Akka van Kebnekajse

Akka van Kebnekajse is de leidster van de groep wilde ganzen uit het boek Nils Holgerssons wonderbare reis (1907) van de Zweedse schrijfster en Nobelprijswinnares Selma Lagerlöf (1858-1940), en de daarvan afgeleide tekenfilmserie Nils Holgersson.

Het boek beschrijft op speelse wijze een reis door Zweden van Nils en Maarten, een tamme gans. In de tekenfilm heeft Nils ook een hamster: Kruimel.

Nils, Maarten (en Kruimel) willen met de groep wilde ganzen mee naar Lapland vliegen. Ze krijgen de toestemming van Akka van Kebnekajse om mee te vliegen, nadat Nils de gans Yksi uit de klauwen van Smirre de vos heeft gered. Zo begint hun tocht met de wilde ganzen naar Lapland, een reis vol spannende avonturen, ontmoetingen, gevaar en bovenal wijze levenslessen.


Charleston

charleston (dans), een dans charlestonmechaniek, voorloper van de hihat Charleston (motorfiets), een Australisch historisch motorfietsmerk Charleston (film), film uit 1977 met Bud Spencer in de hoofdrol


Abraham Crijnssen (commandeur)

Abraham Crijnssen (?, Vlissingen – Paramaribo, 1 februari 1669) was een Nederlands commandeur. Tijdens de Tweede Engels-Nederlandse Oorlog veroverde hij Suriname op de Engelsen.


Valentie (scheikunde)

Valentie of waardigheid is het maximaal aantal bindingen dat een atoom van een gegeven chemisch element kan aangaan met andere atomen. De gevormde binding kan hierbij zowel covalent als ionair van aard zijn. De valentie van een element hangt direct samen met zijn elektronenconfiguratie.


Sjabloon:Uitgelicht 14 november

Hugo Claus Hugo Maurice Julien Claus (Brugge, 5 april 1929 – Antwerpen, 19 maart 2008) was een Vlaams dichter, schrijver, kunstschilder en filmmaker. Hij was de meest bekroonde auteur uit het Nederlandse taalgebied. In de loop van zijn lange carrière schreef Claus duizenden gedichten, tientallen toneelstukken en diverse romans, waarvan de bekendste zijn meesterwerk Het verdriet van België uit 1983 is.

Uitgelicht 01114


Buitenwijk

Een buitenwijk is een deel van de stad dat aan de rand van die stad ligt. Vaak is deze wijk relatief nieuw ten opzichte van de binnenstad en grenst deze niet aan het centrum.

In het algemeen is de ruimte tussen de woningen in een buitenwijk groter, en treft men er meer gezinswoningen met tuinen aan, zoals in Haren aan de rand van Brussel. In buitenwijken kunnen ook veel flats staan, zoals in de Bijlmermeer bij Amsterdam.

Buitenwijken horen tot het bestuurlijke grondgebied van de stad, in tegenstelling tot voorsteden.


Wasgoed

Wasgoed of de was is textiel dat gereinigd moet worden ofwel net gereinigd is. Het reinigen gebeurt door het wasgoed te wassen.

Meestal wordt wasgoed in een wasmand bewaard tot er genoeg is om te wassen, waarna het, althans in veel geïndustrialiseerde landen, gewassen wordt met een privé-wasmachine vaak verdeeld via het wasvoorschrift per label.

In vroeger tijden werd de was in wastobbes gedaan, en handmatig gewassen. Er bestaan al eeuwen collectieve vormen van wassen, zoals bij openbare wasplaatsen, vooral in Frankrijk, en later de grotere openbare washuizen in Engeland en Nederland. In de loop van de 20e eeuw kwamen hier wasserettes en wasserijen en stomerijen bij.


Continuümhypothese

In de verzamelingenleer, een deelgebied van de wiskunde, is de continuümhypothese een door Georg Cantor in 1877 geponeerde hypothese over de mogelijke kardinaliteiten van oneindige verzamelingen. De hypothese luidt dat: Er bestaat geen verzameling, waarvan de kardinaliteit tussen de kardinaliteit van de gehele getallen en de kardinaliteit van de reële getallen ligt.

De continuümhypothese stelt dat de kardinaliteit van de verzameling reële getallen, het continuüm, het eerste overaftelbare kardinaalgetal is, oftewel het eerste kardinaalgetal groter dan de kardinaliteit van de natuurlijke getallen.


Witte chocolade

Witte chocolade is chocolade die geen cacaopoeder bevat, maar suiker, cacaoboter, melkpoeder, aroma's zoals vanille en lecithine. Het is doorgaans gebroken wit qua kleur.


Isaï

Isaï (Hebreeuws: יִשָׁי, Jišaj, betekenis onduidelijk, soms vertaald als "geschenk van God") of Jesse was volgens de Hebreeuwse Bijbel de vader van koning David. Isaï was een van de vier mensen uit de Hebreeuwse Bijbel waarvan volgens de Misjna van de Talmoed wordt gezegd dat zij zonder enige zonde zijn gestorven. In de Bijbel zelf telt Isaï alleen als de vader van David, over hem zelf wordt vrijwel niets gezegd.


Gatenkaas

Gatenkaas is de algemene benaming voor kaas met grote luchtbellen, zoals Emmentaler, Maasdammer, Leerdammer, en Ruygentaler. Bij de bereiding van deze kazen wordt extra zuursel met propionzuur toegevoegd. Daardoor scheiden de melkzuurbacteriën koolstofdioxide af en ontstaan er 'gaten' in de kaas. Het levert ook een wat scherpe, nootachtige en zoete smaak op.


Isboset

Isboset regeerde twee jaar over de tien noordelijke stammen van Israël. Vanuit Hebron regeerde David 7½ jaar over Juda. Isbosets veldheer Abner viel hem af en kort daarop werd hij vermoord. Daarmee kwam de dynastie van Saul ten einde.


Sjabloon:Uitgelicht 8 december

Decembermoorden Tijdens de Decembermoorden werden op 8 en 9 december 1982 vijftien tegenstanders van het militaire regime van Desi Bouterse gemarteld en vermoord. In Suriname, en bij de Surinamers in Nederland, heeft deze gebeurtenis diepe sporen achtergelaten. De Nederlandse regering bevroor uit protest de ontwikkelingshulp aan Suriname.

Op 7, 8 en 9 december 1982 werden vijftien prominente Surinamers die het militaire regime van legerleider Desi Bouterse bekritiseerden uit hun bed gelicht en overgebracht naar Fort Zeelandia, het toenmalig hoofdkwartier van Bouterse, waar ze gemarteld en gefusilleerd werden. Volgens verklaringen van getuigen werden de slachtoffers eerst "voorgeleid" aan Bouterse voordat ze doodgeschoten werden op Bastion Veere, een van de open ruimtes van Fort Zeelandia.

Uitgelicht 01208


Moelingen

Het is de meest westelijke deelgemeente van Voeren en gelegen in het Maasdal, aan het riviertje de Berwijn, dat iets verder westwaarts uitmondt in de Maas. Aan de (westelijke) overkant van de Maas bevinden zich het zuidelijke uiteinde van het Plateau van Caestert en het dorp Lieze. De noordkant van Moelingen ligt tegen de grens met Nederland aan, iets ten zuiden van Eijsden. Ten zuiden van Moelingen ligt de stad Wezet (provincie Luik).


Spons (huishouden)

Een huishoudspons is een schoonmaakartikel dat zeer goed vloeistof kan opnemen. De ruimtes tussen de vezels zuigen water aan en zorgen dat het water niet direct terugvloeit. Het water zit gevangen in de spons totdat het water uit de spons wordt gewrongen.

Vroeger werden vooral de gedroogde overblijfselen van sponsdieren als spons gebruikt. Tegenwoordig zijn de meeste huishoudsponzen gemaakt van viscose. Er zijn ook plantaardige sponsen verkrijgbaar. Deze zogenoemde luffa sponzen worden gemaakt van gedroogde sponskomkommer.

Een schuurspons wordt gebruikt om hardnekkig vuil te kunnen verwijderen. In dit geval is een synthetische spons aan één kant voorzien van een een laag van een harder schuurmateriaal, dat ook van kunststof is gemaakt om krassen te vermijden.


Open brief uit 1966 over de Vrijmaking in 1944

De Open brief uit 1966 over de Vrijmaking in 1944 is een open brief die in 1966 werd geschreven door, onder anderen, Berend Schoep. Deze gebeurtenis leidde in 1967 tot een scheuring in de Gereformeerde Kerken vrijgemaakt in kerken 'binnen verband' en kerken 'buiten verband'. Uit die laatste zijn naderhand de Nederlands Gereformeerde Kerken ontstaan.

In de brief ageerde Berend Schoep tegen de gedachte dat de Vrijmaking van 1944 Gods bedoeling was geweest.

De Open Brief ontstond door een verschil in opvatting over de betekenis van de Vrijmaking, de kerkscheuring in 1944 die ertoe leidde dat de Gereformeerde Kerken vrijgemaakt zich afscheidden van de Gereformeerde Kerken in Nederland. Hoewel de heersende opvatting onder de vrijgemaakte kerken was dat zij bevrijd waren van de - in hun ogen - "valse" leer in de GKN, werd de oecumene onder de christenen door Schoep en gelijkgestemden belangrijker gevonden.

De Open Brief was geschreven als hart onder de riem voor de Tehuis-Gemeente in Groningen. Deze gemeente was ontstaan nadat haar predikant, ds. A van der Ziel, afgezet was als predikant in de vrijgemaakte kerken, omdat hij contact gezocht had met de Gereformeerde Kerken in Nederland. Begin 1966 had deze gemeente om steun en voorbede gevraagd, en de Open Brief was hier een reactie op. A. Sneep, de toenmalige directeur van uitgeverij Buijten & Schipperheijn, stuurde de brief door aan mensen van wie gedacht werd dat zij de brief zouden mede-ondertekenen. Hij publiceerde de door 25 'vrijgemaakten', in alfabetische volgorde, ondertekende, ongedateerde, brief op 31 oktober 1966 (Hervormingsdag).

Binnen de gereformeerde wereld in Nederland kwam deze brief bekend te staan onder de naam 'Open Brief'.


Lijst van romaanse bouwwerken in Nederland

Dit is een lijst van romaanse bouwwerken waaronder veel kerkgebouwen en belangrijke romaanse restanten per provincie.


Steekschuim

Steekschuim (ook bekend onder de merknaam Oasis en als oase) is een hard (vaak groen) schuim dat in de bloemsierkunst vaak wordt toegepast als basis waar de onderdelen van bloemstukken en kerststukjes worden ingestoken. Het schuim is in staat veel vocht op te nemen zodat het levende materiaal lang vers blijft.

Voor verse bloemen kan groen steekschuim maar eenmalig worden gebruikt.

Oasis is een olieproduct en daardoor slecht biologisch afbreekbaar en milieubelastend. Het mag daarom niet in de GFT-container maar moet in de restafvalcontainer.


Opperarmbeen

Het opperarmbeen of humerus is een pijpbeen dat zich tussen de schouder tot de elleboog bevindt. Het opperarmbeen heeft een lang lichaam, het corpus humeri, en twee knotsvormige uiteinden. Het proximale uiteinde is het uiteinde aan de schouder en het distale uiteinde is het uiteinde aan de elleboog.


BVL

Het Belang van Limburg, Vlaams dagblad. Beroepsvoorbereidend leerjaar, onderdeel van het Belgische onderwijs. Bijzondere Vrijwillige Landstorm, organisatie (opgericht in 1918) die zich bezighield met handhaving of herstel van de openbare orde en rust in vredestijd. Bond van Vrije Liberalen, voormalige Nederlandse politieke partij (1906–1921). Afkorting van Bovenleiding. BvL, Bond van Leraren, vakbond in Suriname


Ivo Schöffer

Ivo Schöffer (Amsterdam, 20 mei 1922 - Leiden, 13 januari 2012) was een Nederlands historicus. Van 1961 tot 1987 was hij hoogleraar vaderlandse geschiedenis in Leiden.

Schöffer studeerde tijdens de Duitse bezetting aan de Universiteit van Amsterdam en raakte al snel betrokken bij de hulp aan Joden. Hiervoor zou hij later de Yad Vashem-onderscheiding krijgen. Direct na de oorlog was hij redacteur van het studentenweekblad Propria Cures.

In 1956 promoveerde hij bij Jan Romein op het proefschrift Het nationaal-socialistische beeld van de geschiedenis van de Nederlanden. Een historiografische en bibliografische studie. Daarna werkte hij drie jaar aan een Australische universiteit als docent moderne Europese geschiedenis. Hij bekleedde van 1961 tot 1987 de leerstoel Vaderlandse Geschiedenis aan de Rijksuniversiteit Leiden.

Schöffer maakte onder meer naam door samen met J.R. Bruijn en Femme Gaastra het meerdelige werk Dutch Asiatic shipping in the 17th and 18th centuries te schrijven. Ook stond hij aan de basis van het Biografisch Woordenboek van Nederland. Verder deed hij in opdracht van de Nederlandse regering onderzoek naar de zogeheten Zaak-Menten. Hij was een van de leden van de onderzoekscommissie verantwoordelijk gesteld voor het veertiende en laatste deel van Loe de Jongs Het Koninkrijk der Nederlanden in de Tweede Wereldoorlog. Schöffer stond bekend als een conservatief-liberaal denker.


Beroepsvoorbereidend leerjaar

Beroepsvoorbereidend leerjaar (of 2BVL) is in het Vlaamse onderwijssysteem de benaming van een 2e leerjaar secundair onderwijs. Dit leerjaar wordt gevolgd door leerlingen die meer praktisch aangelegd zijn en technisch onderlegd zijn. In het BVL kiezen zij (14 lestijden) voor kennismaking met enkele beroepenvelden. Op grond van hun ervaringen in het BVL kiezen ze dan vanaf de tweede graad BSO een meer definitieve studierichting, als voorbereiding op de arbeidsmarkt.

Voor Nederland zie vmbo.


