’u hanghenion— a sicrhau bod personau sydd â’r cymwysterau, y sgiliau a’r profiad addas bob amser yn gweithio yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat a bod eu niferoedd yn briodol ar gyfer iechyd, lles a diogelwch y cleifion; a b sicrhau na fydd cyflogi unrhyw bersonau ar sail dros dro yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat yn rhwystro cleifion rhag cael parhad gofal sy’n rhesymol i ddiwallu eu hanghenion. 2 Rhaid i’r person cofrestredig sicrhau bod pob deintydd neu broffesiynolyn gofal deintyddol sy’n gweithio yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat wedi ei gofrestru â’r Cyngor Deintyddol Cyffredinol. 3 Rhaid i’r person cofrestredig sicrhau bod pob person a gyflogir yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat— a yn cael ei hyfforddi a’i oruchwylio’n briodol; b yn cael ei alluogi o bryd i’w gilydd i gael hyfforddiant pellach sy’n briodol i’w rôl; c yn cael disgrifiad swydd sy’n amlinellu cyfrifoldebau’r person; d â chontract ysgrifenedig; ac e â mynediad at brosesau sy’n ei alluogi i fynegi pryderon, yn gyfrinachol a heb ragfarnu ei gyflogaeth, am unrhyw agwedd ar gyflenwi gwasanaethau, triniaeth neu reoli. 4 Rhaid i’r person cofrestredig sicrhau bod pob person a gyflogir yn, neu at ddibenion, y practis meddygol preifat yn cael ei harfarnu’n rheolaidd ac yn briodol, a rhaid iddo gymryd unrhyw gamau angenrheidiol er mwyn ymdrin ag unrhyw agwedd— a ar ymarfer clinigol deintydd neu broffesiynolyn gofal deintyddol; neu b ar berfformiad aelod o staff nad yw’n ddeintydd nac yn broffesiynolyn gofal deintyddol, y cafwyd ei bod yn anfoddhaol. 5 Rhaid i’r person cofrestredig gymryd camau rhesymol i sicrhau bod unrhyw bersonau sy’n gweithio yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat, nad ydynt yn cael eu cyflogi gan y person cofrestredig ac nad yw paragraff (3) yn gymwys iddynt, yn cael eu goruchwylio’n briodol tra bônt yn cyflawni eu dyletswyddau, er mwyn sicrhau na pheryglir iechyd, lles a diogelwch y cleifion. Addasrwydd gweithwyr 18 1 Ni chaiff person cofrestredig— a cyflogi person o dan gontract cyflogaeth i weithio mewn, neu at ddibenion, practis deintyddol preifat onid yw’r person hwnnw yn addas i wneud hynny; neu b caniatáu i unrhyw berson arall weithio mewn, neu at ddibenion, practis deintyddol preifat onid yw’r person hwnnw yn addas i wneud hynny. 2 At ddibenion paragraff (1) nid yw person yn addas i weithio yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat— a onid yw’r person wedi ei gofrestru â’r Cyngor Deintyddol Cyffredinol, os yw’n ofynnol iddo wneud hynny; b onid yw’r person yn addas o ran ei uniondeb ac o gymeriad da; c onid oes gan y person y cymwysterau, y sgiliau a’r profiad angenrheidiol ar gyfer y gwaith y mae’r person hwnnw i’w wneud; d onid yw’r person oherwydd ei iechyd, ar ôl i addasiadau rhesymol (os oes rhai) gael eu gwneud, yn gallu cyflawni tasgau sy’n rhan annatod o’r gwaith hwnnw yn briodol; ac e onid oes wybodaeth neu ddogfennaeth lawn a boddhaol, yn ôl y digwydd, ar gael mewn perthynas â’r person mewn cysylltiad â phob un o’r materion a bennir yn Rhan 1 o Atodlen 3. 