“འཛམ་གླིང་ཚད་མཐོའི་ཚན་རིག་ལག་རྩལ་གྱི་ཁྱབ་
ཁོངས་ནང་ཀྲུང་གོས་གོ་གནས་ངེས་ཅན་ཞིག་འཛིན་
དགོས། ”
གདོང་གཏུག་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱི་ལས་གྲྭར་རྩིག་རྨང་འདིང་བ།
སྟོན་དུས་ཀྱི་ཟླ་བ་བཅུ་པར་པེ་ཅིང་གི་ནམ་མཁའ་སྔོ་ཞིང་དྭངས་ལ་
ཡུལ་ལྗོངས་ལྟ་ན་སྡུག་པ་ཞིག་ཡོད། པེ་ཅིང་གྲོང་ནུབ་ཀྱི་ཤང་ཧྲན་རི་
བོའི་ལྗོན་ཤིང་གི་འདབ་ལོ་དམར་མདངས་བཀྲ་ཞིང་ཁུན་མིན་མཚེའུ་ཡི་
རླབས་ཕྲེང་སྔོན་པོ་དར་གོས་ཉིད་དང་མཚུངས།
1984ལོའི་ཟླ་ 10པའི་ཚེས་ 7ཉིན། ཏེང་ཞའོ་ཕིང་ཀྲུང་གོ་ཚན་
རིག་ཁང་གི་ནུས་ཆེའི་དངོས་ཁམས་ཞིབ་འཇུག་ཁང་ལ་ཕེབས་ཏེ་པེ་ཅིང་
གི་གློག་རྡུལ་ཕོ་མོ་གདོང་གཏུག་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱི་ཚོད་ལྟ་ཁང་གི་རྩིག་རྨང་
འདིང་བའི་མཛད་སྒོར་ཞུགས།
དབན་ལི་དང་། ཧྥང་དབྱི། དབྱང་ཧྲང་ཁུན། ཡུས་ཆིའུ་ལིའི་
སོགས་ཏང་དང་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་མི་སྣ་ཕེབས་ཡོད་ལ་རྒྱལ་ཁོངས་ཨ་
མེ་རི་ཁའི་གྲགས་ཅན་གྱི་དངོས་ཁམས་རིག་པ་མཁས་ཅན་ལི་ཀྲེང་ཏའོ་
དང་། ཨ་རིའི་ཙུང་ཐུང་གི་ཚན་རིག་བློ་འདྲི་བྱ་ཡུལ་འབུམ་རམས་པ་ཆི་
ཨོ་སེ། ཨ་རིའི་ཀྲུང་གོར་བཅའ་སྡོད་ཀྱི་གཞུང་ཚབ་ཧེང་ཨན་ཧྲེ། ཀྲུང་
132

གོ་དང་ཨ་རིའི་ནུས་ཆེའི་དངོས་ཁམས་མཉམ་འབྲེལ་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་
གྲོས་ཚོགས་ཐེངས་ལྔ་པར་ཞུགས་མཁན་ཨ་རིའི་འཐུས་ཚོགས་ཀྱི་ཁོངས་མི་
བཅས་ཕེབས་ཡོད་པ་རེད། དེ་མིན་ཀྲུང་གོ་ཚན་རིག་ཁང་གི་འབྲེལ་ཡོད་
རིག་གཅིག་མཁས་པ་ཡང་ཕེབས་ཡོད། ཁོང་རྣམས་ཀྱི་ཞལ་ནས་སྤྲོ་སྣང་
འཛུམ་མདངས་རྒྱས་བཞིན་མཆིས། ལས་དོན་དེ་ནི་ཀྲུང་གོའི་ཚན་རིག་
འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་གི་དོན་ཆེན་ཞིག་རེད།
པེ་ཅིང་གི་གློག་རྡུལ་ཕོ་མོ་གདོང་གཏུག་འཕྲུལ་ཆས་ནི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་
འཛུགས་སྐྲུན་རྣམ་གྲངས་གལ་ཆེན་ཞིག་རེད། སྐབས་དེར་འཛམ་གླིང་
ཐོག་ལ་ འཁོཪ་ སྐྱོད་ བྱེད་ བཞིན་ པའམ་ འཛུགས་ སྐྲུན་ བྱེད་ བཞིན་ པའི་
