Yr Amgylchedd Hanesyddol, Cymru Enwi, dod i rym a chod 1 1 Enw’r Rheoliadau hyn yw Rheoliadau Henebion Cofrestredig (Cytundebau Partneriaethau) (Cymru) 2024. 2 Daw’r Rheoliadau hyn i rym ar 4 Tachwedd 2024. 3 Mae’r Rheoliadau hyn yn ffurfio rhan o god o gyfraith sy’n ymwneud ag amgylchedd hanesyddol Cymru . Dehongli 2 Yn y Rheoliadau hyn— ystyr “ amrywiad drafft ” (“ draft variation ”) yw amrywiad drafft i gytundeb partneriaeth; ystyr “ awdurdod lleol ” (“ local authority ”) yw— mewn perthynas â henebion cofrestredig a thir cysylltiedig yng Nghymru— cyngor sir neu gyngor bwrdeistref sirol yng Nghymru, a awdurdod Parc Cenedlaethol yng Nghymru; mewn perthynas â thir cysylltiedig yn Lloegr, cyngor sir neu gyngor dosbarth yn Lloegr; ystyr “ cytundeb drafft ” (“ draft agreement ”) yw cytundeb partneriaeth drafft; ystyr “ cytundeb partneriaeth ” (“ partnership agreement ”) yw cytundeb y mae Gweinidogion Cymru yn ymrwymo iddo o dan adran 25(1) o Ddeddf 2023; ystyr “ Deddf 2023 ” (“ the 2023 Act ”) yw Deddf yr Amgylchedd Hanesyddol (Cymru) 2023; ystyr “ heneb gofrestredig ” (“ scheduled monument ”) yw heneb sydd wedi ei chynnwys yn y gofrestr o henebion a gynhelir gan Weinidogion Cymru o dan adran 3 o Ddeddf 2023; ystyr “ perchennog ” (“ owner ”) yw— perchennog ar yr ystâd rydd-ddaliadol, neu tenant o dan les a roddir neu a estynir am gyfnod penodol sydd ag o leiaf 7 mlynedd yn weddill; mae i “ tir cysylltiedig ” (“ associated land ”) yr ystyr a roddir gan adran 25(1)(b) o Ddeddf 2023. Gofynion ymgynghori a chyhoeddusrwydd: cytundeb drafft neu amrywiad drafft 3 1 Ni chaiff Gweinidogion Cymru ymrwymo i gytundeb partneriaeth oni bai eu bod wedi cydymffurfio â pharagraffau (4) i (6). 2 Mae paragraff (3) yn gymwys i amrywiad arfaethedig ar gytundeb partneriaeth presennol er mwyn— a darparu bod y cytundeb yn ymwneud â heneb gofrestredig ychwanegol, neu b estyn hyd y cytundeb. 3 Ni chaniateir gwneud yr amrywiad oni bai— a yn achos amrywiad a gynigir gan barti ac eithrio Gweinidogion Cymru, fod y parti hwnnw wedi anfon copi o’r amrywiad drafft at Weinidogion Cymru, a b mewn unrhyw achos, fod Gweinidogion Cymru wedi cydymffurfio â pharagraffau (4) i (6). 4 Rhaid i Weinidogion Cymru— a anfon copi o’r cytundeb drafft neu’r amrywiad drafft (yn ôl y digwydd) at y canlynol— i perchennog yr heneb gofrestredig neu’r tir cysylltiedig y mae’r cytundeb drafft neu’r amrywiad drafft yn ymwneud â hi neu ag ef; ii unrhyw feddiannydd ar yr heneb gofrestredig neu’r tir cysylltiedig; iii unrhyw awdurdod lleol y mae’r heneb gofrestredig neu’r tir cysylltiedig yn ei ardal; iv unrhyw awdurdod lleol sy’n warcheidwad ar yr heneb gofrestredig neu’r tir cysylltiedig (yn rhinwedd adran 45 neu 49 o Ddeddf 2023), a b gwahodd sylwadau gan y personau hynny cyn diwedd cyfnod a bennir yn y gwahoddiad. 5 Rhaid i Weinidogion Cymru hefyd— a cyhoeddi’r wybodaeth a ganlyn drwy ddulliau electronig am o leiaf 21 o ddiwrnodau— i cyfeiriad neu leoliad yr heneb gofrestredig neu’r tir cysylltiedig y mae’r cytundeb drafft neu’r amrywiad drafft yn ymwneud â hi neu ag ef; ii crynodeb o’r cytundeb drafft neu’r amrywiad drafft; iii manylion ynghylch sut y caniateir cyflwyno sylwadau i Weinidogion Cymru am y cytundeb drafft neu’r amrywiad drafft; iv y cyfnod y mae rhaid i unrhyw sylwadau ddod i law ynddo, b anfon yr wybodaeth a ddisgrifir yn is-baragraff (a) at unrhyw berson y mae Gweinidogion Cymru yn ystyried bod ganddo ddiddordeb yn y cytundeb drafft neu’r amrywiad drafft, ac eithrio person yr anfonwyd y cytundeb drafft neu’r amrywiad drafft ato o dan baragraff (4), ac c os gofynnir iddynt wneud hynny cyn diwedd y cyfnod ar gyfer cyflwyno sylwadau o dan y paragraff hwn, anfon copi o’r cytundeb drafft neu’r amrywiad drafft at y person a wnaeth y cais. 6 Rhaid i Weinidogion Cymru sicrhau bod y cyfnodau ar gyfer cyflwyno sylwadau o dan y rheoliad hwn yn gyfnodau o 21 o ddiwrnodau o leiaf gan ddechrau— a yn achos paragraff (4), â’r diwrnod y caiff copi o’r cytundeb drafft neu’r amrywiad drafft (yn ôl y digwydd) ei anfon gyntaf o dan y paragraff hwnnw, a b yn achos paragraff (5), â’r diwrnod y caiff yr wybodaeth a grybwyllir yn is-baragraff (a) o’r paragraff hwnnw ei chyhoeddi’n electronig am y tro cyntaf. 7 Nid oes dim yn y rheoliad hwn nac yn rheoliad 4 sy’n ei gwneud yn ofynnol i Weinidogion Cymru gyhoeddi gwybodaeth nac anfon at unrhyw berson wybodaeth— a sy’n gyfrinach fasnach, b os yw ei datgelu yn debygol o niweidio buddiant masnachol unrhyw berson fel arall, c y byddai ei datgelu’n gyfystyr â thor cyfrinachedd y gallai unrhyw berson ddwyn achos llys yn ei gylch, neu d y gwaherddir ei datgelu gan unrhyw ddeddfiad, neu o dan unrhyw ddeddfiad, neu gan orchymyn llys. Gofyniad cyhoeddusrwydd: dyletswydd i gyhoeddi rhestr 4 Rhaid i Weinidogion Cymru— a cyhoeddi rhestr, drwy ddulliau electronig, o’r holl gytundebau partneriaethau sydd mewn effaith, a b cyn gynted ag y bo’n ymarferol ar ôl ymrwymo i gytundeb partneriaeth, neu ar ôl i gytundeb presennol gael ei amrywio, ychwanegu’r cytundeb neu’r amrywiad at y rhestr. Dirymu 5 Mae Rheoliadau Henebion Cofrestredig (Cytundebau Partneriaeth Dreftadaeth) (Cymru) 2021 wedi eu dirymu. Jane Hutt Ysgrifennydd y Cabinet dros Ddiwylliant, Cyfiawnder Cymdeithasol, Trefnydd a’r Prif Chwip, un o Weinidogion Cymru 9 Medi 2024