3 Wrth asesu cymeriad unigolyn at ddibenion paragraff (2)(b), rhaid i’r materion a ystyrir gynnwys y rhai a restrir yn Rhan 2 o Atodlen 3. Canllawiau ar gyfer deintyddion a phroffesiynolion gofal deintyddol 19 Rhaid i’r person cofrestredig sicrhau bod unrhyw god moeseg neu god ymarfer proffesiynol a lunnir gan y Cyngor Deintyddol Cyffredinol yn cael ei roi ar gael yn y practis deintyddol preifat. Cofnodion 20 1 Rhaid i’r person cofrestredig sicrhau bod cofnod gofal deintyddol cynhwysfawr a gaiff fod ar ffurf bapur neu electronig yn cael ei gynnal mewn perthynas â phob claf— a sy’n cynnwys— i nodyn cyfredol a chywir o’r holl asesu, cynllunio triniaeth a thriniaeth a ddarperir i’r claf; a ii hanes deintyddol y claf ac unrhyw hanes meddygol perthnasol ’a’r holl nodiadau eraill a lunnir gan ddeintydd neu broffesiynolyn gofal deintyddol ynghylch achos y claf; a b bod y cofnod yn cael ei gadw am isafswm cyfnod o wyth mlynedd sy’n dechrau ar y dyddiad y daeth y driniaeth y mae’r cofnod yn cyfeirio ati i ben neu y cafodd y driniaeth honno ei therfynu. 2 Rhaid i’r person cofrestredig sicrhau— a bod cofnod gofal deintyddol person sydd ar hyn o bryd yn glaf yn cael ei gadw mewn lle diogel yn y fangre a ddefnyddir i gynnal y practis deintyddol preifat; a b bod cofnod gofal deintyddol person nad yw’n glaf mwyach yn cael ei storio’n ddiogel (pa un ai yn y practis neu mewn man arall) a bod modd dod o hyd iddo pe bai angen. 3 Pan fo practis deintyddol preifat yn peidio â gweithredu rhaid i’r person cofrestredig sicrhau bod y cofnodion a gynhelir yn unol â pharagraff (1) yn cael eu cadw’n ddiogel mewn man arall a rhaid iddo eu rhoi ar gael i’r awdurdod cofrestru edrych arnynt os bydd yr awdurdod yn gofyn amdanynt. Cwynion 21 1 Rhaid i’r person cofrestredig sefydlu a gweithredu’n effeithiol weithdrefn glir a hygyrch (“y weithdrefn gwyno”) ar gyfer ystyried cwynion a wneir i’r person cofrestredig gan glaf ac ymateb i’r cwynion hynny. 2 Rhaid i’r person cofrestredig— a sicrhau yr ymchwilir i unrhyw gŵyn a wneir o dan y weithdrefn gwyno; b sicrhau bod camau angenrheidiol a chymesur yn cael eu cymryd mewn ymateb i unrhyw fethiant a nodir gan y gŵyn neu’r ymchwiliad; ac c wrth weithredu’r weithdrefn gwyno, gymryd i ystyriaeth ddymuniadau a theimladau’r claf hyd y gellir eu canfod a pharchu preifatrwydd y claf gymaint ag y bo’n bosibl. 3 Rhaid i’r person cofrestredig gyflenwi copi ysgrifenedig o’r weithdrefn gwyno ar gais i glaf ac unrhyw ddarpar glaf. 4 Rhaid i’r copi ysgrifenedig o’r weithdrefn gwyno gynnwys— a enw, cyfeiriad a rhif ffôn yr awdurdod cofrestru; a b y weithdrefn (os oes un) y mae’r person cofrestredig wedi ei hysbysu amdani gan yr awdurdod cofrestru ar gyfer gwneud cwynion i’r awdurdod cofrestru ynghylch y practis deintyddol preifat. 5 Rhaid i’r person cofrestredig gynnal cofnod o bob cwyn, gan gynnwys manylion yr ymchwiliadau a wneir, y canlyniad ac unrhyw gamau canlyniadol a gymerir, gan gynnwys a oes angen gweithredu i wella ansawdd y driniaeth neu’r gwasanaethau. 6 Rhaid i’r person cofrestredig gyflenwi copïau o’r cofnodion a gynhelir o dan baragraff (5) i’r awdurdod cofrestru, ar ei gais, a hynny heb fod yn hwyrach nag 28 o ddiwrnodau sy’n dechrau ar y dyddiad ar ôl cael y cais. PENNOD 2 Mangreoedd Addasrwydd mangreoedd 22 1 Ni chaiff y person cofrestredig ddefnyddio mangre i gynnal practis deintyddol preifat oni bai bod y fangre honno o ddyluniad a chynllun ffisegol sy’n addas at ddiben cyflawni’r nodau a’r amcanion a nodir yn y datganiad o ddiben. 2 Rhaid i’r person cofrestredig sicrhau— a bod y fangre yn darparu amgylchedd glân, diogel ac wedi ei ddiogelu; b bod y fangre o adeiladwaith cadarn ac yn cael ei chadw mewn cyflwr da yn allanol ac yn fewnol; ac c bod maint a chynllun y fangre yn addas at y dibenion y caiff ei defnyddio atynt a’i bod wedi ei chyfarparu a’i dodrefnu’n addas. 3 Rhaid i’r person cofrestredig ddarparu’r canlynol ar gyfer cyflogeion— a cyfleusterau at ddibenion newid; a b cyfleusterau storio. 