Waalhaven

Waalhaven (Rotterdam), een van de Rotterdamse havens Waalhaven (Nijmegen), een haven in Nijmegen Waalhaven (wijk), een wijk van Rotterdam Vliegveld Waalhaven, een voormalig vliegveld in Rotterdam een emplacement van de Rotterdamse Havenspoorlijn Rotterdam


Mildred Clinics

Mildred Clinics is een keten van drie abortusklinieken in Nederland. Mildred Clinics is begin 2018 ontstaan als een fusie tussen het Mildredhuis in Arnhem (geopend in 1971, in 2017 verhuisd van de Zijpendaalseweg naar de Sonsbeeksingel) en Stimezo Eindhoven (geopend in 1972). In 2018 opende de stichting nog een extra dependance in 's-Hertogenbosch.

De doelstelling en missie van de stichting is het verlenen van kwalitatief goede hulp bij ongewenste zwangerschap. Dit houdt in het counselen van vrouwen (en hun partner) ten aanzien van het al dan niet gewenst zijn van een zwangerschap. Als de vrouw weloverwogen besloten heeft deze zwangerschap te willen afbreken en de duur van de zwangerschap valt binnen de grenzen die in de Mildred Clinics van toepassing zijn, dan wordt deze zwangerschap afgebroken. Daarnaast behoort het geven van advies bij problemen op het gebied van anticonceptie integraal bij de hulpverlening. Men werkt vanuit de visie van vrouwengezondheidszorg en streeft emanciperende hulpverlening na.


Bak (trein)

Een bak is Nederlands spoorjargon voor het deel van een spoorwegrijtuig of locomotief zonder wielstellen of draaistellen. Ook bij trams en metro's wordt van bakken gesproken, bij gelede bussen echter niet. Een bak is 'opgelegd' op wiel- of draaistellen. Langere bakken zijn vrijwel altijd opgelegd op twee draaistellen. Kortere bakken delen soms een draaistel, zodat op één draaistel de uiteinden van twee bakken rusten. Een dergelijk draaistel wordt wel jacobsdraaistel genoemd. De Intercity Nieuwe Generatie is een voorbeeld van een treinstel met jacobsdraaistellen.

Bak wordt vaak ook gebruikt als aanduiding van een spoorwegrijtuig, met name als dit een onderdeel is van een treinstel. NS noemt dit in de reisplanner een treindeel (ongeacht of dit onderdeel is van een treinstel), maar die term wordt ook in algemenere zin gebruikt.


Negerhollands

In 1926 (De Josselin de Jong) en in 1936 (Nelson) bleek dat nog tientallen mensen deze taal spraken. Met name op St. John bleef de taal nog bewaard. Negerhollands werd echter zelden in het openbaar gesproken. Aan het eind van de jaren zeventig deed Anne Graves nog onderzoek naar de gesproken taal met een handjevol laatste sprekers, onder wie Alice Stevens. Toen Stevens in 1987 als laatste spreekster overleed, is de taal officieel uitgestorven verklaard. Alice Stevens was door haar grootouders opgevoed, waardoor de taaldood een generatie opgeschoven werd.

In de huidige op het Engels gebaseerde creooltaal Virgin Islands English Creole zijn nog tientallen woorden te herkennen die uit het Negerhollands afkomstig zijn.

Na de val van het IJzeren Gordijn in 1989 kon het archief van de Evangelische Broedergemeente te Herrnhut in de voormalige Duitse Democratische Republiek beter bezocht worden door onderzoekers uit het Westen. Dit archief bleek een enorme collectie handschriften in het Negerhollands te bevatten. Hieronder bevinden zich diverse Bijbelteksten, maar bijvoorbeeld ook zo'n 150 door slaven geschreven brieven uit de achttiende eeuw.

Andere op het Nederlands gebaseerde creooltalen in de Caribische regio zijn in Guyana het Skepi en het Berbice-Nederlands.


Gollum

Sméagol, een figuur uit de boeken van Tolkien Gollum (browser), een webbrowser speciaal voor Wikipedia Gollum (geslacht), een haaiengeslacht


Dakosaurus

Dakosaurus is een geslacht van uitgestorven zeebewonende krokodilachtigen uit de familie Metriorhynchidae.

De Dakosaurus-soorten leefden gedurende het Jura en Krijt. D. andiniensis uit het Vroeg-Krijt van Argentinië was met een lengte van vier meter de grootste soort. Beide Dakosaurus-soorten waren zowel carnivoor (vleeseter) als piscivoor (viseter). Dakosaurus leefde in hetzelfde gebied als zijn kleinere verwant, Geosaurus, en heeft misschien op hem gejaagd.


Dakosaurus andiniensis

Dakosaurus andiniensis is een uitgestorven krokodilachtige uit de familie Metriorhynchidae. Deze soort leefde 135 miljoen jaar geleden (periode Krijt) in de Pacifische kustwateren van Argentinië.

Dakosaurus andiniensis was een vier meter lange zeekrokodil met een kop die leek op die van carnivore dinosauriërs zoals Tyrannosaurus en een visachtige staart. Met de krachtige kaken en gezaagde tanden werden andere zeereptielen (bijvoorbeeld ichthyosauriërs, plesiosauriërs en zeeschildpadden) en laagvliegende pterosauriërs gevangen en verscheurd.

Het holotype MHNSR PV344, een snuit waar de tanden uitgevallen waren, werd begin jaren tachtig gevonden en eerst aan een Metriorhynchus aff. durobrivensis toegewezen.


Teuven

Teuven is een dorp in het Land van Herve. Administratief is het een deelgemeente van Voeren, een exclave van het arrondissement Tongeren in de Belgische provincie Limburg. Teuven was een zelfstandige gemeente tot aan de gemeentelijke herindeling van 1977.


Moustapha Akkad

Moustapha Akkad (Aleppo, 1 juli 1930 - Amman, 11 november 2005) was een Syrisch-Amerikaanse filmproducent en filmregisseur.

Akkad werd geboren in het Syrische Aleppo, maar woonde al jaren in de Verenigde Staten van Amerika.

De meest bekende films van Akkad zijn de acht Halloween-films, The Message en Lion of the Desert met Anthony Quinn.

Hij en zijn dochter Rima Akkad werden het slachtoffer van de bomaanslagen in Amman. Zijn dochter was op slag dood. Hij raakte gewond aan zijn hals en overleed twee dagen later aan zijn verwondingen. Hij verbleef in het Hyatt-hotel, omdat hij op doorreis was naar een huwelijk dat op 11 november had moeten plaatsvinden in Akaba.


Tenacious D

Tenacious D is een komisch getinte (akoestische) rockband die bestaat uit Kyle Gass (KG) en Jack Black (JB). Beide heren zijn zowel acteur als muzikant. Opvallend is dat in veel oude films waarin Jack gespeeld heeft, Kyle ook een kleine rol heeft. Ze hebben elkaar ontmoet in Los Angeles toen ze beiden speelden in de theatergroep The Actors Gang. Jack leerde van Kyle gitaar spelen en samen besloten ze een band te vormen. Omdat Jack erg actief is in de filmwereld als acteur, speelt Kyle ook in Trainwreck, een band met dezelfde stijl als Tenacious D.

Na enkele optredens hebben ze een zestal korte komische films geproduceerd voor de zender HBO. Al deze filmpjes zijn terug te vinden op de eerste Tenacious D DVD - The Complete Masterworks. In 2001 werd hun eerste titelloze album uitgebracht. Terwijl de band live enkel met akoestische gitaren speelde, werd in de studio de hulp ingeroepen van Dave Grohl (ex-Nirvana, Foo Fighters), toetsenist Page McConnell van Phish, gitarist Warren Fitzgerald en bassist Steve McDonald. Het album werd geproduceerd door de Dust Brothers. Het nummer Tribute werd een grote hit, mede dankzij de videoclip waarin Dave Grohl de duivel speelt. Volgens Jack Black is het nummer een verwijzing naar Stairway To Heaven van Led Zeppelin. In de clip is ook een rol weggelegd voor Ben Stiller.

In 2004 bracht de band het nummer Fuck Her Gently uit op single. De video hiervan werd gemaakt door John Kricfalusi, vooral bekend door de tekenfilmserie Ren and Stimpy. In de clip zijn Jack en Kyle twee engeltjes op de schouders van Satan.

In 2006 maakte de band de film Tenacious D in the Pick of Destiny. In de film zijn niet alleen Tenacious D, maar ook Lee uit hun televisieshow, Ronnie James Dio, en Dave Grohl te bewonderen. Ook heeft rockster Meat Loaf een rolletje als de vader van Jack Black (JB in de film). De film deed het vrij slecht en bracht weinig geld op. Toch was men over het algemeen vrij positief over de film. De regie lag in de handen van Liam Lynch, die ook de videoclip van het nummer Tribute regisseerde. Een nieuwe tour van de band startte na uitbrengen van die film. Na de film werd er ook een nieuw album in de verkoop gebracht met onder andere liedjes uit de film.


Loriachtigen

De loriachtigen (Lorisidae; ook wel incorrect Loridae¹) zijn een familie van trage, nachtactieve halfapen. Tot de familie behoren de lori's uit zuidelijk Azië en de potto's en angwantibo's uit Afrika. De wetenschappelijke naam van de familie werd in 1821 gepubliceerd door John Edward Gray.


Opdracht van Maria in de tempel

Op het feest van de Opdracht van de Heilige Maagd Maria in de tempel of Maria Presentatie viert de Kerk dat de ouders van Maria haar opdroegen in de tempel. Daarmee viert de Kerk dat Maria, vervuld van de heilige Geest, vanaf haar Onbevlekte Ontvangenis geheel aan de Heer was toegewijd.

Het feest is niet gebaseerd op Bijbelse geschriften maar op het Proto-evangelie van Jakobus. Daarin wordt verhaald dat Joachim en Anna uit dankbaarheid voor haar miraculeuze geboorte Maria toewijdden aan god in de tempel, waar ze bleef tot haar puberteit.

Het is in de katholieke kerk een gedachtenis die valt op 21 november. In de Orthodoxe Kerk is het een van 12 Grote Feesten (dodekaorton), waar het Opdracht van de Moeder Gods in de tempel genoemd wordt. Sinds de achtste eeuw wordt deze gedachtenis in het Oosten gevierd. Later introduceerden geestelijken uit Constantinopel het feest van Maria Presentatie in het Westen.


The World Is Not Enough

The World Is Not Enough is de negentiende James Bondfilm geproduceerd door EON Productions, geregisseerd door Michael Apted en met Pierce Brosnan in de hoofdrol. De film is uitgebracht in 1999. Het is de laatste film met Desmond Llewelyn als Q.


Nationaal park Urho Kekkonen

Het nationaal park Urho Kekkonen (Fins: Urho Kekkosen kansaliispuisto/ Samisch: Urho Kekkonena álbmotmeahcci/ Zweeds: Urho Kekkonens nationalpark) bevindt zich op het grondgebied van de gemeenten Savukoski en Inari in Fins Lapland. Het is het op een na grootste nationaal park van het land met een oppervlakte van 2538 km². Het kwam tot stand in 1953 en strekt zich uit van de regio Tautatunturi in het noorden tot aan de wouden van Savukoski in het zuiden. In het oosten grenst het aan Rusland. De E75 vormt gedeeltelijk de westelijke grens.

Het 179 km² grote natuurpark Sompio ligt binnen de grenzen van het nationaal park. Het is zonder toelating niet toegankelijk behalve op de twee natuurpaden, respectievelijk 6.5 en 12 km lang.

Het nationaal park is een mengeling van rotsachtige bergen (fjells), zacht hellende hoogvlakten, krachtige pijnbomen, mosachtige sparrenbossen, sombere hoogvenen en meanderende rivieren.


Primal Fear

Primal Fear (band), een Duitse heavymetalband met invloeden van Judas Priest Primal Fear (film), een Amerikaanse film uit 1996


Graafwielbagger

Een graafwielbagger is een reusachtige graafmachine die gebruikt wordt in dagbouwmijnen.

Graafwielbaggers worden voornamelijk gebruikt in dagbouwmijnen om grote hoeveelheden bruinkool, zandsteen of teerzand af te graven. Deze machines bestaan uit een lange arm met daaraan een draaiend wiel met tanden dat de grond afgraaft. De grond wordt vervolgens via een lopende band afgevoerd om bewerkt te worden.

Vanwege de enorme grootte en kosten van graafwielbaggers, en omdat er een hele infrastructuur van lopende banden gebouwd moet worden, worden graafwielbaggers alleen in de allergrootste mijnen ingezet. In kleinere mijnen werkt men met onder andere draglines en shovels voor het graven en kiepwagens voor het transport.

Een graafwielbagger heeft overigens niets te maken met baggermolens, die onderwater werken.


Liam Lynch

Liam Lynch (Petersburg, Virginia, 5 september 1970) is een Amerikaans artiest. Naast een gerespecteerd komiek is hij ook gitarist, filmmaker, schrijver en producer.

Lynch ontmoette op jonge leeftijd Matt Crocco, met wie hij later de populaire The Sifl and Olly Show (volledig bestaand uit sokpoppen) voor MTV zou maken. In hun jonge jaren voerden Lynch en Crocco voor elkaar sketches uit om de tijd te verdrijven. Familie en vrienden kregen zelfgemaakte videobanden in handen gedrukt waarop de twee hun humoristische uitspatting hadden vastgelegd.

Nog maar amper twintig jaar oud waren verhalen en gedichten van Lynch al meermalen gepubliceerd. Hij hield zich ook veel bezig met het opnemen van muziek en het werken in studio's in Nashville. Op zijn 26e verhuisde hij naar Engeland, waar hij mocht studeren op het prestigieuze Liverpool Institute for Performing Arts. Deze school was opgericht en gefinancierd door ex-Beatle Paul McCartney. Lynch hoorde bij de eerste groep afgestudeerden van de school en mocht tevens samen met McCartney gitaar spelen. Later werkte hij nog samen met Beatles-producer George Martin in verscheidene studio's en raakte hij bevriend met Brian Eno (ex-Roxy Music en bekend producer).

