Addysg, Cymru RHAN 1 CYFFREDINOL Enwi, cychwyn a chymhwyso 1 1 Enw’r Rheoliadau hyn yw Rheoliadau Addysg (Cymorth i Fyfyrwyr) (Cymru) 2013. 2 Daw’r Rheoliadau hyn i rym ar 10 Ionawr 2014 ac maent yn gymwys o ran Cymru. Dehongli 2 1 Yn y Rheoliadau hyn, ac eithrio pan fo’r cyd-destun yn mynnu fel arall— ystyr “a ariennir yn gyhoeddus” ac “a ariannwyd yn gyhoeddus” (“ publicly funded ”) yw cael ei gynnal neu ei gynorthwyo gan grantiau rheolaidd o’r cronfeydd cyhoeddus, ac mae ymadroddion perthynol i’w dehongli yn unol â hyn; mae i “athro cymwysedig neu athrawes gymwysedig” ac “athro cymwysedig neu’n athrawes gymwysedig” yr ystyr a roddir i “ qualified teacher ” yn adran 132(1) o Ddeddf Addysg 2002 ; ystyr “ yr Athrofa ” (“ Institute ”) yw Sefydliad Prifysgol Llundain ym Mharis ; ystyr “awdurdod academaidd” (“ academicauthority ”), mewn perthynas â sefydliad, yw’r corff llywodraethu neu’r corff arall sydd â swyddogaethau corff llywodraethu ac mae’n cynnwys person sy’n gweithredu gydag awdurdod y corff hwnnw; ystyr “benthyciad” (“ loan ”), ac eithrio lle nodir fel arall, yw benthyciad yn unol ag unrhyw reoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998 , gan gynnwys y llog sy’n crynhoi ar y benthyciad ac unrhyw gosbau neu daliadau a ysgwyddir mewn cysylltiad ag ef; ystyr “benthyciad at ffioedd” (“ fee loan ”) yw benthyciad ar gyfer ffioedd sy’n daladwy i fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd yn unol â Rhan 4; ystyr “benthyciad at ffioedd coleg” (“ college fee loan ”) yw benthyciad at ffioedd coleg sy’n daladwy i fyfyriwr cymhwysol yn unol â rheoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998; ystyr “benthyciad at ffioedd mynediad graddedig carlam” (“ accelerated graduate entry fee loan ”) yw benthyciad sy’n daladwy gan Weinidogion Cymru o dan reoliad 27; ystyr “benthyciad at gostau byw” (“ loan for living costs ”) yw benthyciad at gostau byw yn unol â rheoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998; ystyr “benthyciad cyfrannu at ffioedd” (“ fee contribution loan ”) yw benthyciad ar gyfer ffioedd sy’n daladwy i fyfyriwr cymwys o dan yr hen drefn yn unol â Rhan 4; ystyr “benthyciad newydd at ffioedd” ( “new fee loan ”) yw benthyciad sy’n daladwy gan Weinidogion Cymru o dan reoliad 25; ystyr “benthyciad newydd at ffioedd rhan-amser” (“ new part-time fee loan ”) yw benthyciad sy’n daladwy gan Weinidogion Cymru o dan reoliad 98; ystyr “benthyciad newydd at ffioedd sefydliad preifat” (“ new private institution fee loan ”) yw benthyciad sy’n daladwy gan Weinidogion Cymru o dan reoliad 26; ystyr “benthyciwr” (“ borrower ”) yw person y mae benthyciad wedi ei roi iddo; ystyr “blwyddyn academaidd” (“ academic year ”) yw’r cyfnod o ddeuddeng mis sy’n dechrau ar 1 Ionawr, 1 Ebrill, 1 Gorffennaf neu 1 Medi yn y flwyddyn galendr y mae blwyddyn academaidd y cwrs o dan sylw yn dechrau ynddi, yn ôl a yw’r flwyddyn academaidd honno yn dechrau ar neu ar ôl 1 Ionawr a chyn 1 Ebrill, ar neu ar ôl 1 Ebrill a chyn 1 Gorffennaf, ar neu ar ôl 1 Gorffennaf a chyn 1 Awst neu ar neu ar ôl 1 Awst ac ar neu cyn 31 Rhagfyr, yn y drefn honno; ystyr “blwyddyn bwrsari” (“ bursary year ”) yw blwyddyn academaidd cwrs, y mae’r myfyriwr yn gymwys i wneud cais am fwrsari gofal iechyd neu lwfans gofal iechyd yr Alban mewn perthynas â hi, a chaiff swm y bwrsari neu lwfans ei gyfrifo drwy gyfeirio at incwm y myfyriwr, boed swm y cyfrifiad yn ddim ai peidio; ystyr “blwyddyn Erasmus” (“ Erasmus year ”) yw blwyddyn academaidd cwrs pryd y bydd myfyriwr yn cymryd rhan yng nghynllun gweithredu’r Undeb Ewropeaidd ar gyfer symudedd myfyrwyr prifysgol a elwir ERASMUS a bod cwrs y myfyriwr yn gwrs y cyfeirir ato yn rheoliad 5(1)(e) ac― pan ddechreuodd y cwrs cyn 1 Medi 2012, bod pob cyfnod astudio neu leoliad gwaith yn ystod y flwyddyn academaidd wedi’i fynychu mewn sefydliad neu weithle y tu allan i’r Deyrnas Unedig; pan fo’r cwrs yn dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2012 a’i fod yn cael ei ddarparu gan sefydliad yn yr Alban neu Ogledd Iwerddon, bod pob cyfnod astudio neu leoliad gwaith yn ystod y flwyddyn academaidd yn cael ei fynychu mewn sefydliad neu weithle y tu allan i’r Deyrnas Unedig; neu pan fo’r cwrs yn dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2012 a’i fod yn cael ei ddarparu gan sefydliad yng Nghymru neu Loegr— bod o leiaf un cyfnod astudio neu leoliad gwaith yn ystod y flwyddyn academaidd yn cael ei fynychu mewn sefydliad neu weithle y tu allan i’r Deyrnas Unedig; a naill ai— mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno, bod cyfanswm unrhyw un neu ragor o gyfnodau astudio llawnamser yn y sefydliad yn y Deyrnas Unedig yn llai na 10 wythnos; neu mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno ac unrhyw flynyddoedd academaidd blaenorol y cwrs, bod cyfanswm unrhyw un neu ragor o gyfnodau o bresenoldeb nad ydynt yn gyfnodau astudio llawnamser yn y sefydliad yn y Deyrnas Unedig (gan anwybyddu unrhyw wyliau yn y cyfamser) yn fwy na 30 wythnos; ystyr “bwrsari gofal iechyd” (“ healthcarebursary ”) yw bwrsari neu ddyfarniad o ddisgrifiad tebyg o dan adran 63 o Ddeddf Gwasanaethau Iechyd ac Iechyd y Cyhoedd 1968 neu Erthygl 44 o Orchymyn Iechyd a Gwasanaethau Cymdeithasol Personol (Gogledd Iwerddon) 1972 ; ystyr “bwrsari gofal iechyd cyffredinol” (“ universal healthcare bursary ”) yw bwrsari gofal iechyd o £1,000— sy’n daladwy i fyfyriwr carfan 2012 neu i fyfyriwr mynediad graddedig carlam 2012; a mewn perthynas â myfyriwr carfan 2012, nas cyfrifir drwy gyfeirio at incwm y myfyriwr hwnnw; neu mewn perthynas â myfyriwr mynediad graddedig carlam 2012, nas cyfrifir drwy gyfeirio at incwm y myfyriwr hwnnw; ystyr “carcharor” (“ prisoner ”) yw person sy’n bwrw dedfryd mewn carchar yn y Deyrnas Unedig, gan gynnwys person sy’n cael ei gadw’n gaeth mewn sefydliad troseddwyr ifanc; ystyr “carcharor cymwys” (“ eligible prisoner ”) yw carcharor— sy’n dechrau’r cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2012; sydd wedi ei awdurdodi gan Lywodraethwr neu Gyfarwyddwr y carchar neu awdurdod priodol arall i astudio’r cwrs presennol; y mae ei ddyddiad rhyddhau cynharaf o fewn 6 mlynedd i ddiwrnod cyntaf blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs presennol; nad yw wedi trosglwyddo i’r cwrs presennol o dan reoliad 8 o gwrs sy’n dechrau cyn 1 Medi 2012; ac nad yw’n dechrau cwrs penben ar neu ar ôl 1 Medi 2012; ystyr “ceisydd” (“ applicant ”), mewn perthynas â pherson sy’n gwneud cais am gymorth taladwy o dan y Rheoliadau hyn i― myfyriwr cymwys, yw person sy’n gwneud cais o dan reoliad 9; myfyriwr dysgu o bell cymwys, yw person sy’n gwneud cais o dan reoliad 84; myfyriwr rhan-amser cymwys, yw person sy’n gwneud cais o dan reoliad 111; a myfyriwr ôl-raddedig cymwys, yw person sy’n gwneud cais o dan reoliad 127; ystyr “costau rhagnodedig ar gyfer gofal plant” (“ prescribed childcare charges ”) yw costau gofal plant o ddisgrifiad a ragnodir at ddibenion adran 12 o Ddeddf Credydau Treth 2002 ; ystyr “credyd cynhwysol” (“ universal credit ”) yw credyd cynhwysol o dan Ran 1 o Ddeddf Diwygio Lles 2012 ; ystyr “cronfeydd cyhoeddus” (“ publicfunds ”) yw arian a ddarperir gan Senedd y Deyrnas Unedig gan gynnwys arian o gronfeydd a ddarperir gan Weinidogion Cymru; ystyr “cwrs addysg uwch” (“ higher education course ”) yw cwrs y cyfeirir ato yn Atodlen 2 neu gwrs i ôl-raddedigion neu gwrs arall y mae ei safon yn uwch na safon cwrs gradd gyntaf; mae “cwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon” (“ course for the initial training of teachers ”) yn cynnwys cwrs o’r fath sy’n arwain at radd gyntaf oni nodir yn wahanol ond nid yw’n cynnwys cynllun hyfforddi athrawon sydd wedi ei seilio ar gyflogaeth; ystyr “cwrs carlam” (“ acceleratedcourse ”) yw cwrs sy’n parhau am ddwy flynedd, a’r sefydliad sy’n ei ddarparu yn ei gwneud yn ofynnol fel rheol bod y personau sy’n cymryd y cwrs yn bresennol (boed ym mangre’r sefydliad ynteu mewn man arall) am gyfnod o 40 wythnos o leiaf yn y flwyddyn derfynol; ystyr “cwrs cymhwysol” (“ qualifying course ”) yw cwrs dynodedig llawnamser a ddarperir gan Brifysgol Rhydychen neu Brifysgol Caergrawnt a hwnnw’n gwrs— sy’n arwain at gymhwyster gweithiwr cymdeithasol, meddyg, deintydd, milfeddyg neu bensaer; sy’n arwain, os yw wedi dechrau cyn 1 Medi 2009, at gymhwyster fel pensaer tirwedd, dylunydd tirwedd, rheolwr tirwedd, cynllunydd tref neu gynllunydd gwlad a thref; neu sy’n cynnwys o leiaf un flwyddyn academaidd sy’n flwyddyn bwrsari; ystyr “cwrs dwys” (“ intensive course ”) yw cwrs carlam neu gwrs gradd cywasgedig; ystyr “cwrs dynodedig” (“ designated course ”) yw cwrs a ddynodwyd gan reoliad 5 neu gan Weinidogion Cymru o dan reoliad 5; mae i “cwrs dynodedig a bennir” (“ specified designated course ”) yr ystyr a roddir ym mharagraff (7); ystyr “cwrs dysgu o bell” (“ distance learning course ”) yw cwrs llawnamser sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2012 ac nad yw’r sefydliad sy’n darparu’r cwrs yn ei gwneud yn ofynnol i fyfyriwr sy’n ymgymryd â’r cwrs fod yn bresennol mewn perthynas ag ef, ac eithrio er mwyn bodloni unrhyw ofyniad a osodir gan y sefydliad i fod yn bresennol mewn unrhyw sefydliad— at ddibenion cofrestru, ymrestru neu unrhyw arholiad; neu ar benwythnos neu yn ystod unrhyw wyliau; ystyr “cwrs dysgu o bell dynodedig” (“ designated distance learning course ”) yw cwrs a ddynodwyd gan Weinidogion Cymru o dan reoliad 78; ystyr “cwrs dysgu o bell presennol” (“ present distance learning course ”) yw’r cwrs dysgu o bell dynodedig y mae person yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas ag ef o dan reoliad 84; ystyr “cwrs dysgu o bell rhan-amser” ( “part-time distance learning course” ) yw cwrs rhan-amser dynodedig lle nad yw’r sefydliad sy’n darparu’r cwrs yn ei gwneud yn ofynnol i fyfyriwr sy’n ymgymryd â’r cwrs fod yn bresennol mewn perthynas ag ef, ac eithrio er mwyn bodloni unrhyw ofyniad a osodir gan y sefydliad i fod yn bresennol mewn unrhyw sefydliad— at ddibenion cofrestru, ymrestru neu unrhyw arholiad; neu ar benwythnos neu yn ystod unrhyw wyliau; ystyr “cwrs gradd cywasgedig” (“ compressed degree course ”) yw cwrs y dyfernir gan yr Ysgrifennydd Gwladol ei fod yn gwrs gradd cywasgedig; ystyr “cwrs HCA hyblyg i ôl-raddedigion” (“ flexible postgraduate ITT course ”) yw cwrs ôl-radd o hyfforddiant cychwynnol athrawon, y mae ei hyd a’i batrwm yn cael eu pennu drwy gyfeirio at brofiad ac anghenion hyfforddi’r myfyriwr cymwys a hwnnw’n gwrs sydd wedi ei gymeradwyo gan yr Asiantaeth Hyfforddi a Datblygu ar gyfer Ysgolion , yr Ysgrifennydd Gwladol neu Gyngor Cyllido Addysg Uwch Cymru , a’r cwrs naill ai— wedi dechrau cyn 1 Medi 2010; yn dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010, a’r myfyriwr yn trosglwyddo i’r cwrs presennol yn unol â rheoliad 8 o gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon a ddechreuodd cyn 1 Medi 2010; neu yn dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010 ond cyn 1 Medi 2011 a’r myfyriwr yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010 mewn perthynas â’r cwrs; ystyr “cwrs mynediad graddedig carlam” (“ accelerated graduate entry course ”) yw cwrs— nad yw ei safon yn uwch na safon gradd gyntaf ac sy’n arwain at gymhwyster fel doctor meddygol neu ddeintydd; y byddai gradd gyntaf neu gymhwyster cyfwerth fel arfer yn ofynnol ar gyfer mynediad i’r cwrs; sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2012; a nad yw’n parhau’n hwy na 4 blynedd; ystyr “cwrs ôl-radd dynodedig” (“ designated postgraduate course ”) yw cwrs sydd wedi ei ddynodi gan reoliad 124(1) neu gan Weinidogion Cymru o dan reoliad 124(2); ystyr “cwrs ôl-radd presennol” (“ present postgraduate course ”) yw’r cwrs ôl-radd dynodedig y mae person yn gwneud cais am gymorth mewn cysylltiad ag ef o dan reoliad 127; ystyr “cwrs penben” (“ end-on course ”) yw— cwrs gradd gyntaf llawnamser (ac eithrio cwrs gradd gyntaf ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon) a hwnnw’n gwrs y mae myfyriwr yn dechrau bod yn bresennol arno, gan anwybyddu unrhyw wyliau yn y cyfamser, yn union ar ôl rhoi’r gorau i fod yn bresennol ar gwrs llawnamser a restrir ym mharagraff 2 neu 3 o Atodlen 2 ac y mae’r myfyriwr wedi cael dyfarniad trosiannol, benthyciad o dan Reoliadau 1998 neu gymorth o dan Reoliadau 1999, 2000, 2001, 2002, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007, 2008, 2008 (Rhif 2), 2009, 2011, 2011 (Rhif 2) neu 2012 ar ei gyfer, neu yr oedd gan y myfyriwr hawlogaeth i gael un o’r rhain ar ei gyfer; cwrs gradd anrhydedd llawnamser sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2006 a hwnnw’n gwrs y mae myfyriwr yn dechrau bod yn bresennol arno, gan anwybyddu unrhyw wyliau yn y cyfamser, yn union ar ôl rhoi’r gorau i fod yn bresennol ar gwrs gradd sylfaenol llawnamser ac y mae’r myfyriwr wedi cael dyfarniad trosiannol, benthyciad o dan Reoliadau 1998 neu gymorth o dan Reoliadau 1999, 2000, 2001, 2002, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007, 2008, 2008 (Rhif 2), 2009, 2011, 2011 (Rhif 2) neu 2012 ar ei gyfer, neu yr oedd gan y myfyriwr hawlogaeth i gael un o’r rhain ar ei gyfer; cwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon sy’n dechrau cyn 1 Medi 2006 nad yw’n parhau am fwy na dwy flynedd (gan fynegi hyd cwrs rhan-amser mewn modd sy’n gyfartal i hyd y cwrs llawnamser sy’n cyfateb iddo) a hwnnw’n gwrs y mae myfyriwr yn dechrau bod yn bresennol arno, gan anwybyddu unrhyw wyliau yn y cyfamser, yn union ar ôl rhoi’r gorau i fod yn bresennol ar gwrs gradd gyntaf ac y mae’r myfyriwr wedi cael dyfarniad trosiannol, benthyciad o dan Reoliadau 1998 neu gymorth o dan Reoliadau 1999, 2000, 2001, 2002, 2003, 2004, 2005 2006, 2007 neu 2008 ar ei gyfer, neu yr oedd gan y myfyriwr hawlogaeth i gael un o’r rhain ar ei gyfer; ystyr “cwrs presennol” (“ present course ”) yw’r cwrs dynodedig y mae person yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas ag ef o dan reoliad 9; ystyr “cwrs rhagarweiniol” (“ preliminary course ”) yw cwrs a restrir ym mharagraff 2 neu 3 o Atodlen 2 ac yr ymgymerir ag ef cyn ymgymryd â chwrs gradd llawnamser (ac eithrio cwrs gradd gyntaf ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon) neu gwrs gradd sylfaenol yr ymgymerir ag ef cyn ymgymryd â chwrs gradd anrhydedd llawnamser, yn ôl fel y digwydd; ystyr “cwrs rhan-amser dynodedig” (“ designated part-time course ”) yw cwrs sydd wedi ei ddynodi gan reoliad 95 neu gan Weinidogion Cymru o dan reoliad 95; ystyr “cwrs rhan-amser presennol” (“ present part-time course ”) yw’r cwrs rhan-amser dynodedig y mae person yn gwneud cais am gymorth mewn cysylltiad ag ef o dan reoliad 111; mae i “cwrs rhyngosod” (“ sandwichcourse ”) yr ystyr a roddir ym mharagraff (6); ystyr “ Cyfarwyddeb 2004/38 ” (“ 2004/38 Directive ”) yw Cyfarwyddeb 2004/38/EC Senedd Ewrop a’r Cyngor ar hawl dinasyddion yr Undeb ac aelodau o’u teuluoedd i symud ac i fyw’n ddilyffethair yn nhiriogaeth yr Aelod-wladwriaethau; ystyr “cyfnod arferol” (“ ordinary duration ”), o ran cwrs dynodedig, yw nifer y blynyddoedd academaidd y byddai myfyriwr safonol yn eu cymryd i gwblhau’r cwrs dynodedig; ystyr “cyfnodau o brofiad gwaith” (“ periods of work experience ”) yw— cyfnodau o brofiad diwydiannol, proffesiynol neu fasnachol sy’n gysylltiedig ag astudiaethau llawnamser mewn sefydliad ond mewn man y tu allan i’r sefydliad hwnnw; cyfnodau pryd y caiff myfyriwr ei gyflogi ac y bydd yn preswylio mewn gwlad y mae ei hiaith yn un y mae’r myfyriwr yn ei hastudio ar gyfer cwrs y myfyriwr (ar yr amod bod y cyfnod o breswylio yn y wlad honno yn un o ofynion cwrs y myfyriwr a bod astudio un neu fwy o ieithoedd modern yn cyfrif am nid llai na hanner cyfanswm yr amser a dreulir yn astudio ar y cwrs); ystyr “cyfraniad” (“ contribution ”), o ran— myfyriwr cymwys, yw cyfraniad y myfyriwr wedi ei gyfrifo yn unol â rheoliad 66 ac Atodlen 5; myfyriwr rhan-amser cymwys, yw cyfraniad y myfyriwr wedi ei gyfrifo yn unol â rheoliad 108 ac Atodlen 6; ystyr “Cyngor Ymchwil” (“ ResearchCouncil ”) yw unrhyw un o’r cynghorau ymchwil canlynol— Cyngor Ymchwil y Celfyddydau a’r Dyniaethau, Cyngor Ymchwil Biodechnoleg a’r Gwyddorau Biolegol, Y Cyngor Ymchwil Economaidd a Chymdeithasol, Cyngor Ymchwil Peirianneg a’r Gwyddorau Ffisegol, Y Cyngor Ymchwil Feddygol, Cyngor Ymchwil yr Amgylchedd Naturiol, Cyngor Cyfleusterau Gwyddoniaeth a Thechnoleg; ystyr “cymorth” (“ support ”), ac eithrio pan ddynodir yn wahanol, yw cymorth ariannol ar ffurf grant neu fenthyciad a roddir gan Weinidogion Cymru yn unol â rheoliadau a wnaed ganddynt o dan adran 22 o Ddeddf 1998; ystyr “cymorth at ffioedd” (“ fee support ”) yw grantiau mewn perthynas â ffioedd yn unol â rheoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998 ac mae’n cynnwys benthyciadau cyfrannu at ffioedd a benthyciadau at ffioedd mewn perthynas â ffioedd o dan Ran 4; ystyr “cyn Ardal yr Heddlu Metropolitanaidd” (“ former Metropolitan Police District ”) yw— Llundain Fwyaf, heb gynnwys dinas Llundain, y Deml Fewnol a’r Deml Ganol; yn swydd Essex, yn nosbarth Epping Forest— ardal cyn ddosbarth trefol Chigwell, plwyf Waltham Abbey; yn swydd Hertford— ym mwrdeistref Broxbourne, ardal cyn ddosbarth trefol Cheshunt, dosbarth Hertsmere, yn nosbarth Welwyn Hatfield, plwyf Northaw; ac yn swydd Surrey— ym mwrdeistref Elmbridge, ardal cyn ddosbarth trefol Esher, bwrdeistrefi Epsom ac Ewell a Spelthorne, yn nosbarth Reigate a Banstead, ardal cyn ddosbarth trefol Banstead; ystyr “cynllun gostyngiadau’r dreth gyngor” (“ council tax reduction scheme ”) yw cynllun a wnaed gan awdurdod bilio yn unol â Rheoliadau Cynlluniau Gostyngiadau’r Dreth Gyngor a Gofynion Rhagnodedig (Cymru) 2013 neu sy’n gymwys yn ddiofyn yn unol â pharagraff 6(1)(e) o Atodlen 1B i Ddeddf Cyllid Llywodraeth Leol 1992 ; ystyr “cynllun hyfforddi athrawon ar sail cyflogaeth” (“ employment-based teacher training scheme ”) yw— cynllun a sefydlwyd gan Weinidogion Cymru at ddibenion rheoliad 8 o Reoliadau Addysg (Cymwysterau Athrawon Ysgol) (Cymru) 2004 sy’n caniatáu i berson ymgymryd â hyfforddiant cychwynnol athrawon er mwyn ennill statws athro cymwysedig neu athrawes gymwysedig tra bo’n cael ei gyflogi i addysgu mewn ysgol a gynhelir, ysgol annibynnol neu sefydliad arall ac eithrio uned cyfeirio disgyblion; neu cynllun a sefydlwyd gan yr Ysgrifennydd Gwladol sy’n caniatáu i berson ymgymryd â hyfforddiant cychwynnol athrawon er mwyn ennill statws athro cymwysedig neu athrawes gymwysedig tra bo’n cael ei gyflogi i addysgu mewn ysgol, coleg dinas, Academi, ysgol annibynnol neu sefydliad arall ac eithrio uned cyfeirio disgyblion; ystyr “chwarter” (“ quarter ”) mewn perthynas â blwyddyn academaidd yw cyfnod yn y flwyddyn honno— sy’n dechrau ar 1 Ionawr ac sy’n diweddu ar 31 Mawrth; sy’n dechrau ar 1 Ebrill ac sy’n diweddu ar 30 Mehefin; sy’n dechrau ar 1 Gorffennaf ac sy’n diweddu ar 31 Awst; neu sy’n dechrau ar 1 Medi ac sy’n diweddu ar 31 Rhagfyr; ystyr “ Deddf 1962 ” (“ the 1962 Act ”) yw Deddf Addysg 1962 ; ystyr “ Deddf 1998 ” (“ the 1998 Act ”) yw Deddf Addysgu ac Addysg Uwch 1998; ystyr “dyfarniad statudol” (“ statutoryaward ”) unrhyw ddyfarniad a roddir, unrhyw grant a delir neu unrhyw gymorth arall a ddarperir yn rhinwedd Deddf 1998 neu Ddeddf 1962 , neu unrhyw ddyfarniad, grant neu gymorth arall cyffelyb mewn perthynas ag ymgymryd â chwrs sy’n cael ei dalu o’r cronfeydd cyhoeddus; ystyr “dyfarniad trosiannol” (“ transitional award ”) yw dyfarniad a wnaed o dan Reoliadau Addysg (Dyfarniadau Gorfodol) 1998 ac eithrio hen ddyfarniad; ystyr “y ddeddfwriaeth ar fenthyciadau i fyfyrwyr” (“ student loans legislation ”) yw Deddf Addysg (Benthyciadau i Fyfyrwyr) 1990 , Gorchymyn Addysg (Benthyciadau i Fyfyrwyr) (Gogledd Iwerddon) 1990 , Deddf Addysg (Yr Alban) 1980 a rheoliadau a wnaed o dan y Deddfau hynny neu’r Gorchymyn hwnnw, Gorchymyn Addysg (Cymorth i Fyfyrwyr) (Gogledd Iwerddon) 1998 a rheoliadau a wnaed o dan y Gorchymyn hwnnw neu Ddeddf 1998 a rheoliadau a wnaed o dan Ddeddf 1998; mae i “ffioedd” yr ystyr a roddir i “ fees ” yn adran 41(1) o Ddeddf Addysg Uwch 2004 ac eithrio mewn cyfeiriadau at ffioedd coleg; ystyr “ffioedd coleg” (“ college fees ”) yw’r ffioedd sy’n daladwy gan fyfyriwr cymhwysol i goleg neu neuadd breifat barhaol ym Mhrifysgol Rhydychen neu i un o golegau Prifysgol Caergrawnt mewn perthynas â phresenoldeb y myfyriwr cymhwysol ar gwrs cymhwysol; ystyr “ffoadur” (“ refugee ”) yw person a gydnabuwyd gan lywodraeth Ei Mawrhydi fel ffoadur o fewn ystyr Confensiwn y Cenhedloedd Unedig sy’n ymwneud â Statws Ffoaduriaid a wnaed yng Ngenefa ar 28 Gorffennaf 1951 fel y’i hestynnwyd gan y Protocol iddo a ddaeth i rym ar 4 Hydref 1967 ; ystyr “grant ar gyfer ffioedd” (“ grant for fees ”) yw grant ar gyfer ffioedd sy’n daladwy i fyfyriwr cymwys o dan yr hen drefn yn unol â Rhan 4 o’r Rheoliadau hyn; ystyr “grant at ffioedd” (“ fee grant ”) yw grant a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan reoliad 19; ystyr “grant at gostau byw” (“ grant for living costs ”) (heb ddim mwy) yw grant o dan unrhyw rai o ddarpariaethau Rhan 5 o’r Rheoliadau hyn; ystyr “grant at gostau byw myfyrwyr anabl” (“ grant for disabled students’ living costs ”) yw’r grant sy’n daladwy o dan reoliad 29; ystyr “grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl” (“ grant for disabled distance learning students’ living costs ”) yw’r grant sy’n daladwy o dan reoliad 83; ystyr “grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl” (“ grant for disabled part-time students’ living costs ”) yw’r grant sy’n daladwy o dan reoliad 100; ystyr “grant dibynyddion mewn oed” (“ adult dependants’ grant ”) yw’r grant sy’n daladwy o dan reoliad 31; ystyr “grant gofal plant” (“ childcare grant ”) yw’r grant sy’n daladwy o dan reoliad 32; ystyr “grant newydd at ffioedd” (“ new fee grant ”) yw grant a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan reoliad 20; ystyr “grant newydd at gyrsiau rhan-amser” (“ new part-time course grant ”) yw grant sy’n daladwy gan Weinidogion Cymru o dan reoliad 99; ystyr “grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn oed” (“ part-time adult dependants’ grant ”) yw’r grant sy’n daladwy o dan reoliad 103; ystyr “grant rhan-amser ar gyfer gofal plant” (“ part-time childcare grant ”) yw’r grant sy’n daladwy o dan reoliad 104; ystyr “grantiau ar gyfer dibynyddion” (“ grants for dependants ”) yw’r grantiau a’r lwfans a restrir yn rheoliad 30(1); ystyr “grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion” (“ part-time grants for dependants ”) yw’r grantiau a’r lwfans a restrir yn rheoliad 102(1); ystyr “gweithiwr Twrcaidd” (“ Turkishworker ”) yw gwladolyn Twrcaidd— sydd fel arfer yn preswylio yn y Deyrnas Unedig a’r Ynysoedd ; a sydd, neu sydd wedi bod, mewn cyflogaeth gyfreithlon yn y Deyrnas Unedig; ystyr “ gwladolyn o’r UE ” (“ EU national ”) yw un o wladolion un o Aelod-wladwriaethau’r Undeb Ewropeaidd; mae “gwybodaeth” (“ information ”) yn cynnwys dogfennau; ystyr “hawl i breswylio’n barhaol” (“ right of permanent residence ”) yw hawl sy’n deillio o dan Gyfarwyddeb 2004/38 i breswylio yn y Deyrnas Unedig yn barhaol heb gyfyngiad; mae “hen ddyfarniad” (“ oldaward ”) yn ddyfarniad o fewn ystyr “ award ” yn Rheoliadau Addysg (Dyfarniadau Gorfodol) 2003 ; ystyr “hen gwrs ôl-radd hyblyg ar gyfer hyfforddiant cychwynnol i athrawon” (“ old flexible postgraduate course for the initial training of teachers ”) yw cwrs HCA ôl-radd hyblyg y dechreuodd myfyriwr fod yn bresennol arno cyn 1 Medi 2008; mae i’r ymadroddion “incwm yr aelwyd”, “incwm aelwyd” ac “incwm sydd gan yr aelwyd” (“ household income ”)— o ran myfyriwr cymwys, yr ystyr a roddir iddynt yn Atodlen 5; o ran myfyriwr rhan-amser cymwys, yr ystyr a roddir iddynt yn Atodlen 6; ystyr “lwfans dysgu ar gyfer rhieni” (“parents’ learning allowance”) yw’r lwfans sy’n daladwy o dan reoliad 33; ystyr “lwfans dysgu rhan-amser ar gyfer rhieni” (“ part-time parents’ learning allowance ”) yw’r lwfans sy’n daladwy o dan reoliad 105; ystyr “lwfans gofal iechyd yr Alban” (“ Scottish healthcare allowance ”) yw unrhyw lwfans o dan adrannau 73(f) a 74(1) o Ddeddf Addysg (Yr Alban) 1980 a roddwyd mewn perthynas â pherson sy’n bresennol ar gwrs sy’n arwain at gymhwyster mewn proffesiwn gofal iechyd ac eithrio fel doctor meddygol neu ddeintydd; ystyr “llofnod electronig” (“ electronicsignature ”) yw cymaint o unrhyw beth ar ffurf electronig ag sydd— wedi ei ymgorffori mewn unrhyw gyfathrebiad electronig neu ddata electronig neu sydd fel arall wedi ei gysylltu yn rhesymegol â hwy; a yn honni ei fod wedi ei ymgorffori neu wedi ei gysylltu felly er mwyn cael ei ddefnyddio i gadarnhau bod y cyfathrebiad neu’r data yn ddilys, bod y cyfathrebiad neu’r data yn gyflawn, neu’r ddau; mae i “myfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2006” (“ 2006gap year student ”) yr ystyr a roddir ym mharagraff (2); mae i “myfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010” (“ 2010 gap year student ”) yr ystyr a roddir ym mharagraff (12); mae i “myfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2011” (“ 2011 gap year student ”) yr ystyr a roddir ym mharagraff (16); ystyr “myfyriwr carfan 2010” (“ 2010 cohort student ”) yw myfyriwr cymwys a ddechreuodd ar y cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2010 a chyn 1 Medi 2011, ac eithrio— myfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010; myfyriwr cymwys a ddechreuodd ar y cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2010 a chyn 1 Medi 2011 pan fo’r cwrs hwnnw’n gwrs penben, sy’n dilyn ymlaen o gwrs y dechreuodd y myfyriwr arno— cyn 1 Medi 2010; neu cyn 1 Medi 2011, a’r myfyriwr yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010 mewn perthynas â’r cwrs hwnnw; neu myfyriwr cymwys a ddechreuodd ar y cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2010 a chyn 1 Medi 2011 ac y trosglwyddwyd ei statws fel myfyriwr cymwys i’r cwrs hwnnw o ganlyniad i un neu ragor o drosglwyddiadau o’r statws hwnnw gan Weinidogion Cymru yn unol â rheoliadau a wnaed o dan adran 22 o Ddeddf 1998, o gwrs dynodedig y dechreuodd y myfyriwr arno— cyn 1 Medi 2010; neu cyn 1 Medi 2011, a’r myfyriwr yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010 mewn perthynas â’r cwrs hwnnw; ystyr “myfyriwr carfan 2011” (“ 2011 cohort student ”) yw myfyriwr cymwys a ddechreuodd ar y cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2011, ond cyn 1 Medi 2012, ac eithrio— myfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2011; myfyriwr cymwys a ddechreuodd ar y cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2011 ond cyn 1 Medi 2012 pan fo’r cwrs hwnnw’n gwrs penben, sy’n dilyn ymlaen o gwrs— y cychwynnodd y myfyriwr arno cyn 1 Medi 2011; neu y cychwynnodd y myfyriwr arno cyn 1 Medi 2012, a’r myfyriwr yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2011 mewn perthynas â’r cwrs hwnnw; neu myfyriwr cymwys a ddechreuodd ar y cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2011 a chyn 1 Medi 2012 ac y trosglwyddwyd ei statws fel myfyriwr cymwys i’r cwrs hwnnw o ganlyniad i un neu ragor o drosglwyddiadau o’r statws hwnnw gan Weinidogion Cymru yn unol â rheoliadau a wnaed o dan adran 22 o Ddeddf 1998, o gwrs dynodedig y dechreuodd y myfyriwr arno— cyn 1 Medi 2011; neu cyn 1 Medi 2012, a’r myfyriwr yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2011 mewn perthynas â’r cwrs hwnnw; ystyr “myfyriwr carfan 2012” (“ 2012 cohort student ”) yw myfyriwr cymwys sy’n dechrau ar y cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2012, ac eithrio— myfyriwr cymwys a ddechreuodd ar y cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2012 pan fo’r cwrs hwnnw’n gwrs penben, sy’n dilyn ymlaen o gwrs y cychwynnodd y myfyriwr arno cyn 1 Medi 2012; neu myfyriwr cymwys a ddechreuodd ar y cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2012 ac y trosglwyddwyd ei statws fel myfyriwr cymwys i’r cwrs hwnnw o ganlyniad i un neu ragor o drosglwyddiadau o’r statws hwnnw gan Weinidogion Cymru yn unol â rheoliadau a wnaed o dan adran 22 o Ddeddf 1998, o gwrs dynodedig y dechreuodd y myfyriwr arno cyn 1 Medi 2012; neu myfyriwr mynediad graddedig carlam 2012; ystyr “myfyriwr carfan newydd” (“ new cohort student ”) yw myfyriwr carfan 2010, myfyriwr carfan 2011 a myfyriwr carfan 2012; ystyr “myfyriwr cwrs gradd cywasgedig” (“ compressed degree student ”) yw myfyriwr cymwys— sy’n ymgymryd â chwrs gradd cywasgedig yn y Deyrnas Unedig (y “cwrs”); naill ai sydd— wedi dechrau ar y cwrs ar neu ar ôl i Medi 2006 ac sy’n parhau ar y cwrs hwnnw ar ôl 31 Awst 2013; neu yn dechrau ar y cwrs ar neu ar ôl 1 Medi 2013; ac y mae naill ai— yn ofynnol iddo fod yn bresennol ar y cwrs am ran o’r flwyddyn academaidd y mae’r myfyriwr cymwys yn gwneud cais am gymorth ar ei chyfer o dan y Rheoliadau hyn; neu yn fyfyriwr cymwys anabl nad yw’n ofynnol iddo fod yn bresennol ar y cwrs, gan na all y myfyriwr hwnnw fod yn bresennol am reswm sy’n ymwneud ag anabledd y myfyriwr hwnnw; ystyr “myfyriwr cymhwysol” (“ qualifying student ”) yw person sy’n bodloni’r amodau a nodir ym mharagraff 2 o Atodlen 4; mae i “myfyriwr cymwys” (“ eligible student ”) yr ystyr a roddir yn rheoliad 4; ystyr “myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd” (“ new system eligible student ”) yw myfyriwr cymwys— nad yw’n fyfyriwr cymwys o dan yr hen drefn; a sydd naill ai— wedi dechrau ar y cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2006 ac yn parhau i fynychu’r cwrs ar ôl 31 Awst 2013; neu yn dechrau ar y cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2013; ystyr “myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn” (“ old system eligible student ”) yw myfyriwr cymwys sydd— wedi dechrau ar y cwrs presennol cyn 1 Medi 2006 ac sy’n parhau ar y cwrs hwnnw ar ôl 31 Awst 2012; yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2006 mewn perthynas â’r cwrs presennol; wedi dechrau ar y cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2006 os yw’r cwrs hwnnw yn gwrs penben (ac eithrio cwrs o’r math y cyfeirir ato ym mharagraff (c) o’r diffiniad o’r ymadrodd “cwrs penben” yn y rheoliad hwn) sy’n dilyn ar ôl cwrs— y dechreuodd y myfyriwr cymwys arno cyn 1 Medi 2006; neu y dechreuodd y myfyriwr cymwys arno cyn 1 Medi 2007 a’r myfyriwr cymwys, mewn perthynas â’r cwrs hwnnw, yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2006; neu wedi dechrau ar y cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2006 a bod ei statws fel myfyriwr cymwys wedi cael ei drosglwyddo i’r cwrs hwnnw o ganlyniad i un, neu fwy nag un, trosglwyddiad o’r statws hwnnw gan Weinidogion Cymru, yn unol â rheoliadau a wnaed o dan adran 22 o Ddeddf 1998, oddi ar gwrs dynodedig y dechreuodd y myfyriwr cymwys arno— cyn 1 Medi 2006; neu cyn 1 Medi 2007 a’r myfyriwr cymwys, mewn perthynas â’r cwrs hwnnw, yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2006; mae i “myfyriwr dysgu o bell cymwys” (“ eligible distance learning student ”) yr ystyr a roddir yn rheoliad 76; ystyr “myfyriwr math 1 ar gwrs hyfforddi athrawon” (“ type 1 teacher training student ”) yw myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sydd ar gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon (ac eithrio cwrs gradd gyntaf) y mae cyfanswm ei gyfnodau o bresenoldeb llawnamser (gan gynnwys presenoldeb er mwyn ymarfer dysgu) yn y flwyddyn academaidd y mae’r myfyriwr yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi o dan y Rheoliadau hyn yn 6 wythnos o leiaf ond yn llai na 10 wythnos, pan fo’r cwrs naill ai— wedi dechrau cyn 1 Medi 2010; wedi dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010, a’r myfyriwr yn trosglwyddo i’r cwrs presennol yn unol â rheoliad 8 o gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon a ddechreuodd cyn 1 Medi 2010; neu wedi dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010 ond cyn 1 Medi 2011 a’r myfyriwr yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010 mewn perthynas â’r cwrs; ystyr “myfyriwr math 2 ar gwrs hyfforddi athrawon” (“ type 2 teacher training student ”) yw myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sydd ar gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon (ac eithrio cwrs gradd gyntaf) y mae cyfanswm ei gyfnodau o bresenoldeb llawnamser (gan gynnwys presenoldeb er mwyn ymarfer dysgu) yn y flwyddyn academaidd y mae’r myfyriwr yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi o dan y Rheoliadau hyn yn 10 wythnos neu fwy, pan fo’r cwrs naill ai— wedi dechrau cyn 1 Medi 2010; wedi dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010, a’r myfyriwr yn trosglwyddo i’r cwrs presennol yn unol â rheoliad 8 o gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon a ddechreuodd cyn 1 Medi 2010; neu wedi dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010 ond cyn 1 Medi 2011 a’r myfyriwr yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010 mewn perthynas â’r cwrs; ystyr “myfyriwr math 3 ar gwrs hyfforddi athrawon” (“ type 3 teacher training student ”) yw myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sydd ar gwrs gradd gyntaf ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon y mae cyfanswm ei gyfnodau o bresenoldeb llawnamser (gan gynnwys presenoldeb er mwyn ymarfer dysgu) yn y flwyddyn academaidd y mae’r myfyriwr yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi o dan y Rheoliadau hyn yn 6 wythnos o leiaf ond yn llai na 10 wythnos, pan fo’r cwrs naill ai— wedi dechrau cyn 1 Medi 2010; wedi dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010, a’r myfyriwr yn trosglwyddo i’r cwrs presennol yn unol â rheoliad 8 o gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon a ddechreuodd cyn 1 Medi 2010; neu wedi dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010 ond cyn 1 Medi 2011 a’r myfyriwr yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010 mewn perthynas â’r cwrs; ystyr “myfyriwr mynediad graddedig carlam 2012” (“ 2012 accelerated graduate entry student ”) yw myfyriwr cymwys sy’n dechrau ar gwrs mynediad graddedig carlam ar neu ar ôl 1 Medi 2012; mae i “myfyriwr ôl-raddedig cymwys” (“ eligible postgraduate student ”) yr ystyr a roddir yn rheoliad 122; mae i “myfyriwr rhan-amser cymwys” (“ eligible part-time student ”) yr ystyr a roddir yn rheoliad 93; ystyr “myfyriwr rhan-amser cymwys newydd” (“ new eligible part-time student ”) yw myfyriwr rhan-amser cymwys sy’n dechrau ar gwrs rhan-amser dynodedig ar neu ar ôl 1 Medi 2014; mae “myfyriwr safonol” (“ standard student ”) yn fyfyriwr sydd i’w ystyried— yn un sydd wedi dechrau ar y cwrs dynodedig ar yr un dyddiad â’r myfyriwr cymwys o dan sylw; yn un nad esgusodir unrhyw ran o’r cwrs iddo; yn un na chaiff ailadrodd unrhyw ran o’r cwrs; ac yn un na chaiff fod yn absennol o’r cwrs ac eithrio yn ystod gwyliau; ystyr “person sydd â chaniatâd i ddod i mewn neu i aros” (“ person with leave to enter or remain ”) yw person (“A” yn y diffiniad hwn)— sydd— wedi gwneud cais am statws ffoadur ond sydd wedi ei hysbysu’n ysgrifenedig gan berson sy’n gweithredu o dan awdurdod Ysgrifennydd Gwladol yr Adran Gartref, o ganlyniad i’r cais hwnnw, y tybir, er yr ystyrir nad yw A yn gymwys i gael ei gydnabod fel ffoadur, ei bod yn iawn caniatáu i A ddod i mewn i’r Deyrnas Unedig neu aros ynddi ar sail diogelwch dyngarol neu ganiatâd yn ôl disgresiwn; neu heb wneud cais am statws ffoadur ond sydd wedi ei hysbysu’n ysgrifenedig gan berson sy’n gweithredu o dan awdurdod Ysgrifennydd Gwladol yr Adran Gartref y tybir ei bod yn iawn caniatáu i A ddod i mewn i’r Deyrnas Unedig neu aros ynddi ar sail caniatâd yn ôl disgresiwn; y rhoddwyd caniatâd iddo i ddod i mewn neu i aros yn unol â hynny; y mae cyfnod ei ganiatâd i ddod i mewn neu i aros heb ddod i ben nac wedi cael ei adnewyddu ac nad yw’r cyfnod y cafodd ei adnewyddu ar ei gyfer wedi dod i ben neu fod apêl yn yr arfaeth (o fewn ystyr adran 104 o Ddeddf Cenedligrwydd, Mewnfudo a Lloches 2002 mewn perthynas â’i ganiatâd i ddod i mewn neu i aros; ac sydd wedi bod yn preswylio fel arfer yn y Deyrnas Unedig a’r Ynysoedd drwy gydol y cyfnod er pan roddwyd caniatâd i A ddod i mewn neu i aros; ystyr “ Rheoliadau 1998 ” (“ the 1998 Regulations ”) yw Rheoliadau Addysg (Cymorth i Fyfyrwyr) 1998 ; ystyr “ Rheoliadau 1999 ” (“ the1999Regulations ”) yw Rheoliadau Addysg (Cymorth i Fyfyrwyr) 1999 ; ystyr “ Rheoliadau 2000 ” (“ the 2000 Regulations ”) yw Rheoliadau Addysg (Cymorth i Fyfyrwyr) 2000 ; ystyr “ Rheoliadau 2001 ” (“ the 2001 Regulations ”) yw Rheoliadau Addysg (Cymorth i Fyfyrwyr) 2001 ; ystyr “ Rheoliadau 2002 ” (“ the2002Regulations ”) yw Rheoliadau Addysg (Cymorth i Fyfyrwyr) 2002 ; ystyr “ Rheoliadau 2003 ” (“ the 2003 Regulations ”) yw Rheoliadau Addysg (Cymorth i Fyfyrwyr) (Rhif 2) 2002 fel y’u diwygiwyd; ystyr “ Rheoliadau 2004 ” (“ the 2004 Regulations ”) yw Rheoliadau 2003 fel y’u diwygiwyd ymhellach ; ystyr “ Rheoliadau 2005 ” (“ the2005Regulations ”) yw Rheoliadau Addysg (Cymorth i Fyfyrwyr) 2005 ; ystyr “ Rheoliadau 2006 ” (“ the 2006 Regulations ”) yw Rheoliadau Grantiau a Benthyciadau Dysgu y Cynulliad (Addysg Uwch) (Cymru) 2006 ; ystyr “ Rheoliadau 2007 ” (“ the 2007 Regulations ”) yw Rheoliadau Grantiau a Benthyciadau Dysgu y Cynulliad (Addysg Uwch) (Cymru) 2007 ; ystyr “ Rheoliadau 2008 ” (“ the 2008 Regulations ”) yw Rheoliadau Grantiau a Benthyciadau Dysgu y Cynulliad (Addysg Uwch) (Cymru) 2008 ; ystyr “ Rheoliadau (Rhif 2) 2008 ” (“ the 2008 (No. 2) Regulations ”) yw Rheoliadau Grantiau a Benthyciadau Dysgu y Cynulliad (Addysg Uwch) (Cymru) (Rhif 2) 2008 ; ystyr “ Rheoliadau 2009 ” (“ the 2009 Regulations ”) yw Rheoliadau Grantiau a Benthyciadau Dysgu y Cynulliad (Addysg Uwch) (Cymru) 2009 ; ystyr “ Rheoliadau 2011 ” (“ the 2011 Regulations ”) yw Rheoliadau Grantiau a Benthyciadau Dysgu y Cynulliad (Addysg Uwch) (Cymru) 2011 ; ystyr “ Rheoliadau (Rhif 2) 2011 ” (“ the 2011 (No. 2) Regulations ”) yw Rheoliadau Grantiau a Benthyciadau Dysgu’r Cynulliad (Addysg Uwch) (Cymru) (Rhif 2) 2011 ; ystyr “ Rheoliadau 2012 ” (“ the 2012 Regulations ”) yw Rheoliadau Addysg (Cymorth i Fyfyrwyr) (Cymru) 2012 ; ystyr “sefydliad preifat” (“ private institution ”) yw sefydliad nad yw’n cael ei ariannu’n gyhoeddus; ystyr “yr Undeb Ewropeaidd” (“ EuropeanUnion ”) yw tiriogaeth Aelod-wladwriaethau’r Undeb Ewropeaidd fel y’i cyfansoddir o bryd i’w gilydd; ystyr “Ynysoedd” (“ Islands ”) yw Ynysoedd y Sianel ac Ynys Manaw; ac ystyr “ysgol a gynhelir” (“ maintainedschool ”) yw ysgol gymunedol, ysgol sefydledig neu ysgol wirfoddol, ysgol arbennig gymunedol neu sefydledig neu ysgol feithrin a gynhelir. 2 Yn y Rheoliadau hyn mae person yn “fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2006” (“ 2006 gap year student ”) mewn perthynas â chwrs a ddarparwyd gan neu ar ran sefydliad a ariannwyd yn gyhoeddus ar 1 Awst 2005 os yw’r person yn bodloni’r amodau ym mharagraffau (3) neu (5). 3 Yr amodau y cyfeirir atynt ym mharagraff (2) yw— a bod y person, ar neu cyn 1 Awst 2005 wedi cael cynnig o le, pa un ai’n amodol ar ennill cymwysterau penodedig ai peidio, ar y cwrs presennol neu gwrs tebyg; a b bod blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs presennol wedi dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2006 ond cyn 1 Medi 2007. 4 Ym mharagraff (3) mae cwrs (“y cwrs gwreiddiol”) yn debyg i’r cwrs presennol— a os yw’n ymddangos i awdurdod academaidd y sefydliad sy’n darparu’r cwrs presennol fod cynnwys y cwrs, yn gyfan gwbl neu’n rhannol, yr un fath â chynnwys y cwrs gwreiddiol, a b ac eithrio pan nad yw’r cwrs gwreiddiol yn cael ei ddarparu mwyach, os yw’r cwrs presennol yn cael ei ddarparu gan y sefydliad a fyddai wedi darparu’r cwrs gwreiddiol. 5 Yr amodau y cyfeirir atynt ym mharagraff (2) yw— a bod y person wedi cael cynnig lle ar gwrs dynodedig (pa un ai yn yr un sefydliad â’r cwrs presennol ai peidio) y mae blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs hwnnw wedi dechrau cyn 1 Medi 2006; b na allai’r person dderbyn y cynnig oherwydd na ddyfarnwyd i’r person gymhwyster penodedig neu safon benodedig; c bod y person wedi apelio yn erbyn y penderfyniad i beidio â dyfarnu’r cymhwyster neu’r safon i’r person; d bod yr apêl wedi ei chaniatáu ar ôl y dyddiad diwethaf y gallai’r person fod wedi derbyn y cynnig; e o ganlyniad, bod y person wedi cael cynnig lle ar y cwrs presennol; ac f bod blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs presennol wedi dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2006 ond cyn 1 Medi 2007. 6 Yn y Rheoliadau hyn— a mae cwrs yn “gwrs rhyngosod” (“ sandwich course ”)— i os nad yw’n gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon, nac yn flwyddyn academaidd o gwrs dynodedig sy’n flwyddyn Erasmus; ii os yw’n cynnwys cyfnodau o astudio llawnamser mewn sefydliad am yn ail â chyfnodau o brofiad gwaith; a iii gan gymryd y cwrs yn ei gyfanrwydd, os yw’r myfyriwr yn bresennol ar y cyfnodau o astudio llawnamser am nid llai na 18 wythnos ym mhob blwyddyn ar gyfartaledd; b er mwyn cyfrifo presenoldeb y myfyriwr at ddibenion is-baragraff (a), trinnir y cwrs fel pe bai’n dechrau gyda’r cyfnod cyntaf o astudio llawnamser ac yn diweddu gyda’r cyfnod olaf o’r fath; c at ddibenion is-baragraff (a), os ceir cyfnodau o astudio llawnamser am yn ail â phrofiad gwaith yn ystod unrhyw wythnos ar y cwrs, mae’r dyddiau o astudio llawnamser yn cael eu hadio at ei gilydd ac at unrhyw wythnosau o astudio llawnamser wrth bennu nifer yr wythnosau o astudio llawnamser ym mhob blwyddyn. 7 Yn y Rheoliadau hyn, ystyr y “cwrs dynodedig a bennir” (“ specified designated course ”) yw’r cwrs presennol, yn ddarostyngedig i baragraffau (8) a (9). 8 Os yw statws y myfyriwr fel myfyriwr cymwys wedi ei drosglwyddo i’r cwrs presennol o ganlyniad i un neu fwy nag un trosglwyddiad o’r statws hwnnw gan Weinidogion Cymru oddi ar gwrs (y “cwrs cychwynnol”) y penderfynodd Gweinidogion Cymru mewn cysylltiad ag ef fod y myfyriwr yn fyfyriwr cymwys yn unol â rheoliadau a wnaed ganddynt o dan adran 22 o Ddeddf 1998, y cwrs cychwynnol yw’r cwrs dynodedig a bennir. 9 Os yw’r cwrs presennol yn gwrs penben, y cwrs dynodedig a bennir yw’r cwrs y mae’r cwrs presennol yn gwrs penben mewn perthynas ag ef (“y cwrs blaenorol”). Os yw’r cwrs blaenorol ei hun yn gwrs penben, y cwrs dynodedig a bennir yw’r cwrs y mae’r cwrs blaenorol ei hun yn gwrs penben mewn perthynas ag ef. 10 Yn y Rheoliadau hyn, mae’r ymadrodd “myfyriwr sydd â hawl i gael grant at ffioedd” (“ student who qualifies for a fee grant ”) mewn perthynas â chwrs dynodedig ac mae unrhyw gyfeiriad at fyfyriwr nad oes ganddo hawl i gael grant at ffioedd, i’w dehongli yn unol â rheoliad 19. 11 Yn y Rheoliadau hyn, mae i’r ymadrodd “cwrs dynodedig cymhwysol” (“ qualifying designated course ”), mewn perthynas â myfyriwr sydd â hawl i gael grant at ffioedd, yr ystyr a roddir iddo gan reoliad 19. 12 Yn y Rheoliadau hyn, mae person yn “fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010” (“ 2010 gap year student ”) mewn perthynas â chwrs a ddarperir gan neu ar ran sefydliad a ariennid yn gyhoeddus ar 1 Awst 2009 os yw’r person hwnnw’n bodloni’r amodau ym mharagraffau (13) neu (15). 13 Yr amodau y cyfeirir atynt ym mharagraff (12) yw— a bod y person wedi cael cynnig lle, pa un ai’n amodol ai peidio, ar 1 Awst 2009 neu cyn hynny, ar y cwrs presennol neu gwrs tebyg; a b bod blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs presennol yn dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010 ond cyn 1 Medi 2011. 14 Ym mharagraff (13), mae cwrs (“y cwrs gwreiddiol”) yn debyg i’r cwrs presennol— a pan yw’n ymddangos i awdurdod academaidd y sefydliad sy’n darparu’r cwrs presennol mai yr un, yn gyfan gwbl neu’n rhannol, yw cynnwys y cwrs a chynnwys y cwrs gwreiddiol; a b ac eithrio pan na ddarperir y cwrs gwreiddiol mwyach, pan yw’r cwrs presennol yn cael ei ddarparu gan y sefydliad a fyddai wedi darparu’r cwrs gwreiddiol. 15 Yr amodau y cyfeirir atynt ym mharagraff (12) yw— a bod y person wedi cael cynnig lle ar gwrs dynodedig (pa un ai yn yr un sefydliad â’r cwrs presennol ai peidio) a bod blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs hwnnw wedi dechrau cyn 1 Medi 2010; b na allai’r person dderbyn y cynnig oherwydd na ddyfarnwyd i’r person gymhwyster penodedig neu safon benodedig; c bod y person wedi apelio yn erbyn y penderfyniad i beidio â dyfarnu’r cymhwyster neu’r safon i’r person; d bod yr apêl wedi ei chaniatáu ar ôl y dyddiad diwethaf y gallai’r person fod wedi derbyn y cynnig; e o ganlyniad, bod y person wedi cael cynnig lle ar y cwrs presennol; ac f bod blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs presennol wedi dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010 ond cyn 1 Medi 2011. 16 Yn y Rheoliadau hyn, mae person yn “fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2011” (“ 2011 gap year student ”) mewn perthynas â chwrs a ddarparwyd gan neu ar ran sefydliad a ariannwyd yn gyhoeddus ar 1 Awst 2010 os yw’r person hwnnw’n bodloni’r amodau ym mharagraffau (17) neu (19). 17 Yr amodau y cyfeirir atynt ym mharagraff (16) yw― a bod y person wedi cael cynnig lle, pa un ai’n amodol ai peidio, ar 1 Awst 2010 neu cyn hynny, ar y cwrs presennol neu gwrs tebyg; a b bod blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs presennol yn dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2011 ond cyn 1 Medi 2012. 18 Ym mharagraff (17), mae cwrs (“y cwrs gwreiddiol”) yn debyg i’r cwrs presennol— a pan yw’n ymddangos i awdurdod academaidd y sefydliad sy’n darparu’r cwrs presennol mai yr un, yn gyfan gwbl neu’n rhannol, yw cynnwys y cwrs a chynnwys y cwrs gwreiddiol; a b ac eithrio pan na ddarperir y cwrs gwreiddiol mwyach, pan yw’r cwrs presennol yn cael ei ddarparu gan y sefydliad a fyddai wedi darparu’r cwrs gwreiddiol. 19 Yr amodau y cyfeirir atynt ym mharagraff (16) yw— a bod y person wedi cael cynnig lle ar gwrs dynodedig (pa un ai yn yr un sefydliad â’r cwrs presennol ai peidio) a bod blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs hwnnw wedi dechrau cyn 1 Medi 2011; b na allai’r person dderbyn y cynnig oherwydd na ddyfarnwyd i’r person gymhwyster penodedig neu safon benodedig; c bod y person wedi apelio yn erbyn y penderfyniad i beidio â dyfarnu’r cymhwyster neu’r safon i’r person; d bod yr apêl wedi ei chaniatáu ar ôl y dyddiad diwethaf y gallai’r person fod wedi derbyn y cynnig; e o ganlyniad, bod y person wedi cael cynnig lle ar y cwrs presennol; ac f bod blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs presennol wedi dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2011 ond cyn 1 Medi 2012. 20 At ddibenion y Rheoliadau hyn— a rhaid trin myfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2011 fel myfyriwr carfan 2010; b yn ddarostyngedig i baragraff (21), pan fo myfyriwr cymwys yn cychwyn ar y cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2011 a’r cwrs hwnnw’n gwrs penben sy’n dilyn ar ôl cwrs dynodedig (“y cwrs blaenorol”) y cychwynnodd y myfyriwr arno ar neu ar ôl 1 Medi 2010 a chyn 1 Medi 2011, rhaid trin y myfyriwr fel myfyriwr carfan 2010; c pan fo myfyriwr cymwys yn cychwyn ar y cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2011 ac y trosglwyddwyd ei statws fel myfyriwr cymwys i’r cwrs hwnnw o ganlyniad i un neu ragor o drosglwyddiadau o’r statws hwnnw gan Weinidogion Cymru yn unol â rheoliadau a wnaed o dan adran 22 o Ddeddf 1998, o gwrs dynodedig (“y cwrs blaenorol”) y cychwynnodd y myfyriwr arno ar neu ar ôl 1 Medi 2010 a chyn 1 Medi 2011, rhaid trin y myfyriwr fel myfyriwr carfan 2010; d yn ddarostyngedig i baragraff (22), pan fo myfyriwr cymwys yn cychwyn ar y cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2012 a’r cwrs hwnnw’n gwrs penben sy’n dilyn ar ôl cwrs dynodedig (“y cwrs blaenorol”) y cychwynnodd y myfyriwr arno ar neu ar ôl 1 Medi 2011 a chyn 1 Medi 2012, rhaid trin y myfyriwr fel myfyriwr carfan 2011; e yn ddarostyngedig i baragraff (22), pan fo myfyriwr cymwys yn cychwyn ar y cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2012 ac y trosglwyddwyd ei statws fel myfyriwr cymwys i’r cwrs hwnnw o ganlyniad i un neu ragor o drosglwyddiadau o’r statws hwnnw gan Weinidogion Cymru yn unol â rheoliadau a wnaed o dan adran 22 o Ddeddf 1998, o gwrs dynodedig (“y cwrs blaenorol”) y cychwynnodd y myfyriwr arno ar neu ar ôl 1 Medi 2011 a chyn 1 Medi 2012, rhaid trin y myfyriwr fel myfyriwr carfan 2011. 21 Rhaid peidio â thrin y myfyriwr cymwys y cyfeirir ato yn is-baragraffau (b) ac (c) o baragraff (20) fel myfyriwr carfan 2010 os yw’r myfyriwr, mewn perthynas â’r cwrs blaenorol, yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010. 22 Rhaid peidio â thrin y myfyriwr cymwys y cyfeirir ato yn is-baragraffau (d) a (e) o baragraff (20) fel myfyriwr carfan 2011 os yw’r myfyriwr, mewn perthynas â’r cwrs blaenorol, yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2011. Dirymu, arbedion a darpariaethau trosiannol 3 1 Yn ddarostyngedig i baragraff (12), mae Rheoliadau 2012 wedi eu dirymu ar 1 Medi 2014. 2 Mae Rheoliadau 2003 yn parhau’n gymwys i ddarparu cymorth i fyfyrwyr mewn perthynas â blwyddyn academaidd a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2003 ond cyn 1 Medi 2004. 3 Mae Rheoliadau 2004 yn parhau’n gymwys i ddarparu cymorth i fyfyrwyr mewn perthynas â blwyddyn academaidd a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2004 ond cyn 1 Medi 2005. 4 Mae Rheoliadau 2005 yn parhau’n gymwys i ddarparu cymorth i fyfyrwyr mewn perthynas â blwyddyn academaidd a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2005 ond cyn 1 Medi 2006. 5 Mae Rheoliadau 2006 yn parhau’n gymwys i ddarparu cymorth i fyfyrwyr mewn perthynas â blwyddyn academaidd a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2006 ond cyn 1 Medi 2007. 6 Mae Rheoliadau 2007 yn parhau’n gymwys i ddarparu cymorth i fyfyrwyr mewn perthynas â blwyddyn academaidd a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2007 ond cyn 1 Medi 2008. 7 Mae Rheoliadau 2008 yn parhau’n gymwys i ddarparu cymorth i fyfyrwyr mewn perthynas â blwyddyn academaidd a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2008 ond cyn 1 Medi 2009. 8 Mae Rheoliadau (Rhif 2) 2008 yn parhau’n gymwys i ddarparu cymorth i fyfyrwyr mewn perthynas â blwyddyn academaidd a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2009 ond cyn 1 Medi 2010. 9 Mae Rheoliadau 2009 yn parhau’n gymwys i ddarparu cymorth i fyfyrwyr mewn perthynas â blwyddyn academaidd a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2010 ond cyn 1 Medi 2011. 