IECHYD PLANHIGION, CYMRU Enwi, cychwyn a chymhwyso 1 1 Enw'r Gorchymyn hwn yw Gorchymyn Iechyd Planhigion (Tystysgrifau Allforio) (Cymru) 2006 a daw'r Gorchymyn hwn i rym ar 30 Mehefin 2006. 2 Mae'r Gorchymyn hwn yn gymwys o ran Cymru. Dehongli 2 1 Yn y Gorchymyn hwn— ystyr “Cynulliad Cenedlaethol” (“ National Assembly ”) yw Cynulliad Cenedlaethol Cymru; ystyr “gwasanaeth cyn-allforio” (“ pre-export service ”) yw unrhyw arolygiad neu archwiliad iechyd planhigion, gan gynnwys cymryd samplau, y mae'n ofynnol eu cyflawni er mwyn bodloni gofynion ffytoiechydol trydedd wlad, heblaw unrhyw wasanaeth o'r fath sy'n ofynnol ar gyfer dyroddi tystysgrif o dan y Gorchymyn hwn; ystyr “swyddog awdurdodedig” (“ authorised officer ” ) yw— person a awdurdodwyd gan y Cynulliad Cenedlaethol i fod yn arolygydd at ddibenion y Gorchymyn hwn neu Orchymyn Iechyd Planhigion (Cymru) 2006 neu unrhyw swyddog arall o'r Cynulliad Cenedlaethol; mae i “trydedd wlad” yr un ystyr yn Gorchymyn hwn ag sydd i “ third country ” yng Ngorchymyn Iechyd Planhigion (Prydain Fawr) 1993 ; ystyr “tystysgrif” (“ certificate ”), o ran cais a gaiff ei wneud yn unol â'r Gorchymyn hwn, yw naill ai tystysgrif ffytoiechydol neu dystysgrif ffytoiechydol ar gyfer ailallforio, yn ôl y digwydd; ystyr “tystysgrif ffytoiechydol” (“ phytosanitary certificate ”) yw tystysgrif a gafodd ei chwblhau'n briodol yn y ffurf a bennir yn Atodlen 1 neu mewn ffurf debyg arall y gellir cytuno arni rhwng y Cynulliad Cenedlaethol a'r drydedd wlad y bwriedir i'r dystysgrif fodloni ei gofynion ffytoiechydol; ac ystyr “tystysgrif ffytoiechydol ar gyfer ailallforio” (“ phytosanitary certificate for re-export ”) yw tystysgrif a gafodd ei chwblhau'n briodol yn y ffurf a bennir yn Atodlen 2 neu mewn ffurf debyg arall y gellir cytuno arni rhwng y Cynulliad Cenedlaethol a'r drydedd wlad y bwriedir i'r dystysgrif fodloni ei gofynion ffytoiechydol. 2 Nid yw'r Gorchymyn hwn yn gymwys o ran unrhyw dystysgrif neu wasanaeth a ddarperir gan neu ar ran y Comisiynwyr Coedwigaeth. Tystysgrifau ar gyfer allforio planhigion etc. i drydydd gwledydd 3 1 Caiff person sy'n bwriadu allforio planhigion, cynhyrchion planhigion neu wrthrychau eraill i drydedd wlad wneud cais i'r Cynulliad Cenedlaethol am dystysgrif o dan y Gorchymyn hwn. 2 Os yw'r Cynulliad Cenedlaethol wedi cael cais a wnaed o dan baragraff (1), rhaid i swyddog awdurdodedig:— a cyflawni unrhyw rai o'r gwasanaethau a restrir yng ngholofn gyntaf Atodlen 3 y mae o'r farn eu bod yn caniatáu iddo ddyroddi'r dystysgrif; a b os yw wedi'i fodloni y dylid dyroddi tystysgrif, dyroddi'r dystysgrif ar ran y Cynulliad Cenedlaethol. 