LLYWODRAETH LEOL, CYMRU Enwi, cychwyn a chymhwyso 1 1 Enw'r Rheoliadau hyn yw Rheoliadau Awdurdodau Lleol (Cyd-bwyllgorau Trosolwg a Chraffu) (Cymru) 2013. 2 Daw'r Rheoliadau hyn i rym ar 24 Mai 2013. 3 Mae'r Rheoliadau hyn yn gymwys o ran Cymru. Dehongli 2 Yn y Rheoliadau hyn, mae i “awdurdodau penodi” (“ appointing authorities ”) yr ystyr a roddir yn rheoliad 3; ystyr “cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu” (“ joint overview and scrutiny committee ”) yw pwyllgor a benodir o dan reoliad 3(1); ystyr “Deddf 2000” (“ the 2000 Act ”) yw Deddf Llywodraeth Leol 2000 ; mae i “mater wedi ei eithrio” (“ excluded matter ”) yr un ystyr ag sydd iddo yn adran 58(2) o'r Mesur; ystyr “y Mesur” (“ the Measure ”) yw Mesur Llywodraeth Leol (Cymru) 2011; ac mae i “person dynodedig” yr un ystyr â “designated person” yn adran 21(18) o Ddeddf 2000. Penodi cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu a'i swyddogaethau 3 1 Yn ddarostyngedig i'r Rheoliadau hyn, caiff dau awdurdod lleol neu ragor (“yr awdurdodau penodi”) benodi cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu, a threfnu i'r pwyllgor arfer unrhyw swyddogaethau sy'n dod o fewn paragraff (2) a benderfynir gan yr awdurdodau hynny. 2 Mae'r swyddogaethau y cyfeirir atynt ym mharagraff (1) yn swyddogaethau sy'n ymwneud â llunio adroddiadau neu wneud argymhellion i unrhyw un neu ragor o'r awdurdodau penodi ac i unrhyw un neu ragor o'u gweithrediaethau, ynghylch unrhyw fater— i nad yw'n fater wedi ei eithrio; a ii sy'n effeithio ar ardal gyfan neu ran o ardal pob un o'r awdurdodau penodi. Trefniadau Cyd-bwyllgor Trosolwg a Chraffu 4 1 Pan fo dau awdurdod penodi neu ragor yn penodi cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu, rhaid iddynt ymrwymo mewn cytundeb— a sy'n nodi'r materion y caiff y cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu lunio adroddiadau a gwneud argymhellion yn eu cylch; b sy'n pennu nifer yr aelodau y caniateir eu penodi i'r cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu, ac sy'n gwneud darpariaeth ar gyfer cyfnod yr aelodau hynny yn y swydd; c sy'n cynnwys darpariaeth ynghylch cworwm cyfarfodydd y cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu ac unrhyw is-bwyllgor y mae'r pwyllgor yn ei benodi; d sy'n gwneud darpariaeth am y cyfnod y bydd y cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu yn parhau; e sy'n gwneud darpariaeth ar gyfer y weithdrefn i awdurdod penodi dynnu'n ôl o'r cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu; ac f sy'n gwneud darpariaeth ar gyfer trefniadau gweinyddol y cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu, ac mae rhaid i hynny gynnwys bod Penaethiaid Gwasanaethau Democrataidd yr awdurdodau penodi (neu un ohonynt) yn darparu'r lefel briodol o gymorth swyddogion ac adnoddau eraill i'r cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu. 2 Ym mharagraff (1)(f), mae i “Pennaeth Gwasanaethau Democrataidd” (“ Head of Democratic Services ”) yr un ystyr ag sydd iddo yn adran 8 o'r Mesur. Aelodaeth o gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu 5 1 Y personau sy'n gymwys i'w penodi yn aelodau o gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu yn unol â rheoliad 3(1) yw— a aelodau, ac eithrio aelodau gweithrediaeth yr awdurdodau penodi; a b personau a benodir yn unol â pharagraff 8 neu 9 o Atodlen 1 i Ddeddf 2000 i gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu o unrhyw un neu ragor o'r awdurdodau penodi. 2 Rhaid i aelodau cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu a benodir yn unol â rheoliad 3(1) gynnwys yr un nifer o bersonau o bob un o'r awdurdodau penodi. 