Midden jaren 90 besloten Lynch en Crocco hun sokpoppen weer een kans te geven. In 1996 stuurden ze een aantal opnamen naar MTV Europe. Daar waren ze enthousiast en het tweetal kreeg een eigen programma. Ook de Amerikaanse tak van MTV nam de serie in juli 1998 over, waar hij twee seizoen draaide. Er waren nog plannen om een derde serie op het internet uit te brengen, maar dat ging niet meer door.

Het nieuwe millennium was echter geen bodemloze put voor Lynch. Een nummer van Sifl en Olly, United States of Whatever, werd steeds vaker gedraaid op de Amerikaanse radio en werd het meest aangevraagde nummer op de zender KROQ uit Los Angeles. In die periode was Lynch ook bezig met het uitbrengen van een cd met nummers van de sokpoppen en andere parodieën. In april 2003 werd het album Fake Songs zowel op cd als dvd uitgebracht. Daarnaast werd hij binnengehaald door de productiemaatschappij van Ben Stiller om een film met Tenacious D te maken. In 2006 regisseerde hij Tenacious D in the Pick of Destiny. Eerder had hij voor dat duo de clip van Tribute geregisseerd alsook de korte videoclips die te zien waren tijdens de concerttournee van Tenacious D. In 2014 regisseerde hij voor "Weird Al" Yankovic de clip First World Problems van het album Mandatory Fun.


GoldenEye

GoldenEye is de zeventiende James Bondfilm geproduceerd door EON Productions, met Pierce Brosnan als James Bond. De film is uitgebracht in 1995. Dit is een van de zes officiële Bondfilms die niet op een boek gebaseerd is.


Mogh

In het Star Trekuniversum is Mogh een Klingon. Hij werd jaren gezien als een verrader die de Romulans in staat stelde Khitomer aan te vallen en te vernietigen.

Mogh noemde zijn eerste zoon Worf naar zijn vader, kolonel Worf, die James T. Kirk en Leonard McCoy verdedigde tijdens het proces dat tegen hen was aangespannen voor de moord op Chancellor Gorkon. Mogh noemde zijn tweede zoon Kurn.

Mogh verhuisde met zijn gezin naar Khitomer in 2346. Mogh, zijn vrouw, en 4000 andere Klingonburgers werden gedood in de aanval; alleen Worf en zijn kindermeisje Khalest overleefden hem, Worfs broer Kurn was niet op de planeet. In werkelijkheid had de verrader Ja'rod van het huis van Duras de code van Khitomers planetaire schild aan de Romulans gegeven. Twee decennia lang was niet duidelijk wie de Klingons had verraden.

In 2366 kwam er informatie boven water dat Ja'rod verantwoordelijk was geweest voor de aanval. Omdat het Huis van Duras toen een politiek krachtig Huis was vond de Hoge Raad dat het ontmaskeren van Ja'rod als de verrader en daardoor het onteren van het Huis van Duras een burgeroorlog zou ontketenen. De Raad fabriceerde bewijs dat Mogh de Khitomerbuitenpost had verraden en bepaalde dat Mogh en zijn familie verraders waren. Toen Worf en Kurn deze beslissing kwamen aanvechten ontdekte de bemanning van de Enterprise-D al snel de waarheid.

Toen het duidelijk werd dat de Raad Ja'rod niet wilde ontmaskeren accepteerde Worf excommunicatie om te voorkomen dat er een burgeroorlog zou uitbreken in het Imperium, en om in leven te blijven om later voor de eer van zijn Huis te kunnen vechten. Tot het einde van 2367 werd het Huis van Mogh met de neus aangekeken binnen de Klingonsamenleving. Toen Worf Gowron ondersteunde bij zijn (succesvolle) poging tot Chancellor van de Hoge Raad te worden gekozen, herstelde Gowron de eer van Worfs huis.

Hoewel Mogh nooit in de televisieseries te zien is geweest, heeft hij wel in romans een rol gespeeld en staat hij ook op een kaart in het Star Trek: The Next Generation Customizable Card Game. De afbeelding op de kaart is ontstaan door afbeeldingen van de zonen van het personage, Worf (Michael Dorn) and Kurn (Tony Todd) samen te voegen.


Lousios

Hoewel hij slechts een zijrivier van de Álfios is, heeft hij in zijn bovenloop een indrukwekkende kloof uitgesleten. Deze Lousios-kloof is 5 km lang en bijna 300 m diep in het smalste en meest spectaculaire gedeelte. Op de steile kliffen langs de beboste oevers staan verschillende middeleeuwse kloosters en kerken. Vanwege zijn afgelegen ligging in het hart van de Peloponnesos was de Lousios-streek een bolwerk van verzetsstrijders tijdens de Griekse Onafhankelijkheidsoorlog.


Vingerdieren (geslacht)

De vingerdieren (Daubentonia) zijn een geslacht uit de familie van de Daubentoniidae, uit Madagaskar. De wetenschappelijke naam van het geslacht werd in 1795 gepubliceerd door Étienne Geoffroy Saint-Hilaire. Het geslacht omvat twee soorten, waarvan een uitgestorven is.


Harry and the Potters (band)

Harry and the Potters is een indie/rock-band met punkinvloeden uit Boston en vormt een parodie op de boeken uit de Harry Potterserie van J.K. Rowling.


TrueOS

TrueOS (voorheen PC-BSD) is een Unix-achtig, desktopgeoriënteerd besturingssysteem dat gebaseerd is op FreeBSD. Het systeem tracht makkelijk installeerbaar te zijn, door het gebruik van een grafisch installatieprogramma, en probeert gemakkelijk en onmiddellijk bruikbaar te zijn door te voorzien in KDE als standaard, voorgeïnstalleerd grafische gebruikersomgeving.


Wiebe Buddingh'

Wiebe Buddingh' (Dordrecht, 15 januari 1957) is een Nederlandse vertaler van Engelse boeken. Hij is de zoon van de dichter C. Buddingh'.


Oliekoek

Oliebol, traditioneel gefrituurd gistdeeggerecht uit de lage landen. Lijnkoek, het overblijfsel van lijnzaad.


Farsta (stadsdeel)

Farsta is een stadsdeel (stadsdelsområde) van Stockholm een eindje ten zuiden van de binnenstad. In 2004 woonden er 45.463 mensen op een oppervlakte van 15,40 km², wat overeenkomt met een bevolkingsdichtheid van 2.952,14/km².


Meisje met de parel

Meisje met de parel is een schilderij uit circa 1665-1667 van de Hollandse meester Johannes Vermeer. Het is uitgegroeid tot diens populairste schilderij. Meisje met de parel kwam in 1902 in het bezit van het Mauritshuis in Den Haag.


Regering-Verhofstadt I

De regering-Verhofstadt I (12 juli 1999 - 12 juli 2003) was een Belgische regering. Het was een coalitie tussen de VLD/PRL (23 en 18 zetels), de PS/SP (19 en 14 zetels) en Ecolo/Agalev (20 zetels). Deze regering was de eerste federale regering in de Belgische geschiedenis waarin ecologisten waren vertegenwoordigd.

Na de verkiezingen van 13 juni 1999 werd in net geen maand tijd deze regering gevormd en volgde hierdoor de regering-Dehaene II op. Die regering bestond uit de christendemocraten en de socialisten, maar werden afgestraft, vooral de christendemocraten, vanwege de Zaak-Dutroux en de Dioxinecrisis. Hierdoor moesten de christendemocraten voor het eerst sinds 1958 weer in de oppositie gaan. De regering werd opgevolgd door de regering-Verhofstadt II na de 18 mei 2003. De groenen verloren toen een groot aantal stemmen waardoor de liberalen en socialisten alleen verder gingen en een regering vormden.

In 2001 werd regeringspartij SP omgedoopt tot sp.a (Socialistische Partij Anders). In 2002 ging de PRL op in het nieuw gevormde Mouvement Réformateur (MR).


Oost-Veluws

Oost-Veluws is een streektaal van het Nedersaksisch dat gesproken wordt in de Nederlandse provincie Gelderland. Het is het meest verwant aan het West-Veluws en het Sallands. In de regio Oost-Veluwe wordt er vaker streektaal gesproken dan op de Noordwest-Veluwe. Het Oost-Veluws verschilt ook in grammatica van het West-Veluws.


Sallands

Het Sallands (Nedersaksisch: Sallaands) is een streektaal die tot de Nedersaksische taal behoort. Sallandse dialecten worden voornamelijk gesproken in het westen van de provincie Overijssel, behalve in de Kop van Overijssel, waar men varianten van het Stellingwerfs spreekt. Bij uitbreiding wordt het Sallands ook in Gelderland en Drenthe gesproken. De dialecten uit het oosten van Overijssel vormen het Twents. Het Sallands wordt gesproken in het historische Salland. Hellendoorn en Nijverdal worden soms bij het Twents gerekend of als Sallands-Twentse overgangsgroep. Het Kampers, gesproken in en rond Kampen, wordt wel tot het Sallands gerekend. Het taalgebied, dat Raalte min of meer als middelpunt heeft, omvat ook randgebieden van Drenthe en Gelderland. Het dialect met absoluut gerekend de meeste sprekers is het Zwols.

Het Nedersaksisch, en het daaronder vallende Sallands, wordt door Ethnologue als aparte taal gezien en heeft de ISO 639-3-code sdz.


Muskuskruid

Muskuskruid (Adoxa moschatellina) is een plant uit de muskuskruidfamilie (Adoxaceae) en het enige lid van het geslacht Adoxa.


IVERTO

IVERTO was een Brusselse studentenclub van het departement Toegepaste Taalkunde aan de Vrije Universiteit Brussel. Dit departement was vroeger gesitueerd in de Trierstraat in de Europese wijk van Brussel. Vanaf het academiejaar 2008-2009 is het departement gelegen op de campus van de VUB, maar bleef verbonden aan de Erasmushogeschool Brussel. Sinds het academiejaar 2013-2014 is het departement verbonden aan de Vrije Universiteit Brussel, waar het deel uitmaakt van de faculteit Letteren en Wijsbegeerte.

IVERTO was een van de oudste Brusselse studentenclubs en vierde in het academiejaar 2009-2010 haar 50-jarig jubileum.

IVERTO maakte ook deel uit van het Brussels Seniorenkonvent (BSK), dat een overkoepeling vormt van de kringen aan de Erasmushogeschool, enkele regionale kringen (Moeder Gevaar, 't Vat) en Polytechnic en Omega van de KMS.

Eind 2018 besloot het bestuur te stoppen omdat er geen nieuwe voorzitter en bestuursleden gevonden kon worden.


Waterweegbree

Waterweegbree (Alisma) is een geslacht van kruidachtige waterplanten uit de waterweegbreefamilie (Alismataceae). Het geslacht kent negen soorten. De soorten komen voor van de gematigde streken van het noordelijk halfrond tot in oostelijk tropisch Afrika.

Deze soorten komen van nature voor in de Benelux: Grote waterweegbree (Alisma plantago-aquatica). Smalle waterweegbree (Alisma gramineum) Slanke waterweegbree (Alisma lanceolatum)

Deze zijn waardplant voor de nachtvlinder Parapoynx stratiotatum.


Squish zone

Een squish zone is een blusrand in de cilinderkop van een viertaktmotor.

In een squish zone wordt het benzine-lucht-mengsel samengeknepen waardoor een versnelde werveling en een betere verdeling van het mengsel in de verbrandingsruimte ontstaat. Dit heeft weer een betere verbranding en hogere prestaties van de motor tot gevolg. Squish zones werden toegepast door de motorfietsmerken Harley-Davidson (in het SSCC-systeem) en Suzuki (in het TSCC-systeem).


SSCC

Side Squish Combustion Chamber Serial Shipping Container Code Congregatie van de Heilige Harten van Jezus en Maria


TSCC

Twin Swirl Combustion Chamber TechSmith Screen Capture Codec, een codec die onder meer door Camtasia gebruikt wordt


Crunomys

Crunomys is een geslacht van knaagdier uit de Filipijnen en Celebes. Het behoort tot de zogenaamde New Endemics en is waarschijnlijk het nauwste verwant aan Archboldomys, Sommeromys, Melasmothrix en Tateomys. Er zijn in totaal vijftien exemplaren bekend, waarvan tien C. melanius. Er is echter gesuggereerd dat de overeenkomsten tussen Archboldomys en Crunomys niet door verwantschap, maar door convergente evolutie komen.

De verspreiding van dit geslacht - zowel op Celebes als op de Filipijnen - is uniek binnen de Murinae. Die verspreiding is wel verklaard met behulp van het feit dat Crunomys voorkomt in laaglandregenwoud. Daardoor zouden de soorten zich makkelijker hebben kunnen verspreiden. Ze zijn echter wel vrij zeldzaam: zowel de Noord-Luzonneusrat uit de provincie Isabela in het noorden van Luzon als Crunomys suncoides uit Mount Kitanglad op Mindanao is van slechts één exemplaar bekend; slechts drie voorbeelden van Crunomys celebensis uit Midden-Celebes zijn ooit gevangen. De meest algemene soort is Crunomys melanius, met niet minder dan tien exemplaren uit verschillende locaties op Mindanao, Camiguin en Leyte.

Crunomys bevat kleine tot middelgrote muizen met een staart korter dan de kop-romplengte. De achtervoeten zijn lang en smal. De eerste en vijfde teen zijn gereduceerd. De vacht is kort en dik. De bek, de top van het hoofd, het midden van de rug, delen van de romp en de bovenkant van de poten zijn donker; de flanken zijn lichter en de buik is veel lichter. De kop-romplengte bedraagt 10 tot 12 cm en de staartlengte 7 tot 8 cm.


Side Squish Combustion Chamber

De Side Squish Combustion Chamber, veelal afgekort SSCC genoemd, is een blusrand (squish zone) in de verbrandingsruimte van de Harley-Davidson EVO-blokken (vanaf 1984), die moet zorgen voor een goede werveling van het mengsel.

De Side Squish Combustion Chamber is vergelijkbaar met de Twin Dome Combustion Chamber van Suzuki.