3 Caiff swyddog awdurdodedig awdurdodi unrhyw berson yn ysgrifenedig i arolygu gronynnau pan fo arolygiad o'r fath yn ofynnol i alluogi'r swyddog hwnnw i ddyroddi'r dystysgrif. Gwasanaethau cyn-allforio 4 1 Caiff person sy'n bwriadu allforio planhigion, cynhyrchion planhigion neu wrthrychau eraill i drydedd wlad neu drydydd gwledydd wneud cais i'r Cynulliad Cenedlaethol am wasanaeth cyn-allforio o dan y Gorchymyn hwn. 2 Os yw'r Cynulliad Cenedlaethol wedi cael cais a wnaed o dan baragraff (1), rhaid i swyddog awdurdodedig— a cyflawni unrhyw rai o'r gwasanaethau cyn-allforio y mae'r swyddog awdurdodedig o'r farn eu bod yn angenrheidiol i benderfynu a gafodd gofynion mewnforio'r wlad neu'r gwledydd ar gyfer allforio a bennir yn y cais eu bodloni; a b rhoi i'r ceisydd ganlyniadau unrhyw arolygiad neu archwiliad a gynhaliwyd. Ffioedd am ddyroddi tystysgrifau a darparu gwasanaethau 5 1 Yn ddarostyngedig i baragraff (2), rhaid talu i'r Cynulliad Cenedlaethol— a o ran y gwasanaethau y cyfeirir atynt yng ngholofn gyntaf Atodlen 3, y ffi a bennir gyferbyn yn ail golofn yr Atodlen honno; a b o ran gwasanaeth cyn-allforio, y ffi a bennir yn ail golofn Atodlen 4. 2 Rhaid i allforiwr bach dalu i'r Cynulliad Cenedlaethol— a o ran y gwasanaethau y cyfeirir atynt yng ngholofn gyntaf Atodlen 3 naill ai— i y ffi a bennir gyferbyn yn nhrydedd golofn Atodlen 3; neu ii os yw cyfanswm y ffioedd o ran unrhyw wasanaethau o dan y Gorchymyn hwn y daeth yn atebol amdanynt yn ystod y flwyddyn ariannol pan wneir y cais ganddo yn fwy na £250, y ffi a bennir yn ail golofn Atodlen 3; a b o ran gwasanaeth cyn-allforio naill ai— i y ffi a bennir yn nhrydedd golofn Atodlen 4; neu ii os yw cyfanswm y ffioedd o ran unrhyw wasanaethau o dan Gorchymyn hwn y daeth yn atebol amdanynt yn ystod y flwyddyn ariannol pan wneir y cais ganddo yn fwy na £250, y ffi a bennir yn ail golofn Atodlen 4. 3 Yn yr erthygl hon, ystyr “allforiwr bach” (“ small exporter ”) yw person, yn y flwyddyn ariannol pan wneir y cais— a nad yw'n berson trethadwy at ddibenion Deddf Treth ar Werth 1994 ; neu b nad yw'n cyflenwi'n drethadwy blanhigion, cynhyrchion planhigion, hadau, pridd neu beiriannau amaethyddol at ddibenion Deddf Treth ar Werth 1994; neu c na wnaeth allforio yn y flwyddyn ariannol flaenorol nwyddau a thystysgrif gyda hwy yr oedd cyfanswm eu gwerth yn £5,000 neu fwy. Tramgwyddau 6 1 Mae person yn euog o dramgwydd os yw'r person, at ddibenion peri bod tystygrif yn cael ei dyroddi o dan y Gorchymyn hwn— a yn gwneud datganiad y mae'n gwybod ei fod yn anwir mewn manylyn perthnasol; b yn ddi-hid yn gwneud datganiad sy'n anwir mewn manylyn perthnasol; neu c yn fwriadol yn methu â datgelu unrhyw wybodaeth berthnasol. 2 Mae person sy'n euog o dramgwydd o dan baragraff (1) yn agored ar gollfarn ddiannod i ddirwy nad yw'n fwy na lefel 5 ar y raddfa safonol. Llofnodwyd ar ran Cynulliad Cenedlaethol Cymru o dan adran 66(1) o Ddeddf Llywodraeth Cymru 1998 D. Elis-Thomas Llywydd y Cynulliad Cenedlaethol 27 Mehefin 2006