4 Yn ddarostyngedig i baragraff (5) rhaid i’r person cofrestredig— a cymryd rhagofalon digonol yn erbyn y risg o dân, gan gynnwys darparu a chynnal a chadw cyfarpar digonol i atal a chanfod tân; b darparu dulliau digonol o ddianc os digwydd tân; c gwneud trefniadau er mwyn i bersonau a gyflogir yn y practis deintyddol preifat gael hyfforddiant addas mewn atal tân; d sicrhau, drwy gynnal driliau ac ymarferion tân fesul ysbaid addas, fod cyflogeion y practis deintyddol preifat yn ymwybodol o’r weithdrefn sydd i gael ei dilyn yn achos tân; e adolygu rhagofalon tân, addasrwydd cyfarpar tân a’r weithdrefn sydd i gael ei dilyn yn achos tân fesul ysbaid nad yw’n hwy na deuddeng mis; ac f llunio a chynnal asesiad risg diogelwch tân ysgrifenedig. 5 Pan fo Gorchymyn Diwygio Rheoleiddio (Diogelwch Tân) 2005 yn gymwys i’r practis deintyddol preifat— a nid yw paragraff (4) yn gymwys; a b rhaid i’r person cofrestredig sicrhau y cydymffurfir â gofynion y Gorchymyn hwnnw, ac unrhyw reoliadau a wneir odano, ac eithrio erthygl 23 (dyletswyddau cyffredinol cyflogeion yn y gwaith), mewn cysylltiad â’r fangre a ddefnyddir at ddiben darparu gwasanaethau deintyddol preifat. PENNOD 3 Rheoli Ymweliadau gan ddarparwr cofrestredig â phractis deintyddol preifat 23 1 Pan fo’r person cofrestredig yn unigolyn nad yw’n rheoli’r practis deintyddol preifat, rhaid i’r unigolyn hwnnw ymweld â’r fangre a ddefnyddir i gynnal y practis deintyddol preifat yn unol â’r rheoliad hwn. 2 Pan fo’r darparwr cofrestredig yn sefydliad neu’n bartneriaeth, rhaid i’r canlynol ymweld â’r fangre a ddefnyddir i gynnal y practis deintyddol preifat yn unol â’r rheoliad hwn— a yr unigolyn cyfrifol; b un arall o’r cyfarwyddwyr neu, yn ôl y digwydd, y partneriaid, neu’r personau eraill sy’n gyfrifol am reoli’r sefydliad neu’r bartneriaeth; neu c un o gyflogeion y sefydliad sydd â’r cymwysterau, y sgiliau a’r profiad priodol at y diben ac nad yw’n ymwneud yn uniongyrchol â rhedeg y practis deintyddol preifat. 3 Rhaid gwneud ymweliadau o dan baragraff (1) neu (2) o leiaf bob deuddeng mis a chaniateir iddynt fod yn ddirybudd. 4 Rhaid i’r person sy’n ymgymryd â’r ymweliad— a cyf-weld ag unrhyw gyflogeion yr ymddengys ei bod yn angenrheidiol er mwyn ffurfio barn ynghylch safon y gofal, y driniaeth a’r gwasanaethau eraill a ddarperir yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat; b arolygu’r fangre a ddefnyddir i gynnal y practis deintyddol preifat a chofnodion o unrhyw gwynion; ac c llunio adroddiad ysgrifenedig ar y ffordd y mae’r practis deintyddol preifat yn cael ei redeg. 5 Rhaid i’r darparwr cofrestredig gyflenwi copi o’r adroddiad y mae’n ofynnol ei wneud o dan baragraff (4)(c)— a i’r rheolwr cofrestredig; ac b yn achos ymweliad o dan baragraff (2)— i pan fo’r darparwr cofrestredig yn sefydliad, i bob un o’r cyfarwyddwyr neu’r personau eraill sy’n gyfrifol am reoli’r sefydliad; ii pan fo’r darparwr cofrestredig yn bartneriaeth, i bob un o’r partneriaid. 6 Rhaid i’r darparwr cofrestredig, os yw’r awdurdod cofrestru yn gofyn felly, gyflenwi copi iddo o’r adroddiad y mae’n ofynnol ei wneud o dan baragraff (4)(c). Sefyllfa ariannol 24 Rhaid i’r darparwr cofrestredig gymryd pob cam rhesymol i gynnal y practis deintyddol preifat mewn modd sy’n debygol o sicrhau y bydd yn hyfyw yn ariannol at ddiben cyflawni’r nodau a’r amcanion a nodir yn ei ddatganiad o ddiben. PENNOD 4 Hysbysiadau sydd i Gael eu Rhoi i’r Awdurdod Cofrestru Hysbysu am ddigwyddiadau 25 1 Rhaid i’r person cofrestredig roi hysbysiad i swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru, cyn gynted ag y bo’n ymarferol gwneud hynny— a am farwolaeth claf neu unrhyw anaf difrifol i glaf— i yn ystod triniaeth a ddarperir yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat; ii o ganlyniad i driniaeth a ddarperir yn y practis deintyddol preifat; neu iii sydd fel arall ar fangre’r practis deintyddol preifat; b am achos o unrhyw glefyd heintus sydd, ym marn unrhyw ddeintydd neu broffesiynolyn gofal deintyddol sy’n gweithio yn y practis, yn ddigon difrifol i roi hysbysiad yn ei gylch felly; neu c am unrhyw honiad o gamymddwyn sy’n arwain at niwed gwirioneddol neu niwed posibl i glaf gan y person cofrestredig neu unrhyw berson a gyflogir yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat. 2 Yn achos marwolaeth claf, rhaid i’r person cofrestredig hefyd hysbysu’r awdurdod cofrestru am ddyddiad, amser, rheswm (pan fo’n hysbys) ac amgylchiadau marwolaeth y claf. 3 Rhaid i’r person cofrestredig gadw cofnod ysgrifenedig diogel o’r holl ddigwyddiadau a restrir yn is-baragraffau (a) i (c) o baragraff (1). Hysbysiad o absenoldeb dros dro berson cofrestredig 26 1 Pan fo— a darparwr cofrestredig sy’n rheoli’r practis deintyddol preifat; neu b rheolwr cofrestredig, yn bwriadu bod yn absennol o’r practis deintyddol preifat am gyfnod parhaus o 28 o ddiwrnodau neu ragor, rhaid i’r person cofrestredig roi hysbysiad ysgrifenedig i swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru. 2 Ac eithrio yn achos argyfwng, rhaid i’r hysbysiad y cyfeirir ato ym mharagraff (1) gael ei roi heb fod yn hwyrach nag un mis cyn dechrau’r absenoldeb arfaethedig, neu o fewn unrhyw gyfnod byrrach y cytunir arno â’r awdurdod cofrestru a rhaid i’r hysbysiad bennu, mewn cysylltiad â’r absenoldeb— a ei hyd neu ei hyd disgwyliedig; b y rheswm drosto; c y trefniadau sydd wedi eu gwneud ar gyfer rhedeg y practis deintyddol preifat; d enw, cyfeiriad a chymwysterau’r person a fydd yn gyfrifol am y practis deintyddol preifat yn ystod yr absenoldeb hwnnw; ac e y trefniadau sydd wedi, neu y bwriedir, eu gwneud ar gyfer penodi person arall i reoli’r practis deintyddol preifat yn ystod yr absenoldeb hwnnw, gan gynnwys erbyn pa ddyddiad y bwriedir gwneud y penodiad hwnnw. 3 Pan fo’r absenoldeb yn codi o ganlyniad i argyfwng, rhaid i’r person cofrestredig roi hysbysiad o’r absenoldeb o fewn un wythnos i’r argyfwng ddigwydd, gan bennu’r materion a nodir yn is-baragraffau (a) i (e) o baragraff (2). 4 Pan fo— a darparwr cofrestredig sy’n rheoli’r practis deintyddol preifat; neu b rheolwr cofrestredig, wedi bod yn absennol o’r practis deintyddol preifat am gyfnod parhaus o 90 o ddiwrnodau neu ragor, ac nad yw hysbysiad wedi cael ei roi i swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru am yr absenoldeb, rhaid i’r person cofrestredig roi hysbysiad ysgrifenedig i’r swyddfa honno, cyn gynted ag y bo’n ymarferol gwneud hynny, gan bennu’r materion a nodir yn is-baragraffau (a) i (e) o baragraff (2). 5 Rhaid i’r person cofrestredig hysbysu swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru bod person a grybwyllir yn is-baragraff (a) neu (b) o baragraff (4) wedi dychwelyd i’r gwaith, heb fod yn hwyrach na 7 niwrnod ar ôl y dyddiad y mae’r person hwnnw yn dychwelyd i’r gwaith. Hysbysiad o newidiadau 27 1 Rhaid i’r person cofrestredig roi hysbysiad ysgrifenedig i swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru, cyn gynted ag y bo’n ymarferol gwneud hynny, os bydd unrhyw un neu ragor o’r digwyddiadau a ganlyn yn digwydd neu os bwriedir