གདོང་གཏུག་ འཕྲུལ་ ཆས་ དང་ མཉམ་ བགྲོད་ འགྱེད་ འཕྲོའི་ སྒྲིག་ ཆས་
འཁོར་སྟེགས་ཁྱོན་བསྡོམས་ 40ཙམ་ཡོད། རང་རྒྱལ་ གྱི་འཆར་ གཞི་
ལྟར་ན་ 1988ལོར་འཛུགས་ སྐྲུན་ ལེགས་ གྲུབ་ བྱ་ རྒྱུ་ ཡིན་ པའི་ གདོང་
གཏུག་འཕྲུལ་ ཆས་ དེའི་ ནུས་ ཚད་ ནི་ གློག་ རྡུལ་ ཧྥུ་ དུང་ཕྱུཪ་ 22ནས་
28བར་ཡིན། དེ་ནི་ལྡུག་སྣོད་དང་། གསོག་ཉར་འཁོར་རྒྱུག འཚོལ་
ཞིབ་ཐིག་ལེན་འཕྲུལ་ཆས། མཉམ་བགྲོད་འགྱེད་འཕྲོའི་ཚོད་ལྟ་ཁུལ།
རྩིས་རྒྱག་ལྟེ་གནད་བཅས་ཀྱི་ཆ་ལག་ཆེ་བ་ 5ལས་གྲུབ་པ་ཡིན། དེ་ནི་
རང་རྒྱལ་ཚན་རིག་ལས་དོན་པས་ “འཕྲུལ་ཆས་གཅིག་ལ་བཀོལ་སྤྱོད་
གཉིས་སམ་བེད་སྤྱོད་གཙོ་བོར་བཞག་པའི་ " བྱེད་ཕྱོགས་ཀྱི་མཛུབ་སྟོན་
འོག་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ཉམས་མྱོང་བསྡུ་གང་ཐུབ་བྱས་ཏེ་དཔྱད་ཞིབ་དང་རིག་
པས་ཁུངས་སྐྱེལ་ཐེངས་མང་བྱས་པའི་རྨང་གཞིའི་ཐོག་རང་ཚུགས་ཀྱིས་
འཆར་འགོད་བྱས་པ་ཞིག་རེད། དེ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ནུས་ཆེའི་དངོས་
ཁམས་ཀྱིས་ཕྲ་མཐོང་འཇིག་རྟེན་ལ་ཉམས་ཞིབ་བྱེད་པའི་ཚོད་ལྟ་དང་ཞིབ་
133

འཇུག་བྱ་རྒྱུར་བེད་སྤྱོད་བྱས་ཆོག་ལ། རྨང་གཞིའི་ཞིབ་འཇུག་དང་།
བེད་སྤྱོད་ཞིབ་འཇུག ཐོན་སྐྱེད་ཞབས་ཞུ་སོགས་ཁྱབ་ཁོངས་མང་པོར་
བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། གདོང་གཏུག་འཕྲུལ་ཆས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་
རྒྱུ་འགོ་ཚུགས་ པ་ དེས་ རང་ རྒྱལ་ གྱི་ ནུས་ པ་ ཆེ་ བའི་ དངོས་ ཁམས་ ཞིབ་
འཇུག་ལྟེ་གནད་ཀྱི་འཛུགས་སྐྲུན་དེ་དུས་མཚམས་གསར་པ་ཞིག་ཏུ་སླེབས་
པ་མཚོན་པ་མ་ཟད།
རང་རྒྱལ་གྱི་ཚན་རིག་ལག་རྩལ་དང་བཟོ་ལས་ཆུ་
ཚད་ཀྱི་འཕེལ་རྒྱས་དེ་རྩེ་མོ་གསར་པ་ཞིག་ལ་ཁ་ཕྱོགས་པའི་རྟགས་མཚན་
ཡིན།
སྔ་དྲོ་ཆུ་ཚོད་ 10པར་ ཏེང་ ཞའོ་ ཕིང་ ནུས་ ཆེའི་ ལས་ གྲྭ་ ཁང་ ལ་
ཕེབས་འབྱོར་བྱུང་། ལས་གྲྭའི་དབུ་ཁྲིད་ཚོགས་ཆུང་གི་འགན་ཁུར་མི་སྣ་
གུའུ་ཡུས་དང་། ཀྲང་ཀྲའོ། ལིན་ཙུང་ཐང་། ཀྲང་པའེ་ཧྥ་སོགས་ཀྱི་
ཕེབས་རོགས་འོག་ཏེང་ཞའོ་ཕིང་གིས་མཁྱེན་འདོད་ཆེན་པོས་ལས་གྲྭའི་
