ལས་ཚིག་གི་དཀའ་གནད་དཀྲོལ་བྱེད་རྡོ་རྗེའི་ཐ་ཚིག  ~ 567 ~
ལས་ཚིག་གི་དཀའ་གནད་དཀྲོལ་བྱེད་རྡོ་རྗེའི་ཐ་ཚིགགནའ་དུས་འཛམ་གླིང་གི་བརྡ་སྤྲོད་རང་མལ་ན་ཉལ་དུས་བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་རིག་པ་དབྱར་མཚོ་ལྟར་རྒྱས།  དེང་དུས་འཛམ་གླིང་གི་བརྡ་སྤྲོད་དབྱར་གྱི་དཔལ་ཡོན་ལྟར་རྒྱས་པའི་སྐབས་སུ།  བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་རིག་པ་སྟོན་ཁའི་མེ་ཏོག་གི་སྤུན་ཟླར་གྱུར་པ་འདི་ནི་ང་ཚོའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་སྐྱོ་གར་ཞིག་ཏུ་མཐོང་།  འདིར་སྐབས་ཐོབ་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་གཙོ་བོར།  རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པའི་སྐབས་ཀྱི་ལས་ཚིག་དབྱེ་བ་ཡིན།  རྟགས་འཇུག་གི་དཀའ་གནད་གཙོ་བོ་གསུམ་སྟེ།  ཡི་གེ་སོ་སོའི་སྒྲ་གདངས་དྲག་ཞན་གྱི་དབྱེ་བ་ཕྱེ་ཚུལ་དང་།  སྔོན་འཇུག་གི་བྱེད་ལས།  རྗེས་འཇུག་གི་བྱེད་ལས་གསུམ་མོ།  ། དེ་ལས་སྔོན་འཇུག་གི་བྱེད་ལས་གཙོ་བོ་ནི་ལས་ཚིག་གི་དབྱེ་བ་དང་འཇུག་ཚུལ་ཡིན་ལ།  རྗེས་འཇུག་གི་བྱེད་ལས་ནི་མིང་མཐའ་འདྲེན་ཚུལ་ཡིན།  ལས་ཚིག་གི་བྱ་བ་གཙོ་བོ་གསུམ་སྟེ།  བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བ།  དངོས་པོ་བདག་གཞན་གཉིས།  དུས་གསུམ་བཅས་སོ།  ། དབྱེ་བ་འདི་དག་ནི་དབྱིན་ཇིའི་བརྡ་སྤྲོད་རིག་པའི་ལས་ཚིག་གི་བྱེད་ལས་དང་།  དབྱེ་ཚུལ་གཅིག་མཐུན་ཡིན་འདུག། མདོར་ན་ཐུ་མི་སམ་བྷོ་ཊས་ལེགས་སྦྱར་གྱི་བརྡ་སྤྲོད་པའི་གཞུང་པ་ཎཱི་པའི་སྡེ་ཚན་བརྒྱད་ཀྱི་རྣམ་བཤད་ལྟར།  བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་གསར་དུ་སྒོ་ཕྱེས་པ་དང་།  དེ་ལ་དུས་འགྱུར་གྱི་དབང་གིས་ཉམ་གུད་ཕྱིན་རྗེས།  སླར་ཡང་སི་ཏུ་པཎ་ཆེན་གྱིས་ལས་ཚིག་ལ་བདག་གཞན་ཤེད་མཚུངས་དང་ཤེད་མི་མཚུངས་པའི་དབྱེ་བ་ཕྱེས་ཤིང་།  བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་དང་།  བདག་གཞན་དུས་གསུམ་གྱི་རྣམ་བཞག་རྒྱས་པ་ཕྱེས།  དེའི་རྗེས་སུ་ཚོགས་ཤུལ་ནོར་བུ་བསྟན་འཛིན་གྱིས་བདག་བདག་གཞན་ཤེད་མཚུངས་ཤེད་མི་མཚུངས་པའི་ལས་ཚིག་ལ་ཞིབ་ཏུ་དཔྱད་ནས་ལས་ཚིག་ལ་དུས་གསུམ་སྤྱི་བཏང་བ་དང་།  བྱེ་བྲག་པ།  ཐོར་བུ་གསུམ་དུ་ཕྱེས་པ་ནི་གཅིག་གྱུར་ཅན་དང་།  རྒྱལ་སྤྱིའི་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་བརྡ་སྤྲོད་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ཤིག་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བའི་ལམ་སྒོ་ཡངས་པོ་ཞིག་ཕྱེས་ཡོད་པ་རེད།  །   གཅིག། བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་ཞེས་པ་གང་ལ་ཟེར་ཞེ་ན།  