3 Nid yw cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu i'w ystyried yn gorff y mae adran 15 o Ddeddf Llywodraeth Leol a Thai 1989 (dyletswydd i ddyrannu seddau i grwpiau gwleidyddol) yn gymwys iddo. 4 Rhaid i bob awdurdod penodi sicrhau, i'r graddau y mae'n ymarferol, fod aelodau cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu sy'n dod o fewn paragraff (1)(a) yn adlewyrchu cydbwysedd y grwpiau gwleidyddol am y tro ymhlith aelodau'r awdurdod penodi. Is-bwyllgorau i gyd-bwyllgorau trosolwg a chraffu 6 1 Caiff cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu— a penodi un is-bwyllgor neu ragor o blith ei aelodau; a b trefnu i unrhyw un neu ragor o'i swyddogaethau gael eu harfer gan y cyfryw is-bwyllgor. 2 Ni chaniateir i is-bwyllgor i gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu arfer unrhyw swyddogaethau ac eithrio'r rhai a roddir iddo o dan baragraff (1)(b). 3 Mae unrhyw adroddiad a lunnir neu unrhyw argymhellion a wneir, yn unol â threfniadau o dan baragraff (1)(b), gan is-bwyllgor i gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu yn ddarostyngedig i gymeradwyaeth gan benderfyniad y cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu. 4 Mae is-bwyllgor i gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu i gynnwys nifer cyfartal o aelodau o bob un o'r awdurdodau penodi. Trafodion, etc 7 1 Rhaid i gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu benodi cadeirydd y pwyllgor, a chaiff benodi dirprwy gadeirydd o blith yr aelodau hynny a benodir o dan reoliad 3(1). 2 Caniateir i drefniadau o dan reoliad 3(1) gynnwys darpariaeth ar gyfer y cyfnod y bydd y cadeirydd yn parhau yn y swydd ac ar gyfer cylchdroi swydd y cadeirydd rhwng aelodau'r awdurdodau penodi. 3 Rhaid i is-bwyllgor i gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu benodi cadeirydd yr is-bwyllgor, a chaiff benodi dirprwy gadeirydd yr is-bwyllgor, o blith yr aelodau hynny a benodir o dan reoliad 6(1). 4 Caiff pob aelod o gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu a benodir yn unol â rheoliad 3(1) neu o is-bwyllgor i'r cyfryw bwyllgor a benodir yn unol â rheoliad 6(1) bleidleisio ar unrhyw gwestiwn sydd i'w benderfynu yn y cyfarfod hwnnw. 5 Pan geir yr un nifer o bleidleisiau yn un o gyfarfodydd cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu neu is-bwyllgor, mae gan y cadeirydd ail bleidlais neu bleidlais fwrw. Cael mynd i gyfarfodydd a chael gweld dogfennau, etc 8 Mae cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu, neu is-bwyllgor i'r cyfryw bwyllgor, i'w drin fel pwyllgor neu is-bwyllgor i brif gyngor at ddibenion Rhan VA o Ddeddf Llywodraeth Leol 1972 (cael mynd i gyfarfodydd a chael gweld dogfennau awdurdodau, pwyllgorau ac is-bwyllgorau penodol). Terfynu aelodaeth pan fo person yn peidio â bod yn aelod o'r awdurdod 9 1 Mae'r rheoliad hwn yn gymwys i berson— a a benodir i fod yn aelod o gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu yn unol â rheoliad 3(1); a b sy'n aelod o un o'r awdurdodau penodi ar adeg y penodiad hwnnw. 2 Os yw person y mae'r rheoliad hwn yn gymwys iddo yn peidio â bod yn aelod o'r awdurdod penodi hwnnw, yna mae'r person hwnnw ar unwaith yn peidio â bod yn aelod o'r cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu hefyd. 3 Nid yw paragraff (2) yn gymwys os yw person— a yn peidio â bod yn aelod o'r awdurdod penodi oherwydd iddo ymddeol; a b yn cael ei ailethol yn aelod o'r awdurdod heb fod yn hwyrach na diwrnod ei ymddeoliad. Atal aelodaeth person dros dro 10 Os caiff person a benodir yn aelod o gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu ei atal dros dro rhag bod yn aelod neu'n aelod cyfetholedig o un o'r awdurdodau penodi, ni chaiff y person hwnnw wasanaethu fel aelod o'r cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu am y cyfnod y mae wedi ei atal dros dro. Cyfethol 11 1 Caiff cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu, neu is-bwyllgor i'r cyfryw bwyllgor, benderfynu cyfethol aelodau ychwanegol i wasanaethu ar y pwyllgor neu'r is-bwyllgor, yn ddarostyngedig i baragraffau (2) i (5). 