༄༅། །བདེན་པ་གཉིས་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཚིག་ལེའུར་
བྱས་པ་བཞུགས་སོ།།
༄༅། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ས་ཏྱ་དྭ་ཡ་བི་བྷ་ག་ཀཱ་རི་ཀཱ། བོད་སྐད་དུ། བདེན་པ་
གཉིས་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱག་
འཚལ་ལོ། །
བདེན་པ་གཉིས་པོ་རྣམ་ཕྱེ་ཡང་།།ཤིང་རྟ་ཆེ་དག་རྨོངས་ཉིད་ན། །གཞན་རྣམས་སྨོས་ཀྱང་
ཅི་དགོས་ཏེ། །དེ་བས་བདག་གིས་རྣམ་པར་དབྱེ། །བདེན་གཉིས་རྣམ་དབྱེ་ཤེས་པ་དག །
ཐུབ་པའི་བཀའ་ལ་མི་རྨོངས་དེ། །དེ་དག་མ་ལུས་ཚོགས་བསགས་ནས། །ཕུན་ཚོགས་ཕ་
རོལ་འགྲོ་བ་ཉིད། །ཀུན་རྫོབ་དང་ནི་དམ་པའི་དོན། །བདེན་གཉིས་ཐུབ་པས་གསུངས་པ་
ལ། །ཇི་ལྟར་སྣང་བ་འདི་ཁོ་ན། །ཀུན་རྫོབ་གཞན་ནི་ཅིག་ཤོས་ཡིན། །སླུ་བ་མེད་པས་
རིགས་པ་ནི། །དོན་དམ་ཡིན་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་མིན། །དེ་ལྟར་མི་སླུ་མིན་ཕྱིར་ཏེ། །ཇི་ལྟར་སྣང་
བ་དེ་ཉིད་བདེན། །ཇི་ལྟར་སྣང་བའི་དངོས་པོར་ནི། །རྣམ་པར་གནས་པར་མི་རུང་སྟེ།
ཤེས་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ། །ཇི་ལྟ་བུར་ཡང་སྣང་མི་འགྱུར། །གལ་ཏེ་བརྟགས་པའི་
ངོ་བོ་ཉིད། །འགའ་ཡང་མཐོང་བ་མེད་ཅེ་ན། །རང་རིག་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཕྱིར། །རྒྱུ་ཡི་
ནུས་པ་བཀག་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་མེད་དངོས་པོ་མཁྱེན་པ་པོ། །ཀུན་མངོན་མཁྱེན་པས་གང་མ་
གཟིགས། །དེ་ཡི་དངོས་པོ་ཅི་འདྲ་ཞིག །ཤིན་ཏུ་ཞིབ་པའི་ལྟ་བས་དཔྱོད། །བརྟགས་པའི་
དོན་གྱིས་དབེན་གྱུར་པ། །དངོས་ཙམ་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པ་སྟེ། །ཡང་དག་ཀུན་རྫོ་བ་ཤེས་
པར་བྱ། །ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་བརྟགས་ཡིན། །སྐྱེ་ལ་སོགས་པ་བཀག་པ་ཡང་། །ཡང་
དག་པ་དང་མཐུན་ཕྱིར་འདོད། །དགག་བྱ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། །ཡང་དག་ཏུ་ན་བཀག་
77

ལྔ་རིག་དཔེ་ཚོགས་ལས།
རྒྱ་འགྲེལ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས།
མེད་གསལ། །བརྟགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡི། །བཀག་པ་བརྟགས་མིན་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །
དེ་བས་འདིར་ནི་ཀུན་རྫོབ་སྟེ། །ཡང་དག་དོན་ཡིན་ཡང་དག་མིན། །ཡང་དག་ཉིད་དུ་
གཉིས་མེད་དེ། །དེ་ནི་སྤྲོས་པ་མེད་པ་ཡིན། །འཇམ་དཔལ་གྱིས་ནི་ཡང་དག་དྲིས། །རྒྱལ་