iddynt ddigwydd— a bod person ac eithrio’r person cofrestredig yn cynnal neu’n rheoli’r practis deintyddol preifat; b bod person yn peidio â chynnal neu reoli’r practis deintyddol preifat; c pan fo’r person cofrestredig yn unigolyn, bod yr unigolyn hwnnw yn newid ei enw; d pan fo’r darparwr cofrestredig yn bartneriaeth, bod unrhyw newid yn aelodaeth y bartneriaeth; e pan fo’r darparwr cofrestredig yn sefydliad— i bod enw neu gyfeiriad y sefydliad yn newid; ii bod unrhyw newid i gyfarwyddwr, rheolwr, ysgrifennydd neu swyddog tebyg arall o’r sefydliad; f bod yr unigolyn cyfrifol yn newid ei enw; g bod newid i hunaniaeth yr unigolyn cyfrifol; h pan fo’r darparwr cofrestredig yn unigolyn, bod ymddiriedolwr mewn methdaliad yn cael ei benodi, neu fod compównd neu drefniant yn cael ei wneud â chredydwyr; i pan fo’r darparwr cofrestredig yn gwmni neu’n bartneriaeth, bod derbynnydd, rheolwr, datodwr neu ddatodwr dros dro yn cael ei benodi; neu j bod y fangre a ddefnyddir i gynnal y practis deintyddol preifat yn cael ei newid neu ei hestyn yn sylweddol, neu fod mangre ychwanegol yn cael ei chaffael y bwriedir ei defnyddio at ddibenion y practis. Hysbysu am droseddau 28 Pan fo’r person cofrestredig neu’r unigolyn cyfrifol yn cael ei euogfarnu o unrhyw drosedd, pa un ai yng Nghymru neu yn rhywle arall, rhaid i’r person sydd wedi ei euogfarnu roi hysbysiad ysgrifenedig ar unwaith i swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru— a o ddyddiad a man yr euogfarn; b o’r drosedd yr euogfernir y person ohoni; ac c o’r gosb a osodir ar y person mewn cysylltiad â’r drosedd. Penodi datodwyr etc. 29 1 Rhaid i unrhyw berson y mae paragraff (2) yn gymwys iddo— a rhoi hysbysiad ysgrifenedig i swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru am benodiad y person, gan nodi’r rhesymau dros ei benodi; b penodi rheolwr i fod â gofal llawnamser o ddydd i ddydd am y practis deintyddol preifat mewn unrhyw achos pan na fo’r ddyletswydd o dan reoliad 10(1) yn cael ei chyflawni; ac c cyn diwedd y cyfnod o 28 o ddiwrnodau sy’n dechrau ar ddyddiad penodiad y person, hysbysu swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru am fwriadau’r person ynglŷn â gweithrediad y practis deintyddol preifat yn y dyfodol y mae’r penodiad yn ymwneud ag ef. 2 Mae’r paragraff hwn yn gymwys i unrhyw berson a benodir— a yn dderbynnydd neu’n rheolwr eiddo sefydliad sy’n ddarparwr cofrestredig practis deintyddol preifat; b yn ddatodwr neu’n ddatodwr dros dro i gwmni sy’n ddarparwr cofrestredig practis deintyddol preifat; c yn ymddiriedolwr mewn methdaliad i ddarparwr cofrestredig practis deintyddol preifat. Marwolaeth person cofrestredig 30 1 Os oes mwy nag un person wedi ei gofrestru mewn cysylltiad â phractis deintyddol preifat, a bod person cofrestredig yn marw, rhaid i unrhyw berson cofrestredig sy’n goroesi roi hysbysiad ysgrifenedig o’r farwolaeth i swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru cyn gynted ag y bo’n ymarferol gwneud hynny. 2 Os dim ond un person sydd wedi ei gofrestru mewn cysylltiad â phractis deintyddol preifat, a bod y person yn marw, rhaid i gynrychiolwyr personol y person— a rhoi hysbysiad ysgrifenedig o’r farwolaeth i swyddfa briodol yr awdurdod cofrestru, cyn gynted ag y bo’n ymarferol gwneud hynny; a b rhoi hysbysiad i’r awdurdod hwnnw o’u bwriadau ynglŷn â rhedeg y practis deintyddol preifat yn y dyfodol, o fewn 28 o ddiwrnodau i’r farwolaeth. 