འདྲ་དཔེར་གཟིགས་ཤིང་། ལས་གྲྭའི་ཅིང་ལི་དང་། ནུས་ཆེའི་ལས་གྲྭ་
ཁང་གི་འགོ་འཛིན་གཞོན་པ་ཞས་ཅ་ལིང་གིས་གདོང་གཏུག་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱི་
ནུས་མཐུ་དང༌་། བེད་སྤྱོད་སྐོར། ལས་གྲྭ་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་འཆར་འགོད་
བཅས་སྙན་སེང་ཞུས་པ་ནན་ཏན་གྱིས་གསན་གནང་མཛད།
ཞལ་ཅ་ལིང་གིས་ “ལས་གྲྭའི་འཆར་འགོད་རིག་པས་ཁུངས་སྐྱེལ་
བྱེད་པའི་བརྒྱུད་རིམ་ནང་འབུམ་རམས་པ་ལི་ཀྲེང་ཏའོ་ཡིས་ནུས་པ་ཆེན་
ཏེང་ཞའོ་ཕིང་གིས་ཞལ་བསྐོར་ནས་ལི་ཀྲེང་ཏའོ་ཡི་ཕྱག་འཇུས་ཏེ་
པོ་བཏོན་ཡོད་ " ཅེས་ཞུས།
“ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ " ཞེས་གསུངས།
ལི་ཀྲེང་ཏའོ་ཡིས་ཁེངས་སྐྱུངས་ངང་ “ཀྲུའུ་རིན་ཏེང་ལགས་ཀྱི་
134

ཐུགས་ཁུར་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་ གནང་ བར་ཐུགས་ རྗེ་ ཆེ་ ཞུ་ རྒྱུ་ ཡིན་ ” ཞེས་
གསུངས།
འབྲེལ་ཡོད་བློ་མཐུན་གྱིས་ 1988ལོར་ལས་གྲྭའི་ལས་མཇུག་བསྒྲིལ་
རྒྱུ་ཡིན་པ་ངོ་སྤྲོད་ཞུས་པས་། ཏེང་ཞའོ་ཕིང་གིས་གསན་རྗེས་སྤྲོ་སྣང་
ཆེན་པོས་ “དུས་བཅད་ལྟར་ལས་གྲྭ་མཇུག་འགྲིལ་ཐུབ་རྒྱུར་སྨོན་འདུན་
ཞུ་རྒྱུ་ཡིན་ " ཞེས་གསུངས།
དེ་རྗེས་ཏེང་ཞའོ་ཕིང་གིས་གློག་རྡུལ་ཧྥུ་ཀྲའོ་ 10ཡི་རྒྱུ་རྡུལ་དྲང་
ཐིག་མགྱོགས་ཚད་ཆེ་བཟོའི་འཕྲུལ་ཆས་ལ་གཟིགས་སྐོར་གནང་། དེ་ནི་
ནུས་ཆེ་ལས་གྲྭ་ཁང་གིས་ཞིབ་འཇུག་དང་གསར་བཟོ་བྱས་པའི་རང་རྒྱལ་
གྱི་རྒྱུ་རྡུལ་དྲང་ཐིག་མགྱོགས་ཚད་ཆེ་བཟོའི་འཕྲུལ་ཆས་འཁོར་སྟེགས་དང་
པོ་ཡིན་ཞིང་ཐོན་སྐྱེད་བྱེད་རྒྱུ་དང་། བར་རྡུལ་སྐྲན་ནད་ཀྱི་སྨན་བཅོས་
ཞིབ་འཇུག་གསར་བཟོ་བྱ་རྒྱུར་སྤྱད་ཀྱི་ཡོད།
གདོང་གཏུག་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱི་ལས་གྲྭའི་ལས་ཡུལ་ཐོག་དར་ཚོན་གཡོ་
ཞིང་། རྔ་དང་འཁར་རྔའི་སྒྲ་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་སུ་གྲགས། ལས་ཡུལ་
དེ་ད་ལྟ་ཐང་རྒོད་ཡིན་རུང་ལོ་འགའི་རྗེས་སུ་དེར་མི་རྣམས་ཀྱིས་དོ་སྣང་བྱ་