Onze-Lieve-Vrouw van de Heilige Rozenkrans

Onze-Lieve-Vrouw van de Heilige Rozenkrans is in het katholieke geloof een titel van de Heilige Maagd Maria, die de relatie tot het bidden van de rozenkrans benadrukt. Het is tevens de naam van een feestdag op 7 oktober, waarop Maria onder de titel van Onze-Lieve-Vrouw van de Heilige Rozenkrans wordt vereerd als de beschermster van de christenheid. Het (gezamenlijk) bidden van de rozenkrans wordt beschouwd als krachtig middel van de gelovigen om onder andere te vragen om deze bescherming van Maria, zowel persoonlijk als voor heel de Kerk.

In 1571 stelde paus Pius V het feest van Onze-Lieve-Vrouw van Overwinning in, als een jaarlijkse gedachtenis van de katholieke overwinning op de Ottomanen in de slag bij Lepanto. Deze overwinning werd toegeschreven aan de hulp van de Heilige Maagd, omdat men op diezelfde dag een rozenkransprocessie hield op het Sint-Pietersplein te Rome, om Maria's hulp in te roepen voor de Heilige Liga bij het tegenhouden van de Ottomaanse invasie van Europa. In 1573 veranderde paus Gregorius XIII de naam van de feestdag in Feest van de Heilige Rozenkrans omdat de overwinning bij Lepanto bijzonder te danken was aan het bidden van de rozenkrans. In 1716 plaatste Paus Clemens XII het feest in de rooms-katholieke heiligenkalender op de eerste zondag van oktober en verspreidde het zo over de gehele Latijnse kerk. Paus Pius X veranderde de datum in 7 oktober in 1913, als onderdeel van zijn werk om de viering van de liturgie van de zondagen te herstellen. In 1969 gaf paus Paulus VI het feest zijn huidige naam: het feest van Onze-Lieve-Vrouw van de Heilige Rozenkrans.

De benaming verwijst naar het rozenkransgebed. Dit is, volgens veel christenen, een krachtig gebed en het wordt dan ook door velen dagelijks gebeden. De geschiedenis van het rozenkransgebed gaat volgens de traditie terug op een Mariaverschijning in 1208 aan de heilige Dominicus, in de kerk van Prouille in Frankrijk.

De Onze-Lieve-Vrouw van de Heilige Rozenkrans is een patroonheilige van verschillende plaatsen over heel de wereld en Maria del Rosario is een veelvoorkomende Spaanse naam voor vrouwen. Rosario is ook een, eerder Italiaanse, mannelijke voornaam.


TDCC

Two Door Cinema Club, een Noord-Ierse electropop-indierockband Twin Dome Combustion Chamber, een verbrandingsruimte in sommige Suzuki-motorfietsen


Categorie:Al Qaida-netwerk

Alle bekende leden van Al Qaida of personen die uit naam van Al Qaida handelen.

Waar mogelijk moet worden aangegeven hoe de koppeling tussen de persoon en Al Qaida tot stand is gekomen.


Twin Dome Combustion Chamber

Een Twin Dome Combustion Chamber is een verbrandingsruimte met een dubbele koepelvorm (dome) bij sommige motorfietsen van het merk Suzuki, o.a de Suzuki GR 650. Hierin ontstaan twee grote blusspleten die zorgen voor een goede werveling van het mengsel. Dit is vergelijkbaar met de Side Squish Combustion Chambers van Harley-Davidson Evolution-blokken.


Scottish Six Days Trial

Internationale trialwedstrijd met motorfietsen gedurende zes dagen, gehouden in Schotland sinds 1909. In feite is dit een Reliability Trial, die ook wel six days heet.


Sagittaria

Sagittaria is de botanische naam van een geslacht van waterplanten in de waterweegbreefamilie (Alismataceae). Verschillende soorten hebben knollen die als voedselopslagplaats dienen. Deze zijn eetbaar en worden in Noord-Amerika en Oost-Azië in het wild verzameld of als oogst geteeld.

In België en Nederland komt het pijlkruid (Sagittaria sagittifolia) van nature voor. Tevens kan men als verwilderde exoot het breed pijlkruid (Sagittaria latifolia) aantreffen.


Noord-Luzonneusrat

De Noord-Luzonneusrat (Crunomys fallax) is een knaagdier dat voorkomt in de Filipijnse Sierra Madre in de provincie Isabela in het noordoosten van Luzon. Er is slechts één exemplaar bekend, dat in 1894 werd gevangen door John Whitehead. Het werd overdag geschoten op 300 m hoogte in laaglandregenwoud, bij de oever van een rivier.

De Noord-Luzonneusrat is een relatief kleine soort, met een tweekleurige staart die veel korter is dan de kop-romplengte. De vacht is stekelig. De rug is grijsbruin, de buik lichtgrijs, met een geleidelijke overgang.


Vorstendom Saksen-Hildburghausen

Het vorstendom Saksen-Hildburghausen was een vorstendom dat bestuurd werd door de (Ernestijnse linie van het Huis Wettin in de huidige Duitse deelstaat Thüringen.

Het vorstendom ontstond in 1680 toen het hertogdom Saksen-Gotha, dat de zoons van hertog Ernst I de Vrome sinds diens dood in 1675 gezamenlijk regeerden, werd opgedeeld.

Het Hauptteilungsvertrag van 24 februari 1680 kende aan hertog Ernst II de ambten Hildburghausen, Heldburg, Eisfeld, Veilsdorf en de helft van Schalkau toe. Het vorstendom was niet zelfstandig, maar vormde een soort autonoom gebied binnen Saksen-Gotha-Altenburg (Nexus Gothanus).

In 1683 werd het ambt Königsberg van Saksen-Römhild gekocht, waarna in 1684 de residentie te Hildburgausen werd gevestigd| Het Liberationsrezess van 10 april 1702 bracht de volledige zelfstandigheid. Verder werd een aandeel verworven in de stem op de Rijksdag van het vorstelijk graafschap Henneberg. Deze stem was in bezit van het hertogdom Saksen-Gotha-Altenburg. Ten slotte werd toegezegd dat na het uitsterven van Saksen-Römhild het ambt Behrungen bij Saksen-Hildburghausen zou komen.

In 1703 werd de primogenituur ingevoerd, zodat het vorstendom niet verder gedeeld kon worden. In 1705 werd het ambt Sonnefeld van Saksen-Coburg verworven. Van 1711 tot zijn dood in 1715 voerde de hertog het senioriaat van de Ernestijnse hertogen. Gedurende die tijd bestuurde hij het ambt Oldisleben. In 1711 werd na het uitsterven van Saksen-Römhild in 1719 het ambt Behrungen in bezit genomen.

Het huwelijk van hertog Ernst II met Henriette van Waldeck-Eisenberg had het graafschap Culemborg en de heerlijkheid Werth in het bezit van de familie gebracht. De heerlijkheid Werth werd in 1709 aan het prinsbisdom Münster verkocht en het graafschap Culemborg in 1720 aan de Staten-Generaal van de Nederlanden.

In 1723 werd het ambt Schalkau aan Saksen-Meiningen verkocht. In een poging het ambt terug te krijgen brak in hetzelfde jaar de Schalkauer Kersenoorlog uit.

Hildburghausen werd in 1684 tot residentiestad verheven en dienovereenkomstig bebouwd. De geldverslindende levensstijl en bouwwerken van de hertogen waren echter funest voor de financiën van het land. Onder hertog Ernst Frederik III Karel namen de schulden dermate vormen aan, dat de staat in 1769 onder keizerlijke curatele werd gesteld. Het land werd door een keizerlijke schuldencommissie (Debitkommission) bestuurd, die onder leiding stond van de hertogin van Saksen-Meiningen en prins Jozef, een oudoom van de hertog.

In 1773 nam prins Jozef het senioriaat over met het ambt Oldisleben. Dit gebeurde onder protest van Saksen-Coburg en Saksen-Weimar, die van mening waren dat het senioriaat alleen door een regerend hertog kom worden uitgeoefend. Van 1780 tot 1787 voerde prins Josef de voogdij.

Saksen-Hildburghausen trad in 1806 toe tot de Rijnbond. Pas toen werd het vorstendom Saksen-Hildburghausen formeel een hertogdom.


Jean-Baptiste Willermoz

Jean-Baptiste Willermoz (Lyon, 10 juli 1730 - Lyon, 5 mei 1824) was een Frans mysticus en vrijmetselaar. Hij ligt begraven op het kerkhof van Loyasse in Lyon, vlak bij het graf van Meester Philippe.


Cladonia

Cladonia (rendiermossen, bekermossen en heidestaartjes) is een korstmossengeslacht van ongeveer 350 soorten. 59 daarvan worden in Nederland aangetroffen, waarvan 16 soorten op de Rode Lijst staan. Verschillende soorten rendiermos worden soms in een apart geslacht Cladina ingedeeld, maar DNA-onderzoek wijst er op dat ook deze soorten bij Cladonia zouden moeten worden ingedeeld.

Cladonia wordt gekenmerkt doordat de vertakkingen zich hebben ontwikkeld uit sporenproducerende structuren. De vertakkingen zijn hol en hebben meestal een afwijkend gekleurd uiteinde.

In de Amerikaanse staat Florida wordt de beschermde en uiterst zeldzame Cladonia perforata gevonden; er zijn slechts 27 vindplaatsen van deze soort bekend.


Java-aap

De java-aap of krabbenetende makaak (Macaca fascicularis) is een aap van het geslacht makaken (Macaca), die van nature voorkomt in Zuidoost-Azië.


Crunomys celebensis

Crunomys celebensis is een knaagdier dat voorkomt in het laaglandregenwoud van Midden-Celebes, op 820 tot 1070 m hoogte. Er zijn drie exemplaren bekend, waarvan er twee 's middags werden gevangen, zodat de soort waarschijnlijk overdag actief is.

C. celebensis is groter dan C. fallax en iets kleiner dan C. melanius. Hij heeft een kort en breed hoofd, een gedrongen lichaam, kleine oren, korte poten, smalle achtervoeten en een korte staart. De vacht is zacht. Daarnaast heeft de soort een aantal craniale kenmerken die verschillen van de andere soorten. De voortanden zijn breed en de kiezen relatief klein.

In de beschrijving van Sommeromys werd C. celebensis uitvoerig met die soort vergeleken. Hoewel deze twee soorten op het eerste gezicht niet op elkaar lijken, delen ze een aantal unieke kenmerken. Daarom is er gesuggereerd dat C. celebensis en Sommeromys verwant zijn.


Crunomys melanius

Crunomys melanius is een knaagdier dat voorkomt op Mindanao, Camiguin en Leyte in de zuidelijke Filipijnen. Er zijn tien exemplaren bekend, vijf uit Camiguin, vier uit Mindanao en één uit Leyte. C. melanius komt voor in bosgebieden van zeeniveau tot 1550 m hoogte. Over het algemeen schijnt hij niet algemeen te zijn.

De populatie van Leyte werd oorspronkelijk als een aparte soort, C. rabori, beschreven. Die soort was groter en had een minder donkere vacht. Later is dat echter herkend als het gevolg van leeftijdsvariatie: het exemplaar uit Leyte was een oud exemplaar, terwijl de twee exemplaren uit Mindanao die toen bekend waren jonger zijn. Deze soort heeft een donkerbruine rug en een grijsbruine buik en flanken. De vacht is stekelig. Jongere exemplaren hebben een wat donkerdere, minder stekelige vacht.


Hertogdom Anhalt-Dessau-Köthen

Het hertogdom Anhalt-Dessau-Köthen (Duits: Herzogtum Anhalt-Dessau-Köthen) was een Duitse staat die bestond van 1853 tot 1863. Het land was lid van de Duitse Bond. Het land werd geregeerd door het huis Anhalt-Dessau, uit de dynastie van de Ascaniërs. De hoofdstad en het hof waren gevestigd in Dessau. Andere residenties waren Mosigkau, Oranienbaum, Zerbst en Köthen.

Anhalt-Dessau-Köthen lag in midden-Duitsland en bestond uit twee van elkaar gescheiden gebieden met een aantal kleinere exclaves. Het grootste deel van het land, met de steden Dessau, Zerbst en Köthen, lag aan beide zijden van de rivier de Elbe. Het landsdeel rond Sandersleben en Warmsdorf werd van de rest van het land gescheiden door Anhalt-Bernburg.

Anhalt-Dessau-Köthen ontstond in 1853 door de vereniging van Anhalt-Dessau en Anhalt-Köthen. In 1847 was hertog Hendrik van Anhalt-Köthen kinderloos overleden en had Leopold IV Frederik van Anhalt-Dessau diens hertogdom geërfd. Voor 1853 werden de hertogdommen in personele unie bestuurd. In 1863 erfde Leopold IV Frederik ook Anhalt-Bernburg en werd heel Anhalt verenigd tot een staat.


Crunomys suncoides

Crunomys suncoides is een knaagdier dat voorkomt op Mount Kitanglad op Mindanao, een eiland in de Filipijnen. Er is slechts één exemplaar bekend. De soortnaam suncoides is afgeleid van het spitsmuizengeslacht Suncus, waar ook de muskusspitsmuis (Suncus murinus) toe behoort, die op het eerste gezicht veel op C. suncoides lijkt.

Deze soort heeft een oranjebruine vacht, lange voorvoeten met lange klauwen, een tweekleurige staart die ongeveer even lang is als de kop-romplengte, een smalle schedel, dunne kaken en kleine kiezen. Hij weegt 37 gram. Een aantal van deze kenmerken komt overeen met die van C. celebensis uit Celebes. Het karyotype is 2n=36, FN=36.

Andere zoogdieren die in hetzelfde gebied als C. suncoides zijn gevangen zijn de knaagdieren Apomys hylocetes, Apomys insignis, Limnomys bryophilus, Limnomys sibuanus en Tarsomys apoensis, de Filipijnse toepaja (Urogale everetti), de Filipijnse haaregel (Podogymnura truei), de spitsmuis Crocidura beatus en de vleermuizen Alionycteris paucidentata, Haplonycteris fischeri, Macroglossus minimus, Rhinolophus inops en Pipistrellus javanicus.