10 Mae Rheoliadau 2011 yn parhau’n gymwys i ddarparu cymorth i fyfyrwyr mewn perthynas â blwyddyn academaidd sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2011 ond cyn 1 Medi 2012. 11 Mae Rheoliadau (Rhif 2) 2011 yn parhau’n gymwys i ddarparu cymorth i fyfyrwyr mewn perthynas â blwyddyn academaidd sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2012 ond cyn 1 Medi 2013. 12 Mae Rheoliadau 2012 yn parhau’n gymwys i ddarparu cymorth i fyfyrwyr mewn perthynas â blwyddyn academaidd sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2013 ond cyn 1 Medi 2014. 13 At ddibenion paragraffau (2) i (4), mae unrhyw gyfeiriad at yr Ysgrifennydd Gwladol o ran unrhyw swyddogaeth a roddwyd i’r Ysgrifennydd Gwladol gan y Rheoliadau y cyfeirir atynt yn y paragraffau hynny, i’w ddarllen o ran Cymru fel cyfeiriad at— a Gweinidogion Cymru, yn achos swyddogaeth y cyfeirir ati yn adran 44(1) o Ddeddf Addysg Uwch 2004 ; neu b Gweinidogion Cymru neu’r Ysgrifennydd Gwladol, yn achos swyddogaeth y cyfeirir ati yn adran 44(2) o Ddeddf Addysg Uwch 2004. 14 Mae’r Rheoliadau hyn yn gymwys mewn perthynas â darparu cymorth i fyfyrwyr mewn perthynas â blwyddyn academaidd sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2014 pa un a wneir unrhyw beth a wneir o dan y Rheoliadau hyn cyn, ar neu ar ôl 1 Medi 2014. 15 Pan fo person— a yn bresennol ar gwrs y rhoddwyd dyfarniad trosiannol iddo mewn perthynas ag ef; neu b heb gael dyfarniad o dan Ddeddf 1962 mewn perthynas â phresenoldeb y person hwnnw ar gwrs, ond y byddai dyfarniad trosiannol wedi ei roi pe bai’r person wedi gwneud cais am ddyfarniad o dan Ddeddf 1962 a phe na bai adnoddau’r person wedi bod yn fwy na’i anghenion, rhaid trin y person hwnnw fel myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn at ddibenion Rhannau 4 a 5 o’r Rheoliadau hyn, mewn cysylltiad â’r cwrs hwnnw neu mewn cysylltiad ag unrhyw gwrs dilynol y byddai’r dyfarniad (a roddwyd neu y byddid wedi ei roi) wedi ei drosglwyddo iddo pe bai dyfarniadau trosiannol yn darparu ar gyfer taliadau ar ôl blwyddyn gyntaf y cwrs, er gwaethaf unrhyw ddarpariaeth arall yn y Rheoliadau hyn. 16 Oni bai bod paragraff (17) yn gymwys i’r person y cyfeirir ato ym mharagraff (15), bydd hawl gan y person hwnnw i gael cymorth ar ffurf benthyciad at gostau byw o dan Ran 6 o’r Rheoliadau hyn os yw’r person hwnnw— a yn fyfyriwr cymwys o dan y Rheoliadau hyn; a b yn bodloni amodau’r hawl i gael cymorth o dan y Rhan honno. 17 Os cafodd person fenthyciad, neu os oedd person yn gymwys i gael benthyciad o ran blwyddyn academaidd cwrs o dan Reoliadau 1998 rhaid trin y person hwnnw fel myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn at ddibenion Rhan 6 o’r Rheoliadau hyn mewn cysylltiad ag— a y cwrs hwnnw; neu b unrhyw gwrs dynodedig dilynol (gan anwybyddu unrhyw wyliau yn y cyfamser) y mae’r person yn cychwyn arno, yn union ar ôl terfynu’r cwrs hwnnw, er gwaethaf unrhyw ddarpariaethau eraill yn y Rheoliadau hyn. 18 Oni bai bod paragraff (15) yn gymwys i’r person y cyfeirir ato ym mharagraff (17), bydd hawl gan y person hwnnw i gael cymorth o dan Rannau 4 a 5 o’r Rheoliadau hyn os yw’r person hwnnw— a yn fyfyriwr cymwys o dan y Rheoliadau hyn; a b yn bodloni’r amodau hawl perthnasol i gael cymorth o dan y Rhannau hynny. RHAN 2 CYMHWYSTRA Myfyrwyr cymwys 4 1 Mae gan fyfyriwr cymwys hawl i gael cymorth mewn cysylltiad â chwrs dynodedig yn ddarostyngedig i’r Rheoliadau hyn ac yn unol â hwy. 2 Yn ddarostyngedig i baragraff (7), mae person yn fyfyriwr cymwys mewn cysylltiad â chwrs dynodedig— a os yw Gweinidogion Cymru, wrth asesu cais y person am gymorth o dan reoliad 9, yn penderfynu ei fod yn dod o fewn un o’r categorïau a nodir yn Rhan 2 o Atodlen 1; a b os nad yw’r person wedi ei hepgor gan baragraff (3). 3 Yn ddarostyngedig i baragraff (7), ni fydd person (“A” yn y paragraff hwn) yn fyfyriwr cymwys— a os oes hen ddyfarniad wedi ei roi i A mewn perthynas â phresenoldeb A ar y cwrs; b os yw A yn gymwys i gael benthyciad mewn perthynas â blwyddyn academaidd ar y cwrs o dan Ddeddf Addysg (Benthyciadau i Fyfyrwyr) 1990 neu Orchymyn Addysg (Benthyciadau i Fyfyrwyr) (Gogledd Iwerddon) 1990; c os rhoddwyd i A, neu os talwyd i A, mewn perthynas â’i bresenoldeb ar y cwrs— i bwrsari gofal iechyd, ac eithrio bwrsari gofal iechyd cyffredinol, nas cyfrifir ei swm drwy gyfeirio at incwm A; neu ii unrhyw lwfans o dan Reoliadau Lwfansau Myfyrwyr Nyrsio a Bydwreigiaeth (Yr Alban) 2007 ; d os yw A wedi torri unrhyw rwymedigaeth i ad-dalu unrhyw fenthyciad; e os yw A wedi cyrraedd ei 18 oed ac nad yw wedi dilysu unrhyw gytundeb ynglŷn â benthyciad a wnaed ag A pan oedd A o dan 18 oed; neu f os yw A, ym marn Gweinidogion Cymru, wedi dangos drwy ei ymddygiad nad yw’n addas i gael cymorth o dan y Rheoliadau hyn. 4 At ddibenion paragraffau (3)(d) a (3)(e), ystyr “benthyciad” (“ loan ”) yw benthyciad a roddwyd o dan y ddeddfwriaeth ar fenthyciadau i fyfyrwyr. 5 Mewn achos pan fo’r cytundeb ynglŷn â benthyciad yn ddarostyngedig i gyfraith yr Alban, ni fydd paragraff 3(e) yn gymwys ac eithrio pan fo’r cytundeb wedi ei wneud— a cyn 25 Medi 1991, a b gyda chydsyniad curadur y benthyciwr neu ar adeg pan nad oedd gan y benthyciwr guradur. 6 Nid oes gan fyfyriwr cymwys, y mae blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs dynodedig a bennwyd mewn perthynas ag ef yn dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2000 hawl, ar unrhyw un adeg, i gael cymorth o dan y Rheoliadau hyn— a at fwy nag un cwrs dynodedig; b at gwrs dynodedig a chwrs rhan-amser dynodedig; c at gwrs dynodedig a chwrs ôl-radd dynodedig; d at gwrs dynodedig a chwrs dysgu o bell dynodedig. 7 Yn ddarostyngedig i baragraffau (9) i (11), os yw person yn bodloni’r amodau ym mharagraff (8)(a), (b) neu (c)— a nid yw paragraffau (2) a (3) yn gymwys i’r person; a b mae’r person yn fyfyriwr cymwys at ddibenion y Rheoliadau hyn. 8 Yr amodau y cyfeirir atynt ym mharagraff (7) yw— a bod― i y person wedi ymgymhwyso fel myfyriwr cymwys mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd gynharach o’r cwrs presennol yn unol â rheoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998; ii y person yn preswylio fel arfer yng Nghymru ar ddiwrnod cyntaf blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs presennol; a iii statws y person fel myfyriwr cymwys heb ei derfynu . b bod— i y cwrs presennol yn gwrs penben (ac eithrio un o’r math y cyfeirir ato ym mharagraff (c) o’r diffiniad o “gwrs penben” yn rheoliad 2) y mae’r person yn cychwyn arno ar neu ar ôl 1 Medi 2006; ii y person wedi ymgymhwyso fel myfyriwr cymwys mewn cysylltiad â’r cwrs y mae’r cwrs presennol yn gwrs penben mewn perthynas ag ef; iii y cyfnod cymhwystra mewn perthynas â’r cwrs yn is-baragraff (b)(ii) wedi dod i ben oherwydd, yn unig, bod y myfyriwr wedi cwblhau’r cwrs; a iv y person yn preswylio fel arfer yng Nghymru ar ddiwrnod cyntaf blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs yn is-baragraff (b)(ii); c bod— i Gweinidogion Cymru wedi penderfynu o’r blaen bod y person— aa yn fyfyriwr rhan-amser cymwys mewn cysylltiad â chwrs rhan-amser dynodedig; bb yn fyfyriwr cymwys mewn cysylltiad â chwrs dynodedig ac eithrio’r cwrs presennol; neu cc yn fyfyriwr dysgu o bell cymwys mewn cysylltiad â chwrs dysgu o bell dynodedig; ii statws y person fel myfyriwr rhan-amser cymwys, myfyriwr dysgu o bell cymwys neu fel myfyriwr cymwys mewn cysylltiad â’r cwrs yn is-baragraff (c)(i) wedi ei drosi neu wedi ei drosglwyddo o’r cwrs hwnnw i’r cwrs presennol o ganlyniad i drosi neu drosglwyddo unwaith neu fwy yn unol â rheoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998; iii y person yn preswylio fel arfer yng Nghymru ar ddiwrnod cyntaf blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs y cyfeirir ato yn is-baragraff (c)(i); a iv statws y person fel myfyriwr cymwys heb ei derfynu. 9 Os bydd— a Gweinidogion Cymru wedi penderfynu bod person (“ A” yn y paragraff hwn), yn rhinwedd bod yn ffoadur neu fod yn briod, yn bartner sifil, yn blentyn neu’n llysblentyn i ffoadur— i yn fyfyriwr cymwys mewn cysylltiad â chais am gymorth ar gyfer blwyddyn gynt o’r cwrs presennol, mewn cysylltiad â chais am gymorth ar gyfer cwrs y mae’r cwrs presennol yn gwrs penben mewn perthynas ag ef, neu’n gais am gymorth mewn cysylltiad â chwrs rhan-amser dynodedig, cwrs dysgu o bell dynodedig neu gwrs dynodedig arall y mae statws A fel myfyriwr rhan-amser cymwys, neu fyfyriwr dysgu o bell cymwys neu fyfyriwr cymwys wedi ei drosglwyddo o’r cwrs hwnnw i’r cwrs presennol; neu ii yn fyfyriwr cymhwysol mewn cysylltiad â chais am gymorth ar gyfer blwyddyn gynharach o’r cwrs cymhwysol neu o gwrs cymhwysol arall y mae statws A fel myfyriwr cymhwysol wedi ei drosglwyddo o’r cwrs hwnnw i’r cwrs cymhwysol y mae’r myfyriwr yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas ag ef; a b ar y diwrnod cyn diwrnod dechrau’r flwyddyn academaidd y mae A yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi, statws ffoadur A neu ei briod, ei bartner sifil, ei riant (fel y’i diffinnir yn Rhan 1 o Atodlen 1) neu ei lys-riant, yn ôl fel y digwydd, wedi dod i ben ac nad oes unrhyw hawl bellach i aros wedi ei rhoi ac nad oes unrhyw apêl yn yr arfaeth (o fewn ystyr adran 104 o Ddeddf Cenedligrwydd, Mewnfudo a Lloches 2002), bydd statws A fel myfyriwr cymwys neu fyfyriwr cymhwysol yn terfynu yn union cyn diwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae A yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi. 10 Os bydd— a Gweinidogion Cymru wedi penderfynu bod person (“A” yn y paragraff hwn), yn rhinwedd bod yn berson sydd â chaniatâd i ddod i mewn neu i aros neu yn rhinwedd bod yn briod, yn bartner sifil, yn blentyn neu’n llysblentyn i’r cyfryw berson— i yn fyfyriwr cymwys mewn cysylltiad â chais am gymorth ar gyfer blwyddyn gynt o’r cwrs presennol, mewn cysylltiad â chais am gymorth ar gyfer cwrs y mae’r cwrs presennol yn gwrs penben mewn perthynas ag ef, neu’n gais am gymorth mewn cysylltiad â chwrs rhan-amser dynodedig, cwrs dysgu o bell dynodedig neu gwrs dynodedig arall y mae statws A fel myfyriwr rhan-amser cymwys, neu fyfyriwr dysgu o bell cymwys neu fyfyriwr cymwys wedi ei drosglwyddo o’r cwrs hwnnw i’r cwrs presennol; neu ii yn fyfyriwr cymhwysol mewn cysylltiad â chais am gymorth ar gyfer blwyddyn gynt o’r cwrs cymhwysol neu o gwrs cymhwysol arall y mae statws A fel myfyriwr cymhwysol wedi ei drosglwyddo o’r cwrs hwnnw i’r cwrs cymhwysol y mae’r myfyriwr yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas ag ef; a b ar y diwrnod cyn dechrau’r flwyddyn academaidd y mae A yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi, y cyfnod a ganiateir i’r person sydd â chaniatâd i ddod i mewn neu i aros yn y Deyrnas Unedig wedi terfynu ac nad oes unrhyw hawl bellach i aros wedi ei rhoi ac nad oes unrhyw apêl yn yr arfaeth (o fewn ystyr adran 104 o Ddeddf Cenedligrwydd, Mewnfudo a Lloches 2002), bydd statws A fel myfyriwr cymwys neu fyfyriwr cymhwysol yn terfynu yn union cyn diwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae A yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi. 11 Nid yw paragraffau (9) a (10) yn gymwys pan fo’r myfyriwr wedi cychwyn ar y cwrs y penderfynodd Gweinidogion Cymru, mewn cysylltiad â’r cwrs hwnnw, bod A yn fyfyriwr rhan-amser cymwys, yn fyfyriwr cymwys neu’n fyfyriwr cymhwysol, yn ôl fel y digwydd, cyn 1 Medi 2007. 12 Yn ddarostyngedig i baragraff (13), ni fydd carcharor sy’n dechrau’r cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2012 yn fyfyriwr cymwys oni bai— a ei fod yn garcharor cymwys; b ei fod yn fyfyriwr cymwys sydd wedi trosglwyddo i’r cwrs presennol ar neu ar ôl 1 Medi 2012 o dan reoliad 8 o gwrs sy’n dechrau cyn 1 Medi 2012; neu c bod y cwrs presennol yn gwrs penben. 13 Nid yw paragraff (12) yn gymwys o ran blwyddyn academaidd pryd y mae’r myfyriwr yn mynd i’r carchar neu’n cael ei ryddhau o’r carchar. Cyrsiau dynodedig 5 1 Yn ddarostyngedig i baragraff (2), (3) a (4) mae cwrs yn gwrs dynodedig at ddibenion adran 22(1) o Ddeddf 1998 a rheoliad 4— a os yw wedi ei restru yn Atodlen 2; b os yw’n un o’r canlynol— i cwrs llawnamser; ii cwrs rhyngosod; iii cwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon― aa a ddechreuodd cyn 1 Medi 2010; bb sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010 a’r myfyriwr yn trosglwyddo i’r cwrs presennol yn unol â rheoliad 8 o gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon a ddechreuodd cyn 1 Medi 2010; neu cc a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2010 ond cyn 1 Medi 2011 ac yr oedd y myfyriwr yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010 mewn perthynas â’r cwrs; neu iv cwrs dysgu o bell ac eithrio cwrs y mae rheoliad 78(5) yn gymwys iddo; c os nad yw’n gwrs dysgu o bell dynodedig; d os yw o leiaf— i yn parhau am un flwyddyn academaidd; neu ii yn parhau am chwe wythnos yn achos cwrs HCA ôl-radd hyblyg; e os yw’n cael ei ddarparu’n gyfan gwbl gan sefydliad addysgol yn y Deyrnas Unedig a ariennir yn gyhoeddus neu’n cael ei ddarparu gan sefydliad o’r fath ar y cyd â sefydliad y tu allan i’r Deyrnas Unedig; ac f ar gyfer cwrs sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2012 ac sy’n dod o fewn paragraffau 1, 2, 4, 6, 7 neu 8 o Atodlen 2, os yw’n gwrs sy’n arwain at ddyfarniad sydd wedi ei roi neu sydd i’w roi gan gorff sy’n dod o fewn adran 214(2)(a) neu (b) o Ddeddf Diwygio Addysg 1988 . 2 Nid yw cwrs, sy’n dod o fewn paragraff 7 neu 8 o Atodlen 2, yn gwrs dynodedig os yw corff llywodraethu ysgol a gynhelir wedi trefnu i ddarparu’r cwrs hwnnw i un o ddisgyblion yr ysgol. 3 Nid yw cwrs a gymerir fel rhan o gynllun hyfforddi athrawon sydd wedi ei seilio ar gyflogaeth yn gwrs dynodedig. 4 Nid yw paragraff (1)(c) yn gymwys os bydd y person sy’n gwneud cais am gymorth o dan reoliad 9 mewn cysylltiad â’r cwrs— a yn fyfyriwr cymwys anabl; a b yn ymgymryd â’r cwrs hwnnw yn y Deyrnas Unedig ond heb fod yn bresennol arno oherwydd bod y person yn analluog i fod yn bresennol am reswm sy’n ymwneud ag anabledd y person hwnnw. 5 At ddibenion paragraff (1)— a mae cwrs yn cael ei ddarparu gan sefydliad os yw’r sefydliad yn darparu’r addysgu a’r goruchwylio sy’n ffurfio’r cwrs, pa un a yw’r sefydliad wedi gwneud cytundeb gyda’r myfyriwr i ddarparu’r cwrs neu beidio; b bernir bod prifysgol ac unrhyw goleg neu sefydliad cyfansoddol sydd o natur coleg prifysgol yn cael eu hariannu’n gyhoeddus os yw naill ai’r brifysgol neu’r coleg neu sefydliad cyfansoddol yn cael eu hariannu’n gyhoeddus; ac c ni fernir bod sefydliad yn cael ei ariannu’n gyhoeddus ddim ond am ei fod yn cael arian o gronfeydd cyhoeddus gan gorff llywodraethu sefydliad addysg uwch yn unol ag adran 65(3A) o Ddeddf Addysg Bellach ac Uwch 1992 . 6 Bernir bod cwrs y mae’r paragraff hwn yn gymwys iddo yn gwrs sengl ar gyfer gradd gyntaf neu ar gyfer cymhwyster cyfatebol hyd yn oed— a os yw’r cwrs yn arwain at ddyfarnu gradd neu gymhwyster arall cyn y radd neu’r cymhwyster cyfatebol; a b os yw rhan o’r cwrs yn ddewisol. 7 Mae paragraff (6) yn gymwys i gwrs nad yw ei safon yn uwch na gradd gyntaf ac sy’n arwain at gymhwyster fel meddyg, deintydd, milfeddyg, pensaer, pensaer tirwedd, dylunydd tirwedd, rheolwr tirwedd, cynllunydd tref neu gynllunydd gwlad a thref. 8 At ddibenion adran 22 o Ddeddf 1998 a rheoliad 4(1), caiff Gweinidogion Cymru ddynodi cyrsiau addysg uwch nad ydynt wedi eu dynodi o dan baragraff (1). Cyfnod cymhwystra 6 1 Bydd myfyriwr yn cadw ei statws fel myfyriwr cymwys mewn cysylltiad â chwrs dynodedig hyd nes y bo’r statws hwnnw’n terfynu yn unol â’r rheoliad hwn neu reoliad 4. 2 Y “cyfnod cymhwystra” (“ period of eligibilty ”) yw’r cyfnod y bydd myfyriwr cymwys yn cadw’r statws y cyfeirir ato ym mharagraff (1). 3 Yn ddarostyngedig i’r paragraffau canlynol a rheoliad 4, mae’r “cyfnod cymhwystra” yn dod i ben ar ddiwedd y flwyddyn academaidd y bydd y myfyriwr yn cwblhau’r cwrs dynodedig ynddi. 4 Mae’r cyfnod cymhwystra yn dod i ben pan fydd y myfyriwr cymwys— a yn tynnu’n ôl o gwrs dynodedig y myfyriwr cymwys o dan amgylchiadau pan nad yw Gweinidogion Cymru wedi trosglwyddo na throsi, neu pan na fyddant yn trosglwyddo nac yn trosi, statws y myfyriwr cymwys fel myfyriwr cymwys o dan reoliad 8, rheoliad 88 neu reoliad 115; neu b yn cefnu ar gwrs dynodedig y myfyriwr cymwys neu’n cael ei ddiarddel oddi arno. 5 Caiff Gweinidogion Cymru derfynu’r cyfnod cymhwystra os yw’r myfyriwr cymwys wedi dangos drwy ei ymddygiad nad yw’n addas i gael cymorth. 6 Os yw Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni bod myfyriwr cymwys wedi methu â chydymffurfio ag unrhyw ofyniad i roi gwybodaeth o dan y Rheoliadau hyn neu ei fod wedi rhoi gwybodaeth sy’n anghywir o ran manylyn perthnasol, caiff Gweinidogion Cymru gymryd unrhyw rai o’r camau canlynol y maent yn credu eu bod yn briodol o dan yr amgylchiadau— a terfynu’r cyfnod cymhwystra; b penderfynu nad oes gan y myfyriwr hawl mwyach i gael unrhyw gymorth penodol neu unrhyw swm penodol o gymorth o dan y Rheoliadau hyn; c trin unrhyw gymorth a dalwyd i’r myfyriwr o dan y Rheoliadau hyn fel gordaliad y caniateir ei adennill o dan reoliadau 74, 92, 121, 131 a pharagraff 15 o Atodlen 4. 7 Os bydd y cyfnod cymhwystra’n dod i ben cyn diwedd y flwyddyn academaidd y mae’r myfyriwr yn cwblhau’r cwrs dynodedig ynddi, caiff Gweinidogion Cymru, ar unrhyw adeg, adnewyddu’r cyfnod cymhwystra am unrhyw gyfnod y byddant yn penderfynu arno. 8 Er gwaethaf paragraff (1), ni fydd myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd, neu fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2006, na fu’n bresennol ar gwrs blaenorol, yn gymwys am ddim ond grant ar gyfer ffioedd, grant at ffioedd, grant newydd at ffioedd, benthyciad cyfrannu at ffioedd, benthyciad at ffioedd, neu grant at gostau byw mewn perthynas â’r cwrs presennol am y nifer o flynyddoedd academaidd sy’n hafal i O D + R + 1 . 9 Er gwaethaf paragraff (1) ac yn ddarostyngedig i baragraff (11), ni fydd myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd, neu fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2006, sydd wedi bod yn bresennol ar gwrs blaenorol, yn gymwys am ddim ond grant ar gyfer ffioedd, grant at ffioedd, grant newydd at ffioedd, benthyciad cyfrannu at ffioedd, benthyciad at ffioedd, neu grant at gostau byw mewn perthynas â’r cwrs presennol am y nifer o flynyddoedd academaidd sy’n hafal i ( O D + R + 1 ) − P C , ac eithrio— a nad yw’r didyniad sy’n cyfateb i PC yn gymwys yn achos myfyriwr ar gwrs hyfforddi athrawon neu fyfyriwr mynediad graddedig carlam 2012; a b yn achos myfyriwr cymwys na chwblhaodd yn llwyddiannus y cwrs blaenorol diweddaraf am resymau personol anorchfygol— i bod un flwyddyn ychwanegol yn cael ei hadio; a ii caniateir i flwyddyn ychwanegol arall gael ei hadio os yw Gweinidogion Cymru o’r farn ei bod yn briodol gwneud hynny ar ôl rhoi sylw i’r rhesymau hynny. 10 Mae paragraff (11) yn gymwys— a i fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sydd ar gwrs penben o’r math a ddisgrifir ym mharagraff (a) neu (b) o’r diffiniad o “cwrs penben” yn rheoliad 2; b i fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd— i sydd wedi cwblhau cwrs llawnamser a restrir ym mharagraff 2 neu 3 o Atodlen 2; ii sydd ar gwrs gradd gyntaf llawnamser (ac eithrio gradd gyntaf ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon) nad oedd y myfyriwr wedi dechrau arno yn union ar ôl y cwrs y cyfeirir ato ym mharagraff (i); a iii nad yw wedi cymryd cwrs gradd gyntaf llawnamser ar ôl y cwrs y cyfeirir ato ym mharagraff (i) a chyn y cwrs presennol; c i fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd— i sydd wedi cwblhau gradd sylfaenol llawnamser; ii sydd ar gwrs gradd anrhydedd llawnamser nad oedd y myfyriwr wedi dechrau arno yn union ar ôl y cwrs y cyfeirir ato ym mharagraff (i) a chyn y cwrs presennol; a iii nad yw wedi cymryd cwrs gradd gyntaf llawnamser ar ôl y cwrs y cyfeirir ato ym mharagraff (i) a chyn y cwrs presennol; ac d i fyfyriwr cymwys o dan yr hen drefn sy’n fyfyriwr ar gwrs penben o’r math a ddisgrifir ym mharagraffau (a) a (b) o’r diffiniad o “cwrs penben” yn rheoliad 2. 11 Er gwaethaf paragraff (1), ni fydd myfyriwr cymwys y mae’r paragraff hwn yn gymwys iddo yn gymwys am ddim ond grant ar gyfer ffioedd, grant at ffioedd, grant newydd at ffioedd, benthyciad cyfrannu at ffioedd, benthyciad at ffioedd, neu grant at gostau byw mewn perthynas â’r cwrs presennol am y nifer o flynyddoedd academaidd sy’n hafal i ( D + X ) − PrC . 12 Er gwaethaf paragraff (1), ni fydd myfyriwr sy’n parhau yn gymwys am ddim ond grant ar gyfer ffioedd, benthyciad cyfrannu at ffioedd, neu grant at gostau byw mewn perthynas â’r cwrs presennol am y nifer o flynyddoedd academaidd sy’n hafal i ( A + R + 1 ) − Y . 13 Er gwaethaf paragraff (1) ac yn ddarostyngedig i baragraff (14), ni fydd myfyriwr sy’n trosglwyddo yn gymwys am ddim ond grant ar gyfer ffioedd, grant at ffioedd, grant newydd at ffioedd, benthyciad cyfrannu at ffioedd, benthyciad at ffioedd, neu grant at gostau byw mewn perthynas â’r cwrs presennol am y nifer o flynyddoedd academaidd sy’n hafal i ( A + R + 1 ) − Y . 14 Ni fydd myfyriwr sy’n trosglwyddo, ac sy’n dechrau ar flwyddyn academaidd lawn gyntaf cwrs pellach y mae’r myfyriwr yn trosglwyddo iddo o dan reoliad 8 ar neu ar ôl 1 Medi 2011 yn gymwys am ddim ond grant ar gyfer ffioedd, grant at ffioedd, grant newydd at ffioedd, benthyciad cyfrannu at ffioedd, benthyciad at ffioedd, neu grant at gostau byw, mewn perthynas â’r cwrs pellach, am y nifer o flynyddoedd academaidd sy’n hafal i ( A + R + 1 ) − Y − Z . 15 Mewn unrhyw achos pan fo nifer y blynyddoedd academaidd y mae grant ar gyfer ffioedd, grant at ffioedd, grant newydd at ffioedd, benthyciad cyfrannu at ffioedd, benthyciad at ffioedd neu grant at gostau byw ar gael ar eu cyfer yn unol â’r rheoliad hwn, yn llai na nifer y blynyddoedd academaidd sy’n ffurfio’r cyfnod y bydd ei angen fel arfer i gwblhau’r cwrs presennol, y blynyddoedd academaidd y bydd y myfyriwr yn gymwys ar gyfer y cyfryw grant neu fenthyciad at ffioedd, neu grant at gostau byw, fydd blynyddoedd diweddaraf y cwrs presennol. 16 Yn y rheoliad hwn— a A yw nifer y blynyddoedd academaidd o 31 Awst 2006 sy’n ffurfio’r cyfnod y mae ei angen fel arfer i gwblhau’r cwrs presennol neu, yn achos myfyriwr sy’n trosglwyddo, y cwrs blaenorol; b D yw 3 neu nifer y blynyddoedd academaidd sy’n ffurfio cyfnod arferol y cwrs, pa un bynnag yw’r mwyaf; c OD yw nifer y blynyddoedd academaidd sy’n ffurfio’r cyfnod y mae ei angen fel arfer i gwblhau’r cwrs presennol; d PC yw nifer y blynyddoedd y bu’r myfyriwr cymwys yn bresennol ar gwrs blaenorol; e X yw 1 pan oedd cyfnod arferol y cwrs rhagarweiniol yn llai na thair blynedd a phan oedd cyfnod arferol y cwrs rhagarweiniol (neu gyfanswm y cyrsiau rhagarweiniol) yn dair blynedd neu ragor, y cyfnod arferol llai 1; f R yw nifer y blynyddoedd academaidd sy’n cael eu hailadrodd ar y cwrs presennol gan ddechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2006 a’r rheini’n gyfnodau o ailadrodd y blynyddoedd academaidd blaenorol nad oedd y myfyriwr cymwys yn gallu eu cwblhau’n llwyddiannus oherwydd rhesymau personol anorchfygol; g PrC yw’r nifer o flynyddoedd academaidd a dreuliodd y myfyriwr ar y cwrs rhagarweiniol ac eithrio unrhyw flynyddoedd yn ailadrodd astudiaethau am resymau personol anorchfygol; h Y yw nifer blynyddoedd y cwrs presennol, neu’r cwrs blaenorol yn achos myfyriwr sy’n trosglwyddo, y mae wedi ei benderfynu mewn perthynas â’r nifer hwnnw cyn 1 Medi 2006 o dan reoliadau a wnaed o dan adran 22 o Ddeddf 1998 nad oedd cymorth ar gael; i Z yw nifer y blynyddoedd academaidd a dreuliwyd ar gwrs blaenorol gan ddechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2006; j ystyr “myfyriwr sy’n parhau” (“ continuingstudent ”) yw myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn a ddechreuodd ar y cwrs presennol cyn 1 Medi 2006 ac yn parhau ar y cwrs hwnnw ar ôl 31 Awst 2012; k ystyr “myfyriwr ar gwrs hyfforddi athrawon” (“ teacher training student ”) yw myfyriwr nad yw’n athro cymwysedig nac yn athrawes gymwysedig, sy’n bresennol ar gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon, pan nad yw hyd y cwrs yn hwy na 2 flynedd a phan fo’r cwrs— i yn gwrs llawnamser; neu ii yn gwrs rhan-amser (ac y mynegir ei hyd fel y cyfwerth llawnamser) a phan fo’r cwrs naill ai— aa wedi dechrau cyn 1 Medi 2010; bb yn dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010, a’r myfyriwr yn trosglwyddo i’r cwrs yn unol â rheoliad 8 o gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon sy’n dechrau cyn 1 Medi 2010; neu cc wedi dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010 ond cyn 1 Medi 2011 a’r myfyriwr yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010 mewn perthynas â’r cwrs; l ystyr “myfyriwr sy’n trosglwyddo” (“ transferring student ”) yw myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn― i a ddechreuodd ar gwrs dynodedig ar neu ar ôl 1 Medi 2006 ac sy’n parhau ar y cwrs hwnnw ar ôl 31 Awst 2012; neu ii sy’n dechrau ar gwrs dynodedig ar neu ar ôl 1 Medi 2012, ac y trosglwyddwyd ei statws fel myfyriwr cymwys i’r cwrs hwnnw o ganlyniad i un neu ragor o drosglwyddiadau o’r statws hwnnw gan Weinidogion Cymru yn unol â rheoliadau a wnaed o dan adran 22 o Ddeddf 1998 oddi ar gwrs dynodedig y dechreuodd y myfyriwr cymwys arno cyn 1 Medi 2006. 17 Wrth gyfrifo nifer y blynyddoedd at ddibenion y rheoliad hwn, bydd presenoldeb am ran o flwyddyn academaidd yn cael ei drin fel presenoldeb am flwyddyn academaidd gyfan. 18 Caiff Gweinidogion Cymru, ar unrhyw adeg, adnewyddu neu estyn y cyfnod cymhwystra am unrhyw gyfnod ychwanegol y byddant yn penderfynu arno. 19 Caiff Gweinidogion Cymru roi cymhwystra i gael grant ar gyfer ffioedd, grant at ffioedd, grant newydd at ffioedd, benthyciad cyfrannu at ffioedd, benthyciad at ffioedd, neu grant at gostau byw, rywfodd arall heblaw’n unol â pharagraffau (8) i (16). 20 At ddibenion y rheoliad hwn ac yn ddarostyngedig i’r eithriadau ym mharagraffau (22), (23) a (24) “cwrs blaenorol” yw unrhyw gwrs addysg uwch llawnamser neu unrhyw gwrs rhan-amser ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon y dechreuodd y myfyriwr ei fynychu neu, yn achos cwrs gradd cywasgedig neu gwrs dysgu o bell dynodedig, y dechreuodd ymgymryd ag ef cyn y cwrs presennol ac sy’n bodloni un neu fwy o’r amodau ym mharagraff (21). 21 Yr amodau y cyfeirir atynt ym mharagraff (20) yw— a bod y cwrs yn cael ei ddarparu gan sefydliad yn y Deyrnas Unedig a ariannwyd yn gyhoeddus am rywfaint o’r blynyddoedd academaidd neu’r cyfan ohonynt pan oedd y myfyriwr yn dilyn y cwrs; neu b bod unrhyw ysgoloriaeth, arddangostal, bwrsari, grant, lwfans neu ddyfarndal o unrhyw ddisgrifiad a dalwyd i’r myfyriwr fod yn bresennol ar y cwrs neu, yn achos cwrs gradd cywasgedig neu gwrs dysgu o bell dynodedig, iddo ymgymryd â’r cwrs, i dalu ffioedd wedi ei dalu o gronfeydd cyhoeddus neu o gronfeydd a oedd i’w priodoli i gronfeydd cyhoeddus. 22 Nid ymdrinnir â chwrs a fyddai fel arall yn gwrs blaenorol fel y cyfryw— a os yw’r cwrs presennol yn gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon; b os nad yw hyd y cwrs presennol yn hwy na 2 flynedd a’r cwrs presennol— i yn gwrs llawnamser; neu ii yn gwrs rhan-amser (ac y mynegir ei hyd fel y cyfwerth llawnamser) a phan fo’r cwrs presennol naill ai— aa wedi dechrau cyn 1 Medi 2010; bb yn dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010, a’r myfyriwr yn trosglwyddo i’r cwrs yn unol â rheoliad 8 o gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon sy’n dechrau cyn 1 Medi 2010; neu cc wedi dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010 ond cyn 1 Medi 2011 a’r myfyriwr yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010 mewn perthynas â’r cwrs; ac c nad yw’r myfyriwr yn athro cymwysedig neu’n athrawes gymwysedig. 23 Nid ymdrinnir â chwrs ar gyfer Tystysgrif mewn Addysg a fyddai fel arall yn gwrs blaenorol fel y cyfryw— a os yw’r cwrs presennol yn gwrs ar gyfer gradd (gan gynnwys gradd anrhydedd) Baglor mewn Addysg; b os trosglwyddodd y myfyriwr i’r cwrs presennol o gwrs ar gyfer Tystysgrif mewn Addysg cyn cwblhau’r cwrs hwnnw neu os dechreuodd ar y cwrs presennol ar ôl cwblhau’r cwrs ar gyfer Tystysgrif mewn Addysg. 24 Nid ymdrinnir â chwrs ar gyfer gradd (ac eithrio gradd anrhydedd) Baglor mewn Addysg fel cwrs blaenorol— a os yw’r cwrs presennol yn gwrs ar gyfer gradd anrhydedd Baglor mewn Addysg; b os trosglwyddodd y myfyriwr i’r cwrs presennol o gwrs ar gyfer gradd (ac eithrio gradd anrhydedd) Baglor mewn Addysg cyn cwblhau’r cwrs hwnnw neu os dechreuodd ar y cwrs presennol ar ôl cwblhau’r cwrs ar gyfer gradd (ac eithrio gradd anrhydedd) Baglor mewn Addysg. Astudio blaenorol 7 1 Yn ddarostyngedig i baragraffau (3), (4) a (6), nid oes gan fyfyriwr cymwys sydd wedi ennill gradd anrhydedd o sefydliad yn y Deyrnas Unedig hawl i gael grant ar gyfer ffioedd, grant at ffioedd, grant newydd at ffioedd, benthyciad cyfrannu at ffioedd na benthyciad at ffioedd. 2 Yn ddarostyngedig i baragraffau (4) a (5), nid oes gan fyfyriwr cymwys (“A” yn y paragraff hwn) sy’n dechrau ar ei gwrs dynodedig ar neu ar ôl 1 Medi 2006 hawl i gael benthyciad at gostau byw os yw A wedi ennill gradd anrhydedd o sefydliad yn y Deyrnas Unedig. 3 Nid yw paragraff (1) yn gymwys i fyfyriwr cymwys sy’n bresennol ar gwrs dynodedig— a pan fo’r cwrs yn gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon; b pan nad yw hyd y cwrs yn hwy na 2 flynedd a’r cwrs— i yn gwrs llawnamser; neu ii yn gwrs rhan-amser (ac y mynegir ei hyd fel y cyfwerth llawnamser) a phan fo’r cwrs naill ai— aa wedi dechrau cyn 1 Medi 2010; bb yn dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010, a’r myfyriwr yn trosglwyddo i’r cwrs yn unol â rheoliad 8 o gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon sy’n dechrau cyn 1 Medi 2010; neu cc wedi dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010 ond cyn 1 Medi 2011 a’r myfyriwr yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010 mewn perthynas â’r cwrs; ac c nad yw’r myfyriwr cymwys yn athro cymwysedig neu’n athrawes gymwysedig. 4 Os bernir bod y cwrs presennol yn gwrs sengl oherwydd rheoliadau 5(6) a 5(7) a’i fod yn arwain at ddyfarnu gradd anrhydedd gan sefydliad yn y Deyrnas Unedig i’r myfyriwr cymwys cyn y radd derfynol neu’r cymwysterau cyfatebol, ni rwystrir y myfyriwr cymwys rhag bod â hawl i gael cymorth o dan y Rheoliadau hyn yn rhinwedd paragraff (1) neu (2) mewn perthynas ag unrhyw ran o’r cwrs sengl yn rhinwedd y ffaith bod ganddo’r radd anrhydedd honno. 5 Nid yw paragraff (2) yn gymwys— a os yw’r cwrs presennol yn arwain at gymhwyster fel gweithiwr cymdeithasol, meddyg, deintydd, milfeddyg neu bensaer; b os yw’r myfyriwr cymwys i gael unrhyw daliad o dan— i bwrsari gofal iechyd y cyfrifwyd ei swm drwy gyfeirio at incwm y myfyriwr; neu ii lwfans gofal iechyd yr Alban y cyfrifwyd ei swm drwy gyfeirio at incwm y myfyriwr mewn perthynas ag unrhyw flwyddyn academaidd o’r cwrs presennol; neu c os yw’r cwrs presennol yn gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon, sydd— i yn gwrs llawnamser; neu ii yn gwrs rhan-amser sydd naill ai— aa wedi dechrau cyn 1 Medi 2010; bb yn dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010, a’r myfyriwr yn trosglwyddo i’r cwrs presennol yn unol â rheoliad 8 o gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon sy’n dechrau cyn 1 Medi 2010; neu cc wedi dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010 ond cyn 1 Medi 2011 a’r myfyriwr yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010 mewn perthynas â’r cwrs. 6 Nid yw paragraff (1) yn gymwys i fyfyriwr cymwys sy’n bresennol ar gwrs dynodedig sy’n gwrs mynediad graddedig carlam. Trosglwyddo statws 8 1 Os yw myfyriwr cymwys yn trosglwyddo o gwrs dynodedig i gwrs dynodedig arall, rhaid i Weinidogion Cymru drosglwyddo statws y myfyriwr fel myfyriwr cymwys i’r cwrs arall hwnnw— a os cânt gais oddi wrth y myfyriwr cymwys am wneud hynny; b os ydynt wedi eu bodloni bod un neu fwy o’r seiliau trosglwyddo ym mharagraff (2) yn gymwys; ac c os nad yw’r cyfnod cymhwystra wedi ei derfynu. 2 Y seiliau trosglwyddo yw— a bod y myfyriwr cymwys, ar argymhelliad yr awdurdod academaidd, yn rhoi’r gorau i un cwrs dynodedig ac yn dechrau― i bod yn bresennol ar gwrs dynodedig arall yn yr un sefydliad; ii yn ymgymryd â chwrs gradd cywasgedig arall yn yr un sefydliad; neu iii yn ymgymryd â chwrs gradd cywasgedig yn yr un sefydliad; b bod y myfyriwr cymwys yn dechrau― i bod yn bresennol ar gwrs dynodedig mewn sefydliad arall; neu ii ymgymryd â chwrs gradd cywasgedig mewn sefydliad arall; c ar ôl iddo ddechrau cwrs ar gyfer y Dystysgrif mewn Addysg, bod y myfyriwr cymwys, wrth gwblhau’r cwrs hwnnw neu cyn hynny, yn cael ei dderbyn ar gwrs dynodedig ar gyfer gradd (gan gynnwys gradd anrhydedd) Baglor mewn Addysg naill ai yn yr un sefydliad neu mewn sefydliad arall; d ar ôl iddo ddechrau cwrs ar gyfer gradd (ac eithrio gradd anrhydedd) Baglor mewn Addysg, bod y myfyriwr cymwys, wrth gwblhau’r cwrs hwnnw neu cyn hynny, yn cael ei dderbyn ar gwrs dynodedig ar gyfer gradd anrhydedd Baglor mewn Addysg naill ai yn yr un sefydliad neu mewn sefydliad arall; neu e ar ôl iddo ddechrau cwrs ar gyfer gradd gyntaf (ac eithrio gradd anrhydedd), bod y myfyriwr cymwys, cyn cwblhau’r cwrs hwnnw, yn cael ei dderbyn ar gwrs dynodedig ar gyfer gradd anrhydedd yn yr un pwnc yn y sefydliad. 3 Yn ddarostyngedig i baragraff (4), mae gan fyfyriwr cymwys sy’n trosglwyddo o dan baragraff (1) hawl i gael, mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd y cwrs y bydd y myfyriwr yn trosglwyddo iddo, weddill y cymorth a asesir gan Weinidogion Cymru o dan y Rheoliadau hyn mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd o’r cwrs y bydd y myfyriwr yn trosglwyddo ohono. 4 Caiff Gweinidogion Cymru ailasesu swm y cymorth sy’n daladwy o dan y Rheoliadau hyn ar ôl y trosglwyddiad. 5 Ni chaiff myfyriwr cymwys sy’n trosglwyddo o dan baragraff (1) ar ôl i Weinidogion Cymru asesu’r cymorth a gaiff y myfyriwr cymwys mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd y cwrs y mae’n trosglwyddo ohono ond cyn iddo gwblhau’r flwyddyn honno, wneud cais, mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd y cwrs y mae’r myfyriwr cymwys yn trosglwyddo iddo, am grant neu fenthyciad arall o’r math y mae’r myfyriwr cymwys eisoes wedi gwneud cais amdano o dan y Rheoliadau hyn mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd y cwrs y mae’r myfyriwr cymwys yn trosglwyddo ohono oni ddarperir ar gyfer hynny fel arall. RHAN 3 GWNEUD CAIS AM GYMORTH A RHOI GWYBODAETH Ceisiadau am gymorth 9 1 Rhaid i berson wneud cais am gymorth mewn cysylltiad â phob blwyddyn academaidd ar gwrs dynodedig drwy lenwi a chyflwyno i Weinidogion Cymru gais ar unrhyw ffurf a chan ddarparu unrhyw ddogfennau y bydd Gweinidogion Cymru yn gofyn amdanynt. 2 Caiff Gweinidogion Cymru gymryd unrhyw gamau a gwneud unrhyw ymholiadau y maent yn credu eu bod yn angenrheidiol er mwyn penderfynu a yw’r ceisydd yn fyfyriwr cymwys, a oes gan y ceisydd hawl i gael cymorth o dan y Rheoliadau hyn, a swm y cymorth sy’n daladwy, os oes cymorth yn daladwy o gwbl. 3 Rhaid i Weinidogion Cymru hysbysu’r ceisydd a oes gan y ceisydd hawl i gael cymorth o dan y Rheoliadau hyn ai peidio ac, os oes gan y ceisydd hawl, ei hysbysu o swm y cymorth sy’n daladwy mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd, os oes cymorth yn daladwy o gwbl. Terfynau amser 10 1 Yn ddarostyngedig i baragraff , rhaid i’r cais gyrraedd Gweinidogion Cymru heb fod yn hwyrach na diwedd y nawfed mis o’r flwyddyn academaidd y mae’n cael ei gyflwyno mewn perthynas â hi. 2 Nid yw paragraff (1) yn gymwys— a os bydd un o’r digwyddiadau a restrir yn rheoliad 15 yn digwydd ar ôl diwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae’r ceisydd yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi o dan y Rheoliadau hyn, ac os felly rhaid i’r cais gyrraedd Gweinidogion Cymru o fewn cyfnod o naw mis sy’n dechrau gyda’r diwrnod y mae’r digwyddiad perthnasol yn digwydd; b os yw’r ceisydd yn gwneud cais ar wahân am fenthyciad at ffioedd o dan reoliad 23 neu reoliad 24 neu fenthyciad newydd at ffioedd o dan reoliad 25 neu fenthyciad cyfrannu at ffioedd o dan reoliad 22 neu fenthyciad at gostau byw o dan reoliad 49 neu fenthyciad at ffioedd coleg o dan Atodlen 4 neu os yw’n ceisio am swm ychwanegol o fenthyciad at ffioedd o dan reoliad 23(4), swm ychwanegol o fenthyciad newydd at ffioedd o dan reoliad 25(4), swm ychwanegol o fenthyciad cyfrannu at ffioedd o dan reoliad 22(6), neu swm ychwanegol o fenthyciad at ffioedd o dan reoliad 24(3), neu swm ychwanegol o fenthyciad at gostau byw o dan reoliad 64(3) neu swm ychwanegol o fenthyciad at ffioedd coleg o dan baragraff 10(2) o Atodlen 4 ac os felly rhaid i’r cais gyrraedd Gweinidogion Cymru heb fod yn hwyrach nag un mis cyn diwedd y flwyddyn academaidd y mae’r cais yn ymwneud â hi; c os yw’r ceisydd yn gwneud cais am fenthyg swm ychwanegol o fenthyciad cyfrannu at ffioedd o dan reoliad 22(4) neu swm ychwanegol o fenthyciad at gostau byw o dan reoliad 64(1), ac os felly rhaid i’r cais gyrraedd Gweinidogion Cymru heb fod yn hwyrach nag un mis cyn diwedd y flwyddyn academaidd y mae’r cais yn cyfeirio ati neu o fewn cyfnod o un mis sy’n dechrau ar y diwrnod y caiff y ceisydd hysbysiad ynglŷn â’r uchafswm wedi ei gynyddu, pa un bynnag yw’r olaf; d os yw’r ceisydd yn gwneud cais am grant o dan reoliad 29, ac os felly rhaid i’r cais gyrraedd Gweinidogion Cymru cyn gynted ag y bo’n rhesymol ymarferol; e os yw’r ceisydd yn gwneud cais ar wahân am fenthyciad newydd at ffioedd sefydliad preifat neu fenthyciad at ffioedd mynediad graddedig carlam, neu swm ychwanegol o fenthyciad newydd at ffioedd sefydliad preifat o dan reoliad 26(4), neu swm ychwanegol o fenthyciad at ffioedd mynediad graddedig carlam o dan reoliad 27(4), ac mewn achos o’r fath rhaid i’r cais gyrraedd Gweinidogion Cymru heb fod yn hwyrach nag un mis cyn diwedd y flwyddyn academaidd y mae’r cais yn ymwneud â hi; f os yw Gweinidogion Cymru o’r farn, ar ôl rhoi sylw i amgylchiadau’r achos penodol, y dylid llacio’r terfyn amser, ac os felly rhaid i’r cais gyrraedd Gweinidogion Cymru heb fod yn hwyrach na’r dyddiad a bennir ganddynt mewn ysgrifen. Gwybodaeth 11 Mae Atodlen 3 yn gymwys mewn perthynas â darparu gwybodaeth gan geisydd a chan fyfyriwr cymwys. Gofyniad i ymrwymo i gontract ar gyfer benthyciad 12 Er mwyn cael benthyciad o dan y Rheoliadau hyn, rhaid i fyfyriwr cymwys ymrwymo i gontract gyda Gweinidogion Cymru ar delerau sydd i’w penderfynu gan Weinidogion Cymru. RHAN 4 GRANTIAU A BENTHYCIADAU AR GYFER FFIOEDD PENNOD 1 DARPARIAETH GYFFREDINOL Cymorth at ffioedd yn gyffredinol 13 1 Ni chaiff cymorth at ffioedd o dan y Rhan hon mewn perthynas â blwyddyn academaidd fod yn fwy na’r ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr cymwys mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno. 2 At ddibenion cyfrifo swm y cymorth at ffioedd o dan y Rhan hon, rhaid peidio ag ystyried sefydliad sy’n darparu cyrsiau a ddynodir gan reoliad 4 o Reoliadau Addysg (Cymorth i Fyfyrwyr) (Dawnsio a Drama) 1999 yn sefydliad a ariennir yn gyhoeddus am yr unig reswm ei fod yn cael arian o gronfeydd cyhoeddus gan gorff llywodraethu sefydliad addysg uwch yn unol ag adran 65(3A) o Ddeddf Addysg Bellach ac Addysg Uwch 1992 . 3 Rhaid ymdrin â myfyriwr cymwys y mae paragraff (4) yn gymwys iddo fel pe bai’r myfyriwr cymwys yn bresennol ar y cwrs dynodedig at ddibenion bod â hawl i gael cymorth at ffioedd. 4 Mae’r paragraff hwn yn gymwys i’r canlynol— a myfyriwr cwrs gradd cywasgedig; b myfyriwr cymwys anabl— i nad yw’n fyfyriwr cwrs gradd cywasgedig; a ii sy’n ymgymryd â chwrs dynodedig yn y Deyrnas Unedig ond nad yw’n bresennol oherwydd na all fod yn bresennol am reswm sy’n ymwneud ag anabledd y myfyriwr cymwys. 5 Nid oes gan fyfyriwr cymwys sy’n ymgymryd â chwrs dysgu o bell hawl i gael unrhyw gymorth at ffioedd o dan y Rhan hon mewn perthynas â’r cwrs hwnnw oni bai bod Gweinidogion Cymru yn ystyried bod y myfyriwr yn ymgymryd â’r cwrs yng Nghymru ar ddiwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd gyntaf. 6 Ni fydd gan fyfyriwr cymwys sy’n ymgymryd â chwrs dysgu o bell hawl bellach i gael unrhyw gymorth at ffioedd o dan y Rhan hon mewn perthynas â’r cwrs hwnnw os yw Gweinidogion Cymru yn ystyried bod y myfyriwr yn ymgymryd â’r cwrs y tu allan i’r Deyrnas Unedig. Myfyrwyr sy’n dod yn gymwys yn ystod blwyddyn academaidd 14 Os bydd unrhyw un o’r digwyddiadau a restrir yn rheoliad 15 yn digwydd yn ystod blwyddyn academaidd— a caiff myfyriwr fod â hawl i gael grantiau a benthyciadau o dan y Rhan hon mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno ar yr amod bod y digwyddiad perthnasol wedi digwydd yn ystod tri mis cyntaf y flwyddyn academaidd; a b nid yw’r grantiau a’r benthyciadau hyn ar gael i’r myfyriwr mewn perthynas ag unrhyw flwyddyn academaidd sy’n dechrau cyn y flwyddyn academaidd y digwyddodd y digwyddiad perthnasol ynddi. Digwyddiadau 15 Y digwyddiadau yw— a bod cwrs y myfyriwr yn dod yn gwrs dynodedig; b bod y myfyriwr, neu briod neu bartner sifil y myfyriwr, neu riant (fel y’i diffinnir yn Rhan 1 o Atodlen 1) y myfyriwr yn cael ei gydnabod fel ffoadur neu’n dod yn berson sydd â chaniatâd i ddod i mewn neu i aros; c bod gwladwriaeth yn ymaelodi â’r Undeb Ewropeaidd, a’r myfyriwr yn wladolyn o’r wladwriaeth honno neu’n aelod o deulu (fel y’i diffinnir yn Rhan 1 o Atodlen 1) gwladolyn o’r wladwriaeth honno; d bod y myfyriwr yn dod yn aelod o deulu (fel y’i diffinnir yn Rhan 1 o Atodlen 1) gwladolyn o’r UE; e bod y myfyriwr yn ennill yr hawl i breswylio’n barhaol; f bod y myfyriwr yn dod yn blentyn i weithiwr Twrcaidd; g bod y myfyriwr yn dod yn berson a ddisgrifir ym mharagraff 6(1)(a) o Atodlen 1; neu h bod y myfyriwr yn dod yn blentyn i wladolyn Swisaidd. PENNOD 2 GRANTIAU AR GYFER FFIOEDD Grantiau ar gyfer ffioedd: amodau’r hawl i’w cael ar gyfer myfyrwyr cymwys o dan yr hen drefn 16 1 Yn ddarostyngedig i reoliadau 6 a 7, mae gan fyfyriwr cymwys o dan yr hen drefn hawl yn unol â’r rheoliad hwn i gael grant mewn perthynas â’r ffioedd am flwyddyn academaidd sy’n daladwy gan y myfyriwr mewn perthynas â phresenoldeb y myfyriwr ar gwrs dynodedig, neu mewn cysylltiad â’r presenoldeb hwnnw mewn modd arall. 2 Pennir swm y grant ar gyfer ffioedd mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn unol â rheoliad 17 neu 18. 3 Nid oes gan fyfyriwr cymwys o dan yr hen drefn hawl i gael grant ar gyfer ffioedd mewn perthynas â blwyddyn academaidd o gwrs dynodedig— a os yw’r flwyddyn honno yn flwyddyn bwrsari neu’n flwyddyn Erasmus; neu b os yw’r cwrs dynodedig yn gwrs HCA ôl-radd hyblyg. Swm y grantiau ar gyfer ffioedd mewn sefydliad a ariennir yn gyhoeddus ac mewn sefydliad preifat ar ran sefydliad a ariennir yn gyhoeddus: myfyrwyr cymwys o dan yr hen drefn 17 1 Oni fydd un o’r amgylchiadau a nodir ym mharagraff (4) yn gymwys, swm sylfaenol y grant ar gyfer ffioedd ar gyfer myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs dynodedig mewn sefydliad a ariennir yn gyhoeddus yw’r swm lleiaf o’r canlynol— a £1,380 os darperir y cwrs gan sefydliad yng Nghymru, Lloegr neu’r Alban: neu b £1,425 os darperir y cwrs gan sefydliad yng Ngogledd Iwerddon, a c y ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn mewn cysylltiad â’r flwyddyn honno. 2 Swm sylfaenol y grant ar gyfer ffioedd ar gyfer myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn mewn perthynas â blwyddyn academaidd o gwrs dynodedig mewn sefydliad a ariennir yn gyhoeddus pan fo un o’r amgylchiadau ym mharagraff (4) yn gymwys yw’r lleiaf o’r canlynol— a £680 os darperir y cwrs gan sefydliad yng Nghymru, Lloegr neu’r Alban; neu b £700 os darperir y cwrs gan sefydliad yng Ngogledd Iwerddon; a c y ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn mewn cysylltiad â’r flwyddyn honno. 3 Os cyfrifir cyfraniad sy’n fwy na dim o dan Atodlen 5, gwneir didyniad o’r grant ar gyfer ffioedd a benderfynir o dan baragraff (1) neu (2) yn unol â rheoliad 67. 4 Y canlynol yw’r amgylchiadau— a blwyddyn academaidd derfynol y cwrs dynodedig os yw fel rheol yn ofynnol i’r flwyddyn honno gael ei chwblhau ar ôl llai na 15 wythnos o bresenoldeb; b mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs rhyngosod sy’n dechrau cyn 1 Medi 2012— i pryd y mae cyfanswm unrhyw gyfnodau o astudio llawnamser yn llai na 10 wythnos; neu ii mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno ac unrhyw flynyddoedd academaidd blaenorol ar y cwrs, os yw cyfanswm unrhyw un neu ragor o gyfnodau o bresenoldeb nad ydynt yn gyfnodau o astudio llawnamser yn y sefydliad (gan anwybyddu gwyliau yn y cyfamser) yn fwy na 30 wythnos; c mewn perthynas â chwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon (gan gynnwys cwrs sy’n arwain at radd gyntaf)— i a ddechreuodd cyn 1 Medi 2010; ii yn dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010, a’r myfyriwr yn trosglwyddo i’r cwrs presennol yn unol â rheoliad 8 o gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon a ddechreuodd cyn 1 Medi 2010; neu iii a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2010 ond cyn 1 Medi 2011 a’r myfyriwr yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010 mewn perthynas â’r cwrs, blwyddyn academaidd pryd y mae cyfanswm unrhyw gyfnodau o astudio llawnamser yn llai na 10 wythnos; d mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs sy’n dechrau cyn 1 Medi 2012 ac a ddarperir ar y cyd â sefydliad tramor— i pryd y mae cyfanswm y cyfnodau o astudio llawnamser yn y sefydliad yn y Deyrnas Unedig yn llai na 10 wythnos; neu ii os bydd, mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno ac unrhyw flynyddoedd academaidd blaenorol ar y cwrs, cyfanswm unrhyw un neu ragor o gyfnodau o bresenoldeb nad ydynt yn gyfnodau o astudio llawnamser yn y sefydliad yn y Deyrnas Unedig (gan anwybyddu gwyliau yn y cyfamser) yn fwy na 30 wythnos. 5 Yn achos cwrs dynodedig yng Ngholeg Heythrop, swm y grant ar gyfer ffioedd mewn perthynas â blwyddyn academaidd yw £2,465. 6 Yn achos cwrs dynodedig yn Ysgol Cerdd a Drama Guildhall, swm y grant ar gyfer ffioedd mewn perthynas â blwyddyn academaidd yw £5,030. 7 Swm sylfaenol y grant ar gyfer ffioedd mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd mewn sefydliad preifat sy’n darparu cwrs dynodedig ar ran sefydliad a ariennir yn gyhoeddus yw’r lleiaf o £1,285 a’r ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr mewn cysylltiad â’r flwyddyn honno— a os dechreuodd y cwrs dynodedig ar neu ar ôl 1 Medi 2001; b os darperir y cwrs dynodedig ar ran sefydliad a ariennir yn gyhoeddus; ac c os nad yw unrhyw un o’r amgylchiadau ym mharagraff (4) yn gymwys. 8 Swm sylfaenol y grant ar gyfer ffioedd mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd mewn sefydliad preifat sy’n darparu cwrs dynodedig ar ran sefydliad a ariennir yn gyhoeddus yw’r lleiaf o’r symiau canlynol, sef £680 a’r ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn mewn cysylltiad â’r flwyddyn honno— a os dechreuodd y cwrs dynodedig ar neu ar ôl 1 Medi 2001; b os darperir y cwrs dynodedig ar ran sefydliad a ariennir yn gyhoeddus; ac c os yw un neu fwy o’r amgylchiadau ym mharagraff (4) yn gymwys. 9 Pan gyfrifir cyfraniad sy’n fwy na dim o dan Atodlen 5, gwneir didyniad o swm y grant ar gyfer ffioedd a benderfynir o dan baragraff (7) neu (8) yn unol â rheoliad 67. Swm y grant ar gyfer ffioedd mewn sefydliad preifat (nid ar ran sefydliad a ariennir yn gyhoeddus): myfyrwyr cymwys o dan yr hen drefn 18 1 Yn ddarostyngedig i baragraff (2), swm y grant ar gyfer ffioedd mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd cwrs dynodedig mewn sefydliad preifat yw’r lleiaf o’r canlynol— a £1,285; a b y ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr mewn cysylltiad â’r flwyddyn honno. 2 Yn achos cwrs dynodedig ym Mhrifysgol Buckingham, swm y grant ar gyfer ffioedd mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd yw £3,275. Grant at ffioedd 19 1 Yn ddarostyngedig i baragraff (2), caiff myfyriwr cymwys sydd â hawl i gael grant at ffioedd wneud cais am grant at ffioedd nad yw ei swm yn fwy na’r uchafswm sydd ar gael (yn unol â pharagraff (3) neu (4), yn ôl fel y digwydd) mewn perthynas â phresenoldeb y myfyriwr cymwys ar gwrs dynodedig cymhwysol, neu mewn cysylltiad â’r presenoldeb hwnnw mewn modd arall. 2 Nid oes grant at ffioedd ar gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd— a os yw’r flwyddyn honno yn flwyddyn bwrsari neu’n flwyddyn Erasmus; b os yw’r cwrs dynodedig yn hen gwrs ôl-radd hyblyg ar gyfer hyfforddiant cychwynnol i athrawon. 3 Uchafswm y grant sydd ar gael o dan y rheoliad hwn i geisydd mewn perthynas â blwyddyn academaidd ar gwrs dynodedig cymhwysol os nad yw’r un o’r amgylchiadau yn rheoliad 17(4) yn gymwys yw £2,085 neu y gwahaniaeth rhwng £1,380 a’r ffioedd sy’n daladwy gan y ceisydd, pa un bynnag yw’r lleiaf. 4 Uchafswm y grant sydd ar gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd o’r fath o dan y rheoliad hwn i geisydd os yw un o’r amgylchiadau yn rheoliad 17(4) yn gymwys yw £1,045 neu’r gwahaniaeth rhwng £680 a’r ffioedd sy’n daladwy gan y ceisydd, pa un bynnag yw’r lleiaf. 5 Yn y Rheoliadau hyn ac yn ddarostyngedig i baragraff (6), ystyr “myfyriwr cymwys sydd â hawl i gael grant at ffioedd” (“ eligible student who qualifies for a fee grant ”), mewn perthynas â chwrs dynodedig cymhwysol, yw myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sy’n berson y mae Gweinidogion Cymru wedi penderfynu mewn cysylltiad â’r cwrs dynodedig ei fod yn dod o fewn un o’r categorïau a nodir yn Rhan 2 o Atodlen 1. 6 Nid yw myfyriwr carfan newydd neu fyfyriwr mynediad graddedig carlam 2012 yn fyfyriwr cymwys sydd â hawl i gael grant at ffioedd. 7 Yn y Rheoliadau hyn, ystyr “cwrs dynodedig cymhwysol” (“ qualifying designated course ”), mewn perthynas â myfyriwr sydd â hawl i gael grant at ffioedd, yw cwrs dynodedig sy’n cael ei ddarparu gan sefydliad a ariennir yn gyhoeddus yng Nghymru. Grant newydd at ffioedd 20 1 Yn ddarostyngedig i baragraff (2), mae gan fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyriwr carfan 2012 hawl yn unol â’r rheoliad hwn i gael grant newydd at ffioedd mewn perthynas â phresenoldeb y myfyriwr carfan 2012 ar gwrs dynodedig a ddarperir gan sefydliad a ariennir yn gyhoeddus neu mewn cysylltiad â’r presenoldeb hwnnw mewn modd arall. 