osranykameleon1/biadam-mickiewicz huggingface dataset:
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

«I taki łotr — zawołał Klucznik — ma panować? I dawnych panów, lepszych od siebie, rujnować? A Horeszków i pamięć i imię zaginie! Gdzież jest wdzięczność na świecie? Nie ma jej w Dobrzynie! Bracia! chcecie bój z ruskim wieść imperatorem, A boicie się wojny z Soplicowskim dworem? Strach wam turmy! Czyż to ja wzywam na rozboje? Broń Boże! Szlachta Bracia! ja przy prawie stoję. Wszak Hrabia wygrał, zyskał dekretów niemało: Tylko je egzekwować! Tak dawniej bywało: Trybunał pisał dekret; szlachta wypełniała, A szczególniej Dobrzyńscy, i stąd wasza chwała Urosła w Litwie! Wszakże to Dobrzyńscy sami Bili się na zajezdzie myskim z Moskalami, Których przywiódł jenerał ruski Wojniłowicz I łotr, przyjaciel jego, pan Wołk z Łogomowicz. Pamiętacie, jak Wołka wzięliśmy w niewolę, Jak chcieliśmy go wieszać na belce w stodole, Iż był tyran dla chłopstwa a sługa Moskali; Ale się chłopi głupi nad nim zlitowali! (Upiec go muszę kiedyś na tym Scyzoryku.) Nie wspomnę innych wielkich zajazdów bez liku, Z których wyszliśmy zawsze, jak szlachcie przystało, I z zyskiem i aplauzem powszechnym i z chwałą! Po cóż o tym wspominać? Dziś darmo pan Hrabia, Sąsiad wasz, sprawę toczy, dekrety wyrabia: Już nikt z was pomóc nie chce biednemu sierocie! Dziedzic Stolnika tego, który żywił krocie, Dziś nie ma przyjaciela, oprócz mnie, Klucznika, I ot tego wiernego mego Scyzoryka!»
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Aż oto nowe stada: jakby gilów, siewek I szpaków, stada jasnych kit i chorągiewek Zajaśniały na wzgórkach, spadają na błonie: Konnica! Dziwne stroje, niewidziane bronie! Pułk za pułkiem; a środkiem, jak stopione śniegi, Płyną drogami kute żelazem szeregi; Z lasów czernią się czapki, rzęd bagnetów błyska, Roją się nieźliczone piechoty mrowiska.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Hrabia pan! zmienni w gustach są ludzie majętni! Hrabia blondyn… blondyni nie są zbyt namiętni! A Tadeusz? prostaczek! poczciwy chłopczyna! Prawie dziecko! raz pierwszy kochać się zaczyna! Pilnowany, niełacno zerwie pierwsze związki; Przy tym dla Telimeny ma już obowiązki… Mężczyźni, póki młodzi, chociaż w myślach zmienni, W uczuciach są od dziadów stalsi, bo sumienni. Długo serce młodzieńca, proste i dziewicze, Chowa wdzięczność za pierwsze miłości słodycze! Ono rozkosz i wita, i żegna z weselem, Jak skromną ucztę, którą dzielim z przyjacielem. Tylko stary pjanica, gdy już spali trzewa, Brzydzi się trunkiem, którym nazbyt się zalewa. Wszystko to Telimena dokładnie wiedziała, Bo i rozum, i wielkie doświadczenie miała.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Bo już bocian przyleciał do rodzinnej sosny I rozpiął skrzydła białe, wczesny sztandar wiosny; A za nim, krzykliwymi nadciągnąwszy pułki, Gromadziły się ponad wodami jaskółki I z ziemi zmarzłej brały błoto na swe domki. W wieczór słychać w zaroślach szept ciągnącej słomki I stada dzikich gęsi szumią ponad lasem, I znużone na popas spadają z hałasem, A w głębi ciemnej nieba, wciąż jęczą żurawie. Słysząc to, nocni stróże pytają w obawie, Skąd w królestwie skrzydlatym tyle zamieszania, Jaka burza te ptaki tak wcześnie wygania?