2 Ni chaniateir i berson gael ei benodi'n aelod cyfetholedig o gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu, nac o is-bwyllgor i'r cyfryw bwyllgor, oni chymeradwyir y penodiad gan fwyafrif o aelodau'r pwyllgor neu'r is-bwyllgor. 3 Nid oes gan berson a gyfetholir i wasanaethu ar gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu, neu ar is-bwyllgor i'r cyfryw bwyllgor, hawl i bleidleisio mewn unrhyw gyfarfod o'r pwyllgor neu'r is-bwyllgor ar unrhyw gwestiwn sydd i'w benderfynu yn y cyfarfod hwnnw. 4 Ni chaniateir i gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu, nac is-bwyllgor i'r cyfryw bwyllgor, gyfethol person sy'n aelod o awdurdod lleol, p'un a yw'r awdurdod hwnnw yn un o'r awdurdodau penodi ai peidio. 5 Caiff y pwyllgor neu'r is-bwyllgor perthnasol dynnu'n ôl, drwy bleidlais fwyafrif, aelodaeth person a gyfetholir i wasanaethu ar gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu, neu ar is-bwyllgor i'r cyfryw bwyllgor, ar unrhyw adeg. Cyfeirio materion at gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu, etc 12 1 Rhaid i drefniadau o dan reoliad 3(1) gynnwys darpariaeth sy'n galluogi— a unrhyw aelod o gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu i gyfeirio at y pwyllgor unrhyw fater sy'n berthnasol i'w swyddogaethau; b unrhyw aelod o is-bwyllgor i'r cyfryw bwyllgor i gyfeirio at yr is-bwyllgor unrhyw fater sy'n berthnasol i'w swyddogaethau; ac c unrhyw aelod o unrhyw un o'r awdurdodau penodi i gyfeirio at gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu yr awdurdodau hynny, unrhyw fater llywodraeth leol sy'n berthnasol i swyddogaethau'r pwyllgor. 2 At ddibenion paragraff (1) mae darpariaeth yn galluogi person i gyfeirio mater at gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu neu at is-bwyllgor i'r cyfryw bwyllgor os yw'n galluogi'r person hwnnw i sicrhau y caiff y mater ei gynnwys ar yr agenda ar gyfer cyfarfod o'r pwyllgor hwnnw neu'r is-bwyllgor hwnnw a'i drafod yn y cyfarfod hwnnw. 3 Pan fo'r pwyllgor yn llunio adroddiad neu'n gwneud argymhellion ynghylch mater y cyfeiriwyd ato gan yr aelod hwnnw, rhaid iddo ddarparu copi o'r adroddiad neu'r argymhellion i'r aelod hwnnw. 4 Yn y rheoliad hwn, mae i “mater llywodraeth leol”, mewn perthynas ag aelod o awdurdod penodi, yr un ystyr ag a roddir i “local government matter” yn adran 21A(12) o Ddeddf 2000. Dyletswydd i ymateb i gyd-bwyllgor trosolwg a chraffu, etc 13 1 Mae'r rheoliad hwn yn gymwys pan fo cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu yn llunio adroddiad neu'n gwneud argymhellion i unrhyw un neu ragor o'r awdurdodau penodi neu eu gweithrediaethau yn unol â rheoliad 3(2). 2 Caiff y cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu gyhoeddi'r adroddiad neu'r argymhellion. 3 Caiff y cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu ei gwneud yn ofynnol i'r awdurdod neu'r awdurdodau penodi, neu'r weithrediaeth neu'r gweithrediaethau— a ystyried yr adroddiad neu'r argymhellion ac ymateb iddynt, gan nodi pa gamau (os oes rhai) y mae'n bwriadu eu cymryd neu y maent yn bwriadu eu cymryd; a b cyhoeddi'r ymateb, os yw'r cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu wedi cyhoeddi adroddiad neu argymhellion o dan baragraff (2). 