2 Nid yw grant newydd at ffioedd ar gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd os yw’r flwyddyn honno— a yn flwyddyn bwrsari; b yn flwyddyn Erasmus cwrs a ddarperir gan sefydliad yn yr Alban neu Ogledd Iwerddon; neu c yn flwyddyn Erasmus cwrs a ddarperir gan sefydliad yng Nghymru neu Loegr os dechreuodd y cwrs cyn 1 Medi 2012. 3 Uchafswm y grant newydd at ffioedd sydd ar gael o dan y rheoliad hwn i fyfyriwr carfan 2012 mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs dynodedig os nad yw un o’r amgylchiadau yn rheoliad 17(4) neu baragraffau (7), (8) neu (9) yn gymwys yw’r lleiaf o’r canlynol— a £5,315; neu b y gwahaniaeth rhwng £3,685 a’r ffioedd sy’n daladwy gan y ceisydd. 4 Uchafswm y grant newydd at ffioedd sydd ar gael o dan y rheoliad hwn i fyfyriwr carfan 2012 mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs dynodedig os yw un o’r amgylchiadau yn rheoliad 17(4) neu baragraff (7) yn gymwys yw’r lleiaf o’r canlynol— a £2,665; neu b y gwahaniaeth rhwng £1,835 a’r ffioedd sy’n daladwy gan y ceisydd. 5 Uchafswm y grant newydd at ffioedd sydd ar gael o dan y rheoliad hwn i fyfyriwr carfan 2012 mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs dynodedig os yw paragraff (8) yn gymwys yw’r lleiaf o’r canlynol— a £900; neu b y gwahaniaeth rhwng £900 a’r ffioedd sy’n daladwy gan y ceisydd. 6 Uchafswm y grant newydd at ffioedd sydd ar gael o dan y rheoliad hwn i fyfyriwr carfan 2012 mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs dynodedig os yw paragraff (9) yn gymwys yw’r lleiaf o’r canlynol— a £675; neu b y gwahaniaeth rhwng £675 a’r ffioedd sy’n daladwy gan y ceisydd. 7 Mae’r paragraff hwn yn gymwys— a mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs rhyngosod a ddarperir gan sefydliad yn yr Alban neu Ogledd Iwerddon a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2012 a— i yn ystod y cyfnod hwnnw mae cyfanswm unrhyw gyfnodau o astudio llawnamser yn llai na 10 wythnos; neu ii mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno ac unrhyw flynyddoedd academaidd blaenorol ar y cwrs, os yw cyfanswm unrhyw un neu ragor o gyfnodau o bresenoldeb nad ydynt yn gyfnodau o astudio llawnamser yn y sefydliad (gan anwybyddu gwyliau yn y cyfamser) yn fwy na 30 wythnos; neu b mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs a ddarperir gan sefydliad yn yr Alban neu Ogledd Iwerddon ar y cyd â sefydliad tramor a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2012 a— i yn ystod y cyfnod hwnnw mae cyfanswm y cyfnodau o astudio llawnamser yn y sefydliad yn y Deyrnas Unedig yn llai na 10 wythnos; neu ii mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno ac unrhyw flynyddoedd academaidd blaenorol ar y cwrs, os yw cyfanswm unrhyw un neu ragor o gyfnodau o bresenoldeb nad ydynt yn gyfnodau o astudio llawnamser yn y sefydliad yn y Deyrnas Unedig (gan anwybyddu gwyliau yn y cyfamser) yn fwy na 30 wythnos. 8 Mae’r paragraff hwn yn gymwys mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs rhyngosod a ddarperir gan sefydliad yng Nghymru neu Loegr a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2012 ac— a yn ystod y cyfnod hwnnw mae cyfanswm unrhyw gyfnodau o astudio llawnamser yn llai na 10 wythnos; neu b mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno ac unrhyw flynyddoedd academaidd blaenorol ar y cwrs, os yw cyfanswm unrhyw un neu ragor o gyfnodau o bresenoldeb nad ydynt yn gyfnodau o astudio llawnamser yn y sefydliad (gan anwybyddu gwyliau yn y cyfamser) yn fwy na 30 wythnos. 9 Mae’r paragraff hwn yn gymwys— a mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs a ddarperir gan sefydliad yng Nghymru neu Loegr ar y cyd â sefydliad tramor a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2012 ac; i yn ystod y cyfnod hwnnw mae cyfanswm y cyfnodau o astudio llawnamser yn y sefydliad yn y Deyrnas Unedig yn llai na 10 wythnos; neu ii mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno ac unrhyw flynyddoedd academaidd blaenorol ar y cwrs, os yw cyfanswm unrhyw un neu ragor o gyfnodau o bresenoldeb nad ydynt yn gyfnodau o astudio llawnamser yn y sefydliad yn y Deyrnas Unedig (gan anwybyddu gwyliau yn y cyfamser) yn fwy na 30 wythnos; neu b mewn perthynas â blwyddyn Erasmus cwrs a ddarperir gan sefydliad yng Nghymru neu Loegr a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2012. PENNOD 3 BENTHYCIADAU CYFRANNU AT FFIOEDD A BENTHYCIADAU AT FFIOEDD Amodau cyffredinol yr hawl i gael benthyciadau cyfrannu at ffioedd a benthyciadau at ffioedd 21 1 Mae gan fyfyriwr cymwys hawl i gael benthyciad cyfrannu at ffioedd neu fenthyciad at ffioedd mewn cysylltiad â’i bresenoldeb ar gwrs dynodedig yn unol â’r Rhan hon ar yr amod nad yw’r myfyriwr wedi ei hepgor o fod â hawl gan y paragraff canlynol, rheoliad 6 neu reoliad 7. 2 Nid oes gan fyfyriwr cymwys hawl i gael benthyciad cyfrannu at ffioedd neu fenthyciad at ffioedd mewn perthynas â blwyddyn academaidd— a os yw’r flwyddyn honno— i yn flwyddyn bwrsari; ii yn flwyddyn Erasmus cwrs a ddarperir gan sefydliad yn yr Alban neu Ogledd Iwerddon; neu iii yn flwyddyn Erasmus cwrs a ddarperir gan sefydliad yng Nghymru neu Loegr os dechreuodd y cwrs cyn 1 Medi 2012; neu b os yw’r cwrs dynodedig yn hen gwrs ôl-radd hyblyg ar gyfer hyfforddiant cychwynnol i athrawon. 3 Nid yw paragraff (2) yn gymwys mewn perthynas â chwrs mynediad graddedig carlam. Benthyciadau cyfrannu at ffioedd (i fyfyrwyr cymwys o dan yr hen drefn) 22 1 Mae gan fyfyriwr cymwys o dan yr hen drefn hawl i gael benthyciad cyfrannu at ffioedd mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs dynodedig— a os oes ganddo hawl i gael grant ar gyfer ffioedd mewn cysylltiad â’r flwyddyn honno neu os byddai wedi bod yn gymwys pe byddai wedi gwneud cais am y grant (hyd yn oed pe byddai swm y grant wedi bod yn ddim); a b os darperir y cwrs dynodedig gan neu ar ran sefydliad a oedd yn cael ei ariannu’n gyhoeddus ar 1 Awst 2005. 2 Os yw myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn yn gwneud cais am grant ar gyfer ffioedd ac am fenthyciad cyfrannu at ffioedd, swm y benthyciad cyfrannu at ffioedd mewn perthynas â blwyddyn academaidd ar y cwrs dynodedig yw’r swm y mae’r myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn yn gwneud cais amdano, a hwnnw’n swm nad yw’n fwy na’r swm a ddidynnwyd o’i grant ar gyfer ffioedd yn unol â rheoliad 67. 3 Os benthyciad cyfrannu at ffioedd yw’r unig gymorth at ffioedd y mae myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn yn gwneud cais amdano, swm y benthyciad hwnnw mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs dynodedig yw— a y swm y mae’r myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn yn gwneud cais amdano, a hwnnw’n swm nad yw’n fwy na £1,380 neu, os oes unrhyw rai o’r amgylchiadau yn rheoliad 17(4) yn gymwys, £680, os yw’r cwrs yn cael ei ddarparu gan sefydliad yng Nghymru, Lloegr neu’r Alban; neu b y swm y mae’r myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn yn gwneud cais amdano a hwnnw’n swm nad yw’n fwy na £1,425 neu, os oes unrhyw rai o’r amgylchiadau yn rheoliad 17(4) yn gymwys, £700, os yw’r cwrs yn cael ei ddarparu gan sefydliad yng Ngogledd Iwerddon. 4 Caiff myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn wneud cais am fenthyg swm ychwanegol o fenthyciad cyfrannu at ffioedd— a os yw Gweinidogion Cymru yn penderfynu y dylid cynyddu uchafswm y benthyciad cyfrannu at ffioedd (gan gynnwys rhoi swm pan na roddwyd dim ynghynt) sydd wedi ei hysbysu i’r myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn mewn perthynas â blwyddyn academaidd o ganlyniad i ailasesu cyfraniad y myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn neu fel arall; a b os yw Gweinidogion Cymru o’r farn nad yw’r cynnydd yn yr uchafswm yn digwydd oherwydd bod y myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn— i wedi methu â rhoi yn brydlon wybodaeth a allai effeithio ar ei allu i fod â hawl i gael benthyciad cyfrannu at ffioedd y mae ganddo hawl i’w gael; neu ii rhoi gwybodaeth sy’n anghywir o ran unrhyw fanylyn perthnasol. 5 Nid yw’r swm ychwanegol ym mharagraff (4), o’i adio at y swm y gwnaed cais amdano eisoes, yn fwy na’r uchafswm wedi ei gynyddu. 6 Os yw myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn wedi gwneud cais am fenthyciad cyfrannu at ffioedd sy’n llai na’r uchafswm y mae ganddo hawlogaeth i’w gael mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd, caiff wneud cais am fenthyg swm ychwanegol nad yw, o’i adio at y swm y gwnaed cais amdano eisoes, yn fwy na’r uchafswm perthnasol sy’n gymwys yn achos y myfyriwr hwnnw. Benthyciadau at ffioedd mewn perthynas â chyrsiau sy’n dechrau cyn 1 Medi 2012: myfyrwyr cymwys o dan y drefn newydd nad oes ganddynt hawl i gael grant at ffioedd 23 1 Mae gan fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd hawl yn unol â’r rheoliad hwn i gael benthyciad mewn perthynas â’r ffioedd sy’n daladwy ganddo mewn perthynas â’i bresenoldeb ar gwrs dynodedig a ddechreuodd cyn 1 Medi 2012, neu mewn cysylltiad â’r presenoldeb hwnnw mewn modd arall. 2 Oni bai bod paragraff (3) yn gymwys, rhaid i swm benthyciad at ffioedd mewn perthynas â blwyddyn academaidd ar gwrs dynodedig beidio â bod yn fwy na’r lleiaf o’r canlynol— a £3,465 neu, os oes un o’r amgylchiadau yn rheoliad 17(4) yn gymwys, £1,725; a b y ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr mewn perthynas â’r flwyddyn honno, neu mewn cysylltiad â hi mewn modd arall. 3 Os oes gan fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd hawl i gael benthyciad at ffioedd o dan y rheoliad hwn mewn perthynas â chwrs dynodedig a ddarperir gan sefydliad yng Ngogledd Iwerddon, rhaid i swm y benthyciad at ffioedd mewn perthynas â blwyddyn academaidd y cwrs dynodedig beidio â bod yn fwy na’r lleiaf o’r canlynol— a £3,685 neu, os oes un o’r amgylchiadau yn rheoliad 17(4) yn gymwys, £1,835; a b y ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr mewn perthynas â’r flwyddyn honno, neu mewn cysylltiad â hi mewn modd arall, 4 Os yw myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd wedi gwneud cais am fenthyciad at ffioedd sy’n llai na’r uchafswm sydd ar gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd, caiff wneud cais am fenthyg swm ychwanegol nad yw, o’i adio at y swm y gwnaed cais amdano eisoes, yn fwy na’r uchafswm perthnasol sy’n gymwys yn achos y myfyriwr hwnnw. 5 Nid yw’r rheoliad hwn yn gymwys mewn perthynas â myfyriwr os oes ganddo hawl i gael grant at ffioedd a bod y cwrs yn gwrs dynodedig cymhwysol. 6 Nid yw’r rheoliad hwn yn gymwys i fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyriwr carfan 2012. 7 Nid yw’r rheoliad hwn yn gymwys i fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyriwr mynediad graddedig carlam 2012. Benthyciadau at ffioedd mewn perthynas â chyrsiau sy’n dechrau cyn 1 Medi 2012: myfyrwyr cymwys o dan y drefn newydd sydd â hawl i gael grant at ffioedd 24 1 Caiff myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sydd â hawl i gael grant at ffioedd wneud cais o dan y rheoliad hwn am fenthyciad at ffioedd mewn perthynas â’i bresenoldeb ar y cwrs dynodedig cymhwysol. 2 Uchafswm y benthyciad at ffioedd sydd ar gael o dan y rheoliad hwn yw’r lleiaf o’r canlynol— a £1,380 neu, os oes unrhyw rai o’r amgylchiadau yn rheoliad 17(4) yn gymwys, £680; a b gweddill y ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd a swm sy’n hafal i’r grant at ffioedd mewn perthynas â’r flwyddyn honno neu mewn cysylltiad â hi mewn modd arall wedi ei ddidynnu oddi wrtho. 3 Os yw’r myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd wedi gwneud cais am fenthyciad at ffioedd sy’n llai na’r uchafswm sydd ar gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd, caiff wneud cais am fenthyg swm ychwanegol nad yw, o’i adio at y swm y gwnaed cais amdano eisoes, yn fwy na’r uchafswm hwnnw. Benthyciad newydd at ffioedd mewn perthynas â chyrsiau sy’n dechrau ar 1 Medi 2012 neu wedi hynny 25 1 Mae gan fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyriwr carfan 2012 hawl yn unol â’r rheoliad hwn i gael benthyciad newydd at ffioedd mewn perthynas â phresenoldeb y myfyriwr carfan 2012 ar gwrs dynodedig a ddarperir gan sefydliad a ariennir yn gyhoeddus, neu mewn cysylltiad â’r presenoldeb hwnnw mewn modd arall. 2 Nid oes benthyciad newydd at ffioedd ar gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd os yw’r flwyddyn honno— a yn flwyddyn bwrsari; b yn flwyddyn Erasmus cwrs a ddarperir gan sefydliad yn yr Alban neu Ogledd Iwerddon; neu c yn flwyddyn Erasmus cwrs a ddarperir gan sefydliad yng Nghymru neu Loegr os dechreuodd y cwrs cyn 1 Medi 2012. 3 Uchafswm benthyciad newydd at ffioedd sydd ar gael o dan y rheoliad hwn i fyfyriwr carfan 2012 mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs dynodedig os nad yw unrhyw un o’r amgylchiadau yn rheoliadau 17(4), 20(7), 20(8) neu 20(9) yn gymwys yw’r lleiaf o’r canlynol— a £3,685; a b y ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr mewn perthynas â’r flwyddyn honno, neu mewn cysylltiad â hi mewn modd arall. 4 Uchafswm benthyciad newydd at ffioedd sydd ar gael o dan y rheoliad hwn i fyfyriwr carfan 2012 mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs dynodedig os yw un o’r amgylchiadau yn rheoliad 17(4) neu reoliad 20(7) yn gymwys yw’r lleiaf o’r canlynol— a £1,835; a b y ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr mewn perthynas â’r flwyddyn honno, neu mewn cysylltiad â hi mewn modd arall. 5 Uchafswm benthyciad newydd at ffioedd sydd ar gael o dan y rheoliad hwn i fyfyriwr carfan 2012 mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs dynodedig os yw rheoliad 20(8) yn gymwys yw’r lleiaf o’r canlynol— a £900; a b y ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr mewn perthynas â’r flwyddyn honno, neu mewn cysylltiad â hi mewn modd arall. 6 Uchafswm benthyciad newydd at ffioedd sydd ar gael o dan y rheoliad hwn i fyfyriwr carfan 2012 mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs dynodedig os yw rheoliad 20(9) yn gymwys yw’r lleiaf o’r canlynol— a £675; a b y ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr mewn perthynas â’r flwyddyn honno, neu mewn cysylltiad â hi mewn modd arall. 7 Os yw myfyriwr carfan 2012 wedi gwneud cais am fenthyciad newydd at ffioedd sy’n llai na’r uchafswm sydd ar gael mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd, caiff y myfyriwr carfan 2012 wneud cais am fenthyg swm ychwanegol nad yw, o’i adio at y swm y gwnaed cais amdano eisoes, yn fwy na’r uchafswm hwnnw. 8 Nid yw’r rheoliad hwn yn gymwys i fyfyriwr carfan 2012 sydd â’r hawl i gael benthyciad newydd at ffioedd sefydliad preifat. Benthyciad newydd at ffioedd sefydliad preifat 26 1 Mae gan fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyriwr carfan 2012 hawl yn unol â’r rheoliad hwn i gael benthyciad newydd at ffioedd sefydliad preifat mewn perthynas â phresenoldeb y myfyriwr carfan 2012 ar gwrs dynodedig a ddarperir gan sefydliad preifat, neu mewn cysylltiad â’r presenoldeb hwnnw mewn modd arall. 2 Nid oes benthyciad newydd at ffioedd sefydliad preifat ar gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd os yw’r flwyddyn honno— a yn flwyddyn bwrsari; b yn flwyddyn Erasmus cwrs a ddarperir gan sefydliad yn yr Alban neu Ogledd Iwerddon; neu c yn flwyddyn Erasmus cwrs a ddarperir gan sefydliad yng Nghymru neu Loegr os dechreuodd y cwrs cyn 1 Medi 2012. 3 Uchafswm benthyciad newydd at ffioedd sefydliad preifat sydd ar gael o dan y rheoliad hwn i fyfyriwr carfan 2012 mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs dynodedig a ddarperir gan sefydliad preifat os nad yw unrhyw un o’r amgylchiadau yn rheoliadau 17(4), 20(7), 20(8) neu 20(9) yn gymwys yw’r lleiaf o’r canlynol— a £6,000;,a b y ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr mewn perthynas â’r flwyddyn honno, neu mewn cysylltiad â hi mewn modd arall. 4 Uchafswm benthyciad newydd at ffioedd sefydliad preifat sydd ar gael o dan y rheoliad hwn i fyfyriwr carfan 2012 mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs dynodedig a ddarperir gan sefydliad preifat os yw un o’r amgylchiadau yn rheoliad 17(4) neu reoliad 20(7) yn gymwys yw’r lleiaf o’r canlynol— a £3,000; a b y ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr mewn perthynas â’r flwyddyn honno, neu mewn cysylltiad â hi mewn modd arall. 5 Uchafswm benthyciad newydd at ffioedd sefydliad preifat sydd ar gael o dan y rheoliad hwn i fyfyriwr carfan 2012 mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs dynodedig a ddarperir gan sefydliad preifat os yw rheoliad 20(8) yn gymwys yw’r lleiaf o’r canlynol— a £1,200; a b y ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr mewn perthynas â’r flwyddyn honno, neu mewn cysylltiad â hi mewn modd arall. 6 Uchafswm benthyciad newydd at ffioedd sefydliad preifat sydd ar gael o dan y rheoliad hwn i fyfyriwr carfan 2012 mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs dynodedig a ddarperir gan sefydliad preifat os yw rheoliad 20(9) yn gymwys yw’r lleiaf o’r canlynol— a £900; a b y ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr mewn perthynas â’r flwyddyn honno, neu mewn cysylltiad â hi mewn modd arall. 7 Os yw myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd wedi gwneud cais am fenthyciad newydd at ffioedd sefydliad preifat sy’n llai na’r uchafswm sydd ar gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd, caiff y myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd wneud cais am fenthyg swm ychwanegol nad yw, o’i adio at y swm y gwnaed cais amdano eisoes, yn fwy na’r uchafswm hwnnw. Benthyciad at ffioedd mynediad graddedig carlam 27 1 Mae gan fyfyriwr mynediad graddedig carlam 2012 hawl yn unol â’r rheoliad hwn i gael benthyciad at ffioedd mynediad graddedig carlam mewn perthynas â phresenoldeb y myfyriwr mynediad graddedig carlam 2012 ar gwrs dynodedig sy’n gwrs mynediad graddedig carlam, neu mewn cysylltiad â’r presenoldeb hwnnw mewn modd arall. 2 Nid oes benthyciad at ffioedd mynediad graddedig carlam ar gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd sy’n flwyddyn Erasmus. 3 Rhaid i swm benthyciad at ffioedd mynediad graddedig carlam mewn perthynas â blwyddyn academaidd o gwrs dynodedig sy’n gwrs mynediad graddedig carlam beidio â bod yn fwy na’r lleiaf o’r canlynol— a £5,535; neu b y gwahaniaeth rhwng £3,465 a’r ffioedd sy’n daladwy gan y myfyriwr mynediad graddedig carlam 2012. 4 Os yw myfyriwr mynediad graddedig carlam 2012 wedi gwneud cais am fenthyciad at ffioedd mynediad graddedig carlam sy’n llai na’r uchafswm sydd ar gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd, caiff y myfyriwr mynediad graddedig carlam 2012 wneud cais am fenthyg swm ychwanegol nad yw, o’i adio at y swm y gwnaed cais amdano eisoes, yn fwy na’r uchafswm hwnnw. RHAN 5 GRANTIAU AT GOSTAU BYW Amodau cyffredinol yr hawl i gael grantiau at gostau byw 28 1 Mae gan fyfyriwr cymwys hawl i gael grant o dan y Rhan hon ar yr amod— a nad yw’r myfyriwr cymwys wedi ei hepgor o fod â’r hawl gan unrhyw un o’r paragraffau canlynol, rheoliad 6 neu reoliad 7; a b bod y myfyriwr cymwys yn bodloni amodau’r hawl i gael y grant penodol y mae’n gwneud cais amdano. 2 Nid oes gan fyfyriwr cymwys hawl i gael grant o dan y Rhan hon os paragraff 9 yw’r unig baragraff yn Rhan 2 o Atodlen 1 y mae’r myfyriwr cymwys yn dod odano. 3 Nid oes gan fyfyriwr cymwys hawl i gael grant o dan y Rhan hon o ran— a blwyddyn academaidd sy’n flwyddyn bwrsari; b blwyddyn academaidd cwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon— i a ddechreuodd cyn 1 Medi 2010; ii sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010, a’r myfyriwr cymwys yn trosglwyddo i’r cwrs presennol yn unol â rheoliad 8 o gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon a ddechreuodd cyn 1 Medi 2010; neu iii a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2010 ond cyn 1 Medi 2011 ac yr oedd y myfyriwr yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010 mewn perthynas â’r cwrs, iv pan fo cyfanswm y cyfnodau o bresenoldeb llawnamser, gan gynnwys presenoldeb at y diben o ymarfer addysgu, yn llai na 6 wythnos; c cwrs HCA hyblyg i ôl-raddedigion sydd yn parhau am lai nag un flwyddyn academaidd. 4 Nid yw paragraff (3)(b) yn gymwys at ddibenion bod â hawl i gael grant at gostau byw myfyriwr anabl o dan reoliad 29. 5 Yn ddarostyngedig i baragraff (6), nid oes hawl gan fyfyriwr mynediad graddedig carlam 2012 i gael grant o dan y Rhan hon. 6 Nid yw paragraff (5) yn gymwys at ddibenion rheoliadau 29 i 35, i fyfyrwyr mynediad graddedig carlam 2012 sy’n ymgymryd â’i flwyddyn gyntaf o astudio ar gwrs mynediad graddedig carlam. 7 Nid oes gan fyfyriwr cymwys hawl i gael grant o dan y Rhan hon mewn perthynas ag unrhyw flwyddyn academaidd ar gwrs rhyngosod os yw cyfanswm y cyfnodau o astudio llawnamser yn llai na 10 wythnos oni bai bod y cyfnodau o brofiad gwaith yn wasanaeth di-dâl. 8 At ddibenion paragraff (7), ystyr “gwasanaeth di-dâl” (“ unpaid service ”) yw— a gwasanaeth di-dâl mewn ysbyty neu mewn labordy gwasanaeth iechyd cyhoeddus neu gydag ymddiriedolaeth gofal sylfaenol yn y Deyrnas Unedig; b gwasanaeth di-dâl gydag awdurdod lleol yn y Deyrnas Unedig sy’n gweithredu i arfer eu swyddogaethau sy’n ymwneud â gofal plant a phobl ifanc, iechyd neu les neu gyda chorff gwirfoddol sy’n darparu cyfleusterau neu sy’n cynnal gweithgareddau o natur debyg yn y Deyrnas Unedig; c gwasanaeth di-dâl yn y gwasanaeth carchardai neu’r gwasanaeth prawf ac ôl-ofal yn y Deyrnas Unedig; d ymchwil ddi-dâl mewn sefydliad yn y Deyrnas Unedig neu, yn achos myfyriwr cymwys sy’n bresennol mewn sefydliad tramor fel rhan o’i gwrs, mewn sefydliad tramor; neu e gwasanaeth di-dâl gydag unrhyw un o’r canlynol— i yr Awdurdod Iechyd Strategol a sefydlwyd yn unol ag adran 13 o Ddeddf y Gwasanaeth Iechyd Gwladol 2006 neu Awdurdod Iechyd Arbennig a sefydlwyd yn unol ag adran 28 o’r Ddeddf honno ; ii Bwrdd Iechyd Lleol a sefydlwyd yn unol ag adran 11 o Ddeddf y Gwasanaeth Iechyd Gwladol (Cymru) 2006 neu Awdurdod Iechyd Arbennig a sefydlwyd yn unol ag adran 22 o’r Ddeddf honno ; iii Bwrdd Iechyd neu Fwrdd Iechyd Arbennig a gyfansoddwyd o dan adran 2 o Ddeddf y Gwasanaeth Iechyd Gwladol (Yr Alban) 1978 ; iv Bwrdd Iechyd a Gofal Cymdeithasol Rhanbarthol neu’r Asiantaeth Ranbarthol ar gyfer Iechyd y Cyhoedd a Llesiant Cymdeithasol a sefydlwyd o dan adrannau 7 a 12 o Ddeddf (Diwygio) Iechyd a Gofal Cymdeithasol (Gogledd Iwerddon) 2009 ; v Bwrdd Comisiynu’r Gwasanaeth Iechyd Gwladol a sefydlwyd o dan adran 1H o Ddeddf y Gwasanaeth Iechyd Gwladol 2006 neu Grŵp Comisiynu Clinigol a sefydlwyd o dan adran 1I o’r Ddeddf honno ; neu vi y Sefydliad Cenedlaethol dros Iechyd a Rhagoriaeth mewn Gofal a sefydlwyd o dan adran 232 o Ddeddf Iechyd a Gofal Cymdeithasol 2012 neu’r Ganolfan Gwybodaeth Iechyd a Gofal Cymdeithasol a sefydlwyd o dan adran 252 o’r Ddeddf honno . 9 Yn ddarostyngedig i baragraff (10), nid oes gan fyfyriwr cymwys hawl i gael grant o dan reoliadau 40 i 48 mewn perthynas â blwyddyn academaidd ar gwrs dynodedig os nad oes gan y myfyriwr hawl i gael cymorth perthnasol mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno. 10 Nid yw paragraff (9) yn gymwys os y rheswm nad oes gan y myfyriwr hawl i gael cymorth perthnasol o ran blwyddyn academaidd cwrs dynodedig yw— a bod y flwyddyn academaidd honno yn flwyddyn Erasmus yn unol â rheoliad 21(2); neu b bod y cwrs dynodedig yn hen gwrs ôl-radd hyblyg ar gyfer hyfforddiant cychwynnol i athrawon. 11 Ym mharagraff (9) ystyr “cymorth perthnasol” (“ relevant support ”), yn achos grant o dan reoliad 40, yw grant ar gyfer ffioedd, neu, yn achos grant o dan reoliadau 41 i 48, benthyciad at ffioedd. 12 Os bydd un o’r digwyddiadau a restrir ym mharagraff (13) yn digwydd yn ystod blwyddyn academaidd, caiff y myfyriwr fod â’r hawl i gael grant penodol yn unol â’r Rhan hon mewn perthynas â rhan o’r flwyddyn academaidd honno ond nid oes gan y myfyriwr hwnnw hawl i gael grant mewn perthynas ag unrhyw flwyddyn academaidd sy’n dechrau cyn y flwyddyn academaidd y digwyddodd y digwyddiad perthnasol ynddi. 13 Y digwyddiadau yw— a bod cwrs y myfyriwr yn dod yn gwrs dynodedig; b bod y myfyriwr, priod y myfyriwr, partner sifil y myfyriwr neu riant (fel y’i diffinnir yn Rhan 1 o Atodlen 1) y myfyriwr yn cael ei gydnabod fel ffoadur neu’n dod yn berson sydd â chaniatâd i ddod i mewn neu i aros; c bod y wladwriaeth y mae’r myfyriwr yn wladolyn iddi yn ymaelodi â’r Undeb Ewropeaidd os yw’r myfyriwr wedi bod yn preswylio fel arfer yn y Deyrnas Unedig a’r Ynysoedd drwy gydol y cyfnod o dair blynedd yn union cyn diwrnod cyntaf blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs; d bod y myfyriwr yn ennill yr hawl i breswylio’n barhaol; e bod y myfyriwr yn dod yn blentyn i weithiwr Twrcaidd; f bod y myfyriwr yn dod yn berson a ddisgrifir ym mharagraff 6(1)(a) o Atodlen 1; neu g bod y myfyriwr yn dod yn blentyn i wladolyn Swisaidd. 14 Yn ddarostyngedig i baragraff (15), nid oes gan fyfyriwr cymwys hawl i gael grant o dan y Rhan hon os yw’n garcharor. 15 Nid yw paragraff (14) yn gymwys o ran grant at gostau byw myfyrwyr anabl sy’n daladwy mewn cysylltiad â chwrs dynodedig sy’n dechrau cyn 1 Medi 2012. 16 Rhaid trin myfyriwr y mae’r paragraff hwn yn gymwys iddo fel pe bai’n bresennol ar y cwrs dynodedig at ddibenion bod â hawl i gael y grantiau canlynol— a grantiau ar gyfer dibynyddion; b grant at gostau byw myfyrwyr anabl; c grant cynhaliaeth neu grant cymorth arbennig; d grant addysg uwch. 17 Mae paragraff (16) yn gymwys i’r canlynol— a myfyriwr cwrs gradd cywasgedig; b myfyriwr cymwys anabl— i nad yw’n fyfyriwr cwrs gradd cywasgedig; a ii sy’n ymgymryd â chwrs dynodedig yn y Deyrnas Unedig ond nad yw’n bresennol am na all fod yn bresennol am reswm sy’n ymwneud â’i anabledd; ac c myfyriwr cymwys ar gyfnod astudio neu ar gyfnod lleoliad gwaith yn ystod blwyddyn Erasmus. 18 Nid oes gan fyfyriwr cymwys sy’n ymgymryd â chwrs dysgu o bell yr hawl i gael unrhyw grant o dan y Rhan hon ac eithrio (pan fo’n briodol) grant at gostau byw myfyrwyr anabl yn unol â rheoliad 29. Grantiau at gostau byw myfyrwyr anabl 29 1 Mae gan fyfyriwr cymwys hawl yn unol â’r rheoliad hwn i gael grant at gostau byw myfyrwyr anabl i helpu i dalu am y gwariant ychwanegol y mae Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni ei bod yn ofynnol i’r myfyriwr cymwys ei ysgwyddo oherwydd anabledd sydd ganddo mewn cysylltiad â’i bresenoldeb ar gwrs dynodedig neu mewn cysylltiad â chwrs dynodedig y mae’n ymgymryd ag ef. 2 Yn ddarostyngedig i’r paragraffau canlynol, swm y grant at gostau byw myfyrwyr anabl o dan y rheoliad hwn yw’r swm y mae Gweinidogion Cymru yn ystyried sy’n briodol yn unol ag amgylchiadau’r myfyriwr cymwys. 3 Ac eithrio pan fo paragraff (5) yn gymwys, rhaid i swm y grant at gostau byw myfyrwyr anabl beidio â bod yn fwy na’r canlynol— a £21,181 mewn perthynas â blwyddyn academaidd at wariant ar gynorthwyydd personol anfeddygol; b £5,332 mewn perthynas â phob blwyddyn academaidd yn ystod y cyfnod cymhwystra at wariant ar eitemau mawr o offer arbenigol; c y gwariant ychwanegol sy’n cael ei ysgwyddo— i yn y Deyrnas Unedig er mwyn bod yn bresennol yn y sefydliad, ii yn y Deyrnas Unedig neu y tu allan iddi er mwyn bod yn bresennol, fel rhan o gwrs y myfyriwr cymwys, ar unrhyw gyfnod astudio mewn sefydliad tramor neu er mwyn bod yn bresennol yn yr Athrofa; d £1,785 mewn perthynas â blwyddyn academaidd at unrhyw wariant arall gan gynnwys gwariant sy’n cael ei ysgwyddo at y dibenion y cyfeirir atynt yn is-baragraff (a) neu (b) sy’n fwy na’r uchafsymiau penodedig a bennir yn y paragraffau hynny. 4 Os yw’r myfyriwr cymwys wedi cael taliadau i helpu i dalu am wariant ar eitemau mawr o offer arbenigol mewn cysylltiad â’r cwrs yn rhinwedd y ffaith bod ganddo ddyfarniad trosiannol, mae uchafswm y grant o dan baragraff (3)(b) yn cael ei ostwng yn ôl swm y taliadau hynny. 5 Uchafswm y grant o dan baragraffau (3)(a) a (3)(d) yw £15,885 a £1,338, yn y drefn honno— a os yw myfyriwr cymwys yn bresennol ar gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon— i a ddechreuodd cyn 1 Medi 2010; ii sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010, a’r myfyriwr yn trosglwyddo i’r cwrs presennol yn unol â rheoliad 8 o gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon a ddechreuodd cyn 1 Medi 2010; neu iii a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2010 ond cyn 1 Medi 2011 a’r myfyriwr yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010 mewn perthynas â’r cwrs; a b os, mewn unrhyw flwyddyn academaidd ar y cwrs hwnnw, yw cyfanswm y cyfnodau o astudio llawnamser ac ymarfer dysgu llawnamser gyda’i gilydd yn llai na 6 wythnos. 6 Nid oes gan fyfyriwr cymwys hawl i gael grant at gostau byw myfyrwyr anabl o dan y rheoliad hwn mewn perthynas â chwrs dysgu o bell oni bai bod Gweinidogion Cymru yn ystyried bod y myfyriwr yn ymgymryd â’r cwrs yng Nghymru ar ddiwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd gyntaf. 7 Ni fydd gan fyfyriwr cymwys sy’n ymgymryd â chwrs dysgu o bell hawl bellach i gael grant at gostau byw myfyrwyr anabl o dan y rheoliad hwn mewn perthynas â’r cwrs hwnnw os yw Gweinidogion Cymru yn ystyried bod y myfyriwr yn ymgymryd â’r cwrs y tu allan i’r Deyrnas Unedig. 8 Yn ddarostyngedig i baragraffau (9) a (10), mae grant at gostau byw myfyrwyr anabl yn daladwy i fyfyriwr cymwys mewn perthynas â phedwar chwarter y flwyddyn academaidd. 9 Pan fo grant at gostau byw myfyrwyr anabl yn cael ei ddefnyddio ar gyfer gwariant ar eitemau mawr o offer arbenigol (o fewn ystyr paragraff (3)(b)), caiff fod yn daladwy mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd gyfan. 10 Pan fo un o’r digwyddiadau a restrir yn rheoliad 28(13) yn digwydd yn ystod blwyddyn academaidd, dim ond at y dibenion a bennir ym mharagraffau (3)(a), (c) a (d), mewn perthynas â’r chwarteri hynny sy’n dechrau ar ôl i’r digwyddiad perthnasol ddigwydd, y caiff myfyriwr cymwys fod â hawl i gael grant at gostau byw myfyrwyr anabl. Grantiau ar gyfer dibynyddion – cyffredinol 30 1 Mae’r grantiau ar gyfer dibynyddion yn cynnwys yr elfennau canlynol— a grant ar gyfer dibynyddion mewn oed; b grant gofal plant; c lwfans dysgu ar gyfer rhieni. 2 Nodir amodau’r hawl i gael pob elfen a’r symiau sy’n daladwy yn rheoliadau 31 i 34. 3 Caniateir didynnu swm o unrhyw un o elfennau’r grantiau ar gyfer dibynyddion yn unol â rheoliad 67. Grantiau ar gyfer dibynyddion - grant ar gyfer dibynyddion mewn oed 31 1 Mae gan fyfyriwr cymwys hawl i gael grant ar gyfer dibynyddion mewn oed mewn cysylltiad â phresenoldeb y myfyriwr cymwys ar gwrs dynodedig yn unol â’r rheoliad hwn. 2 Mae’r grant ar gyfer dibynyddion mewn oed ar gael mewn perthynas ag un dibynnydd i fyfyriwr cymwys sydd naill ai— a yn bartner i’r myfyriwr cymwys; neu b yn ddibynnydd mewn oed i’r myfyriwr cymwys nad yw ei incwm net am y flwyddyn berthnasol yn fwy na £3,923. 3 Mae swm y grant ar gyfer dibynyddion mewn oed sy’n daladwy mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn cael ei gyfrifo yn unol â rheoliad 34, a’r swm sylfaenol yw— a £2,732; neu b os yw’r person y mae’r myfyriwr cymwys yn gwneud cais mewn perthynas ag ef am grant ar gyfer dibynyddion mewn oed yn preswylio fel arfer y tu allan i’r Deyrnas Unedig, unrhyw swm nad yw’n fwy na £2,732 ac sydd ym marn Gweinidogion Cymru yn rhesymol o dan yr amgylchiadau. Grantiau ar gyfer dibynyddion – grant gofal plant 32 1 Mae gan fyfyriwr cymwys, mewn cysylltiad â phresenoldeb y myfyriwr cymwys ar gwrs dynodedig, hawl i gael grant gofal plant yn unol â’r rheoliad hwn. 2 Yn ddarostyngedig i baragraffau (3) a (4), mae’r grant gofal plant ar gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd y mae’r myfyriwr cymwys yn ysgwyddo costau rhagnodedig ar gyfer gofal plant ynddi a hynny ar gyfer— a plentyn dibynnol sydd o dan 15 oed yn union cyn dechrau’r flwyddyn academaidd, gan gynnwys plentyn dibynnol a enir ar ôl i’r flwyddyn academaidd ddechrau; neu b plentyn dibynnol sydd ag anghenion addysgol arbennig o fewn yr ystyr a roddir i “special educational needs” yn adran 312 o Ddeddf Addysg 1996 ac sydd o dan 17 oed yn union cyn dechrau’r flwyddyn academaidd, gan gynnwys plentyn dibynnol a enir ar ôl i’r flwyddyn academaidd ddechrau. 3 Nid oes gan fyfyriwr cymwys hawl i gael grant o dan y rheoliad hwn os yw’r myfyriwr cymwys neu bartner y myfyriwr cymwys wedi dewis cael yr elfen gofal plant o’r credyd treth gweithio o dan Ran I o Ddeddf Credydau Treth 2002 neu os oes ganddo hawlogaeth i gael dyfarniad o gredyd cynhwysol sy’n cynnwys swm o dan reoliad 31 o Reoliadau Credyd Cynhwysol 2013 (elfen costau gofal plant) . 4 Nid oes gan fyfyriwr cymwys hawl i gael grant o dan y rheoliad hwn os yw’r costau rhagnodedig ar gyfer gofal plant y mae’n eu hysgwyddo’n cael eu talu, neu os ydynt i’w talu, gan y myfyriwr i bartner y myfyriwr cymwys. 5 Yn ddarostyngedig i baragraffau (6), (7) ac (8), swm sylfaenol y grant gofal plant am bob wythnos yw— a ar gyfer un plentyn dibynnol, 85 y cant o gostau rhagnodedig ar gyfer gofal plant, hyd at uchafswm o £161.50 yr wythnos; neu b ar gyfer dau neu fwy o blant dibynnol, 85 y cant o gostau rhagnodedig ar gyfer gofal plant, hyd at uchafswm o £274.55 yr wythnos, ac eithrio nad oes gan y myfyriwr cymwys hawl i gael unrhyw grant o’r fath mewn perthynas â phob wythnos sy’n dod o fewn y cyfnod rhwng diwedd y cwrs a diwedd y flwyddyn academaidd y daw’r cwrs i ben ynddi. 6 Er mwyn cyfrifo swm sylfaenol y grant gofal plant— a mae wythnos yn rhedeg o ddydd Llun i ddydd Sul; a b os yw wythnos yr ysgwyddir costau rhagnodedig ar gyfer gofal plant mewn perthynas â hi yn dod yn rhannol o fewn y flwyddyn academaidd y mae grant gofal plant yn daladwy mewn perthynas â hi o dan y rheoliad hwn ac yn rhannol y tu allan i’r flwyddyn academaidd honno, cyfrifir uchafswm wythnosol y grant drwy luosi’r uchafswm wythnosol perthnasol ym mharagraff (5) â nifer y dyddiau yn yr wythnos honno sy’n dod o fewn y flwyddyn academaidd a rhannu’r canlyniad â saith. 7 Pan na fo cais myfyriwr cymwys am grant gofal plant yn nodi darparwr gofal plant, caiff Gweinidogion Cymru— a cyfyngu ar swm y grant gofal plant a delir i’r myfyriwr i 85 y cant o’r costau rhagnodedig ar gyfer gofal plant hyd at uchafswm o £115 yr wythnos; a b cyfyngu ar y taliad o’r grant gofal plant i un chwarter o’r flwyddyn academaidd. 8 Yn ddarostyngedig i baragraff (9), mae grant gofal plant yn daladwy i fyfyriwr cymwys mewn perthynas â phedwar chwarter y flwyddyn academaidd. 9 Pan fo un o’r digwyddiadau a restrir yn rheoliad 28(13) yn digwydd yn ystod blwyddyn academaidd, dim ond mewn perthynas â’r chwarteri hynny sy’n dechrau ar ôl i’r digwyddiad perthnasol ddigwydd y caiff myfyriwr cymwys fod â hawl i gael grant gofal plant. Grantiau ar gyfer dibynyddion – lwfans dysgu ar gyfer rhieni 33 1 Mae gan fyfyriwr cymwys hawl mewn cysylltiad â’i bresenoldeb ar gwrs dynodedig i gael y lwfans dysgu ar gyfer rhieni os oes ganddo un neu fwy o ddibynyddion sy’n blant dibynnol. 2 Mae swm y lwfans dysgu ar gyfer rhieni sy’n daladwy mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn cael ei gyfrifo yn unol â rheoliad 34, a’r swm sylfaenol yw £1,557. Grantiau ar gyfer dibynyddion – eu cyfrifo 34 1 Yn ddarostyngedig i’r paragraffau canlynol, y swm sy’n daladwy mewn perthynas ag elfen benodol o’r grantiau ar gyfer dibynyddion y mae gan y myfyriwr cymwys hawl i’w chael o dan reoliadau 31 i 33 yw’r swm hwnnw o’r elfen honno sy’n weddill ar ôl cymhwyso, hyd nes iddo gael ei ddihysbyddu, swm sy’n hafal i (A - B) fel a ganlyn ac yn y drefn ganlynol— a i ostwng swm sylfaenol y grant ar gyfer dibynyddion mewn oed os oes gan y myfyriwr cymwys hawl i gael yr elfen honno o dan reoliad 31; b i ostwng swm sylfaenol y grant gofal plant am y flwyddyn academaidd os oes gan y myfyriwr cymwys hawl i gael yr elfen honno o dan reoliad 32; ac c i ostwng swm sylfaenol y lwfans dysgu ar gyfer rhieni os oes gan y myfyriwr cymwys hawl i gael yr elfen honno o dan reoliad 33. 2 Yn y rheoliad hwn ac yn ddarostyngedig i baragraff (11)— A yw swm cyfanredol y canlynol— incwm gweddilliol partner y myfyriwr cymwys ar gyfer y flwyddyn ariannol gynharach; incwm gweddilliol dibynnydd mewn oed y myfyriwr cymwys ar gyfer y flwyddyn ariannol gynharach; ac yn ddarostyngedig i baragraffau (3), (4) a (5), incwm net plant dibynnol y myfyriwr cymwys ar gyfer y flwyddyn ariannol gynharach; a B yw— £1,159 os nad oes gan y myfyriwr cymwys blentyn dibynnol; £3,473 os nad yw’r myfyriwr cymwys yn rhiant unigol a bod ganddo un plentyn dibynnol; £4,632— os nad yw’r myfyriwr cymwys yn rhiant unigol a bod ganddo fwy nag un plentyn dibynnol; neu os yw’r myfyriwr cymwys yn rhiant unigol a bod ganddo un plentyn; £5,797 os yw’r myfyriwr cymwys yn rhiant unigol a bod ganddo fwy nag un plentyn dibynnol. 3 Pan fo Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni bod incwm net plant dibynnol y myfyriwr cymwys yn y flwyddyn ariannol yn dechrau yn union cyn y flwyddyn berthnasol (“y flwyddyn ariannol gyfredol”) yn debygol o beidio â bod yn fwy na 85 y cant o werth sterling eu hincwm net yn y flwyddyn ariannol gynharach, caiff Gweinidogion Cymru, at ddiben galluogi’r myfyriwr cymwys i fod yn bresennol ar y cwrs heb galedi, ganfod incwm net y plant dibynnol ar gyfer y flwyddyn ariannol gyfredol. 4 Os digwydd bod paragraff (3) neu’r paragraff hwn wedi ei gymhwyso mewn perthynas â blwyddyn academaidd flaenorol y cwrs presennol a bod Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni bod incwm net plant dibynnol y myfyriwr cymwys yn y flwyddyn ariannol yn dechrau yn union cyn y flwyddyn berthnasol (“y flwyddyn ariannol gyfredol”) yn debygol o beidio â bod yn fwy na 85 y cant o werth sterling eu hincwm net yn y flwyddyn ariannol flaenorol, caiff Gweinidogion Cymru, at ddibenion galluogi’r myfyriwr cymwys i fod yn bresennol ar y cwrs heb galedi, ganfod incwm net y plant dibynnol ar gyfer y flwyddyn ariannol gyfredol. 5 Mewn blwyddyn academaidd yn union ar ôl un y mae Gweinidogion Cymru wedi canfod ynddi incwm net plant dibynnol y myfyriwr cymwys ar gyfer y flwyddyn ariannol gyfredol o dan baragraff (3), neu, pan fo’n gymwys, o dan baragraff (4), rhaid i Weinidogion Cymru ganfod incwm net y plant dibynnol yn y flwyddyn ariannol flaenorol. 6 Yn ddarostyngedig i baragraffau (8), (9) ac (16), os yw B yn fwy na neu’n hafal i A , mae swm sylfaenol pob elfen o’r grantiau ar gyfer dibynyddion y mae gan y myfyriwr cymwys hawl i’w chael yn daladwy. 7 Os yw ( A - B ) yn hafal i neu’n fwy na chyfanswm symiau sylfaenol elfennau’r grantiau ar gyfer dibynyddion y mae gan y myfyriwr cymwys hawl i’w cael, y swm sy’n daladwy mewn perthynas â phob elfen yw dim. 8 Gostyngir swm y grant ar gyfer dibynyddion mewn oed a gyfrifir o dan baragraff (1) o ran dibynnydd mewn oed gan hanner y swm— a os yw partner y myfyriwr cymwys— i yn fyfyriwr cymwys; neu ii yn dal dyfarniad statudol; a b os cymerir i ystyriaeth ddibynyddion y partner hwnnw wrth gyfrifo swm y cymorth y mae gan y partner hwnnw hawl i’w gael neu’r taliad y mae ganddo hawlogaeth iddo o dan y dyfarniad statudol. 9 Gostyngir swm y grant gofal plant a gyfrifir o dan baragraff (1) gan hanner y swm— a os yw partner y myfyriwr cymwys— i yn fyfyriwr cymwys; neu ii yn dal dyfarniad statudol; a b os cymerir i ystyriaeth ddibynyddion y partner hwnnw wrth gyfrifo swm y cymorth y mae gan y partner hwnnw hawl i’w gael neu’r taliad y mae ganddo hawlogaeth iddo o dan y dyfarniad statudol. 10 Os yw swm y lwfans dysgu ar gyfer rhieni a gyfrifir o dan baragraff (1) yn £0.01 neu fwy ond yn llai na £50, swm y lwfans dysgu ar gyfer rhieni sy’n daladwy yw £50. 11 Mae paragraffau (12) i (15) yn gymwys os bydd unrhyw un o’r canlynol yn digwydd, yn ystod y flwyddyn academaidd— a bod nifer dibynyddion y myfyriwr cymwys yn newid; b bod person yn dod yn ddibynnydd i’r myfyriwr cymwys neu’n peidio â bod yn ddibynnydd iddo; c bod y myfyriwr cymwys yn dod yn rhiant unigol neu’n peidio â bod yn rhiant unigol; d bod myfyriwr yn dod yn fyfyriwr cymwys o ganlyniad i ddigwyddiad y cyfeirir ato yn rheoliad 28(13). 12 Er mwyn penderfynu priod werthoedd A a B ac a oes grant ar gyfer dibynyddion mewn oed neu lwfans dysgu ar gyfer rhieni yn daladwy, rhaid i Weinidogion Cymru benderfynu ar y canlynol mewn perthynas â phob chwarter perthnasol drwy gyfeirio at amgylchiadau’r myfyriwr cymwys yn y chwarter perthnasol— a faint o ddibynyddion y mae’r myfyriwr cymwys i gael ei drin fel pe baent ganddo; b pwy yw’r dibynyddion hynny; c a yw’r myfyriwr i gael ei drin fel rhiant unigol. 13 Swm y grantiau ar gyfer dibynyddion am y flwyddyn academaidd yw cyfanswm y grant ar gyfer dibynyddion mewn oed a’r lwfans dysgu ar gyfer rhieni wedi eu cyfrifo mewn perthynas â phob chwarter perthnasol o dan baragraff (14) a swm unrhyw grant gofal plant am y flwyddyn academaidd. 14 Mae swm y grant ar gyfer dibynyddion mewn oed a’r lwfans dysgu ar gyfer rhieni mewn perthynas â chwarter perthnasol yn draean o swm y grant neu’r lwfans am y flwyddyn academaidd pe bai amgylchiadau’r myfyriwr yn y chwarter perthnasol fel y’u pennir o dan baragraff (12) yn gymwys drwy gydol y flwyddyn academaidd. 15 Yn y rheoliad hwn, ystyr “chwarter perthnasol” (“ relevant quarter ”) yw— a yn achos myfyriwr cymwys y cyfeirir ato ym mharagraff (11)(d), chwarter sy’n dechrau ar ôl i’r digwyddiad perthnasol ddigwydd ac eithrio chwarter pryd y mae’r un hwyaf o unrhyw wyliau yn digwydd, ym marn Gweinidogion Cymru; b fel arall, chwarter ac eithrio’r chwarter pryd y mae’r un hwyaf o unrhyw wyliau yn digwydd, ym marn Gweinidogion Cymru. 16 Caniateir gwneud didyniad yn unol â Rhan 9 o’r swm sy’n daladwy o ran elfen benodol o’r grantiau ar gyfer dibynyddion a gyfrifir o dan y Rhan hon. Grantiau ar gyfer dibynyddion – dehongli 35 1 Yn rheoliadau 31 i 34— a yn ddarostyngedig i baragraff (5), ystyr “dibynnydd mewn oed” (“ adult dependant ”), mewn perthynas â myfyriwr cymwys, yw person mewn oed sy’n dibynnu ar y myfyriwr cymwys, ac eithrio plentyn y myfyriwr cymwys, partner y myfyriwr cymwys (gan gynnwys priod neu bartner sifil y mae Gweinidogion Cymru o’r farn bod y myfyriwr cymwys wedi gwahanu oddi wrtho) neu gyn bartner y myfyriwr cymwys; b mae “plentyn” (“ child ”) mewn perthynas â myfyriwr cymwys yn cynnwys unrhyw blentyn i bartner y myfyriwr cymwys sy’n ddibynnol arno ac unrhyw blentyn y mae gan y myfyriwr cymwys gyfrifoldeb rhiant drosto a hwnnw’n blentyn sy’n ddibynnol arno; c ystyr “dibynnydd” (“ dependant ”), mewn perthynas â myfyriwr cymwys, yw partner y myfyriwr cymwys, plentyn dibynnol y myfyriwr cymwys neu ddibynnydd mewn oed, nad yw ym mhob achos yn fyfyriwr cymwys ac nad oes ganddo ddyfarniad statudol; d ystyr “dibynnol” (“ dependent ”) yw ariannol ddibynnol yn gyfan gwbl neu’n bennaf; e ystyr “plentyn dibynnol” (“ dependent child ”), mewn perthynas â myfyriwr cymwys yw plentyn sy’n ddibynnol ar y myfyriwr cymwys; f ystyr “blwyddyn ariannol” (“ financial year ”) yw’r cyfnod o ddeuddeng mis y mae incwm dibynnydd (y cyfrifir ei incwm o dan reoliadau 31 i 34) yn cael ei gyfrifiannu mewn perthynas ag ef at ddibenion y ddeddfwriaeth treth incwm sy’n gymwys iddo; g ystyr “rhiant unigol” (“ lone parent ”) yw myfyriwr cymwys nad oes ganddo bartner ac y mae ganddo blentyn dibynnol; h ystyr “Aelod-wladwriaeth” (“ Member State ”) yw Aelod-wladwriaeth o’r Undeb Ewropeaidd; i mae i “incwm net” (“ net income ”) yr ystyr a roddir ym mharagraff (7); j yn ddarostyngedig i is-baragraffau (p), (q), (r) a pharagraffau (3) a (4) ystyr “partner” (“ partner ”) yw unrhyw un o’r canlynol— i priod myfyriwr cymwys; ii partner sifil myfyriwr cymwys; iii person sydd fel arfer yn byw gyda myfyriwr cymwys fel pe bai’r person yn briod i’r myfyriwr cymwys, pan fo’r myfyriwr cymwys yn dod o fewn paragraff 2(1)(a) o Atodlen 5 ac wedi dechrau ar y cwrs dynodedig ar neu ar ôl 1 Medi 2000; iv person sydd fel arfer yn byw gyda myfyriwr cymwys fel pe bai’r person yn bartner sifil i’r myfyriwr cymwys, pan fo’r myfyriwr cymwys yn dod o fewn paragraff 2(1)(a) o Atodlen 5 ac wedi dechrau ar y cwrs dynodedig ar neu ar ôl 1 Medi 2005; k ystyr “blwyddyn ariannol flaenorol” (“ preceding financial year ”) yw’r flwyddyn ariannol yn union cyn y flwyddyn berthnasol; l ystyr “blwyddyn ariannol gynharach” (“ prior financial year ”) yw’r flwyddyn ariannol yn union cyn y flwyddyn ariannol flaenorol; m ystyr “blwyddyn berthnasol” (“ relevant year ”) yw blwyddyn academaidd y cwrs presennol y mae incwm dibynnydd y myfyriwr cymwys yn dod o’i mewn i’w asesu mewn perthynas â hi; n ystyr “incwm gweddilliol” (“ residual income ”) yw incwm trethadwy ar ôl cymhwyso paragraff (10) (yn achos partner myfyriwr cymwys) neu baragraff (11) (yn achos dibynnydd mewn oed myfyriwr cymwys); o ystyr “incwm trethadwy” (“ taxable income ”) yw, mewn perthynas â’r flwyddyn ariannol gynharach, incwm trethadwy person o bob ffynhonnell a gyfrifiennir at ddibenion— i y Deddfau Treth Incwm; ii deddfwriaeth treth incwm Aelod-wladwriaeth arall sy’n gymwys i incwm y person; neu iii pan fo deddfwriaeth mwy nag un Aelod-wladwriaeth yn gymwys i’r cyfnod, y ddeddfwriaeth y mae Gweinidogion Cymru yn ystyried y bydd y person yn talu’r swm mwyaf o dreth yn y cyfnod hwnnw odani, ac eithrio nad ystyrir yr incwm y cyfeirir ato ym mharagraff (2) a delir i barti arall; p oni nodir fel arall, nid yw person a fyddai fel arall yn bartner o dan is-baragraff (j) yn cael ei drin fel partner— i os yw’r person hwnnw a’r myfyriwr cymwys, ym marn Gweinidogion Cymru, wedi gwahanu; neu ii os yw’r person fel arfer yn byw y tu allan i’r Deyrnas Unedig ac nad yw’n cael ei gynnal gan y myfyriwr cymwys; q at ddibenion y diffiniad o “dibynnydd mewn oed” (“ adult dependant ”), rhaid trin person fel partner os byddai’r person yn bartner o dan is-baragraff (j) oni bai am y ffaith nad yw’r myfyriwr cymwys y mae’r person fel arfer yn byw gydag ef yn dod o fewn paragraff 2(1)(a) o Atodlen 5; r at ddibenion y diffiniadau o “plentyn” (“ child ”) a “rhiant unigol” (“ lone parent ”), rhaid trin person fel partner os byddai’r person yn bartner o dan is-baragraff (j) oni bai am y dyddiad y dechreuodd y myfyriwr cymwys ar y cwrs dynodedig a bennir neu’r ffaith nad yw’r myfyriwr cymwys y mae’r person fel arfer yn byw gydag ef yn dod o fewn paragraff 2(1)(a) o Atodlen 5. 2 Yr incwm y cyfeirir ato yn y paragraff hwn yw unrhyw fudd-daliadau o dan drefniant pensiwn yn unol â gorchymyn a wnaed o dan adran 23 o Ddeddf Achosion Priodasol 1973 sy’n cynnwys darpariaeth a wnaed yn rhinwedd adrannau 25B(4) a 25E(3) o’r Ddeddf honno neu fudd-daliadau pensiwn o dan Ran 1 o Atodlen 5 i Ddeddf Partneriaeth Sifil 2004 sy’n cynnwys darpariaeth a wnaed yn rhinwedd Rhannau 6 a 7 o’r Atodlen honno. 3 At ddibenion rheoliad 33— a nid yw paragraff (1)(p) yn gymwys; a b rhaid trin person fel partner os byddai’r person yn bartner o dan baragraff (1)(j) oni bai am y ffaith nad yw’r myfyriwr cymwys y mae’r person fel arfer yn byw gydag ef yn dod o fewn paragraff 2(1)(a) o Atodlen 5. 4 At ddibenion penderfynu a yw rhywun yn gynbartner i bartner i fyfyriwr cymwys, ystyr “partner” (“ partner ”) o ran partner i fyfyriwr cymwys yw— a priod i bartner myfyriwr cymwys; b partner sifil i bartner myfyriwr cymwys; c pan fo’r myfyriwr cymwys wedi dechrau ar y cwrs dynodedig a bennir ar neu ar ôl 1 Medi 2000, person (“A”) sydd fel arfer yn byw gyda phartner (“B”) myfyriwr cymwys fel petai A yn briod i B; d pan fo’r myfyriwr cymwys wedi dechrau ar y cwrs dynodedig a bennir ar neu ar ôl 1 Medi 2005, person (“A”) sydd fel arfer yn byw gyda phartner (“B”) myfyriwr cymwys fel petai A yn bartner sifil i B; 5 Yn ddarostyngedig i baragraff (6), at ddibenion y diffiniadau o “dibynnydd mewn oed” (“ adult dependant ”) a “plentyn dibynnol” (“ dependent child ”) caiff Gweinidogion Cymru ymdrin â pherson mewn oed neu blentyn fel un sy’n ddibynnol ar fyfyriwr cymwys os ydynt yn fodlon nad yw’r oedolyn neu’r plentyn— a yn ddibynnol ar— i y myfyriwr cymwys yn unig; neu ii partner y myfyriwr cymwys yn unig; ond b yn hytrach yn ddibynnol ar y myfyriwr cymwys a’i bartner gyda’i gilydd. 6 Rhaid i Weinidogion Cymru beidio ag ymdrin ag oedolyn (“A”) fel un sy’n ddibynnol ar fyfyriwr cymwys yn unol â pharagraff (5), os yw A— a yn briod neu’n bartner sifil i bartner y myfyriwr cymwys (yn cynnwys priod neu bartner sifil yr ystyria Gweinidogion Cymru bod partner y myfyriwr cymwys wedi gwahanu oddi wrtho); neu b yn gynbartner partner y myfyriwr cymwys. 7 Incwm net dibynnydd yw incwm y dibynnydd o bob ffynhonnell (am y flwyddyn berthnasol at ddibenion rheoliad 31(2)(b) ac am y flwyddyn ariannol gynharach at ddibenion rheoliad 34(2)) wedi ei ostwng yn ôl swm y dreth incwm a’r cyfraniadau nawdd cymdeithasol sy’n daladwy mewn perthynas â hi ond gan anwybyddu— a unrhyw bensiwn, lwfans neu fudd-dal arall a delir oherwydd anabledd neu analluedd sydd gan y dibynnydd; b budd-dal plant sy’n daladwy o dan Ran IX o Ddeddf Cyfraniadau a Budd-daliadau Nawdd Cymdeithasol 1992 ; c unrhyw gymorth ariannol sy’n daladwy i’r dibynnydd gan awdurdod lleol yn unol â rheoliadau a wnaed o dan adrannau 2, 3 a 4 o Ddeddf Mabwysiadu a Phlant 2002 ; d unrhyw lwfans gwarcheidwad y mae gan y dibynnydd hawlogaeth i’w gael o dan adran 77 o Ddeddf Cyfraniadau a Budd-daliadau Nawdd Cymdeithasol 1992; e yn achos dibynnydd y mae plentyn sy’n derbyn gofal awdurdod lleol wedi ei fyrddio gydag ef, unrhyw daliad a wneir i’r dibynnydd hwnnw yn unol ag adran 23 o Ddeddf Plant 1989 ; f unrhyw daliad a wneir i’r dibynnydd o dan adran 23C(5A) o Ddeddf Plant 1989 ; g unrhyw daliadau a wneir i’r dibynnydd o dan adran 15 o Ddeddf Plant 1989 ac Atodlen 1 iddi mewn perthynas â pherson nad yw’n blentyn i’r dibynnydd neu unrhyw gymorth a roddir gan awdurdod lleol yn unol ag adran 24 o’r Ddeddf honno ; h unrhyw gredyd treth plant y mae gan y dibynnydd hawlogaeth i’w gael o dan Ran I o Ddeddf Credydau Treth 2002 ; ac i yn achos dibynnydd sydd â hawlogaeth i gael dyfarniad o gredyd cynhwysol— i unrhyw swm a gynhwysir wrth gyfrifo’r dyfarniad o dan reoliad 27(1) o Reoliadau Credyd Cynhwysol 2013, mewn perthynas â’r ffaith bod gan y dibynnydd allu cyfyngedig i weithio neu allu cyfyngedig i weithio ac i wneud gweithgareddau sy’n gysylltiedig â gwaith; a ii unrhyw swm neu swm ychwanegol a gynhwysir wrth gyfrifo’r dyfarniad o dan reoliad 24 o’r Rheoliadau hynny (elfen y plentyn). 