ཡུལ་དུ་གྱུར་བའི་དེང་རབས་ཅན་ཚན་རིག་ལག་རྩལ་གྱི་ལས་གྲྭ་ཆེན་པོ་
ཞིག་འཛུགས་རྒྱུར་ཡིད་ཆེས་བརྟན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།
ཏེང་ཞའོ་ ཕིང་གིས་ ཞབས་ གོམ་ ལྷོད་ པོས་རྩིག་ རྨང་གི་རྩིག་རྡོའི་
མདུན་དུ་ཕེབས། དཀར་ཞིང་གཙང་བའི་རྡོ་ཀ་མ་རུ་པ་ནར་མོའི་རྩིག་
རྡོའི་ཐོག་ “ཀྲུང་གོ་ཚན་རིག་ནུས་ཆེ་དངོས་ཁམས་ཞིབ་འཇུག་ཁང་གི་པེ་
ཅིང་གློག་རྡུལ་ཕོ་མོ་གདོང་གཏུག་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཚོད་ལྟ་ཁང་གི་
རྩིག་རྨང་ ” ཞེས་ཏེང་ཞའོ་ཕིང་གི་ཕྱག་བྲིས་བརྐོས་ཏེ་གསེར་ཆུ་བྱུགས་
135

ཡོད་ཅིང་རྩིག་རྡོའི་སྟེང་དུ་དར་དམར་པོའི་མེ་ཏོག་རྒྱན་ནས་བཀྲ་མདངས་
ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོད།
ཏེང་ཞའོ་ཕིང་གིས་ས་སྦྱག་མ་གང་བཞེས་ཏེ་ཞལ་ཕར་བསྐོར་ནས་
རྩིག་རྡོའི་ཐོག་བསྐྱོན་པ་དང་། སྐད་ཅིག་ཉིད་ལ་སྤྲོ་སེམས་འཁོལ་བའི་
ཐལ་མོའི་རྡེབ་སྒྲ་ཡུན་རིང་གྲགས་ཤིང་གློག་རྡུལ་གདོང་གཏུག་ལས་གྲྭ་
དངོས་སུ་འགོ་ཚུགས་པ་རེད།
“སེམས་ཐག་ཆོད་དགོས་པ་ལས་ཐེ་ཚོམ་བྱ་རྒྱུ་མེད།"
ནུས་ཆེ་དངོས་ཁམས་འཕེལ་རྒྱས་དང་། གློག་རྡུལ་གདོང་གཏུག་
འཕྲུལ་ཆས་བཟོ་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུར་ཏེང་ཞའོ་ཕིང་གིས་སྐུ་ངལ་ཆེན་པོ་བསྐྱོན་
ཡོད།
ཨའོ་གླིང་གི་ཉིང་རྡུལ་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནད་ཀྱི་ཀྲུའུ་རིན་ཨ་དྷ་མུ་
སེས་ 1977ལོར་ཀྲུང་གོར་འཚམས་འདྲི་གནང་ནས་ཏེང་ཞའོ་ཕིང་ལ་
གསུངས་དོན། མིག་སྔར་ཁྱེད་ཚོའི་དཔལ་འབྱོར་དར་རྒྱས་དེ་ཙམ་བྱུང་
མེད་ཀྱང་ནུས་ ཆེ་དངོས་ ཁམས་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་རྒྱུ་དང་༌། ནུས་ཆེའི་
མགྱོགས་ཚད་ཆེ་བཟོའི་འཕྲུལ་ཆས་བཟོ་དགོས་དོན་ཅི་ཡིན་ཞེས་དྲིས།
ཏེང་ཞའོ་ཕིང་གིས་ “དེ་ནི་ཕུགས་ཡུན་གྱི་འཕེལ་རྒྱས་ལ་ཕན་འབྲས་ཐོན་
རྒྱུར་བསམ་བློ་བཏང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། དེང་རབས་ཅན་བཞི་གཉེར་
དགོས་ཚེ་དམིགས་ཚད་མཐོ་ཙམ་དང་རྒྱང་རིང་ཙམ་ལ་ལྟ་དགོས་པ་ལས་