ACS

Actividades de Construcción y Servicios, een grote Spaanse bouwonderneming; ACS-staten, de landen in Afrika, het Caribisch gebied en de Stille Oceaan met een speciale band met de Europese Unie; Associatie van Caribische Staten, ook wel ACS-staten genoemd; Advanced Camera for Surveys; American Chemical Society, een Amerikaans scheikundig genootschap; Acuut coronair syndroom.


Suytkade

Suytkade is het nieuwste stadsdeel van de gemeente Helmond. De wijk wordt vanaf 2005 ontwikkeld en zal bij voltooiing onder andere bestaan uit 1000 huizen. Ook is er bij Suytkade plaats voor kantoren, 'schone' industrie, ontspanning en onderwijs (MBO/HBO) op een zogenaamde "Groen campus".

Het nieuwe stadsdeel ligt ten zuiden van de spoorlijn Eindhoven-Venlo op het terrein van de voormalige Hatéma fabrieken. Ten westen ligt het gebouwencomplex de Nederlandsche Cacaofabriek.


Rijpelberg (wijk)

Rijpelberg, in de volksmond vaak De Rijpel genoemd, is een woonwijk in het oosten van de Noord-Brabantse stad Helmond. In 1978 werd begonnen met de bouw van Rijpelberg in het kader van de aanwijzing van Helmond als groeistad. Rijpelberg is een wijk met veel openbaar groen, dat op sommige plaatsen bestaat uit stukken bos die reeds aanwezig waren voor de aanleg van de wijk. De in de wijk aanwezige fietspaden volgen het verloop van vroegere landwegen.

De wijk heeft ook zijn eigen wijkblad, genaamd het Hofkompas. Het blad wordt een keer per maand uitgegeven.


Augusto Boal

Augusto Boal (Rio de Janeiro, 16 maart 1931- aldaar, 2 mei 2009) was een Braziliaans dramaschrijver, regisseur en theaterwetenschapper.


Whistling Jack Smith

Whistling Jack Smith (op de televisie pseudoniem van Billy Moeller, 2 februari 1946) is een fictief Brits muzikant. In 1967 werd hij beroemd met de fluitsingle I was kaiser Bill's batman. Op de single zelf is overigens niet Billy Moeller zelf te horen, maar de groep Mike Sammes Singers (die een jaar eerder een hit scoorden met Somewhere my love). Billy Moeller werd bij de groep gehaald toen de single een hit werd.

Zijn artiestennaam is een parodie op Whispering Jack Smith, eigenlijk Jacob Schmidt (1896-1950).


Startbeveiliging

Een startbeveiliging is een elektrische beveiliging die het starten van een motorfiets voorkomt indien deze bijvoorbeeld in de versnelling staat of de jiffy nog uit staat.

Dit is van belang om te voorkomen dat de motorfiets plotseling vooruit schiet als er in de versnelling gestart wordt. De motorfiets staat immers nooit op de handrem. Bij de meeste motorfietsen wordt de startbeveiliging uitgeschakeld wanneer de koppeling wordt ingeknepen, maar soms moet de versnellingsbak echt in de neutraalstand staan.


Starthek

Een starthek is een hek waarmee motorcross-wedstrijden gestart worden.

Alle deelnemers nemen achter dit hek plaats. Het hek bestaat uit een aantal metalen bogen (voor elke deelnemer één) die tegelijk neergeklapt worden. Bij de modernere uitvoeringen blijft een gedeelte staan wanneer een coureur te vroeg van start gaat, waardoor hij als laatst moet starten. Het starthek is uitgevonden door de Tsjechische ingenieur Horak, die ook de Horak-motorfiets bouwde.


Brulapen

De brulapen (Alouatta) is een geslacht uit de familie van de grijpstaartapen (Atelidae). De wetenschappelijke naam van het geslacht werd in 1799 gepubliceerd door Bernard Germain de Lacépède. Dit geslacht bestaat uit twaalf soorten. De brulapen behoren samen met de spinapen tot de grootste apen van de Nieuwe Wereld. De brulapen danken hun naam aan de brulkoren die de dieren rond zonsopgang laten horen.


Messier 46

M46 (Messier 46 / NGC 2437) is een open sterrenhoop in het sterrenbeeld Achtersteven (Puppis). Hij werd ontdekt door Charles Messier in 1771 en vervolgens door hem opgenomen in zijn lijst van komeetachtige objecten als nummer 46.

M46 ligt op ongeveer 5400 lichtjaar van de Aarde en meet 30 lichtjaar in diameter. Er zijn zo'n 500 sterren lid van deze hoop waaronder 150 die helderder zijn dan magnitude 13.

De planetaire nevel NGC 2438 lijkt zich in de sterrenhoop te bevinden maar in werkelijkheid ligt deze slechts toevallig in dezelfde richting als M46.


Didier Reynders

Didier J.L. Reynders (Luik, 6 augustus 1958) is een Belgisch politicus van de Mouvement Réformateur (MR). Tussen 1999 en 2019 was hij 20 jaar lang onafgebroken minister in de Belgische federale regering.


Anne-Marie Lizin

Anne-Marie Lizin-Vanderspeeten (Hoei, 5 januari 1949 – aldaar, 17 oktober 2015) was een Belgische politica. Tot 27 januari 2009 was ze lid van de PS. Ze was senator en was 25 jaar lang de burgemeester van Hoei. Ze was licentiate in de economische wetenschappen (ULg).


Categorie:Vrij besturingssysteem

Deze categorie bevat besturingssystemen voor computers, die als vrije software beschikbaar zijn.


Oblaat

Een oblaat of oblate (van het Latijn: oblatus = opgedragen) kan verschillende betekenissen hebben: Lid van een religieuze orde, die in plaats van geloften, slechts een oblatie of toewijding aan de kloosteroverste aflegt. Ook donati of kloosterlijke oblaten genaamd. Een jongen die eertijds (vóór de 11e eeuw) in een klooster werd opgevoed met het doel om later te zullen intreden, (vooral) bij de benedictijnen. Deze praktijk raakte in onbruik vanaf de 12e eeuw en werd definitief afgeschaft door het Concilie van Trente. Seculiere (in de wereld levende) oblaten van de oude monnikenorden (met name de benedictijnen). Deze werden in 1895 door paus Leo XIII op één lijn gesteld met de leden van de Derde Orde (of tertiarissen) van de bedelorden. Lid van verschillende mannelijke en vrouwelijke religieuze genootschappen: de Oblaten van Sint-Franciscus van Sales de Oblaten van de Onbevlekte Maagd Maria (O.M.I.) de Oblaten van de H. Ambrosius (Ambrosianen) de Oblaten van de H. Jozef (O.S.I.) de Oblaten van de Heiligen Gaudentius en Carolus de Oblaten van de Heiligen Ambrosius en Carolus De aangezochte, hem tot wie een aanbod is gericht (in de rechtspraak) Gewijd avondmaalsofferbrood (protestantisme) of de gebeden bij de opdracht van brood en wijn tijdens de misviering. Een afgeplatte bol (sferoïde).


Startnummer (motorsport)

Een startnummer in de motorsport is een nummer op een wedstrijdmotor.

Welk nummer een rijder krijgt wordt in Europa bepaald door zijn plaats op de ranglijst van het afgelopen seizoen. Desondanks houden veel coureurs vast aan hun favoriete nummer, bijvoorbeeld Barry Sheene (7), Kevin Schwantz (34), Loris Capirossi (65) en Loris Reggiani zelfs nr. 13. Valentino Rossi gebruikt het nummer 46 als eerbetoon aan zijn vader Graziano die met dit nummer zijn eerste Grand Prix won.

Tegenwoordig is men van dit systeem afgeweken om de teams meer mogelijkheden te geven de teamkleuren te gebruiken.

In het Amerikaanse AMA-kampioenschap heten de startnumers National Numbers. De beste 99 rijders krijgen de 2-cijferige nummers, de 1-cijferige nummers zijn voorbehouden aan (voormalige) kampioenen, de 1 (AMA Number One) aan de kampioen van het afgelopen jaar. De overige starters in het AMA kampioenschap krijgen 3-cijferige nummers. Nieuwelingen krijgen 1, 2 of 3 cijfers gevolgd door een letter. De startnummers zijn niet afhankelijk van de positie in het seizoen. Ook hier houden veel coureurs hun favoriete nummer hun gehele carrière vast en gebruiken het zelfs als synoniem (bijvoorbeeld Number Nine = Gary Nixon).


Otto von Bray-Steinburg

Otto Camillus Hugo Gabriel Graf von Bray-Steinburg (Berlijn, 17 mei 1807 - München, 9 januari 1899) was een Beiers diplomaat en staatsman.

Evenals zijn vader, de uit Rouaan afkomstige François Gabriel de Bray, koos hij voor een carrière in de diplomatie. Hij werd attaché bij het Beierse gezantschap te Wenen, vervolgens in enkele Italiaanse staten, daarna gezantschapsraad te Parijs en van 1843 tot 1859 met enige onderbrekingen buitengewoon gezant in Sint-Petersburg.

In 1846 werd hij te München minister van Buitenlandse Zaken, maar hij trad reeds op 13 februari af. Deze functie aanvaardde hij in 1848 opnieuw, evenals die van minister van het Koninklijk Huis. Hij trad 5 maart 1849 echter opnieuw af en keerdere enige maanden later terug naar Sint-Petersburg.

Hij was in 1859/1860 gezant te Berlijn en vervolgens te Wenen. In 1870 benoemde koning Lodewijk II hem als opvolger van Chlodwig zu Hohenlohe-Schillingsfürst tot premier en minister van Buitenlandse Zaken. In deze hoedanigheid onderhandelde hij over het toetreden van Beieren tot de Noord-Duitse Bond. Hoewel hij de Beierse zelfstandigheid zo veel mogelijk trachtte te bewaren, sloot hij in 1870 de verdragen die het toetreden van het land tot het nieuwe Duitse Keizerrijk bewerkstelligden.

Hij werd om zijn oppositie tegen de Beierse Kulturkampf-politiek in 1871 ontslagen. Daarna was hij tot 1897 wederom gezant te Wenen.

Bray Bray-Steinburg, Otto von


Startrol

Een startrol is een rol waar een dragrace-motor met het achterwiel op wordt geplaatst om hem zodoende te starten.

De rol kan eenvoudig worden aangedreven door er naast de motorfiets een aangedreven autowiel op te zetten. De startrol werd tot 1990 voornamelijk gebruikt bij motorsprint en dragrace. Tegenwoordig is een externe startmotor (die op een krukas-einde wordt gezet) verplicht, bij streetbike een normale startmotor.

Racers van het wereldkampioenschap wegrace worden soms nog wel met een startrol onder het achterwiel gestart. De startrol wordt dan door een benzinemotortje aangedreven.


Sterrijden

Sterrijden is een mogelijkheid voor 'gewone' motorrijders om op het circuit te rijden.

Bekend uit het verleden zijn de sterrendagen op Zandvoort, maar tegenwoordig worden ze ook op het circuit van Assen georganiseerd. Na een aantal ronden achter een marshal om het circuit te leren kennen, wordt ieders tijd geklokt. Deze wordt vermeld op een certificaat en men ontvangt zijn ster.


Sterrit

Een sterrit is een clubrit van een motorclub.

Bij een sterrit gaat het voornamelijk om het rijden van grote afstanden. Men moet bijvoorbeeld een aantal vastgestelde plaatsen bezoeken, die nogal ver uit elkaar liggen. Punten kunnen verdiend worden met de afstand vanaf het startpunt en het aantal letters van een gemeente. Het reglement kan er als volgt uitzien: De startplaats in het voorbeeld is Weert in Limburg. er worden letters gebruikt uit een vooraf gekozen woord (bijvoorbeeld uitlaat), er worden – met de letters uit dit woord – voorkeursplaatsen vastgesteld die men moet bezoeken (bijvoorbeeld Ulvenhout, Itteren, Tilburg, Landgraaf, Aalsmeer, Amersfoort, Tubbergen), elke plaats op de voorkeurslijst levert 100 punten op, elke kilometer vanaf het startpunt (Weert) levert 1 punt op, elke letter van de bezochte plaats levert 10 punten op.

Dit resulteert in een onhaalbare afstand van ongeveer 700 km. Deelnemers zullen dus zelf moeten kiezen welke plaatsen ze vervangen. In plaats van Tubbergen zou men naar een andere plaats met een "T" kunnen rijden, bijvoorbeeld het dichtbijgelegen Thorn. Tubbergen levert 100 + 192 + 90 = 382 punten op, Thorn staat niet op de voorkeurslijst en levert slechts 15 + 50 = 65 punten op, maar het is wel te halen.

In het verleden moest men, met behulp van een landkaart, behoorlijk rekenen en creatief zijn om een zo gunstig mogelijke route uit te stippelen. Met de komst van gps is wat dat betreft de lol er enigszins af. Het is de organisatie van een sterrit wel mogelijk het gebruik hiervan te verbieden, maar dit is niet te controleren.

Een supersterrit is Australia Endurance Riding.


Potato (Debian)

Potato is de codenaam van Debian 2.2. Deze werd genoemd naar het personage Potato Head uit de animatiefilm Toy Story. Potato was de stable-versie van 15 augustus 2000 tot 19 juli 2002, toen die door Debian 3.0 (woody) werd opgevolgd.

Bij het verschijnen was Potato beschikbaar voor 6 architecturen: Alpha, ARM, Intel x86, Motorola 680x0, PowerPC en SPARC. Potato was de eerste versie van Debian die ook beschikbaar was voor de PowerPC- en ARM-architecturen. De versie werd opgedragen ter nagedachtenis van Joel "Espy" Klecker, een ontwikkelaar van Debian.


Topologische vectorruimte

Topologische vectorruimten zijn het centrale studieobject van een tak van de wiskunde die functionaalanalyse heet.


Woody (Debian)

Woody is de codenaam van Debian 3.0. Deze werd genoemd naar het personage Sheriff Woody uit de animatiefilm Toy Story. Woody was de stable-versie van 19 juli 2002 tot 6 juni 2005, toen die door Debian 3.1 (sarge) werd opgevolgd.