8 Os yw myfyriwr cymwys neu bartner y myfyriwr cymwys yn gwneud unrhyw daliadau ailgylchol a oedd yn cael eu gwneud o’r blaen gan y myfyriwr cymwys yn unol â rhwymedigaeth a ysgwyddwyd cyn blwyddyn academaidd gyntaf cwrs y myfyriwr cymwys, mae incwm gweddilliol partner y myfyriwr cymwys wedi ei ostwng— a o swm sy’n hafal i’r taliadau o dan sylw am y flwyddyn academaidd, os cafodd y rhwymedigaeth, ym marn Gweinidogion Cymru, ei hysgwyddo’n rhesymol; neu b o unrhyw swm llai, os bydd unrhyw swm o gwbl, sy’n briodol ym marn Gweinidogion Cymru, os gellid yn rhesymol, yn eu barn hwy, bod wedi ysgwyddo rhwymedigaeth lai. 9 At ddibenion paragraff (7), os yw’r dibynnydd yn blentyn dibynnol a bod taliadau’n cael eu gwneud i’r myfyriwr cymwys tuag at gynhaliaeth y plentyn dibynnol, rhaid trin y taliadau hynny fel incwm y plentyn dibynnol. 10 Penderfynir ar incwm gweddilliol partner myfyriwr cymwys yn unol â pharagraff 6 o Atodlen 5. 11 Penderfynir ar incwm gweddilliol dibynnydd mewn oed myfyriwr cymwys yn unol â pharagraff 5 o Atodlen 5 (ac eithrio is-baragraffau (9), (10), neu (11) o baragraff 5) gan ddehongli cyfeiriadau at y rhiant fel pe baent yn gyfeiriadau at ddibynnydd mewn oed y myfyriwr cymwys. Dehongli rheoliadau 37 i 39 36 At ddibenion rheoliadau 37 i 39— a mae unrhyw gyfeiriad at wariant a ysgwyddir at y diben o fod yn bresennol mewn sefydliad neu gyfnod astudio neu gyfnod ar leoliad gwaith dramor yn ystod blwyddyn Erasmus— i yn cynnwys gwariant cyn ac ar ôl bod yn bresennol felly; a ii nid yw’n cynnwys unrhyw wariant y mae grant yn daladwy mewn perthynas ag ef o dan reoliad 29; b ystyr “chwarter cymhwysol” (“ qualifying quarter ”) yw chwarter pan fo’r myfyriwr cymwys yn bresennol, fel rhan o gwrs y myfyriwr cymwys, mewn sefydliad tramor, yr Athrofa, neu leoliad gwaith tramor yn ystod blwyddyn Erasmus, am o leiaf hanner cyfnod y chwarter hwnnw. Amodau’r hawl i gael y grant at deithio 37 1 Mae grant ar gael i fyfyriwr cymwys sy’n mynychu cwrs mewn meddygaeth neu ddeintyddiaeth (y mae rhan hanfodol ohono’n gyfnod o astudio ar ffurf hyfforddiant clinigol) mewn perthynas â’r gwariant rhesymol y mae’n orfodol i’r myfyriwr cymwys ei ysgwyddo mewn blwyddyn academaidd at ddiben mynychu, mewn cysylltiad â chwrs y myfyriwr cymwys, unrhyw ysbyty neu fangre arall yn y Deyrnas Unedig (nad yw’n rhan o’r sefydliad) lle y darperir cyfleusterau ar gyfer hyfforddiant clinigol ac eithrio gwariant a ysgwyddir at ddiben cyfnod o astudio preswyl heb fod yn y sefydliad. 2 Mae grant ar gael i fyfyriwr cymwys ynglŷn â’r gwariant rhesymol y mae’n orfodol iddo’i ysgwyddo ym mhob chwarter cymhwysol naill ai yn y Deyrnas Unedig neu’r tu allan iddi er mwyn bod yn bresennol, fel rhan o’i gwrs, mewn sefydliad tramor, yr Athrofa neu leoliad gwaith dramor yn ystod blwyddyn Erasmus. 3 Yn ddarostyngedig i baragraff (4), mae grant o dan y rheoliad hwn yn daladwy i fyfyriwr cymwys mewn perthynas â phedwar chwarter y flwyddyn academaidd. 4 Pan fo un o’r digwyddiadau a restrir yn rheoliad 28(13) yn digwydd yn ystod blwyddyn academaidd, dim ond mewn perthynas â’r chwarteri hynny sy’n dechrau ar ôl i’r digwyddiad perthnasol ddigwydd y caiff myfyriwr cymwys fod â hawl i gael grant o dan y rheoliad hwn. Swm y grant at deithio 38 1 Mae swm y grant sy’n daladwy o dan reoliad 37(1) mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn hafal i’r gwariant rhesymol y mae Gweinidogion Cymru yn penderfynu bod yn orfodol i’r myfyriwr cymwys ei ysgwyddo at y dibenion a nodir yn y rheoliad hwnnw llai £303. 2 Cyfrifir swm y grant sy’n daladwy o dan reoliad 37(2) mewn perthynas â blwyddyn academaidd fel a ganlyn— ( X − £ 303 ) + Y lle mae— X yn cynrychioli swm cyfanredol y costau teithio rhesymol y mae’n orfodol i’r myfyriwr cymwys eu hysgwyddo ym mhob chwarter cymhwysol at y dibenion a nodir yn rheoliad 37; ac Y yn cynrychioli swm cyfanredol y gwariant a ysgwyddwyd ym mhob chwarter cymhwysol ac a bennir ym mharagraff (3). 3 Y gwariant a bennir, y cyfeirir ato ym mharagraff (2) yw— a gwariant y mae’r myfyriwr cymwys yn rhesymol yn ei ysgwyddo wrth yswirio rhag atebolrwydd am gost triniaeth feddygol a ddarperir y tu allan i’r Deyrnas Unedig am unrhyw salwch neu anaf corfforol a ddioddefir gan y myfyriwr cymwys yn ystod y cyfnod y mae’n bresennol yn y sefydliad tramor, yr Athrofa, neu leoliad gwaith dramor yn ystod blwyddyn Erasmus (“y lleoliad” yn y paragraff hwn); b cost fisa neu fisâu y mae’n orfodol i’r myfyriwr cymwys eu cael er mwyn bod yn bresennol yn y sefydliad tramor, yr Athrofa neu’r lleoliad; ac c costau meddygol y mae’n rhesymol i’r myfyriwr cymwys eu hysgwyddo er mwyn cyflawni amod gorfodol i fynd i’r diriogaeth, y wlad neu’r wladwriaeth lle y mae’r sefydliad tramor, yr Athrofa neu’r lleoliad. Didyniadau o’r grant at deithio 39 Caniateir gwneud didyniad o grant o dan reoliadau 37 a 38 yn unol â Rhan 9. Grantiau addysg uwch 40 1 Mae gan fyfyriwr cymwys o dan yr hen drefn hawl yn unol â’r rheoliad hwn i gael grant addysg uwch mewn cysylltiad â’i bresenoldeb ar gwrs dynodedig i dalu costau llyfrau, offer, teithio neu ofal plant sy’n cael eu hysgwyddo at y diben o fod yn bresennol ar y cwrs hwnnw. 2 Nid oes gan fyfyriwr cymwys o dan yr hen drefn hawl i gael grant addysg uwch oni bai ei fod wedi dechrau ar y cwrs dynodedig a bennir ar neu ar ôl 1 Medi 2004. 3 Uchafswm y grant addysg uwch sydd ar gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd yw £1,000. 4 Mae gan fyfyriwr cymwys o dan yr hen drefn sydd â hawl i gael grant addysg uwch hawlogaeth i gael swm fel a ganlyn— a mewn unrhyw achos lle mae incwm yr aelwyd yn £16,765 neu lai, mae ganddo hawlogaeth i gael uchafswm y grant sydd ar gael; b mewn unrhyw achos lle mae incwm yr aelwyd yn fwy na £16,765 ac nad yw’n fwy na £22,750, mae’r myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn yn cael swm sy’n hafal i M–A , pan fo M yn £1,000 ac A yn £1 am bob £6.30 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £16,765; ac c mewn unrhyw achos lle mae incwm yr aelwyd yn fwy nag £22,750, nid oes grant yn daladwy o dan y rheoliad hwn. Grant cynhaliaeth 41 1 Mae hawl gan fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd, nad yw’n fyfyriwr carfan newydd, i gael grant cynhaliaeth yn unol â rheoliad 42 at gostau byw mewn cysylltiad â’i bresenoldeb ar gwrs dynodedig. 2 Mae hawl gan fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyriwr carfan 2010 neu’n fyfyriwr carfan 2012, i gael grant cynhaliaeth yn unol â rheoliad 43 at gostau byw mewn cysylltiad â’i bresenoldeb ar gwrs dynodedig. 3 Mae hawl gan fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyriwr carfan 2011, i gael grant cynhaliaeth yn unol â rheoliad 44 at gostau byw mewn cysylltiad â’i bresenoldeb ar gwrs dynodedig. 4 Nid oes hawl gan fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd i gael grant cynhaliaeth os oes hawl gan y myfyriwr cymwys hwnnw i gael grant cymorth arbennig. 5 Yn ddarostyngedig i baragraff (6), mae grant cynhaliaeth at gostau byw yn daladwy i fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd mewn perthynas â phedwar chwarter y flwyddyn academaidd. 6 Pan fo un o’r digwyddiadau a restrir yn rheoliad 28(13) yn digwydd yn ystod blwyddyn academaidd, dim ond mewn perthynas â’r chwarteri hynny sy’n dechrau ar ôl i’r digwyddiad perthnasol ddigwydd y caiff myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd fod â hawl i gael grant cynhaliaeth at gostau byw. Grant cynhaliaeth – myfyrwyr cymwys o dan y drefn newydd nad ydynt yn fyfyrwyr carfan newydd 42 1 Uchafswm y grant cynhaliaeth sydd ar gael i fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd nad yw’n fyfyriwr carfan newydd mewn perthynas â blwyddyn academaidd yw— a yn achos myfyriwr math 1 ar gwrs hyfforddi athrawon, £1,500; b yn achos myfyriwr math 2 ar gwrs hyfforddi athrawon, £3,000; c yn achos myfyriwr math 3 ar gwrs hyfforddi athrawon, £1,500; ac d yn achos myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd ac eithrio myfyriwr math 1, math 2 neu fath 3 ar gwrs hyfforddi athrawon, £3,000. 2 Mae myfyriwr math 1 ar gwrs hyfforddi athrawon sydd â hawl i gael grant cynhaliaeth mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn cael un o’r symiau a ganlyn mewn perthynas â’r flwyddyn honno— a os yw incwm yr aelwyd yn £18,370 neu lai, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £1,500; b os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £18,370 ond heb fod yn fwy na £27,852, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i M–(A/2) pan fo M yn £1,500 ac A yn £1 am bob £5.674 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £18,370; ac c os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £27,852, neu os yw’r myfyriwr cymwys, wrth wneud cais am y grant, yn dewis peidio â darparu’r wybodaeth sydd ei hangen i gyfrifo incwm yr aelwyd, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £664. 3 Mae myfyriwr math 2 ar gwrs hyfforddi athrawon sydd â hawl i gael grant cynhaliaeth mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn cael un o’r symiau a ganlyn mewn perthynas â’r flwyddyn honno— a os yw incwm yr aelwyd yn £18,370 neu lai, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £3,000; b os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £18,370 ond heb fod yn fwy na £27,852, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i M–A pan fo M yn £3,000 ac A yn £1 am bob £5.674 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £18,370; ac c os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £27,852, neu os yw’r myfyriwr cymwys, wrth wneud cais am y grant, yn dewis peidio â darparu’r wybodaeth sydd ei hangen i gyfrifo incwm yr aelwyd, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £1,329. 4 Mae myfyriwr math 3 ar gwrs hyfforddi athrawon sydd â hawl i gael grant cynhaliaeth mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn cael un o’r symiau a ganlyn mewn perthynas â’r flwyddyn honno— a os yw incwm yr aelwyd yn £18,370 neu lai, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £1,500; b os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £18,370 ond heb fod yn fwy na £27,852, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i M–(A/2) pan fo M yn £1,500 ac A yn £1 am bob £5.674 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £18,370; c os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £27,852 ond heb fod yn fwy na £39,329, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i RM–(A/2) pan fo RM yn £664 ac A yn £1 am bob £8.97 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £27,852; d os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £39,329, nid oes unrhyw grant cynhaliaeth yn daladwy. 5 Mae myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd ac eithrio myfyriwr math 1, math 2 neu fath 3 ar gwrs hyfforddi athrawon sydd â hawl i gael grant cynhaliaeth mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn cael un o’r symiau a ganlyn mewn perthynas â’r flwyddyn honno— a os yw incwm yr aelwyd yn £18,370 neu lai, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £3,000; b os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £18,370 ond heb fod yn fwy na £27,852, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i M–A pan fo M yn £3,000 ac A yn £1 am bob £5.674 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £18,370; c os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £27,852 ond heb fod yn fwy na £39,329, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i RM–A pan fo RM yn £1,329 ac A yn £1 am bob £8.97 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £27,852; d os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £39,329, nid oes unrhyw grant cynhaliaeth yn daladwy. Grant cynhaliaeth – myfyrwyr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyrwyr carfan 2010 neu’n fyfyrwyr carfan 2012 43 1 Uchafswm y grant cynhaliaeth sydd ar gael i fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyriwr carfan 2010 neu’n fyfyriwr carfan 2012 mewn perthynas â blwyddyn academaidd yw £5,161. 2 Mae myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyriwr carfan 2010 neu’n fyfyriwr carfan 2012 ac sydd â hawl i gael grant cynhaliaeth mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn cael un o’r symiau a ganlyn mewn perthynas â’r flwyddyn honno— a os yw incwm yr aelwyd yn £18,370 neu lai, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £5,161; b os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £18,370 ond heb fod yn fwy na £26,500, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i M-A, pan fo M yn £5,161 ac A yn £1 am bob £3.653 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £18,370; c os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £26,500 ond heb fod yn fwy na £34,000, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i RM–A pan fo RM yn £2,936 ac A yn £1 am bob £4.18 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £26,500; d os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £34,000 ond heb fod yn fwy na £50,020, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i SM–A pan fo SM yn £1,142 ac A yn £1 am bob £14.67 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £34,000; e os yw incwm yr aelwyd yn £50,020, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £50; ac f os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £50,020, nid oes unrhyw grant cynhaliaeth yn daladwy. Grant cynhaliaeth – myfyrwyr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyrwyr carfan 2011 44 1 Uchafswm y grant cynhaliaeth sydd ar gael i fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyriwr carfan 2011 mewn perthynas â blwyddyn academaidd yw £5,780. 2 Mae myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyriwr carfan 2011 ac sydd â hawl i gael grant cynhaliaeth mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn cael un o’r symiau a ganlyn mewn perthynas â’r flwyddyn honno— a os yw incwm yr aelwyd yn £18,370 neu lai, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £5,780; b os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £18,370 ond heb fod yn fwy na £26,500, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i M-A , pan fo M yn £5,780 ac A yn £1 am bob £3.653 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £18,370; c os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £26,500 ond heb fod yn fwy na £34,000, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i RM–A pan fo RM yn £3,555 ac A yn £1 am bob £4.18 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £26,500; d os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £34,000 ond heb fod yn fwy na £50,020, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i SM–A pan fo SM yn £1,761 ac A yn £1 am bob £9.36 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £34,000; e os yw incwm yr aelwyd yn £50,020, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £50; f os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £50,020, nid oes unrhyw grant cynhaliaeth yn daladwy. Grant cymorth arbennig 45 1 Mae hawl gan fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd, nad yw’n fyfyriwr carfan newydd, i gael grant cymorth arbennig yn unol â rheoliad 46 mewn cysylltiad â’i bresenoldeb ar gwrs dynodedig, i dalu costau llyfrau, offer, teithio neu ofal plant sy’n cael eu hysgwyddo at y diben o fod yn bresennol ar y cwrs hwnnw. 2 Mae hawl gan fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd, sy’n fyfyriwr carfan 2010 neu’n fyfyriwr carfan 2012, i gael grant cymorth arbennig yn unol â rheoliad 47 mewn cysylltiad â’i bresenoldeb ar gwrs dynodedig, i dalu costau llyfrau, offer, teithio neu ofal plant sy’n cael eu hysgwyddo at y diben o fod yn bresennol ar y cwrs hwnnw. 3 Mae hawl gan fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd, sy’n fyfyriwr carfan 2011, i gael grant cymorth arbennig yn unol â rheoliad 48 mewn cysylltiad â’i bresenoldeb ar gwrs dynodedig, i dalu costau llyfrau, offer, teithio neu ofal plant sy’n cael eu hysgwyddo at y diben o fod yn bresennol ar y cwrs hwnnw. 4 Mae gan fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd hawl i gael grant cymorth arbennig os yw’r myfyriwr cymwys hwnnw— a yn dod o fewn categori rhagnodedig o bersonau at ddibenion adran 124(1)(e) o Ddeddf Cyfraniadau a Budd-daliadau Nawdd Cymdeithasol 1992 ; b yn cael ei drin fel rhywun sy’n atebol i wneud taliadau mewn perthynas ag annedd, a ragnodir gan reoliadau a wnaed o dan adran 130(2) o’r Ddeddf honno ; neu c yn atebol, neu’n cael ei drin fel pe bai’n atebol, i wneud taliadau mewn perthynas â’r llety y mae’n ei feddiannu fel ei gartref o dan reoliad 25(3) o Reoliadau Credyd Cynhwysol 2013. 5 Yn ddarostyngedig i baragraff (6), mae grant cymorth arbennig yn daladwy i fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd mewn perthynas â phedwar chwarter y flwyddyn academaidd. 6 Pan fo un o’r digwyddiadau a restrir yn rheoliad 28(13) yn digwydd yn ystod blwyddyn academaidd, dim ond mewn perthynas â’r chwarteri hynny sy’n dechrau ar ôl i’r digwyddiad perthnasol ddigwydd y caiff myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd fod â hawl i gael grant cymorth arbennig. Grant cymorth arbennig – myfyrwyr cymwys o dan y drefn newydd nad ydynt yn fyfyrwyr carfan newydd 46 1 Uchafswm y grant cymorth arbennig sydd ar gael i fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd nad yw’n fyfyriwr carfan newydd, mewn perthynas â blwyddyn academaidd yw— a yn achos myfyriwr math 1 ar gwrs hyfforddi athrawon, £1,500; b yn achos myfyriwr math 2 ar gwrs hyfforddi athrawon, £3,000; c yn achos myfyriwr math 3 ar gwrs hyfforddi athrawon, £1,500; ac d yn achos myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd ac eithrio myfyriwr math 1, math 2 neu fath 3 ar gwrs hyfforddi athrawon, £3,000. 2 Mae myfyriwr math 1 ar gwrs hyfforddi athrawon sydd â hawl i gael grant cymorth arbennig mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn cael un o’r symiau a ganlyn mewn perthynas â’r flwyddyn honno— a os yw incwm yr aelwyd yn £18,370 neu lai, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £1,500; b os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £18,370 ond heb fod yn fwy na £27,852, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i M–(A/2) pan fo M yn £1,500 ac A yn £1 am bob £5.674 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £18,370; ac c os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £27,852, neu os yw’r myfyriwr, wrth wneud cais am y grant, yn dewis peidio â darparu’r wybodaeth sydd ei hangen i gyfrifo incwm yr aelwyd, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £664. 3 Mae myfyriwr math 2 ar gwrs hyfforddi athrawon sydd â hawl i gael grant cymorth arbennig mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn cael un o’r symiau a ganlyn mewn perthynas â’r flwyddyn honno— a os yw incwm yr aelwyd yn £18,370 neu lai, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £3,000; b os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £18,370 ond heb fod yn fwy na £27,852, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i M–A pan fo M yn £3,000 ac A yn £1 am bob £5.674 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £18,370; ac c os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £27,852, neu os yw’r myfyriwr wrth wneud cais am y grant yn dewis peidio â rhoi’r wybodaeth y mae ei hangen i gyfrifo incwm yr aelwyd, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £1,329. 4 Mae myfyriwr math 3 ar gwrs hyfforddi athrawon sydd â hawl i gael grant cymorth arbennig mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn cael un o’r symiau a ganlyn mewn perthynas â’r flwyddyn honno— a os yw incwm yr aelwyd yn £18,370 neu lai, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £1,500; b os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £18,370 ond heb fod yn fwy na £27,852, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i M–(A/2) pan fo M yn £1,500 ac A yn £1 am bob £5.674 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £18,370; c os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £27,852 ond heb fod yn fwy na £39,329, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i RM–(A/2), pan fo RM yn £664 ac A yn £1 am bob £8.97 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £27,852; ac d os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £39,329, nid oes unrhyw grant cymorth arbennig yn daladwy. 5 Mae myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd ac eithrio myfyriwr math 1, math 2 neu fath 3 ar gwrs hyfforddi athrawon sydd â hawl i gael grant cymorth arbennig mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn cael un o’r symiau a ganlyn mewn perthynas â’r flwyddyn honno— a os yw incwm yr aelwyd yn £18,370 neu lai, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £3,000; b os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £18,370 ond heb fod yn fwy na £27,852, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i M–A pan fo M yn £3,000 ac A yn £1 am bob £5.674 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £18,370; c os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £27,852 ond heb fod yn fwy na £39,329, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i RM–A pan fo RM yn £1,329 ac A yn £1 am bob £8.97 cyflawn o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £27,852; d os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £39,329, nid oes unrhyw grant cymorth arbennig yn daladwy. Grant cymorth arbennig – myfyrwyr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyrwyr carfan 2010 neu’n fyfyrwyr carfan 2012 47 1 Uchafswm y grant cymorth arbennig sydd ar gael i fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyriwr carfan 2010 neu’n fyfyriwr carfan 2012 mewn perthynas â blwyddyn academaidd yw £5,161. 2 Mae myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyriwr carfan 2010 neu’n fyfyriwr carfan 2012 ac sydd â hawl i gael grant cymorth arbennig mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn cael un o’r symiau a ganlyn mewn perthynas â’r flwyddyn honno— a os yw incwm yr aelwyd yn £18,370 neu lai, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £5,161; b os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £18,370 ond heb fod yn fwy na £26,500, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i M-A , pan fo M yn £5,161 ac A yn £1 am bob £3.653 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £18,370; c os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £26,500 ond heb fod yn fwy na £34,000, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i RM–A pan fo RM yn £2,936 ac A yn £1 am bob £4.18 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £26,500; d os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £34,000 ond heb fod yn fwy na £50,020, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i SM–A pan fo SM yn £1,142 ac A yn £1 am bob £14.67 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £34,000; e os yw incwm yr aelwyd yn £50,020, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £50; ac f os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £50,020, nid oes unrhyw grant cymorth arbennig yn daladwy. Grant cymorth arbennig – myfyrwyr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyrwyr carfan 2011 48 1 Uchafswm y grant cymorth arbennig sydd ar gael i fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyriwr carfan 2011 mewn perthynas â blwyddyn academaidd yw £5,780. 2 Mae myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sy’n fyfyriwr carfan 2011 ac sydd â hawl i gael grant cymorth arbennig mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn cael un o’r symiau a ganlyn mewn perthynas â’r flwyddyn honno— a os yw incwm yr aelwyd yn £18,370 neu lai, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £5,780; b os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £18,370 ond heb fod yn fwy na £26,500, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i M-A , pan fo M yn £5,780 ac A yn £1 am bob £3.653 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £18,370; c os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £26,500 ond heb fod yn fwy na £34,000, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i RM–A pan fo RM yn £3,555 ac A yn £1 am bob £4.18 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £26,500; d os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £34,000 ond heb fod yn fwy na £50,020, mae’r myfyriwr cymwys yn cael swm sy’n hafal i SM–A pan fo SM yn £1,761 ac A yn £1 am bob £9.36 o incwm sydd gan yr aelwyd uwchlaw £34,000; e os yw incwm yr aelwyd yn £50,020, mae’r myfyriwr cymwys yn cael £50; ac f os yw incwm yr aelwyd yn fwy na £50,020, nid oes unrhyw grant cymorth arbennig yn daladwy. RHAN 6 BENTHYCIADAU AT GOSTAU BYW Amodau’r hawl i gael benthyciadau at gostau byw 49 1 Mae gan fyfyriwr cymwys hawl i gael benthyciad at gostau byw mewn cysylltiad â’i bresenoldeb ar gwrs dynodedig os yw’r myfyriwr cymwys yn bodloni’r amod ym mharagraff (2) ac nad yw’n cael ei hepgor gan baragraff (3) neu reoliad 7. 2 Yr amod yw bod y myfyriwr cymwys o dan 60 oed ar y dyddiad perthnasol. 3 Nid oes gan fyfyriwr cymwys hawl i gael benthyciad at gostau byw os paragraff 9 yw’r unig baragraff yn Rhan 2 o Atodlen 1 y mae’r myfyriwr yn dod odano. 4 Nid oes gan fyfyriwr cymwys hawl i gael benthyciad at gostau byw mewn cysylltiad â’i bresenoldeb ar gwrs dynodedig os yw’r cwrs hwnnw’n gwrs HCA hyblyg i ôl-raddedigion sy’n parhau am lai nag un flwyddyn academaidd. 5 Nid oes gan fyfyriwr cymwys hawl i gael benthyciad at gostau byw mewn cysylltiad â’i bresenoldeb ar gwrs dynodedig os yw’r cwrs hwnnw— a sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2009; a b sy’n arwain at gymhwyster fel pensaer tirwedd, dylunydd tirwedd, rheolwr tirwedd, cynllunydd tref neu gynllunydd gwlad a thref. 6 Mae gan fyfyriwr cymwys o dan yr hen drefn sy’n dod o fewn paragraff (a) neu (d)(i) o’r diffiniad o “myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn” yn rheoliad 2 hawl i gael benthyciad at gostau byw mewn cysylltiad â’i bresenoldeb ar gwrs dynodedig os yw’n bodloni’r amod ym mharagraff (2) ac nad yw wedi ei wahardd gan baragraff (3). 7 Rhaid trin myfyriwr cymwys y mae’r paragraff hwn yn gymwys iddo fel pe bai’n bresennol ar y cwrs dynodedig at ddibenion bod â hawl i gael benthyciad at gostau byw. 8 Mae paragraff (7) yn gymwys i’r canlynol— a myfyriwr cwrs gradd cywasgedig; b myfyriwr cymwys anabl— i nad yw’n fyfyriwr cwrs gradd cywasgedig; a ii sy’n ymgymryd â chwrs dynodedig yn y Deyrnas Unedig ond nad yw’n bresennol am na all fod yn bresennol am reswm sy’n ymwneud â’i anabledd; ac c myfyriwr cymwys ar gyfnod astudio neu ar gyfnod lleoliad gwaith yn ystod blwyddyn Erasmus. 9 Nid oes gan fyfyriwr cymwys hawl i gael benthyciad at gostau byw o dan y Rhan hon os yw’r myfyriwr cymwys yn garcharor. 10 Nid oes gan fyfyriwr cymwys hawl i gael benthyciad at gostau byw o dan y Rhan hon os yw’n ymgymryd â chwrs dysgu o bell. Cyffredinol 50 Cyfrifir uchafswm y benthyciad at gostau byw mewn perthynas â blwyddyn academaidd fel a ganlyn— a pan fo’r myfyriwr cymwys yn fyfyriwr cymwys o dan yr hen drefn sydd â hawlogaeth lawn, yn unol â rheoliad 51; b pan fo’r myfyriwr cymwys yn fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sydd â hawlogaeth lawn ac nad yw’n fyfyriwr carfan newydd, yn unol â rheoliadau 52 a 53; c pan fo’r myfyriwr cymwys yn fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sydd â hawlogaeth lawn ac yn fyfyriwr carfan 2010, yn fyfyriwr carfan 2012 neu’n fyfyriwr mynediad graddedig carlam 2012 sy’n ymgymryd â’i flwyddyn gyntaf o astudio, yn unol â rheoliad 54; d pan fo’r myfyriwr cymwys yn fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sydd â hawlogaeth lawn ac yn fyfyriwr carfan 2011, yn unol â rheoliad 55. e pan fo’r myfyriwr cymwys yn fyfyriwr sydd â hawlogaeth ostyngol, yn unol â rheoliad 56. Uchafswm benthyciadau i fyfyrwyr cymwys o dan yr hen drefn sydd â hawlogaeth lawn 51 1 Yn ddarostyngedig i reoliadau 57 i 62, uchafswm y benthyciad at gostau byw y mae gan fyfyriwr cymwys o dan yr hen drefn, sydd â hawlogaeth lawn, hawl i’w gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd (ac eithrio blwyddyn derfynol cwrs nad yw’n gwrs dwys) yw, i fyfyriwr o’r fath— a yng nghategori 1, £3,987; b yng nghategori 2, £7,215; c yng nghategori 3, £6,140; d yng nghategori 4, £6,140; e yng nghategori 5, £5,150. 2 Yn ddarostyngedig i reoliadau 57 i 62, uchafswm y benthyciad at gostau byw y mae gan fyfyriwr cymwys o dan yr hen drefn, sydd â hawlogaeth lawn, hawl i’w gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd sy’n flwyddyn derfynol cwrs nad yw’n gwrs dwys yw, i fyfyriwr o’r fath— a yng nghategori 1, £3,608; b yng nghategori 2, £6,570; c yng nghategori 3, £5,340; d yng nghategori 4, £5,340; e yng nghategori 5, £4,771. Uchafswm benthyciadau i fyfyrwyr cymwys o dan y drefn newydd sydd â hawlogaeth lawn ac nad ydynt yn fyfyrwyr carfan newydd 52 1 Mae’r rheoliad hwn yn gymwys i fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sydd â hawlogaeth lawn ac nad yw’n fyfyriwr carfan newydd (ac eithrio myfyriwr math 1 neu fath 2 ar gwrs hyfforddi athrawon, y mae ei gyfraniad yn uwch na dim). 2 Yn ddarostyngedig i reoliadau 57 i 62, mae uchafswm y benthyciad at gostau byw y mae gan fyfyriwr y mae’r rheoliad hwn yn gymwys iddo hawl i’w gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd (ac eithrio blwyddyn derfynol cwrs nad yw’n gwrs dwys) yn hafal i ( X–Y ) pan fo— X i fyfyriwr o’r fath— yng nghategori 1, yn £4,027; yng nghategori 2, yn £7,288; yng nghategori 3, yn £6,202; yng nghategori 4, yn £6,202; yng nghategori 5, yn £5,202; Y yn swm y grant cynhaliaeth. 3 Yn ddarostyngedig i reoliadau 57 i 62, mae uchafswm y benthyciad at gostau byw y mae gan fyfyriwr y mae’r rheoliad hwn yn gymwys iddo hawl i’w gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd sy’n flwyddyn derfynol cwrs nad yw’n gwrs dwys yn hafal i ( X–Y) pan fo— X i fyfyriwr o’r fath— yng nghategori 1, yn £3,645; yng nghategori 2, yn £6,636; yng nghategori 3, yn £5,394; yng nghategori 4, yn £5,394; yng nghategori 5, yn £4,819; Y yn swm y grant cynhaliaeth. 4 Yn y rheoliad hwn, “swm y grant cynhaliaeth” (“ the maintenance grant amount ”) yw— a os oes gan y myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd, y cyfeirir ato ym mharagraff (1), hawl o dan reoliad 42 i gael swm o grant cynhaliaeth nad yw’n fwy na £1,329, swm y grant cynhaliaeth sy’n daladwy; b os oes gan y myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd, y cyfeirir ato ym mharagraff (1), hawl o dan reoliad 42 i gael swm o grant cynhaliaeth sy’n fwy na £1,329 , £1,329; ac c os nad oes grant cynhaliaeth yn daladwy, dim. 53 1 Mae’r rheoliad hwn yn gymwys i fyfyriwr math 1 neu i fyfyriwr math 2 ar gwrs hyfforddi athrawon y mae ei gyfraniad yn uwch na dim. 2 Yn ddarostyngedig i reoliadau 57 i 62, uchafswm y benthyciad at gostau byw, y mae gan fyfyriwr y mae’r rheoliad hwn yn gymwys iddo hawl i’w gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd ac eithrio blwyddyn derfynol cwrs nad yw’n gwrs carlam yw, i fyfyriwr o’r fath— a yng nghategori 1, £4,027; b yng nghategori 2, £7,288; c yng nghategori 3, £6,202; d yng nghategori 4, £6,202; e yng nghategori 5, £5,202. 3 Yn ddarostyngedig i reoliadau 57 i 62, uchafswm y benthyciad at gostau byw, y mae gan fyfyriwr y mae’r rheoliad hwn yn gymwys iddo hawl i’w gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs sy’n flwyddyn derfynol cwrs nad yw’n gwrs carlam yw, i fyfyriwr o’r fath— a yng nghategori 1, £3,645; b yng nghategori 2, £6,636; c yng nghategori 3, £5,394; d yng nghategori 4, £5,394; e yng nghategori 5, £4,819. Uchafswm benthyciadau i fyfyrwyr cymwys o dan y drefn newydd sydd â hawlogaeth lawn ac yn fyfyrwyr carfan 2010, yn fyfyrwyr carfan 2012 neu’n fyfyrwyr mynediad graddedig carlam 2012 sy’n ymgymryd â’u blwyddyn gyntaf o astudio 54 1 Mae’r rheoliad hwn yn gymwys i fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sydd â hawlogaeth lawn ac yn fyfyriwr carfan 2010, yn fyfyriwr carfan 2012 neu’n fyfyriwr mynediad graddedig carlam 2012 sy’n ymgymryd â’i flwyddyn gyntaf o astudio. 2 Yn ddarostyngedig i reoliadau 57 i 62, mae uchafswm y benthyciad at gostau byw y mae gan fyfyriwr y mae’r rheoliad hwn yn gymwys iddo hawl i’w gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd (ac eithrio blwyddyn derfynol cwrs nad yw’n gwrs dwys) yn hafal i ( X–Y ) pan fo— X i fyfyriwr o’r fath— yng nghategori 1, yn £4,027; yng nghategori 2, yn £7,288; yng nghategori 3, yn £6,202; yng nghategori 4, yn £6,202; yng nghategori 5, yn £5,202; Y yn swm y grant cynhaliaeth. 3 Yn ddarostyngedig i reoliadau 57 i 62, mae uchafswm y benthyciad at gostau byw y mae gan fyfyriwr y mae’r rheoliad hwn yn gymwys iddo hawl i’w gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd sy’n flwyddyn derfynol cwrs nad yw’n gwrs dwys yn hafal i ( X–Y) pan fo— X i fyfyriwr o’r fath— yng nghategori 1, yn £3,645; yng nghategori 2, yn £6,636; yng nghategori 3, yn £5,394; yng nghategori 4, yn £5,394; yng nghategori 5, yn £4,819; Y yn swm y grant cynhaliaeth. 4 Yn y rheoliad hwn, “swm y grant cynhaliaeth” (“ the maintenance grant amount ”) yw’r canlynol— a os oes gan y myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd, y cyfeirir ato ym mharagraff (1), hawl o dan reoliad 43 i gael swm o grant cynhaliaeth, y swm sy’n hafal i £0.50 am bob £1 o grant cynhaliaeth y mae hawl gan y myfyriwr i’w gael, hyd at uchafswm gwerth Y o £2,580; b os nad oes grant cynhaliaeth yn daladwy o dan reoliad 43, dim. Uchafswm benthyciadau i fyfyrwyr cymwys o dan y drefn newydd sydd â hawlogaeth lawn ac yn fyfyrwyr carfan 2011 55 1 Mae’r rheoliad hwn yn gymwys i fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sydd â hawlogaeth lawn ac yn fyfyriwr carfan 2011. 2 Yn ddarostyngedig i reoliadau 57 i 62, mae uchafswm y benthyciad at gostau byw y mae gan fyfyriwr y mae’r rheoliad hwn yn gymwys iddo hawl i’w gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd (ac eithrio blwyddyn derfynol cwrs nad yw’n gwrs dwys) yn hafal i ( X–Y ) pan fo— X i fyfyriwr o’r fath— yng nghategori 1, yn £4,027; yng nghategori 2, yn £7,288; yng nghategori 3, yn £6,202; yng nghategori 4, yn £6,202; yng nghategori 5, yn £5,202; Y yn swm y grant cynhaliaeth. 3 Yn ddarostyngedig i reoliadau 57 i 62, mae uchafswm y benthyciad at gostau byw y mae gan fyfyriwr y mae’r rheoliad hwn yn gymwys iddo hawl i’w gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd sy’n flwyddyn derfynol cwrs nad yw’n gwrs dwys yn hafal i ( X–Y) pan fo— X i fyfyriwr o’r fath— yng nghategori 1, yn £3,645; yng nghategori 2, yn £6,636; yng nghategori 3, yn £5,394; yng nghategori 4, yn £5,394; yng nghategori 5, yn £4,819; Y yn swm y grant cynhaliaeth. 4 Yn y rheoliad hwn, “swm y grant cynhaliaeth” (“ the maintenance grant amount ”) yw’r canlynol— a os oes gan y myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd, y cyfeirir ato ym mharagraff (1), hawl o dan reoliad 44 i gael swm o grant cynhaliaeth, mae’r swm y mae hwnnw’n hafal iddo yn £0.50 am bob £1 o grant cynhaliaeth y mae hawl gan y myfyriwr i’w gael, hyd at uchafswm gwerth Y o £2,580; b os nad oes grant cynhaliaeth yn daladwy o dan reoliad 44, dim. Myfyrwyr sydd â hawlogaeth ostyngol 56 1 Yn ddarostyngedig i reoliadau 57 i 62, mae uchafswm y benthyciad at gostau byw, y mae gan fyfyriwr sydd â hawlogaeth ostyngol hawl i’w gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs ac eithrio blwyddyn derfynol cwrs nad yw’n gwrs dwys, fel a ganlyn— a os yw’r myfyriwr yn dod o fewn rheoliad 28(3)(a), ar gyfer myfyriwr o’r fath— i yng nghategori 1, yn £1,912; ii yng nghategori 2, yn £3,583; iii yng nghategori 3, yn £2,548; iv yng nghategori 4, yn £2,548; v yng nghategori 5, yn £2,548. b os yw’r myfyriwr yn dod o fewn rheoliad 28(3)(b) neu 28(7), ar gyfer myfyriwr o’r fath— i yng nghategori 1, yn £1,912; ii yng nghategori 2, yn £3,583; iii yng nghategori 3, yn £3,048; iv yng nghategori 4, yn £3,048; v yng nghategori 5, yn £2,548. c os yw’r myfyriwr yn gwneud cais am fenthyciad at gostau byw ac yn dewis peidio â rhoi’r wybodaeth y mae ei hangen i gyfrifo incwm ei aelwyd, swm hafal i ( X-Y) pan fo— X i fyfyriwr o’r fath— yng nghategori 1, yn £3,020; yng nghategori 2, yn £5,466; yng nghategori 3, yn £4,652; yng nghategori 4, yn £4,652; yng nghategori 5, yn £3,902; Y yw’r swm penodedig ym mharagraff (d). d y swm penodedig yw— i £664, os myfyriwr math 1 ar gwrs hyfforddi athrawon yw’r myfyriwr, sy’n dewis peidio â darparu’r wybodaeth y mae ei hangen ar gyfer cyfrifo incwm yr aelwyd pan fo’n gwneud cais am grant cynhaliaeth a bod ganddo hawl i gael grant cynhaliaeth o £664; ii £1,329, os myfyriwr math 2 ar gwrs hyfforddi athrawon yw’r myfyriwr, sy’n dewis peidio â darparu’r wybodaeth y mae ei hangen ar gyfer cyfrifo incwm yr aelwyd pan fo’n gwneud cais am grant cynhaliaeth a bod ganddo hawl i gael grant cynhaliaeth o £1,329; iii dim, pan nad yw’r myfyriwr yn fyfyriwr math 1 ar gwrs hyfforddi athrawon nac yn fyfyriwr math 2 ar gwrs hyfforddi athrawon. 2 Yn ddarostyngedig i reoliadau 57 i 62, mae uchafswm y benthyciad at gostau byw y mae gan fyfyriwr sydd â hawlogaeth ostyngol hawl i’w gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs sy’n flwyddyn derfynol cwrs nad yw’n gwrs dwys, fel a ganlyn— a os yw’r myfyriwr yn dod o fewn rheoliad 28(3)(a), ar gyfer myfyriwr o’r fath— i yng nghategori 1, yn £1,452; ii yng nghategori 2, yn £2,739; iii yng nghategori 3, yn £1,986; iv yng nghategori 4, yn £1,986; v yng nghategori 5, yn £1,986. b os yw’r myfyriwr yn dod o fewn rheoliad 28(3)(b) neu 28(7), ar gyfer myfyriwr o’r fath— i yng nghategori 1, yn £1,452; ii yng nghategori 2, yn £2,739; iii yng nghategori 3, yn £2,227; iv yng nghategori 4, yn £2,227; v yng nghategori 5, yn £1,986. c os yw’r myfyriwr yn gwneud cais am fenthyciad at gostau byw ac yn dewis peidio â rhoi’r wybodaeth y mae ei hangen i gyfrifo incwm ei aelwyd, swm hafal i ( X-Y) pan fo— X i fyfyriwr o’r fath— yng nghategori 1, yn £2,734; yng nghategori 2, yn £4,978; yng nghategori 3, yn £4,046; yng nghategori 4, yn £4,046; yng nghategori 5, yn £3,614; Y yw’r swm penodedig ym mharagraff (d). d y swm penodedig yw— i £664 os myfyriwr math 1 ar gwrs hyfforddi athrawon yw’r myfyriwr, sy’n dewis peidio â darparu’r wybodaeth y mae ei hangen ar gyfer cyfrifo incwm yr aelwyd pan fo’n gwneud cais am grant cynhaliaeth a bod ganddo hawl i gael grant cynhaliaeth o £664; ii £1,329 os myfyriwr math 2 ar gwrs hyfforddi athrawon yw’r myfyriwr, sy’n dewis peidio â darparu’r wybodaeth y mae ei hangen ar gyfer cyfrifo incwm yr aelwyd pan fo’n gwneud cais am grant cynhaliaeth a bod ganddo hawl i gael grant cynhaliaeth o £1,329; iii dim, pan nad fo’r myfyriwr yn fyfyriwr math 1 ar gwrs hyfforddi athrawon nac yn fyfyriwr math 2 ar gwrs hyfforddi athrawon. Myfyrwyr sy’n preswylio gyda’u rhieni 57 1 Yn ddarostyngedig i baragraff (2), pan fo myfyriwr cymwys (“A” yn y paragraff hwn) yn preswylio yng nghartref ei rieni a Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni nad yw’n rhesymol disgwyl, o dan yr holl amgylchiadau, i rieni A ei gynnal oherwydd oedran, analluedd neu reswm arall ac y byddai’n briodol i swm y benthyciad sy’n daladwy i fyfyriwr mewn categori ac eithrio categori 1 fod yn gymwys yn achos A, rhaid trin A fel pe na bai’n preswylio yng nghartref ei rieni. 2 Nid yw paragraff (1) yn gymwys i fyfyriwr cymwys sy’n dechrau ar gwrs ar neu ar ôl 1 Medi 2004. Benthyciadau at gostau byw sy’n daladwy ar gyfer tri chwarter o’r flwyddyn academaidd 58 1 Yn ddarostyngedig i reoliad 60, mae benthyciad at gostau byw yn daladwy mewn perthynas â thri chwarter o’r flwyddyn academaidd. 2 Nid yw benthyciad at gostau byw yn daladwy— a yn achos myfyriwr cwrs gradd cywasgedig, mewn perthynas â’r chwarter a enwir gan Weinidogion Cymru; b mewn unrhyw achos arall, mewn perthynas â’r chwarter y mae’r hwyaf o unrhyw wyliau yn digwydd ynddo ym marn Gweinidogion Cymru. Myfyrwyr sy’n dod o fewn mwy nag un categori 59 Os yw myfyriwr cymwys yn dod o fewn mwy nag un o’r categorïau yn rheoliad 63 yn ystod y flwyddyn academaidd— a uchafswm y benthyciad at gostau byw am y flwyddyn academaidd yw cyfanswm uchafsymiau’r benthyciad at gostau byw am bob chwarter y mae’r benthyciad yn daladwy mewn perthynas ag ef; b uchafswm y benthyciad at gostau byw am bob chwarter o’r fath yw traean o uchafswm y benthyciad at gostau byw a fyddai’n gymwys am y flwyddyn academaidd pe bai’r myfyriwr cymwys yn dod o fewn y categori sy’n gymwys i’r chwarter perthnasol drwy gydol y flwyddyn academaidd; ac c y categori sy’n gymwys i chwarter yw— i y categori y mae’r myfyriwr cymwys yn dod o fewn am y cyfnod hwy neu hwyaf yn y chwarter hwnnw; neu ii os yw’r myfyriwr cymwys yn dod o fewn mwy nag un categori am gyfnod cyfartal yn y cyfnod hwnnw, y categori sydd â’r gyfradd uchaf o fenthyciad at gostau byw am y flwyddyn academaidd. Myfyrwyr sy’n dod yn gymwys yn ystod blwyddyn academaidd 60 1 Os yw myfyriwr yn dod yn fyfyriwr cymwys yn ystod blwyddyn academaidd o ganlyniad i un o’r digwyddiadau a restrir ym mharagraff (2), gall fod gan y myfyriwr hawl i gael benthyciad at gostau byw, mewn perthynas â’r chwarteri hynny o’r flwyddyn academaidd honno y mae benthyciad at gostau byw yn daladwy mewn perthynas â hwy ac sy’n dechrau ar ôl i’r digwyddiad perthnasol ym mharagraff (2) ddigwydd. 2 Y digwyddiadau yw— a bod cwrs y myfyriwr yn dod yn gwrs dynodedig; b bod y myfyriwr, priod y myfyriwr, partner sifil y myfyriwr neu riant (fel y’i diffinnir yn Rhan 1 o Atodlen 1) y myfyriwr yn cael ei gydnabod fel ffoadur neu’n dod yn berson sydd â chaniatâd i ddod i mewn neu i aros; c bod y wladwriaeth y mae’r myfyriwr yn wladolyn iddi yn ymaelodi â’r Undeb Ewropeaidd os yw’r myfyriwr wedi bod yn preswylio fel arfer yn y Deyrnas Unedig a’r Ynysoedd drwy gydol y cyfnod o dair blynedd yn union cyn diwrnod cyntaf blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs; d bod y myfyriwr yn ennill yr hawl i breswylio’n barhaol; e bod y myfyriwr yn dod yn blentyn i weithiwr Twrcaidd; f bod y myfyriwr yn dod yn berson a ddisgrifir ym mharagraff 6(1)(a) o Atodlen 1; neu g bod y myfyriwr yn dod yn blentyn i wladolyn Swisaidd. 3 Nid oes gan fyfyriwr cymwys y mae paragraff (1) yn gymwys iddo hawl i gael benthyciad at gostau byw mewn perthynas ag unrhyw flwyddyn academaidd sy’n dechrau cyn y flwyddyn academaidd y mae’r digwyddiad perthnasol yn digwydd ynddi. 4 Uchafswm y benthyciad at gostau byw sy’n daladwy yw cyfanswm uchafsymiau’r benthyciad am bob chwarter y mae gan y myfyriwr hawl i gael cymorth mewn perthynas ag ef o dan y rheoliad hwn. 5 Uchafswm y benthyciad at gostau byw am bob chwarter o’r fath yw traean o uchafswm y benthyciad at gostau byw a fyddai’n gymwys am y flwyddyn academaidd pe bai’r myfyriwr yn dod o fewn y categori sy’n gymwys i’r chwarter perthnasol drwy gydol y flwyddyn academaidd. Codiadau yn yr uchafswm 61 1 Os yw’n ofynnol i fyfyriwr cymwys fod yn bresennol ar ei gwrs am gyfnod sy’n hwy na 30 wythnos a 3 diwrnod mewn blwyddyn academaidd, rhaid codi uchafswm y benthyciad at gostau byw a bennir yn rheoliadau 51 i 55 am bob wythnos neu bob rhan o wythnos o bresenoldeb yn y flwyddyn academaidd honno y tu hwnt i 30 wythnos a 3 diwrnod fel a ganlyn, i fyfyriwr o’r fath: a yng nghategori 1, £61; b yng nghategori 2, £116; c yng nghategori 3, £126; d yng nghategori 4, £126; e yng nghategori 5, £91. 2 Os yw myfyriwr cymwys yn bresennol ar ei gwrs am gyfnod nad yw’n llai na 45 wythnos mewn unrhyw gyfnod di-dor o 52 wythnos, codir swm y benthyciad at gostau byw a bennir yn rheoliadau 51 i 55 am bob wythnos yn ystod y cyfnod o 52 wythnos pan nad oedd y myfyriwr cymwys yn bresennol yn ôl y symiau y cyfeirir atynt ym mharagraff (1). 3 Nid yw’r rheoliad hwn yn gymwys yn achos myfyriwr sydd â hawlogaeth ostyngol. Didynnu o fenthyciadau at gostau byw 62 1 Caniateir didynnu o swm y benthyciad at gostau byw a gyfrifir o dan y Rhan hon mewn perthynas â myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn sydd â hawlogaeth lawn neu fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sydd â hawlogaeth lawn o’r benthyciad at gostau byw yn unol â rheoliad 67. 2 Ni chaniateir didynnu o swm y benthyciad at gostau byw a gyfrifir o dan y Rhan hon mewn perthynas â myfyriwr sydd â hawlogaeth ostyngol o dan reoliad 67. Dehongli Rhan 6 63 Yn y Rhan hon— a mae myfyriwr yng nghategori 1― i yn ddarostyngedig i reoliad 57, os yw’r myfyriwr yn preswylio yng nghartref ei rieni tra bydd yn bresennol ar y cwrs; neu ii os dechreuodd y myfyriwr ar y cwrs presennol cyn 1 Medi 2009 a’r myfyriwr yn aelod o urdd grefyddol ac yn byw yn un o dai’r urdd honno; b mae myfyriwr yng nghategori 2 os nad yw yng nghategori 1 a’r myfyriwr yn bresennol ar un neu ragor o’r canlynol— i cwrs ym Mhrifysgol Llundain; ii cwrs mewn sefydliad sy’n ei gwneud yn ofynnol iddo fod yn bresennol am hanner o leiaf o gyfanswm yr amser mewn unrhyw chwarter o’r cwrs yn y flwyddyn academaidd ar safle sydd yn gyfan gwbl neu yn rhannol yn ardal Dinas Llundain a chyn Ardal yr Heddlu Metropolitanaidd; neu iii cwrs rhyngosod mewn sefydliad sy’n ei gwneud yn ofynnol i’r myfyriwr ymgymryd â phrofiad gwaith neu gyfuniad o brofiad gwaith ac astudio ar yr amod bod y myfyriwr yn ymgymryd â’r profiad gwaith hwnnw neu’r cyfuniad hwnnw o brofiad gwaith ac astudio am hanner o leiaf o gyfanswm yr amser mewn unrhyw chwarter o’r cwrs yn y flwyddyn academaidd ar safle neu safleoedd sydd yn gyfan gwbl neu’n rhannol yn ardal Dinas Llundain a chyn Ardal yr Heddlu Metropolitanaidd; c mae myfyriwr yng nghategori 3 os nad yw’r myfyriwr yng nghategori 1 ac os yw’r myfyriwr, fel rhan o’i gwrs, yn bresennol mewn sefydliad tramor, neu leoliad gwaith dramor yn ystod blwyddyn Erasmus; d mae myfyriwr yng nghategori 4 os nad yw’r myfyriwr yng nghategori 1 a’i fod yn mynychu’r Athrofa; e mae myfyriwr yng nghategori 5 os nad yw yng nghategorïau 1 i 4; f “myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd sydd â hawlogaeth lawn” (“ new system eligible student with full entitlement ”) yw myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd ac eithrio myfyriwr sydd â hawlogaeth ostyngol; g “myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn sydd â hawlogaeth lawn” (“ old system eligible student with full entitlement ”) yw myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn ac eithrio myfyriwr sydd â hawlogaeth ostyngol; h rhaid dehongli “rhiant” (“ parent ”), ac eithrio pan ddynodir yn wahanol, yn unol â pharagraff 1(1)(f) o Atodlen 5; i ystyr “dyddiad perthnasol” (“ relevant date ”) yw diwrnod cyntaf blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs dynodedig a bennir; j “myfyriwr sydd â hawlogaeth ostyngol” (“ student with reduced entitlement ”) yw myfyriwr cymwys— i nad yw’n gymwys i gael grant at gostau byw mewn cysylltiad â’r flwyddyn academaidd yn rhinwedd rheoliad 28(3)(a) neu (b) neu reoliad 28(7); neu ii sydd, wrth wneud cais am fenthyciad at gostau byw, yn dewis peidio â rhoi’r wybodaeth y mae ei hangen i gyfrifo incwm ei aelwyd; k os un flwyddyn academaidd yn unig yw hyd cwrs i raddedigion neu ar lefel ôl-radd ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon, nid yw’r flwyddyn honno i gael ei thrin fel y flwyddyn derfynol. RHAN 7 DARPARIAETHAU CYFFREDINOL YNGLŶN Â BENTHYCIADAU Symiau ychwanegol o fenthyciadau 64 1 Caiff myfyriwr cymwys wneud cais am fenthyg swm ychwanegol o fenthyciad at gostau byw— a os yw Gweinidogion Cymru yn penderfynu y dylid cynyddu uchafswm y benthyciad at gostau byw sydd wedi ei hysbysu i’r myfyriwr cymwys mewn perthynas â blwyddyn academaidd (gan gynnwys cynnydd i fyny o ddim byd) o ganlyniad i ailasesu cyfraniad y myfyriwr cymwys neu fel arall; a b os yw Gweinidogion Cymru o’r farn nad yw’r cynnydd yn yr uchafswm yn digwydd oherwydd i’r myfyriwr cymwys— i methu â rhoi yn brydlon wybodaeth a allai effeithio ar allu’r myfyriwr cymwys i fod â hawl i gael benthyciad neu effeithio ar swm y benthyciad y mae ganddo hawl i’w gael; neu ii rhoi gwybodaeth sy’n anghywir o ran unrhyw fanylyn perthnasol. 2 Nid yw’r swm ychwanegol ym mharagraff (1), o’i adio at y swm y gwnaed cais amdano eisoes, yn fwy na’r uchafswm wedi ei gynyddu. 3 Os yw myfyriwr cymwys wedi gwneud cais am fenthyciad sy’n llai na’r uchafswm y mae ganddo hawlogaeth i’w gael mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd, caiff wneud cais am fenthyg swm ychwanegol nad yw, o’i adio at y swm y gwnaed cais amdano eisoes, yn fwy na’r uchafswm perthnasol sy’n gymwys yn ei achos ef. RHAN 8 BENTHYCIADAU AT FFIOEDD COLEG Benthyciadau at ffioedd coleg 65 Mae benthyciad at ffioedd coleg ar gael i fyfyriwr cymwys yn unol ag Atodlen 4. RHAN 9 ASESIAD ARIANNOL Cyfrifo’r cyfraniad 66 1 Cyfraniad myfyriwr cymwys mewn perthynas â blwyddyn academaidd yw’r swm a gyfrifir o dan Atodlen 5, os oes unrhyw swm o gwbl. 2 Caiff Gweinidogion Cymru ei gwneud yn ofynnol i fyfyriwr cymwys roi o bryd i’w gilydd unrhyw wybodaeth y mae Gweinidogion Cymru yn credu ei bod yn angenrheidiol am incwm unrhyw berson y mae ei foddion yn berthnasol ar gyfer asesu cyfraniad y myfyriwr cymwys. Cymhwyso’r cyfraniad 67 1 Yn ddarostyngedig i baragraffau (2) i (7), mae swm sy’n hafal i’r cyfraniad neu i weddill y cyfraniad, yn ôl fel y digwydd, a gyfrifir o dan Atodlen 5 i’w gymhwyso hyd nes dihysbyddir yn erbyn swm y grantiau a’r benthyciadau penodol y mae gan y myfyriwr cymwys hawl i’w cael fel a ganlyn— a yn gyntaf, i ostwng GFF ; b yn ail, i ostwng ADG ; c yn drydydd, i ostwng CCG ; d yn bedwerydd, i ostwng PLA ; e yn bumed, i ostwng LLC i ddim llai na’r lefel isaf am y flwyddyn academaidd; f yn chweched, i ostwng GFT . 2 Yn achos myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn, yn ddarostyngedig i baragraff (4), pan fo swm sylfaenol y grant ar gyfer ffioedd wedi ei gyfrifo yn unol â rheoliad 17(1) neu 17(7), er mwyn penderfynu swm gwirioneddol y grant ar gyfer ffioedd sy’n daladwy, rhaid i Weinidogion Cymru gymhwyso’r cyfraniad yn unol â pharagraff (1). 