མིག་མདུན་ ཁོ་ ནར་ བལྟས་ ནས་ སྡོད་ མི་ རུང་ " ཞེས་ ལན་ གསལ་ པོ་
136

འདེབས་གནང་བ་རེད། ཏེང་ཞའོ་ཕིང་གི་བཀའ་མོལ་དེའི་ཐོག་ནས་ ་
མཁས་མཛངས་ལྡན་པའི་དབུ་ཁྲིད་ཅིག་གི་གཟིགས་རྒྱང་དང་འཇོན་ཐང་
མཚོན་པར་བྱས་ཡོད།
སྐབས་དེར་རང་རྒྱལ་གྱིས་པེ་ཅིང་དུ་མིང་ཚབ་ལ་ “བརྒྱད་བདུན་
ལས་གྲྭ་ " ཞེས་པའི་གློག་རྡུལ་ཧྥུ་དུང་ཕྱུར་ 500ཡི་རྒྱུ་རྡུལ་མཉམ་བགྲོད་
མགྱོགས་ཚད་ཆེ་བཟོའི་འཕྲུལ་ཆས་ཤིག་གསར་བཟོ་བྱེད་རྒྱུའི་འཆར་གཞི་
བཀོད།
1980ལོའི་ལོ་མཇུག་ལ་རྒྱལ་ཁོངས་ཨ་མེ་རི་ཁ་ཡིན་པའི་ཉེ་ཧྭ་ཐུང་
སོགས་ཕྱིར་སྡོད་ཀྲུང་གོའི་མི་རྒྱུད་ཀྱི་ཚན་རིག་མཁས་ཅན་ 10ལྷག་གིས་
ཏེང་ཞའོ་ཕིང་ལ་སོགས་པའི་ཀྲུང་དབྱང་གི་དབུ་ཁྲིད་བློ་མཐུན་ཚོར་འཕྲིན་
ཐོག་ནས་ “བརྒྱད་བདུན་ལས་གྲྭར་ ” ལྟ་ཚུལ་མི་མཐུན་པ་བཏོན་ནས།
ལས་གྲྭ་དེ་མ་དངུལ་གྲོན་ཆེ་ལ། ལག་རྩལ་ཆུ་ཚད་དམའ་བས་དོན་སྙིང་
ལྡན་པའི་དངོས་ཁམས་ཀྱི་ཕན་འབྲས་ཐོབ་དཀའ་བའི་ངོས་འཛིན་བྱས།
ཏེང་ ཞའོ་ ཕིང་ གིས་ འཕྲིན་ ཡིག་ དེར་ ཧ་ ཅང་ མཐོང་ ཆེན་ གནང་ སྟེ་
1981ལོའི་ཟླ་ 1པོར་ཁོང་གིས་སྐབས་དེར་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གི་ཙུང་
ལི་གཞོན་པ་དང་རྒྱལ་ཁབ་ཚན་རིག་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རིན་གཅིག་
ལྕོགས་ཧྥང་དབྱི་གདན་ཞུ་གནང་ནས་འབྲེལ་ཡོད་རིག་གཅིག་མཁས་པ་
སྐོང་ཚོགས་བྱེད་བཅུག་ཏེ་རིག་པས་ཁུངས་སྐྱེལ་དགོས་པའི་ཆོག་མཆན་
གནང་བ་རེད།
ཏེང་ཞའོ་ཕིང་གི་མཛུབ་སྟོན་ལ་གཞིགས་ཏེ་འབྲེལ་ཡོད་ཕྱོགས་ཀྱིས་
རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་གི་ལས་རིགས་གཅིག་པའི་རིག་གཅིག་མཁས་པའི་བསམ་
འཆར་རྒྱ་ཆེ་བསྡུ་ལེན་བྱས་པ་མ་ཟད། “ནུས་ཆེ་དངོས་ཁམས་ཡུས་ཆོན་
137

ལམ་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་ གནད་ཀྱི་ཇུས་ གཞི་ ལེགས་ སྒྲིག་ ཪིགས་སྒྲུབ་ཚོགས་
འདུ་ " ཟེར་བ་ཞིག་སྐོང་འཚོག་བྱས་ཏེ་དུས་ཡུན་ལོ་གཅིག་ནང་ཕྱོགས་
གང་ཅིའི་རིག་པས་ཁུངས་སྐྱེལ་དང་ཞིབ་འཇུག་ལན་མང་བྱས་པ་བརྒྱུད་
:
གཤམ་གསལ་བསམ་འཆར་ཁག་གཉིས་ཐོན་པ་སྟེ།