4 Pan fo'r cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu wedi darparu copi o'r adroddiad neu'r argymhellion i aelod o awdurdod penodi o dan reoliad 12(3), rhaid iddo ddarparu copi o'r ymateb i'r aelod hwnnw. Hysbysu person dynodedig am adroddiadau neu argymhellion 14 1 Mae'r rheoliad hwn yn gymwys pan fo adroddiad neu argymhellion ynghylch mater yn ymwneud â pherson dynodedig yn unol ag adran 21(2ZA) o Ddeddf 2000. 2 Caiff y cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu— a anfon copi o'r adroddiad neu'r argymhellion i'r person dynodedig; a b gofyn i'r person dynodedig roi sylw i'r adroddiad neu'r argymhellion. Cyhoeddi etc adroddiadau, argymhellion ac ymatebion: gwybodaeth gyfrinachol ac esempt 15 1 Mae'r rheoliad hwn yn gymwys i'r canlynol— a cyhoeddi o dan reoliad 13 unrhyw ddogfen sy'n cynnwys— i adroddiad neu argymhellion cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu; neu ii ymateb unrhyw un neu ragor o'r awdurdodau penodi neu eu gweithrediaethau i unrhyw adroddiad neu argymhellion o'r fath; b darparu copi o adroddiad neu argymhellion i berson dynodedig o dan reoliad 14. 2 Wrth i'r cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu, yr awdurdod neu'r awdurdodau penodi, y weithrediaeth neu'r gweithrediaethau gyhoeddi'r ddogfen neu ddarparu copi o'r ddogfen i berson dynodedig— a rhaid eithrio unrhyw wybodaeth gyfrinachol; a b caniateir eithrio unrhyw wybodaeth esempt berthnasol. 3 Os caiff gwybodaeth ei heithrio o dan baragraff (2), wrth i'r cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu neu'r awdurdod neu'r awdurdodau penodi neu'r weithrediaeth neu'r gweithrediaethau gyhoeddi'r ddogfen neu ddarparu copi o'r ddogfen— a caniateir disodli'r rhan o'r ddogfen sy'n datgelu'r wybodaeth a rhoi crynodeb nad yw'n datgelu'r wybodaeth honno yn ei lle, a b rhaid gwneud hynny pe byddai'r ddogfen yn gamarweiniol neu pe na fyddai'n rhesymol ddealladwy yn sgil eithrio'r wybodaeth. 4 Yn y rheoliad hwn— mae i “gwybodaeth esempt” yr ystyr a roddir i “exempt information” gan adran 100I o Ddeddf Llywodraeth Leol 1972, ac, mewn perthynas ag unrhyw adroddiad neu argymhellion pwyllgor neu gyd-bwyllgor sydd â swyddogaethau o dan adran 21(2)(f) o Ddeddf 2000, mae hefyd yn cynnwys gwybodaeth sy'n wybodaeth esempt o dan adran 186 o Ddeddf y Gwasanaeth Iechyd Gwladol (Cymru) 2006 ; ystyr “gwybodaeth esempt berthnasol” (“ relevant exempt information ”) yw— mewn perthynas ag adroddiad neu argymhellion cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu neu is-bwyllgor, gwybodaeth esempt o ddisgrifiad a bennir mewn penderfyniad gan y cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu neu is-bwyllgor o dan adran 100A(4) o Ddeddf Llywodraeth Leol 1972 a oedd yn gymwys i'r trafodion, neu ran o'r trafodion, mewn unrhyw gyfarfod o'r cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu neu'r is-bwyllgor lle yr ystyriwyd yr adroddiad neu'r argymhellion; mewn perthynas ag ymateb yr awdurdod, gwybodaeth esempt o ddisgrifiad a bennir yn y cyfryw benderfyniad gan yr awdurdod a oedd yn gymwys i'r trafodion, neu ran o'r trafodion, mewn unrhyw gyfarfod o'r awdurdod lle yr ystyriwyd yr adroddiad, neu'r ymateb neu'r argymhellion; mewn perthynas ag ymateb y weithrediaeth, gwybodaeth esempt o ddisgrifiad a bennir yn y cyfryw benderfyniad gan y cyd-bwyllgor trosolwg a chraffu neu is-bwyllgor a oedd yn gymwys i'r trafodion, neu ran o'r trafodion, mewn unrhyw gyfarfod o'r awdurdod lle yr ystyriwyd yr adroddiad, neu'r ymateb neu'r argymhellion; mae i “gwybodaeth gyfrinachol” yr ystyr a roddir i “confidential information” gan adran 100A(3) o Ddeddf Llywodraeth Leol 1972 (mynd i gyfarfodydd prif gynghorau). Lesley Griffiths Y Gweinidog Llywodraeth Leol a Busnes y Llywodraeth, un o Weinidogion Cymru 30 Ebrill 2013