3 Caiff cynrychiolwyr personol y darparwr cofrestredig ymadawedig gynnal y practis deintyddol preifat heb gael eu cofrestru mewn cysylltiad ag ef— a am gyfnod nad yw’n hwy nag 28 o ddiwrnodau; a b am unrhyw gyfnod pellach a benderfynir gan yr awdurdod cofrestru yn unol â pharagraff (4). 4 Caiff yr awdurdod cofrestru estyn y cyfnod a bennir ym mharagraff (3)(a) am unrhyw gyfnod pellach, nad yw’n hwy na chwe mis, a benderfynir gan yr awdurdod cofrestru, a rhaid iddo hysbysu’r cynrychiolwyr personol am unrhyw benderfyniad o’r fath yn ysgrifenedig. 5 Rhaid i’r cynrychiolwyr personol benodi rheolwr i fod â gofal llawnamser o ddydd i ddydd am y practis deintyddol preifat yn ystod unrhyw gyfnod pan fyddant, yn unol â pharagraff (3), yn cynnal y practis deintyddol preifat heb gael eu cofrestru mewn cysylltiad ag ef. 6 Mae darpariaethau rheoliad 11 yn gymwys i reolwr a benodir yn unol â pharagraff (5). 7 Pan fo’r awdurdod cofrestru yn cael cais i gofrestru fel darparwr mewn cysylltiad â’r practis deintyddol preifat y cyfeirir ato ym mharagraff (1), caniateir estyn y chwe mis y cyfeirir ato ym mharagraff (4) am gyfnod nad yw’n hwy na chwe mis fel y’i penderfynir gan yr awdurdod cofrestru. RHAN 4 Gofynion Ychwanegol Dadebru 31 1 Rhaid i’r person cofrestredig lunio a gweithredu datganiad ysgrifenedig, ar sail canllawiau cenedlaethol cyfredol ar gyfer dadebru, o’r polisïau sydd i gael eu cymhwyso a’r gweithdrefnau sydd i gael eu dilyn yn y practis deintyddol preifat mewn perthynas â dadebru cleifion a rhaid iddo adolygu’r datganiad hwnnw bob blwyddyn. 2 Rhaid i’r person cofrestredig sicrhau bod y polisïau a’r gweithdrefnau y cyfeirir atynt ym mharagraff (1)— a ar gael ar gais i bob claf; a b yn cael eu cyfathrebu i, a’u deall gan, unrhyw berson sy’n gweithio yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat a all fod yn rhan o benderfyniadau am ddadebru claf. 3 Rhaid i’r person cofrestredig hefyd— a sicrhau bod unrhyw berson sy’n gweithio yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat a all fod yn rhan o benderfyniadau am ddadebru claf, neu a all fod yn rhan o ddadebru cleifion, wedi ei hyfforddi’n addas; a b sicrhau bod yr holl gyfarpar a meddyginiaethau y mae eu hangen i ddadebru cleifion ar gael ar y fangre a ddefnyddir i gynnal y practis deintyddol preifat. Defnyddio cynnyrch laser Dosbarth 3B neu Ddosbarth 4 32 1 Rhaid i’r person cofrestredig sicrhau na chaiff unrhyw gynnyrch laser Dosbarth 3B neu Ddosbarth 4 ei ddefnyddio yn, neu at ddibenion, y practis deintyddol preifat oni bai bod gan y person cofrestredig brotocol proffesiynol wedi ei lunio gan ddeintydd neu broffesiynolyn gofal deintyddol hyfforddedig a phrofiadol y mae triniaeth sy’n defnyddio cynnyrch laser Dosbarth 3B neu Ddosbarth 4 i gael ei darparu yn unol ag ef, ac y darperir y driniaeth yn unol â’r protocol hwnnw. 2 Rhaid i’r person cofrestredig gynnal cofrestr yn y practis deintyddol preifat o bob achlysur pan fo cynnyrch laser Dosbarth 3B neu Ddosbarth 4 wedi ei ddefnyddio, sy’n cynnwys— a enw’r claf y defnyddiwyd y cynnyrch laser Dosbarth 3B neu Ddosbarth 4 mewn cysylltiad â’i driniaeth; b enw’r person a ddefnyddiodd y cynnyrch laser Dosbarth 3B neu Ddosbarth 4; ac c ei ddyddiad defnyddio. 3 Rhaid i’r person cofrestredig sicrhau nad yw cynnyrch laser Dosbarth 3B neu Ddosbarth 4 o’r fath ond yn cael ei ddefnyddio yn y practis deintyddol preifat gan berson sydd wedi ymgymryd â hyfforddiant priodol ac sydd wedi dangos dealltwriaeth— a o sut i ddefnyddio’r cynnyrch laser Dosbarth 3B neu Ddosbarth 4 yn gywir; b o’r risgiau sy’n gysylltiedig â defnyddio’r cynnyrch laser Dosbarth 3B neu Ddosbarth 4; c o’i effeithiau biolegol ac amgylcheddol; d o’r rhagofalon sydd i gael eu cymryd cyn defnyddio cynnyrch laser Dosbarth 3B neu Ddosbarth 4 ac wrth ei ddefnyddio; ac e o’r camau sydd i gael eu cymryd os digwydd damwain, argyfwng neu achlysur andwyol arall sy’n ymwneud â chynnyrch laser Dosbarth 3B neu Ddosbarth 4. RHAN 5 Amrywiol Ffioedd 33 Mae Atodlen 5 yn pennu’r ffioedd sy’n daladwy gan geiswyr ar gyfer cofrestriad a chan bersonau cofrestredig o dan Ran 2 o’r Ddeddf. 