འདི་ནི་རྟགས་འཇུག་སྐབས་སུ་ལས་གང་ཞིག་བྱེད་པ་པོ་དང་བྱ་བ་གཉིས་ཕན་ཚུན་རྩ་བའི་ཆ་ནས་འབྲེལ་བ་འབྱུང་ཚུལ་གྱི་རྣམ་བཤད་ཅིག་རེད།  འདི་ལ་བྱ་ཞེས་པ་བྱ་བའི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་དང་།  བྱེད་ཅེས་པ་བྱེད་པ་པོ།  ལས་ཞེས་པ་བྱ་བ་གང་དེ་བསྒྲུབ་པའི་ལས་ཚིག་ལ་ཟེར།  དཔེར་ན།  ཤིང་མཁན་གྱིས་ཤིང་གཅོད།  ཅེས་པ་ཤིང་མཁན་བྱེད་པོ།  ཤིང་བྱ་ཡུལ།  གཅོད་ལས་ཚིག་ལ་ཟེར།  འདིར་ལས་ཚིག་ཅེས་པ་བྱ་བའི་ཡུལ་ལ་ཡོད་པའི་ལས་དང་།  བྱེད་པ་པོ་ལ་ཡོད་པའི་ལས་ཏེ་ལས་གཉིས་ཚོགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ལས་ཚིག་ཅིག་སྟེ།  བྱ་ལས་དང་བྱེད་ལས་གཉིས་ཀ་འདུས་པ་ཞིག་ཡིན།  ། རྒྱ་སྐད་དང་དབྱིན་སྐད་ལ་བྱེད་པོ་དང་།  བྱ་ཡུལ།  ལས་ཞེས་བྱ་ཡུལ་དང་ལས་ཚིག་གཉིས་ཀྱི་གོ་རིམ་བོད་སྐད་དང་མི་འདྲ་བ་རྒྱ་སྐད་དུ།  主Ö÷语Óï，£¬ 谓Î½语Óï，£¬ 宾±ö语Óï དབྱིན་ཇིའི་སྐད་དུ།  Subject, object, predicate
བྱ་བྱེད་ལས་གསུམ་གྱི་རེའུ་མིག
བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པ།  བཀྲ་ཤིས་ཀྱིས
ཤིང་
གཅོད།  གཅད།  བཅད།  བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པ།  ཚོང་དཔོན་གྱིས་
སྒོར་མོ་
བསྒྲུབས།  སྒྲུབ།  བསྒྲུབ།  བྱ་བྱེད་ཐ་མི་དད་པ།  བཀྲ་ཤིས་
རྒྱ་གར་ལ་
འགྲོ།  བྱ་བྱེད་ཐ་མི་དད་པ།  ཨ་མས་
ང་ལ་སྒྲུང་
བཤད།  བོད་སྐད།  བྱེད་པོ།  བྱ་ཡུལ།  ལས་ཚིག
རྒྱ་སྐད།  主Ö÷语Óï
宾±ö语Óï
谓Î½语Óï
དབྱིད་སྐད།  Subject
གཉིས།  དངོས་པོ་བདག་གཞན་ཞེས་པ་གང་ལ་ཟེར་ཞེ་ན།  དངོས་པོ་བདག་གཞན་གྱི་དབྱེ་བ་ཞེས་པ་ནི་བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པ་ཞེས་པའི་དོན་ལ་ཟེར།  དེ་ནི་བྱེད་པ་པོ་གང་ཞིག་དངོས་པོ་གཞན་དང་འབྲེལ་མིན་གྱི་དོན་མིན་པ།  ལས་ཚིག་རང་གི་ངོས་ནས་བྱ་ཚིག་དང་།  བྱེད་ཚིག་གི་དབྱེ་བ་ཡོད་མེད་ལ་རགས་པ་ཞིག་ཡིན་ཏེ།  《¡¶སི་ཏུའི་འགྲེལ་ཆེན་》¡ལས།  སྔོན་འཇུག་ཕོ་བ་ཡིག་དུས་འདས་པ་ལ་འཇུག་པའི་དཔེར་བརྗོད་དུ།  Òབང་བརྒྱུགས་དང་།  Ó དངོས་པོ་གཞན་ལ་འཇུག་པའི་དཔེར་བརྗོད།  Òབརྒྱུག་བྱའི་རྟ།  Ó ཞེས་བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པའི་དཔེར་བརྗོད་དུ་བཞག་ཡོད་པ་དང་།  Òའགྲོ་བ་པོ།  འགྲོ་བྱེད་Ó ཅེས་བྱ་བྱེད་ཐ་མི་དད་པའི་དཔེར་རྗོད་དུ་བཞག་ཡོད་པ་འདི་ཡིས་ཤེས་སོ།  ། དེས་ན་སི་ཏུའི་དགོངས་དོན་དངོས་ནི་བདག་གཞན་ཤེད་མཚུངས་དང་།  ཤེད་མི་མཚུངས་ཞེས་པའི་ལས་ཚིག་གི་དབྱེ་བ་དེ་དང་།  བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པ་དང་།  