ADDYSG, CYMRU Enwi, cychwyn a chymhwyso 1 1 Enw'r Rheoliadau hyn yw Rheoliadau Addysg (Ysgolion Canol) (Cymru) 2012, a deuant i rym ar 1 Medi 2012. 2 Mae'r Rheoliadau hyn yn gymwys o ran Cymru. Dirymu ac arbedion 2 1 Mae'r rheoliadau a ganlyn wedi eu dirymu o ran Cymru— a Rheoliadau Addysg (Ysgolion Canol) 1980 ; a b Rheoliadau Addysg (Ysgolion Canol) (Diwygio) 1994 . 2 Mae'r rheoliadau y cyfeirir atynt ym mharagraff (1) yn parhau i fod yn gymwys mewn perthynas â'r cynigion hynny sydd wedi eu rhoi ar waith cyn y dyddiad y daw'r Rheoliadau hyn i rym. Dehongli 3 Yn y Rheoliadau hyn— mae “corff llywodraethu” (“ governing body ”) yn cynnwys corff llywodraethu dros dro a gyfansoddir yn unol ag adran 34 o Ddeddf 2002 ; ystyr “cynigion” (“ proposals ”) yw'r cynigion y cyfeirir atynt yn adran 28 o Ddeddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998 ac sy'n gwneud y canlynol— pennu oedran sy'n iau na 10 mlwydd 6 mis oed ac oedran sy'n hŷn na 12 mlwydd oed; a darparu bod yr ysgol y mae'r cynigion yn ymwneud â hi i fod yn ysgol sy'n darparu addysg lawnamser sy'n addas i ofynion disgyblion rhwng yr oedrannau a bennir; ystyr “ Deddf 2002 ” (“ 2002 Act ”) yw Deddf Addysg 2002 ; ystyr “dibenion y Ddeddf Addysg” (“ Education Act purposes ”) yw dibenion Deddf Addysg 1996 a'r deddfiadau eraill sy'n ymwneud ag addysg; ystyr “hyrwyddwyr” (“ promoters ”) yw personau ar wahân i awdurdod lleol sydd wedi cyhoeddi cynigion i sefydlu ysgol newydd o dan adran 28(2) o Ddeddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998; ystyr “pedwerydd cyfnod allweddol” (“ fourth key stage ”) yw'r cyfnod a nodir yn adran 103(1)(d) o Ddeddf 2002; ystyr “ystod oedran ysgol gynradd” (“ primary age range ”) yw'r ystod blynyddoedd pan fo disgybl rhwng 11 mlwydd oed a'r oedran ieuaf a bennir yn y cynigion; ac ystyr “ystod oedran ysgol uwchradd” (“ secondary age range ”) yw'r ystod blynyddoedd pan fo disgybl rhwng 11 mlwydd oed a'r oedran hynaf a bennir yn y cynigion. Dyfarnu bod ysgol ganol yn ysgol uwchradd 4 Mae ysgol ganol, y mae'r cynigion yn ymwneud â hi, i'w thrin yn ysgol uwchradd at ddibenion y Ddeddf Addysg— a pan fo gan yr ysgol honno ystod oedran ysgol uwchradd ehangach o ddisgyblion nag o ddisgyblion o ystod oedran ysgol gynradd; b pan fo'r ysgol yn bwriadu darparu addysg ar gyfer disgyblion hyd nes iddynt beidio â bod o'r oedran ysgol gorfodol mwyach neu eu bod yn hŷn na'r oedran ysgol gorfodol; ac c (pan fo paragraff (b) yn gymwys) pan na fo Gweinidogion Cymru wedi gwneud dyfarniad o dan reoliad 5(2). Dyfarnu bod ysgol ganol yn ysgol gynradd 5 1 Mae ysgol ganol, y mae'r cynigion yn ymwneud â hi, i'w thrin yn ysgol gynradd at ddibenion y Ddeddf Addysg pan fo gan yr ysgol honno ystod oedran ysgol gynradd ehangach o ddisgyblion nag o ddisgyblion o ystod oedran ysgol uwchradd, ac— a pan na fo rheoliad 4(b) yn gymwys; neu b pan fo rheoliad 4(b) yn gymwys ond bod Gweinidogion Cymru wedi gwneud dyfarniad o dan baragraff (2). 2 Caiff Gweinidogion Cymru ddyfarnu bod ysgol ganol, y mae'r cynigion yn ymwneud â hi, i'w thrin yn ysgol gynradd at ddibenion y Ddeddf Addysg— a pan fo rheoliad 4(b) yn gymwys; b pan fo'r awdurdod lleol, y corff llywodraethu neu'r hyrwyddwyr yn gofyn i Weinidogion Cymru wneud dyfarniad o dan y rheoliad hwn; ac c pan fo Gweinidogion Cymru yn ystyried bod dyfarniad o'r fath yn briodol. Dyfarnu ynghylch ysgol ganol pan fo'r ystod oedran ysgol gynradd o ddisgyblion yn gyfartal â'r ystod oedran ysgol uwchradd o ddisgyblion 6 1 Rhaid i Weinidogion Cymru ddyfarnu p'un a yw'r ysgol ganol, y mae'r cynigion yn ymwneud â hi, i'w thrin at ddibenion y Ddeddf Addysg yn ysgol gynradd neu'n ysgol uwchradd— a pan fo gan yr ysgol, y mae'r cynigion yn ymwneud â hi, ystod oedran ysgol gynradd o ddisgyblion sy'n gyfartal â'r ystod oedran ysgol uwchradd o ddisgyblion; a b pan na fo rheoliad 4(b) yn gymwys. 2 Cyn gwneud y dyfarniad hwnnw, rhaid i Weinidogion Cymru— a rhoi cyfle i'r awdurdod lleol, y corff llywodraethu neu'r hyrwyddwyr wneud sylwadau; a b ystyried unrhyw sylwadau a wneir ganddynt. Dyfarnu bod ysgol ganol yn ysgol uwchradd at ddibenion adrannau 116A i 116K o Ddeddf 2002 7 Pan ddyfarnwyd bod ysgol ganol, y mae'r cynigion yn ymwneud â hi, yn ysgol gynradd yn unol â rheoliadau 5 neu 6, mae i'w thrin at ddibenion adrannau 116A i 116K o Ddeddf 2002 yn ysgol uwchradd pan fo gan yr ysgol honno ddisgyblion yn y pedwerydd cyfnod allweddol. Dyfarnu bod ysgol ganol yn ysgol gynradd neu'n ysgol uwchradd at ddibenion adran 101(1)(c) o Ddeddf 2002 8 Pan ddyfarnwyd bod ysgol ganol, y mae'r cynigion yn ymwneud â hi, yn ysgol gynradd neu'n ysgol uwchradd yn unol â'r Rheoliadau hyn, mae i'w thrin at ddibenion adran 101(1)(c) o Ddeddf 2002— a yn ysgol gynradd mewn perthynas â'r disgyblion iau yn yr ysgol; a b yn ysgol uwchradd mewn perthynas â'r disgyblion hŷn yn yr ysgol. Leighton Andrews Y Gweinidog Addysg a Sgiliau, un o Weinidogion Cymru 6 Mehefin 2012