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Dosyć, że się tak stało, jak przewidział Ryków: Jegry w tłumie ulegli mocy przeciwników. Dwudziestu trzech na ziemi wala się zabitych, Trzydziestu kilku jęczy ranami okrytych, Wielu pierzchło, skryło się w sad, w chmiele, nad rzekę, Kilku wpadło do domu pod kobiet opiekę.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Ekonom z lewej izby rzekł: «Nie dziw, mospanie, Bo też pan tak drogo płaci za taką zwierzynę. Chłopy i radzi temu, kiedy w ich jarzynę Wskoczy chart; niech otrząśnie dziesięć kłosów żyta: To pan mu kopę oddasz i jeszcze nie kwita: Często chłopi talara w przydatku dostali. Wierz mi pan, że się chłopstwo bardzo rozzuchwali, Jeśli…» — Reszty dowodów pana Ekonoma Nie mógł usłyszeć Sędzia; bo pomiędzy dwoma Rozprawami, wszczęło się dziesięć rozgoworów, Anegdot, opowiadań i na koniec sporów.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Polowanie z chartami na upatrzonego — Gość w zamku — Ostatni z dworzan opowiada historię ostatniego z Horeszków — Rzut oka w sad — Dziewczyna w ogórkach — Śniadanie — Pani Telimeny anegdota petersburska — Nowy wybuch sporów o Kusego i Sokoła — Interwencja Robaka — Rzecz Wojskiego — Zakład — Dalej w grzyby!
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Wojski stary od izby do izby przechodził, Po obu stronach oczy roztargnione wodził, Nie mieszał się w myśliwych ni w starców rozmowę I widać, że czym innym zajętą miał głowę. Nosił skórzaną plackę: czasem w miejscu stanie, Duma długo i — muchę zabije na ścianie.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Tu już krzyknęli: »Dosyć! Trzeba raz rzecz skończyć, Bóg nas czy diabeł złączył, trzeba się rozłączyć; Dwóch nas jak dwóch słońc pono zanadto na świecie!« A więc do szerpentynek i stają na mecie. Oba szanowni ludzie; co ich szlachta godzą, To oni na się jeszcze zapalczywiej godzą. Zmienili broń: od szabel szło na pistolety; Stają, krzyczym, że nadto przybliżyli mety; Oni na złość, przysięgli przez niedźwiedzią skórę Strzelać się: śmierć niechybna! prawie rura w rurę. Oba tęgo strzelali — »Sekunduj, Hreczecha!« »Zgoda — rzekłem — niech zaraz dół wykopie klecha: Bo taki spór nie może skończyć się na niczym; Lecz bijcie się szlacheckim trybem, nie rzeźniczym. Dosyć już mety zbliżać, widzę, żeście zuchy; Chcecie strzelać się, rury oparłszy na brzuchy? Ja nie pozwolę. Zgoda, że na pistolety; Lecz strzelać się nie z dalszej ani z bliższej mety, Jak przez skórę niedźwiedzią. Ja rękami memi Jako sekundant skórę rozciągnę na ziemi, I ja sam was ustawię: Waść po jednej stronie Stanie na końcu pyska, a Waść na ogonie«. »Zgoda!« — wrzaśli; czas? — jutro; miejsce? — karczma Usza. Rozjechali się. Ja zaś do Wirgilijusza…»
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Wewnątrz samego domu, w stajni i wozowni, Pełno znajdziesz rynsztunków, jak w starej zbrojowni. Pod dachem wiszą cztery ogromne szyszaki, Ozdoby czół marsowych: dziś Wenery ptaki, Gołębie, w nich gruchając karmią swe pisklęta. W stajni kolczuga wielka nad żłobem rozpięta I pierścieniasty pancerz służą za drabinę, W którą chłopiec zarzuca źrebcom dzięcielinę. W kuchni kilka rapierów kucharka bezbożna Odhartowała, kładąc je w piec zamiast rożna; Buńczukiem, łupem z Wiednia, otrzepywa żarna: Słowem, wygnała Marsa Ceres gospodarna I panuje z Pomoną, Florą i Wertumnem Nad Dobrzyńskiego domem, stodołą i gumnem. Ale dziś muszą znowu ustąpić boginie: Mars powraca.