3 Yn achos myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn, pan fo swm sylfaenol y grant ar gyfer ffioedd wedi ei gyfrifo yn unol â rheoliad 17(2) neu 17(8) a phan fo un o’r amgylchiadau a nodir yn rheoliad 17(4)(b) neu (d) yn gymwys, er mwyn penderfynu swm gwirioneddol y grant ar gyfer ffioedd sy’n daladwy, rhaid i Weinidogion Cymru— a yn gyntaf, cymhwyso’r cyfraniad i ostwng swm sylfaenol y grant ar gyfer ffioedd; b yn ail, os nad yw’r cyfraniad wedi ei ddihysbyddu, didynnu swm sy’n hafal i swm sylfaenol y grant ar gyfer ffioedd o’r hyn sy’n weddill o’r cyfraniad gan ostwng gweddill y cyfraniad i ddim llai na dim; ac c yn drydydd, os nad yw’r cyfraniad eto wedi ei ddihysbyddu, cymhwyso’r gweddill yn gyntaf i ostwng ADG , ac addesir paragraff (1) yn unol â hynny. 4 Os yw’r cwrs yn gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon (ac eithrio cwrs ar gyfer gradd gyntaf), nid oes unrhyw gyfraniad i’w gymhwyso yn erbyn swm sylfaenol y grant ar gyfer ffioedd, a chymhwysir y cyfraniad yn gyntaf i ostwng ADG , ac addesir paragraff (1) yn unol â hynny. 5 Yn achos blwyddyn Erasmus, rhaid i Weinidogion Cymru gymhwyso swm y rhan o’r cyfraniad sydd dros ben £1,380 i ostwng ADG yn gyntaf, ac addesir paragraff (1) yn unol â hynny. 6 Os nad oes hawl gan y myfyriwr i gael grant ar gyfer ffioedd am unrhyw reswm arall, mae GFF yn ddim, a rhaid cymhwyso’r cyfraniad yn gyntaf i ostwng ADG , ac addesir paragraff (1) yn unol â hynny. 7 Yn achos myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd, rhaid trin GFF fel pe bai’n ddim a chymhwyso’r cyfraniad yn gyntaf i ostwng ADG , ac addesir paragraff (1) yn unol â hynny. 8 Yn y rheoliad hwn— a ADG yw swm y grant ar gyfer dibynyddion mewn oed, os oes unrhyw swm o gwbl, a gyfrifir yn unol â rheoliad 34; b CCG yw swm y grant gofal plant, os oes unrhyw swm o gwbl, a gyfrifir yn unol â rheoliad 34; c GFF yw swm y grant ar gyfer ffioedd, os oes unrhyw swm o gwbl, y mae gan y myfyriwr cymwys hawl i’w gael o dan Ran 4; d GFT yw swm y grant at deithio y mae gan y myfyriwr cymwys hawl i’w gael o dan reoliad 37 os oes unrhyw swm o gwbl; e LLC yw swm y benthyciad at gostau byw, os oes unrhyw swm o gwbl, y mae gan y myfyriwr cymwys (ac eithrio myfyriwr sydd â hawlogaeth ostyngol) hawl i’w gael o dan Ran 6 i ddim llai na’r lefel isaf am y flwyddyn academaidd a bennir ym mharagraff (9); f PLA yw swm, os oes unrhyw swm o gwbl, lwfans dysgu’r rhieni a gyfrifir o dan reoliad 34 (ac eithrio £50 cyntaf y lwfans). 9 Yn ddarostyngedig i baragraffau (10) ac (11), y “lefel isaf am y flwyddyn academaidd” (“ minimum level for the academic year ”) yn rheoliad 67(1)(e) yw, yn achos myfyriwr— a yng nghategori 1, £3,020; b yng nghategori 2, £5,466; c yng nghategori 3, £4,652; d yng nghategori 4, £4,652; e yng nghategori 5, £3,902. 10 Yn ddarostyngedig i baragraff (11), os y flwyddyn academaidd o dan sylw yw blwyddyn derfynol cwrs ac eithrio cwrs dwys, y “lefel isaf am y flwyddyn academaidd” (“ minimum level for the academic year ”) yw, yn achos myfyriwr— a yng nghategori 1, £2,734; b yng nghategori 2, £4,978; c yng nghategori 3, £4,046; d yng nghategori 4, £4,046; e yng nghategori 5, £3,614. 11 Pan fo categorïau gwahanol yn gymwys i fyfyriwr cymwys ar gyfer gwahanol chwarteri o’r flwyddyn academaidd, y lefelau isaf ym mharagraffau (9) a (10) yw swm cyfanredol y symiau a benderfynir o dan baragraff (12) ar gyfer pob un o’r tri chwarter y mae benthyciad yn daladwy mewn perthynas â hwy. 12 Y swm a bennir ar gyfer pob chwarter yw traean o’r swm ym mharagraff (9) neu (10) sy’n cyfateb i’r gyfradd sy’n gymwys ar gyfer y chwarter. 13 Mae’r paragraff hwn yn gymwys i fyfyrwyr math 1 a math 2 ar gwrs hyfforddi athrawon y mae ganddynt hawl i gael grant cynhaliaeth ac y mae eu cyfraniad yn fwy na dim. 14 Mae’r benthyciad at gostau byw sy’n daladwy o ran blwyddyn academaidd i fyfyriwr y mae paragraff (13) yn gymwys iddo yn cael ei gyfrifo fel a ganlyn— A − B pan fo— A yn swm y benthyciad at gostau byw sy’n weddill ar ôl cymhwyso’r cyfraniad yn unol â’r Rhan hon; a B yn swm y grant cynhaliaeth sy’n daladwy i’r myfyriwr cymwys. 15 Mae i’r categorïau 1 i 5 yr ystyr a roddir yn rheoliad 63. RHAN 10 TALIADAU Talu grantiau neu fenthyciadau ar gyfer ffioedd i fyfyrwyr cymwys o dan yr hen drefn 68 1 Rhaid i Weinidogion Cymru dalu’r grant ar gyfer ffioedd neu’r benthyciad cyfrannu at ffioedd y mae hawl gan fyfyriwr cymwys o dan yr hen drefn i’w gael i awdurdod academaidd y mae’r myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn yn atebol i dalu iddo. 2 Caiff Gweinidogion Cymru dalu’r grant ar gyfer ffioedd neu’r benthyciad cyfrannu at ffioedd yn y cyfryw randaliadau (os bydd rhandaliadau) ac ar y cyfryw adegau a ystyriant yn briodol. 3 Rhaid i Weinidogion Cymru beidio â thalu’r grant ar gyfer ffioedd neu’r benthyciad cyfrannu at ffioedd— a oni fyddant wedi cael cais am daliad oddi wrth yr awdurdod academaidd perthnasol; a b bod cyfnod o dri mis sy’n dechrau ar ddiwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd wedi dod i ben. 4 Rhaid i Weinidogion Cymru dalu’r grant ar gyfer ffioedd ddim hwyrach na 10 wythnos ar ôl diwedd y cyfnod ym mharagraff (3)(b), neu yn ddi-oed ar ôl i gais am daliad ddod i law, a ystyrir gan Weinidogion Cymru yn gais dilys, os yw hynny’n digwydd yn hwyrach. 5 Os yw asesu cyfraniad y myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn neu faterion eraill wedi gohirio cyfrifiad terfynol swm y grant ar gyfer ffioedd neu’r benthyciad cyfrannu at ffioedd y mae hawl gan y myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn i’w gael, caiff Gweinidogion Cymru wneud asesiad a thaliad dros dro. 6 Ni cheir gwneud taliad o’r grant ar gyfer ffioedd, neu’r benthyciad cyfrannu at ffioedd mewn perthynas â chwrs dynodedig— a os bydd y myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn, cyn diwedd cyfnod o dri mis sy’n dechrau ar ddiwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd, yn rhoi’r gorau i fod yn bresennol ar y cwrs neu, yn achos myfyriwr yr ymdrinnir ag ef fel pe bai’n bresennol o dan reoliad 13(3) a 13(4), yn rhoi’r gorau i ymgymryd â’r cwrs; a b os yw’r awdurdod academaidd wedi penderfynu neu wedi cytuno na fydd y myfyriwr yn dechrau bod yn bresennol eto ar y cwrs neu, yn ôl fel y digwydd, ymgymryd eto â’r cwrs yn y Deyrnas Unedig yn ystod y flwyddyn academaidd y mae’r ffioedd yn daladwy mewn perthynas â hi, neu o gwbl. 7 Os yw myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn yn rhoi’r gorau i fod yn bresennol ar gwrs dynodedig, neu’n rhoi’r gorau i ymgymryd â chwrs dynodedig, yn ystod y flwyddyn academaidd, a’r awdurdod academaidd wedi penderfynu neu wedi cytuno na fydd y myfyriwr yn dychwelyd yn ystod y flwyddyn academaidd honno, rhaid i’r awdurdod academaidd hysbysu Gweinidogion Cymru, cyn gynted ag y bo’n ymarferol, ynghylch ymadawiad y myfyriwr cymwys o dan yr hen drefn o’r cwrs dynodedig. Talu grantiau neu fenthyciadau ar gyfer ffioedd i fyfyrwyr cymwys o dan y drefn newydd 69 1 Rhaid i Weinidogion Cymru dalu’r grant at ffioedd, y grant newydd at ffioedd neu’r benthyciad at ffioedd y mae hawl gan fyfyriwr cymwys o dan y drefn newydd i’w gael i awdurdod academaidd y mae’r myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd yn atebol i dalu iddo. 2 Caiff Gweinidogion Cymru dalu’r grant at ffioedd, y grant newydd at ffioedd neu’r benthyciad at ffioedd yn y cyfryw randaliadau (os bydd rhandaliadau) ac ar y cyfryw adegau a ystyriant yn briodol. 3 Rhaid i Weinidogion Cymru beidio â thalu’r grant at ffioedd, y grant newydd at ffioedd neu’r benthyciad at ffioedd, nac unrhyw randaliad o’r grant at ffioedd, y grant newydd at ffioedd neu’r benthyciad at ffioedd, y mae hawl gan y myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd i’w gael, oni fyddant wedi cael gan yr awdurdod academaidd perthnasol— a cais am daliad; a b cadarnhad o bresenoldeb y myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd ar y cwrs dynodedig. 4 Yn y rheoliad hwn, ystyr “cadarnhad o bresenoldeb y myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd ar y cwrs dynodedig” (“ confirmation of the new system eligible student’s attendance on the designated course ”) yw cadarnhad gan yr awdurdod academaidd perthnasol fod y myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd— a wedi ymrestru ar y cwrs dynodedig ac wedi dechrau bod yn bresennol ar y cwrs hwnnw, neu, yn achos myfyriwr yr ymdrinnir ag ef fel pe bai’n bresennol o dan reoliad 13(3) ac 13(4), wedi dechrau ymgymryd â’r cwrs dynodedig, pan fo’r cadarnhad yn ymwneud â thaliad llawn neu randaliad cyntaf o’r grant at ffioedd, y grant newydd at ffioedd neu’r benthyciad at ffioedd; neu b yn parhau wedi ymrestru ar y cwrs dynodedig ac yn parhau i fod yn bresennol ar y cwrs hwnnw ar ddyddiad y cadarnhad, neu, yn achos myfyriwr yr ymdrinnir ag ef fel pe bai’n bresennol o dan reoliad 13(3) ac 13(4), yn parhau i ymgymryd â’r cwrs dynodedig ar ddyddiad y cadarnhad, pan fo’r cadarnhad yn ymwneud â rhandaliad o’r grant at ffioedd, y grant newydd at ffioedd neu’r benthyciad at ffioedd, ac eithrio’r rhandaliad cyntaf. 5 Os yw asesu cais myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd neu faterion eraill wedi gohirio cyfrifiad terfynol swm y grant at ffioedd, y grant newydd at ffioedd neu’r benthyciad at ffioedd y mae hawl gan y myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd i’w gael, caiff Gweinidogion Cymru wneud asesiad a thaliad dros dro. 6 Os yw myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd yn rhoi’r gorau i fod yn bresennol ar gwrs dynodedig, neu’n rhoi’r gorau i ymgymryd â chwrs dynodedig, yn ystod y flwyddyn academaidd, a’r awdurdod academaidd wedi penderfynu neu wedi cytuno na fydd y myfyriwr yn dychwelyd yn ystod y flwyddyn academaidd honno, rhaid i’r awdurdod academaidd hysbysu Gweinidogion Cymru, cyn gynted ag y bo’n ymarferol, ynghylch ymadawiad y myfyriwr cymwys o dan y drefn newydd o’r cwrs dynodedig. Talu grantiau at gostau byw 70 1 Yn ddarostyngedig i’r paragraffau canlynol, caiff Gweinidogion Cymru dalu cymorth o dan Ran 5 yn y cyfryw randaliadau (os bydd rhandaliadau) ac ar y cyfryw adegau ag y mae o’r farn eu bod yn briodol. 2 Mae’n ofynnol i awdurdod academaidd anfon cadarnhad o bresenoldeb at Weinidogion Cymru. 3 Rhaid i Weinidogion Cymru beidio â thalu’r rhandaliad cyntaf neu, os penderfynwyd peidio â thalu cymorth o dan Ran 5 mewn rhandaliadau, rhaid iddynt beidio â gwneud unrhyw daliad cymorth o dan y Rhan honno, i fyfyriwr cymwys cyn i’r cadarnhad o bresenoldeb ddod i law onid oes eithriad yn gymwys, y cyfeirir ato ym mharagraff (4). 4 Mae eithriad yn gymwys at ddibenion paragraff (3)— a pan fo grant at gostau byw myfyrwyr anabl yn daladwy, ac yn yr achos hwnnw caniateir talu’r grant arbennig hwnnw cyn i gadarnhad o bresenoldeb ddod i law Gweinidogion Cymru; neu b pan fo Gweinidogion Cymru wedi penderfynu y byddai’n briodol oherwydd amgylchiadau eithriadol i wneud taliad a chadarnhad o bresenoldeb heb eto ddod i law. 5 Pan na ellir gwneud asesiad terfynol ar sail yr wybodaeth a ddarperir gan y myfyriwr cymwys, caiff Gweinidogion Cymru wneud asesiad a thaliad cymorth dros dro o dan Ran 5. 6 Mae taliadau cymorth o dan Ran 5 i’w gwneud yn y cyfryw ddull ag y mae Gweinidogion Cymru o’r farn ei fod yn briodol a chânt ei gwneud yn un o amodau hawlogaeth i gael taliad fod yn rhaid i’r myfyriwr cymwys ddarparu ar eu cyfer fanylion cyfrif banc neu gymdeithas adeiladu yn y Deyrnas Unedig y caniateir gwneud taliadau iddo drwy eu trosglwyddo’n electronig. 7 Yn ddarostyngedig i baragraff (8), nid oes unrhyw gymorth o dan Ran 5 yn daladwy mewn perthynas ag unrhyw ddiwrnod mewn blwyddyn academaidd y mae’r myfyriwr cymwys yn garcharor arno, oni fyddai’n briodol o dan yr holl amgylchiadau ym marn Gweinidogion Cymru i’r cymorth gael ei dalu mewn perthynas â’r diwrnod hwnnw. 8 Nid yw paragraff (7) yn gymwys mewn perthynas â grantiau at gostau byw myfyrwyr anabl. 9 Wrth benderfynu a oes cymorth yn daladwy o dan baragraff (7), mae’r amgylchiadau y mae’n rhaid i Weinidogion Cymru roi sylw iddynt yn cynnwys y caledi ariannol y byddai peidio â thalu’r cymorth yn ei achosi ac a fyddai peidio â thalu’r cymorth yn effeithio ar allu’r myfyriwr cymwys i barhau â’r cwrs. 10 Nid oes cymorth yn daladwy o dan Ran 5 mewn perthynas ag unrhyw gyfnod talu sy’n dechrau ar ôl i gyfnod cymhwystra myfyriwr cymwys ddod i ben. 11 Pan fydd cyfnod cymhwystra myfyriwr cymwys yn dod i ben ar neu ar ôl y dyddiad perthnasol, rhaid i Weinidogion Cymru benderfynu— a swm pob grant at gostau byw y mae’r myfyriwr hwnnw’n gymwys i’w gael ac a fyddai’n daladwy mewn perthynas â’r cyfnod talu perthnasol pe na fyddai cyfnod cymhwystra’r myfyriwr hwnnw wedi dod i ben (y “swm llawn”); a b faint o’r swm llawn sy’n daladwy mewn perthynas â’r cyfnod sy’n ymestyn o ddiwrnod cyntaf y cyfnod talu perthnasol hyd at a chan gynnwys y diwrnod y daeth cyfnod cymhwystra’r myfyriwr cymwys i ben (y “swm rhannol”). 12 Yn y rheoliad hwn, y “dyddiad perthnasol” (“ relevant date ”) yw’r dyddiad y mae tymor cyntaf y flwyddyn academaidd o dan sylw yn dechrau mewn gwirionedd. 13 Os yw Gweinidogion Cymru wedi talu grant at gostau byw mewn perthynas â’r cyfnod talu perthnasol cyn y pwynt yn y cyfnod hwnnw pryd y daeth cyfnod cymhwystra’r myfyriwr cymwys i ben a bod taliad yn fwy na swm rhannol y grant hwnnw— a cânt drin y tâl dros ben fel gordaliad o’r grant hwnnw; neu b os ydynt o’r farn ei bod yn briodol iddynt wneud hynny cânt estyn cyfnod cymhwystra’r myfyriwr hwnnw mewn perthynas â’r grant hwnnw hyd ddiwedd y cyfnod talu perthnasol a chânt benderfynu bod swm llawn y grant yn daladwy mewn perthynas â’r cyfnod talu hwnnw. 14 Yn ddarostyngedig i baragraff (15), os yw taliad grant at gostau byw mewn perthynas â’r cyfnod talu perthnasol i’w dalu ar ôl i gyfnod cymhwystra’r myfyriwr cymwys ddod i ben neu os dyna pryd y’i telir, swm y grant hwnnw sy’n daladwy yw’r swm rhannol onid yw Gweinidogion Cymru o’r farn ei bod yn briodol i estyn y cyfnod cymhwystra mewn perthynas â’r grant hwnnw hyd ddiwedd y cyfnod talu perthnasol ac yn briodol i benderfynu bod swm llawn y grant hwnnw’n daladwy mewn perthynas â’r cyfnod talu hwnnw. 15 Nid yw paragraff (14) yn gymwys i daliad grant at gostau byw i fyfyrwyr anabl o ran offer arbenigol. 16 Nid oes unrhyw gymorth o dan Ran 5 yn daladwy mewn perthynas â chyfnod talu y mae myfyriwr cymwys yn absennol o’i gwrs yn ystod unrhyw ran ohono, oni fyddai’n briodol ym marn Gweinidogion Cymru yn yr amgylchiadau i gyd i’r cymorth gael ei dalu mewn perthynas â’r cyfnod o absenoldeb. 17 Wrth benderfynu pa un a fyddai’n briodol i gymorth fod yn daladwy o dan baragraff (16) mae’r amgylchiadau y mae’n rhaid i Weinidogion Cymru roi sylw iddynt yn cynnwys y rheswm dros absenoldeb y myfyriwr, hyd y cyfnod o absenoldeb a’r caledi ariannol a achosid pe na bai’r cymorth yn cael ei dalu. 18 Ni ddylid ystyried bod myfyriwr cymwys yn absennol o’i gwrs os yw’r myfyriwr cymwys yn methu â bod yn bresennol oherwydd salwch ac na fu’n absennol am fwy na 60 diwrnod. 19 Os yw Gweinidogion Cymru, ar ôl iddynt wneud unrhyw daliad o gymorth o dan Ran 5 neu Ran 6, yn penderfynu swm y grant at gostau byw a chostau eraill y mae hawl gan y myfyriwr cymwys i’w gael, naill ai am y tro cyntaf neu ar ffurf adolygiad o benderfyniad dros dro neu benderfyniad arall ynghylch y swm hwnnw— a os penderfyniad i gynyddu swm y grant hwnnw y mae hawl gan y myfyriwr cymwys i’w gael yw’r penderfyniad, rhaid i Weinidogion Cymru dalu’r swm ychwanegol, a chânt wneud hynny yn y cyfryw randaliadau (os bydd rhandaliadau) ac ar y cyfryw adegau a ystyriant yn briodol; b os penderfyniad i ostwng swm y grant hwnnw y mae hawl gan y myfyriwr cymwys i’w gael yw’r penderfyniad, rhaid i Weinidogion Cymru ddidynnu swm y gostyngiad o weddill y grant hwnnw sydd eto i’w dalu; c os yw swm y gostyngiad yn fwy na gweddill y grant hwnnw sydd eto i’w dalu, rhaid gostwng y gweddill hwnnw i ddim, a didynnu’r balans o unrhyw grant arall at gostau byw y mae hawl gan y myfyriwr yn i’w gael mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd; d gellir adennill unrhyw ordaliad sy’n weddill yn unol â rheoliad 74. Darparu rhif yswiriant gwladol y Deyrnas Unedig 71 1 Caiff Gweinidogion Cymru ei gwneud yn un o amodau hawlogaeth i gael taliad o ran unrhyw fenthyciad fod yn rhaid i’r myfyriwr cymwys ddarparu ar eu cyfer ei rif yswiriant gwladol yn y Deyrnas Unedig. 2 Yn ddarostyngedig i baragraff (3), pan fo Gweinidogion Cymru wedi gosod amod o dan baragraff (1), rhaid iddynt beidio â gwneud unrhyw daliad o ran y benthyciad i’r myfyriwr cymwys cyn iddynt gael eu bodloni bod y myfyriwr cymwys wedi cydymffurfio â’r amod hwnnw. 3 Er gwaethaf paragraff (2), caiff Gweinidogion Cymru, os ydynt wedi eu bodloni y byddai’n briodol iddynt wneud taliad o’r fath oherwydd amgylchiadau eithriadol, wneud taliad o fenthyciad i fyfyriwr cymwys pan nad yw’r myfyriwr cymwys wedi cydymffurfio â’r amod a osodwyd o dan baragraff (1). Gofynion o ran gwybodaeth 72 1 Caiff Gweinidogion Cymru ar unrhyw adeg ofyn i geisydd neu fyfyriwr cymwys am wybodaeth y maent o’r farn ei bod yn ofynnol ar gyfer adennill benthyciad. 2 Caiff Gweinidogion Cymru ar unrhyw adeg ofyn i geisydd neu fyfyriwr cymwys am gael gweld ei gerdyn adnabod dilys, ei basbort dilys a ddyroddwyd gan y wladwriaeth y mae’n ddinesydd ynddi, neu ei dystysgrif geni. 3 Pan fo Gweinidogion Cymru wedi gofyn am wybodaeth o dan y rheoliad hwn, cânt gadw’n ôl unrhyw daliad benthyciad hyd nes y bo’r ceisydd neu’r myfyriwr cymwys yn darparu’r hyn y gofynnwyd amdano neu’n darparu eglurhad boddhaol am beidio â chydymffurfio â’r cais. 4 Caiff Gweinidogion Cymru ar unrhyw adeg ei gwneud yn ofynnol bod ceisydd neu fyfyriwr cymwys yn ymrwymo i gytundeb i ad-dalu benthyciad drwy ddull penodol. 5 Pan fo Gweinidogion Cymru wedi gofyn am gytundeb ynglŷn â’r dull o ad-dalu o dan y rheoliad hwn, cânt gadw’n ôl unrhyw daliad benthyciad hyd nes y bo’r ceisydd neu’r myfyriwr cymwys yn darparu’r hyn y gofynnwyd amdano. Talu benthyciadau at gostau byw 73 1 Caiff Gweinidogion Cymru dalu cymorth o dan Ran 6 mewn rhandaliadau neu mewn un cyfandaliad. 2 Yn ddarostyngedig i baragraff (4), caiff Gweinidogion Cymru dalu cymorth o dan Ran 6 ar y cyfryw adegau ag y maent o’r farn eu bod yn briodol. 3 Mae’n ofynnol i awdurdod academaidd anfon cadarnhad o bresenoldeb at Weinidogion Cymru. 4 Rhaid i Weinidogion Cymru beidio â thalu’r rhandaliad cyntaf, neu pan fyddant wedi penderfynu peidio â thalu cymorth o dan Ran 6 drwy randaliadau, wneud unrhyw daliad cymorth o dan Ran 6 i’r myfyriwr cymwys hyd oni fydd cadarnhad o bresenoldeb wedi dod i law oddi wrth yr awdurdod academaidd perthnasol onid yw’r eithriad y cyfeirir ato ym mharagraff (5) yn gymwys. 5 At ddibenion paragraff (4), mae’r eithriad yn gymwys os yw Gweinidogion Cymru wedi penderfynu y byddai’n briodol, oherwydd amgylchiadau eithriadol, iddynt wneud taliad heb i gadarnhad o bresenoldeb ddod i law. 6 Pan na ellir gwneud asesiad terfynol ar sail yr wybodaeth a ddarparwyd gan y myfyriwr cymwys, caiff Gweinidogion Cymru wneud asesiad a thaliad cymorth dros dro o dan Ran 6. 7 Mae taliadau cymorth o dan Ran 6 i’w gwneud yn y cyfryw fodd ag y mae Gweinidogion Cymru o’r farn ei fod yn briodol a chânt ei gwneud yn un o amodau hawlogaeth i gael taliad fod y rhaid i’r myfyriwr cymwys ddarparu ar eu cyfer fanylion cyfrif banc neu gymdeithas adeiladu yn y Deyrnas Unedig y gall taliadau gael eu talu iddo drwy eu trosglwyddo’n electronig. 8 Pan fo Gweinidogion Cymru wedi gwneud unrhyw daliad cymorth o dan Ran 5 neu o dan Ran 6 a bod myfyriwr cymwys sydd â hawl i gael benthyciad at gostau byw o dan Ran 6 yn gwneud cais am fenthyciad o’r fath neu’n gwneud cais am swm ychwanegol o fenthyciad at gostau byw mewn perthynas â blwyddyn academaidd, caiff Gweinidogion Cymru dalu’r benthyciad hwnnw neu’r swm ychwanegol hwnnw o fenthyciad yn y cyfryw randaliadau (os bydd rhandaliadau) ac ar y cyfryw adegau ag y maent o’r farn eu bod yn briodol cyn gynted ag y bo’n rhesymol ymarferol ar ôl i gais boddhaol ddod i law. 9 Yn ddarostyngedig i baragraff (10), nid oes unrhyw gymorth o dan Ran 6 yn daladwy mewn perthynas ag unrhyw ddiwrnod mewn blwyddyn academaidd y mae’r myfyriwr cymwys yn garcharor arno, oni fyddai’n briodol o dan yr holl amgylchiadau ym marn Gweinidogion Cymru i’r cymorth gael ei dalu mewn perthynas â’r diwrnod hwnnw. 10 Wrth benderfynu a oes cymorth yn daladwy o dan baragraff (9), mae’r amgylchiadau y mae’n rhaid i Weinidogion Cymru roi sylw iddynt yn cynnwys y caledi ariannol y byddai peidio â thalu’r cymorth yn ei achosi ac a fyddai peidio â thalu’r cymorth yn effeithio ar allu’r myfyriwr cymwys i barhau â’r cwrs. 11 Nid oes unrhyw gymorth o dan Ran 6 yn daladwy mewn perthynas ag unrhyw gyfnod talu sy’n dechrau ar ôl i gyfnod cymhwystra myfyriwr cymwys ddod i ben. 12 Nid oes unrhyw gymorth o dan Ran 6 yn daladwy mewn perthynas â chyfnod talu y mae myfyriwr cymwys yn absennol o’i gwrs yn ystod rhan ohono, oni fyddai’n briodol, ym marn Gweinidogion Cymru, yn yr holl amgylchiadau, i gymorth gael ei dalu mewn perthynas â’r cyfnod o absenoldeb. 13 Wrth benderfynu pa un a oes cymorth yn daladwy o dan baragraff (12) mae’r amgylchiadau y mae’n rhaid i Weinidogion Cymru roi sylw iddynt yn cynnwys y rhesymau am absenoldeb y myfyriwr cymwys, hyd y cyfnod o absenoldeb a’r caledi ariannol y byddai peidio â thalu i’r myfyriwr cymwys yn ei achosi. 14 Ni ddylid ystyried bod myfyriwr cymwys yn absennol o’i gwrs os yw’r myfyriwr cymwys yn analluog i fod yn bresennol oherwydd salwch ac nad yw wedi bod yn absennol am fwy na 60 diwrnod. 15 Os yw Gweinidogion Cymru, ar ôl iddynt wneud unrhyw daliad benthyciad at gostau byw y mae hawl gan y myfyriwr cymwys i’w gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd o dan Ran 6, yn gwneud penderfyniad bod y swm o fenthyciad at gostau byw y mae hawl gan y myfyriwr cymwys i’w gael yn llai na’r swm a benderfynwyd yn flaenorol naill ai drwy adolygiad o asesiad dros dro neu fel arall— a rhaid iddynt ddidynnu o unrhyw swm o fenthyciad at gostau byw sydd ar ôl i’w dalu y cyfryw swm sydd ei angen er mwyn sicrhau nad yw’r myfyriwr cymwys yn benthyg swm mwy at gostau byw na’r swm y mae hawl gan y myfyriwr cymwys i’w gael; b os yw’r swm sydd i’w dynnu i ffwrdd yn fwy na’r swm o fenthyciad at gostau byw sydd ar ôl i’w dalu, gostyngir y swm diwethaf hwn i ddim; c gellir adennill unrhyw ordaliad yn unol â rheoliad 74. Gordaliadau 74 1 Caiff Gweinidogion Cymru adennill unrhyw ordaliad o grant ar gyfer ffioedd, grant at ffioedd, grant newydd at ffioedd, benthyciad cyfrannu at ffioedd neu fenthyciad at ffioedd oddi wrth yr awdurdod academaidd. 2 Rhaid i fyfyriwr cymwys, os bydd Gweinidogion Cymru yn gofyn iddo wneud hynny, ad-dalu unrhyw swm a delir i’r myfyriwr cymwys o dan Ran 5 neu 6 ac sydd am ba reswm bynnag yn fwy na’r swm o gymorth y mae gan y myfyriwr hawlogaeth arno o dan Ran 5 neu 6. 3 Rhaid i Weinidogion Cymru adennill gordaliad o unrhyw grant at gostau byw a chostau eraill onid ydynt o’r farn nad yw’n briodol iddynt wneud hynny. 4 Mae taliad o unrhyw grant at gostau byw a wnaed cyn y dyddiad perthnasol yn ordaliad os yw’r myfyriwr cymwys yn rhoi’r gorau i’r cwrs cyn y dyddiad perthnasol oni fydd Gweinidogion Cymru yn penderfynu fel arall. 5 Yn yr amgylchiadau ym mharagraff (6) neu (7), mae gordaliad o’r grant at gostau byw myfyrwyr anabl oni fydd Gweinidogion Cymru yn penderfynu fel arall. 6 Yr amgylchiadau y cyfeirir atynt ym mharagraff (5) yw— a mae Gweinidogion Cymru yn defnyddio’r cyfan neu ran o’r grant at gostau byw myfyrwyr anabl i brynu offer arbenigol ar ran y myfyriwr cymwys; b mae cyfnod cymhwystra’r myfyriwr cymwys yn dod i ben ar ôl y dyddiad perthnasol; ac c nid yw’r offer wedi ei ddanfon at y myfyriwr cyn i’w gyfnod cymhwystra ddod i ben. 7 Yr amgylchiadau y cyfeirir atynt ym mharagraff (5) yw— a mae cyfnod cymhwystra’r myfyriwr cymwys yn dod i ben ar ôl y dyddiad perthnasol; a b gwneir taliad o’r grant at gostau byw myfyrwyr anabl mewn perthynas ag offer arbenigol i’r myfyriwr ar ôl i gyfnod cymhwystra’r myfyriwr cymwys ddod i ben. 8 Os oes gordaliad o grant at gostau byw myfyrwyr anabl, caiff Gweinidogion Cymru dderbyn yn ôl offer arbenigol a brynwyd â’r grant yn fodd i adennill y cyfan neu ran o’r gordaliad os ydynt o’r farn ei bod yn briodol iddynt wneud hynny. 9 Caniateir adennill unrhyw ordaliad o unrhyw grant o dan Ran 5 ym mha un bynnag neu ym mha rai bynnag o’r ffyrdd canlynol y mae Gweinidogion Cymru o’r farn ei bod neu eu bod yn briodol yn yr holl amgylchiadau— a drwy dynnu i ffwrdd y gordaliad o unrhyw fath o grant sy’n daladwy i’r myfyriwr cymwys o bryd i’w gilydd yn unol â rheoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998; b drwy gymryd y cyfryw gamau eraill i adennill gordaliad ag sydd ar gael iddynt. 10 Caniateir adennill unrhyw ordaliad o fenthyciad at gostau byw mewn perthynas ag unrhyw flwyddyn academaidd os yw, ym marn Gweinidogion Cymru— a y gordaliad wedi digwydd o ganlyniad i fethiant ar ran y myfyriwr i ddarparu’n brydlon wybodaeth a allai effeithio ar ba un a oes hawl gan y myfyriwr ai peidio i gael benthyciad neu ar swm y benthyciad y mae hawl ganddo i’w gael; b unrhyw wybodaeth y mae’r myfyriwr wedi ei darparu yn anghywir mewn manylyn perthnasol; neu c y myfyriwr wedi methu â darparu gwybodaeth y mae Gweinidogion Cymru o’r farn ei bod yn berthnasol yng nghyd-destun adennill y benthyciad. 11 Pan fo modd adennill gordaliad o fenthyciad at gostau byw yn unol â pharagraff (10), caniateir ei adennill ym mha un bynnag neu ym mha rai bynnag o’r ffyrdd canlynol y mae Gweinidogion Cymru o’r farn ei bod neu eu bod yn briodol yn yr holl amgylchiadau— a drwy dynnu i ffwrdd y gordaliad o swm unrhyw fenthyciad sy’n daladwy i’r myfyriwr o bryd i’w gilydd yn unol â rheoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998; b drwy gymryd y cyfryw gamau eraill i adennill gordaliad ag sydd ar gael iddynt. 12 Os oes gordaliad wedi bod o fenthyciad at gostau byw nad oes modd ei adennill o dan baragraff (10), caiff Gweinidogion Cymru dynnu i ffwrdd y gordaliad o swm unrhyw fenthyciad sy’n daladwy i’r myfyriwr o bryd i’w gilydd yn unol â rheoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998. 13 Yn y rheoliad hwn “y dyddiad perthnasol” (“ the relevant date ”) yw’r dyddiad y mae tymor cyntaf y flwyddyn academaidd o dan sylw yn dechrau mewn gwirionedd. Taliadau – dehongli 75 Yn y Rhan hon— a ystyr “cadarnhad o bresenoldeb” (“ attendance confirmation ”) yw cadarnhad mewn ysgrifen gan yr awdurdod academaidd— i bod y myfyriwr cymwys wedi ymrestru ar gyfer y flwyddyn academaidd— aa pan fo’r myfyriwr cymwys yn gwneud cais am gymorth o dan y Rheoliadau hyn mewn cysylltiad â chwrs dynodedig am y tro cyntaf; bb pan fo gan y myfyriwr cymwys anabledd; ac cc pan fo’r myfyriwr cymwys yn ymgymryd â’r cwrs ond nad yw’n bresennol ar y cwrs (pa un a yw’r rheswm am beidio â bod yn bresennol yn ymwneud â’i anabledd ai peidio); ii bod y myfyriwr cymwys wedi bod yn bresennol yn y sefydliad ac wedi dechrau mynychu’r cwrs— aa pan fo’r myfyriwr yn gwneud cais am gymorth o dan y Rheoliadau hyn mewn cysylltiad â chwrs dynodedig am y tro cyntaf; bb pan nad yw statws y myfyriwr fel myfyriwr cymwys wedi ei drosglwyddo i’r cwrs o gwrs dynodedig arall yn yr un sefydliad; ac cc nad yw is-baragraff (i)(cc) yn gymwys; iii bod y myfyriwr cymwys wedi ymrestru ar gyfer y flwyddyn academaidd pan fo’r myfyriwr cymwys yn gwneud cais am gymorth mewn cysylltiad â chwrs dynodedig— aa a hynny am dro heblaw’r tro cyntaf; neu bb am y tro cyntaf wedi i statws y myfyriwr fel myfyriwr cymwys gael ei drosglwyddo i’r cwrs hwnnw o gwrs arall yn yr un sefydliad; b ystyr “cyfnod talu” (“ payment period ”) yw cyfnod y mae Gweinidogion Cymru yn talu mewn perthynas ag ef y cymorth perthnasol o dan Ran 5 neu Ran 6 neu y byddent wedi talu’r cyfryw gymorth pe na bai cyfnod cymhwystra’r myfyriwr cymwys wedi dod i ben. RHAN 11 CYMORTH AT GYRSIAU DYSGU O BELL LLAWNAMSER Myfyrwyr dysgu o bell cymwys 76 1 Mae gan fyfyriwr dysgu o bell cymwys hawl i gael cymorth mewn cysylltiad ag ymgymryd ohono â chwrs dysgu o bell dynodedig, yn ddarostyngedig i’r Rhan hon ac yn unol â hi. 2 Yn ddarostyngedig i baragraffau (3) ac (8), mae person yn fyfyriwr dysgu o bell cymwys mewn cysylltiad â chwrs dysgu o bell dynodedig os yw Gweinidogion Cymru, wrth asesu ei gais am gymorth o dan reoliad 84, yn penderfynu bod y person hwnnw yn dod o fewn un o’r categorïau a nodir yn Rhan 2 o Atodlen 1. 3 Yn ddarostyngedig i baragraff (8) nid yw person (“A” yn y paragraff hwn) yn fyfyriwr dysgu o bell cymwys— a os, yn ddarostyngedig i baragraff (4), rhoddwyd i A neu os talwyd i A, mewn perthynas â’r cwrs dysgu o bell— i bwrsari gofal iechyd pa un a gyfrifir swm y bwrsari hwnnw drwy gyfeirio at incwm A ai peidio; ii unrhyw lwfans o dan Reoliadau Lwfansau Myfyrwyr Nyrsio a Bydwreigiaeth (Yr Alban) 2007 ; neu iii lwfans gofal iechyd yr Alban a gyfrifir swm y lwfans hwnnw drwy gyfeirio at incwm A ai peidio; b os yw A wedi torri unrhyw rwymedigaeth i ad-dalu unrhyw fenthyciad; c os yw A wedi cyrraedd ei 18 oed ac nad yw wedi dilysu unrhyw gytundeb ynghylch benthyciad a wnaed gydag A pan oedd A o dan 18 oed; d os yw A, ym marn Gweinidogion Cymru, wedi dangos drwy ei ymddygiad nad yw’n addas i gael cymorth o dan y Rhan hon; neu e yn ddarostyngedig i baragraff (5), os yw A yn garcharor. 4 Nid yw paragraff (3)(a) yn gymwys— a os yw’r person sy’n gwneud cais am gymorth o dan y Rhan hon yn fyfyriwr anabl; a b os rhoddwyd neu os talwyd i’r person mewn perthynas â’r cwrs dysgu o bell— i bwrsari gofal iechyd y mae ei swm yn cael ei gyfrifo drwy gyfeirio at incwm y person; neu ii lwfans gofal iechyd yr Alban pa un a gyfrifir swm y lwfans hwnnw drwy gyfeirio at incwm y person ai peidio. 5 Nid yw paragraff (3)(e) yn gymwys mewn perthynas â blwyddyn academaidd pryd y mae’r myfyriwr dysgu o bell cymwys yn mynd i’r carchar i fwrw dedfryd mewn caethiwed neu’n cael ei ryddhau o’r carchar ar ôl bwrw dedfryd o’r fath. 6 At ddibenion paragraffau (3)(b) a (3)(c), ystyr “benthyciad” (“ loan ”) yw benthyciad a wnaed o dan y ddeddfwriaeth ar fenthyciadau i fyfyrwyr. 7 Mewn achos pan fo’r cytundeb ynglŷn â benthyciad yn ddarostyngedig i gyfraith yr Alban, bydd paragraff (3)(c) ddim ond yn gymwys os cafodd y cytundeb ei wneud— a cyn 25 Medi 1991; a b gyda chydsyniad curadur y benthyciwr neu ar adeg pan nad oedd ganddo guradur. 8 Yn ddarostyngedig i baragraffau (10) i (12), mae person yn fyfyriwr dysgu o bell cymwys at ddibenion y Rhan hon os yw’n bodloni’r amodau ym mharagraff (9)(a) neu (b). 9 Yr amodau y cyfeirir atynt ym mharagraff (8) yw— a bod― i y person wedi ymgymhwyso fel myfyriwr dysgu o bell cymwys mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd gynharach ar y cwrs dysgu o bell presennol yn unol â rheoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998; ii y person yn preswylio fel arfer yng Nghymru ar ddiwrnod cyntaf y cwrs dysgu o bell presennol; a iii statws y person fel myfyriwr dysgu o bell cymwys heb ei derfynu. b bod— i Gweinidogion Cymru eisoes wedi penderfynu bod y person— aa yn fyfyriwr cymwys mewn perthynas â chwrs dynodedig; bb yn fyfyriwr dysgu o bell cymwys mewn cysylltiad â chwrs dysgu o bell dynodedig ac eithrio’r cwrs dysgu o bell presennol; neu cc yn fyfyriwr rhan-amser cymwys mewn cysylltiad â chwrs rhan-amser dynodedig; ii statws y myfyriwr fel myfyriwr cymwys, myfyriwr dysgu o bell cymwys neu fel myfyriwr rhan-amser cymwys mewn cysylltiad â’r cwrs y cyfeiriwyd ato yn is-baragraff (b)(i) wedi ei drosi neu wedi ei drosglwyddo o’r cwrs hwnnw i’r cwrs dysgu o bell presennol o ganlyniad i drosi neu drosglwyddo unwaith neu fwy yn unol â rheoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998; iii y person yn preswylio fel arfer yng Nghymru ar ddiwrnod cyntaf blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs y cyfeirir ato yn is-baragraff (b)(i); a iv statws y person fel myfyriwr dysgu o bell cymwys heb ei derfynu. 10 Pan fo— a Gweinidogion Cymru wedi penderfynu bod person ( “ A” yn y paragraff hwn), yn rhinwedd bod yn ffoadur neu fod yn briod, yn bartner sifil, yn blentyn neu’n llysblentyn i ffoadur, yn fyfyriwr dysgu o bell cymwys mewn cysylltiad â chais am gymorth ar gyfer blwyddyn gynharach o’r cwrs dysgu o bell presennol, neu mewn cysylltiad â chais am gymorth mewn perthynas â chwrs dynodedig, cwrs rhan amser dynodedig, neu gwrs dysgu o bell dynodedig arall y mae statws A fel myfyriwr cymwys, myfyriwr rhan-amser cymwys neu fyfyriwr dysgu o bell cymwys wedi ei drosglwyddo i’r cwrs dysgu o bell presennol; a b ar y diwrnod cyn dechrau’r flwyddyn academaidd y mae A yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi, os bydd statws ffoadur A neu briod, partner sifil, rhiant (fel y’i diffinnir yn Rhan 1 o Atodlen 1) neu lys-riant A, yn ôl fel y digwydd, wedi terfynu ac nad oes hawl bellach i aros wedi ei rhoi ac nad oes apêl yn yr arfaeth (o fewn yr ystyr yn adran 104 o Ddeddf Cenedligrwydd, Mewnfudo a Lloches 2002 ), bydd statws A fel myfyriwr dysgu o bell cymwys yn terfynu’n syth cyn diwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae A yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi. 11 Pan fo— a Gweinidogion Cymru wedi penderfynu bod person ( “ A” yn y paragraff hwn), yn rhinwedd bod yn berson sydd â chaniatâd i ddod i mewn neu i aros neu fod yn briod, yn bartner sifil, yn blentyn neu’n llysblentyn i’r cyfryw berson, yn fyfyriwr dysgu o bell cymwys mewn cysylltiad â chais am gymorth ar gyfer blwyddyn gynharach o’r cwrs dysgu o bell presennol, neu mewn cysylltiad â chais am gymorth mewn perthynas â chwrs dynodedig, cwrs rhan-amser dynodedig, neu gwrs dysgu o bell dynodedig arall y mae statws A fel myfyriwr cymwys, myfyriwr rhan-amser cymwys neu fyfyriwr dysgu o bell cymwys wedi ei drosglwyddo i’r cwrs dysgu o bell presennol; a b ar y diwrnod cyn diwrnod dechrau’r flwyddyn academaidd y mae A yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi, os bydd y cyfnod a ganiateir i’r person sydd â chaniatâd i ddod i mewn neu i aros yn y Deyrnas Unedig wedi terfynu ac nad oes hawl bellach i aros wedi ei rhoi ac nad oes apêl yn yr arfaeth (o fewn yr ystyr yn adran 104 o Ddeddf Cenedligrwydd, Mewnfudo a Lloches 2002), bydd statws A fel myfyriwr dysgu o bell cymwys yn terfynu’n syth cyn diwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae A yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi. 12 Nid yw paragraffau (10) ac (11) yn gymwys pan fo’r myfyriwr wedi dechrau ar y cwrs y penderfynodd Gweinidogion Cymru mewn cysylltiad ag ef fod y myfyriwr yn fyfyriwr cymwys neu’n fyfyriwr rhan-amser cymwys, yn ôl fel y digwydd, cyn 1 Medi 2007. 13 Nid oes gan fyfyriwr dysgu o bell cymwys hawl, ar unrhyw adeg, i gael cymorth o dan y Rheoliadau hyn— a at fwy nag un cwrs dysgu o bell dynodedig; b at gwrs dysgu o bell dynodedig a chwrs dynodedig; c at gwrs dysgu o bell dynodedig a chwrs rhan-amser dynodedig; d at gwrs dysgu o bell dynodedig a chwrs ôl- radd dynodedig. Myfyrwyr sy’n dod yn gymwys yn ystod y flwyddyn academaidd 77 1 Pan fo un o’r digwyddiadau a restrir ym mharagraff (4) yn digwydd yn ystod blwyddyn academaidd— a caiff myfyriwr yr hawl i grant o ran ffioedd mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno yn unol â’r Rhan hon cyn belled â bod y digwyddiad perthnasol wedi digwydd o fewn tri mis cyntaf y flwyddyn academaidd; a b nid oes grant mewn perthynas â ffioedd ar gael mewn perthynas ag unrhyw flwyddyn academaidd sy’n dechrau cyn y flwyddyn academaidd y digwyddodd y digwyddiad perthnasol. 2 Pan fo un o’r digwyddiadau a restrir yn is-baragraffau (a), (b), (e), (f), (g), (h), neu (i) o baragraff (4) yn digwydd yn ystod blwyddyn academaidd— a caiff myfyriwr yr hawl i grant tuag at lyfrau, teithio a gwariant arall mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno yn unol â’r Rhan hon; a b nid yw grant tuag at lyfrau, teithio a gwariant arall ar gael mewn perthynas ag unrhyw flwyddyn academaidd sy’n dechrau cyn y flwyddyn academaidd y digwyddodd y digwyddiad perthnasol. 3 Pan fo un o’r digwyddiadau a restrir yn is-baragraffau (a), (b), (e), (f), (g), (h), neu (i) o baragraff (4) yn digwydd yn ystod blwyddyn academaidd— a caiff myfyriwr yr hawl i grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno yn unol â’r Rhan hon; ac b nid yw grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl mewn perthynas ag unrhyw flwyddyn academaidd sy’n dechrau cyn y flwyddyn academaidd y digwyddodd y digwyddiad perthnasol ar gael. 4 Y digwyddiadau yw— a bod cwrs y myfyriwr yn dod yn gwrs dysgu o bell dynodedig; b bod y myfyriwr, ei briod, ei bartner sifil neu ei riant (fel y’i diffinnir yn Rhan 1 o Atodlen 1) yn cael ei gydnabod fel ffoadur neu’n dod yn berson â chaniatâd i ddod i mewn neu i aros; c bod gwladwriaeth yn ymaelodi â’r Undeb Ewropeaidd a bod y myfyriwr yn wladolyn o’r wladwriaeth honno neu’n aelod o deulu (fel y’i diffinnir yn Rhan 1 o Atodlen 1) gwladolyn o’r wladwriaeth honno; d bod y myfyriwr yn dod yn aelod o deulu (fel y’i diffinnir yn Rhan 1 o Atodlen 1) gwladolyn o’r UE; e bod y wladwriaeth y mae’r myfyriwr yn wladolyn iddi yn ymaelodi â’r Undeb Ewropeaidd pan fo’r myfyriwr wedi bod yn preswylio fel arfer yn y Deyrnas Unedig a’r Ynysoedd drwy gydol y cyfnod o dair blynedd yn union cyn diwrnod cyntaf blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs; f bod y myfyriwr yn ennill yr hawl i breswylio’n barhaol; g bod y myfyriwr yn dod yn berson a ddisgrifir ym mharagraff 6(1)(a) o Atodlen 1; h bod y myfyriwr yn dod yn blentyn i wladolyn Swisaidd; neu i bod y myfyriwr yn dod yn blentyn i weithiwr Twrcaidd. Cyrsiau dysgu o bell dynodedig 78 1 Mae cwrs yn ddynodedig at ddibenion adran 22(1) o Ddeddf 1998 a rheoliad 76 os dynodir ef gan Weinidogion Cymru dan y rheoliad hwn. 2 Yn ddarostyngedig i baragraff (4), caiff Gweinidogion Cymru ddynodi cwrs dan y rheoliad hwn os yn eu barn hwy— a bod y cwrs yn cael ei restru yn Atodlen 2 ac eithrio cwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon; b bod y cwrs yn gwrs llawnamser; c bod y cwrs yn parhau am o leiaf un flwyddyn academaidd; d nad yw’n ofynnol gan y sefydliad sy’n darparu’r cwrs bod myfyrwyr sy’n ymgymryd â’r cwrs yn y Deyrnas Unedig yn bresennol ar y cwrs; ac e yn ddarostyngedig i baragraff (5), dechreuodd y cwrs cyn 1 Medi 2012. 3 At ddibenion penderfynu a yw’r gofyniad ym mharagraff (2)(d) yn cael ei fodloni, caiff Gweinidogion Cymru ddiystyru— a unrhyw ofyniad a osodir gan y sefydliad sy’n darparu’r cwrs i fod yn bresennol mewn unrhyw sefydliad at ddibenion— i cofrestru neu ymrestru; ii arholiad; b unrhyw ofyniad a osodir gan y sefydliad sy’n darparu’r cwrs i fod yn bresennol mewn unrhyw sefydliad ar benwythnos neu yn ystod unrhyw wyliau; c unrhyw gyfnod mynychu yn y sefydliad sy’n darparu’r cwrs y caiff y myfyriwr ei gyflawni ond nad yw’n orfodol iddo wneud hynny gan y sefydliad hwnnw. 4 Ni chaiff Gweinidogion Cymru ddynodi cwrs fel cwrs dysgu o bell dynodedig— a os yw’n dod o fewn paragraff 7 neu 8 o Atodlen 2; a b os yw corff llywodraethol ysgol a gynhelir wedi trefnu darparu’r cwrs ar gyfer disgybl yr ysgol. 5 Mae cwrs sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2012 yn gwrs dysgu o bell dynodedig— a os yw myfyriwr yn trosglwyddo i’r cwrs hwnnw yn unol â rheoliad 87 o gwrs dysgu o bell dynodedig blaenorol a ddechreuodd cyn 1 Medi 2012; a b pe byddai’r cwrs hwnnw fel arall yn gwrs dynodedig at ddibenion rheoliad 5. Cyfnod cymhwystra 79 1 Cedwir statws myfyriwr fel myfyriwr dysgu o bell cymwys mewn cysylltiad â chwrs dysgu o bell dynodedig hyd nes y bo’r statws hwnnw’n terfynu yn unol â’r rheoliad hwn neu reoliad 76. 2 Y cyfnod y mae myfyriwr dysgu o bell cymwys yn cadw’r statws y cyfeirir ato ym mharagraff (1) yw’r “cyfnod cymhwystra” (“ period of eligibility ”). 3 Yn ddarostyngedig i’r paragraffau canlynol a rheoliad 76, mae’r cyfnod cymhwystra yn terfynu ar ddiwedd y flwyddyn academaidd y bydd y myfyriwr dysgu o bell cymwys yn cwblhau ei gwrs dysgu o bell dynodedig ynddi. 4 Mae’r cyfnod cymhwystra yn terfynu pan fydd y myfyriwr dysgu o bell cymwys (“A” yn y paragraff hwn ac ym mharagraff (5))— a yn tynnu’n ôl o’i gwrs dysgu o bell dynodedig dan amgylchiadau pan na fo Gweinidogion Cymru wedi trosglwyddo neu wedi trosi neu pan na fyddant yn trosglwyddo neu yn trosi statws A o dan reoliad 87, 88, 89 neu 115; neu b yn cefnu ar ei gwrs dysgu o bell dynodedig neu’n cael ei ddiarddel oddi arno. 5 Caiff Gweinidogion Cymru derfynu’r cyfnod cymhwystra os yw A, ym marn Gweinidogion Cymru, wedi dangos drwy ei ymddygiad nad yw’n addas i gael cymorth o dan y Rheoliadau hyn. 6 Os yw Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni bod myfyriwr dysgu o bell cymwys wedi methu â chydymffurfio ag unrhyw ofyniad i roi gwybodaeth o dan y Rhan hon neu ei fod wedi rhoi gwybodaeth sy’n anghywir o ran manylyn perthnasol, caiff Gweinidogion Cymru gymryd unrhyw rai o’r camau canlynol y credent eu bod yn briodol o dan yr amgylchiadau— a terfynu’r cyfnod cymhwystra; b penderfynu nad oes gan y myfyriwr hawl mwyach i gael unrhyw gymorth penodol neu unrhyw swm penodol o gymorth o dan y Rheoliadau hyn; c trin unrhyw gymorth a dalwyd i’r myfyriwr o dan y Rheoliadau hyn fel gordaliad y caniateir ei adennill o dan reoliad 92. 7 Pan fo’r cyfnod cymhwystra’n terfynu cyn diwedd y flwyddyn academaidd y mae’r myfyriwr dysgu o bell cymwys yn cwblhau’r cwrs dysgu o bell dynodedig ynddi caiff Gweinidogion Cymru, ar unrhyw adeg, adnewyddu neu estyn y cyfnod cymhwystra am y cyfryw gyfnod ag y maent yn penderfynu arno. Cymorth at gyrsiau dysgu o bell 80 1 At ddibenion y rheoliad hwn, y cymorth sydd ar gael yw— a grant mewn perthynas â ffioedd nad yw’n fwy na’r lleiaf o’r symiau canlynol— i £1,025; neu ii y ffioedd gwirioneddol, sef swm y ffioedd a godir ar y myfyriwr dysgu o bell cymwys mewn perthynas â blwyddyn academaidd ar y cwrs dysgu o bell dynodedig; a b grant nad yw’n fwy na £1,155 at lyfrau, teithio a gwariant arall mewn cysylltiad â’r cwrs dysgu o bell dynodedig. 2 Nid oes gan fyfyriwr dysgu o bell cymwys yr hawl i gael cymorth dan baragraff (1)(b) os yr unig baragraff yn Rhan 2 o Atodlen 1 y daw’r myfyriwr dysgu o bell cymwys oddi tano yw paragraff 9. 3 Nid oes gan fyfyriwr dysgu o bell cymwys yr hawl i gael cymorth dan y rheoliad hwn— a os yw’n fyfyriwr anabl; a b os rhoddwyd neu os talwyd iddo mewn cysylltiad â’r cwrs dysgu o bell dynodedig— i bwrsari gofal iechyd y cyfrifir ei swm drwy gyfeirio at incwm y myfyriwr dysgu o bell cymwys; neu ii lwfans gofal iechyd yr Alban pa un a gyfrifir swm y lwfans hwnnw drwy gyfeirio at incwm y myfyriwr dysgu o bell cymwys ai peidio. 4 Nid oes gan fyfyriwr dysgu o bell cymwys yr hawl i gael cymorth dan y rheoliad hwn oni bai bod Gweinidogion Cymru yn ystyried ei fod yn ymgymryd â chwrs dysgu o bell dynodedig yng Nghymru ar ddiwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd gyntaf. 5 Ni fydd gan fyfyriwr dysgu o bell cymwys yr hawl bellach i gael cymorth o dan y rheoliad hwn os yw Gweinidogion Cymru o’r farn bod y myfyriwr dysgu o bell cymwys yn ymgymryd â’r cwrs dysgu o bell dynodedig y tu allan i’r Deyrnas Unedig. 6 Nid oes gan fyfyriwr dysgu o bell cymwys yr hawl i gael cymorth dan y rheoliad hwn os yw’r myfyriwr dysgu o bell cymwys wedi ymgymryd ag un neu ragor o gyrsiau dysgu o bell dros gyfnod cyfanredol o wyth o flynyddoedd academaidd ac wedi cael benthyciad neu grant o’r math a ddisgrifir ym mharagraff (7) mewn perthynas â phob un o’r blynyddoedd academaidd hynny. 7 Y benthyciadau a’r grantiau yw— a benthyciad, grant mewn perthynas â ffioedd neu grant at lyfrau, teithio neu wariant arall a wnaed mewn perthynas â blwyddyn academaidd o gwrs dysgu o bell yn unol â’r rheoliadau a wnaed dan adran 22 o Ddeddf 1998; b benthyciad, grant mewn perthynas â ffioedd neu grant at lyfrau, teithio neu wariant arall a wnaed mewn perthynas â blwyddyn academaidd o gwrs dysgu o bell gan Adran Gyflogaeth a Dysgu (Gogledd Iwerddon) yn unol â rheoliadau wnaed dan Erthyglau 3 ac 8(4) o Orchymyn Addysg (Cymorth i Fyfyrwyr) (Gogledd Iwerddon) 1998 ; neu c benthyciad mewn perthynas â blwyddyn academaidd o gwrs dysgu o bell a wnaed yn unol â rheoliadau a wnaed dan adrannau 73(f), 73B a 74(1) o Ddeddf Addysg (Yr Alban) 1980 . 8 Nid oes gan fyfyriwr dysgu o bell cymwys yr hawl i gael cymorth dan y rheoliad hwn os yw’r myfyriwr dysgu o bell cymwys yn ddeiliad gradd gyntaf gan sefydliad addysgol yn y Deyrnas Unedig. 9 At ddibenion paragraff (7), rhaid peidio â thrin gradd fel gradd gyntaf— a os yw’n radd (ac eithrio gradd anrhydedd) a ddyfarnwyd i’r myfyriwr dysgu o bell cymwys sydd wedi cwblhau’r modiwlau, arholiadau neu’r dulliau asesu gofynnol eraill ar gyfer cwrs gradd gyntaf y myfyriwr dysgu o bell cymwys; a b y myfyriwr hwnnw’n ymgymryd â’r cwrs dysgu o bell presennol er mwyn cael gradd anrhydedd ar ôl cwblhau’r modiwlau, arholiadau neu’r dulliau asesu gofynnol eraill (pa un a yw’r myfyriwr hwnnw yn parhau’r cwrs yn yr un sefydliad addysgol ai peidio, ar ôl dyfarnu’r radd y cyfeirir ati yn is-baragraff (a)). 10 Nid oes cymorth yn daladwy o dan y Rheoliadau hyn i fyfyriwr dysgu o bell cymwys mewn perthynas â’r myfyriwr hwnnw’n ymgymryd â chwrs dysgu o bell nad yw’n gwrs dysgu o bell dynodedig. Swm y cymorth 81 1 Yn ddarostyngedig i baragraff (2) a rheoliad 87(6), mae swm y cymorth sy’n daladwy o dan reoliad 80 ar gyfer blwyddyn academaidd fel a ganlyn— a os oes gan y myfyriwr dysgu o bell cymwys neu ei bartner, ar ddyddiad ei gais, hawlogaeth— i o dan Ran VII o Ddeddf Cyfraniadau a Budd-daliadau Nawdd Cymdeithasol 1992 i gymhorthdal incwm, budd-dal tai neu fudd-dal y dreth gyngor; ii o dan Ran 1 o Ddeddf Ceiswyr Gwaith 1995 i lwfans ceisio gwaith yn seiliedig ar incwm neu o dan adran 2 o Ddeddf Cyflogaeth a Hyfforddiant 1973 i lwfans o dan y trefniadau a elwir y Fargen Newydd; iii o dan Ran 1 o Ddeddf Diwygio Lles 2007 i lwfans cyflogaeth a chymorth sy’n gysylltiedig ag incwm; iv i gredyd cynhwysol; neu v i ostyngiad o dan gynllun gostyngiadau’r dreth gyngor; mae uchafswm y cymorth sydd ar gael o dan reoliad 80(1) yn daladwy; b pan fo’r incwm perthnasol yn llai na £16,865, mae’r uchafswm cymorth sydd ar gael o dan reoliad 80(1) yn daladwy; c pan fo’r incwm perthnasol yn £16,865, mae’r uchafswm cymorth sydd ar gael o dan reoliad 80(1)(b) yn daladwy ynghyd â £50 yn llai na’r uchafswm cymorth sydd ar gael o dan reoliad 80(1)(a); d pan fo’r incwm perthnasol yn uwch na £16,865, ond yn llai na £25,435, mae’r uchafswm cymorth sydd ar gael o dan reoliad 80(1)(b) yn daladwy a swm y cymorth taladwy o dan reoliad 80(1)(a) yw’r swm a benderfynir arno yn unol â pharagraff (2); e pan fo’r incwm perthnasol yn £25,435, mae’r uchafswm cymorth sydd ar gael o dan reoliad 80(1)(b) yn daladwy a swm y cymorth taladwy o dan reoliad 80(1)(a) yw £50; f pan fo’r incwm perthnasol yn uwch na £25,435 ond yn llai na £26,095, mae’r uchafswm cymorth sydd ar gael o dan reoliad 80(1)(b) yn daladwy ac nid oes unrhyw gymorth yn daladwy o dan reoliad 80(1)(a); g pan fo’r incwm perthnasol yn £26,095 neu ragor ond yn llai na £28,180, nid oes unrhyw gymorth ar gael o dan reoliad 80(1)(a) a swm y cymorth taladwy o dan reoliad 80(1)(b) yw’r swm a adewir yn dilyn didynnu o’r uchafswm cymorth sydd ar gael o dan reoliad 80(1)(b) £1 am bob £1.886 o incwm perthnasol uwchlaw £26,095; h pan fo’r incwm perthnasol yn £28,180, nid oes unrhyw gymorth yn daladwy o dan reoliad 80(1)(a) ac mae swm y cymorth taladwy o dan reoliad 80(1)(b) yn £50; i pan fo’r incwm perthnasol yn uwch na £28,180, nid oes unrhyw gymorth yn daladwy o dan reoliad 80(1). 2 Pan fo paragraff (1)(d) yn berthnasol, penderfynir faint o gymorth sy’n daladwy o dan reoliad 80(1)(a) drwy ddidynnu o’r uchafswm cymorth sydd ar gael o dan reoliad 80(1)(a) un o’r symiau canlynol— a £50 a £1 ychwanegol am bob £9.26 cyflawn o incwm perthnasol uwchlaw £16,865; neu b pan fo’r ffioedd gwirioneddol yn llai na £1,025, cyfanswm sy’n hafal i’r hyn a adewir wedi didynnu o’r swm a gyfrifwyd o dan is-baragraff (a) y gwahaniaeth rhwng £1,025 a’r ffioedd gwirioneddol (oni bai bod y swm yn rhif negatif ac yn yr achos hwnnw telir yr uchafswm cymorth sydd ar gael o dan reoliad 80(1)(a)). Dehongli rheoliad 81 82 1 At ddibenion rheoliad 81 a’r rheoliad hwn— a yn ddarostyngedig i is-baragraff (b), ystyr “partner” (“ partner ”) yw unrhyw un o’r canlynol— i priod myfyriwr dysgu o bell cymwys; ii partner sifil myfyriwr dysgu o bell cymwys; iii person sydd fel rheol yn byw gyda myfyriwr dysgu o bell cymwys fel pe bai’n briod i’r myfyriwr dysgu o bell cymwys, pan fo’r myfyriwr dysgu o bell cymwys yn 25 oed neu’n hŷn ar y diwrnod cyntaf o’r flwyddyn academaidd y caiff ei asesu ar gyfer cymorth mewn perthynas â hi, a phan fo’r myfyriwr dysgu o bell cymwys wedi dechrau ar y cwrs dysgu o bell dynodedig a bennir cyn 1 Medi 2005; iv person sydd fel rheol yn byw gyda myfyriwr dysgu o bell cymwys fel pe bai’n briod neu’n bartner sifil i’r myfyriwr dysgu o bell cymwys, pan fo’r myfyriwr dysgu o bell cymwys wedi dechrau ar y cwrs dysgu o bell dynodedig a bennir ar neu ar ôl 1 Medi 2005; b nid yw person fyddai fel arall yn bartner o dan is-baragraff (a) i’w drin fel partner os— i ym marn Gweinidogion Cymru fod y person hwnnw a’r myfyriwr dysgu o bell cymwys wedi gwahanu; neu ii bod y person fel rheol yn byw y tu allan i’r Deyrnas Unedig ac nas cynhelir gan y myfyriwr dysgu o bell cymwys; c mae i “incwm perthnasol” (“ relevant income ”) yr ystyr a roddir ym mharagraff (2). 2 Yn ddarostyngedig i baragraff (3), mae incwm perthnasol myfyriwr dysgu o bell cymwys yn hafal i’w ffynonellau ariannol yn y flwyddyn ariannol flaenorol llai— a £2,000 mewn perthynas â’i bartner; b £2,000 mewn perthynas â’r unig blentyn neu’r plentyn hynaf sy’n ddibynnol ar y myfyriwr dysgu o bell cymwys neu ar ei bartner; a c £1,000 mewn perthynas â phob plentyn arall sy’n ddibynnol ar y myfyriwr dysgu o bell cymwys neu ar ei bartner. 3 Pan fo Gweinidogion Cymru yn fodlon bod ffynonellau ariannol y myfyriwr dysgu o bell cymwys am y flwyddyn ariannol flaenorol yn fwy na’i ffynonellau ariannol am y flwyddyn ariannol gyfredol a bod y gwahaniaeth rhwng y ddau gyfanswm yn £1,000 neu ragor, rhaid iddynt asesu ffynonellau ariannol y myfyriwr hwnnw drwy gyfeirio at y ffynonellau hynny yn y flwyddyn ariannol gyfredol. 