34 1 Yn ddarostyngedig i baragraff (2), caiff deintydd ofyn am ad-daliad o’r ffi flynyddol a ragnodir yn Rheoliadau 2008— a os yw cais i gofrestru o dan Ran 2 o’r Ddeddf wedi ei wneud i’r awdurdod cofrestru mewn cysylltiad â’r practis deintyddol preifat y mae’r deintydd yn gweithio ynddo; b os yw’r cais i gofrestru wedi ei ganiatáu gan yr awdurdod cofrestru; ac c os talodd y deintydd ffi flynyddol o dan Reoliadau 2008 o fewn y chwe mis cyn i’r cais i gofrestru gael ei ganiatáu. 2 Rhaid i gais am ad-daliad y mae deintydd yn ei wneud a ddisgrifir ym mharagraff (1) gael ei wneud o fewn tri mis i’r dyddiad y cafodd y cais i gofrestru y cyfeirir ato ym mharagraff (1) ei ganiatáu. 3 Pan fo deintydd yn gofyn am ad-daliad yn unol â pharagraff (2) a bod yr awdurdod cofrestru yn cytuno i ganiatáu’r cais, yna bydd ad-daliad yn cael ei dalu i’r deintydd ar sail un rhan o ddeuddeg o’r ffi flynyddol a delir ar gyfer pob mis cyfan yn dilyn y dyddiad y cafodd y cais i gofrestru y cyfeirir ato ym mharagraff (1) ei ganiatáu. 4 Os yw deintydd yn gweithio mewn mwy nag un practis deintyddol preifat, ni chaiff y deintydd ond ofyn am ad-daliad— a os yw cais i gofrestru wedi ei wneud i’r awdurdod cofrestru mewn cysylltiad â phob practis deintyddol preifat y mae’r deintydd yn gweithio ynddo; a b os yw pob cais i gofrestru wedi ei ganiatáu. Cydymffurfio â rheoliadau 35 Pan fo mwy nag un person cofrestredig mewn cysylltiad â phractis deintyddol preifat, ni fydd unrhyw beth y mae’n ofynnol o dan y Rheoliadau hyn iddo gael ei wneud gan y person cofrestredig, os yw’n cael ei wneud gan un o’r personau cofrestredig, yn ofynnol gan unrhyw un neu ragor o’r personau cofrestredig eraill. Troseddau 36 1 Mae torri unrhyw un neu ragor o ddarpariaethau rheoliadau 5 i 32, neu fethu â chydymffurfio ag unrhyw un neu ragor ohonynt, yn drosedd. 2 Caiff yr awdurdod cofrestru ddwyn achos yn erbyn person a fu unwaith, ond nad yw mwyach, yn berson cofrestredig, mewn cysylltiad â methu â chydymffurfio â rheoliad 20 (cofnodion) ar ôl i’r person beidio â bod yn berson cofrestredig. Diwygiadau i Reoliadau Gofal Iechyd Annibynnol (Cymru) 2011 37 Mae Rheoliadau Gofal Iechyd Annibynnol (Cymru) 2011 wedi eu diwygio fel a ganlyn. 38 1 Yn rheoliad 2(1) (dehongli) yn y lleoedd priodol mewnosoder— ystyr “hylenydd deintyddol” (“ dental hygienist ”), “therapydd deintyddol” (“ dental therapist ”) a “technegydd deintyddol clinigol” (“ clinical dental technician ”) yw personau sydd wedi eu cofrestru felly â’r Cyngor Deintyddol Cyffredinol yn y gofrestr o broffesiynolion gofal deintyddol a sefydlwyd o dan adran 36B o Ddeddf Deintyddion 1984; ; ystyr “proffesiynolyn gofal deintyddol” (“ dental care professional ”) yw— hylenydd deintyddol; therapydd deintyddol; neu technegydd deintyddol clinigol; . 