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Był to Rejent, sam siebie Rejentem ogłosił, Nikt go nie poznał. Dotąd polskie suknie nosił, Lecz teraz Telimena, przyszła żona, zmusza Warunkiem intercyzy, wyrzec się kontusza; Więc się Rejent rad nierad po francusku przebrał. Widno, że mu frak duszy połowę odebrał, Stąpa, jakby kij połknął, prosto, nieruchawo, Jak żuraw; nie śmie spójrzeć ni w lewo, ni w prawo; Mina gęsta, lecz z miny widać że jest w męce, Nie wie jak się pokłonić, gdzie ma podziać ręce, On, co tak gesty lubił! Ręce za pas sadził, Nie masz pasa — tylko się po żołądku gładził; Postrzegł omyłkę; bardzo zmieszał się, spiekł raka, I ręce obie schował w jedną kieszeń fraka. Idzie jakby przez rózgi śród szeptów i drwinek, Wstydząc się za frak, jakby za niecny uczynek; Aż spotkał oczy Maćka i zadrżał z bojaźni.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Tymczasem Major belki schnące pode dworem Każe wlec, w każdej belce wysiekać toporem Półokrągłe otwory, w te otwory wtyka Nogi więźniów i drugą belką je zamyka: Oba drewna, gwoździami przebite po rogach, Ścisnęły się jako psie paszczęki na nogach; Zaś powrozami mocniej sznurowano ręce Na plecach szlachty. Major ku większej ich męce Kazał pierwej pozdzierać z głów konfederatki, Z pleców płaszcze, kontusze, nawet taratatki, Nawet żupany. I tak szlachta skuta w kłodzie Siedziała rzędem, dzwoniąc zębami na chłodzie I na deszczu, bo coraz wzmagała się słota. Nadaremnie Kropiciel dąsa się i miota.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Spódniczkę miała długą, białą; suknię krótką Z zielonego kamlotu z różową obwódką; Gorset także zielony, różowymi wstęgi Od łona aż do szyi sznurowany w pręgi; Pod nim pierś jako pączek pod listkiem się tuli. Od ramion świecą białe rękawy koszuli, Jako skrzydła motyle do lotu wydęte, U dłoni skarbowane i wstążką opięte. Szyja także koszulką obciśniona wąską, Kołnierzyk zadzierzgniony różową zawiązką; Zauszniczki wyrżnięte sztucznie z pestek wiszni, Których się wyrobieniem Sak Dobrzyński pyszni (Były tam dwa serduszka z grotem i płomykiem Dane dla Zosi, gdy Sak był jej zalotnikiem); Na kołnierzyku wiszą dwa sznurki bursztynu, Na skroniach zielonego wianek rozmarynu; Wstążki warkoczów Zosia rzuciła na barki, A na czoło włożyła, zwyczajem żniwiarki, Sierp krzywy, świeżym żęciem traw oszlifowany, Jasny jak nów miesięczny nad czołem Dyjany.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Znowu Dobrzyńscy z Litwą natarli w zawody, I pomimo dawniejsze dwóch stronnictw niezgody Walczą jak bracia, jeden drugiego zachęca. Dobrzyńscy, widząc, jak się Podhajski wykręca Tuż przed szeregiem jegrów i kosą ich kraje, Zawołali z radością: «Niech żyją Podhaje! Naprzód bracia Litwini, górą, górą Litwa!» Skołubowie zaś, widząc, jak waleczny Brzytwa, Choć ranny, leci z szablą wzniesioną do góry, Krzyknęli: «Górą Maćki, niech żyją Mazury!» Dodawszy wzajem serca biegną na Moskali: Nadaremnie ich Robak z Maćkiem wstrzymywali.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Z kąta, kędy wisiał portret nieboszczyka, Ostatniego z rodziny Horeszków Stolnika, Z małych drzwiczek, ukrytych pomiędzy filary, Wysunęła się cicho postać, na kształt mary: Gerwazy; poznano go po wzroście, po licach, Po srebrzystych na żółtej kurcie Półkozicach. Stąpał jako słup prosto, niemy i surowy, Nie zdjąwszy czapki, nawet nie schyliwszy głowy; W ręku trzymał błyszczący klucz jakby puginał, Odemknął szafę i w niej coś kręcić zaczynał.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Podchodził, wstrzymywał się, lornetkę przecierał, Oczy chustką obwiewał i coraz spozierał: «Miałożby to cudowne, śliczne widowisko Zginąć albo zmienić się, gdy podejdę blisko? Ten aksamit traw, będzież to mak i botwinie? W nimfie tej czyż obaczę jaką ochmistrzynię?»