བའི་སྲས་པོ་མི་གསུང་བཞུགས། །སྣང་དུ་འདྲ་ཡང་དོན་བྱེད་དག །ནུས་པའི་ཕྱིར་དང་མི་
ནུས་ཕྱིར། །ཡང་དག་ཡང་དག་མ་ཡིན་པས། །ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ནི་དབྱེ་བ་བྱས། །གལ་ཏེ་ཁྱོད་
ཀྱང་རིགས་མིན་པར། །ཇི་ལྟར་སྣང་བཞིན་འདོད་ན་ནི། །འུ་བུ་ཅག་ལ་དེ་མཚུངས་ཉིད། །
རིགས་པར་ན་ནི་ཐམས་ཅད་འཁྲུགས། །དུས་མས་གཅིག་གི་དངོས་མི་བྱེད། །དུ་མས་དུ་མ་
བྱེད་མ་ཡིན། །གཅིག་གིས་དུ་མའི་དངོས་མི་བྱེད། །གཅིག་གིས་གཅིག་བྱེད་པ་ཡང་མིན། །
གང་ཞིག་གིས་སམ་གང་ཞིག་ལ། །ཡང་དག་སྒྲིབ་བྱེད་ཀུན་རྫོབ་འདོད། །དེས་ན་འདི་ཀུན་
བདེན་པ་སྟེ། །དམ་པའི་དོན་དུ་བདེན་མ་ཡིན། །དམ་པའི་དོན་དུ་མ་སྐྱེས་པ། །ཚིག་དོན་
དེ་ནི་རིགས་པ་ཡི། །རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་སྐྱེ་བ་མེད། །གཞན་ལའང་དེ་བཞིན་སྦྱར་བར་
གྱིས། །ཀུན་རྫོབ་དེ་བཞིན་ཉིད་གང་ཡིན། །དེ་ཉིད་དམ་པའི་དོན་ཕྱིར་བཞེད། །ཐ་དད་
མིན་ཕྱིར་རིགས་དེ་ཡང་། །ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བཞིན་དུ་གནས། །རྒོལ་བ་གཉིས་ཀའི་ཤེས་པ་
ལ། །ཇི་ཙམ་སྣང་བའི་ཆ་ཡོད་པ། །དེ་ཙམ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ནི། །ཆོས་ཅན་ཆོས་ལ་
སོགས་པར་རྟོག །དེ་ཚེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འབྱུང༌། །གང་གི་ཚེ་ན་གཞན་ན་མིན། །དེ་བས་
རིགས་པ་སྨྲ་བ་རྣམས། །དེ་སྐད་སྨྲ་ལ་སུ་ཞིག་འགོག །གལ་ཏེ་རིགས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ན། །
ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་མི་སྐྱེ་དང༌། །དེ་བདེན་དེ་ཡི་ཕྱིར་ན་ནི། །ཇི་ལྟར་སྣང་བཞིན་ཡིན་པར་
གསུངས། །ཇི་ལྟར་རང་བཞིན་ངོ་བོའི་ཕྱིར། །འདི་ལ་དཔྱད་པ་མི་འཇུག་གོ །རྣམ་པར་
དཔྱོད་པ་བྱེད་ན་དོན། །གཞན་དུ་སོང་བས་གནོད་པར་འགྱུར། །ཅི་ཡི་ཕྱིར་ན་རྒྱུ་འདི་ལས། །
དེར་སྣང་བ་འདི་སྨྲ་བར་བྱོས། །འདི་འདྲ་འདི་ནི་རྒྱུ་འདི་ལས། །སྣང་སྟེ་ཅི་ཞིག་སྨྲ་བར་བྱ། །
བརྟགས་པ་གཞི་དང་བཅས་པ་ནི། །འགའ་ཡང་གང་ལའང་མི་སྣང་ངོ་། །ཤིང་ལ་སོགས་པ་
འདི་ཡང་ནི། །གཞི་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ཉིད། །འདི་ལྟར་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད། །ཅི་
78

བདེན་པ་གཉིས་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ།
