༄༅། །བཏགས་གྲོལ་ཕྲན་དྲུག་གི་ཏི་ཀ་བཞུགས་པ་ལགས་སོ༔ རྩལ་དབང་གི་ཏི་ཀ་རིག་པའི་སྒྲོན་མེ་བཞུགས་སོ༔

རང་རིག་ཡེ་ཤེས་ལྷ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ༔ དེ་ནས་ཀུན་བཟང་ཡབ་ཡུམ་གྱི༔ སྨིན་བྱེད་རིག་པའི་རྩལ་དབང་བསྐུར༔ ཅེས་པས་སངས་རྒྱས་དགོངས་པ་འདུས་པ་བཀའ་རབ་འབྱམས་རིག་པའི་རྩལ་དབང་བསྐུར་བའི་ཐབས་འདི་ལ་གསུམ་སྟེ༔ སྦྱོར་བ་དངོས་གཞི་རྗེས་སོ༔ དེ་ཡང་མཚན་ཉིད་ལྡན་པའི་བླ་མ་ཡིས༔ སྐལ་བར་ལྡན་པའི་སློབ་བུ་ལ༔ རབ་འབྱམས་དབང་བསྐུར་གསུམ་དུ་བསྟན༔ ཅེས་པས་སོ༔ བླ་མ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ལ༔ མེ་ཏོག་ལན་དང་བཅས་ཏེ་ཞུ༔ ཞེས་པས༔ དང་པོ་བླ་མ་ལྟ་དགོངས་མན་ངག་དང་ལྡན་པ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་ལ་མེ་ཏོག་ཕུལ་ཏེ༔ དབང་གི་ཞུ་བ་ཡང་ཡང་བྱའོ༔ གཏོར་ཚོགས་བཞི་སྟེ་གསུང་རབ་བཀླག༔ ཅེས་པས༔ བླ་མས་དབང་བསྐུར་བར་ཞལ་གྱིས་བཞེས་ནས༔ ཌཱཀྐི་ལ་མཆོད་པ་བཤམ༔ ཚོགས་གཏོར་ཆེན་པོ་ལན་བདུན་བཏང་༔ དེས་བར་ཆད་སེལ་ལོ༔ དེ་ནས་དགེ་སློང་བཞི་སྡེ་བྱ༔ སྔགས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཐུན་བཟུང་༔ འབྱུང་པོ་ལ་གཏོར་མ་རྒྱ་ཆེན་པོ་བཏང་ངོ་༔ དེས་སྔོན་འགྲོའི་བར་ཆད་ཐམས་ཅད་སེལ་ལོ༔ རིན་ཆེན་སྨན་འབྲུའི་མཎྜལ་དབུལ༔ ཅེས་པས༔ དེ་ནས་བླ་མ་ལ་གསེར་གྱི་མཎྜལ་ལན་བདུན་འབུལ་གཞི་སྙིང་པོའི་དོན་རྟོགས་པའི་དགོས་པ་ཡོད་༔ དེ་ནས་རིན་པོ་ཆེའི་མཎྜལ་ལན་བདུན་འབུལ་སྐུ་ལྔ་ཡེ་ཤེས་ལྔ་རྟོགས་པའི་དགོས་པ་ཡོད༔ ་དེ་ནས་སྨན་གྱི་མཎྜལ་ལན་བདུན་འབུལ་ཉོན་མོངས་པ་དུག་ལྔ་དང་བྲལ་བའི་དགོས་པ་ཡོད༔ དེ་ནས་འབྲུའི་མཎྜལ་ལན་བདུན་འབུལ་དབུལ་ཞིང་ཕོངས་པ་དང་བྲལ་བའི་དགོས་པ་ཡོད༔ དེ་ནས་དབང་ཞུ་བའི་གསོལ་འདེབས་ལན་གསུམ་བྱའོ༔ སྨིན་གྲོལ་དོན་གྱི་ཞུ་བ་དབུལ༔ ཅེས་པས༔ ཀྱཻ་བླ་མ་རྗེ་བཙུན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་སྨིན་པར་མཛད་དུ་གསོལ༔ རིག་པ་རྩལ་གྱི་དབང་བཀའ་རབ་འབྱམས་བསྐུར་དུ་གསོལ༔ བདག་གྲོལ་བར་མཛད་དུ་གསོལ༔ མཆོག་ཐུན་མོང་གི་དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་སྩལ་དུ་གསོལ༔ ཅེས་པས་གསོལ་བ་དྲག་ཏུ་གདབ་བོ༔ དེ་ནས་རྩལ་དབང་སེམས་ལ་བསྐུར༔ ཅེས་པས༔ བླ་མས་སློབ་བུ་ལ་བོགས་འབྱིན་དབང་གི་ཡན་ལག་རིག་པའི་རྩལ་དབང་སེམས་ལ་བསྐུར་ཏེ༔ རིག་པའི་རྩལ་དབང་སློབ་དཔོན་གང་གིས་བསྐུར་ན༔ སློབ་དཔོན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆ་ལ་གཏོགས༔ སློབ་མ་སེམས་ཅན་གྱི་ཆ་ལ་གཏོགས་ཏེ༔ སེམས་རྟོགས་པས་ན་སངས་རྒྱས་ཏེ་ཞེས་པས༔ སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་བྱུང་གི་རིག་པ་རང་ཤར་དུ་རྟོགས་པས་སངས་རྒྱས༔ སེམས་ཅན་ཡང་རང་བྱུང་གི་རིག་པ་རང་ཤར་རང་གྲོལ་དུ་རྟོགས་ན་སངས་རྒྱ༔ ཞེས་ཏེ༔ རང་གི་རིག་པ་ངོ་བོ་ཀ་ནས་དག་པ༔ རང་བཞིན་སྣ་ཚོགས་སུ་གསལ་བ༔ ཐུགས་རྗེ་མ་འགགས་ཕྱོགས་རིས་མེད་པ༔ རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་རང་རིག་རང་གསལ་རང་ངོ་ཤེས་ཙ་ན༔ བདེ་སྡུག་གི་རྟོག་པ་མ་འགགས་པའི་སྣང་བ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་ཡང་རྩ་བ་ཁོ་ལས་བྱུང་༔ ཆུ་ནང་གི་འཁྱགས་པའམ༔ བར་སྣང་གི་ན་བུན་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་ཁོ་རང་ལས་བྱུང་བས༔ གྲོལ་ཡང་ཁོ་རང་གི་ངང་དུ་རང་གྲོལ་བའོ༔ གང་ཤར་རིག་པའི་རྩལ་དུ་གྲོལ༔ ཅེས་པ་ནི༔ གོང་ལྟར་རྩ་བ་ཐག་ཆོད་པའི་དུས་སུ༔ སྣང་སྲིད་གཡོ་འགུལ་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་གི་རིག་པའི་རྩལ་དུ་ངོ་ཤེས༔ རང་རིག་པས་རང་ལ་དབང་ཐོབ་ཙ་ན་ཐམས་ཅད་རང་གི་དབང་དུ་མ་གྱུར་བ་མེད་དེ༔ རང་རིག་རང་ཤར་རང་གྲོལ་དུ་སོང་བའི་དུས་སུ༔ སངས་རྒྱས་ལ་རེ་བ་མེད་དེ་རིག་པ་རང་སངས་རྒྱས༔ ཡེ་ནས་གནས་པའི་དོན་རང་གིས་ངོ་ཤེས་ཐག་ཆོད༔ མ་ཁྱབ་པ་མེད་དེ་མཐའ་རྒྱས༔ འཁོར་བ་ལ་དོགས་པ་མེད་དེ་རིག་པ་རང་དག༔ འཁོར་འདས་རིག་པའི་རྩལ་དུ་གྲོལ༔ བཟང་ངན་གྱི་རྟོག་ཚོགས་ཐམས་ཅད་རིག་པའི་རྩལ་དུ་དག་ཅིང་རང་གྲོལ་བ་དེ་ཉིད་ནང་རྟོགས་ན་ནང་སངས་རྒྱས༔ ནུབ་རྟོགས་ན་ནུབ་སངས་རྒྱས་ཏེ༔ གང་ཤར་ཐམས་ཅད་རྩ་བ་རིག་པའི་ཀློང་དུ་རང་གྲོལ་བའོ༔ རང་རིག་དབང་ཐོབ་རེ་དོགས་བྲལ༔ ཅེས་པ་ནི༔ གང་གིས་དེ་ལྟར་དུ་རྟོགས་ཤིང་ཁོང་དུ་ཆུད་ན་རིག་པ་རྩལ་གྱི་དབང་རང་གི་རིག་པ་ལ་རང་གིས་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ༔ དེ་ཙ་ན་ཅི་སྣང་ཅི་སྲིད་ཅི་དྲན་ཐམས་ཅད་རང་གི་རིག་པའི་རྩལ་དུ་ཤར་བས༔ དགག་སྒྲུབ་རེ་དོགས་ཀྱི་མཐལ་ལས་གྲོལ་བའོ༔ སྣང་སྲིད་རང་གི་རྩལ་དུ་གྲོལ༔ ཅེས་པ་ནི་གོང་ལྟར་རེ་དོགས་བྲལ་བའི་ཚེ༔ སྣང་ཞིང་སྲིད་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་གི་རིག་པའི་རྩལ་དུ་མ་གྲོལ་པ་སྤུ་ཙམ་ཡང་མེད་པའོ༔ ཏི་ལ་མངོན་སུམ་རྩལ་དབང་ཐོབ༔ ཅེས་པ་ནི༔ དོན་ཐིག་ལེ་ཉག་གཅིག་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་མདངས་ཞལ་ཕྱེ་ལ་བསྟན་ནོ༔ དེས་ནི་རྩལ་གྱི་ཡང་དག་རིག་པའི་དོན་ནོ༔ དབང་གི་དབང་མཆོག་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ༔ ངང་དྭངས་རང་བཞིན་བདག་ཉིད་ཆེ༔ ཞེས་པ་ནི༔ གང་གིས་དབང་དེ་ཐོབ་ཙ་ན༔ ངང་ནས་རང་རིག་པའི་ངང་དུ་ཆོས་ཀུན་འདུས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་དབང་བསྒྱུར་བ་རང་བཞིན་རིག་པའི་རང་མདངས་ཐམས་ཅད་རང་རིག་ཡིན༔ བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ནི་རང་ལས་གཞན་པའམ་བདག་ཏུ་མ་འདུས་པ་སྤུ་ཙམ་ཡང་མི་འདུག་པས་རང་རིག་པའི་སངས་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཡིན་པས་ན༔ དབང་ཆེན་རབ་འབྱམས་རིག་པའི་རྩལ་དབང་ཐོབ་པའོ༔ རིག་པའི་རྩལ་དབང་མ་ཐོབ་ན༔ འདུས་བྱས་ཆོ་གས་གྲོལ་མི་སྲིད༔ ཅེས་པ་ནི༔ དེ་ལྟར་རིག་པའི་རྩལ་དབང་སེམས་ཀྱིས་མ་ཐོབ་ན་གང་ཟག་དེ་ལ་རྡུལ་ཚོན་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ལྔའི་དཀྱིལ་འཁོར་མང་པོ་བསྟན༔ བུམ་ཁྲུས་ཀྱིས་ཤ་ལ་བསྐུར༔ ཅོད་པན་གྱིས་འཐིབས་སུ་བཅུག༔ ཚོགས་འཁོར་གྱི་འདམ་དུ་བཅུག་ཀྱང་༔ རིག་པ་རྩལ་གྱི་དབང་མ་ཐོབ་ན་སངས་རྒྱས་པ་ལ་རྟ་རྔའི་འདྲེས་གང་གིས་ཀྱང་ཉེར་མ་སོང་སྟེ༔ ཀློང་གསལ་ལས༔ རབ་འབྱམས་རིག་པའི་དབང་མེད་ན༔ འདུས་བྱས་དབང་གིས་སྨིན་མི་སྲིད༔ ཅེས་སོ༔ རང་རྒྱུད་མ་སྨིན་གཞན་མི་གྲོལ༔ ཅེས་པ་ནི༔ རང་གི་རིག་པའི་རྩལ་དབང་མ་ཐོབ་པར་གཞན་ལ་དབང་བསྐུར་ཡང་གྲོལ་མི་ནུས་ཏེ༔ རྒྱུད་ལས༔ བདག་མ་སྨིན་པར་གཞན་མི་གྲོལ༔ ཅེས་སོ༔ བོགས་རྣམས་དབང་གིས་འབྱིན་པར་བྱེད༔ ཅེས་པ་ནི་དེ་ལྟར་རིག་པའི་རྩལ་དབང་ཐོབ་ན་མ་རིག་པའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་དབང་གིས་དག་ཅིང་བོགས་འབྱིན་པར་བྱེད་དོ༔ རྗེས་ནི་དབང་རྫོགས་པ་དང་༔ བླ་མ་བཞེད་པ་མེད་ཀྱང་བདག་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དབང་ཡོན་འབུལ་དགོས་ཏེ༔ རིན་ཆེན་བུ་ཆུང་ནོར་གྱི་དབྱིག༔ རབ་ཏུ་གཅེས་དང་ཡིད་འཐད་འབུལ༔ ཅེས་པས་རིན་པོ་ཆེ་གསེར་ལ་སོགས་པ་ཕྱག་ཏུ འབུལ་ལོ་ལོངས་སྤྱོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འབྱུང་བའི་རྟེན་འབྲེལ་ཡོད༔ གཅེས་འཛིན་བློས་བཏང་བའི་ཕྱིར༔ རང་གི་བུ་འབུལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་འཛིན༔འགྲོ་བའི་དོན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར༔ གཞན་གྱི་ མི་མཆོག་འབུལ་ན་དོན་མཆོག་འགྲུབ་བུ་ལྡན་དབུལ༔ ཆགས་སྲེད་འཛིན་པ་དག་པའི་ཕྱིར༔ རང་གི་ཆུང་མ་འབུལ་ཆོས་ཉིད་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་དངོས་གྲུབ་འབྱུང༔ འགྲོ་བའི་ཚོགས་གཉིས་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་ཆུང་མ་དང་༔ བུ་མོ་ཡིད་འཐད་གསེར་གཡུས་བརྒྱན་པ་རིགས་གཙང་མ་དག་པས་ཏེ་ཆོས་ཉིད་བདེ་བ་ཆེན་པོ་འགྲུབ་པའི་དགོས་པ་ཡོད༔ དར་ཟབ་ཀྱིས་སྤྲས་པ༔ བླ་མའི་ལས་རྒྱ་ལ་འབུལ༔ ནོར་གྱི་དབྱིག་ནི་གཞན་དོན་མཐའ་དག་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར༔ ནོར་སྣ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བརྒྱ་འབུལ༔ བསྡུ་བ་བཞིའི་རྟེན་འབྲེལ་ལ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ་སྟོང་འབུལ་བྱའོ༔ རབ་ཏུ་གཅེས་དང་ཞེས་པ་ནི༔ དེ་མ་ཡིན་པའི་རང་གི་གྲོགས་འཁོར་ཡུལ་ནོར་ལ་སོགས་པ་ཡིད་ལ་འཐད་པ་ཐམས་ཅད་ནོར་གྱིས་བསླུས་ཏེ་བླ་མ་ལ་འབུལ་ལོ༔ དེ་ཡང་ལུང་ལས༔ དེ་ལྟར་དུས་ཚོད་མཉམ་པས་འགྲུབ༔ ཅེས་པས་དབང་ཚང་བ་དང་ཡོན་དབུལ་བ་དུས་མཉམ་བྱའོ༔ རང་རིག་རྩལ་གྱི་དབང་ཐོབ་ཚེ༔ ཆོས་རྣམས་སེམས་ལ་རྫོགས་ཕྱིར་གྲོལ༔ རབ་འབྱམས་བཀའ་ཡི་དབང་རྣམས་ཐོབ༔ ཅེས་པ་ནི༔ སྣོད་ལྡན་དེ་ཉིད་རིག་པའི་རྩལ་དབང་ཐོབ་པས་དབང་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པ་ཡིན་པས་བསྔགས་པ་བརྗོད་པར་བྱའོ༔ སྨིན་གྲོལ་གྱི་རྩལ་དབང་དེ་ལྟར་བསྐུར་བར་བྱའོ༔ འབྲས་བུ་ཡོངས་རྫོགས་བཏགས་གྲོལ་ཐུགས་ཀྱི་སྙིང་པོ་འདི་ལ་དབང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་རང་རིག་པའི་རྩལ་དབང་དུ་ངོ་སྤྲོད་པ་རིག་པའི་སྒྲོན་མེ་འདི༔ ཤེས་རབ་བློ་ལྡན་སྙིང་རྗེ་ཅན་དང་འཕྲད་པར་ཤོག༔ ས་མ་ཡ༔ རྒྱ་རྒྱ་རྒྱ༔ ཨྠིྀ༔