Woody was de eerste versie van Debian die ook beschikbaar was voor HP PA-RISC, Intel IA-64 en MIPS.


Woody

Woody (Debian), een versie van Debian Woody (Toy Story), een personage uit de Toy Story-tekenfilms Woody, werktitel van de Britse televisieserie SunTrap Woodie, een stationwagen waarvan een deel van de carrosserie van hout gemaakt is of daarmee afgewerkt.


Sarge (Debian)

Sarge is de codenaam voor de Debian 3.1. Deze werd genoemd naar het personage Sarge uit de animatiefilm Toy Story. Sarge ging van testing over naar stable op 6 juni 2005, en volgde zo woody op, die de Debianversie is die het langst de stableversie is geweest.

Sarge kan geïnstalleerd worden door middel van de Debian-Installer, een nieuwe en gemakkelijker installatieroutine, met geïntegreerde hardware-detectie en X-configuratie. Configuratie is eveneens eenvoudiger gemaakt, door de integratie van het hulpmiddel debconf in de meeste bestaande pakketten.


Amber (bier)

Amber is een benaming die gebruikt wordt voor sommige bieren van hoge gisting. In tegenstelling tot wat het doet vermoeden, verwijst het woord "amber" niet naar de biersoort, maar slaat het enkel op de kleur van het bier, amberkleurig dus.

Deze kleur wordt verkregen wanneer de brouwer zogenaamde "special B" mout gebruikt tijdens het brouwproces. Een gedeelte van de gerst is namelijk wat zwaarder gebrand en zal kleurstoffen afgeven. Deze kleuren het bier. Ook zorgen deze granen voor een wat intensere smaak van bijvoorbeeld kruiden of karamel.


Etch (Debian)

Etch is een codenaam voor de Debian 4.0, een Linuxdistributie. Sinds het verschijnen van de vorige stable-versie, 3.1 (sarge) op 6 juni 2005, was dit de testing-versie van Debian. Deze versie werd genoemd naar het personage Etch, een Etch-A-Sketch, uit de animatiefilm Toy Story. Op paasdag 8 april 2007 werd Etch door de Debianontwikkelaars als voltooid beschouwd, en werd het de nieuwe stable. Etch werd tot februari 2010 ondersteund met beveiligingsupdates. De opvolger voor Etch is Lenny (Debian 5.0).

Etch was beschikbaar voor de architecturen Alpha, ARM, HP PA-RISC, Intel x86, IA64, AMD64, MIPS, PowerPC, IBM S/390 en SPARC.

Sinds Etch is X.org de standaard displayserver.


Jacques de Molay

Jacques de Molay (Molay?, omstreeks 1240-1250 - Parijs, 11 maart 1314 (18 maart 1314)) was waarschijnlijk de laatste grootmeester van de Orde van de tempeliers.


Oldskool hiphop

Oldskool hiphop is hiphopmuziek die gemaakt is in de beginperiode van deze cultuur. Het gaat om het eind van de jaren 1970 en midden jaren 1980.


Patrick Haemers

Patrick Haemers (Schaarbeek, 2 november 1952 – Vorst, 14 mei 1993) was een Belgisch crimineel.

Hij maakte in de jaren 80 deel uit van het Brusselse misdaadmilieu. Hij was tevens lid van de naar hem vernoemde "bende Haemers" (hoewel hij niet de leider van de bende was), die verder bestond uit o.a. zijn vrouw Denise Tyack, Thierry Smars, Philippe Lacroix, Marc Van Dam, Basri Bajrami en Kapllan Murat. Wegens zijn gewelddadige overvallen op verscheidene geldtransporten werd hij beschouwd als een Belgische topgangster. In 1989 werd hij internationaal bekend, nadat bleek dat hij oud-premier Paul Vanden Boeynants had ontvoerd. Fysiek viel Haemers op vanwege zijn grote lichaamslengte, opvallend blauwe ogen, en blonde haren. Hij kreeg dan ook soms de bijnaam Le Grand Blond. In 1993 pleegde hij zelfmoord in zijn gevangeniscel.


Filipijnse vliegende hond

De Filipijnse vliegende hond (Acerodon jubatus) is een soort uit de familie van de vliegende honden die alleen voorkomt in de Filipijnen. Er wordt gezegd dat dit de grootste vleermuis ter wereld is.


Echinodorus

Echinodorus is de botanische naam van een geslacht van Noord- en Zuid-Amerikaanse water- en moerasplanten behorend tot de waterweegbreefamilie (Alismataceae). Ze worden submers veel gebruikt als aquariumplanten. Hiervoor worden vele soorten commercieel gekweekt, en ook steeds meer cultivars en hybriden verschijnen op de markt. Een kleine groep, waaronder de populaire kleinblijvende Echinodorus tennelus, wordt nu bij een nieuw geslacht Helianthum ingedeeld, bijvoorbeeld Helianthum tennelum en H. bolivianum.

In Nederland komt het geslacht Baldellia voor, dat vroeger ook wel tot Echinodorus werd gerekend.


Bullimus bagobus

Bullimus bagobus is een knaagdier uit het geslacht Bullimus dat voorkomt op de eilanden Bohol, Calicoan, Dinagat, Leyte, Maripipi, Mindanao, Samar en Siargao in de zuidelijke Filipijnen.

Deze soort heeft een kop-romplengte van 225 tot 275 mm, een staartlengte van 175 tot 196 mm, een achtervoetlengte van 52 tot 61 mm, een oorlengte van 26 tot 32 mm en een gewicht van 340 tot 600 gram. Op de staart zitten 9 of 10 haren per centimeter. De haren zijn tot 40 mm lang.

De populatie van Samar en Calicoan is beschreven als een aparte ondersoort, Rattus bagobus barkeri, en de populatie van westelijk Mindanao als een aparte soort, Rattus rabori (later Bullimus rabori), maar volgens recente analyses verschillen de vormen nauwelijks. Wel is er wat geografische variatie: exemplaren uit westelijk Mindanao zijn het grootste, en exemplaren uit noordoostelijk Mindanao en de andere eilanden zijn kleiner.


Bullimus luzonicus

Bullimus luzonicus is een knaagdier uit het geslacht Bullimus dat voorkomt op Luzon, in de provincies Kalinga, Benguet, Aurora en Camarines Sur, op 200 tot 2400 m hoogte. De populaties van noordelijk en zuidelijk Luzon zijn niet van elkaar te onderscheiden. B. bagobus lijkt op B. luzonicus, maar er zijn enkele verschillen.

Deze soort heeft een kop-romplengte van 234 tot 267 mm, een staartlengte van 190 tot 233 mm, een achtervoetlengte van 49 tot 56 mm, een oorlengte van 28 tot 33 mm en een gewicht van 350 tot 520 gram. Op de staart zitten 8 tot 10 haren per centimeter. De haren zijn tot 40 mm lang.


Bullimus

Bullimus is een geslacht van knaagdieren dat voorkomt in de Filipijnen. Het behoort tot de zogenaamde "New Endemics" en is dus verwant aan geslachten als Rattus, Limnomys, Tarsomys, Tryphomys en Abditomys.

De leden van dit geslacht hebben een vrij korte staart, lange, vrij brede achtervoeten en 1+1+2=8 mammae. Het geslacht heeft een groot aantal distinctieve craniale kenmerken.


Melde

Melde (Atriplex) is een geslacht van kruidachtige en struikvormige planten uit de amarantenfamilie (Amaranthaceae). Het geslacht kent honderd tot tweehonderd soorten.

De ecologie van de planten in dit geslacht is zeer gevarieerd: sommigen zijn woestijnplanten, andere groeien juist aan de kust en zijn zoutplant (halofyt); andere soorten hebben een vochtig milieu nodig. Zoutplanten zijn zeer tolerant voor zout en slaan het op in hun bladeren. Deze worden soms ingezet om grond te ontzilten. Veel soorten zijn eetbaar.

De soorten uit het geslacht komen wijd verspreid voor in gematigde en subtropische regionen.

De tuinmelde (Atriplex hortensis) wordt ook wel "rode spinazie" genoemd. Deze eenjarige plant wordt als bladgroente gekweekt en heeft een zoute, spinazieachtige smaak. De plant kan 1-2 m hoog worden en de bladeren worden als spinazie gekookt of in salades verwerkt.

Verschillende soorten dienen als waardplant voor de rupsen van diverse vlindersoorten, waaronder Actebia fennica, duinworteluil (Agrotis ripae), Coleophora adspersella, Coleophora motacillella, Coleophora saxicolella, Coleophora squalorella, Coleophora sternipennella, Coleophora unipunctella, Coleophora versurella, Coleophora vestianella, mendicabeer (Diaphora mendica), Discestra trifolii, Emmelina monodactyla, Epatolmis caesarea, Eupithecia simpliciata, Goniodoma auroguttella, Hadula trifolii, groente-uil (Lacanobia oleracea), variabele w-uil (Lacanobia suasa), kajatehoutspanner (Pelurga comitata), Scythris limbella, Sitochroa verticalis, lieveling (Timandra comae) en meldevlinder (Trachea atriplicis).


Tarsomys

Tarsomys is een geslacht van knaagdieren uit de onderfamilie muizen en ratten van de Oude Wereld (Murinae) dat voorkomt in de bergen van Mindanao in het zuiden van de Filipijnen. De naam is afgeleid van de Griekse woorden ταρσος "plat deel van de voet tussen de tenen en de hiel" en μυς "muis". Die naam kreeg het omdat het aantal "knobbels" op de voet de ontdekker, Edgar Mearns, opviel. Tarsomys is het nauwste verwant aan Limnomys, en verder aan geslachten als Bullimus, Tryphomys, Abditomys en misschien ook Rattus everetti.

De soorten van Tarsomys zijn niet erg groot. Ze hebben een korte staart, lange achtervoeten, lange klauwen (het langste aan de voorvoeten) en een korte, stekelige of lange, zachte vacht. De rug is bruingrijs of kastanjekleurig, de buik grijsachtig wit of donkerbruin, de ledematen zijn geelbruin, ongepigmenteerd of donkerbruin, de staart is eenkleurig. Het aantal mammae bedraagt 1+2=6.

De beide soorten, Tarsomys apoensis en Tarsomys echinatus, komen allebei alleen voor op enkele bergen op Mindanao. Ze lijken niet erg op elkaar. Er zijn nog geen dertig exemplaren bekend.


Gerard van Maasakkers

Gerard van Maasakkers (Nuenen, 26 maart 1949) is een Nederlands zanger uit Noord-Brabant die in het Brabants dialect zingt. Zijn bekendste liedje is "Hee goade mee". Het is ook tevens een van zijn oudste liedjes. Het nummer staat ook ieder jaar hoog in de Brabantse top 100


Louise van Saksen-Altenburg

Marie Agnes Louise Charlotte (Altenburg, Duitsland, 11 augustus 1874 — aldaar, 14 april 1953), Prinses van Saksen-Altenburg, was de dochter van Maurits van Saksen-Altenburg en Augusta van Saksen-Meiningen. Haar vader was de zoon van George van Saksen-Altenburg en dus de broer van Ernst I van Saksen-Altenburg. Haar moeder was de dochter van Bernhard II van Saksen-Meiningen. Haar oom Ernst I werd opgevolgd door Louise's broer Ernst II van Saksen-Altenburg.


Eduard van Anhalt

Eduard George Willem Maximiliaan (Dessau, 18 april 1861 – Berchtesgaden, 13 september 1918) was van 21 april tot 13 september 1918 hertog van Anhalt.


Tarsomys apoensis

Tarsomys apoensis is een knaagdier uit het geslacht Tarsomys dat voorkomt op de bergen Mount Malindang, Mount Kitanglad en Mount Apo op Mindanao in de Filipijnen. Hij is genoemd naar Mount Apo, de eerste berg waar hij gevonden is. De soort is waarschijnlijk overdag actief, leeft op de bodem en eet ongewervelden.

T. apoensis is een middelgrote muis met een korte, eenkleurige staart, een donkere, lange en vrij zachte vacht en lange scherpe klauwen. De vacht is kastanje van kleur. De kop-romplengte is 112 tot 156 mm, de staartlengte 108 tot 183 mm, de achtervoetlengte 30 tot 33 mm en de oorlengte 18 tot 23 mm. Er zitten 12 tot 16 haren per cm op de staart. Oppervlakkig lijkt hij op dieren als Palawanomys furvus uit Palawan en Bunomys chrysoconus uit Celebes.


De Pappenheimers

De Pappenheimers was een quiz van productiehuis Woestijnvis die bedacht werd door Tom Lenaerts. De quiz liep tien seizoenen lang op Eén en daarna nog drie seizoenen op VIER. De titel komt uit het spreekwoord zijn pappenheimers kennen, wat zoveel wil zeggen als weten wat men aan mensen heeft. In 2024 wordt er een Nederlandse versie uitgezonden op RTL 4. De Vlaming Erik Van Looy neemt de presentatie op zijn rekening.

Tom Lenaerts nam zelf de presentatie van de eerste negen reeksen voor zijn rekening, met uitzondering van de vierde, die werd gepresenteerd door Erik Van Looy omdat Lenaerts op dat moment aan een fictiereeks werkte. Om diezelfde reden gaf Lenaerts voor het tiende seizoen de fakkel door aan Steven Van Herreweghe, die sindsdien als vaste presentator fungeerde, behalve tijdens het twaalfde seizoen waarin ook hij door tijdsgebrek werd vervangen, toen door Bart Cannaerts.

In het programma nemen drie teams het tegen elkaar op. Elk team bestaat uit twee OBV's (Onbekende Vlamingen) en een BV. Zij spelen achtereenvolgens de Kennismakingsronde, Verdeel en Heers (hierna valt het team met de laagste score af) en Geven en Nemen (seizoen 1-11) of De Gouden Vraag (seizoen 12-13). Ten slotte speelt het beste team de Finale.

In 2003 werd de quiz genomineerd voor een Gouden Roos. Het programma werd in 2007 bekroond met Humo's Prijs van de Kijker.