( 1 )ནུས་ཆེའི་དངོས་ཁམས་ནི་རྨང་གཞིའི་རིག་གཞུང་ཚན་
ཁག་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པས་རང་རྒྱལ་དུ་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ་མ་ཟད་
མགྱོགས་ཚད་ ཆེ་བཟོའི་ འཕྲུལ་ ཆས་གསར་ སྐྲུན་ གྱི་ ལས་ གྲྭ་ སྔར་ བཞིན་
གཉེར་དགོས།
( 2 ) ཐོག་མའི་གསར་སྐྲུན་ཇུས་གཞི་ལེགས་སྒྲིག་གིས་གློག་རྡུལ་
ཧྥུ་དུང་ཕྱུར་ 2 × 22ཀྱི་ གློག་ རྡུལ་ ཕོ་ མོའི་ གདོང་ གཏུག་ འཕྲུལ་ ཆས་
གསཪ་སྐྲུན་ བྱ་ རྒྱུཪ་ འགྱུཪ་ལྡོག་བཏང་ སྟེ། མགྱོགས་ ཚད་ ཆེ་ བཟོའི་
འཕྲུལ་ཆས་འདི་རིགས་གསར་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ་རང་རྒྱལ་དཔལ་འབྱོར་ཆ་རྐྱེན་
གྱིས་གྲུབ་ཐུབ་པ་དང་། རང་རྒྱལ་ནུས་ཆེའི་དངོས་ཁམས་ཞིབ་འཇུག་བྱ་
རྒྱུ་དེ་འཛམ་གླིང་གི་མདུན་གྲས་སུ་སླེབས་ཐུབ་པའི་ཁར་བསྡུས་གྲུབ་ཚན་
རིག་དང་རྒྱལ་དམངས་དཔལ་འབྱོར་ལ་ཐད་ཀར་ཞབས་ཞུ་བྱེད་ཐུབ་ལ་
ཆེས་མཐོའི་ལག་རྩལ་མང་པོ་ཞིག་འཕེལ་རྒྱས་སམ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་རྒྱུར་
སྐུལ་སློང་བྱེད་ཐུབ། 1981ལོའི་ཟླ་ 12པའི་ཚེས་ 22ཉིན་ལི་ཁྲང་དང་
ཆན་སན་ཆང་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་ཀྲུང་གོ་ཚན་རིག་ཁང་གི་ཚབ་ཞུས་ཏེ་ཏེང་
ཞའོ་ཕིང་སོགས་ཀྲུང་དབྱང་གི་དབུ་ཁྲིད་བློ་མཐུན་ཚོར་རིག་པས་ཁུངས་
སྐྱེལ་བྱས་པའི་བརྒྱུད་རིམ་དང་ཇུས་གཞི་ལེགས་སྒྲིག་གི་བསམ་
ཕྲ་སྙན་སེང་ཞུས་པ་དང་སྦྲགས་གློག་རྡུལ་ཕོ་མོ་གདོང་གཏུག་འཕྲུལ་ཆས་
གསར་སྐྲུན་བྱེད་ཆོག་པའི་བཀའ་འཁྲོལ་ཡོང་བ་ཞུས་པ་རེད།
138

ཉིན་དེ་རང་ཏེང་ཞའོ་ཕིང་གིས་སྙན་ཞུའི་ཐོག་ “ལས་གྲྭ་དེ་ཙམ་
འགྲུབ་ཟིན་པས་མཚམས་འཇོག་བྱེད་བདེ་མེད་ཅིང་། ཁོང་ཚོས་བཏོན་
છછછછછછછ
པའི་བྱེད་ཕྱོགས་ལག་བསྟར་བྱས་ན་ཅུང་འོས་འཚམ་འདུག
ང་ཆོག་
མཆན་སྤྲོད་རྒྱུར་མོས་མཐུན་ཡོད། ཐེ་ཚོམ་བྱེད་དགོས་དོན་མེད་ ” ཅེས་
མཆན་འགོད་གནང་།
ཟླ་ 12པའི་ཚེས་ 25ཉིན་ཏེང་ཞའོ་ཕིང་གིས་ཐེངས་དེར་ལེགས་
སྒྲིག་གསར་སྐྲུན་གྱི་འཆར་གཞིར་རྩ་ཆེའི་དགོངས་འཆར་འདོན་མཁན་ .