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Lecz Sędzia, żegnając się, krzyknął: «W Imię Ojca I Syna! tfu! mospanie Hrabia, czy waść zbojca? Przebóg! czy się to zgadza z pana urodzeniem, Wychowaniem i z pana na świecie znaczeniem? Nie pozwolę skrzywdzić się!» Wtem Sędziego słudzy Biegli, jedni z kijami, ze strzelbami drudzy; Wojski, stojąc z daleka, poglądał ciekawie W oczy panu Hrabiemu, a nóż miał w rękawie.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Tu bernardyn osłabiał i upadł na łoże; A Klucznik rzekł wzruszony: «Wielkie sądy Boże! Prawda! prawda! Więc to ty? i tyżeś to Jacku Soplico? pod kapturem? żyłeś po żebracku! Ty, którego pamiętam, gdy zdrowy, rumiany, Piękny szlachcic, gdy tobie pochlebiały pany, Gdy za tobą, kobiety szalały! Wąsalu! Nie tak dawno! takeś zestarzał się z żalu! Jakżem ciebie nie poznał po owym wystrzale, Kiedyś tak do niedźwiedzia trafił doskonale? Bo nad ciebie nie miała strzelca Litwa nasza, Byłeś także po Maćku pierwszy do pałasza! Prawda! o tobie niegdyś śpiewały szlachcianki: *Oto Jacek wąs kreci, trzęsą się zaścianki,* *A komu na swym wąsie węzełek zawiąże,* *Ten zadrży, choćby to był sam Radziwiłł książę.* Zawiązałeś ty węzeł i mojemu Panu! Nieszczęśniku!… I tyżeś? do takiego stanu? Jacek Wąsal kwestarzem? Wielkie sądy Boże!… I teraz, ha! bezkarnie ujść tobie nie może, Przysięgam: kto Horeszków krwi kroplę wysączył…»
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

O dwa tysiące kroków zamek stał za domem, Okazały budową, poważny ogromem, Dziedzictwo starożytnej rodziny Horeszków; Dziedzic zginął był w czasie krajowych zamieszków. Dobra całe zniszczone sekwestrami rządu, Bezładnością opieki, wyrokami sądu, W cząstce spadły dalekim krewnym po kądzieli, A resztę rozdzielono między wierzycieli. Zamku żaden wziąć nie chciał, bo w szlacheckim stanie Trudno było wyłożyć koszt na utrzymanie; Lecz Hrabia, sąsiad bliski, gdy wyszedł z opieki, Panicz bogaty, krewny Horeszków daleki, Przyjechawszy z wojażu upodobał mury, Tłumacząc, że gotyckiej są architektury; Choć Sędzia z dokumentów przekonywał o tem, Że architekt był majstrem z Wilna, nie zaś Gotem. Dość, że Hrabia chciał zamku. Właśnie i Sędziemu Przyszła nagle taż chętka, nie wiadomo czemu. Zaczęli proces w ziemstwie, potem w głównym sądzie, W senacie, znowu w ziemstwie i guberskim rządzie; Wreszcie, po wielu kosztach i ukazach licznych, Sprawa wróciła znowu do sądów granicznych.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Tadeusz z Telimeną, całkiem zapomniani, Pamiętali o sobie. Rada była pani, Że jej dowcip tak bardzo Tadeusza bawił; Młodzieniec jej nawzajem komplementy prawił. Telimena mówiła coraz wolniej, ciszéj, I Tadeusz udawał, że jej nie dosłyszy W tłumie rozmów: więc szepcąc tak zbliżył się do niéj, Że uczuł twarzą lubą gorącość jej skroni; Wstrzymując oddech, usty chwytał jej westchnienie I okiem łowił wszystkie jej wzroku promienie.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Tadeusz z kilku gośćmi poszedł do stodoły, A czuł się pomieszany, zły i niewesoły. Rozbierał myślą wszystkie dzisiejsze wypadki: Spotkanie się, wieczerzę przy boku sąsiadki; A szczególniej mu słowo «ciocia» koło ucha Brzęczało ciągle jako naprzykrzona mucha. Pragnąłby u Woźnego lepiej się wypytać O pani Telimenie, lecz go nie mógł schwytać; Wojskiego też nie widział, bo zaraz z wieczerzy Wszyscy poszli za gośćmi, jak sługom należy, Urządzając we dworze izby do spoczynku. Starsi i damy spały we dworskim budynku; Młodzież Tadeuszowi prowadzić kazano, W zastępstwie gospodarza, w stodołę na siano.