In de aflevering van 13 december 2009 (reeks 8, afl. 5) wonnen de vrienden Pieter-Jan Declerck en Ward Schouppe 12.600 euro. Dit is het grootste bedrag ooit gewonnen in De Pappenheimers.

Het recentste seizoen (seizoen 13) had gemiddeld 478.605 kijkers en 16,7% marktaandeel op VVA 18-54. VIER besloot geen nieuw seizoen te maken.


Joachim van Pruisen

Joachim Frans Humbert (Berlijn, 17 december 1890 — Potsdam, 18 juli 1920), Prins van Pruisen, was de jongste zoon van keizer Wilhelm II van Duitsland en diens eerste echtgenote keizerin Augusta Victoria. Hij was de favoriete zoon van de keizerin.

Prins Joachim zat in het leger en kreeg uiteindelijk de rang van ritmeester bij de cavalerie.

Hij trouwde op 11 maart 1916 met prinses Marie Auguste van Anhalt, dochter van hertog Eduard van Anhalt. Ze kregen één zoon: Karel Frans Jozef Willem Frederik Eduard (1916-1975), die later zou trouwen met Henriette van Schönaich-Carolath, de dochter van keizer Wilhelms tweede echtgenote Hermine von Schönaich-Carolath.

Hij pleegde op 18 juli 1920 op 29-jarige leeftijd zelfmoord, nadat hij enige tijd aan een ernstige depressie had geleden. Joachim werd bijgezet in de Antieke tempel op het landgoed van Slot Sanssouci. Er werd gezegd dat hij zijn lot na zijn vaders troonsafstand en zijn mislukte huwelijk niet kon accepteren. Joachims dood greep zijn ouders erg aan. Keizerin Augusta is de dood van haar lievelingszoon nooit meer te boven gekomen; haar gezondheid ging erg achteruit en ze stierf op 11 april 1921.

Joachim van Pruisen is een antagonist in de Disney film Jungle Cruise uit 2021. Hierin wordt hij gespeeld door Jesse Plemons.


Aziatische auto in 1972

Dit artikel geeft een overzicht van alle Aziatische personenwagens geproduceerd in 1972 door een belangrijke autoconstructeur. De auto's staan alfabetisch gerangschikt per merk. Hier staan enkel Aziatische merken, ongeacht of ze eigendom zijn van een niet-Aziatisch concern. Ook gaat het om constructeurs die algemeen bekend zijn met auto's die algemeen voor het publiek verkrijgbaar zijn.


Tarsomys echinatus

Tarsomys echinatus is een knaagdier dat voorkomt op Mount Matutum op Mindanao. De soortaanduiding echinatus betekent "stekelig" of "prikkelig" in het Latijn en slaat op de stekelige vacht van deze soort.

Deze soort is groter dan de andere soort van zijn geslacht, T. apoensis. Die heeft een lange, zachte vacht, in tegenstelling tot de korte, stekelige vacht van T. echinatus. T. apoensis heeft ook meer schubben op de staart. T. echinatus heeft echter langere klauwen, kleinere oren en een kleinere schedel.


Marie Auguste van Anhalt

Marie Auguste Antoinette Frederique Alexandra Hilda Louise (Ballenstedt, Duitsland, 10 juni 1898 – Essen, Duitsland, 22 mei 1983), prinses van Anhalt, Prinses van Pruisen, was de dochter van Eduard van Anhalt en Louise van Saksen-Altenburg.

Ze trouwde op 11 maart 1916 met prins Joachim van Pruisen, de jongste zoon van keizer Wilhelm II van Duitsland. Door haar huwelijk kreeg ze de titel "Prinses van Pruisen". Ze kregen één zoon: Karel Frans Jozef Wilhelm Friedrich Eduard (1916-1975). Die trouwde met Henriëtte van Schönaich-Carolath, de dochter van keizer Wilhelms latere tweede echtgenote Hermine von Schönaich-Carolath. Het huwelijk van Marie en Joachim was erg ongelukkig en twee jaar na de troonsafstand van zijn vader pleegde Joachim zelfmoord. Marie hertrouwde op 27 september 1926 te Berlijn, Duitsland, met baron Johan Michael van Loën. Ze scheidden echter weer op 18 april 1935. Marie adopteerde Hans Lichtenberg, later bekend als Frederick Prinz von Anhalt, de laatste echtgenoot van Zsa Zsa Gábor.

Ze stierf op 84-jarige leeftijd.


Stratencircuit

Een stratencircuit is een racecircuit voor auto's of motorfietsen dat is aangelegd op de openbare weg.

Wegrace is in feite op openbare wegen ontstaan. Stratencircuits waren erg in zwang tot de jaren zeventig. Veel ernstige ongevallen zorgden ervoor dat er steeds minder gebruik van werd gemaakt. De TT-races in Assen werden aanvankelijk ook op boerenweggetjes gereden, die zelfs niet overal verhard waren. Het bekendste (en beruchtste) stratencircuit is de Snaefell Mountain Course op het Eiland Man (60 km openbare weg). De races hier ontstonden omdat op dit eiland geen maximumsnelheid geldt. Ook het circuit in Monaco is een bekend stratencircuit, waar ook nog steeds Formule 1-wedstrijden worden verreden.

België kende ook een aantal beroemde en beruchte stratencircuits waar in de jaren 70 de zogenaamde "Internationale koersen" op werden verreden. Het waren motorraces in de verschillende categorieën die openstonden voor racers uit de hele wereld. Bekendheden als Barry Sheene en Toni Mang kwamen naar circuits in de Ardennen en aan de kust om er hun krachten te meten. Plaatsen als Gistel, Oostende, Chimay en Gedinne waren de plaatsen waar zij elkaar bevochten.

Racen op een stratencicuit is niet aan iedereen gegeven want er is een flinke dosis moed voor nodig om met snelheden van tegen de 200 km/u tussen huizen en weilanden door te razen. Het racen op een stratencircuit is ook niet zonder gevaar. Op een volwaardig circuit zijn meestal uitloopzones en grindbakken aanwezig als een coureur de baan verlaat zodat een gemaakte fout tijdens het rijden niet altijd hoeft te leiden tot een crash. Hierdoor is ook het gevaar voor levensbedreigende ongevallen op een volwaardig circuit minder groot.


Culasi

Culasi is een gemeente in de Filipijnse provincie Antique en ligt grotendeels op het eiland Panay. Bij de laatste census in 2007 had de gemeente ruim 37 duizend inwoners.


Hooghout

Hooghout (Tilburg), een buurtschap in de gemeente Tilburg, Noord-Brabant vernederlandste vorm van hoogholtje, een Gronings type voetbrug Hooghoudt (destilleerderij), de naam van een Groningse fabrikant van dranken Sijmen Barend Hooghoudt, een Nederlandse hydroloog en natuurkundige Hooghout (bosbouw), vorm van houtproductie


Hamtic (Antique)

Hamtic is een gemeente in de Filipijnse provincie Antique op het eiland Panay. Bij de laatste census in 2007 had de gemeente ruim 42 duizend inwoners.


Laua-an (Antique)

Laua-an is een gemeente in de Filipijnse provincie Antique op het eiland Panay. Bij de laatste census in 2007 had de gemeente bijna 24 duizend inwoners.


Reformisme

Reformisme is het streven om een systeem, wetenschap of samenleving door systematische ingrepen te wijzigen en te hervormen. Politiek: het begrip kan voor de helderheid van een overzicht van maatschappijvisies beter onderscheiden worden van een religieus geïnspireerd hervormingsstreven. De bekendste reformistische stroming is het socialistisch reformisme, gericht op de socialistische hervorming van de samenleving zonder klassenstrijd binnen het economisch kapitalisme. De term wordt voornamelijk afkeurend gebruikt door aanhangers van het marxisme. De aanhangers spraken aanvankelijk met Eduard Bernstein van revisionisme, later van sociaaldemocratie of simpelweg socialisme. De bloeitijd van het reformisme is te situeren tussen het einde van de negentiende en de jaren dertig van de twintigste eeuw. In België was een pleitbezorger Hendrik de Man, in Nederland was er de SDAP met onder meer Pieter Jelles Troelstra.


Rennerskwartier

Een rennerskwartier (ook wel paddock) is de verblijfplaats van coureurs die deelnemen aan een autosport- of motorsportwedstrijd.

Soms is het rennerskwartier gecombineerd met de pitstraat. Dit is voornamelijk het geval bij sporten waarbij niet tussendoor getankt hoeft te worden.

Bij veel sportwedstrijden is het rennerskwartier in feite een camping, maar bij Formule 1 autoraces en WK motorraces staan hier zeer grote motorhomes en ontvangstpaviljoens.


Streetfighter

Streetfighter is een motorfietsclassificatie.

Een streetfighter is een kale sportieve motorfiets zonder stroomlijnkuip. Dit type ontstond toen motorrijders zelf de kuipen van hun sportmotoren sloopten om ze op die manier lichter en wendbaarder te maken. Dit ging ten koste van de stroomlijn, maar dat is op bijvoorbeeld bergweggetjes niet zo belangrijk. Zo kreeg men een naked bike met het vermogen van een sportmotor. Uiteindelijk zijn een aantal fabrikanten van motorfietsen op de vraag ingesprongen en worden streetfighters nu ook kant-en-klaar geleverd. De Italiaanse Triumph-importeur Numero Tre is al halverwege de jaren negentig begonnen Triumph's tot streetfighters om te bouwen.

Worden choppers vaak in het rijwielgedeelte verlengd, bij streetfighters gaat het net andersom en worden meestal in het rijwielgedeelte verkort. Dit wordt meestal gedaan door een steilere balhoofdhoek te maken waardoor de voorvork net iets meer rechtop komt te staan. Het resultaat is een motor die zeer scherp stuurt waardoor een buitengewoon goede wegligging in combinatie met een grote wendbaarheid mogelijk is. Dit verkorten, al spreken we over slechts enkele centimeters, geeft de motor een agressief uiterlijk. meestal wordt dat nog versterkt door minimale koplampen in een zeer klein stuurkuipje. Omdat het motorblok en de bedieningselementen goed zichtbaar zijn worden de motoren vaak opgebouwd met in het oog springende details zoals schroeven en bouten in kleur, verchroomde onderdelen en veel roestvast staal om bougiekabels en remleidingen.

De markt is sinds ongeveer 2000/2001 begonnen met op deze rage in te springen met de Oostenrijkse KTM Duke en de Italiaanse Ducati Monster, de namen zeggen al iets over hun uiterlijk en kunnen. Omdat streetfighters puur op prestatie worden gebouwd, en dan ook nog optimaal prestaties bij hoge snelheid waarbij hoge eisen aan remmend vermogen en wendbaarheid worden gesteld, zijn het geen goedkope motoren om te bouwen. Het motorblok wordt vaak ook flink opgevoerd. Ook vering, banden en daarmee de velgen, sturen en uitlaatsystemen worden flink onder handen genomen.

Soms worden streetfighters nog extra opgevoerd, bijvoorbeeld door toepassing van een turbocompressor of lachgasinjectie.

In Nederland leidt deze motorfietsklasse een nog relatief sluimerend bestaan. Dit in tegenstelling tot bijvoorbeeld Duitsland waar dit toch een zeer nadrukkelijke groep is binnen de groep motorrijders.


Oranje (Drenthe)

Oranje is een streekdorp in de gemeente Midden-Drenthe, in de Nederlandse provincie Drenthe. Het is gelegen aan het Oranjekanaal tussen Hijken en Smilde. Oranje is gesitueerd rond een voormalige aardappelzetmeelfabriek van Avebe die in het midden van de jaren tachtig sloot.


Anonymomys mindorensis

Anonymomys mindorensis is een knaagdier uit de onderfamilie der muizen en ratten van de Oude Wereld (Murinae) dat voorkomt op Mindoro in het westen van de Filipijnen. Het is een kleine, in bomen levende rat met een gedrongen lichaam en een lange staart. A. mindorensis is van slechts zes exemplaren bekend, die in 1954 en 1992 zijn gevangen bij Mount Halcon. A. mindorensis is de enige soort van het geslacht Anonymomys, dat waarschijnlijk een primitieve verwant is van Niviventer, Leopoldamys, Dacnomys en dergelijke geslachten, hoewel een verwantschap met Haeromys ook is gesuggereerd.


Streetlegal

Streetlegal is de benaming voor een motorfiets die voor gebruik op de openbare weg is goedgekeurd, maar in wedstrijden wordt gebruikt.

De naam wordt vaak vermeld bij machines die in eerste instantie voor sportgebruik zijn gebouwd, zoals de Harley-Davidson XR 750 (dirttrackracer) of de Honda XR 500 Enduro. Dit is belangrijk omdat sommige wedstrijden alleen voor streetlegal-machines open staan. In de Verenigde Staten is een machine makkelijker streetlegal te krijgen omdat motorfietsen daar meer lawaai mogen maken.

In sommige sporten, zoals Enduro en rally moeten motorfietsen streetlegal zijn, ook tijdens de wedstrijd. Ze zijn dan ook voorzien van verlichting en een kentekenplaat.


Eazy-E

Eric Lynn Wright (Compton, 7 september 1964 – Los Angeles, 26 maart 1995), beter bekend als Eazy-E, was een Amerikaans rapper, muziekproducent en platenbaas. Hij werd in de jaren tachtig bekend als lid van de controversiële rapgroep N.W.A en was oprichter van het platenlabel Ruthless Records. Eazy-E was een van de grondleggers van de gangsta rap en geldt als exponent van de westcoastrapstijl. Op 30-jarige leeftijd overleed hij aan de gevolgen van aids.


Stuurmofhoes

Stuurmofhoezen zijn leren, canvas of kunststof overtrekken die aan het stuur van een motorfiets bevestigd worden.

De handen kunnen in de moffen gestoken worden zodat ze uit de wind zitten. Nadeel: bij hogere snelheid kunnen handrem en koppeling soms niet meer bediend worden omdat de stuurmof er tegen gedrukt wordt. Stuurmofhoezen zijn vrijwel uitgestorven sinds de komst van stroomlijnkuipen en toerschermen.