4 Yn y rheoliad hwn ystyr ffynonellau ariannol myfyriwr dysgu o bell cymwys mewn blwyddyn ariannol yw swm cyfanredol ei incwm am y flwyddyn honno ynghyd â swm cyfanredol incwm am y flwyddyn honno unrhyw berson sy’n bartner i’r myfyriwr dysgu o bell cymwys, ar y dyddiad y gwneir y cais am gymorth o dan y Rhan hon. 5 Yn y rheoliad hwn— a mae “plentyn” (“ child ”) mewn perthynas â myfyriwr dysgu o bell cymwys yn cynnwys unrhyw blentyn i bartner y myfyriwr ac unrhyw blentyn y mae gan y myfyriwr gyfrifoldeb rhiant drosto; b ystyr “blwyddyn ariannol gyfredol” (“ current financial year ”) yw’r flwyddyn ariannol sy’n cynnwys diwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae person yn cael ei asesu ar gyfer cymorth o dan y Rhan hon mewn perthynas â hi; c ystyr “dibynnol” (“ dependent ”) yw ariannol ddibynnol yn gyfan gwbl neu’n bennaf; d ystyr “blwyddyn ariannol” (“ financial year ”) yw’r cyfnod o ddeuddeng mis y mae incwm y myfyriwr dysgu o bell cymwys yn cael ei gyfrifiannu mewn perthynas â hi at ddibenion y ddeddfwriaeth ar dreth incwm sy’n gymwys iddo; e ystyr “incwm” (“ income ”) yw incwm gros o bob ffynhonnell heb gynnwys— i unrhyw daliad a wneir o dan adran 23C(5A) o Ddeddf Plant 1989; a ii unrhyw gredydau treth a ddyfarnwyd yn unol ag unrhyw hawliadau o dan adran 3 o Ddeddf Credydau Treth 2002 ; f ystyr “blwyddyn ariannol flaenorol” (“ preceding financial year ”) yw’r flwyddyn ariannol yn union cyn y flwyddyn ariannol gyfredol; g ystyr “cwrs dysgu o bell dynodedig a bennir” (“ specified designated distance learning course ”) yw’r cwrs y mae’r person yn gwneud cais am gymorth o dan y Rhan hon mewn perthynas ag ef, neu, pan fo statws y myfyriwr fel myfyriwr dysgu o bell cymwys wedi ei drosglwyddo i’r cwrs dysgu o bell presennol o ganlyniad i un trosglwyddiad neu fwy o’r statws hwnnw gan Weinidogion Cymru o gwrs dysgu o bell (y “cwrs cychwynnol”) (“ initial course ”) y penderfynodd Gweinidogion Cymru mewn cysylltiad ag ef fod y myfyriwr yn fyfyriwr dysgu o bell cymwys yn unol â rheoliadau a wnaed o dan adran 22 o Ddeddf 1998, y cwrs dysgu o bell dynodedig a bennir yw’r cwrs cychwynnol. Grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl 83 1 Mae gan fyfyriwr dysgu o bell cymwys hawl yn unol â’r Rhan hon i gael grant i helpu gyda’r gwariant ychwanegol y mae Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni ei bod yn ofynnol i’r myfyriwr dysgu o bell cymwys ei ysgwyddo oherwydd anabledd sydd ganddo mewn perthynas ag ymgymryd â chwrs dysgu o bell dynodedig. 2 Nid oes gan fyfyriwr dysgu o bell cymwys hawl i gael y grant o dan y rheoliad hwn os yr unig baragraff yn Rhan 2 o Atodlen 1 y daw’r myfyriwr dysgu o bell cymwys odano yw paragraff 9. 3 Nid oes gan fyfyriwr dysgu o bell cymwys hawl i gael y grant o dan y rheoliad hwn mewn perthynas ag unrhyw flwyddyn academaidd sy’n flwyddyn bwrsari. 4 Nid oes gan fyfyriwr dysgu o bell cymwys hawl i gael y grant o dan y rheoliad hwn oni bai bod Gweinidogion Cymru yn ystyried ei fod yn ymgymryd â’r cwrs dysgu o bell dynodedig yng Nghymru ar ddiwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd gyntaf. 5 Ni fydd gan fyfyriwr dysgu o bell cymwys hawl bellach i gael y grant o dan y rheoliad hwn os yw Gweinidogion Cymru yn ystyried bod y myfyriwr dysgu o bell cymwys yn ymgymryd â’r cwrs dysgu o bell dynodedig y tu allan i’r Deyrnas Unedig. 6 Yn ddarostyngedig i’r paragraffau canlynol, swm y grant o dan y rheoliad hwn yw’r swm sy’n briodol ym marn Gweinidogion Cymru yn unol ag amgylchiadau’r myfyriwr. 7 Ni ddylai swm y grant o dan y rheoliad hwn fod yn fwy na’r canlynol— a £21,181 mewn perthynas â blwyddyn academaidd at wariant ar gynorthwyydd personol anfeddygol; b £5,332 mewn perthynas â phob blwyddyn academaidd yn ystod y cyfnod cymhwystra at wariant ar eitemau mawr o offer arbenigol; c y gwariant ychwanegol a ysgwyddir— i o fewn y Deyrnas Unedig er mwyn gallu bod yn bresennol yn y sefydliad; ii o fewn neu o’r tu allan i’r Deyrnas Unedig at ddiben bod yn bresennol, fel rhan o gwrs y myfyriwr dysgu o bell cymwys, ar unrhyw gyfnod astudio mewn sefydliad tramor neu at ddiben bod yn bresennol yn yr Athrofa; d £1,785 mewn perthynas â blwyddyn academaidd at unrhyw wariant arall gan gynnwys gwariant a ysgwyddwyd at y dibenion y cyfeirir atynt yn is-baragraff (a) neu (b) sy’n fwy na’r uchafsymiau penodedig. 8 Yn ddarostyngedig i baragraffau (9) a (10), mae’r grant o dan y rheoliad hwn yn daladwy i fyfyriwr dysgu o bell cymwys mewn perthynas â phedwar chwarter y flwyddyn academaidd. 9 Pan fo grant o dan y rheoliad hwn yn cael ei ddefnyddio ar gyfer gwariant ar eitemau mawr o offer arbenigol (o fewn ystyr paragraff (7)(b)) caiff fod yn daladwy mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd gyfan. 10 Pan fo rheoliad 77(3) yn gymwys, dim ond at y dibenion a bennir ym mharagraff (7)(a), (c) a (d) mewn perthynas â’r chwarteri hynny sy’n dechrau ar ôl i’r digwyddiad perthnasol yn rheoliad 77(4) ddigwydd y caiff myfyriwr dysgu o bell cymwys fod â hawl i gael grant o dan y rheoliad hwn. Ceisiadau am gymorth 84 1 Rhaid i berson wneud cais am gymorth mewn cysylltiad â phob blwyddyn academaidd o gwrs dysgu o bell dynodedig drwy gwblhau ffurflen gais ar y cyfryw ffurf ag y byddo Gweinidogion Cymru yn gofyn amdani a’i chyflwyno i Weinidogion Cymru. 2 Rhaid anfon gyda’r cais— a datganiad a gwblhawyd gan yr awdurdod academaidd; a b unrhyw ddogfennaeth ychwanegol a fydd yn ofynnol gan Weinidogion Cymru. 3 Caiff Gweinidogion Cymru gymryd unrhyw gamau a gwneud unrhyw ymholiadau yr ystyriant yn angenrheidiol er mwyn penderfynu a yw’r ceisydd yn fyfyriwr dysgu o bell cymwys, a oes gan y ceisydd hawl i gael cymorth o dan y Rhan hon, a swm y cymorth sy’n daladwy, os oes cymorth yn daladwy o gwbl. 4 Rhaid i Weinidogion Cymru hysbysu’r ceisydd a oes ganddo hawl i gael cymorth o dan y Rhan hon, ac os oes ganddo hawl, swm y cymorth sy’n daladwy mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd, os oes cymorth yn daladwy o gwbl. 5 Yn ddarostyngedig i baragraff (6) rhaid i’r cais gyrraedd Gweinidogion Cymru o fewn cyfnod o chwe mis sy’n dechrau gyda diwrnod cyntaf blwyddyn academaidd y cwrs dysgu o bell dynodedig y cyflwynir y cais mewn perthynas ag ef. 6 Nid yw paragraff (5) yn gymwys— a pan fo un o’r digwyddiadau a restrir ym mharagraff (4) o reoliad 77 yn digwydd ar ôl diwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae’r ceisydd yn gwneud cais am gymorth o dan y Rhan hon mewn perthynas â hi, ac os felly rhaid i’r cais gyrraedd Gweinidogion Cymru o fewn cyfnod o chwe mis sy’n dechrau gyda diwrnod y digwyddiad perthnasol; b pan fo’r ceisydd yn gwneud cais am y grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl, ac os felly rhaid i’r cais gyrraedd Gweinidogion Cymru cyn gynted ag y bo’n rhesymol ymarferol; neu c pan fo Gweinidogion Cymru o’r farn, ar ôl rhoi sylw i amgylchiadau’r achos penodol, y dylid llacio’r terfyn amser, ac os felly rhaid i’r cais gyrraedd Gweinidogion Cymru heb fod yn hwyrach na’r dyddiad a bennir ganddynt. Datganiadau a ddarperir gan awdurdodau academaidd 85 1 Yn ddarostyngedig i baragraff (2), rhaid i’r awdurdod academaidd, ar gais y ceisydd, gwblhau datganiad yn y cyfryw ffurf ag y byddo Gweinidogion Cymru yn gofyn amdano fynd gyda’r cais am gymorth o dan reoliad 84. 2 Nid yw’n ofynnol i awdurdod academaidd gwblhau datganiad os nad yw’n gallu rhoi’r cadarnhad sy’n ofynnol gan is-baragraff (3)(a)(ii) neu (3)(b)(ii). 3 Yn y Rhan hon, ystyr “datganiad” (“ declaration ”) yw— a pan fo’r ceisydd yn gwneud cais am gymorth mewn cysylltiad â’r cwrs dysgu o bell dynodedig am y tro cyntaf, datganiad— i sy’n darparu gwybodaeth am y cwrs; a ii sy’n cadarnhau bod y ceisydd wedi ymgymryd ag o leiaf ddwy wythnos o’r cwrs dysgu o bell dynodedig; b mewn unrhyw achos arall, datganiad— i sy’n darparu gwybodaeth am y cwrs; a ii sy’n cadarnhau bod y ceisydd wedi ymrestru i ymgymryd â blwyddyn academaidd y cwrs dysgu o bell dynodedig y mae’r ceisydd yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas ag ef. 4 Yn y rheoliad hwn, ystyr “gwybodaeth am y cwrs” (“ course information ”) yw— a swm y ffioedd a godir mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd y mae’r ceisydd yn gwneud cais am gymorth o dan y Rhan hon mewn perthynas â hi; b ardystiad gan yr awdurdod academaidd ei fod o’r farn fod y ceisydd yn ymgymryd â’r cwrs dysgu o bell dynodedig yng Nghymru; ac c mewn unrhyw achos pan fo’r ceisydd yn fyfyriwr anabl, ardystiad gan yr awdurdod academaidd ei fod o’r farn bod y ceisydd wedi dewis ymgymryd â’r cwrs dysgu o bell dynodedig am reswm heblaw’r ffaith na all y ceisydd fod yn bresennol ar gwrs dynodedig oherwydd rhesymau sy’n ymwneud ag anabledd y ceisydd. Gwybodaeth 86 Mae Atodlen 3 yn gymwys mewn perthynas â darparu gwybodaeth gan geisydd neu gan fyfyriwr dysgu o bell cymwys. Trosglwyddo statws 87 1 Pan fo myfyriwr dysgu o bell cymwys yn trosglwyddo o gwrs dysgu o bell dynodedig i gwrs dysgu o bell dynodedig arall, rhaid i Weinidogion Cymru drosglwyddo statws y myfyriwr fel myfyriwr dysgu o bell cymwys i’r cwrs arall hwnnw— a pan dderbyniant gais i wneud hynny oddi wrth y myfyriwr dysgu o bell cymwys; b pan ydynt wedi eu bodloni bod un neu fwy o’r seiliau trosglwyddo ym mharagraff (2) yn gymwys; ac c pan nad yw’r cyfnod cymhwystra wedi ei derfynu. 2 Y seiliau trosglwyddo yw— a bod y myfyriwr dysgu o bell cymwys yn dechrau ymgymryd â chwrs dysgu o bell dynodedig arall yn yr un sefydliad; b bod y myfyriwr dysgu o bell cymwys yn dechrau ymgymryd â chwrs dysgu o bell dynodedig mewn sefydliad arall; neu c ar ôl iddo ddechrau cwrs dysgu o bell dynodedig ar gyfer gradd gyntaf (ac eithrio gradd anrhydedd) bod y myfyriwr dysgu o bell cymwys, cyn cwblhau’r cwrs hwnnw, yn cael ei dderbyn ar gwrs dysgu o bell dynodedig ar gyfer gradd anrhydedd yn yr un pwnc neu bynciau yn yr un sefydliad. 3 Yn ddarostyngedig i baragraff (4), bydd myfyriwr dysgu o bell cymwys sy’n trosglwyddo o dan baragraff (1) yn parhau i gael, mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd y cwrs y mae’r myfyriwr dysgu o bell cymwys yn trosglwyddo iddo, weddill y cymorth o dan y Rhan hon y penderfynodd Gweinidogion Cymru fod gan y myfyriwr dysgu o bell cymwys hawl iddo mewn perthynas â blwyddyn academaidd y cwrs y mae’n trosglwyddo oddi arno. 4 Caiff Gweinidogion Cymru ailasesu swm y cymorth sydd yn daladwy ar ôl y trosglwyddo yn unol â’r Rhan hon. 5 Ni chaiff myfyriwr cymwys sy’n trosglwyddo o dan baragraff (1) ar ôl i Weinidogion Cymru benderfynu ar gymorth o dan y Rhan hon y myfyriwr dysgu o bell cymwys mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd y cwrs y mae’r myfyriwr dysgu o bell cymwys yn trosglwyddo oddi arno ond cyn iddo gwblhau’r flwyddyn honno, wneud cais am grant arall o dan reoliad 80(1)(b) neu reoliad 83 mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd y cwrs y mae’r myfyriwr dysgu o bell cymwys yn trosglwyddo iddo. 6 Pan fo myfyriwr yn trosglwyddo o dan baragraff (1), uchafswm y cymorth o dan reoliad 80(1)(a) mewn perthynas â’r blynyddoedd academaidd y mae’r myfyriwr dysgu o bell cymwys yn trosglwyddo iddynt ac ohonynt yw swm y cymorth sydd ar gael mewn cysylltiad â’r cwrs sydd â’r ffioedd uchaf gwirioneddol fel y’u diffinnir yn rheoliad 80. Trosi statws – myfyrwyr cymwys yn trosglwyddo i gyrsiau dysgu o bell dynodedig 88 1 Pan fo myfyriwr cymwys yn rhoi’r gorau i ymgymryd â chwrs dynodedig ac yn trosglwyddo i gwrs dysgu o bell dynodedig yn yr un sefydliad neu mewn sefydliad arall, rhaid i Weinidogion Cymru drosi statws y myfyriwr fel myfyriwr cymwys i statws myfyriwr dysgu o bell cymwys mewn cysylltiad â’r cwrs y mae’r myfyriwr cymwys yn trosglwyddo iddo— a pan dderbyniant gais oddi wrth y myfyriwr dysgu o bell cymwys i wneud hynny; a b pan nad yw’r cyfnod cymhwystra wedi terfynu. 2 Mae’r canlynol yn gymwys i fyfyriwr cymwys sy’n trosglwyddo o dan baragraff (1)— a pan fo Gweinidogion Cymru wedi penderfynu talu swm o grant at gostau byw myfyriwr anabl o dan Ran 5 i’r myfyriwr hwnnw mewn rhandaliadau rheolaidd, ni chaniateir talu taliad mewn perthynas â’r swm hwnnw o grant mewn perthynas â chyfnod unrhyw randaliad sy’n dechrau ar ôl y dyddiad y daw’r myfyriwr hwnnw yn fyfyriwr dysgu o bell cymwys; b mae uchafswm y grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl, y byddai gan y myfyriwr hwnnw hawl iddo, ar wahân i’r rheoliad hwn, mewn cysylltiad â’r myfyriwr hwnnw yn ymgymryd â chwrs dysgu o bell dynodedig mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno yn cael ei ostwng o un traean os daw’r myfyriwr hwnnw yn fyfyriwr dysgu o bell cymwys yn ystod ail chwarter y flwyddyn academaidd, ac o ddau draean os daw’r myfyriwr hwnnw’n fyfyriwr dysgu o bell cymwys yn ystod chwarter diweddarach o’r flwyddyn honno; c pan fo swm o grant at gostau byw myfyrwyr anabl at unrhyw ddiben wedi ei dalu i’r myfyriwr o dan Ran 5 mewn un rhandaliad, mae uchafswm y grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl sy’n daladwy iddo at y diben hwnnw yn cael ei ostwng (neu, os yw is-baragraff (b) yn gymwys, ei ostwng ymhellach) yn ôl swm y grant a dalwyd iddo at y diben hwnnw yn unol â Rhan 5, ac os yw’r swm sy’n deillio o hyn yn ddim neu’n swm negyddol, bydd y swm hwnnw yn ddim; ac d pan fo’r myfyriwr, yn union cyn dod yn fyfyriwr dysgu o bell cymwys, yn gymwys i wneud cais, ond ei fod heb wneud cais am fenthyciad at gostau byw ar gyfer y flwyddyn honno, neu heb wneud cais am yr uchafswm neu’r uchafswm a gynyddwyd yr oedd â hawl iddo, caiff y myfyriwr hwnnw wneud cais am y benthyciad hwnnw neu’r swm ychwanegol hwnnw o fenthyciad fel pe bai wedi parhau yn fyfyriwr cymwys; ac o dan yr amgylchiadau a grybwyllir ym mharagraff (3) gostyngir uchafswm y benthyciad hwnnw neu uchafswm cynnydd y cyfryw fenthyciad am y flwyddyn academaidd yn unol â’r paragraff hwnnw. 3 Pan fo’r cais o dan baragraff (1) yn cael ei wneud yn ystod chwarter cyntaf y flwyddyn academaidd y mae’r benthyciad at gostau byw yn daladwy ar ei chyfer, gostyngir uchafswm y benthyciad neu’r uchafswm a gynyddwyd o’r cyfryw fenthyciad (yn ôl fel y digwydd) o ddau draean, ac os yw’r cais yn cael ei wneud yn ystod ail chwarter y flwyddyn honno gostyngir y swm hwnnw o un traean. Trosi statws – myfyrwyr dysgu o bell cymwys yn trosglwyddo i gyrsiau dynodedig 89 1 Pan fo myfyriwr dysgu o bell cymwys yn rhoi’r gorau i ymgymryd â chwrs dysgu o bell dynodedig a’i fod yn trosglwyddo i gwrs dynodedig yn yr un sefydliad neu mewn sefydliad arall, rhaid i Weinidogion Cymru drosi statws y myfyriwr fel myfyriwr dysgu o bell cymwys i statws myfyriwr cymwys mewn cysylltiad â’r cwrs y mae’r myfyriwr dysgu o bell cymwys yn trosglwyddo iddo— a pan dderbyniant gais oddi wrth y myfyriwr cymwys i wneud hynny; a b pan nad yw’r cyfnod cymhwystra wedi terfynu. 2 Mae’r canlynol yn gymwys i fyfyriwr dysgu o bell cymwys sy’n trosglwyddo o dan baragraff (1)— a pan fo Gweinidogion Cymru wedi penderfynu talu swm o grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl i’r myfyriwr hwnnw mewn rhandaliadau rheolaidd ni chaniateir talu taliad mewn perthynas â’r swm hwnnw o grant mewn perthynas â chyfnod unrhyw randaliad sy’n dechrau ar ôl y dyddiad y daw’r myfyriwr hwnnw yn fyfyriwr cymwys; b bydd unrhyw gymorth y mae gan y myfyriwr hwnnw hawl iddo o dan y Rhan hon mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd y trosglwydda’r myfyriwr hwnnw ynddi yn cael ei anwybyddu wrth benderfynu swm y cymorth y gall bod ganddo hawl iddo am y flwyddyn honno o dan Rannau 4 i 6; c mae uchafswm unrhyw gymorth o dan Ran 5 neu 6 y byddai’r myfyriwr hwnnw ar wahân i’r rheoliad hwn, â hawl iddo mewn cysylltiad â chwrs dynodedig o fewn y flwyddyn academaidd honno yn cael ei ostwng o un traean pan ddaeth y myfyriwr hwnnw yn fyfyriwr cymwys yn ystod ail chwarter y flwyddyn academaidd honno, ac o ddau draean os daeth y myfyriwr hwnnw yn fyfyriwr cymwys mewn chwarter diweddarach o’r flwyddyn honno; d pan fo swm grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl at unrhyw ddiben wedi ei dalu i’r myfyriwr hwnnw mewn un rhandaliad, mae uchafswm y grant at gostau byw myfyrwyr anabl sy’n daladwy iddo o dan Ran 5 at y diben hwnnw yn cael ei ostwng (neu, os yw is-baragraff (c) yn gymwys, ei ostwng ymhellach) yn ôl swm y grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl a dalwyd iddo at y diben hwnnw, a phan fo’r swm sy’n deillio o hyn yn ddim neu’n swm negyddol bydd y swm hwnnw yn ddim. Talu grantiau ar gyfer ffioedd 90 1 Yn ddarostyngedig i baragraffau (2) a (3), rhaid i Weinidogion Cymru dalu’r grant mewn perthynas â ffioedd y mae hawl gan y myfyriwr dysgu o bell cymwys i’w gael unwaith y byddant wedi cael gan yr awdurdod academaidd perthnasol— a cais am daliad; a b cadarnhad o bresenoldeb y myfyriwr dysgu o bell cymwys ar y cwrs dysgu o bell dynodedig. 2 Caiff Gweinidogion Cymru wneud taliadau o dan baragraff (1) ar unrhyw adegau ac mewn unrhyw randaliadau (os bydd rhandaliadau) fel y gwelant yn dda. 3 Caiff Gweinidogion Cymru wneud taliadau dros dro o dan baragraff (1) mewn unrhyw achosion y barnant sy’n briodol. 4 Yn y rheoliad hwn, ystyr “cadarnhad o bresenoldeb y myfyriwr dysgu o bell cymwys ar y cwrs dysgu o bell dynodedig” (“confirmation of the eligible distance learning student’s attendance on the designated distance learning course ”) yw cadarnhad gan yr awdurdod academaidd perthnasol fod y myfyriwr cymwys dysgu o bell— a wedi ymrestru ar y cwrs dysgu o bell dynodedig ac wedi dechrau ymgymryd â’r cwrs hwnnw, pan fo’r cadarnhad yn ymwneud â thaliad y cyfan o’r grant mewn perthynas â ffioedd neu’r rhandaliad cyntaf o’r grant mewn perthynas â ffioedd; neu b yn parhau wedi ymrestru ar y cwrs dysgu o bell dynodedig ac yn parhau i ymgymryd â’r cwrs hwnnw ar ddyddiad y cadarnhad, pan fo’r cadarnhad yn ymwneud â rhandaliad o’r grant mewn perthynas â ffioedd, ac eithrio’r rhandaliad cyntaf. 5 Os yw myfyriwr dysgu o bell cymwys yn rhoi’r gorau i ymgymryd â chwrs dysgu o bell dynodedig, yn ystod y flwyddyn academaidd, a’r awdurdod academaidd wedi penderfynu neu wedi cytuno na fydd y myfyriwr yn dychwelyd yn ystod y flwyddyn academaidd honno, rhaid i’r awdurdod academaidd hysbysu Gweinidogion Cymru, cyn gynted ag y bo’n ymarferol, ynghylch ymadawiad y myfyriwr dysgu o bell cymwys o’r cwrs dysgu o bell dynodedig. Talu grantiau at lyfrau, teithio a gwariant arall a grantiau at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl 91 1 Caiff taliadau’r grant ar gyfer llyfrau, teithio a gwariant arall a’r grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl eu gwneud mewn dull y barna Gweinidogion Cymru sydd briodol a chânt osod amod ar gyfer yr hawl i daliad bod y myfyriwr dysgu o bell cymwys i roi iddynt fanylion cyfrif banc neu gymdeithas adeiladu yn y Deyrnas Unedig y gellir gwneud y taliadau iddo drwy drosglwyddiad electronig. 2 Pan fetha Gweinidogion Cymru â gwneud asesiad terfynol ar sail yr wybodaeth a roddwyd gan y myfyriwr dysgu o bell cymwys, cânt wneud asesiad dros dro a gwneud taliad o’r grant ar gyfer llyfrau, teithio a gwariant arall ac o’r grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl. 3 Caiff Gweinidogion Cymru dalu’r grant ar gyfer llyfrau, teithio a gwariant arall a’r grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl mewn rhandaliadau neu mewn un cyfandaliad. 4 Yn ddarostyngedig i baragraff (5), caiff Gweinidogion Cymru dalu’r grant ar gyfer llyfrau, teithio a gwariant arall a’r grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl ar adegau y barnant hwy yn briodol. 5 Rhaid i Weinidogion Cymru beidio â thalu’r rhandaliad cyntaf na chwaith, pan benderfynwyd peidio â thalu cymorth mewn rhandaliadau, wneud unrhyw daliad o’r grant ar gyfer llyfrau, teithio a gwariant arall na’r grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl cyn iddynt dderbyn datganiad o dan reoliad 85 oni bai bod eithriad y cyfeirir ato ym mharagraff (6) yn gymwys. 6 Mae eithriad at ddibenion paragraff (5) yn gymwys— a os oes grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl yn daladwy, a’r pryd hynny gellir talu’r grant hwnnw cyn bo datganiad wedi dod i law Gweinidogion Cymru; b os yw Gweinidogion Cymru wedi penderfynu y byddai’n briodol oherwydd yr amgylchiadau eithriadol i wneud taliad heb i ddatganiad ddod i law. Gordaliadau 92 1 Caiff Gweinidogion Cymru adennill unrhyw ordaliad grant mewn perthynas â ffioedd oddi ar yr awdurdod academaidd. 2 Os bydd yn ofynnol gan Weinidogion Cymru, bydd yn rhaid i fyfyriwr dysgu o bell cymwys ad-dalu unrhyw swm a dalwyd iddo o dan y Rhan hon ac sydd am ba reswm bynnag yn fwy na swm y grant y mae gan y myfyriwr hwnnw hawl iddo o dan y Rhan hon. 3 Rhaid i Weinidogion Cymru adennill gordaliad grant ar gyfer llyfrau, teithio a gwariant arall a grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl oni bai eu bod yn ystyried ei bod yn amhriodol i wneud hynny. 4 Y dulliau o adennill yw— a tynnu’r gordaliad o unrhyw fath o grant sy’n daladwy i’r myfyriwr dysgu o bell cymwys o bryd i’w gilydd yn unol â rheoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998; b cymryd unrhyw gamau eraill sydd ar gael i Weinidogion Cymru er mwyn adennill gordaliad. 5 Mae taliad o grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl a wnaed cyn y dyddiad perthnasol yn ordaliad os yw’r myfyriwr dysgu o bell cymwys yn rhoi’r gorau i’r cwrs cyn y dyddiad perthnasol oni bai bod Gweinidogion Cymru yn penderfynu’n wahanol. 6 Yn y rheoliad hwn, y “dyddiad perthnasol” (“ relevant date ”) yw dyddiad dechrau gwirioneddol tymor cyntaf y flwyddyn academaidd dan sylw. 7 O dan yr amgylchiadau a roddir ym mharagraff (8) neu (9), ceir gordaliad o’r grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl oni bai bod Gweinidogion Cymru yn penderfynu’n wahanol. 8 Yr amgylchiadau y cyfeirir atynt ym mharagraff (7) yw— a bod Gweinidogion Cymru yn cymhwyso’r cyfan neu ran o’r grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl ar gyfer prynu offer arbenigol ar ran y myfyriwr dysgu o bell cymwys; b bod cyfnod cymhwystra’r myfyriwr dysgu o bell cymwys yn terfynu ar ôl y dyddiad perthnasol; ac c nad yw’r offer wedi ei ddanfon at y myfyriwr dysgu o bell cymwys cyn diwedd cyfnod cymhwystra’r myfyriwr. 9 Yr amgylchiadau y cyfeirir atynt ym mharagraff (7) yw— a bod cyfnod cymhwystra’r myfyriwr dysgu o bell cymwys yn terfynu ar ôl y dyddiad perthnasol; a b bod taliad grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl yn cael ei wneud ar gyfer offer arbenigol i’r myfyriwr ar derfyn y cyfnod cymhwystra. 10 Pan fo gordaliad o’r grant at gostau byw myfyrwyr dysgu o bell anabl, caiff Gweinidogion Cymru dderbyn dychweliad offer arbenigol a brynwyd â’r grant fel modd i adennill y cyfan neu ran o’r gordaliad os ydynt yn ystyried ei bod yn briodol i wneud hynny. RHAN 12 CYMORTH AT GYRSIAU RHAN-AMSER Myfyrwyr rhan-amser cymwys 93 1 Mae gan fyfyriwr rhan-amser cymwys hawl i gael cymorth mewn cysylltiad ag ymgymryd o’r myfyriwr â chwrs rhan-amser dynodedig, yn ddarostyngedig i’r Rhan hon ac yn unol â hi. 2 Mae person yn fyfyriwr rhan-amser cymwys mewn cysylltiad â chwrs rhan-amser dynodedig— a os yw Gweinidogion Cymru, wrth iddynt asesu cais y person hwnnw am gymorth o dan reoliad 111, yn penderfynu bod y person yn dod o fewn un o’r categorïau a nodir yn Rhan 2 o Atodlen 1; a b os nad yw’r person wedi ei hepgor gan baragraff (3). 3 Yn ddarostyngedig i baragraff (7), nid yw person (“A” yn y paragraff hwn) yn fyfyriwr rhan-amser cymwys— a os rhoddwyd neu os talwyd i A mewn perthynas ag ymgymryd ohono â’r cwrs rhan-amser dynodedig— i bwrsari gofal iechyd, pa un a gyfrifir swm y bwrsari hwnnw drwy gyfeirio at incwm A ai peidio; ii unrhyw lwfans o dan Reoliadau Lwfansau Myfyrwyr Nyrsio a Bydwreigiaeth (Yr Alban) 2007; neu iii lwfans gofal iechyd yr Alban pa un a gyfrifir swm y lwfans hwnnw drwy gyfeirio at incwm A ai peidio; b os yw A wedi torri unrhyw rwymedigaeth i ad-dalu unrhyw fenthyciad; c os yw A wedi cyrraedd 18 oed a heb ddilysu unrhyw gytundeb ynglŷn â benthyciad a wnaed gydag A pan oedd A o dan 18 oed; d os yw A, ym marn Gweinidogion Cymru, wedi dangos drwy’i ymddygiad nad yw A yn addas i gael cymorth o dan y Rhan hon; neu e yn ddarostyngedig i baragraff (4), os yw A yn garcharor. 4 Nid yw paragraff (3)(e) yn gymwys mewn perthynas â blwyddyn academaidd pryd y mae’r myfyriwr yn mynd i’r carchar neu’n cael ei ryddhau o’r carchar. 5 At ddibenion paragraffau (3)(b) a (3)(c), ystyr “benthyciad” (“ loan ”) yw benthyciad a wnaed o dan y ddeddfwriaeth ar fenthyciadau i fyfyrwyr. 6 Mewn achos lle mae’r cytundeb ynglŷn â benthyciad yn ddarostyngedig i gyfraith yr Alban, oni fydd y cytundeb ei wneud— a cyn 25 Medi 1991, a b gyda chydsyniad curadur y benthyciwr neu ar adeg pan nad oedd gan y benthyciwr guradur, ni fydd paragraff (3)(c) yn gymwys. 7 Yn ddarostyngedig i baragraffau (9) i (11), mae person yn fyfyriwr rhan-amser cymwys at ddibenion y Rhan hon os yw’n bodloni’r amodau ym mharagraffau (8)(a) neu (b). 8 Yr amodau y cyfeirir atynt ym mharagraff (7) yw— a bod― i y person wedi ymgymhwyso fel myfyriwr rhan-amser cymwys mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd gynharach ar y cwrs rhan-amser presennol yn unol â rheoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998; ii y person yn preswylio fel arfer yng Nghymru ar ddiwrnod cyntaf y cwrs rhan-amser presennol; a iii statws y person fel myfyriwr rhan-amser cymwys heb ei derfynu; b bod— i Gweinidogion Cymru wedi penderfynu o’r blaen fod y person— aa yn fyfyriwr cymwys mewn cysylltiad â chwrs dynodedig; bb yn fyfyriwr rhan-amser cymwys mewn cysylltiad â chwrs rhan-amser dynodedig ac eithrio’r cwrs rhan-amser presennol; neu cc yn fyfyriwr dysgu o bell cymwys mewn cysylltiad â chwrs dysgu o bell dynodedig; ii statws y person fel myfyriwr cymwys, myfyriwr dysgu o bell cymwys neu fel myfyriwr rhan-amser cymwys mewn cysylltiad â’r cwrs y cyfeirir ato yn is-baragraff (b)(i) wedi ei drosi neu wedi ei drosglwyddo o’r cwrs hwnnw i’r cwrs rhan-amser presennol o ganlyniad i drosi neu drosglwyddo unwaith neu fwy yn unol â rheoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998; iii y person yn preswylio fel arfer yng Nghymru ar ddiwrnod cyntaf blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs y cyfeirir ato yn is-baragraff (b)(i); a iv statws y person fel myfyriwr rhan-amser cymwys heb ei derfynu. 9 Os bydd— a Gweinidogion Cymru wedi penderfynu bod person (“A” yn y paragraff hwn), yn rhinwedd bod yn ffoadur, neu fod yn briod, partner sifil, plentyn neu’n llysblentyn i ffoadur, yn fyfyriwr rhan-amser cymwys mewn cysylltiad â chais am gymorth am flwyddyn gynharach o’r cwrs rhan-amser presennol neu mewn cysylltiad â chais am gymorth mewn cysylltiad â chwrs dynodedig, cwrs dynodedig dysgu o bell neu gwrs rhan-amser dynodedig arall y mae statws A fel myfyriwr rhan-amser cymwys, myfyriwr cymwys neu fyfyriwr dysgu o bell cymwys wedi ei drosglwyddo oddi wrtho i’r cwrs rhan-amser presennol; a b ar y diwrnod cyn diwrnod dechrau’r flwyddyn academaidd y mae A yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi, statws ffoadur A neu ei briod, ei bartner sifil, ei riant (fel y’i diffinnir yn Rhan 1 o Atodlen 1) neu ei lys-riant, yn ôl fel y digwydd, wedi dod i ben ac na roddwyd caniatâd pellach iddo aros ac nad oes apêl yn yr arfaeth (o fewn yr ystyr yn adran 104 o Ddeddf Cenedligrwydd, Mewnfudo a Lloches 2002), bydd statws A fel myfyriwr rhan-amser cymwys yn dod i ben yn union cyn diwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae A yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi. 10 Os bydd— a Gweinidogion Cymru wedi penderfynu bod person (“A” yn y paragraff hwn), yn rhinwedd bod yn berson â chaniatâd i ddod i mewn neu i aros, neu fod yn briod, partner sifil, plentyn neu’n llysblentyn i berson o’r fath, yn fyfyriwr rhan-amser cymwys mewn cysylltiad â chais am gymorth am flwyddyn gynharach o’r cwrs rhan-amser presennol neu mewn cysylltiad â chais am gymorth mewn cysylltiad â chwrs dynodedig, cwrs dynodedig dysgu o bell neu gwrs rhan-amser dynodedig arall y mae statws A fel myfyriwr rhan-amser cymwys, myfyriwr cymwys neu fyfyriwr dysgu o bell cymwys wedi ei drosglwyddo oddi wrtho i’r cwrs rhan-amser presennol; a b y cyfnod y caniateir i’r person sydd â chaniatâd i ddod i mewn neu i aros yn y Deyrnas Unedig i fod i ddod i ben cyn diwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae A yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi ac, ar y diwrnod cyn diwrnod dechrau’r flwyddyn academaidd honno, os na roddwyd hawl bellach i aros ac nad oes apêl yn yr arfaeth (o fewn yr ystyr yn adran 104 o Ddeddf Cenedligrwydd, Mewnfudo a Lloches 2002), bydd statws A fel myfyriwr rhan-amser cymwys yn dod i ben yn union cyn diwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae A yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi. 11 Nid yw paragraffau (9) a (10) yn gymwys pan fo’r myfyriwr wedi dechrau ar y cwrs y penderfynodd Gweinidogion Cymru mewn cysylltiad ag ef fod y myfyriwr yn fyfyriwr rhan-amser cymwys neu’n fyfyriwr cymwys, yn ôl fel y digwydd, cyn 1 Medi 2007. 12 Nid oes gan fyfyriwr rhan-amser cymwys hawl i gael cymorth o dan reoliad 97(1)(b), rheoliad 99, rheoliad 100 neu reoliadau 101 i 110 os paragraff 9 yw’r unig baragraff yn Rhan 2 o Atodlen 1 y mae’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn dod odano. 13 Yn ddarostyngedig i baragraffau (14) a (15), mae gan fyfyriwr rhan-amser cymwys hawl i gael cymorth— a o dan reoliad 97(1)(a) os yw Gweinidogion Cymru o’r farn bod y myfyriwr rhan-amser cymwys yn ymgymryd â’r cwrs rhan-amser dynodedig yng Nghymru; neu b o dan reoliadau 97(1)(b), 100 neu 101 i 110 os yw Gweinidogion Cymru o’r farn bod y myfyriwr rhan-amser cymwys yn ymgymryd â’r cwrs rhan-amser dynodedig yn y Deyrnas Unedig. 14 Nid oes gan fyfyriwr rhan-amser cymwys hawl i gael cymorth o dan reoliadau 97 i 110 mewn perthynas â chwrs dysgu o bell rhan-amser, oni bai bo Gweinidogion Cymru yn ystyried bod y myfyriwr yn ymgymryd â’r cwrs yng Nghymru ar ddiwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd gyntaf. 15 Ni fydd gan fyfyriwr rhan-amser cymwys hawl bellach i gael cymorth o dan reoliadau 97 i 110 mewn perthynas â chwrs dysgu o bell rhan-amser os yw Gweinidogion Cymru yn ystyried bod y myfyriwr yn ymgymryd â’r cwrs y tu allan i’r Deyrnas Unedig. 16 Nid oes gan fyfyriwr rhan-amser cymwys hawl i gael cymorth o dan reoliadau 97 i 99 neu reoliadau 101 i 110 os yw— a wedi ymgymryd ag un neu fwy o gyrsiau rhan-amser a ddechreuodd cyn 1 Medi 2014 am gyfanswm o wyth mlynedd academaidd a’i fod wedi cael mewn perthynas â phob un o’r blynyddoedd academaidd hynny fenthyciad neu grant o’r math a ddisgrifir ym mharagraff (17); neu b wedi ymgymryd ag un neu fwy o gyrsiau rhan-amser a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2014 am gyfanswm o un mlynedd ar bymtheg a’i fod wedi cael mewn perthynas â phob un o’r blynyddoedd academaidd hynny fenthyciad neu grant o’r math a ddisgrifir ym mharagraff (17). 17 Y benthyciadau a’r grantiau y cyfeirir atynt ym mharagraff (16) yw— a benthyciad, grant mewn perthynas â ffioedd neu grant at lyfrau, teithio a gwariant arall bob un wedi ei roi mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs rhan-amser yn unol â rheoliadau a wnaed o dan adran 22 o Ddeddf 1998; b benthyciad, grant mewn perthynas â ffioedd neu grant at lyfrau, teithio a gwariant arall bob un wedi ei roi mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs rhan-amser gan yr Adran Cyflogi a Dysgu (Gogledd Iwerddon) yn unol â rheoliadau a wnaed o dan Erthyglau 3 ac 8(4) o Orchymyn Addysg (Cymorth i Fyfyrwyr) (Gogledd Iwerddon) 1998; neu c benthyciad mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs rhan-amser a roddwyd yn unol â rheoliadau a wnaed o dan adrannau 73(f), 73B a 74(1) o Ddeddf Addysg (Yr Alban) 1980. 18 Yn ddarostyngedig i baragraffau (19) ac (20), nid oes gan fyfyriwr rhan-amser cymwys hawl i gael cymorth o dan reoliadau 97 i 99 neu reoliadau 101 i 110 os oes gan y myfyriwr radd gyntaf oddi wrth sefydliad addysgol yn y Deyrnas Unedig. 19 At ddibenion paragraff (18), rhaid peidio â thrin gradd fel gradd gyntaf— a os yw’n radd (ac eithrio gradd anrhydedd) a ddyfarnwyd i’r myfyriwr rhan-amser cymwys sydd wedi cwblhau’r modiwlau, arholiadau neu’r dulliau asesu gofynnol eraill ar gyfer ei gwrs gradd gyntaf; a b os yw’r myfyriwr hwnnw’n ymgymryd â’r cwrs rhan-amser presennol er mwyn cael gradd anrhydedd ar ôl cwblhau’r modiwlau, arholiadau neu’r dulliau asesu gofynnol eraill (pa un a yw’r myfyriwr hwnnw yn parhau’r cwrs yn yr un sefydliad addysgol ai peidio, ar ôl dyfarnu’r radd y cyfeirir ati yn is-baragraff (a)). 20 Nid yw paragraff (18) yn rhwystro myfyriwr rhan-amser cymwys rhag bod â hawl i gael cymorth o dan reoliadau 97 i 99 neu reoliadau 101 i 110— a os yw’r cwrs rhan-amser presennol yn gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2010; b os yw’r cwrs yn parhau am ddim mwy na phedair blynedd; ac c os nad yw’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn athro cymwysedig neu’n athrawes gymwysedig. 21 Ni chaiff fyfyriwr rhan-amser cymwys yr hawl, ar unrhyw adeg, i gael cymorth— a ar gyfer mwy nag un cwrs rhan-amser dynodedig; b ar gyfer cwrs rhan-amser dynodedig a chwrs dynodedig; c ar gyfer cwrs rhan-amser dynodedig a chwrs dysgu o bell dynodedig; d ar gyfer cwrs rhan-amser dynodedig a chwrs ôl-radd dynodedig. Myfyrwyr sy’n dod yn gymwys yn ystod y flwyddyn academaidd 94 1 Os bydd un o’r digwyddiadau a restrir ym mharagraff (4) yn digwydd yn ystod blwyddyn academaidd— a caiff myfyriwr fod â hawl i gael grant mewn perthynas â ffioedd neu fenthyciad newydd at ffioedd rhan-amser mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno yn unol â’r Rhan hon ar yr amod bod y digwyddiad perthnasol wedi digwydd yn ystod tri mis cyntaf y flwyddyn academaidd; a b nid oes grant mewn perthynas â ffioedd na benthyciad newydd at ffioedd rhan-amser ar gael mewn perthynas ag unrhyw flwyddyn academaidd sy’n dechrau cyn y flwyddyn academaidd y digwyddodd y digwyddiad perthnasol ynddi. 2 Os bydd un o’r digwyddiadau a restrir yn is-baragraffau (a), (b), (e), (f), (g), (h) neu (i) o baragraff (4) yn digwydd yn ystod blwyddyn academaidd, caiff myfyriwr fod â hawl i gael grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn perthynas â’r cyfan neu ran o’r flwyddyn academaidd honno ond nid oes gan y myfyriwr hawl i gael grant mewn perthynas ag unrhyw flwyddyn academaidd sy’n dechrau cyn y flwyddyn academaidd y dechreuodd y digwyddiad perthnasol ynddi. 3 Os bydd un o’r digwyddiadau a restrir yn is-baragraffau (a), (b), (e), (f), (g), (h) neu (i) o baragraff (4) yn digwydd yn ystod blwyddyn academaidd— a caiff myfyriwr fod â hawl i gael grant at lyfrau, teithio a gwariant arall, grant newydd at gyrsiau rhan-amser neu grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno yn unol â’r Rhan hon; a b nid oes grant at lyfrau, teithio a gwariant arall, grant newydd at gyrsiau rhan-amser nac ychwaith grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl, ar gael mewn perthynas ag unrhyw flwyddyn academaidd sy’n dechrau cyn y flwyddyn academaidd y digwyddodd y digwyddiad perthnasol ynddi. 4 Y digwyddiadau yw— a bod cwrs y myfyriwr yn dod yn gwrs rhan-amser dynodedig; b bod y myfyriwr, neu ei briod, ei bartner sifil neu ei riant (fel y’i diffinnir yn Rhan 1 o Atodlen 1) yn cael ei gydnabod fel ffoadur neu’n dod yn berson sydd â chaniatâd i ddod i mewn neu i aros; c bod gwladwriaeth yn ymaelodi â’r Undeb Ewropeaidd os yw’r myfyriwr yn wladolyn o’r wladwriaeth honno neu’n aelod o deulu (fel y’i diffinnir yn Rhan 1 o Atodlen 1) gwladolyn o’r wladwriaeth honno; d bod y myfyriwr yn dod yn aelod o deulu (fel y’i diffinnir yn Rhan 1 o Atodlen 1) gwladolyn o’r UE; e bod y wladwriaeth y mae’r myfyriwr yn wladolyn iddi yn ymaelodi â’r Undeb Ewropeaidd os yw’r myfyriwr wedi bod yn preswylio fel arfer yn y Deyrnas Unedig a’r Ynysoedd drwy gydol y cyfnod o dair blynedd yn union cyn diwrnod cyntaf blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs; f bod y myfyriwr yn ennill yr hawl i breswylio’n barhaol; g bod y myfyriwr yn dod yn blentyn i weithiwr Twrcaidd; h bod y myfyriwr yn dod yn berson a ddisgrifir ym mharagraff 6(1)(a) o Atodlen 1; neu i bod y myfyriwr yn dod yn blentyn i wladolyn Swisaidd. Cyrsiau rhan-amser dynodedig 95 1 Yn ddarostyngedig i baragraffau (2) a (3), mae cwrs rhan-amser yn gwrs dynodedig at ddibenion adran 22(1) o Ddeddf 1998 a rheoliad 93— a os yw’n gwrs a restrir yn Atodlen 2 ac eithrio cwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon— i a ddechreuodd cyn 1 Medi 2010; ii sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2010, a’r myfyriwr yn trosglwyddo i’r cwrs presennol yn unol â rheoliad 8 o gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon a ddechreuodd cyn 1 Medi 2010; neu iii a ddechreuodd ar neu ar ôl 1 Medi 2010 ond cyn 1 Medi 2011 a’r myfyriwr yn fyfyriwr blwyddyn i ffwrdd 2010 mewn perthynas â’r cwrs; b os yw’n parhau am o leiaf un flwyddyn academaidd; c os yw fel arfer yn bosibl gorffen y cwrs mewn dim mwy na— i dwywaith y cyfnod y mae ei angen fel arfer i gwblhau cwrs llawnamser cyfatebol pan fo’r cwrs yn dechrau cyn 1 Medi 2014; neu ii pedair gwaith y cyfnod y mae ei angen fel arfer i gwblhau cwrs llawnamser cyfatebol pan fo’r cwrs yn dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2014; d os yw’n cael ei ddarparu’n gyfan gwbl gan sefydliad addysgol yn y Deyrnas Unedig a ariennir yn gyhoeddus neu’n cael ei ddarparu gan sefydliad o’r fath ar y cyd â sefydliad y tu allan i’r Deyrnas Unedig; e nad yw wedi ei ddynodi gan neu o dan reoliad 5; ac f nad yw wedi ei ddynodi gan neu o dan reoliad 78. 2 Nid yw cwrs sy’n dod o fewn paragraff 7 neu 8 o Atodlen 2 yn gwrs rhan-amser dynodedig os yw corff llywodraethu ysgol a gynhelir wedi trefnu darparu’r cwrs hwnnw i un o ddisgyblion yr ysgol. 3 Nid yw cwrs yr ymgymerir ag ef fel rhan o gynllun hyfforddi athrawon ar sail cyflogaeth yn gwrs rhan-amser dynodedig. 4 At ddibenion paragraff (1)— a mae cwrs yn cael ei ddarparu gan sefydliad os yw’r sefydliad yn darparu’r addysgu a’r goruchwylio sy’n ffurfio’r cwrs, pa un a yw’r sefydliad wedi gwneud cytundeb gyda’r myfyriwr i ddarparu’r cwrs neu beidio; b bernir bod prifysgol ac unrhyw goleg neu sefydliad cyfansoddol sydd o natur coleg prifysgol yn cael eu hariannu’n gyhoeddus os yw naill ai’r brifysgol neu’r coleg neu sefydliad cyfansoddol yn cael eu hariannu’n gyhoeddus; ac c ni fernir bod sefydliad yn cael ei ariannu’n gyhoeddus dim ond am ei fod yn cael arian o gronfeydd cyhoeddus gan gorff llywodraethu sefydliad addysg uwch yn unol ag adran 65(3A) o Ddeddf Addysg Bellach ac Uwch 1992 . 5 At ddibenion paragraff (1)(c)— a ystyr “cwrs llawnamser cyfatebol” (“ full-time equivalent ”) yw cwrs llawnamser sy’n arwain at yr un cymhwyster â’r cwrs rhan-amser dan sylw; b ystyr “cyfnod y mae ei angen fel arfer i gwblhau’r cwrs llawnamser cyfatebol” (“ period ordinarily required to complete the full-time equivalent ”) yw— i os darperir y cwrs gan neu ar ran y Brifysgol Agored, y cyfnod y byddai ei angen ar fyfyriwr llawnamser safonol i gwblhau’r cwrs llawnamser cyfatebol pe rhoddid iddo 120 o bwyntiau credyd ym mhob blwyddyn academaidd; ii os darperir y cwrs gan neu ar ran unrhyw sefydliad arall, y cyfnod y byddai myfyriwr llawnamser safonol yn ei gymryd i gwblhau’r cwrs llawnamser cyfatebol; c “myfyriwr llawnamser safonol” (“ standard full-time student ”) yw myfyriwr y cymerir— i ei fod wedi dechrau cwrs llawnamser cyfatebol ar yr un dyddiad ag y dechreuodd y myfyriwr rhan-amser cymwys ar y cwrs rhan-amser o dan sylw; ii nad yw wedi ei esgusodi rhag dilyn unrhyw ran o’r cwrs llawnamser cyfatebol; iii nad yw wedi ailadrodd unrhyw ran o’r cwrs llawnamser cyfatebol; a iv nad yw wedi bod yn absennol o’r cwrs llawnamser cyfatebol ac eithrio yn ystod gwyliau. 6 At ddibenion adran 22 o Ddeddf 1998 a rheoliad 93(1), caiff Gweinidogion Cymru ddynodi cyrsiau addysg uwch nad ydynt wedi eu dynodi o dan baragraff (1). Cyfnod cymhwystra 96 1 Cedwir statws myfyriwr fel myfyriwr rhan-amser cymwys mewn cysylltiad â chwrs rhan-amser dynodedig oni ddaw’r statws hwnnw i ben yn unol â’r rheoliad hwn neu reoliad 93. 2 Y cyfnod y mae myfyriwr rhan-amser cymwys yn cadw’r statws y cyfeirir ato ym mharagraff (1) yw’r “cyfnod cymhwystra” (“ period of eligibility ”). 3 Yn ddarostyngedig i’r paragraffau canlynol a rheoliad 93, mae’r cyfnod cymhwystra yn dod i ben ar ddiwedd y flwyddyn academaidd y bydd y myfyriwr rhan-amser cymwys yn cwblhau ei gwrs rhan-amser dynodedig ynddi. 4 Mae’r cyfnod cymhwystra yn terfynu os yw’r myfyriwr rhan-amser cymwys (“A” yn y paragraff hwn)— a yn tynnu’n ôl o gwrs rhan-amser dynodedig A o dan amgylchiadau pan nad yw Gweinidogion Cymru wedi trosglwyddo neu drosi, neu ni fyddant yn trosglwyddo nac yn trosi, statws A o dan reoliad 114 neu 115; neu b yn cefnu ar ei gwrs rhan-amser dynodedig neu’n cael ei ddiarddel oddi arno. 5 Mae’r cyfnod cymhwystra’n dod i ben ar ddiwedd y flwyddyn academaidd y mae’n dod yn amhosibl i’r myfyriwr rhan-amser cymwys, yn ystod y flwyddyn neu ar ei diwedd, gwblhau’r cwrs rhan-amser dynodedig o fewn y cyfnod a bennir yn rheoliad 95(1)(c) hyd yn oed pe bai’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn dwysáu ei astudio. 6 Caiff Gweinidogion Cymru derfynu’r cyfnod cymhwystra os yw’r myfyriwr rhan-amser cymwys (“A” yn y paragraff hwn), ym marn Gweinidogion Cymru, wedi dangos drwy’i ymddygiad nad yw A yn addas i gael cymorth o dan y Rhan hon. 7 Os yw Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni bod myfyriwr rhan-amser cymwys wedi methu â chydymffurfio ag unrhyw ofyniad i roi gwybodaeth o dan y Rhan hon neu ei fod wedi rhoi gwybodaeth sy’n anghywir o ran manylyn perthnasol, caiff Gweinidogion Cymru gymryd unrhyw rai o’r camau canlynol y maent yn credu eu bod yn briodol o dan yr amgylchiadau— a terfynu’r cyfnod cymhwystra; b penderfynu nad oes gan y myfyriwr hawl mwyach i gael unrhyw gymorth penodol neu unrhyw swm penodol o gymorth o dan y Rhan hon; c trin unrhyw gymorth a dalwyd i’r myfyriwr fel gordaliad y caniateir ei adennill o dan reoliad 121. 8 Pan fo’r cyfnod cymhwystra’n dod i ben— a cyn diwedd y flwyddyn academaidd y mae’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn cwblhau’r cwrs rhan-amser dynodedig ynddi; a b ac eithrio o dan baragraff (5), caiff Gweinidogion Cymru, ar unrhyw adeg, adnewyddu, neu estyn y cyfnod cymhwystra am y cyfryw gyfnod ag y maent yn penderfynu arno. Cymorth at gyrsiau rhan-amser sy’n dechrau cyn 1 Medi 2014 (grant at ffioedd, a grant at lyfrau, teithio a gwariant arall) 97 1 At ddibenion y rheoliad hwn, y cymorth sydd ar gael mewn perthynas â chwrs rhan-amser dynodedig sy’n dechrau cyn 1 Medi 2014 yw— a grant mewn perthynas â ffioedd nad yw’n fwy na’r lleiaf o’r symiau canlynol— i swm y grant ffioedd sylfaenol (a gyfrifir yn unol â’r paragraffau canlynol), neu ii y “ffioedd gwirioneddol” (“ actual fees ”), sef swm y ffioedd a godir mewn perthynas â blwyddyn academaidd ar y cwrs rhan-amser dynodedig; a b grant nad yw’n fwy na £1,155 at lyfrau, teithio a gwariant arall mewn cysylltiad â’r cwrs rhan-amser dynodedig. 2 Mae’r grant ffioedd sylfaenol yn amrywio yn ôl dwysedd yr astudio. Cyfrifir y dwysedd astudio, a mynegir ef fel canran, fel a ganlyn: P T F T x 100 ac y mae— PT yn dynodi nifer y modiwlau, credydau, pwyntiau credyd, pwyntiau neu unedau eraill sydd i’w dyfarnu i’r myfyriwr rhan-amser cymwys gan yr awdurdod academaidd os bydd yn cwblhau’n llwyddiannus y flwyddyn academaidd y mae’n gwneud cais am gymorth mewn cysylltiad â hi o dan reoliad 111; ac FT yn dynodi— os darperir y cwrs gan neu ar ran y Brifysgol Agored, 120; os darperir y cwrs gan neu ar ran unrhyw sefydliad arall, nifer y modiwlau, credydau, pwyntiau credyd, pwyntiau neu unedau eraill y byddai’n ofynnol i fyfyriwr llawnamser safonol eu hennill ym mhob blwyddyn academaidd er mwyn iddo gwblhau’r cwrs llawnamser cyfatebol o fewn y cyfnod y mae ei angen fel arfer i gwblhau’r cwrs hwnnw. 3 At ddibenion paragraff (2)— a mae “cwrs llawnamser cyfatebol” (“ full-time equivalent ”) a “myfyriwr llawnamser safonol” (“ standard full-time student ”) i’w dehongli’n unol â rheoliad 95; a b mae “y cyfnod y mae ei angen fel arfer i gwblhau’r cwrs llawnamser cyfatebol” (“ the period ordinarily required to complete the full-time equivalent ”) i’w gyfrifo’n unol â rheoliad 95. 4 Y “grant ffioedd sylfaenol” (“ basic fee grant ”) yw— a £690, os yw’r dwysedd astudio yn llai na 60 y cant (“lefel 1”); b £820, os yw’r dwysedd astudio yn 60 y cant neu fwy ond yn llai na 75 y cant (“lefel 2”); c £1,025, os yw’r dwysedd astudio yn 75 y cant neu’n fwy (“lefel 3”). 5 Yn ddarostyngedig i baragraff (6) a rheoliad 114(6), mae swm y cymorth sy’n daladwy o dan y rheoliad hwn mewn perthynas â blwyddyn academaidd fel a ganlyn— a os oes gan y myfyriwr rhan-amser cymwys neu bartner y myfyriwr rhan-amser cymwys, ar ddyddiad y cais, hawlogaeth— i o dan Ran VII o Ddeddf Cyfraniadau a Budd-daliadau Nawdd Cymdeithasol 1992 i gymhorthdal incwm, budd-dal tai neu fudd-dal y dreth gyngor; ii o dan Ran 1 o Ddeddf Ceiswyr Gwaith 1995 i lwfans ceisio gwaith yn seiliedig ar incwm neu o dan adran 2 o Ddeddf Cyflogaeth a Hyfforddiant 1973 i lwfans o dan y trefniadau a elwir y Fargen Newydd; iii o dan Ran 1 o Ddeddf Diwygio Lles 2007 i lwfans cyflogaeth a chymorth sy’n gysylltiedig ag incwm; iv i gredyd cynhwysol; neu v i ostyngiad o dan gynllun gostyngiadau’r dreth gyngor; mae uchafswm y cymorth sydd ar gael o dan baragraff (1) yn daladwy; b os yw’r incwm perthnasol yn llai na £16,865, mae uchafswm y cymorth sydd ar gael o dan baragraff (1) yn daladwy; c os yw’r incwm perthnasol yn £16,865, mae uchafswm y cymorth sydd ar gael o dan baragraff (1)(b) yn daladwy ynghyd â £50 yn llai nag uchafswm y cymorth sydd ar gael o dan baragraff (1)(a); d os yw’r incwm perthnasol yn fwy na £16,865 ond yn llai na £25,435, mae uchafswm y cymorth sydd ar gael o dan baragraff (1)(b) yn daladwy, a swm y cymorth sy’n daladwy o dan baragraff (1)(a) yw’r swm a bennir yn unol â pharagraff (6); e os yw’r incwm perthnasol yn £25,435, mae uchafswm y cymorth sydd ar gael o dan baragraff (1)(b) yn daladwy a swm y cymorth sy’n daladwy o dan baragraff (1)(a) yw £50; f os yw’r incwm perthnasol yn fwy na £25,435 ond yn llai na £26,095, mae uchafswm y cymorth sydd ar gael o dan baragraff (1)(b) yn daladwy ac nid oes cymorth yn daladwy o dan baragraff (1)(a); g os yw’r incwm perthnasol yn £26,095 neu’n fwy ond yn llai na £28,180, nid oes cymorth ar gael o dan baragraff (1)(a) a swm y cymorth sy’n daladwy o dan baragraff (1)(b) yw’r swm sy’n weddill ar ôl didynnu o uchafswm y cymorth sydd ar gael o dan baragraff (1)(b) £1 am bob £1.886 o incwm perthnasol uwchlaw £26,095; h os yw’r incwm perthnasol yn £28,180, nid oes cymorth yn daladwy o dan baragraff (1)(a) a swm y cymorth sy’n daladwy o dan baragraff (1)(b) yw £50; i os yw’r incwm perthnasol yn fwy na £28,180, nid oes cymorth yn daladwy o dan baragraff (1). 6 Os yw paragraff (5)(d) yn gymwys, pennir swm y cymorth sy’n daladwy o dan baragraff (1)(a) drwy ddidynnu o uchafswm y cymorth sydd ar gael o dan baragraff (1)(a) un o’r symiau canlynol— a £50 plws £1 arall am bob £14.52, £11.90 neu £9.26 cyflawn o incwm perthnasol uwchlaw £16,865 yn ôl a yw dwysedd yr astudio ar lefel 1, 2 neu 3, yn y drefn honno; neu b os yw’r grant ffioedd sylfaenol yn fwy na’r ffioedd gwirioneddol, swm sy’n hafal i’r hyn sy’n weddill ar ôl didynnu o’r swm a gyfrifwyd o dan is-baragraff (a) y gwahaniaeth rhwng y grant ffioedd sylfaenol a’r ffioedd gwirioneddol (oni bai bod y swm yn rhif negyddol ac os felly mae uchafswm y cymorth sydd ar gael o dan baragraff (1)(a) yn daladwy). 7 At ddibenion y rheoliad hwn— a mae “plentyn” (“ child ”) mewn perthynas â myfyriwr rhan-amser cymwys yn cynnwys unrhyw blentyn i’w bartner ac unrhyw blentyn y mae ganddo gyfrifoldeb rhiant drosto; b ystyr “y flwyddyn ariannol gyfredol” (“ current financial year ”) yw’r flwyddyn ariannol sy’n cynnwys diwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae person yn cael ei asesu ar gyfer cymorth o dan y Rhan hon mewn perthynas â hi; c ystyr “dibynnol” (“ dependent ”) yw ariannol ddibynnol yn gyfan gwbl neu’n bennaf; d ystyr “blwyddyn ariannol” (“ financial year ”) yw’r cyfnod o ddeuddeng mis y mae incwm y myfyriwr rhan-amser cymwys yn cael ei gyfrifiannu mewn perthynas â hi at ddibenion y ddeddfwriaeth ar dreth incwm sy’n gymwys iddo; e ystyr “incwm” (“ income ”) yw incwm gros o bob ffynhonnell heb gynnwys— i unrhyw daliad a wneir o dan adran 23C(5A) o Ddeddf Plant 1989; a ii unrhyw gredydau treth a ddyfarnwyd yn unol ag unrhyw hawliadau o dan adran 3 o Ddeddf Credydau Treth 2002; f yn ddarostyngedig i is-baragraff (g), ystyr “partner” (“ partner ”) yw unrhyw un o’r canlynol— i priod myfyriwr rhan-amser cymwys; ii partner sifil myfyriwr rhan-amser cymwys; iii person sydd fel rheol yn byw gyda myfyriwr rhan-amser cymwys fel pe bai’n briod i’r myfyriwr rhan-amser cymwys, pan fo’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn 25 oed neu’n hŷn ar y diwrnod cyntaf o’r flwyddyn academaidd y caiff ei asesu ar gyfer cymorth o dan y Rhan hon mewn perthynas â hi, a phan fo’r myfyriwr rhan-amser cymwys wedi dechrau ar y cwrs rhan-amser dynodedig a bennir cyn 1 Medi 2005; iv person sydd fel arfer yn byw gyda myfyriwr rhan-amser cymwys fel pe bai’n briod neu’n bartner sifil iddo pan fo’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn dechrau ar y cwrs rhan-amser dynodedig a bennir ar neu ar ôl 1 Medi 2005; g nid yw person a fyddai fel arall yn bartner o dan is-baragraff (f) yn cael ei drin fel partner— i os yw’r person hwnnw a’r myfyriwr rhan-amser cymwys, ym marn Gweinidogion Cymru, wedi gwahanu; neu ii os yw’r person fel arfer yn byw y tu allan i’r Deyrnas Unedig ac nad yw’n cael ei gynnal gan y myfyriwr rhan-amser; h ystyr “blwyddyn ariannol flaenorol” (“ preceding financial year ”) yw’r flwyddyn ariannol yn union cyn y flwyddyn ariannol gyfredol; i mae i “incwm perthnasol” (“ relevant income ”) yr ystyr a roddir ym mharagraff (8). 8 Yn ddarostyngedig i baragraff (9), mae incwm perthnasol myfyriwr rhan-amser cymwys yn hafal i’w adnoddau ariannol yn y flwyddyn ariannol flaenorol, llai— i £2,000 mewn perthynas â phartner y myfyriwr rhan-amser cymwys; ii £2,000 mewn perthynas â’r unig blentyn neu’r plentyn hynaf sy’n ddibynnol ar y myfyriwr rhan-amser cymwys neu ar ei bartner; a iii £1,000 mewn perthynas â phob un plentyn arall sy’n ddibynnol ar y myfyriwr rhan-amser cymwys neu ar ei bartner. 