ལའང་མི་ལྟོས་ཁོ་ན་ཡིན། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ནི། །གཞན་དབང་ཉིད་སྨྲོས་ཏེ་སུ་བཟློག །
རྩོད་ངན་གྲགས་པ་ཁ་ཅིག་ནི། །ཡང་དག་པར་དངོས་མ་སྐྱེས་པ། །མོ་གཤམ་བུ་ལ་སོགས་
བཞིན་དུ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་མི་སྐྱེ་ཟེར། །གལ་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་མི་རུང་ན། །རིགས་སྨྲ་དེ་ལ་
ཅི་ཞིག་གནོད། །རིག་པ་ཤེས་པས་དཔྱད་པ་ཡི། །འོག་ཏུ་ཁས་བླང་བྱ་བར་བཤད།
བརྟགས་པའི་འོག་ཏུ་ཁས་བླང་གི །མངོན་སུམ་ལ་སོགས་འགལ་ཅི་ན། །དེ་ཅི་འདི་སྨྲ་ཉིད་
ལའང༌། །ཚད་མས་གནོད་ན་ཚད་མའི་བདག །ཡིད་བརྟན་དུ་ནི་མི་རུང་འགྱུར། །སྣང་
བའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ། །དེ་ནི་འགོག་པ་མ་ཡིན་ཉིད། །ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གང་ཡང་ནི། །
དགག་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་གང༌། །སྣང་བ་མིན་ལ་དེ་ཡང་
ནི། །ཡང་དག་པར་ཤེས་བྱ་སོགས་པར། །གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་འགོག །དེ་
བས་འདིར་ནི་དེ་ལྟ་བུའི། །བརྟགས་པ་ཁོ་ན་དགག་པར་རིགས། །བརྟགས་པ་མ་ཡིན་
འགོག་པ་ནི། །བདག་ལ་གནོད་འགྱུར་འབའ་ཞིག་གོ །མཐོང་བ་པོ་ཡི་ལྟ་བ་ལ། །ལས་
འབྲས་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་དག །དེ་ལྟར་དེས་བཤད་དེ་ཡི་ཕྱིར། །ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟར་རང་
བཞིན་གནས། །ཐུགས་རྗེའི་བདག་ཉིད་དེ་ཉིད་ཀྱིས། །རྟོག་པས་བཅིངས་པ་གཟིགས་ནས་
ནི། །སེམས་ཙམ་ལ་སོགས་བྱེ་བྲག་གིས། །བཅིངས་པ་ཐར་པ་བསྟན་པར་མཛད། །
སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ཁམས་གསུམ་པ། །སྒྲོ་བཏགས་རྣམ་པ་ཅན་རྟོག་ཡིན། །དེ་དག་
འཆིང་བའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ། །ཇི་ལྟར་གཟིགས་པ་དེ་བཞིན་གསུང༌། །མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་
ཡང༌། །ཇི་ལྟར་བརྟགས་པ་བཞིན་དུ་འདོད། །ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་ནི། །ཇི་ལྟ་བུར་
ཡང་མི་མཐོང་ངོ་། །གཞན་ལ་དངོས་པོ་ཇི་བཞིན་དུ། །ཐ་སྙད་རུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །མི་སྣང་
ཕྱིར་དང་མི་རུང་ཕྱིར། །རིགས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་བཤད། །གང་ཕྱིར་རྒྱུ་ལས་བྱུང་
དེའི་ཕྱིར། །དེ་ནི་ཅི་ཕྱིར་ཆད་པར་འགྱུར། །དེ་ལོག་ན་ནི་ལྡོག་པ་ལ། །ཅི་ཕྱིར་བརྟགས་