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Kiedy się już do woli napili, najedli, Źwierza na wóz złożyli, sami na koń siedli, Radzi wszyscy, rozmowni, oprócz Asesora I Rejenta; ci byli gniewliwsi niż wczora, Kłócąc się o zalety, ten swej Sanguszkówki, A ten bałabanowskiej swej Sagalasówki. Hrabia też i Tadeusz jadą nieweseli, Wstydząc się, że chybili i że się cofnęli: Bo na Litwie, kto źwierza wypuści z obławy, Długo musi pracować, nim poprawi sławy.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

«Cóż dziwnego — rzekł Hrabia — koszt wielki, a nuda Jeszcze większa; chcę skończyć, lecz szlachcic maruda Upiera się; przewidział, że mię znudzić może: Dłużej też nie wytrzymam i dzisiaj broń złożę, Przyjmę warunki zgody, jakie mi sąd poda…» «Zgody? — krzyknął Gerwazy — z Soplicami zgoda? Z Soplicami, mopanku?» — To mówiąc wykrzywił Usta, jakby nad własną mową się zadziwił. «Zgoda i Soplicowie! Mopanku, panisko, Pan żartuje, co? Zamek, Horeszków siedlisko, Ma pójść w ręce Sopliców? Niech pan tylko raczy Zsiąść z konia. Pójdźmy w zamek. Niech no pan obaczy. Pan sam nie wie, co robi. Niech się pan nie wzbrania, Zsiadaj pan» — i przytrzymał strzemię do zsiadania.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Wnet Gerwazy (to on był) przez tłum się przecisnął Na środek izby, wkoło Scyzorykiem błysnął; Potem w dół chyląc ostrze na znak powitania Przed Maćkiem, rzekł: «Rózeczce Scyzoryk się kłania. Bracia szlachta, Dobrzyńscy! Ja nie będę radził Nic a nic; powiem tylko, po com was zgromadził: A co robić, jak robić, decydujcie sami. Wiecie, słuch dawno chodzi między zaściankami, Że się na wielkie rzeczy zanosi na świecie; Ksiądz Robak o tym gadał: wszakże wszyscy wiecie?» «Wiemy!» krzyknęli — «Dobrze. Owoż mądrej głowie — Ciągnął mówca, spojrzawszy bystro — dość dwie słowie. Nieprawdaż?» «Prawda» rzekli. «Gdy cesarz francuski — Rzekł Klucznik — stąd przyciąga, a stamtąd car ruski: Więc wojna; car z cesarzem, królowie z królami Pójdą za łby, jak zwykle między monarchami. A nam czy siedzieć cicho? Gdy wielki wielkiego Będzie dusić: my duśmy mniejszych, każdy swego. Z góry i z dołu, wielcy wielkich, małych mali, Jak zaczniem ciąć, tak całe szelmostwo się zwali, I tak zakwitnie szczęście i Rzeczpospolita. Nieprawdaż?» «Prawda — rzekli — jakby z książki czyta». «Prawda — powtórzył Chrzciciel — krop a krop i kwita». «Ja zawsze gotów golić» ozwał się Brzytewka; «Tylko zgódźcie się — prosił uprzejmie Konewka — Chrzcicielu i Macieju, pod czyją iść wodzą?» Ale mu przerwał Buchman: «Niech się głupi godzą, Dyskusyje publicznej sprawie nie zaszkodzą. Proszę milczeć, słuchamy, sprawa na tym zyska; Pan Klucznik ją z nowego zważa stanowiska».
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Pomnę, pierwszy raz w życiu jam się łzami zalał Z radości i z rozpaczy, zapomniał się, szalał. Już chciałem znowu upaść ojcu jej pod nogi, Wić się jak wąż u kolan, wołać: »Ojcze drogi, Weź za syna lub zabij!« Wtem Stolnik posępny, Zimny jako słup soli, grzeczny, obojętny, Wszczął dyskurs — o czym? o czym? o córki weselu!… W tej chwili! O Gerwazy! uważ, przyjacielu, Masz ludzkie serce!