Stuurrubber

Een stuurrubber is een rubber of kunststof bescherming voor het verbindingsstuk dat tussen twee stuurhelften van een crossmotor, enduromotor of offroad is aangebracht.

Dit stuurrubber is vooral bedoeld om het gezicht en de tanden van de berijder te beschermen, wanneer die bij een val met zijn hoofd voorover tegen het verbindingsstuk slaat.


Parallelliniaal

Een parallelliniaal of pleinschaal bestaat uit twee linialen zodanig beweeglijk verbonden, dat zij altijd evenwijdig aan elkaar blijven. Het is een nautisch navigatie-instrument dat wordt gebruikt voor het uitzetten en verplaatsen van koersen en peilingen op een zeekaart. Door middel van het parallel verplaatsen van een op de zeekaart uitgezette koerslijn kan op de zich op de kaart bevindende roos de koers in graden worden afgelezen. De liniaal bestaat uit twee linialen die door twee parallel lopende verbindingsstrippen van gelijke lengte aan elkaar zijn verbonden. Daardoor blijven de twee linialen altijd evenwijdig aan elkaar. Op de parallel-liniaal is vaak een graadverdeling aangebracht waarmee richtingen ten opzichte van een meridiaan afgelezen kunnen worden.

Een alternatief voor de parallelliniaal vormen navigatiedriehoeken en de Portland-plotter. Deze laatste is een brede liniaal met daarop een draaibare gradenboog. Het gebruik is eenvoudiger. Men legt de liniaal langs de koerslijn en kan direct de koers aflezen. De plotter is nauwkeuriger en ook onder ongemakkelijke omstandigheden goed te hanteren.

De zogenaamde platte navigatie met behulp van passer en parallelliniaal raakt voorts meer en meer in onbruik door het grote gemak van navigatie middels GPS en daaraan gekoppelde elektronische kaart.


Tweede Vrede van Thorn

De Tweede Vrede van Thorn werd getekend te Thorn (Toruń) op 19 oktober 1466 tussen de Duitse Orde en Polen waarmee een einde kwam aan de Dertienjarige Oorlog (1454-1466).

In deze oorlog verloor de Duitse Orde Ermland, Pommerellen en het Kulmerland met Danzig (Gdańsk) en Mariënburg (Malbork) aan Polen, en de grootmeester van de Duitse Orde moest de eed van trouw aan Polen afleggen.


Jonathan (appel)

De jonathan (ook wel 'Ulster Seedling') is de stammoeder van de jonagold en afkomstig uit de Verenigde Staten. Rond 1930 werd dit ras veel gekweekt in Nederland. Nu is dit ras enkel nog bij liefhebbers te vinden. Het is een middelgrote appel met een rode blos op een geelgroene ondergrond. Er zijn echter ook enkele kleurmutanten van helderrood tot donkerrood. De appels zijn zacht aromatisch, met witgroen vast vruchtvlees, en zijn vooral geschikt voor verse consumptie. De vrij kleine boom is zeer vruchtbaar en kent weinig beurtjaren. Het is een zeer goede bestuiver voor vele andere appelrassen die ook middentijds bloeien. Het is tevens een zelfbestuiver. Jonathan kan geplukt worden tussen 1 en 15 oktober en is tamelijk goed bewaarbaar tot maart-april.


Lijst van beiaarden in België

Deze lijst van beiaarden in België bevat een alfabetische lijst per provincie, met plaatsnamen waar zich (een) beiaard(en) bevindt of bevinden en tussen haakjes een nadere locatie.


De Kronieken van Narnia

De Kronieken van Narnia (oorspronkelijke titel: The Chronicles of Narnia) is een zevendelige kinderboekenserie van de Britse schrijver C.S. Lewis. De serie wordt beschouwd als een klassieker in de kinderliteratuur en is het bekendste werk van de schrijver, met meer dan honderd miljoen verkochte exemplaren in 47 talen. Lewis schreef de boeken in de periode 1949-1954, waarna ze door Pauline Baynes werden geïllustreerd en in Londen gepubliceerd tussen oktober 1950 en maart 1956. De Kronieken van Narnia werden verschillende keren aangepast voor radio, televisie, toneel en film. Hoewel de serie vooral Christelijke thema's behandelt, worden er ook veel aspecten teruggevonden uit de Griekse, Turkse en Romeinse mythologie. Ook Britse en Ierse sprookjesverhalen komen aan bod.

De Kronieken van Narnia vertellen het verhaal van kinderen die een centrale rol spelen in de geschiedenis van het fictieve land Narnia, een plaats waar dieren kunnen praten en magie een alledaags fenomeen is. Elk boek (met uitzondering van Het paard en de jongen) heeft in de hoofdrol een protagonist die afkomstig is uit de echte wereld en getransporteerd wordt naar Narnia om aan de roep van de leeuw Aslan gehoor te geven.


Into the West (lied)

Into the West is een lied geschreven door Fran Walsh en Howard Shore, uitgevoerd door Annie Lennox. Het wordt gebruikt bij de aftiteling van de film The Lord of the Rings: The Return of the King uit 2003. Het is een klaagzang voor hen die over de zee naar het Westen varen. Het lied won een Oscar voor het beste originele nummer geschreven voor een film bij de 76e editie van de Oscars in 2004.

Regisseur Peter Jackson deelt op de "Extended Edition" dvd van de film mee, dat de tekst van Into the West geïnspireerd is door Cameron Duncan, een 16-jarige Nieuw-Zeelandse filmmaker en vriend van Peter Jackson die tijdens de opnamen van The Return of the King stierf aan kanker.


Supercharger

Een supercharger is een compressor die gebruikt wordt om lucht onder druk in de cilinder(s) van een verbrandingsmotor te persen. Net als een turbo heeft een supercharger als doel om de motor meer kracht te laten leveren. In tegenstelling tot een turbo wordt een supercharger mechanisch met een riem of ketting door de krukas aangedreven, en niet door de uitlaatgassen.

Het voordeel van een supercharger is dat hij constant is en ook bij lage toeren druk levert doordat hij direct door de motor wordt aangedreven. Een turbo moet eerst wachten tot de motor een impuls geeft als het toerental toeneemt. Nadeel is echter dat er kracht verloren gaat in de aandrijving van de supercharger.


Superpole

De superpole is in de WK Superbike een kwalificatierace bestaande uit één snelle ronde. De uitslag van deze race bepaalt de startopstelling voor de wegrace. Tijdens de voorafgaande kwalificatietrainingen komen de snelste 16 rijders uit in de superpole. De superpole levert vaak een verrassende startvolgorde op omdat een klein foutje van een toprijder grote gevolgen heeft.


De Haar

De Haar (Assen), een buurtschap in de gemeente Assen De Haar (Berkelland), een buurtschap in de gemeente Berkelland De Haar (Coevorden), een buurtschap in de gemeente Coevorden De Haar (Hardenberg), een buurtschap in de gemeente Hardenberg De Haar (Het Hogeland), een gehucht en streek in de gemeente Het Hogeland De Haar (Hoogeveen), een plaats in Drenthe De Haar (Utrechtse Heuvelrug), een buurtschap in de gemeente Utrechtse Heuvelrug De Haar (Westerkwartier), een streek in de gemeente Westerkwartier De Haar (waterschap), klein waterschap in de gemeenten Hoogland en Baarn De Haar (straat), een straatnaam in de wijk Emmerhout in de gemeente Emmen Kasteel de Haar, een kasteel bij Haarzuilens Golfclub De Haar, te Haarzuilens Station De Haar, een voormalig spoorwegstation op de kruising van de spoorlijnen Kesteren-Amersfoort en Utrecht-Arnhem Verzorgingsplaats De Haar, een verzorgingsplaats langs rijksweg 1


SV

Wetboek van Strafvordering (België) Wetboek van Strafvordering (Nederland) Sievert (eenheid van ioniserende straling) Sverdrup (eenheid van debiet bij zeestromen) zijklepmotor of zijkleppen, van het Engelse "side valve" Statenvertaling Sosialistisk Venstreparti (SV), een Noorse politieke partij Taalcode volgens ISO 639 voor de Zweedse taal (niet te verwarren met de landcode SE voor Zweden volgens ISO 3166-1) Landcode volgens ISO 3166-2:SV voor El Salvador een sportvereniging (vaak geschreven als S.V.)


Karel van Wolferen

Karel Gerardus van Wolferen (Rotterdam, 1941) is een Nederlands journalist en schrijver en emeritus hoogleraar. Van 1997 tot 2006 was hij universiteitshoogleraar Vergelijkende Politieke en Economisch Instituties aan de Universiteit van Amsterdam. Hij werd bekend om zijn verreikende kennis over Japan, journalistiek, geopolitiek, economie, historische gebeurtenissen, actualiteiten en weinig besproken aspecten van de (geo)politiek. Sinds 2020 geniet hij tevens bekendheid als hoofdredacteur van het blad Gezond Verstand en wordt hij een complotdenker genoemd.


Single Wire System

Dit is een systeem van sommige BMW-motorfietsen waarbij meerdere elektrische signalen door één draad gaan en waarbij verschillende systemen hun eigen signalen uit deze draad oppikken. Hierdoor is een uitgebreide kabelboom niet meer nodig. Het werd geïntroduceerd op de BMW R 1200 GS (2004), maar het werd eerder gebruikt in (dure) auto's. Ook wel Controller Area Network (CAN)-bussysteem genoemd. Elk gestuurd signaal wordt herkend aan een ID die meegestuurd wordt over de CAN-bus.


Afrodite (Couperus)

Afrodite is een gedicht van Louis Couperus, later op muziek gezet door Rudolph Cort van der Linden.


Special Works Support Honda

SWS Honda staat voor: Special Works Support Honda.

Dit is een Honda fabrieksracer die op leasebasis aan bepaalde teams beschikbaar wordt gesteld, en waarbij de fabriek dezelfde steun verleent als aan de eigen fabrieksrijders.

In het eerst "SWS jaar" 1998 hadden de fabrieksrijders veel concurrentie van de SWS-rijders omdat deze laatsten mochten experimenteren met andere voorvorken, vering etc. terwijl de fabrieksrijders aan de producten van Showa gebonden waren. Ook de brandstofkeuze was vrij, een belangrijk voordeel in het eerste jaar dat loodvrije benzine verplicht was.


Syncroforce

Syncroforce is een remsysteem voor de zijspancombinaties van het Franse merk Side Bike.

Zowel de voor- als de achterrem van de motorfiets bedienen via een eigen remklauw het zijspanwiel, waardoor de combinatie tijdens het remmen goed blijft sporen. Voor het eerst toegepast op de Yamaha XJ 900 S Diversion/Side Bike Kyrnos combinatie (1995).


Gerechtelijk arrondissement

Een gerechtelijk arrondissement in België is de zetel van een rechtbank van eerste aanleg, die uit een burgerlijke sectie, een correctionele sectie en een familie- en jeugdsectie bestaat. Daarnaast is er nog een politierechtbank.

Bevoegdheidskwesties tussen de rechtbanken (van eerste aanleg, van koophandel, arbeidsrechtbank, vredegerecht of politierechtbank) worden geregeld door de arrondissementsrechtbank. Een bevoegdheidskwestie binnen een rechtbank (tussen afdelingen of tussen secties onderling) wordt beslecht door de (afdelings-)voorzitter.

Het Openbaar Ministerie in elk arrondissement wordt geleid door de procureur des Konings.

De gerechtelijke arrondissementen zijn verder opgedeeld in gerechtelijke kantons met telkens een vredegerecht.

In België zijn de gerechtelijke arrondissementen enerzijds en de bestuurlijke arrondissementen en kiesarrondissementen anderzijds niet noodzakelijk dezelfde (zie Lijst van Belgische gemeenten).


De Bruil

De Bruil (Berkelland), een buurtschap in de gemeente Berkelland De Bruil (Westerwolde), een buurtschap in de gemeente Westerwolde


Zeekraal

Zeekraal (Salicornia) is een geslacht van zoutverdragende succulenten uit de amarantenfamilie (Amaranthaceae). De planten groeien in zoutmoerassen, op stranden en tussen mangroven. De soorten komen vooral van nature voor in gematigde tot subtropische gebieden in de Verenigde Staten, Europa en Azië.

De soorten zijn meestal minder dan 30 cm hoog. De bladeren zijn klein en schubachtig waardoor de plant bladloos kan lijken. Veel soorten zijn groen, maar verkleuren rood in de herfst. De tweeslachtige bloemen worden door de wind bestoven, en de vruchten bevatten een enkel zaadje.

Zeekraal kan tegen onderdompeling in zout water. Gekookt of rauw is het eetbaar. Na het koken lijkt het qua kleur op zeewier. De smaak en structuur lijken op jonge spinaziestengels.


Staatssecretaris (België)

Een staatssecretaris is in België een politieke functionaris binnen het landsbestuur.

Een staatssecretaris heeft een eigen beleidsterrein, legt zelf verantwoording af tegenover het parlement en is lid van de Belgische regering. Ook de Brusselse Hoofdstedelijke Regering telt 3 staatssecretarissen.

Het overleg in de ministerraad wordt door de staatssecretaris alleen bijgewoond als het eigen beleidsterrein aan de orde is. De staatssecretaris heeft in de ministerraad geen stemrecht.


Saint-Laurent-du-Maroni

Saint-Laurent-du-Maroni (SLM) is een plaats en gemeente in Frans-Guyana, ongeveer recht ten oosten van de Surinaamse plaats Albina, over de Marowijne. Saint-Laurent-du-Maroni is de tweede stad van Frans-Guyana en is ongeveer 200 km van de hoofdstad Cayenne verwijderd.


Statisch moment

Het statisch moment of eerste orde oppervlaktemoment van een homogeen en regelmatige doorsnede, bijvoorbeeld een rechthoek, kan berekend worden als de vermenigvuldiging van het oppervlak en de y-coördinaat van het zwaartepunt (liggend op de neutrale lijn).

\ S_z=A \cdot y_{Zw}