པ་ཉིད་སྨྲས་སོ། །བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་དབེན་པ་ཡི། །ཇི་ལྟ་བ་འདི་ཁོ་ན་ལ། །རྟེན་ཏེ་སྐྱེས་
པ་ཐམས་ཅད་ནི། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་མངོན་སུམ་གཟིགས། །གང་ལ་དོན་གཞན་
79

ལྔ་རིག་དཔེ་ཚོགས་ལས།
༼ང༽།
རྒྱ་འགྲེལ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས།
ཡོངས་སྤྱོད་པའི། །ཤེས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པ། །དེ་ཡི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་འདིར། །
བརྟགས་ཡིན་ཅུང་ཟད་འདིར་མི་འགལ། །གང་ཚེ་ཤེས་དང་ཤེས་བྱ་དང༌། །བདག་ཉིད་
རྗེས་སུ་མི་མཐོང་བ། །དེ་ཚེ་མཚན་མ་མི་འགྱུར་ཕྱིར། །གནས་པ་བརྟན་ཕྱིར་མི་བཞེངས་
སོ། །གང་ལ་བཞུགས་ན་བསམ་མི་ཁྱབ། །ཡོན་ཏན་ཀུན་གྱི་གནས་གྱུར་དང་། །མཚུངས་
མེད་ཕྱག་ནས་འདྲེན་གྱུར་པའི། །གནས་སྐབས་འགའ་དེ་བསམ་མི་ཁྱབ། །ཆོས་རྣམས་
ཀུན་གྱི་ལུས་ཡིན་ཕྱིར། །ཡོན་ཏན་བསམ་ཡས་ཀུན་རྟེན་ཕྱིར། །རིག་པའི་རྗེས་འབྲང་ངོ་
བོའི་ཕྱིར། །སྐྱོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་སྐུ་ཡིན། །དེ་ལྟར་བདེན་གཉིས་རྣམ་ཕྱེ་འདིར། །ཅི་
ཉེས་ཡོད་དམ་འོན་ཏེ་མེད། །ཕྱོགས་འཛིན་པ་ཡིས་དཀྲུགས་པའི་ཡིད། །ལེགས་པར་བོར་
ལ་དཔྱད་པར་གྱིས། །མི་ཡང་ཤིན་ཏུ་ཐོབ་པར་དཀའ། །བློ་སྦྱངས་ཉམ་ཡང་རབ་ཏུ་ཆུང་། །
འཁོར་བའི་དགོན་པ་བགྲོད་པར་དཀའ། །སྲོག་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་གཡོ་བ་ཡིན། །བཤེས་གཉེན་
བཟང་པོ་རྙེད་དཀའ་ན། །རབ་ཏུ་སྡང་བ་གང་དུ་དགོས། །མོས་པ་མེད་དུ་ཟིན་ན་ཡང་། །
དེ་ནི་འགའ་ལ་བསོད་ནམས་ཀྱིས། །གོམས་པར་བྱས་ལ་རིམ་གྱིས་ནི། །འདི་ནི་རེ་ཞིག་
གཅིག་ལ་འགྱུར། །སྡང་བས་ཚིག་པ་ཁྱོད་ལ་ནི། །དལ་བ་འབྱོར་པའང་རིང་པར་གསལ། །
བདེན་པ་གཉིས་ནི་རྣམ་ཕྱེ་བས། །དགེ་བ་བདག་གིས་ཐོབ་པ་གང༌། །དེས་ནི་འགྲོ་བ་མ་
ལུས་པ། །ཡེ་ཤེས་སྙིང་པོ་བསྐྱེད་པར་ཤོག །བདེན་པ་གཉིས་རྣམ་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་
ཡང་དག་པར་མཐོང་བར་བརྩོན་པ་སློབ་དཔོན་ཡེ་ཤེས་སྙིང་པོས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།། །།
རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཤཱི་ལེནྡྲ་བོ་དྷི་དང༌། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་བནྡེ་ཡེ་ཤེས་སྡེས་བསྒྱུར་
ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པའོ།། །།
80