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Któż zbadał puszcz litewskich przepastne krainy, Aż do samego środka, do jądra gęstwiny? Rybak ledwie u brzegów nawiedza dno morza; Myśliwiec krąży koło puszcz litewskich łoża, Zna je ledwie po wierzchu, ich postać, ich lice: Lecz obce mu ich wnętrzne serca tajemnice; Wieść tylko albo bajka wie, co się w nich dzieje. Bo gdybyś przeszedł bory i podszyte knieje, Trafisz w głębi na wielki wał pniów, kłód, korzeni, Obronny trzęsawicą, tysiącem strumieni I siecią zielsk zarosłych, i kopcami mrowisk, Gniazdami os, szerszeniów, kłębami wężowisk. Gdybyś i te zapory zmógł nadludzkim męstwem, Dalej spotkać się z większym masz niebezpieczeństwem: Dalej co krok czyhają, niby wilcze doły, Małe jeziorka, trawą zarosłe na poły, Tak głębokie, że ludzie dna ich nie dośledzą (Wielkie jest podobieństwo, że diabły tam siedzą). Woda tych studni sklni się, plamista rdzą krwawą, A z wnętrza ciągle dymi, zionąc woń plugawą, Od której drzewa wkoło tracą liść i korę; Łyse, skarłowaciałe, robaczliwe, chore, Pochyliwszy konary mchem kołtunowate I pnie garbiąc, brzydkimi grzybami brodate, Siedzą wokoło wody jak czarownic kupa Grzejąca się nad kotłem, w którym warzą trupa.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Tadeusz, wydarłszy się z objęcia przemocą: «Jak to? — rzekł — czyś z rozumu obrana? gdzie? po co? Jechać za mną? Ja, będąc sam prostym żołnierzem, Włóczyć, czy markietankę?» — «To my się pobierzem» Rzekła mu Telimena. «Nie, nigdy! — zawoła Tadeusz.— Ja żenić się nie mam teraz zgoła Zamiaru, ni kochać się. Fraszki! dajmy pokój! Proszę cię, moja droga, rozmyśl się! uspokój! Ja jestem tobie wdzięczen, ale niepodobna Żenić się. Kochajmy się, ale tak — z osobna. Zostać dłużej nie mogę; nie, nie, jechać muszę. Bądź zdrowa, Telimeno moja; jutro ruszę».
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

«Zofijo, musisz to mnie koniecznie powiedzieć, Nim zamienim pierścionki, muszę o tym wiedzieć. I cóż, że przeszłej zimy byłaś już gotowa Dać słowo mnie? Ja wtenczas nie przyjąłem słowa: Bo i cóż mnie po takim wymuszonym słowie? Wtenczas bawiłem bardzo krótko w Soplicowie; Nie byłem taki próżny, ażebym się łudził, Żem jednym mym spojrzeniem miłość w tobie wzbudził; Ja nie fanfaron, chciałem mą własną zasługą Zyskać twe względy, choćby przyszło czekać długo. Teraz jesteś łaskawa twe słowo powtórzyć: Czymże na tyle łaski umiałem zasłużyć? Może mnie bierzesz, Zosiu, nie tak z przywiązania, Tylko że stryj i ciotka do tego cię skłania? Ale małżeństwo, Zosiu, jest rzecz wielkiej wagi! Radź się serca własnego; niczyjej powagi Tu nie słuchaj, ni stryja gróźb, ni namów cioci. Jeśli nie czujesz dla mnie nic oprócz dobroci, Możem te zaręczyny czas jakiś odwlekać; Więzić twej woli nie chcę; będziem, Zosiu, czekać. Nic nas nie nagli, zwłaszcza że wczora wieczorem Dano mi rozkaz zostać w Litwie instruktorem W pułku tutejszym, nim się z mych ran nie wyleczę. I cóż kochana Zosiu?»
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Widno, że Hrabia kędyś ruszył z całym dworem, I bardzo śpieszył, bo drzwi zostawił otworem. Widać, że się uzbrajał: leżały dwururki I sztućce na podłodze, dalej sztenfle, kurki, I narzędzia ślusarskie, którymi rynsztunki Poprawiano; proch, papier: robiono ładunki. Czy Hrabia z całym dworem wyjechał na łowy? Ale po cóż broń ręczna? Tu szabla bez głowy Zardzewiała, tam leży szpada bez temlaku: Zapewne wybierano oręż z tego braku, I poruszono nawet stare broni składy. Robak obejrzał pilnie rusznice i szpady, A potem do folwarku wybrał się na zwiady, Szukając sług, żeby się rozpytać o Hrabię. W pustym folwarku ledwie wynalazł dwie babie, Od których słyszy, że pan i dworska drużyna Ruszyli tłumnie, zbrojnie, drogą do Dobrzyna.