9 Os yw Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni bod adnoddau ariannol myfyriwr rhan-amser cymwys yn y flwyddyn ariannol flaenorol yn fwy nag adnoddau ariannol y myfyriwr rhan-amser cymwys yn y flwyddyn ariannol gyfredol a bod y gwahaniaeth rhwng y ddau swm yn £1,000 neu fwy, rhaid iddynt asesu adnoddau ariannol y myfyriwr hwnnw drwy gyfeirio at yr adnoddau hynny yn y flwyddyn ariannol gyfredol. 10 Yn y rheoliad hwn ystyr ffynonellau ariannol myfyriwr rhan-amser cymwys mewn blwyddyn ariannol yw swm cyfanredol ei incwm am y flwyddyn honno ynghyd â swm cyfanredol incwm am y flwyddyn honno unrhyw berson sy’n bartner i’r myfyriwr rhan-amser cymwys, ar y dyddiad gwneir y cais am gymorth o dan y Rhan hon. 11 Yn y rheoliad hwn ystyr “cwrs rhan-amser dynodedig a bennir” (“ specified designated part-time course ”) yw’r cwrs y mae’r person yn gwneud cais am gymorth o dan y Rhan hon mewn perthynas ag ef, pan fo statws y myfyriwr fel myfyriwr rhan-amser cymwys wedi ei drosglwyddo i’r cwrs rhan-amser presennol o ganlyniad i un trosglwyddiad o’r statws hwnnw neu fwy gan Weinidogion Cymru o gwrs rhan-amser (y “cwrs cychwynnol”) y penderfynodd Gweinidogion Cymru mewn cysylltiad ag ef fod y myfyriwr yn fyfyriwr rhan-amser cymwys yn unol â rheoliadau a wnaed o dan adran 22 o Ddeddf 1998, y cwrs rhan-amser dynodedig a bennir yw’r cwrs cychwynnol. 12 Nid yw’r rheoliad hwn yn gymwys i fyfyriwr rhan-amser cymwys newydd. Benthyciad newydd at ffioedd rhan-amser 98 1 Mae gan fyfyriwr rhan-amser cymwys sy’n fyfyriwr rhan-amser cymwys newydd hawl yn unol â’r rheoliad hwn i gael benthyciad newydd at ffioedd rhan-amser mewn cysylltiad â phresenoldeb y myfyriwr ar gwrs rhan-amser dynodedig neu mewn cysylltiad â chwrs rhan-amser dynodedig y mae’n ymgymryd ag ef. 2 Nid oes benthyciad newydd at ffioedd rhan-amser ar gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs rhan-amser dynodedig sy’n flwyddyn bwrsari neu’n flwyddyn Erasmus. 3 Uchafswm y benthyciad newydd at ffioedd rhan-amser sydd ar gael o dan y rheoliad hwn i fyfyriwr rhan-amser cymwys newydd mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs rhan-amser dynodedig a ddarperir gan sefydliad yng Nghymru yw’r lleiaf o’r canlynol— a £2,625; neu b y ffi sy’n daladwy gan y myfyriwr mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno. 4 Uchafswm y benthyciad newydd at ffioedd rhan-amser sydd ar gael o dan y rheoliad hwn i fyfyriwr rhan-amser cymwys newydd mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs rhan-amser dynodedig a ddarperir gan sefydliad a ariennir yn gyhoeddus yn Lloegr, yr Alban neu Ogledd Iwerddon yw’r lleiaf o’r canlynol— a £6,750; neu b y ffi sy’n daladwy gan y myfyriwr mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno. 5 Uchafswm y benthyciad newydd at ffioedd rhan-amser sydd ar gael o dan y rheoliad hwn i fyfyriwr rhan-amser cymwys newydd mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs rhan-amser dynodedig a ddarperir gan sefydliad preifat yn Lloegr, yr Alban neu Ogledd Iwerddon yw’r lleiaf o’r canlynol— a £4,500; neu b y ffi sy’n daladwy gan y myfyriwr mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno. 6 Ni fydd gan fyfyriwr rhan-amser cymwys nad yw’n fyfyriwr rhan-amser cymwys newydd hawl i gael unrhyw gymorth o dan y rheoliad hwn. Grant newydd at gyrsiau rhan-amser 99 1 Mae gan fyfyriwr rhan-amser cymwys sy’n fyfyriwr rhan-amser cymwys newydd hawl yn unol â’r rheoliad hwn i gael grant newydd at gyrsiau rhan-amser ar gyfer llyfrau, teithio a gwariant arall mewn cysylltiad â phresenoldeb y myfyriwr ar gwrs rhan-amser dynodedig neu mewn cysylltiad â chwrs rhan-amser dynodedig y mae’n ymgymryd ag ef. 2 Nid oes gan fyfyriwr rhan-amser cymwys newydd hawl i gael grant newydd at gyrsiau rhan-amser mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs rhan-amser dynodedig os yw dwysedd yr astudio yn ystod y flwyddyn honno yn llai na 50 y cant. 3 At ddibenion paragraff (2) mae dwysedd yr astudio yn ystod blwyddyn academaidd cwrs rhan-amser dynodedig i’w gyfrifo yn unol â rheoliad 97(2) a (3). 4 Uchafswm y grant newydd at gyrsiau rhan-amser at ddibenion paragraff (5) yw £1,155. 5 Cyfrifir swm y grant newydd at gyrsiau rhan-amser sy’n daladwy i fyfyriwr rhan-amser cymwys newydd mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs rhan-amser dynodedig fel a ganlyn— a mae uchafswm y grant newydd at gyrsiau rhan-amser yn daladwy pan fo gan fyfyriwr rhan-amser cymwys newydd neu bartner y myfyriwr rhan-amser cymwys newydd, ar ddyddiad y cais am y grant, hawlogaeth— i o dan Ran VII o Ddeddf Cyfraniadau a Budd-daliadau Nawdd Cymdeithasol 1992 i gymhorthdal incwm, budd-dal tai neu fudd-dal y dreth gyngor; ii o dan Ran 1 o Ddeddf Ceiswyr Gwaith 1995 i lwfans ceisio gwaith yn seiliedig ar incwm neu o dan adran 2 o Ddeddf Cyflogaeth a Hyfforddiant 1973 i lwfans o dan y trefniadau a elwir y Fargen Newydd; iii o dan Ran 1 o Ddeddf Diwygio Lles 2007 i lwfans cyflogaeth a chymorth sy’n gysylltiedig ag incwm; iv i gredyd cynhwysol; neu v i ostyngiad o dan gynllun gostyngiadau’r dreth gyngor; b mae uchafswm y grant newydd at gyrsiau rhan-amser yn daladwy pan fo’r incwm perthnasol yn llai na £26,095; c pan fo’r incwm perthnasol yn £26,095 neu ragor ond yn llai na £28,180 swm y grant newydd at gyrsiau rhan-amser sy’n daladwy yw’r swm a adewir yn dilyn didynnu o uchafswm y grant newydd at gyrsiau rhan-amser £1 am bob £1.886 o incwm perthnasol uwchlaw £26,095; d mae grant newydd at gyrsiau rhan-amser o £50 yn daladwy pan fo’r incwm perthnasol yn £28,180; e nid oes grant newydd at gyrsiau rhan-amser ar gael pan fo’r incwm perthnasol yn fwy na £28,180. 6 At ddibenion y rheoliad hwn— a mae “plentyn” (“ child ”) mewn perthynas â myfyriwr rhan-amser cymwys newydd yn cynnwys unrhyw blentyn i bartner y myfyriwr rhan-amser cymwys newydd ac unrhyw blentyn y mae gan y myfyriwr rhan-amser cymwys newydd gyfrifoldeb rhiant amdano; b ystyr “y flwyddyn ariannol gyfredol” (“ current financial year ”) yw’r flwyddyn ariannol sy’n cynnwys diwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae person yn cael ei asesu mewn perthynas â hi ar gyfer grant newydd at gyrsiau rhan-amser o dan y rheoliad hwn; c ystyr “dibynnol” ( “dependent ”) yw yn ariannol ddibynnol yn gyfan gwbl neu’n bennaf; d ystyr “blwyddyn ariannol” (“ financial year ”) yw’r cyfnod o ddeuddeng mis y cyfrifiennir incwm y myfyriwr rhan-amser cymwys newydd ar ei gyfer at ddibenion y ddeddfwriaeth treth incwm sy’n gymwys iddo; e ystyr “incwm” (“ incwm ”) yw incwm gros o bob ffynhonnell ac eithrio— i unrhyw daliad a wneir o dan adran 23C(5A) o Ddeddf Plant 1989; a ii unrhyw gredydau treth a ddyfernir yn unol ag unrhyw hawliadau o dan adran 3 o Ddeddf Credydau Treth 2002; f yn ddarostyngedig i is-baragraff (g), ystyr “partner” (“ partner ”) yw unrhyw un o’r canlynol— i priod myfyriwr rhan-amser cymwys newydd; ii partner sifil myfyriwr rhan-amser cymwys newydd; iii person sy’n byw fel arfer gyda myfyriwr rhan-amser cymwys newydd fel pe bai’r person yn briod neu’n bartner sifil y myfyriwr rhan-amser cymwys newydd; g ni thrinnir person a fyddai fel arall yn bartner o dan is-baragraff (f) fel partner— i os yw’r person hwnnw a’r myfyriwr rhan-amser cymwys newydd, ym marn Gweinidogion Cymru, wedi gwahanu; neu ii os yw’r person yn byw fel arfer y tu allan i’r Deyrnas Unedig ac nad yw’n cael ei gynnal gan y myfyriwr rhan-amser cymwys newydd; h ystyr “blwyddyn ariannol flaenorol” (“ preceding financial year ”) yw’r flwyddyn ariannol yn union cyn y flwyddyn ariannol gyfredol; i mae i “incwm perthnasol” (“ relevant income ”) yr ystyr a roddir ym mharagraff (7). 7 Yn ddarostyngedig i baragraff (8), mae incwm perthnasol myfyriwr rhan-amser cymwys newydd yn hafal i adnoddau ariannol y myfyriwr rhan-amser cymwys newydd yn y flwyddyn ariannol flaenorol llai— a £2,000 mewn perthynas â phartner y myfyriwr rhan-amser cymwys newydd; b £2,000 mewn perthynas â’r unig blentyn neu’r plentyn hynaf sy’n ddibynnol ar y myfyriwr rhan-amser cymwys newydd neu bartner y myfyriwr rhan-amser cymwys newydd; ac c £1,000 mewn perthynas â phob plentyn arall sy’n ddibynnol ar y myfyriwr rhan-amser cymwys newydd neu bartner y myfyriwr rhan-amser cymwys newydd. 8 Pan fo Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni bod adnoddau ariannol myfyriwr rhan-amser cymwys newydd yn y flwyddyn ariannol flaenorol yn fwy nag adnoddau ariannol y myfyriwr rhan-amser cymwys newydd yn y flwyddyn ariannol gyfredol a bod y gwahaniaeth rhwng y ddau swm yn £1,000 neu ragor, rhaid iddynt asesu adnoddau’r myfyriwr hwnnw drwy gyfeirio at yr adnoddau hynny yn y flwyddyn ariannol gyfredol. 9 Yn y rheoliad hwn ystyr adnoddau ariannol myfyriwr rhan-amser cymwys newydd mewn blwyddyn ariannol yw cyfanswm incwm y myfyriwr rhan-amser cymwys newydd ar gyfer y flwyddyn honno ynghyd â chyfanswm incwm ar gyfer y flwyddyn honno unrhyw berson sydd ar ddyddiad y cais am grant newydd at gyrsiau rhan-amser yn bartner i’r myfyriwr rhan-amser cymwys newydd. Grantiau at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl 100 1 Mae gan fyfyriwr rhan-amser cymwys hawl yn unol â’r rheoliad hwn i gael grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl, i helpu gyda’r gwariant ychwanegol y mae Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni ei bod yn ofynnol i’r myfyriwr ei ysgwyddo, mewn cysylltiad ag ymgymryd ohono â chwrs rhan-amser dynodedig, oherwydd anabledd sydd gan y myfyriwr rhan-amser cymwys. 2 Yn ddarostyngedig i baragraff (3), swm y grant y mae hawl gan fyfyriwr rhan-amser cymwys i’w gael o dan y rheoliad hwn yw’r swm sy’n briodol ym marn Gweinidogion Cymru. 3 Rhaid i swm y grant beidio â bod yn fwy na’r canlynol— a £15,885 mewn perthynas â blwyddyn academaidd at wariant ar gynorthwyydd personol anfeddygol; b £5,332 mewn perthynas â phob blwyddyn academaidd yn ystod y cyfnod cymhwystra at wariant ar eitemau mawr o offer arbenigol; c y gwariant ychwanegol sy’n cael ei ysgwyddo— i yn y Deyrnas Unedig er mwyn bod yn bresennol yn y sefydliad; ii yn y Deyrnas Unedig neu y tu allan iddi er mwyn bod yn bresennol, fel rhan o gwrs y myfyriwr rhan-amser cymwys, ar unrhyw gyfnod astudio mewn sefydliad tramor neu er mwyn bod yn bresennol yn yr Athrofa; d £1,338 mewn perthynas â blwyddyn academaidd at unrhyw wariant arall gan gynnwys gwariant sy’n cael ei ysgwyddo at y dibenion y cyfeirir atynt yn is-baragraff (a) neu (b) sy’n fwy na’r uchafsymiau penodedig. 4 Yn ddarostyngedig i baragraffau (5) a (6), mae grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl yn daladwy i fyfyriwr rhan-amser cymwys mewn perthynas â phedwar chwarter y flwyddyn academaidd. 5 Pan fo grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl yn cael ei ddefnyddio ar gyfer gwariant ar eitemau mawr o offer arbenigol (o fewn ystyr paragraff (3)(b)) caiff fod yn daladwy mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd gyfan. 6 Pan fo rheoliad 94(3) yn gymwys, dim ond at y dibenion a bennir ym mharagraffau (3)(a), (c) a (d) mewn perthynas â’r chwarteri hynny sy’n dechrau ar ôl i’r digwyddiad perthnasol yn rheoliad 94(4) ddigwydd y caiff myfyriwr rhan-amser cymwys fod â hawl i gael grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl. Grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion – cyffredinol 101 1 Mae gan fyfyriwr rhan-amser cymwys hawl i gael grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion ar yr amod— a nad yw wedi ei hepgor o fod â hawl gan unrhyw un o’r paragraffau canlynol, rheoliad 93 neu reoliad 96; a b bod y myfyriwr rhan-amser yn bodloni amodau’r hawl i gael y grant penodol y mae’r myfyriwr yn gwneud cais amdano. 2 Nid oes gan fyfyriwr rhan-amser cymwys hawl i gael grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion os yw’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn garcharor. 3 Nid oes gan fyfyriwr rhan-amser cymwys sy’n fyfyriwr rhan-amser cymwys newydd hawl i gael grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs rhan-amser dynodedig os yw dwysedd yr astudio yn ystod y flwyddyn honno yn llai na 50 y cant. 4 At ddibenion paragraff (3) mae dwysedd yr astudio yn ystod blwyddyn academaidd cwrs rhan-amser dynodedig i’w gyfrifo yn unol â rheoliad 97(2) a (3). 102 1 Mae’r grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion wedi eu ffurfio o’r elfennau canlynol— a grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn oed; b grant rhan-amser ar gyfer gofal plant; c lwfans dysgu rhan-amser ar gyfer rhieni. 2 Nodir amodau’r hawl i gael pob elfen yn rheoliadau 103 i 110 a phenderfynir ar y symiau sy’n daladwy mewn perthynas â phob elfen yn unol â’r rheoliadau hynny. 3 Caniateir didynnu swm o unrhyw un o elfennau’r grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion yn unol â rheoliadau 108 a 109. Grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn oed 103 1 Mae gan fyfyriwr rhan-amser cymwys hawl i gael grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn oed mewn cysylltiad â phresenoldeb y myfyriwr rhan-amser cymwys ar gwrs rhan-amser dynodedig yn unol â’r rheoliad hwn. 2 Mae’r grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn oed ar gael mewn perthynas ag un dibynnydd i fyfyriwr rhan-amser cymwys sydd naill ai— a yn bartner i’r myfyriwr rhan-amser cymwys; neu b yn ddibynnydd mewn oed i’r myfyriwr rhan-amser cymwys a hwnnw’n ddibynnydd nad yw ei incwm net am y flwyddyn berthnasol yn fwy na £3,923. 3 Bydd swm y grant ar gyfer dibynyddion mewn oed sy’n daladwy mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn cael ei gyfrifo yn unol â rheoliadau 106 a 108 i 110, a’r swm sylfaenol yw— a £2,732; neu b os yw’r person y mae’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn gwneud cais mewn perthynas ag ef am grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn oed yn preswylio fel arfer y tu allan i’r Deyrnas Unedig, unrhyw swm nad yw’n fwy na £2,732 sydd ym marn Gweinidogion Cymru yn rhesymol o dan yr amgylchiadau. Grant rhan-amser ar gyfer gofal plant 104 1 Mae gan fyfyriwr rhan-amser cymwys, mewn cysylltiad â’i bresenoldeb ar gwrs rhan-amser dynodedig, hawl i gael grant rhan-amser ar gyfer gofal plant yn unol â’r rheoliad hwn. 2 Yn ddarostyngedig i baragraffau (3) a (4), mae’r grant rhan-amser ar gyfer gofal plant ar gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd y mae’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn ysgwyddo costau rhagnodedig ar gyfer gofal plant ynddi, a hynny ar gyfer— a plentyn dibynnol sydd o dan 15 oed yn union cyn dechrau’r flwyddyn academaidd, gan gynnwys plentyn dibynnol a enir ar ôl i’r flwyddyn academaidd ddechrau; neu b plentyn dibynnol sydd ag anghenion addysgol arbennig o fewn yr ystyr a roddir i “special educational needs” yn adran 312 o Ddeddf Addysg 1996 ac sydd o dan 17 oed yn union cyn dechrau’r flwyddyn academaidd, gan gynnwys plentyn dibynnol a enir ar ôl i’r flwyddyn academaidd ddechrau. 3 Nid oes gan fyfyriwr rhan-amser cymwys hawl i gael grant o dan y rheoliad hwn os yw’r myfyriwr rhan-amser cymwys neu bartner y myfyriwr rhan-amser cymwys wedi dewis cael yr elfen gofal plant o’r credyd treth gweithio o dan Ran I o Ddeddf Credydau Treth 2002 neu os oes ganddo hawlogaeth i gael dyfarniad o gredyd cynhwysol sy’n cynnwys swm o dan reoliad 31 o Reoliadau Credyd Cynhwysol 2013 (elfen costau gofal plant). 4 Nid oes gan fyfyriwr rhan-amser cymwys hawl i gael grant o dan y rheoliad hwn os yw’r costau rhagnodedig ar gyfer gofal plant y mae’n eu hysgwyddo’n cael eu talu neu os ydynt i’w talu gan y myfyriwr rhan-amser cymwys i’w bartner. 5 Yn ddarostyngedig i baragraffau (6), (7) ac (8), rheoliad 106 a rheoliadau 108 i 110, swm sylfaenol y grant gofal plant am bob wythnos yw— a ar gyfer un plentyn dibynnol, 85 y cant o’r costau rhagnodedig ar gyfer gofal plant, hyd at uchafswm o £161.50 yr wythnos; neu b ar gyfer dau neu fwy o blant dibynnol, 85 y cant o’r costau rhagnodedig ar gyfer gofal plant, hyd at uchafswm o £274.55 yr wythnos, ac eithrio nad oes gan y myfyriwr rhan-amser cymwys hawl i gael unrhyw grant o’r fath mewn perthynas â phob wythnos sy’n dod o fewn y cyfnod rhwng diwedd y cwrs a diwedd y flwyddyn academaidd y daw’r cwrs i ben ynddi. 6 Er mwyn cyfrifo swm sylfaenol y grant rhan-amser ar gyfer gofal plant— a mae wythnos yn rhedeg o ddydd Llun i ddydd Sul; a b os yw wythnos yr ysgwyddir costau rhagnodedig ar gyfer gofal plant mewn perthynas â hi yn dod yn rhannol o fewn y flwyddyn academaidd y mae grant rhan-amser ar gyfer gofal plant yn daladwy mewn perthynas â hi o dan y rheoliad hwn ac yn rhannol y tu allan i’r flwyddyn academaidd honno, cyfrifir uchafswm wythnosol y grant drwy luosi’r uchafswm wythnosol perthnasol ym mharagraff (5) â nifer y dyddiau yn yr wythnos honno sy’n dod o fewn y flwyddyn academaidd a rhannu’r canlyniad â saith. 7 Pan na fo cais myfyriwr rhan-amser cymwys am grant rhan-amser ar gyfer gofal plant yn nodi darparwr gofal plant, caiff Gweinidogion Cymru— a cyfyngu ar swm y grant rhan-amser ar gyfer gofal plant a delir i’r myfyriwr i 85 y cant o’r costau gofal plant rhagnodedig hyd at uchafswm o £115 yr wythnos; a b cyfyngu ar y taliad o grant rhan-amser ar gyfer gofal plant i un chwarter o’r flwyddyn academaidd. 8 Caiff Gweinidogion Cymru barhau i gyfyngu ar y grant rhan-amser ar gyfer gofal plant yn unol â pharagraff (7) hyd nes y bydd y myfyriwr rhan-amser cymwys yn cyflwyno manylion y darparwr gofal plant iddynt. Lwfans dysgu rhan-amser ar gyfer rhieni 105 1 Mae gan fyfyriwr rhan-amser cymwys hawl mewn cysylltiad â’i bresenoldeb ar gwrs rhan-amser dynodedig i gael y lwfans dysgu rhan-amser ar gyfer rhieni os oes gan y myfyriwr un neu fwy o ddibynyddion sy’n blant dibynnol. 2 Mae swm y lwfans dysgu rhan-amser ar gyfer rhieni sy’n daladwy mewn perthynas â blwyddyn academaidd yn cael ei gyfrifo yn unol â rheoliadau 106 a 108 i 110, a’r swm sylfaenol yw £1,557. Grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion – y cyfrifiadau cychwynnol 106 1 Yn ddarostyngedig i’r paragraffau canlynol a rheoliadau 108 i 110, y swm sy’n daladwy mewn perthynas ag elfen benodol o’r grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion y mae gan y myfyriwr rhan-amser cymwys hawl i’w gael yw’r swm hwnnw o’r elfen honno sy’n weddill ar ôl cymhwyso, hyd nes iddo gael ei ddihysbyddu, swm sy’n hafal i ( A - B ) fel a ganlyn ac yn y drefn ganlynol— a i ostwng swm sylfaenol y grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn oed os oes gan y myfyriwr rhan-amser cymwys hawl i gael yr elfen honno o dan reoliad 103; b i ostwng swm sylfaenol y grant rhan-amser ar gyfer gofal plant am y flwyddyn academaidd os oes gan y myfyriwr rhan-amser cymwys hawl i gael yr elfen honno o dan reoliad 104; ac c i ostwng swm sylfaenol y lwfans dysgu rhan-amser ar gyfer rhieni os oes gan y myfyriwr rhan-amser cymwys hawl i gael yr elfen honno o dan reoliad 105. 2 Yn y rheoliad hwn ac yn ddarostyngedig i baragraff (11)— A yw cyfanswm— a incwm gweddilliol partner y myfyriwr rhan-amser cymwys ar gyfer y flwyddyn ariannol gynharach; b incwm gweddilliol dibynnydd mewn oed y myfyriwr rhan-amser cymwys ar gyfer y flwyddyn ariannol gynharach; ac c yn ddarostyngedig i baragraffau (3), (4) a (5), incwm net plant dibynnol y myfyriwr rhan-amser cymwys ar gyfer y flwyddyn ariannol gynharach; a B yw— a £1,159 pan nad oes gan y myfyriwr rhan-amser cymwys blentyn dibynnol; b £3,473 pan nad yw’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn rhiant unigol, a phan fo ganddo un plentyn dibynnol; c £4,632— i pan nad yw’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn rhiant unigol, a phan fo ganddo fwy nag un plentyn dibynnol; neu ii pan fo’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn rhiant unigol, a phan fo ganddo un plentyn dibynnol; d £5,797 pan fo’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn rhiant unigol, a phan fo ganddo fwy nag un plentyn dibynnol. 3 Pan fo Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni bod incwm net plant dibynnol y myfyriwr rhan-amser cymwys yn y flwyddyn ariannol yn dechrau yn union cyn y flwyddyn berthnasol (“y flwyddyn ariannol gyfredol”) yn debygol o beidio â bod yn fwy na 85 y cant o werth sterling eu hincwm net yn y flwyddyn ariannol gynharach, caiff Gweinidogion Cymru, at ddibenion galluogi’r myfyriwr rhan-amser cymwys i fod yn bresennol ar y cwrs heb galedi, ganfod incwm net y plant dibynnol ar gyfer y flwyddyn ariannol gyfredol. 4 Os digwydd bod paragraff (3) neu’r paragraff hwn wedi ei gymhwyso mewn perthynas â blwyddyn academaidd flaenorol y cwrs presennol a bod Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni bod incwm net plant dibynnol y myfyriwr rhan-amser cymwys yn y flwyddyn ariannol yn dechrau yn union cyn y flwyddyn berthnasol (“y flwyddyn ariannol gyfredol”) yn debygol o beidio â bod yn fwy na 85 y cant o werth sterling eu hincwm net yn y flwyddyn ariannol flaenorol, caiff Gweinidogion Cymru, at ddibenion galluogi’r myfyriwr rhan-amser cymwys i fod yn bresennol ar y cwrs heb galedi, ganfod incwm net y plant dibynnol ar gyfer y flwyddyn ariannol gyfredol. 5 Mewn blwyddyn academaidd yn union ar ôl un y mae Gweinidogion Cymru wedi canfod ynddi incwm net plant dibynnol y myfyriwr rhan-amser cymwys ar gyfer y flwyddyn ariannol gyfredol o dan baragraff (3), neu, pan fo’n gymwys, o dan baragraff (4), rhaid i Weinidogion Cymru ganfod incwm net y plant dibynnol yn y flwyddyn ariannol flaenorol. 6 Yn ddarostyngedig i baragraffau (8), (9) ac (16), os yw B yn fwy nag A neu’n hafal iddi, mae swm sylfaenol pob elfen o’r grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion y mae gan y myfyriwr rhan-amser cymwys hawl i’w chael yn daladwy. 7 Os yw ( A - B ) yn hafal i gyfanswm symiau sylfaenol elfennau’r grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion y mae gan y myfyriwr rhan-amser cymwys hawl i’w cael neu’n fwy na’r cyfanswm hwnnw, y swm sy’n daladwy mewn perthynas â phob elfen yw dim. 8 Gostyngir swm y grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn oed a gyfrifir o dan baragraff (1) o ran dibynnydd mewn oed gan hanner y swm— a os yw partner y myfyriwr rhan-amser cymwys— i yn fyfyriwr rhan-amser cymwys; neu ii yn dal dyfarniad statudol; a b os cymerir i ystyriaeth ddibynyddion y partner hwnnw wrth gyfrifo swm y cymorth y mae gan y partner hwnnw hawl i’w gael neu’r taliad y mae gan y partner hwnnw hawlogaeth iddo o dan y dyfarniad statudol. 9 Gostyngir swm y grant rhan-amser ar gyfer gofal plant a gyfrifir o dan baragraff (1) gan hanner y swm— a os yw partner y myfyriwr rhan-amser cymwys— i yn fyfyriwr rhan-amser cymwys; neu ii yn dal dyfarniad statudol; a b os cymerir i ystyriaeth ddibynyddion y partner hwnnw wrth gyfrifo swm y cymorth y mae gan y partner hwnnw hawl i’w gael neu’r taliad y mae gan y partner hwnnw hawlogaeth iddo o dan y dyfarniad statudol. 10 Os yw swm y lwfans dysgu rhan-amser ar gyfer rhieni a gyfrifir o dan baragraff (1) yn £0.01 neu’n fwy na hynny ond yn llai na £50, swm y lwfans dysgu rhan-amser ar gyfer rhieni sy’n daladwy yw £50. 11 Mae paragraffau (12) i (15) yn gymwys os bydd unrhyw un o’r canlynol yn digwydd yn ystod y flwyddyn academaidd— a bod nifer dibynyddion y myfyriwr rhan-amser cymwys yn newid; b bod person yn dod yn ddibynnydd i’r myfyriwr rhan-amser cymwys neu’n peidio â bod yn ddibynnydd iddo; c bod y myfyriwr rhan-amser cymwys yn dod yn rhiant unigol neu’n peidio â bod yn rhiant unigol; d bod myfyriwr yn dod yn fyfyriwr rhan-amser cymwys o ganlyniad i ddigwyddiad y cyfeirir ato yn rheoliad 94(4)(a), (b), (e), (f), (g), (h) neu (i). 12 Er mwyn penderfynu priod werthoedd A a B ac a oes grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn oed neu lwfans dysgu rhan-amser ar gyfer rhieni yn daladwy, rhaid i Weinidogion Cymru benderfynu ar y canlynol mewn perthynas â phob chwarter perthnasol drwy gyfeirio at amgylchiadau’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn y chwarter perthnasol— a faint o ddibynyddion y mae’r myfyriwr rhan-amser cymwys i gael ei drin fel pe baent ganddo; b pwy yw’r dibynyddion hynny; c a yw’r myfyriwr rhan-amser cymwys i gael ei drin fel rhiant unigol. 13 Swm y grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion am y flwyddyn academaidd yw cyfanswm symiau’r grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn oed a’r lwfans dysgu rhan-amser ar gyfer rhieni wedi eu cyfrifo mewn perthynas â phob chwarter perthnasol o dan baragraff (14) a swm unrhyw grant rhan-amser ar gyfer gofal plant am y flwyddyn academaidd. 14 Mae swm y grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn oed a’r lwfans dysgu rhan-amser ar gyfer rhieni mewn perthynas â chwarter perthnasol yn draean o swm y grant neu’r lwfans hwnnw am y flwyddyn academaidd pe bai amgylchiadau’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn y chwarter perthnasol fel y’u pennir o dan baragraff (12) yn gymwys drwy gydol y flwyddyn academaidd. 15 Yn y rheoliad hwn, ystyr “chwarter perthnasol” (“ relevant quarter ”) yw — a yn achos person y cyfeirir ato ym mharagraff (11)(d), chwarter sy’n dechrau ar ôl i’r digwyddiad perthnasol ddigwydd ac eithrio chwarter pryd y mae’r un hwyaf o unrhyw wyliau yn digwydd, ym marn Gweinidogion Cymru; b fel arall, chwarter ac eithrio’r chwarter pryd y mae’r un hwyaf o unrhyw wyliau yn digwydd, ym marn Gweinidogion Cymru. 16 Caniateir gwneud didyniad yn unol â rheoliadau 108 a 109 o’r swm sy’n daladwy o ran elfen benodol o’r grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion a gyfrifir o dan y Rhan hon. Grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion – dehongli 107 1 Yn rheoliadau 101 i 106— a yn ddarostyngedig i baragraff (4), ystyr “dibynnydd mewn oed” (“ adult dependant ”), mewn perthynas â myfyriwr rhan-amser cymwys, yw person mewn oed sy’n dibynnu ar y myfyriwr rhan-amser cymwys ac eithrio plentyn y myfyriwr rhan-amser cymwys, partner y myfyriwr rhan-amser cymwys (gan gynnwys priod neu bartner sifil y mae Gweinidogion Cymru o’r farn bod y myfyriwr rhan-amser cymwys wedi gwahanu oddi wrtho) neu gynbartner y myfyriwr rhan-amser cymwys; b mae “plentyn” (“ child ”) mewn perthynas â myfyriwr rhan-amser cymwys yn cynnwys unrhyw blentyn i bartner y myfyriwr rhan-amser cymwys sy’n ddibynnol arno ac unrhyw blentyn y mae gan y myfyriwr rhan-amser cymwys gyfrifoldeb rhiant drosto sy’n ddibynnol arno; c ystyr “dibynnydd” (“ dependant ”), mewn perthynas â myfyriwr rhan-amser cymwys, yw partner y myfyriwr rhan-amser cymwys, plentyn dibynnol y myfyriwr rhan-amser cymwys neu ddibynnydd mewn oed, nad yw, ym mhob achos, yn fyfyriwr cymwys ac nad oes ganddo ddyfarniad statudol; d ystyr “dibynnol” (“ dependent ”) yw ariannol ddibynnol yn gyfan gwbl neu’n bennaf; e ystyr “plentyn dibynnol” (“ dependent child ”), mewn perthynas â myfyriwr rhan-amser cymwys yw plentyn sy’n ddibynnol ar y myfyriwr rhan-amser cymwys; f ystyr “blwyddyn ariannol” (“ financial year ”) yw’r cyfnod o ddeuddeng mis y cyfrifiennir incwm dibynnydd (y cyfrifir ei incwm o dan reoliadau 101 i 106) mewn perthynas ag ef at ddibenion y ddeddfwriaeth treth incwm sy’n gymwys iddo; g ystyr “rhiant unigol” (“ lone parent ”) yw myfyriwr rhan-amser cymwys nad oes ganddo bartner ac sydd â phlentyn dibynnol; h ystyr “Aelod-wladwriaeth” (“ Member State ”) yw Aelod-wladwriaeth o’r Undeb Ewropeaidd; i mae i “incwm net” (“ net income ”) yr ystyr a roddir ym mharagraff (6); j yn ddarostyngedig i is-baragraffau (i), (j), (k) a pharagraffau (2) a (3), ystyr “partner” (“ partner ”) yw unrhyw un o’r canlynol— i priod myfyriwr rhan-amser cymwys; ii partner sifil myfyriwr rhan-amser cymwys; iii person sydd fel arfer yn byw gyda myfyriwr rhan-amser cymwys fel pe bai’r person yn briod i’r myfyriwr rhan-amser cymwys hwnnw, pan fo’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn 25 oed neu’n hŷn ar ddiwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae incwm yr aelwyd i’w asesu ynddi at ddibenion Atodlen 6 a phan fo’r myfyriwr rhan-amser cymwys wedi dechrau ar y cwrs rhan-amser dynodedig ar neu ar ôl 1 Medi 2000; iv person sydd fel arfer yn byw gyda myfyriwr rhan-amser cymwys fel pe bai’r person yn bartner sifil i’r myfyriwr rhan-amser cymwys hwnnw, pan fo’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn 25 oed neu’n hŷn ar ddiwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae incwm yr aelwyd i’w asesu ynddi at ddibenion Atodlen 6 a phan fo’r myfyriwr rhan-amser cymwys wedi dechrau ar y cwrs rhan-amser dynodedig ar neu ar ôl 1 Medi 2005; k ystyr “blwyddyn ariannol flaenorol” (“ preceding financial year ”) yw’r flwyddyn ariannol yn union cyn y flwyddyn berthnasol; l ystyr “blwyddyn ariannol gynharach” (“ prior financial year ”) yw’r flwyddyn ariannol yn union cyn y flwyddyn ariannol flaenorol; m ystyr “blwyddyn berthnasol” (“ relevant year ”) yw blwyddyn academaidd y cwrs presennol y mae incwm dibynnydd y myfyriwr rhan-amser cymwys i’w asesu mewn perthynas â hi; n ystyr “incwm gweddilliol” (“ residual income ”) yw incwm trethadwy ar ôl cymhwyso paragraff (10) (yn achos partner myfyriwr rhan-amser cymwys) neu baragraff (11) (yn achos dibynnydd mewn oed myfyriwr rhan-amser cymwys); o ystyr “incwm trethadwy” (“ taxable income ”), mewn perthynas â’r flwyddyn ariannol gynharach, yw incwm trethadwy person o bob ffynhonnell wedi ei gyfrifiannu at ddibenion— i y Deddfau Treth Incwm; ii deddfwriaeth treth incwm Aelod-wladwriaeth arall sy’n gymwys i incwm y person; neu iii os yw deddfwriaeth mwy nag un Aelod-wladwriaeth yn gymwys i’r cyfnod, y ddeddfwriaeth y mae Gweinidogion Cymru o’r farn y bydd y person yn talu’r swm mwyaf o dreth odani yn y cyfnod hwnnw, ac eithrio bod incwm, y cyfeirir ato ym mharagraff (2) ac a delir i barti arall, yn cael ei ddiystyru; p oni nodir fel arall, nid yw person a fyddai fel arall yn bartner o dan is-baragraff (j) yn cael ei drin fel partner— i os yw’r person hwnnw a’r myfyriwr rhan-amser cymwys, ym marn Gweinidogion Cymru, wedi gwahanu; neu ii os yw’r person fel arfer yn byw y tu allan i’r Deyrnas Unedig ac nad yw’n cael ei gynnal gan y myfyriwr rhan-amser cymwys; q at ddibenion y diffiniad o “dibynnydd mewn oed” (“ adult dependant ”), mae person i’w drin fel partner pe bai’r person yn bartner o dan is-baragraff (h) oni bai am y ffaith nad yw’r myfyriwr rhan-amser cymwys y mae’r person fel arfer yn byw gydag ef yn 25 oed neu drosodd ar ddiwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae incwm yr aelwyd i’w asesu ynddi at ddibenion Atodlen 6; r at ddibenion y diffiniadau o “plentyn” (“ child ”) a “rhiant unigol” (“ lone parent ”), mae person i’w drin fel partner pe bai’r person yn bartner o dan is-baragraff (h) oni bai am y dyddiad y dechreuodd y myfyriwr rhan-amser cymwys ar ei gwrs dynodedig a bennir neu’r ffaith nad yw’r myfyriwr rhan-amser cymwys y mae’r person fel arfer yn byw gydag ef yn 25 oed neu drosodd ar ddiwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae incwm yr aelwyd i’w asesu ynddi at ddibenion Atodlen 6. 2 Yr incwm y cyfeirir ato yn y paragraff hwn yw unrhyw fudd-daliadau o dan drefniant pensiwn yn unol â gorchymyn a wnaed o dan adran 23 o Ddeddf Achosion Priodasol 1973 sy’n cynnwys darpariaeth a wnaed yn rhinwedd adrannau 25B(4) a 25E(3) o’r Ddeddf honno neu fudd-daliadau pensiwn o dan Ran 1 o Atodlen 5 i Ddeddf Partneriaeth Sifil 2004 sy’n cynnwys darpariaeth a wnaed yn rhinwedd Rhannau 6 a 7 o’r Atodlen honno. 3 At ddibenion rheoliad 104— a nid yw paragraff (1)(p) yn gymwys; a b mae person i’w drin fel partner pe byddai’r person yn bartner o dan baragraff (1)(j) oni bai am y ffaith nad yw’r myfyriwr rhan-amser cymwys y mae’r person yn byw gydag ef yn arferol yn 25 oed neu drosodd ar ddiwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae incwm yr aelwyd i’w asesu ynddi at ddibenion Atodlen 6. 4 At ddibenion penderfynu a yw person yn gynbartner i bartner i fyfyriwr rhan-amser cymwys, ystyr “partner” (“ partner ”), o ran partner i fyfyriwr rhan-amser cymwys, yw— a priod i bartner myfyriwr rhan-amser cymwys; b partner sifil i bartner myfyriwr rhan-amser cymwys; c pan fo’r myfyriwr rhan-amser cymwys wedi dechrau ar y cwrs dynodedig a bennir ar neu ar ôl 1 Medi 2000, person (“A”) sydd fel arfer yn byw gyda phartner (“B”) myfyriwr rhan-amser cymwys fel pe bai A yn briod i B; d pan fo’r myfyriwr rhan-amser cymwys wedi dechrau ar y cwrs rhan-amser dynodedig a bennir ar neu ar ôl 1 Medi 2005, person (“A”) sydd fel arfer yn byw gyda phartner (“B”) myfyriwr rhan-amser cymwys fel pe bai A yn bartner sifil i B. 5 Yn ddarostyngedig i baragraff (5), at ddibenion y diffiniadau o “dibynnydd mewn oed” (“ adult dependent ”) a “plentyn dibynnol” (“ dependent child ”) caiff Gweinidogion Cymru ymdrin ag oedolyn neu blentyn fel un sy’n ddibynnol ar fyfyriwr cymwys os ydynt yn fodlon nad yw’r oedolyn neu’r plentyn— a yn ddibynnol— i ar y myfyriwr rhan-amser cymwys yn unig; neu ii ar bartner y myfyriwr rhan-amser cymwys yn unig; ond b yn ddibynnol ar y myfyriwr rhan-amser cymwys a’i bartner gyda’i gilydd. 6 Rhaid i Weinidogion Cymru beidio ag ymdrin ag oedolyn ( “ A”) fel un sy’n ddibynnol ar fyfyriwr rhan-amser cymwys yn unol â pharagraff (4), os yw A— a yn briod neu’n bartner sifil i bartner y myfyriwr rhan-amser cymwys (yn cynnwys priod neu bartner sifil y mae Gweinidogion Cymru yn credu bod partner y myfyriwr rhan-amser cymwys wedi gwahanu oddi wrtho); neu b yn gynbartner i bartner y myfyriwr rhan-amser cymwys. 7 Incwm net dibynnydd yw incwm y dibynnydd o bob ffynhonnell (am y flwyddyn berthnasol at ddibenion rheoliad 103(2)(b) ac am y flwyddyn ariannol gynharach at ddibenion rheoliad 106(2)) am y flwyddyn academaidd o dan sylw wedi ei ostwng yn ôl swm y dreth incwm a’r cyfraniadau nawdd cymdeithasol sy’n daladwy mewn perthynas â hi ond gan anwybyddu— a unrhyw bensiwn, lwfans neu fudd-dal arall a delir oherwydd anabledd neu analluedd sydd gan y dibynnydd; b budd-dal plant sy’n daladwy o dan Ran IX o Ddeddf Cyfraniadau a Budd-daliadau Nawdd Cymdeithasol 1992 ; c unrhyw gymorth ariannol sy’n daladwy i’r dibynnydd gan awdurdod lleol yn unol â rheoliadau a wnaed o dan adrannau 2, 3 a 4 o Ddeddf Mabwysiadu a Phlant 2002 ; d unrhyw lwfans gwarcheidwad y mae gan y dibynnydd hawlogaeth i’w gael o dan adran 77 o Ddeddf Cyfraniadau a Budd-daliadau Nawdd Cymdeithasol 1992; e yn achos dibynnydd y mae plentyn sy’n derbyn gofal awdurdod lleol wedi ei fyrddio gydag ef, unrhyw daliad a wneir i’r dibynnydd hwnnw yn unol ag adran 23 o Ddeddf Plant 1989 ; f unrhyw daliad i’r dibynnydd o dan adran 23C(5A) o Ddeddf Plant 1989; g unrhyw daliadau a wneir i’r dibynnydd o dan adran 15 o Ddeddf Plant 1989 ac Atodlen 1 iddi mewn perthynas â pherson nad yw’n blentyn i’r dibynnydd neu unrhyw gymorth a roddir gan awdurdod lleol yn unol ag adran 24 o’r Ddeddf honno ; h unrhyw gredyd treth plant y mae gan y dibynnydd hawlogaeth i’w gael o dan Ran I o Ddeddf Credydau Treth 2002 ; ac i yn achos dibynnydd sydd â hawlogaeth i gael dyfarniad o gredyd cynhwysol— i unrhyw swm a gynhwysir wrth gyfrifo’r dyfarniad o dan reoliad 27(1) o Reoliadau Credyd Cynhwysol 2013, mewn perthynas â’r ffaith bod gan y dibynnydd allu cyfyngedig i weithio neu allu cyfyngedig i weithio ac i wneud gweithgareddau sy’n gysylltiedig â gwaith; a ii unrhyw swm neu swm ychwanegol a gynhwysir wrth gyfrifo’r dyfarniad o dan reoliad 24 o’r Rheoliadau hynny (elfen y plentyn). 8 Os yw myfyriwr rhan-amser cymwys neu bartner y myfyriwr rhan-amser cymwys yn gwneud unrhyw daliadau ailgylchol a oedd yn cael eu gwneud o’r blaen gan y myfyriwr rhan-amser cymwys yn unol â rhwymedigaeth a ysgwyddwyd cyn blwyddyn academaidd gyntaf cwrs y myfyriwr rhan-amser cymwys, mae incwm gweddilliol partner y myfyriwr rhan-amser cymwys wedi ei ostwng— a o swm sy’n hafal i’r taliadau o dan sylw am y flwyddyn academaidd, os cafodd y rhwymedigaeth, ym marn Gweinidogion Cymru, ei hysgwyddo’n rhesymol; neu b o unrhyw swm llai, os bydd unrhyw swm o gwbl, sy’n briodol ym marn Gweinidogion Cymru, os gellid yn rhesymol, yn eu barn hwy, bod wedi ysgwyddo rhwymedigaeth lai. 9 At ddibenion paragraff (6), os yw’r dibynnydd yn blentyn dibynnol a bod taliadau’n cael eu gwneud i’r myfyriwr rhan-amser cymwys tuag at gynhaliaeth y plentyn dibynnol, mae’r taliadau hynny i gael eu trin fel incwm y plentyn dibynnol. 10 Penderfynir ar incwm gweddilliol partner myfyriwr rhan-amser cymwys yn unol â pharagraff 4 o Atodlen 6. 11 Penderfynir ar incwm gweddilliol dibynnydd mewn oed myfyriwr rhan-amser cymwys yn unol â pharagraff 4 o Atodlen 6 (ac eithrio is-baragraffau (8), (9) neu (10) o baragraff 4) gan ddehongli cyfeiriadau at bartner y myfyriwr rhan-amser cymwys fel pe baent yn gyfeiriadau at ddibynnydd mewn oed y myfyriwr rhan-amser cymwys. Grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion – cyfrifo’r cyfraniad 108 1 Cyfraniad myfyriwr rhan-amser cymwys mewn perthynas â blwyddyn academaidd a’r grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn perthynas â’r flwyddyn honno yw’r swm a gyfrifir o dan Atodlen 6, os oes unrhyw swm o gwbl. 2 Caiff Gweinidogion Cymru ei gwneud yn ofynnol i fyfyriwr rhan-amser cymwys roi o bryd i’w gilydd unrhyw wybodaeth y mae Gweinidogion Cymru yn credu ei bod yn angenrheidiol am incwm unrhyw berson y mae ei foddion yn berthnasol ar gyfer asesu cyfraniad y myfyriwr. Grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion –cymhwyso’r cyfraniad 109 1 Mae swm sy’n hafal i’r cyfraniad neu i weddill y cyfraniad, yn ôl fel y digwydd, a gyfrifir o dan Atodlen 6 i’w gymhwyso hyd nes iddo gael ei ddihysbyddu yn erbyn swm yr elfen benodol o’r grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion y mae gan y myfyriwr rhan-amser cymwys hawl i’w cael fel a ganlyn— a yn gyntaf, i ostwng PTADG ; b yn ail, i ostwng PTCCG ; c yn drydydd, i ostwng PTPLA . 2 Yn y rheoliad hwn— a PTADG yw swm y grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn oed, os oes unrhyw swm o gwbl, a gyfrifir yn unol â rheoliad 106; b PTCCG yw swm y grant rhan-amser ar gyfer gofal plant, os oes unrhyw swm o gwbl, a gyfrifir yn unol â rheoliad 106; c PTPLA yw swm y lwfans dysgu rhan-amser ar gyfer rhieni, os oes unrhyw swm o gwbl, a gyfrifir yn unol â rheoliad 106 (ac eithrio £50 cyntaf y lwfans). Grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion – y cyfrifiad terfynol 110 1 Penderfynir y swm sy’n daladwy mewn perthynas ag elfen benodol o’r grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion yn unol â’r rheoliad hwn. 2 Mae’r swm sy’n daladwy yn amrywio yn ôl pa mor ddwys yw’r astudio. Cyfrifir y dwysedd astudio, a mynegir ef fel canran, fel a ganlyn: P T F T x 100 ac y mae i PT ac FT yr ystyron a roddir iddynt gan reoliad 97(2) a (3). 3 Yn achos grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn oed, os yw’r dwysedd astudio— a yn 50 y cant neu fwy ond yn llai na 60 y cant, mae’r swm sy’n daladwy yn hafal i 50 y cant o’r swm sy’n deillio o hyn; b yn 60 y cant neu fwy ond yn llai na 75 y cant, mae’r swm sy’n daladwy yn hafal i 60 y cant o’r swm sy’n deillio o hyn; c yn 75 y cant neu fwy, mae’r swm sy’n daladwy yn hafal i 75 y cant o’r swm sy’n deillio i hynny. 4 At ddibenion paragraff (3), ystyr “y swm sy’n deillio o hyn” (“ the resulting amount ”) yw swm y grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn oed a benderfynir yn unol â rheoliad 106 a’r didyniadau (os oes rhai o gwbl) wedi eu cymhwyso’n unol â rheoliad 109. 5 Yn achos grant rhan-amser ar gyfer gofal plant, os yw’r dwysedd astudio— a yn 50 y cant neu fwy ond yn llai na 60 y cant, mae’r swm sy’n daladwy yn hafal i 50 y cant o’r swm sy’n deillio o hyn; b yn 60 y cant neu fwy ond yn llai na 75 y cant, mae’r swm sy’n daladwy yn hafal i 60 y cant o’r swm sy’n deillio o hyn; c yn 75 y cant neu fwy, mae’r swm sy’n daladwy yn hafal i 75 y cant o’r swm sy’n deillio i hynny. 6 At ddibenion paragraff (5), ystyr “y swm sy’n deillio o hyn” (“ the resulting amount ”) yw swm y grant rhan-amser ar gyfer gofal plant a benderfynir yn unol â rheoliad 106 a’r didyniadau (os oes rhai o gwbl) wedi eu cymhwyso’n unol â rheoliad 109. 7 Yn achos lwfans dysgu rhan-amser ar gyfer rhieni, os yw’r dwysedd astudio— a yn 50 y cant neu fwy ond yn llai na 60 y cant, mae’r swm sy’n daladwy yn hafal i 50 y cant o’r swm sy’n deillio o hyn; b yn 60 y cant neu fwy ond yn llai na 75 y cant, mae’r swm sy’n daladwy yn hafal i 60 y cant o’r swm sy’n deillio o hyn; c yn 75 y cant neu fwy, mae’r swm sy’n daladwy yn hafal i 75 y cant o’r swm sy’n deillio i hynny. 8 At ddibenion paragraff (7), ystyr “y swm sy’n deillio o hyn” (“ the resulting amount ”) yw swm y lwfans dysgu rhan-amser ar gyfer rhieni a benderfynir yn unol â rheoliad 106 a’r didyniadau (os oes rhai o gwbl) wedi eu cymhwyso’n unol â rheoliad 109. 9 Nid oes unrhyw elfen o’r grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion yn daladwy pan fo’r dwysedd astudio yn llai na 50 y cant. Ceisiadau am gymorth 111 1 Rhaid i berson wneud cais am gymorth mewn cysylltiad â phob blwyddyn academaidd ar gwrs rhan-amser dynodedig drwy lenwi a chyflwyno i Weinidogion Cymru gais ar unrhyw ffurf y bydd Gweinidogion Cymru yn ei gwneud yn ofynnol. 2 Rhaid i’r canlynol fynd gyda’r cais— a datganiad o dan reoliad 113(2) i (6) wedi ei lenwi gan yr awdurdod academaidd; a b y dogfennau ychwanegol hynny y gall Gweinidogion Cymru eu gwneud yn ofynnol. 3 Yn ddarostyngedig i baragraff (4), rhaid i’r cais gyrraedd Gweinidogion Cymru o fewn cyfnod o naw mis sy’n dechrau gyda diwrnod cyntaf blwyddyn academaidd y cwrs y mae’n cael ei gyflwyno mewn perthynas ag ef. 4 Nid yw paragraff (3) yn gymwys— a os yw un o’r digwyddiadau a restrir yn rheoliad 94(4) yn digwydd ar ôl diwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae’r ceisydd yn gwneud cais am gymorth o dan y Rhan hon ynglŷn â hi, ac yn yr achos hwn rhaid i’r cais gyrraedd Gweinidogion Cymru o fewn cyfnod o naw mis sy’n dechrau ar y dyddiad pan fo’r digwyddiad yn digwydd. b os yw’r ceisydd yn gwneud cais am grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl, ac os felly rhaid i’r cais gyrraedd Gweinidogion Cymru cyn gynted ag y bo’n rhesymol ymarferol; neu c os yw Gweinidogion Cymru o’r farn, ar ôl rhoi sylw i amgylchiadau’r achos penodol, y dylid llacio’r terfyn amser, ac os felly rhaid i’r cais gyrraedd Gweinidogion Cymru heb fod yn hwyrach na’r dyddiad a bennir ganddynt. 5 Caiff Gweinidogion Cymru gymryd unrhyw gamau a gwneud unrhyw ymholiadau y maent yn credu eu bod yn angenrheidiol er mwyn penderfynu a yw’r ceisydd yn fyfyriwr rhan-amser cymwys, a oes ganddo hawl i gael cymorth o dan y Rhan hon, a swm y cymorth sy’n daladwy, os oes swm yn daladwy o gwbl. 6 Rhaid i Weinidogion Cymru hysbysu’r ceisydd mewn ysgrifen a oes ganddo hawl i gael cymorth o dan y Rhan hon ai peidio ac, os oes gan y ceisydd hawl, swm y cymorth sy’n daladwy mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd, os oes swm yn daladwy o gwbl. Cymorth at ffioedd o ran presenoldeb ar gyrsiau rhan-amser yn Lloegr, Gogledd Iwerddon neu’r Alban sy’n dechrau cyn 1 Medi 2014 112 1 Caiff Gweinidogion Cymru dalu cymorth o dan y Rhan hon i gynorthwyo at ffioedd i fyfyriwr rhan-amser cymwys mewn cysylltiad â phresenoldeb y myfyriwr rhan-amser cymwys ar gwrs rhan-amser dynodedig sy’n dechrau cyn 1 Medi 2014 yn Lloegr, Gogledd Iwerddon neu’r Alban. 2 Rhaid i’r cymorth a delir o dan baragraff (1) beidio â bod yn fwy na’r lleiaf o— a mwyafswm y cymorth a fyddai wedi bod yn daladwy i fyfyriwr rhan-amser cymwys o dan reoliad 97(1)(a) pe bai’r myfyriwr rhan-amser cymwys wedi bod yn ymgymryd â’r cwrs yng Nghymru; a b mwyafswm y cymorth i gynorthwyo at ffioedd a fyddai wedi bod yn daladwy i’r myfyriwr rhan-amser cymwys, ym marn Gweinidogion Cymru yn ôl pa un a yw’n bresennol ar gwrs rhan-amser dynodedig yn Lloegr, Gogledd Iwerddon neu’r Alban— i yn unol â rheoliadau a wnaed gan yr Ysgrifennydd Gwladol o dan adran 22 o Ddeddf 1998 pe bai’r myfyriwr rhan-amser cymwys wedi bod yn preswylio fel arfer yn Lloegr ac yn ymgymryd â’r cwrs rhan-amser yn Lloegr; ii yn unol â rheoliadau a wnaed o dan Erthyglau 3 a 8(4) o Orchymyn Addysg (Cymorth Myfyrwyr) (Gogledd Iwerddon) 1998 pe bai’r myfyriwr rhan-amser cymwys wedi bod yn preswylio fel arfer yng Ngogledd Iwerddon ac yn ymgymryd â’r cwrs rhan-amser yng Ngogledd Iwerddon; neu iii o gyllid gan Gyngor Cyllido Addysg Bellach ac Addysg Uwch yr Alban pe bai’r myfyriwr rhan-amser cymwys fel arfer yn preswylio yn yr Alban ac yn ymgymryd â’r cwrs rhan-amser yn yr Alban. Gwybodaeth a materion eraill 113 1 Mae Atodlen 3 yn gymwys o ran rhoi gwybodaeth, gan geisydd a chan fyfyriwr rhan-amser cymwys. 2 Yn ddarostyngedig i baragraff (3), rhaid i’r awdurdod academaidd priodol, ar gais y ceisydd, lenwi datganiad yn y ffurf honno y caiff Gweinidogion Cymru ei gwneud yn ofynnol i fynd gyda’r cais am gymorth o dan reoliad 111. 3 Nid yw’n ofynnol bod awdurdod academaidd yn llenwi datganiad os na all roi’r cadarnhad sydd yn ofynnol gan baragraff (4)(a)(ii) neu (4)(b)(ii). 4 Yn y Rhan hon, ystyr “datganiad” (“ declaration ”) yw— a pan fo’r ceisydd yn gwneud cais am gymorth mewn cysylltiad â’r cwrs rhan-amser dynodedig sy’n dechrau cyn 1 Medi 2014 am y tro cyntaf, datganiad— i sy’n darparu gwybodaeth am y cwrs; a ii sy’n cadarnhau bod y ceisydd wedi ymgymryd ag o leiaf bythefnos o’r cwrs rhan-amser dynodedig; b mewn unrhyw achos arall pan fo’r ceisydd yn gwneud cais am gymorth mewn cysylltiad â chwrs rhan-amser dynodedig sy’n dechrau cyn 1 Medi 2014, datganiad— i sy’n darparu gwybodaeth am y cwrs; a ii sy’n cadarnhau bod y ceisydd wedi ymrestru i ymgymryd â blwyddyn academaidd y cwrs rhan-amser dynodedig y mae’r ceisydd yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi o dan y Rhan hon; c pan fo’r ceisydd yn gwneud cais am gymorth mewn cysylltiad â chwrs rhan-amser dynodedig yn dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2014, datganiad— i sy’n darparu gwybodaeth am y cwrs; a ii sy’n cadarnhau bod y ceisydd wedi ymgymryd ag o leiaf ddwy wythnos o’r cwrs rhan-amser dynodedig ym mlwyddyn academaidd y cwrs hwnnw y mae’r ceisydd yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi o dan y Rhan hon. 5 Yn y rheoliad hwn, ystyr “gwybodaeth am y cwrs” (“ course information ”) yw— a swm y ffioedd a godir mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd y mae’r ceisydd yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi o dan y Rhan hon; b dwyster yr astudio; c nodyn ardystio gan yr awdurdod academaidd ei fod o’r farn— i mai cwrs rhan-amser dynodedig yw’r cwrs; ii y bydd yn bosibl i’r ceisydd gwblhau’r cwrs o fewn y cyfnod a bennir yn rheoliad 95(1)(c). 6 At ddibenion paragraff (5)(c)(ii) rhaid i’r awdurdod academaidd roi sylw i— a unrhyw gynnydd ym mha mor ddwys y byddai angen astudio er mwyn i’r ceisydd gwblhau’r cwrs o fewn y cyfnod a bennir yn rheoliad 95(1)(c); b unrhyw rannau o’r cwrs y mae wedi bod yn ofynnol i’r ceisydd eu hailadrodd. 7 Rhaid i awdurdod academaidd hysbysu Gweinidogion Cymru cyn gynted ag y bo’n rhesymol ymarferol pan fydd unrhyw un o’r digwyddiadau canlynol yn digwydd— a bod myfyriwr rhan-amser cymwys yn rhoi’r gorau i fod yn bresennol ar gwrs rhan-amser dynodedig, neu’n rhoi’r gorau i ymgymryd â chwrs rhan-amser dynodedig, yn ystod y flwyddyn academaidd y mae’r myfyriwr yn hawlio cymorth mewn perthynas â hi o dan y Rhan hon, a bod yr awdurdod academaidd wedi penderfynu neu gytuno na fydd y myfyriwr yn dychwelyd yn ystod y flwyddyn academaidd honno; b y newidir, neu y digwydd newidiadau i unrhyw ran o’r wybodaeth am y cwrs a gyflwynwyd yn rhan o ddatganiad o dan baragraffau (2) i (6). 8 Pan fydd awdurdod academaidd yn hysbysu Gweinidogion Cymru o dan baragraff (7), rhaid i’r awdurdod academaidd hefyd ddarparu i Weinidogion Cymru unrhyw wybodaeth bellach sy’n ofynnol ganddynt mewn perthynas â’r digwyddiad perthnasol ym mharagraff (7). 9 At ddibenion paragraff (8), ystyr “digwyddiad perthnasol” (“ relevant event ”) yw digwyddiad neu ddigwyddiadau o dan baragraff (7) sy’n ffurfio testun yr hysbysiad a roddir o dan baragraff (7). Trosglwyddo statws 114 1 Os yw myfyriwr rhan-amser cymwys yn trosglwyddo o gwrs rhan-amser dynodedig i gwrs rhan-amser dynodedig arall, rhaid i Weinidogion Cymru drosglwyddo statws y myfyriwr fel myfyriwr rhan-amser cymwys i’r cwrs arall hwnnw— a os cânt gais oddi wrth y myfyriwr rhan-amser cymwys am wneud hynny; b os ydynt wedi eu bodloni bod un neu fwy o’r seiliau dros drosglwyddo ym mharagraff (2) yn gymwys; ac c os nad yw’r cyfnod cymhwystra wedi ei derfynu. 2 Y seiliau dros drosglwyddo yw— a bod y myfyriwr rhan-amser cymwys yn dechrau ymgymryd â chwrs rhan-amser dynodedig arall yn yr un sefydliad; b bod y myfyriwr rhan-amser cymwys yn dechrau ymgymryd â chwrs rhan-amser dynodedig mewn sefydliad arall; neu c ar ôl cychwyn cwrs rhan-amser dynodedig ar gyfer gradd gyntaf (ac eithrio gradd anrhydedd) bod y myfyriwr rhan-amser cymwys, cyn cwblhau’r cwrs hwnnw, yn cael ei dderbyn ar gwrs rhan-amser dynodedig ar gyfer gradd anrhydedd yn yr un pwnc yn yr un sefydliad. 3 Yn ddarostyngedig i baragraff (4), mae hawl gan fyfyriwr rhan-amser cymwys sy’n trosglwyddo o dan baragraff (1) barhau, am weddill y flwyddyn academaidd y mae’n trosglwyddo ynddi, i gael mewn cysylltiad â’r cwrs y mae’n trosglwyddo iddo y cymorth o dan y Rhan hon y mae Gweinidogion Cymru wedi penderfynu bod ganddo hawl i’w gael mewn perthynas â’r cwrs y mae’n trosglwyddo oddi wrtho. 4 Caiff Gweinidogion Cymru ailasesu swm y cymorth sy’n daladwy ar ôl y trosglwyddo yn unol â’r Rhan hon. 5 Ni chaiff myfyriwr rhan-amser cymwys sy’n trosglwyddo o dan baragraff (1) ar ôl i Weinidogion Cymru benderfynu ar ei gymorth o dan y Rhan hon mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd y cwrs y mae’n trosglwyddo oddi wrtho, ond cyn i’r myfyriwr rhan-amser cymwys gwblhau’r flwyddyn honno, wneud cais am grant arall o dan reoliad 97(1)(b), rheoliad 99, rheoliad 100 neu reoliadau 101 i 110 mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd y cwrs y mae’n trosglwyddo iddo. 6 Os yw myfyriwr rhan-amser cymwys yn trosglwyddo o dan baragraff (1) o gwrs rhan-amser dynodedig sy’n dechrau cyn 1 Medi 2014, uchafswm y cymorth o dan reoliad 97(1)(a) mewn perthynas â blwyddyn academaidd y cwrs y mae’n trosglwyddo iddo neu oddi wrtho yw swm y cymorth at ffioedd sydd ar gael mewn cysylltiad â’r cwrs sydd â’r dwysedd astudio uchaf fel y’i diffinnir yn rheoliad 97. 