2 Yn rheoliad 3 (ystyr “ysbyty annibynnol”) ar ôl paragraff (2)(b) mewnosoder— ba triniaeth ddeintyddol sy’n defnyddio cynnyrch laser Dosbarth 4 pan fo’r driniaeth honno yn cael ei chyflawni gan neu o dan oruchwyliaeth deintydd neu broffesiynolyn gofal deintyddol sy’n gweithio mewn practis deintyddol preifat o fewn ystyr Rheoliadau Deintyddiaeth Breifat (Cymru) 2017; . Cymhwyso Rhan 2 o’r Ddeddf i bersonau sy’n cynnal neu’n rheoli practis deintyddol preifat 39 Mae darpariaethau Rhan 2 o’r Ddeddf, i’r graddau y maent yn gymwys i Gymru ac nad ydynt eisoes wedi eu cymhwyso gan Reoliadau Deddf Safonau Gofal 2000 (Estyn Cymhwysiad Rhan 2 i Bractisau Deintyddol Preifat) (Cymru) 2017, yn gymwys i bersonau cofrestredig yn unol â’r addasiadau a nodir yn Atodlen 4. Darpariaethau trosiannol 40 1 Mae’r paragraff hwn yn gymwys i unrhyw berson— a sy’n cynnal neu’n rheoli practis deintyddol preifat sy’n darparu neu’n cynnwys darparu gwasanaethau proffesiynol perthnasol gan broffesiynolyn gofal deintyddol ond nad yw’n cynnwys darparu gwasanaethau deintyddol gan ddeintydd; a b sy’n gwneud cais i gofrestru yn briodol cyn 1 Hydref 2017 o dan Ran 2 o’r Ddeddf fel person sy’n cynnal neu’n rheoli practis deintyddol preifat. 2 Mae’r paragraff hwn yn gymwys i unrhyw berson— a sy’n cynnal neu’n rheoli practis deintyddol preifat sy’n darparu neu’n cynnwys darparu gwasanaethau deintyddol gan ddeintydd; a b sy’n gwneud cais i gofrestru yn briodol cyn 1 Ebrill 2018 o dan Ran 2 o’r Ddeddf fel person sy’n cynnal neu’n rheoli practis deintyddol preifat. 3 Ni fydd adran 11(1), (5) a (6) o’r Ddeddf yn gymwys i’r personau y cyfeirir atynt ym mharagraff (1) neu (2) mewn cysylltiad â’r practis deintyddol preifat— a hyd nes y caiff y cais ei ganiatáu, naill ai’n ddiamod neu ddim ond yn ddarostyngedig i amodau y cytunwyd arnynt yn ysgrifenedig rhyngddo ef a’r awdurdod cofrestru; neu b os yw’r cais yn cael ei ganiatáu yn ddarostyngedig i amodau nas cytunwyd arnynt, neu os yw’n cael ei wrthod— i os na chaiff apêl ei dwyn, hyd nes y bydd y cyfnod o 28 o ddiwrnodau yn dod i ben ar ôl cyflwyno penderfyniad yr awdurdod cofrestru iddo; neu ii os caiff apêl ei dwyn, hyd nes y caiff ei phenderfynu, y rhoddir y gorau iddi neu y caiff ei thynnu’n ôl. Dirymu 41 Yn ddarostyngedig i reoliad 42, mae’r Rheoliadau a ganlyn wedi eu dirymu— a Rheoliadau 2008; b Rheoliadau 2011. Arbedion trosiannol 42 1 Mae Rheoliadau 2008 yn parhau i fod yn gymwys mewn perthynas â deintydd hyd nes y dyddiad y mae darparwr y practis deintyddol preifat y mae’r deintydd yn gweithio ynddo wedi ei gofrestru o dan Ran 2 o’r Ddeddf. 2 Yn ddarostyngedig i baragraff (3) pan fo deintydd yn gweithio mewn mwy nag un practis deintyddol preifat, bydd Rheoliadau 2008 yn parhau i fod yn gymwys i’r deintydd hwnnw hyd nes y mae darparwr pob un o’r practisau deintyddol preifat y mae’r deintydd yn gweithio ynddynt wedi eu cofrestru o dan Ran 2 o’r Ddeddf. 3 Ni fydd Rheoliadau 2008 yn gymwys mwyach i’r deintydd mewn cysylltiad â’r practis deintyddol preifat y mae’n gweithio ynddo unwaith y bydd darparwr y practis deintyddol preifat hwnnw wedi ei gofrestru o dan Ran 2 o’r Ddeddf. 4 Pan fo cais i gofrestru, cais i ganslo neu gais i amrywio neu ddileu amod yn cael ei wneud gan ddeintydd ond nad yw’n cael ei benderfynu cyn i’r Rheoliadau hyn ddod i rym, bydd y cais yn cael ei ystyried fel pe bai Rheoliadau 2008 mewn grym o hyd, a rhaid i’r person cofrestredig ddarparu i’r awdurdod cofrestru unrhyw wybodaeth arall neu unrhyw ddogfennau eraill y caiff yr awdurdod cofrestru eu gwneud yn ofynnol. 5 At ddibenion y rheoliad hwn, ystyr cyfeiriadau at ddeintydd yw deintydd sydd wedi ei gofrestru i ddarparu gwasanaethau deintyddol preifat ac sy’n gweithio mewn practis deintyddol preifat. Vaughan Gething Ysgrifennydd y Cabinet dros Iechyd, Llesiant a Chwaraeon, un o Weinidogion Cymru 23 Chwefror 2017