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

«Formuj się do ataku! — zawołał — na sztyki! Naprzód!» Wnet szereg rury wytknąwszy jak tyki, Schyla głowy, zrusza się i przyśpiesza kroku. Darmo szlachta wstrzymuje z przodu, strzela z boku: Szereg już pół dziedzińca przeszedł bez oporu; Kapitan pokazując szpadą na drzwi dworu, Krzyczy: «Sędzio! poddaj się, bo dwór spalić każę!» «Pal — woła Sędzia — ja cię w tym ogniu usmażę».
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

«Sędzio sąsiedzie — wreszcie wyrzekł Podkomorzy — Pierwszą nagrodę słusznie zyskał sługa boży; Lecz niełacno rozsądzić, kto jest po nim drugi, Bo wszyscy zdają mi się mieć równe zasługi, Wszyscy równi zręcznością, biegłością i męstwem. Przecież dwóch dziś odznaczył los niebezpieczeństwem. Dwaj byli niedźwiedziego najbliżsi pazura: Tadeusz i pan Hrabia; im należy skóra. Pan Tadeusz ustąpi (jestem tego pewny), Jako młodszy i jako gospodarza krewny; Więc spolia opima weźmiesz, mości Hrabia: Niech ten łup twą strzelecką komnatę ozdabia, Niechaj pamiątką będzie dzisiejszej zabawy, Godłem szczęścia łowczego, bodźcem przyszłej sławy».
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

I tak wszystkich pociągnął wymowny Gerwazy; Bo wszyscy ku Sędziemu mieli swe urazy, Jak zwyczajnie w sąsiedztwie: to o szkodę skargi, To o wyręby, to o granice zatargi. Jednych gniew, drugich tylko podburzała zawiść Bogactw Sędziego — wszystkich zgodziła nienawiść. Cisną się do Klucznika, podnoszą do góry Szable, pałki. —
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

Poprawiwszy raz jeszcze i włosów, i stroju, Kazano jej wzdłuż i wszerz przejść się po pokoju. Telimena uważa znawczyni oczyma, Musztruje siostrzenicę, gniewa się i zżyma; Aż na dygnienie Zosi krzyknęła z rozpaczy: «Ja nieszczęśliwa! Zosiu, widzisz co to znaczy Żyć z gęśmi, z pastuchami! Tak nogi rozszerzasz Jak chłopiec, okiem w prawo i w lewo uderzasz, Czysta rozwódka!… Dygnij, patrz, jaka niezwinna!» «Ach ciociu — rzekła smutnie Zosia — cóż ja winna! Ciotka mnie zamykała; nie było z kim tańczyć, Lubiłam z nudy ptastwo paść i dzieci niańczyć. Ale poczekaj ciociu, niech no się pobawię Trochę z ludźmi, obaczysz, jak się ja poprawię».
user
Kontynuuj to przejście w głosie Adama Mickiewicza:

«Mój Tadeuszku — rzekł stryj — czy waszeć kąpany W gorącej wodzie, czy też kręcisz jak lis szczwany, Co indziej kitą wije, a sam indziej bieży? Wyzwaliśmy, zapewne, i bić się należy. Ale jechać dziś, skądżeś waszeć tak się zaciął? Przed pojedynkiem zwyczaj jest posłać przyjaciół, Układać się. Wszak Hrabia może nas przeprosić, Deprekować; czekaj waść, czasu jeszcze dosyć. Chyba inny giez jaki waści stąd wygania, To gadaj szczerze, po co takie omawiania? Jestem twój stryj; choć stary, znam, co serce młode; Byłem ci ojcem (mówiąc gładził go pod brodę), Już w ucho szepnął o tym mnie mój palec mały, Że waszeć masz tu jakieś z damami kabały. Za katy, prędko teraz młódź do dam się bierze! No, Tadeuszku, przyznaj mi się waść, a szczerze».