དགེ་རྒན་ཆེན་མོ་བ་ལི་ཀྲེང་ཏའོ་དང་མཇལ་འཕྲད་གནང་བ་མ་ཟད།
ཁོང་གིས་ལོ་མང་ནང་རང་རྒྱལ་ཚན་རིག་བྱ་གཞག་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་ཆེད་
ཕྱག་ལས་མང་པོ་གནང་བར་བསྔགས་བརྗོད་མཛད། མཇལ་འཕྲད་མ་
གནང་གོང་ཏེང་ཞའོ་ཕིང་གིས་དབན་ལི་དང་། ཡའོ་དབྱི་ལིན། ཀྲུང་
གོ་ཚན་རིག་ཁང་གི་འབྲེལ་ཡོད་འགན་འཁུར་བློ་མཐུན་ཚོར་
“སེམས་
” ཐག་ཆོད་དགོས་པ་ལས་ཐེ་ཚོམ་གཏན་ནས་བྱ་རྒྱུ་མེད་ " ཅེས་མཛུབ་སྟོན་
གནང་། ལས་གྲྭའི་མྱུར་ཚད་དང་གྲོན་དངུལ་སྐོར་གླེང་སྐབས་ཏེང་ཞའོ་
ཕིང་གིས་ “ལོ་ 5དུས་བཅད་བཟོས་ནས་གྲོན་དངུལ་ལྷུག་ཙམ་གཏོང་རྒྱུ་
དང་། ཐེ་ཚོམ་གཏན་ནས་བྱ་རྒྱུ་མེད། དེའི་ཕན་ཐོགས་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་
རེད་ ” ཅེས་གསུངས།
“ཀྲུང་གོས་ངེས་པར་དུ་རང་ཉིད་ཀྱི་ཚན་རིག་དང་ལག་རྩལ་
འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་དགོས།"
ལོ་ 4རིང་ཉིན་མཚན་བལྟོས་མེད་འབད་འཐབ་བྱས་ ཏེ་ པེ་ ཅིང་
139

གློག་རྡུལ་ཕོ་མོ་གདོང་གཏུག་ལས་གྲྭ་དུས་བཅད་ལྟར་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་།
1988ལོའི་ཟླ་ 10པའི་ཚེས་ 16ཉིན་གློག་རྡུལ་གདོང་གཏུག་འཕྲུལ་ཆས་
ཀྱིས་གློག་རྡུལ་ཕོ་མོ་གདོང་གཏུག་བྱ་རྒྱུ་ཐེངས་དང་པོ་མངོན་དུ་འགྱུར་
ཐུབ་པ་རེད། 《མི་དམངས་ཉིན་རེའི་ཚགས་པར་ 》གྱིས་མངོན་གསལ་
ཆེ་བའི་པར་ངོས་ཐོག་ “ རང་རྒྱལ་གྱིས་རྡུལ་ཕྲན་འབར་མདེལ་དང་།
འ་མད་ལ་ད་
ཉིང་རྡུལ་ཚ་བའི་འབར་མདེལ་གྱི་འབར་གས་དང་། དེ་རྗེས་མིས་བཟོས་
སྲུང་སྐར་གནམ་དུ་འཕེན་གཏོང་བྱ་རྒྱུ་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་རྗེས་ཀྱི་ཚད་མཐོའི་
ཚ