7 Os yw myfyriwr rhan-amser cymwys newydd yn trosglwyddo o dan baragraff (1) o gwrs rhan-amser dynodedig sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2014, uchafswm y benthyciad newydd at ffioedd rhan-amser sydd ar gael o dan reoliad 98 mewn perthynas â blwyddyn academaidd y cwrs y mae’n trosglwyddo iddo neu oddi wrtho yw’r swm sydd ar gael mewn cysylltiad â’r cwrs sy’n denu’r swm uchaf o fenthyciad newydd at ffioedd rhan-amser yn unol â rheoliad 98(3) i (5). Trosi statws 115 1 Os yw myfyriwr cymwys yn rhoi’r gorau i ymgymryd â chwrs dynodedig a’i fod yn trosglwyddo i gwrs rhan-amser dynodedig yn yr un sefydliad neu mewn sefydliad arall, rhaid i Weinidogion Cymru drosi statws y myfyriwr fel myfyriwr cymwys i statws myfyriwr rhan-amser cymwys mewn cysylltiad â’r cwrs y mae’r myfyriwr cymwys yn trosglwyddo iddo— a os cânt gais oddi wrth y myfyriwr cymwys am wneud hynny; a b os nad yw’r cyfnod cymhwystra wedi ei derfynu. 2 Os yw’r myfyriwr cymwys, cyn cwblhau’r cwrs dynodedig, yn trosglwyddo i gwrs rhan-amser yn yr un pwnc sy’n arwain at yr un cymhwyster yn yr un sefydliad, trinnir y cwrs rhan-amser fel pe bai’n bodloni rheoliad 95(1)(b) ac (c)— a os yw cyfnod yr astudio rhan-amser yr ymgymerir ag ef gan y myfyriwr hwnnw yn parhau am flwyddyn academaidd o leiaf; a b os yw’n bosibl, mewn perthynas â throsglwyddo i gwrs rhan-amser dynodedig sy’n dechrau cyn 1 Medi 2014, gwblhau gweddill y cwrs dynodedig y mae’r myfyriwr hwnnw yn trosglwyddo oddi wrtho mewn dim mwy na dwywaith y cyfnod y mae ei angen fel arfer i gwblhau’r cwrs dynodedig hwnnw; neu c os yw’n bosibl, mewn perthynas â throsglwyddo i gwrs rhan-amser dynodedig sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2014, gwblhau gweddill y cwrs dynodedig y mae’r myfyriwr hwnnw yn trosglwyddo oddi wrtho mewn dim mwy na phedair gwaith y cyfnod y mae ei angen fel arfer i gwblhau’r cwrs dynodedig hwnnw. 3 Mae’r canlynol yn gymwys i fyfyriwr cymwys sy’n trosglwyddo o dan baragraff (1)— a os yw Gweinidogion Cymru wedi penderfynu talu swm o grant i’r myfyriwr hwnnw o dan reoliad 29 mewn rhandaliadau cyfnodol, ni chaniateir talu taliad mewn perthynas â’r swm hwnnw o grant mewn perthynas â chyfnod unrhyw randaliad sy’n dechrau ar ôl y dyddiad y daeth y myfyriwr hwnnw yn fyfyriwr rhan-amser cymwys; b uchafswm y grant y byddai gan y myfyriwr hwnnw hawlogaeth i’w gael, heblaw am y rheoliad hwn, yn unol â rheoliad 100 mewn cysylltiad ag ymgymryd ohono â chwrs rhan-amser dynodedig mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno yn cael ei ostwng o un traean os daeth y myfyriwr hwnnw’n fyfyriwr rhan-amser cymwys yn ystod ail chwarter y flwyddyn academaidd ac o ddau draean os daeth yn fyfyriwr rhan-amser cymwys mewn chwarter diweddarach yn y flwyddyn honno; c os oes swm o grant at unrhyw ddiben wedi ei dalu i’r myfyriwr o dan reoliad 29 mewn un rhandaliad, mae uchafswm y grant sy’n daladwy i’r myfyriwr hwnnw yn unol â rheoliad 100 at y diben hwnnw yn cael ei ostwng (neu, os yw is-baragraff (b) yn gymwys, ei ostwng ymhellach) yn ôl swm y grant a dalwyd i’r myfyriwr hwnnw at y diben hwnnw yn unol â rheoliad 29, ac os yw’r swm sy’n deillio o hyn yn ddim neu’n swm negyddol, bydd y swm hwnnw yn ddim; d os oedd y myfyriwr hwnnw yn union cyn dod yn fyfyriwr rhan-amser cymwys, yn gymwys i wneud cais, ond ei fod heb wneud cais, am fenthyciad at gostau byw mewn perthynas â’r flwyddyn honno, neu heb wneud cais am yr uchafswm neu’r uchafswm wedi ei gynyddu yr oedd ganddo hawlogaeth i’w gael, caiff wneud cais am y benthyciad hwnnw neu unrhyw swm ychwanegol o fenthyciad fel pe bai wedi parhau yn fyfyriwr cymwys; ac o dan yr amgylchiadau a grybwyllir ym mharagraff (4) mae uchafswm y benthyciad hwnnw neu uchafswm wedi ei gynyddu y benthyciad hwnnw am y flwyddyn academaidd yn cael ei ostwng yn unol â’r paragraff hwnnw; e os yw Gweinidogion Cymru wedi penderfynu talu swm o grant neu lwfans i’r myfyriwr hwnnw o dan reoliadau 31 i 34 mewn rhandaliadau cyfnodol, ni chaniateir talu taliad mewn perthynas â’r swm hwnnw o grant mewn perthynas â chyfnod unrhyw randaliad sy’n dechrau ar ôl y dyddiad y daeth y myfyriwr hwnnw yn fyfyriwr rhan-amser cymwys; f mae uchafswm y grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion y byddai gan y myfyriwr hwnnw, heblaw am y rheoliad hwn, hawlogaeth i’w gael yn unol â rheoliadau 101 i 110 mewn cysylltiad ag ymgymryd â chwrs rhan-amser dynodedig mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno yn cael ei ostwng o un traean os daeth y myfyriwr hwnnw yn fyfyriwr rhan-amser cymwys yn ystod ail chwarter y flwyddyn academaidd ac o ddau draean os daeth yn fyfyriwr rhan-amser cymwys mewn chwarter arall yn ddiweddarach yn y flwyddyn honno; ac g os oes swm o grant neu lwfans wedi ei dalu i’r myfyriwr hwnnw o dan reoliadau 31 i 34 mewn un rhandaliad, mae uchafswm y grant neu’r lwfans sy’n daladwy iddo yn unol â rheoliadau 101 i 110 yn cael ei ostwng (neu, os yw is-baragraff (f) yn gymwys, ei ostwng ymhellach) yn ôl swm y grant neu’r lwfans cyfatebol a dalwyd iddo yn unol â rheoliadau 31 i 34, ac os yw’r swm sy’n deillio o hyn yn ddim neu’n swm negyddol, bydd y swm hwnnw yn ddim. 4 Os yw’r cais o dan baragraff (1) yn cael ei wneud yn ystod chwarter cyntaf y flwyddyn academaidd y mae’r benthyciad yn daladwy mewn perthynas â hi, mae uchafswm y benthyciad neu uchafswm wedi ei gynyddu y benthyciad (yn ôl fel y digwydd) yn cael ei ostwng o ddau draean, ac os yw’r cais yn cael ei wneud yn ail chwarter y flwyddyn honno mae’r swm hwnnw’n cael ei ostwng o un traean. 5 Os yw myfyriwr dysgu o bell cymwys yn rhoi’r gorau i ymgymryd â chwrs dysgu o bell dynodedig a’i fod yn trosglwyddo i gwrs rhan-amser dynodedig yn yr un sefydliad neu mewn sefydliad arall, rhaid i Weinidogion Cymru drosi statws y myfyriwr fel myfyriwr dysgu o bell cymwys i statws myfyriwr rhan-amser cymwys mewn cysylltiad â’r cwrs y mae’r myfyriwr dysgu o bell cymwys yn trosglwyddo iddo— a os cânt gais oddi wrth y myfyriwr dysgu o bell cymwys am wneud hynny; a b os nad yw’r cyfnod cymhwystra wedi ei derfynu. 6 Os yw’r myfyriwr dysgu o bell cymwys, cyn cwblhau’r cwrs dysgu o bell dynodedig, yn trosglwyddo i gwrs rhan-amser yn yr un pwnc sy’n arwain at yr un cymhwyster yn yr un sefydliad, trinnir y cwrs rhan-amser fel pe bai’n bodloni rheoliad 95(1)(b) ac (c)— a os yw cyfnod yr astudio rhan-amser yr ymgymerir ag ef gan y myfyriwr hwnnw yn parhau am flwyddyn academaidd o leiaf; a b os yw’n bosibl, mewn perthynas â throsglwyddo i gwrs rhan-amser dynodedig sy’n dechrau cyn 1 Medi 2014, gwblhau gweddill y cwrs dysgu o bell dynodedig y mae’r myfyriwr hwnnw yn trosglwyddo oddi wrtho mewn dim mwy na dwywaith y cyfnod y mae ei angen fel arfer i gwblhau’r cwrs dysgu o bell dynodedig hwnnw; neu c os yw’n bosibl, mewn perthynas â throsglwyddo i gwrs rhan-amser dynodedig sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2014, gwblhau gweddill y cwrs dysgu o bell dynodedig y mae’r myfyriwr hwnnw yn trosglwyddo oddi wrtho mewn dim mwy na phedair gwaith y cyfnod y mae ei angen fel arfer i gwblhau’r cwrs dysgu o bell dynodedig hwnnw. 7 Yn ddarostyngedig i baragraff (8), mae hawl gan fyfyriwr dysgu o bell cymwys sy’n trosglwyddo o dan baragraff (5) mewn cysylltiad â’r flwyddyn academaidd y mae’n trosglwyddo ynddi, i gael mewn cysylltiad â’r cwrs y mae’n trosglwyddo iddo weddill y cymorth y mae Gweinidogion Cymru wedi penderfynu bod ganddo hawl i’w gael o dan Ran 11 mewn perthynas â blwyddyn academaidd y cwrs dysgu o bell dynodedig y mae’n trosglwyddo oddi wrtho. 8 Caiff Gweinidogion Cymru ailasesu swm y cymorth sy’n daladwy ar ôl y trosglwyddiad yn unol â’r Rhan hon. 9 O ran myfyriwr sy’n trosglwyddo o dan baragraff (5) ar ôl i Weinidogion Cymru benderfynu ar y cymorth i’r myfyriwr hwnnw o dan Ran 11 mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd y cwrs dysgu o bell y mae’n trosglwyddo oddi wrtho ond cyn iddo gwblhau’r flwyddyn honno— a ni chaiff y myfyriwr hwnnw wneud cais am grant o dan reoliad 97(1)(b) neu reoliad 99 os yw eisoes wedi gwneud cais am grant o dan reoliad 80(1)(b); b ni chaiff y myfyriwr hwnnw wneud cais am grant o dan reoliad 100 os yw eisoes wedi gwneud cais am grant o dan reoliad 83. 10 Os bydd myfyriwr yn trosglwyddo o dan baragraff (5) i gwrs rhan-amser dynodedig sy’n dechrau cyn 1 Medi 2014, rhaid i gyfanswm y cymorth a delir i’r myfyriwr o dan reoliad 80(1)(a) a 97(1)(a) o ran— a y flwyddyn academaidd y mae’n trosglwyddo oddi wrthi; a b y flwyddyn academaidd y mae’n trosglwyddo iddi; beidio â bod yn uwch na swm y cymorth a benderfynir sy’n daladwy i’r myfyriwr hwnnw o dan reoliad 80(1)(a). 11 Os bydd myfyriwr yn trosglwyddo o dan baragraff (5) i gwrs rhan-amser dynodedig sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2014, nid ystyrir y cymorth a benderfynir sy’n daladwy i’r myfyriwr o dan reoliad 80(1)(a), wrth benderfynu ar swm y cymorth sy’n daladwy i’r myfyriwr o dan reoliad 98. 12 Os yw myfyriwr yn trosglwyddo o dan baragraff (5), uchafswm y grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion y byddai gan y myfyriwr hwnnw hawlogaeth i’w gael, heblaw am y rheoliad hwn, yn unol â rheoliadau 101 i 110 mewn cysylltiad ag ymgymryd â chwrs rhan-amser dynodedig mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno yn cael ei ostwng o un traean os daeth y myfyriwr hwnnw yn fyfyriwr rhan-amser cymwys yn ystod ail chwarter y flwyddyn academaidd ac o ddau draean os daeth yn fyfyriwr rhan-amser cymwys mewn chwarter diweddarach yn y flwyddyn honno. 13 Os yw myfyriwr rhan-amser cymwys yn rhoi’r gorau i ymgymryd â chwrs rhan-amser dynodedig a’i fod yn trosglwyddo i gwrs dynodedig yn yr un sefydliad neu mewn sefydliad arall, rhaid i Weinidogion Cymru drosi statws y myfyriwr hwnnw fel myfyriwr rhan-amser cymwys i statws myfyriwr cymwys mewn cysylltiad â’r cwrs y mae’n trosglwyddo iddo— a os cânt gais oddi wrth y myfyriwr rhan-amser cymwys am wneud hynny; a b os nad yw’r cyfnod cymhwystra wedi ei derfynu. 14 Mae’r canlynol yn gymwys i fyfyriwr sy’n trosglwyddo o dan baragraff (13)— a os yw Gweinidogion Cymru wedi penderfynu talu swm o grant i’r myfyriwr hwnnw yn unol â rheoliad 100 mewn rhandaliadau cyfnodol, ni chaniateir talu taliad perthynas â’r swm hwnnw o grant mewn perthynas â chyfnod unrhyw randaliad sy’n dechrau ar ôl y dyddiad y daeth y myfyriwr hwnnw’n fyfyriwr cymwys; b yn ddarostyngedig i is-baragraffau (c) ac (f), anwybyddir unrhyw gymorth y mae gan y myfyriwr hwnnw hawlogaeth i’w gael o dan y Rhan hon mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd y mae’r myfyriwr hwnnw yn trosglwyddo ynddi wrth bennu swm y cymorth y gall fod ganddo hawlogaeth i’w gael mewn perthynas â’r flwyddyn honno o dan Rannau 4 i 6; c os yw Gweinidogion Cymru wedi penderfynu talu swm o unrhyw grant neu lwfans i’r myfyriwr yn unol â rheoliadau 101 i 110 mewn rhandaliadau cyfnodol, ni chaniateir talu taliad mewn perthynas â’r swm hwnnw o ran cyfnod unrhyw randaliad sy’n dechrau ar ôl y dyddiad y daeth y myfyriwr hwnnw’n fyfyriwr cymwys; d mae uchafswm unrhyw gymorth o dan Rannau 5 neu 6 y byddai gan y myfyriwr hwnnw hawlogaeth i’w gael, heblaw am y rheoliad hwn, mewn cysylltiad â chwrs dynodedig mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno yn cael ei ostwng o un traean os daeth y myfyriwr hwnnw’n fyfyriwr cymwys yn ystod ail chwarter y flwyddyn academaidd honno ac o ddau draean os daeth yn fyfyriwr cymwys mewn chwarter arall yn nes ymlaen yn y flwyddyn honno; e os oes swm o grant at unrhyw ddiben wedi ei dalu i’r myfyriwr hwnnw yn unol â rheoliad 100 mewn un rhandaliad, mae uchafswm y grant sy’n daladwy iddo o dan reoliad 29 at y diben hwnnw yn cael ei ostwng (neu, os yw is-baragraff (d) yn gymwys, ei ostwng ymhellach) yn ôl swm y grant a dalwyd iddo at y diben hwnnw yn unol â rheoliad 100 ac os yw’r swm sy’n deillio o hyn yn ddim neu’n swm negyddol, bydd y swm hwnnw yn ddim; ac f os oes swm o grant neu lwfans wedi ei dalu i’r myfyriwr hwnnw yn unol â rheoliadau 101 i 110 mewn un rhandaliad, mae uchafswm y grant neu’r lwfans cyfatebol sy’n daladwy iddo yn unol â rheoliadau 31 i 34 yn cael ei ostwng (neu, os yw is-baragraff (d) yn gymwys, ei ostwng ymhellach) yn ôl swm y grant neu’r lwfans a dalwyd iddo yn unol â rheoliadau 101 i 110, ac os yw’r swm sy’n deillio o hyn yn ddim neu’n swm negyddol, bydd y swm hwnnw yn ddim. 15 Os yw myfyriwr rhan-amser cymwys yn rhoi’r gorau i ymgymryd â chwrs rhan-amser dynodedig a’i fod yn trosglwyddo i gwrs dysgu o bell dynodedig yn yr un sefydliad neu mewn sefydliad arall, rhaid i Weinidogion Cymru drosi statws y myfyriwr hwnnw fel myfyriwr rhan-amser cymwys i statws myfyriwr dysgu o bell cymwys mewn cysylltiad â’r cwrs y mae’n trosglwyddo iddo— a os cânt gais oddi wrth y myfyriwr rhan-amser cymwys am wneud hynny; a b os nad yw’r cyfnod cymhwystra wedi ei derfynu. 16 Yn ddarostyngedig i baragraff (17), mae gan fyfyriwr sy’n trosglwyddo o dan baragraff (15) hawl i gael mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd y cwrs y mae’n trosglwyddo gweddill y cymorth y mae Gweinidogion Cymru wedi penderfynu bod ganddo hawl i’w gael o dan y Rhan hon o ran blwyddyn academaidd y cwrs rhan-amser dynodedig y mae’n trosglwyddo oddi wrtho. 17 Caiff Gweinidogion Cymru ailasesu swm y cymorth sy’n daladwy ar ôl y trosglwyddiad yn unol â Rhan 11. 18 O ran myfyriwr rhan-amser cymwys sy’n trosglwyddo o dan baragraff (15) ar ôl i Weinidogion Cymru benderfynu ar y cymorth i’r myfyriwr hwnnw mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd y cwrs rhan-amser y mae’n trosglwyddo oddi wrtho ond cyn iddo gwblhau’r flwyddyn honno— a ni chaiff y myfyriwr hwnnw wneud cais am grant o dan reoliad 80(1)(b) os yw eisoes wedi gwneud cais am grant o dan reoliad 97(1)(b) neu reoliad 99; b ni chaiff y myfyriwr hwnnw wneud cais am grant o dan reoliad 83 os yw eisoes wedi gwneud cais am grant o dan reoliad 100. 19 Os bydd myfyriwr yn trosglwyddo o dan baragraff (15) o gwrs rhan-amser dynodedig sy’n dechrau cyn 1 Medi 2014, rhaid i gyfanswm y cymorth a delir i’r myfyriwr hwnnw o dan reoliadau 80(1)(a) a 97(1)(a) o ran— a y flwyddyn academaidd y mae’n trosglwyddo oddi wrthi; a b y flwyddyn academaidd y mae’n trosglwyddo iddi; beidio â bod yn uwch na swm uchaf y cymorth a benderfynir sy’n daladwy i’r myfyriwr hwnnw o dan reoliad 97(1)(a). Talu cymorth i fyfyrwyr rhan-amser cymwys 116 1 Caniateir i daliadau o’r grant at lyfrau, teithio a gwariant arall, y grant newydd at gyrsiau rhan-amser a’r grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl gael eu gwneud mewn unrhyw fodd sy’n briodol ym marn Gweinidogion Cymru a chânt ei gwneud yn un o amodau’r hawlogaeth i gael taliad fod rhaid i’r myfyriwr rhan-amser cymwys roi iddynt fanylion cyfrif banc neu gyfrif cymdeithas adeiladu yn y Deyrnas Unedig y gall taliadau gael eu talu iddo drwy eu trosglwyddo’n electronig. 2 Os na fydd Gweinidogion Cymru yn gallu gwneud asesiad terfynol ar sail yr wybodaeth a roddwyd gan y myfyriwr, cânt wneud asesiad dros dro a thalu grant at lyfrau, teithio a gwariant arall, y grant newydd at gyrsiau rhan-amser a’r grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl. 3 Caiff Gweinidogion Cymru dalu’r grant at lyfrau, teithio a gwariant arall, y grant newydd at gyrsiau rhan-amser a’r grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl mewn rhandaliadau neu mewn un cyfandaliad. 4 Yn ddarostyngedig i baragraff (5), caiff Gweinidogion Cymru dalu’r grant at lyfrau, teithio a gwariant arall, y grant newydd at gyrsiau rhan-amser a’r grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl ar yr adegau hynny y maent yn ystyried eu bod yn briodol. 5 Rhaid i Weinidogion Cymru beidio â thalu’r rhandaliad cyntaf neu, os penderfynwyd peidio â thalu cymorth mewn rhandaliadau, wneud unrhyw daliad o’r grant at lyfrau, teithio a gwariant arall, y grant newydd at gyrsiau rhan-amser na’r grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl cyn iddynt gael y datganiad o dan reoliad 113(2) i (6) oni bai bod eithriad yn unol â pharagraff (6) yn gymwys. 6 At ddibenion paragraff (5), mae eithriad yn gymwys— a os yw grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl o dan reoliad 100 yn daladwy, ac os felly, caniateir i’r grant penodol hwnnw gael ei dalu cyn i’r datganiad ddod i law Gweinidogion Cymru; b os yw Gweinidogion Cymru wedi penderfynu y byddai’n briodol o achos amgylchiadau eithriadol iddynt wneud taliad heb i ddatganiad ddod i law. 117 1 Yn ddarostyngedig i’r paragraffau canlynol, caiff Gweinidogion Cymru dalu grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion yn y cyfryw randaliadau (os bydd rhandaliadau) ac ar y cyfryw adegau ag y tybiant yn briodol. 2 Mae’n ofynnol i awdurdod academaidd anfon cadarnhad o bresenoldeb at Weinidogion Cymru. 3 Rhaid i Weinidogion Cymru beidio â thalu’r rhandaliad cyntaf neu, os penderfynwyd peidio â thalu grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn rhandaliadau, rhaid iddynt beidio â gwneud unrhyw daliad o’r cyfryw grant i fyfyriwr rhan-amser cymwys cyn iddynt gael cadarnhad o bresenoldeb onid yw’r eithriad ym mharagraff (4) yn gymwys. 4 Mae’r eithriad y cyfeirir ato ym mharagraff (3) yn gymwys pan fo Gweinidogion Cymru wedi penderfynu y byddai’n briodol, oherwydd amgylchiadau eithriadol, gwneud taliad er eu bod heb gael cadarnhad o bresenoldeb. 5 Pan na ellir gwneud asesiad terfynol ar sail yr wybodaeth a ddarperir gan y myfyriwr rhan-amser cymwys, caiff Gweinidogion Cymru wneud asesiad dros dro a thaliad dros dro o grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion. 6 Mae taliadau grant dros dro ar gyfer dibynyddion i’w gwneud yn y cyfryw ddull ag y mae Gweinidogion Cymru o’r farn ei fod yn briodol a chânt ei gwneud yn un o amodau hawlogaeth i gael taliad fod yn rhaid i’r myfyriwr rhan-amser cymwys ddarparu ar eu cyfer fanylion cyfrif banc neu gymdeithas adeiladu yn y Deyrnas Unedig y caniateir gwneud taliadau iddo drwy eu trosglwyddo’n electronig. 7 Nid oes unrhyw gymorth ar ffurf grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion yn daladwy mewn perthynas ag unrhyw gyfnod talu sy’n dechrau ar ôl i gyfnod cymhwystra myfyriwr rhan-amser cymwys ddod i ben. 8 Pan fydd cyfnod cymhwystra myfyriwr rhan-amser cymwys yn dod i ben ar neu ar ôl y dyddiad perthnasol, rhaid i Weinidogion Cymru benderfynu— a swm pob grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion y mae’r myfyriwr hwnnw yn gymwys i’w gael ac a fyddai’n daladwy mewn perthynas â’r cyfnod talu perthnasol pe na bai cyfnod cymhwystra’r myfyriwr rhan-amser cymwys wedi dod i ben (y “cyfanswm”); a b faint o’r cyfanswm sy’n daladwy mewn perthynas â’r cyfnod sy’n ymestyn o ddiwrnod cyntaf y cyfnod talu perthnasol hyd at a chan gynnwys y diwrnod y daeth cyfnod cymhwystra’r myfyriwr rhan-amser cymwys i ben (y “swm rhannol”). 9 Yn y rheoliad hwn, y “dyddiad perthnasol” (“ relevant date ”) yw’r dyddiad y mae tymor cyntaf y flwyddyn academaidd o dan sylw yn dechrau mewn gwirionedd. 10 Os yw Gweinidogion Cymru wedi gwneud taliad grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn perthynas â’r cyfnod talu perthnasol cyn y pwynt yn y cyfnod hwnnw pryd y daeth cyfnod cymhwystra’r myfyriwr rhan-amser cymwys i ben a bod y taliad hwnnw’n fwy na swm rhannol y grant hwnnw— a cânt drin y tâl dros ben fel gordaliad o’r grant hwnnw; neu b os ydynt o’r farn ei bod yn briodol iddynt wneud hynny cânt estyn cyfnod cymhwystra’r myfyriwr hwnnw mewn perthynas â’r grant rhan-amser hwnnw hyd ddiwedd y cyfnod talu perthnasol a chânt benderfynu bod cyfanswm y grant yn daladwy mewn perthynas â’r cyfnod talu hwnnw. 11 Os oes taliad grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion mewn perthynas â’r cyfnod talu perthnasol i’w dalu ar ôl i gyfnod cymhwystra’r myfyriwr rhan-amser cymwys ddod i ben neu os dyna pryd y’i telir, swm y grant rhan-amser hwnnw ar gyfer dibynyddion sy’n daladwy yw’r swm rhannol onid yw Gweinidogion Cymru yn credu ei bod yn briodol estyn y cyfnod cymhwystra mewn perthynas â’r grant hwnnw hyd ddiwedd y cyfnod talu perthnasol neu’n briodol penderfynu bod cyfanswm y grant hwnnw’n daladwy mewn perthynas â’r cyfnod talu perthnasol hwnnw. 12 Nid oes unrhyw gymorth ar ffurf grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion yn daladwy mewn perthynas â chyfnod talu y mae myfyriwr rhan-amser cymwys yn absennol o’i gwrs yn ystod unrhyw ran ohono, oni fyddai’n briodol ym marn Gweinidogion Cymru yn yr holl amgylchiadau i’r cymorth gael ei dalu mewn perthynas â’r cyfnod absenoldeb. 13 Wrth benderfynu a oes cymorth yn daladwy o dan baragraff (12) mae’r amgylchiadau y mae’n rhaid i Weinidogion Cymru roi sylw iddynt yn cynnwys y rheswm dros absenoldeb y myfyriwr, hyd y cyfnod absenoldeb a’r caledi ariannol a fyddai’n cael ei achosi pe na bai’r cymorth yn cael ei dalu. 14 Ni ddylid ystyried bod myfyriwr rhan-amser cymwys yn absennol o’i gwrs os yw’n methu â bod yn bresennol oherwydd salwch ac os nad yw’r myfyriwr rhan-amser cymwys wedi bod yn absennol am fwy na 60 o ddiwrnodau. 15 Os bydd Gweinidogion Cymru, ar ôl iddynt wneud unrhyw daliad cymorth ar ffurf grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion, yn penderfynu swm y grant hwnnw y mae gan y myfyriwr rhan-amser cymwys hawl i’w gael, naill ai am y tro cyntaf neu ar ffurf adolygiad o benderfyniad dros dro neu benderfyniad arall ynghylch y swm hwnnw— a os penderfyniad i gynyddu swm y grant hwnnw y mae gan y myfyriwr rhan-amser cymwys hawl i’w gael yw’r penderfyniad, rhaid i Weinidogion Cymru dalu’r swm ychwanegol, a chânt wneud hynny yn y cyfryw randaliadau (os bydd rhandaliadau) ac ar yr adegau yr ystyriant yn briodol; b os penderfyniad i ostwng swm y grant hwnnw y mae gan y myfyriwr rhan-amser cymwys hawl i’w gael yw’r penderfyniad, rhaid i Weinidogion Cymru ddidynnu swm y gostyngiad o swm y grant hwnnw sydd ar ôl i’w dalu; c os yw swm y gostyngiad yn fwy na swm y grant hwnnw sydd ar ôl i’w dalu, gostyngir y swm diwethaf hwn i ddim a chaiff y balans ei ddidynnu o unrhyw elfen arall o grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion y mae gan y myfyriwr rhan-amser cymwys hawl i’w gael mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd; d ceir adennill unrhyw ordaliad sy’n weddill yn unol â rheoliad 121. Dehongli rheoliad 117 118 Yn rheoliad 117— a ystyr “cadarnhad o bresenoldeb” (“ attendance confirmation ”) yw cadarnhad mewn ysgrifen gan yr awdurdod academaidd— i bod y myfyriwr rhan-amser cymwys wedi ymrestru ar gyfer y flwyddyn academaidd— aa pan fo’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn gwneud cais am un neu ragor o elfennau’r grantiau rhan-amser ar gyfer dibynyddion (“cymorth rhan-amser” yn y rheoliad hwn) mewn cysylltiad â chwrs rhan-amser dynodedig am y tro cyntaf; bb pan fo gan y myfyriwr rhan-amser cymwys anabledd; ac cc pan fo’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn ymgymryd â’r cwrs ond nad yw’n bresennol ar y cwrs (pa un a yw’r rheswm am beidio â bod yn bresennol yn ymwneud â’i anabledd ai peidio); ii bod y myfyriwr rhan-amser cymwys wedi bod yn bresennol yn y sefydliad ac wedi dechrau mynychu’r cwrs— aa pan fo’r myfyriwr yn gwneud cais am gymorth rhan-amser mewn cysylltiad â chwrs rhan-amser dynodedig am y tro cyntaf; bb pan nad yw statws y myfyriwr fel myfyriwr rhan-amser cymwys wedi ei drosglwyddo i’r cwrs rhan-amser dynodedig o gwrs arall yn yr un sefydliad; ac cc nad yw is-baragraff (i)(cc) yn gymwys; iii bod y myfyriwr rhan-amser cymwys wedi ymrestru ar gyfer y flwyddyn academaidd pan fo’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn gwneud cais am gymorth rhan-amser mewn cysylltiad â chwrs rhan-amser dynodedig— aa a hynny am dro heblaw’r tro cyntaf; neu bb am y tro cyntaf wedi i statws y myfyriwr fel myfyriwr rhan-amser cymwys gael ei drosglwyddo i’r cwrs hwnnw o gwrs arall yn yr un sefydliad; b ystyr “cyfnod talu” (“ payment period ”) yw cyfnod y mae Gweinidogion Cymru yn talu cymorth mewn perthynas ag ef o dan reoliadau 101 i 110 neu y byddent wedi talu’r cyfryw gymorth pe na bai cyfnod cymhwystra’r myfyriwr rhan-amser cymwys wedi dod i ben. Talu grantiau ar gyfer ffioedd mewn perthynas â chyrsiau rhan-amser dynodedig sy’n dechrau cyn 1 Medi 2014 119 1 Yn ddarostyngedig i baragraffau (2) a (3), rhaid i Weinidogion Cymru dalu’r grant mewn perthynas â ffioedd y mae gan y myfyriwr rhan-amser cymwys hawl i’w gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs rhan-amser dynodedig sy’n dechrau cyn 1 Medi 2014 i’r awdurdod academaidd priodol ar ôl i gais mewn ysgrifen am daliad ddod i law, a ystyrir yn gais dilys gan Weinidogion Cymru. 2 Caiff Gweinidogion Cymru wneud taliadau o dan baragraff (1) ar unrhyw adegau ac mewn unrhyw randaliadau (os bydd rhandaliadau) yr ystyriant yn briodol. 3 Caiff Gweinidogion Cymru wneud taliadau dros dro o dan baragraff (1) mewn unrhyw achosion yr ystyriant yn briodol. Talu benthyciad newydd at ffioedd rhan-amser 120 1 Rhaid i Weinidogion Cymru dalu’r benthyciad newydd at ffioedd rhan-amser y mae gan fyfyriwr rhan-amser cymwys newydd hawl i’w gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs rhan-amser dynodedig i awdurdod academaidd y mae’r myfyriwr rhan-amser cymwys newydd yn atebol i wneud taliad iddo. 2 Caiff Gweinidogion Cymru dalu’r benthyciad newydd at ffioedd rhan-amser yn y rhandaliadau hynny (os bydd rhandaliadau) ac ar yr adegau hynny y maent yn eu hystyried yn briodol. 3 Rhaid i Weinidogion Cymru beidio â thalu’r benthyciad newydd at ffioedd rhan-amser nac unrhyw randaliad o’r benthyciad hwnnw oni bai eu bod wedi cael y canlynol oddi wrth yr awdurdod academaidd perthnasol— a cais am daliad; a b datganiad o dan reoliad 113(2) i (6). 4 Caiff Gweinidogion Cymru wneud taliadau dros dro o dan y rheoliad hwn yn yr achosion hynny y barnant sy’n briodol. Gordaliadau 121 1 Caiff Gweinidogion Cymru adennill unrhyw ordaliad grant mewn perthynas â ffioedd oddi wrth yr awdurdod academaidd. 2 Os bydd Gweinidogion Cymru yn gofyn iddo, rhaid i fyfyriwr rhan-amser cymwys ad-dalu unrhyw swm a dalwyd i’r myfyriwr rhan-amser cymwys o dan y Rhan hon ac sydd am ba reswm bynnag yn fwy na swm y grant y mae gan y myfyriwr rhan-amser cymwys hawlogaeth i’w gael o dan y Rhan hon. 3 Rhaid i Weinidogion Cymru adennill gordaliad grant at lyfrau, teithio a gwariant arall, grant newydd at gyrsiau rhan-amser, grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl a grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion onid ydynt o’r farn nad yw’n briodol gwneud hynny. 4 Dyma’r dulliau adennill— a tynnu’r gordaliad o unrhyw fath o grant sy’n daladwy i’r myfyriwr rhan-amser cymwys o dro i dro yn unol â rheoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998; b cymryd unrhyw gamau eraill i adennill gordaliad sydd ar gael iddynt. 5 Mae taliad o grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl neu grant rhan-amser ar gyfer dibynyddion a wnaed cyn y dyddiad perthnasol yn ordaliad os yw’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn tynnu allan o’r cwrs cyn y dyddiad perthnasol oni bai bod Gweinidogion Cymru yn penderfynu fel arall. 6 Yn y rheoliad hwn, y “dyddiad perthnasol” (“ relevant date ”) yw’r dyddiad y mae tymor cyntaf y flwyddyn academaidd dan sylw yn dechrau mewn gwirionedd. 7 Yn y naill neu’r llall o’r amgylchiadau ym mharagraff (8) neu (9), ceir gordaliad o grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl oni bai bod Gweinidogion Cymru yn penderfynu fel arall. 8 Yr amgylchiadau y cyfeirir atynt ym mharagraff (7) yw— a bod Gweinidogion Cymru yn cymhwyso’r cyfan neu ran o’r grant at gostau byw myfyriwr rhan-amser anabl i brynu offer arbenigol ar ran y myfyriwr rhan-amser cymwys; b bod cyfnod cymhwystra’r myfyriwr yn dod i ben ar ôl y dyddiad perthnasol; ac c nad yw’r offer wedi ei ddanfon at y myfyriwr cyn i gyfnod cymhwystra’r myfyriwr ddod i ben. 9 Yr amgylchiadau y cyfeirir atynt ym mharagraff (7) yw— a bod cyfnod cymhwystra’r myfyriwr rhan-amser cymwys yn dod i ben ar ôl y dyddiad perthnasol; a b bod taliad o grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl mewn perthynas ag offer arbenigol i’r myfyriwr yn cael ei wneud ar ôl i gyfnod cymhwystra’r myfyriwr rhan-amser cymwys ddod i ben. 10 Pan fo gordaliad o grant at gostau byw myfyrwyr rhan-amser anabl, caiff Gweinidogion Cymru dderbyn yn ôl offer arbenigol a brynwyd â’r grant yn fodd i adennill y cyfan neu ran o’r gordaliad os ydynt o’r farn ei bod yn briodol iddynt wneud hynny. RHAN 13 CYMORTH I FYFYRWYR ÔL-RADDEDIG SYDD AG ANABLEDDAU Myfyrwyr ôl-raddedig cymwys 122 1 Mae gan fyfyriwr ôl-raddedig cymwys hawl, yn ddarostyngedig i’r Rhan hon ac yn unol â hi, i gael grant i helpu gyda’r gwariant ychwanegol y mae Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni ei bod yn ofynnol i fyfyriwr ôl-raddedig cymwys ei ysgwyddo oherwydd anabledd sydd ganddo, mewn perthynas ag ymgymryd ohono â chwrs ôl-radd dynodedig. 2 Mae person yn fyfyriwr ôl-raddedig cymwys mewn cysylltiad â chwrs ôl-radd dynodedig os yw’r person hwnnw’n bodloni’r amodau ym mharagraff (3) ac nad yw wedi ei hepgor gan baragraff (4). 3 Yr amodau y cyfeirir atynt ym mharagraff (2) yw— a bod Gweinidogion Cymru, wrth asesu cais person am gymorth o dan reoliad 127, wedi penderfynu mewn cysylltiad â’r cwrs ôl-radd dynodedig fod y person yn dod o fewn un o’r categorïau a nodir yn Rhan 2 o Atodlen 1; a b bod Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni ei bod yn ofynnol i’r person ysgwyddo gwariant ychwanegol mewn perthynas ag ymgymryd â’r cwrs oherwydd anabledd sydd ganddo. 4 Yn ddarostyngedig i baragraff (9), nid yw person (“A” yn y paragraff hwn) yn fyfyriwr ôl-raddedig cymwys— a os rhoddwyd i A neu os talwyd iddo mewn perthynas ag A yn ymgymryd â’r cwrs— i bwrsari gofal iechyd; ii unrhyw lwfans o dan Reoliadau Lwfansau Myfyrwyr Nyrsio a Bydwreigiaeth (Yr Alban) 2007; iii unrhyw lwfans, bwrsari neu ddyfarniad o ddisgrifiad tebyg a wnaed gan Gyngor Ymchwil; iv unrhyw lwfans, bwrsari neu ddyfarniad o ddisgrifiad tebyg a wnaed gan sefydliad A sy’n cynnwys unrhyw daliad er mwyn talu am wariant ychwanegol a ysgwyddwyd gan A oherwydd ei anabledd; neu v unrhyw lwfans, bwrsari neu ddyfarniad o ddisgrifiad tebyg a wnaed o dan adran 67(4)(a) o Ddeddf Safonau Gofal 2000 sy’n cynnwys taliad er mwyn talu am wariant ychwanegol a ysgwyddwyd gan A oherwydd ei anabledd; neu b os yw A wedi torri rhwymedigaeth i ad-dalu unrhyw fenthyciad; c os yw A wedi cyrraedd ei 18 oed a heb ddilysu unrhyw gytundeb ynglŷn â benthyciad a wnaed gydag A pan oedd A o dan 18 oed; d os yw A, ym marn Gweinidogion Cymru, wedi dangos drwy ei ymddygiad nad yw A yn addas i gael cymorth o dan y Rhan hon. 5 At ddibenion paragraffau (4)(b) a (4)(c) ystyr “benthyciad” (“ loan ”) yw benthyciad a wnaed o dan y ddeddfwriaeth ar fenthyciadau myfyrwyr. 6 Mewn achos lle mae’r cytundeb ynglŷn â benthyciad yn ddarostyngedig i gyfraith yr Alban, dim ond os cafodd y cytundeb ei wneud— a cyn 25 Medi 1991; a b gyda chydsyniad curadur y benthyciwr neu ar adeg pan nad oedd gan y benthyciwr guradur, y bydd paragraff (4)(c) yn gymwys. 7 Nid oes gan fyfyriwr ôl-raddedig cymwys hawl i gael grant o dan y Rhan hon os paragraff 9 yw’r unig baragraff o Ran 2 o Atodlen 1 y mae’r myfyriwr ôl-raddedig cymwys yn dod odano. 8 Ac eithrio pan fo’r amgylchiadau a ddisgrifir yn rheoliad 129(3)(c)(ii) yn gymwys, fel bod myfyriwr ôl-raddedig cymwys yn ymgymryd â rhan o’i gwrs dramor, nid oes gan fyfyriwr ôl-raddedig cymwys hawl i gael grant o dan y Rhan hon oni bai ei fod yn ymgymryd â’r cwrs yn y Deyrnas Unedig. 9 Yn ddarostyngedig i baragraffau (11) i (13) ac er gwaethaf paragraffau (3)(a) a (4) mae person yn fyfyriwr ôl-raddedig cymwys at ddibenion y Rhan hon os yw’n bodloni’r amodau ym mharagraff (3)(b) a pharagraff (10)(a) neu (b). 10 Yr amodau y cyfeirir atynt ym mharagraff (9) yw— a bod― i y person wedi ymgymhwyso fel myfyriwr ôl-raddedig cymwys mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd gynharach o’r cwrs ôl-radd presennol yn unol â rheoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998; ii y person yn preswylio fel arfer yng Nghymru ar ddiwrnod cyntaf blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs ôl-radd presennol; a iii statws y person fel myfyriwr ôl-raddedig cymwys heb ei derfynu. b bod— i Gweinidogion Cymru wedi penderfynu o’r blaen bod y person yn fyfyriwr ôl-raddedig cymwys mewn cysylltiad â chwrs ôl-radd dynodedig ac eithrio’r cwrs ôl-radd presennol; ii statws y myfyriwr fel myfyriwr ôl-raddedig cymwys mewn cysylltiad â’r cwrs yn is-baragraff (b)(i) wedi ei drosglwyddo o’r cwrs hwnnw i’r cwrs presennol o ganlyniad i drosglwyddo unwaith neu fwy yn unol â rheoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998; iii y person yn preswylio fel arfer yng Nghymru ar ddiwrnod cyntaf blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs y cyfeirir ato yn is-baragraff (b)(i); a iv statws y person fel myfyriwr ôl-raddedig cymwys heb ei derfynu. 11 Os bydd— a Gweinidogion Cymru wedi penderfynu bod person ( “ A” yn y paragraff hwn), yn rhinwedd bod yn ffoadur, neu fod yn briod, partner sifil, plentyn neu’n llysblentyn i ffoadur, yn fyfyriwr ôl-raddedig cymwys mewn cysylltiad â chais am gymorth am flwyddyn gynharach o’r cwrs ôl-radd presennol neu mewn cysylltiad â chais mewn cysylltiad â chwrs ôl-radd dynodedig arall y mae statws A fel myfyriwr ôl-raddedig cymwys wedi ei drosglwyddo oddi wrtho i’r cwrs ôl-radd presennol; a b ar y diwrnod cyn dechrau’r flwyddyn academaidd y mae A yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi, statws ffoadur A neu statws ffoadur ei briod, ei bartner sifil, ei riant (fel y’i diffinnir yn Rhan 1 o Atodlen 1) neu ei lys-riant wedi dod i ben ac na roddwyd caniatâd pellach iddo aros ac nad oes apêl yn yr arfaeth (o fewn yr ystyr yn adran 104 o Ddeddf Cenedligrwydd, Mewnfudo a Lloches 2002), bydd statws A fel myfyriwr ôl-raddedig cymwys yn dod i ben yn union cyn diwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae A yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi. 12 Os bydd— a Gweinidogion Cymru wedi penderfynu bod person (“A” yn y paragraff hwn), yn rhinwedd bod yn ffoadur, neu fod yn briod, partner sifil, plentyn neu’n llysblentyn i ffoadur, yn fyfyriwr ôl-raddedig cymwys mewn cysylltiad â chais am gymorth am flwyddyn gynharach o’r cwrs ôl-radd presennol neu mewn cysylltiad â chais mewn cysylltiad â chwrs ôl-radd dynodedig arall y mae statws A fel myfyriwr ôl-raddedig cymwys wedi ei drosglwyddo oddi wrtho i’r cwrs ôl-radd presennol; a b ar y diwrnod cyn dechrau’r flwyddyn academaidd y mae A yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi, y cyfnod y caniateir i’r person sydd â chaniatâd i ddod i mewn neu i aros yn y Deyrnas Unedig wedi dod i ben, ac na roddwyd hawl bellach i aros ac nad oes apêl yn yr arfaeth (o fewn yr ystyr yn adran 104 o Ddeddf Cenedligrwydd, Mewnfudo a Lloches 2002), bydd statws A fel myfyriwr ôl-raddedig cymwys yn dod i ben yn union cyn diwrnod cyntaf y flwyddyn academaidd y mae A yn gwneud cais am gymorth mewn perthynas â hi. 13 Nid yw paragraffau (11) a (12) yn gymwys pan fo’r myfyriwr wedi dechrau ar y cwrs y penderfynodd Gweinidogion Cymru mewn cysylltiad ag ef bod y myfyriwr yn fyfyriwr ôl-raddedig cymwys cyn 1 Medi 2007. 14 Nid oes gan fyfyriwr ôl-raddedig cymwys, ar unrhyw un adeg, hawl i gael cymorth at y canlynol— a mwy nag un cwrs ôl-radd dynodedig; b cwrs ôl-radd dynodedig a chwrs dysgu o bell dynodedig; c cwrs ôl-radd dynodedig a chwrs dynodedig; d cwrs ôl-radd dynodedig a chwrs rhan-amser dynodedig. Myfyrwyr sy’n dod yn gymwys yn ystod y flwyddyn academaidd 123 1 Os digwydd un o’r digwyddiadau a restrir ym mharagraff (2) yn ystod blwyddyn academaidd— a caiff myfyriwr fod â’r hawl i gael grant o dan y Rhan hon mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd honno yn unol â’r Rhan hon; a b nid oes grant o’r math sydd ar gael o dan y Rhan hon ar gael mewn perthynas ag unrhyw flwyddyn academaidd yn dechrau cyn y flwyddyn academaidd y digwyddodd y digwyddiad perthnasol ynddi. 2 Y digwyddiadau yw— a cwrs y myfyriwr yn dod yn gwrs ôl-radd dynodedig; b y myfyriwr, neu ei briod, ei bartner sifil neu ei riant (fel y’i diffinnir yn Rhan 1 o Atodlen 1) yn cael ei gydnabod yn ffoadur neu’n dod yn berson â chaniatâd i ddod i mewn neu i aros; c y wladwriaeth y mae’r myfyriwr yn un o’i dinasyddion yn ymaelodi â’r Undeb Ewropeaidd pan fo’r myfyriwr wedi bod yn preswylio’n arferol yn y Deyrnas Unedig a’r Ynysoedd drwy gydol y cyfnod o dair blynedd yn union cyn diwrnod cyntaf blwyddyn academaidd gyntaf y cwrs; d y myfyriwr yn caffael yr hawl i breswylio’n barhaol; e y myfyriwr yn dod yn blentyn i weithiwr Twrcaidd; f y myfyriwr yn dod yn berson a ddisgrifir ym mharagraff 6(1)(a) o Ran 2 o Atodlen 1; neu g y myfyriwr yn dod yn blentyn i wladolyn Swisaidd. Cyrsiau ôl-radd dynodedig 124 1 Mae cwrs ôl-radd yn ddynodedig at ddibenion adran 22(1) o Ddeddf 1998 a rheoliad 122— a os yw’n gwrs y mae angen gradd gyntaf (neu gymhwyster cyfatebol) neu’n uwch i gael mynediad iddo fel rheol; b os yw’n gwrs— i sy’n parhau am o leiaf un flwyddyn academaidd; a ii yn achos cwrs rhan-amser a ddechreuodd cyn 1 Medi 2014, y mae fel arfer yn bosibl cwblhau’r cwrs mewn nid mwy na dwywaith y cyfnod y mae ei angen fel arfer i gwblhau’r cwrs llawnamser cyfatebol; neu iii yn achos cwrs rhan-amser sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2014, y mae fel arfer yn bosibl cwblhau’r cwrs mewn nid mwy na phedair gwaith y cyfnod y mae ei angen fel arfer i gwblhau’r cwrs llawnamser cyfatebol; c os yw’n cael ei ddarparu yn gyfan gwbl gan sefydliad addysgol yn y Deyrnas Unedig a ariennir yn gyhoeddus neu’n cael ei ddarparu gan sefydliad o’r fath ar y cyd â sefydliad y tu allan i’r Deyrnas Unedig; ac d nad yw’n gwrs ar gyfer hyfforddiant cychwynnol athrawon neu’n gwrs yr ymgymerir ag ef fel rhan o gynllun hyfforddi athrawon ar sail cyflogaeth. 2 At ddibenion paragraff (1)— a mae cwrs yn cael ei ddarparu gan sefydliad os yw’r sefydliad yn darparu’r addysgu a’r goruchwylio sy’n ffurfio’r cwrs, pa un a yw’r sefydliad wedi gwneud cytundeb gyda’r myfyriwr i ddarparu’r cwrs neu beidio; b bernir bod prifysgol ac unrhyw goleg neu sefydliad cyfansoddol sydd o natur coleg prifysgol yn cael eu hariannu’n gyhoeddus os yw naill ai’r brifysgol neu’r coleg neu sefydliad cyfansoddol yn cael eu hariannu’n gyhoeddus; ac c ni fernir bod sefydliad yn cael ei ariannu’n gyhoeddus dim ond am ei fod yn cael arian o gronfeydd cyhoeddus gan gorff llywodraethu sefydliad addysg uwch yn unol ag adran 65(3A) o Ddeddf Addysg Bellach ac Uwch 1992 . 3 At ddibenion paragraff (1)(b)(ii)— a ystyr “cwrs llawnamser cyfatebol” (“ full-time equivalent ”) yw cwrs llawnamser sy’n arwain at yr un cymhwyster â’r cwrs rhan-amser dan sylw; b ystyr “cyfnod y mae ei angen fel arfer i gwblhau’r cwrs llawnamser cyfatebol” (“ period ordinarily required to complete the full-time equivalent ”) yw’r cyfnod y byddai myfyriwr llawnamser safonol yn cwblhau’r cwrs llawnamser cyfatebol. c ystyr “myfyriwr llawnamser safonol” (“ standard full-time student ”) yw myfyriwr sydd i’w ystyried yn un— i sydd wedi dechrau ar y cwrs llawnamser cyfatebol ar yr un dyddiad ag y dechreuodd myfyriwr rhan-amser cymwys ar y cwrs rhan-amser o dan sylw; ii nad yw wedi ei esgusodi o unrhyw ran o’r cwrs llawnamser cyfatebol; iii nad yw wedi ailadrodd unrhyw ran o’r cwrs llawnamser cyfatebol; a iv nad yw wedi bod yn absennol o’r cwrs llawnamser cyfatebol ac eithrio yn ystod gwyliau. 4 At ddibenion adran 22 o Ddeddf 1998 a rheoliad 122, caiff Gweinidogion Cymru ddynodi cyrsiau addysg uwch nad ydynt wedi eu dynodi o dan baragraff (1). Cyfnod cymhwystra 125 1 Cedwir statws myfyriwr fel myfyriwr ôl-raddedig cymwys mewn perthynas â chwrs ôl-radd dynodedig hyd nes terfynir y statws hwnnw yn unol â’r rheoliad hwn neu reoliad 122. 2 Y cyfnod y bydd myfyriwr ôl-raddedig cymwys yn cadw’r statws y cyfeirir ato ym mharagraff (1) yw’r “cyfnod cymhwystra” (“ period of eligibility ”). 3 Yn ddarostyngedig i’r paragraffau canlynol a rheoliad 122, mae’r cyfnod cymhwystra’n dod i ben ar ddiwedd y cyfnod y mae ei angen fel arfer i gwblhau’r cwrs ôl-radd dynodedig. 4 Mae’r cyfnod cymhwystra yn terfynu pan fydd y myfyriwr ôl-raddedig cymwys (“A” yn y paragraff hwn a pharagraff (5))— a yn tynnu’n ôl o’i gwrs ôl-radd dynodedig o dan amgylchiadau pan nad yw Gweinidogion Cymru wedi trosglwyddo neu na fyddant yn trosglwyddo statws A fel myfyriwr ôl-raddedig cymwys i gwrs arall o dan reoliad 126; neu b yn cefnu ar ei gwrs ôl-radd dynodedig neu’n cael ei ddiarddel oddi arno. 5 Caiff Gweinidogion Cymru derfynu’r cyfnod cymhwystra os yw A wedi dangos drwy ei ymddygiad nad yw A yn addas i gael cymorth o dan y Rhan hon. 6 Pan fo’r myfyriwr ôl-raddedig cymwys yn ymgymryd â chwrs ôl-radd dynodedig sy’n gwrs rhan-amser, mae’r cyfnod cymhwystra’n terfynu ar ddiwedd y flwyddyn academaidd pan â’n amhosibl, yn ystod y flwyddyn honno neu ar ei diwedd, i’r myfyriwr ôl-raddedig cymwys gwblhau’r cwrs o fewn y cyfnod a bennir yn rheoliad 124(1)(b)(ii). 7 Os yw Gweinidogion Cymru wedi eu bodloni bod myfyriwr ôl-raddedig cymwys wedi methu â chydymffurfio ag unrhyw ofyniad i roi gwybodaeth o dan y Rhan hon neu ei fod wedi rhoi gwybodaeth sy’n anghywir o ran manylyn perthnasol, caiff Gweinidogion Cymru gymryd unrhyw rai o’r camau canlynol y maent yn credu eu bod yn briodol o dan yr amgylchiadau— a terfynu’r cyfnod cymhwystra; b penderfynu nad oes gan y myfyriwr hawl mwyach i gael grant neu unrhyw swm penodol o grant o dan y Rhan hon; c trin unrhyw gymorth a dalwyd i’r myfyriwr fel gordaliad y caniateir ei adennill o dan reoliad 131. 8 Pan fo’r cyfnod cymhwystra’n dod i ben ar y dyddiad y daw’r cyfnod y mae ei angen fel arfer i gwblhau’r cwrs ôl-radd dynodedig i ben neu cyn y dyddiad hwnnw, caiff Gweinidogion Cymru, ar unrhyw adeg, adnewyddu’r cyfnod cymhwystra am y cyfryw gyfnodau ag y byddant yn penderfynu arnynt. Trosglwyddo statws 126 1 Os yw myfyriwr ôl-raddedig cymwys yn trosglwyddo o gwrs ôl-radd dynodedig i gwrs ôl-radd dynodedig arall, rhaid i Weinidogion Cymru drosglwyddo statws y myfyriwr fel myfyriwr ôl-raddedig cymwys i’r cwrs arall hwnnw— a os cânt gais oddi wrth y myfyriwr ôl-raddedig cymwys am wneud hynny; b os ydynt wedi eu bodloni bod un neu fwy o’r seiliau trosglwyddo ym mharagraff (2) yn gymwys; ac c os nad yw’r cyfnod cymhwystra wedi ei derfynu. 2 Y seiliau trosglwyddo yw— a bod y myfyriwr ôl-raddedig cymwys, ar argymhelliad yr awdurdod academaidd, yn dechrau ymgymryd â chwrs ôl-radd dynodedig arall yn yr un sefydliad; neu b bod y myfyriwr ôl-raddedig cymwys yn dechrau ymgymryd â chwrs ôl-radd dynodedig mewn sefydliad arall. 3 Yn ddarostyngedig i baragraff (4), mae gan fyfyriwr ôl-raddedig cymwys sy’n trosglwyddo o dan baragraff (1) hawlogaeth i gael, mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd y cwrs y mae’n trosglwyddo iddo, gweddill y cymorth o dan y Rhan hon, y penderfynodd Gweinidogion Cymru fod ganddo hawl i’w gael mewn perthynas â blwyddyn academaidd y cwrs y mae’r myfyriwr ôl-raddedig cymwys yn trosglwyddo ohono. 4 Caiff Gweinidogion Cymru ailasesu swm y cymorth ar ôl y trosglwyddo, yn unol â’r Rhan hon. 5 Ni chaiff myfyriwr ôl-raddedig cymwys sy’n trosglwyddo o dan baragraff (1), ar ôl i Weinidogion Cymru benderfynu ar ei gymorth o dan y Rhan hon mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd y cwrs y mae’n trosglwyddo oddi wrtho ond cyn iddo gwblhau’r flwyddyn honno, wneud cais am grant arall o dan y Rhan hon mewn cysylltiad â blwyddyn academaidd y cwrs y mae’n trosglwyddo iddo. Ceisiadau am gymorth 127 1 Rhaid i berson wneud cais am grant o dan y Rhan hon mewn cysylltiad â phob blwyddyn academaidd ar gwrs ôl-radd dynodedig drwy lenwi a chyflwyno i Weinidogion Cymru gais ar unrhyw ffurf a chan ddarparu unrhyw ddogfennau y bydd Gweinidogion Cymru yn gofyn amdanynt. 2 Rhaid i’r cais gyrraedd Gweinidogion Cymru cyn gynted ag y bo’n rhesymol ymarferol. 3 Caiff Gweinidogion Cymru gymryd unrhyw gamau a gwneud unrhyw ymholiadau y maent yn credu eu bod yn angenrheidiol er mwyn penderfynu a yw’r ceisydd yn fyfyriwr ôl-raddedig cymwys, a oes gan y ceisydd hawl i gael grant a swm y grant sy’n daladwy, os oes grant yn daladwy o gwbl. 4 Rhaid i Weinidogion Cymru hysbysu’r ceisydd— a pa un a oes gan y ceisydd hawl i gael grant neu beidio; b os oes gan y ceisydd hawl, y swm sy’n daladwy mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd, os oes swm yn daladwy o gwbl; ac c sut y dyrennir y swm hwnnw rhwng y mathau o wariant cymwys. Gwybodaeth 128 Mae Atodlen 3 yn gymwys mewn perthynas â rhoi gwybodaeth gan geisydd a chan fyfyriwr ôl-raddedig cymwys. Swm y grant 129 1 Yn ddarostyngedig i baragraff (2), y grant sy’n daladwy i fyfyriwr ôl-raddedig cymwys o dan y Rhan hon yw’r cyfryw swm sy’n briodol ym marn Gweinidogion Cymru, i gynorthwyo gydag un neu ragor o fathau o wariant cymwys. 2 Rhaid i’r grant beidio â bod yn fwy na £10,590 mewn perthynas â blwyddyn academaidd. 3 At ddibenion y Rhan hon, y canlynol yw’r “mathau o wariant cymwys”— a gwariant ar gynorthwyydd nad yw’n gynorthwyydd meddygol; b gwariant ar eitemau mawr o offer arbenigol; a c gwariant ychwanegol a ysgwyddir— i o fewn y Deyrnas Unedig at ddiben mynychu sefydliad; ii o fewn y Deyrnas Unedig neu’r tu allan iddi at ddiben mynychu, fel rhan o’r cwrs, unrhyw gyfnod o astudio mewn sefydliad tramor neu at ddibenion mynychu’r Athrofa. 4 Yn ddarostyngedig i baragraffau (5) a (6), mae grant o dan y Rhan hon yn daladwy i fyfyriwr ôl-raddedig cymwys mewn perthynas â phedwar chwarter y flwyddyn academaidd. 5 Pan fo grant o dan y Rhan hon yn cael ei ddefnyddio ar gyfer gwariant ar eitemau mawr o offer arbenigol (o fewn ystyr paragraff (3)(b)) caiff fod yn daladwy mewn perthynas â’r flwyddyn academaidd gyfan. 6 Pan fo un o’r digwyddiadau a restrir yn rheoliad 123(2) yn digwydd yn ystod blwyddyn academaidd, dim ond at y dibenion a bennir ym mharagraff (3)(a) ac (c) mewn perthynas â’r chwarteri hynny sy’n dechrau ar ôl i’r digwyddiad perthnasol ddigwydd y caiff myfyriwr ôl-raddedig cymwys fod â hawl i gael grant o dan y Rhan hon. Talu’r grant 130 1 Caiff Gweinidogion Cymru dalu grant y mae gan fyfyriwr ôl-raddedig cymwys hawl i’w gael o dan y Rhan hon a hynny mewn unrhyw randaliadau (os oes rhandaliadau) ac ar unrhyw adegau y maent yn credu eu bod yn briodol ac wrth arfer eu swyddogaethau o dan y Rhan hon fe gânt wneud taliadau dros dro hyd nes y ceir cyfrifiad terfynol swm y grant y mae gan y myfyriwr hawl i’w gael. 2 Caniateir i daliadau gael eu gwneud mewn unrhyw fodd sy’n briodol ym marn Gweinidogion Cymru a chânt ei gwneud yn un o amodau’r hawlogaeth i gael taliad fod rhaid i’r myfyriwr ôl-raddedig cymwys roi iddynt fanylion cyfrif banc neu gyfrif cymdeithas adeiladu yn y Deyrnas Unedig y gall taliadau gael eu talu iddo drwy eu trosglwyddo’n electronig. Gordaliadau 131 1 Os bydd Gweinidogion Cymru yn gofyn iddo, rhaid i fyfyriwr ôl-raddedig cymwys ad-dalu unrhyw swm a dalwyd iddo o dan y Rhan hon sydd am ba reswm bynnag yn fwy na swm y grant y mae ganddo hawlogaeth i’w gael o dan y Rhan hon. 2 Rhaid i Weinidogion Cymru adennill gordaliad o grant o dan y Rhan hon onid ydynt o’r farn nad yw’n briodol i wneud hynny. 3 Dyma’r dulliau ar gyfer adennill— a tynnu’r gordaliad o unrhyw fath o grant sy’n daladwy i’r myfyriwr ôl-raddedig cymwys o bryd i’w gilydd yn unol â rheoliadau a wnaed gan Weinidogion Cymru o dan adran 22 o Ddeddf 1998; b cymryd unrhyw gamau eraill i adennill gordaliad sydd ar gael iddynt. 4 Mae taliad grant o dan y Rhan hon a wnaed cyn y dyddiad perthnasol yn ordaliad os yw’r myfyriwr ôl-raddedig cymwys yn rhoi’r gorau i’r cwrs cyn y dyddiad perthnasol onid yw Gweinidogion Cymru yn penderfynu fel arall. 5 Yn y rheoliad hwn, y “dyddiad perthnasol” (“ relevant date ”) yw’r dyddiad y mae tymor cyntaf y flwyddyn academaidd dan sylw yn dechrau mewn gwirionedd. 6 Yn y naill neu’r llall o’r amgylchiadau ym mharagraffau (7) a (8), mae gordaliad o grant o dan y Rhan hon onid yw Gweinidogion Cymru yn penderfynu fel arall. 7 Yr amgylchiadau y cyfeirir atynt ym mharagraff (6) yw— a pan fo Gweinidogion Cymru yn cymhwyso’r cyfan neu ran o’r grant o dan y Rhan hon i brynu offer arbenigol ar ran y myfyriwr ôl-raddedig cymwys; b pan fo cyfnod cymhwystra’r myfyriwr yn dod i ben ar ôl y dyddiad perthnasol; ac c pan nad yw’r offer wedi ei ddanfon at y myfyriwr cyn i gyfnod cymhwystra’r myfyriwr ddod i ben. 8 Yr amgylchiadau y cyfeirir atynt ym mharagraff (6) yw— a pan fo cyfnod cymhwystra’r myfyriwr ôl-raddedig cymwys yn dod i ben; a b pan wneir taliad grant o dan y Rhan hon mewn perthynas ag offer arbenigol i’r myfyriwr ar ôl i gyfnod cymhwystra’r myfyriwr ddod i ben. 9 Pan fo gordaliad o grant o dan y Rhan hon, caiff Gweinidogion Cymru dderbyn yn ôl offer arbenigol a brynwyd â’r grant yn fodd i adennill y cyfan neu ran o’r gordaliad os ydynt o’r farn ei bod yn briodol iddynt wneud hynny. RHAN 14 DIWYGIO RHEOLIADAU 2012 Diwygio Rheoliadau 2012 132 1 Mae Rheoliadau 2012 wedi eu diwygio yn unol â’r paragraffau canlynol. 2 Yn rheoliad 2(1), yn y man priodol, mewnosoder— “ystyr “cwrs blwyddyn gyntaf gywasgedig” (“ compressed first year course ”) yw cwrs dynodedig— sy’n dechrau ar neu ar ôl 1 Medi 2013; pan ymgymerir â blwyddyn gyntaf y cwrs ar sail gywasgedig a bod modd ei chwblhau mewn cyfnod o ddim mwy na saith mis; ac pan nad ymgymerir ag unrhyw flynyddoedd eraill ar y cwrs ar y sail gywasgedig honno. 3 Yn rheoliad 2(1), yn lle’r diffiniad o “blwyddyn academaidd”, rhodder— ystyr “blwyddyn academaidd” (“ academic year ”) yw— mewn perthynas â blwyddyn academaidd cwrs ac eithrio blwyddyn gyntaf cwrs blwyddyn gyntaf gywasgedig, y cyfnod o ddeuddeng mis sy’n dechrau ar 1 Ionawr, 1 Ebrill, 1 Gorffennaf neu 1 Medi yn y flwyddyn galendr y mae blwyddyn academaidd y cwrs o dan sylw yn dechrau ynddi yn ôl pa un a yw’r flwyddyn academaidd honno yn dechrau ar neu ar ôl 1 Ionawr a chyn 1 Ebrill, ar neu ar ôl 1 Ebrill a chyn 1 Gorffennaf, ar neu ar ôl 1 Gorffennaf a chyn 1 Awst neu ar neu ar ôl 1 Awst ac ar neu cyn 31 Rhagfyr yn y drefn honno; neu mewn perthynas â blwyddyn academaidd sy’n flwyddyn gyntaf cwrs blwyddyn gyntaf gywasgedig, y cyfnod o wyth mis sy’n dechrau ar 1 Ionawr, 1 Ebrill, 1 Gorffennaf neu 1 Medi yn y flwyddyn galendr y mae blwyddyn academaidd y cwrs o dan sylw yn dechrau ynddi yn ôl pa un a yw’r flwyddyn academaidd honno yn dechrau ar neu ar ôl 1 Ionawr a chyn 1 Ebrill, ar neu ar ôl 1 Ebrill a chyn 1 Gorffennaf, ar neu ar ôl 1 Gorffennaf a chyn 1 Awst neu ar neu ar ôl 1 Awst ac ar neu cyn 31 Rhagfyr yn y drefn honno; . Huw Lewis Y Gweinidog Addysg a Sgiliau, un o Weinidogion Cymru 12 Rhagfyr 2013