ཐ་མི་དད་པ་ཞེས་པ་དེ་གཉིས་དོན་གཅིག་ཡིན་པར་བཞེད་འདུག་ཀྱང་དུས་ཕྱིས་བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་སྨྲ་བ་དག་གིས།  འདིའི་དོན་ལ་མགོ་བོ་ཅུང་ཟད་རེ་འཁོར་ནས་དུས་འདའ་ཡོད་པར་སྣང་།  དོན་དངོས་ལ་འགྲོ་ཞེས་པ་བྱ་བྱེད་ཐ་མི་དད་པ་དང་།  རྒྱུག་དང་བརྒྱུག་ཅེས་པ་བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པར་བཞེད་པ་དང་།  བཞུགས་ཞེས་པ་བྱ་བྱེད་ཐ་མི་དད་པ་དང་།  བསྡད་དང་སྡོད་ལྟ་བུ་བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པའི་གྲལ་དུ་འཇོག་ཡོད་པ་འདི་ཡིས་སི་ཏུའི་དགོངས་པར་བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པ་དང་མི་དད་ཅེས་པ་དེ།  བདག་གཞན་ཤེད་མཚུངས་དང་མི་མཚུངས་ཞེས་པ་དང་དོན་གཅིག་ཡིན་པའི་བཞེད་པ་གསལ་པོར་མཐོང་ཐུབ་བོ།  ། དེས་ན་དངོས་པོ་བདག་གཞན་ཞེས་པ་འདི་དབྱིན་ཇིའི་སྐད་ཡིག་གི་བརྡ་སྤྲོད་ནང་དུ།  Active verb Passive verb  བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པའི་ལས་ཚིག་རྣམས་དངོས་པོ་བདག་གཞན་གྱི་དོན་སྟོན་པའི་ཆེད་དུ་འཇུག་པ།
དངོས་པོ་བདག་སྟོན།  དངོས་པོ་གཞན་སྟོན།  ལས་ཚིག་གི་རྣམ་པ།  ཀློགབཀླག
བྱ་བྱེད་ཐ་དད།  བདག་གཞན་ཤེད་མཚུངས།  ཀློག་བྱེད།  བཀླག་བྱ།  བྱ་བྱེད་ཐ་དད།  བདག་གཞན་ཤེད་མཚུངས།  ཀློག་པ་པོ།  བཀླག་བྱའི་ཡི་གེ།  བྱ་བྱེད་ཐ་དད།  བདག་གཞན་ཤེད་མཚུངས།  གཅོད།  གཅད།  བྱ་བྱེད་ཐ་དད།  བདག་གཞན་ཤེད་མཚུངས།  གཅོད་བྱེད།  གཅད་བྱ།  བྱ་བྱེད་ཐ་དད།  བདག་གཞན་ཤེད་མཚུངས།  གཅོད་པ་པོ།  གཅད་བྱའི་ཤིང་།  བྱ་བྱེད་ཐ་དད།  བདག་གཞན་ཤེད་མཚུངས།  དབྱིན་ཇིའི་སྐད་དུ།  ལས་ཚིག་གིས་བྱེད་པོ་དང་བྱ་ཡུལ་སྟོན་པའི་དཔེར།
དངོས་པོ་བདག
verb དངོས་པོ་གཞན།  Passive verb དབང་དུ་སྒྱུར།  Ruling དབང་དུ་བསྒྱུར།  Ruled གསོད།  Killing གསད།  Killed འགོག
དགག།  Controlled འདི་བོད་ཡིག་ལ་དངོས་པོ་བདག་བྱེད་ཚིག་ད་ལྟ་བ་དང་།  གཞན་བྱ་ཚིག་མ་འོངས་པ་རེད་འདུག། དབྱིན་ཡིག་ལ་བྱེད་པོ་ད་ལྟ།  བྱ་ཡུལ་འདས་པའི་ལས་ཚིག་གི་ཁྱད་པར་ཙམ་མོ།  《¡¶སི་ཏུའི་འགྲེལ་ཆེན་》¡ལས།  ཕོ་ནི་འདས་དང་གཞན་བསྒྲུབ་ཕྱིར།  ཞེས་སོགས་ཀྱི་གོ་དོན་དཔྱིས་ཕྱིན་པར་བྱེད་པ་ལ།  ཐོག་མར་འདི་ཤེས་དགོས་ཏེ།  ལས་གང་ཞིག་བྱེད་པ་པོ་གཞན་དང་དངོས་སུ་འབྲེལ་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས།  བྱེད་པ་པོའི་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་དང་དེའི་བྱེད་པ་དང་བཅས་པ་ལ་ནི་བདག་ཅེས་བྱ་ཞིང་།  དེས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་བྱ་བ་དང་བཅས་པ་ལ་ནི་གཞན་ཞེས་བྱའོ།  ། ཞེས་པ་བྱེད་པོ་བྱེད་ལས་དང་འབྲེལ་བའི་བྱེད་ཚིག་དེ་ལ་དངོས་པོ་བདག་དང་།  བྱ་ཡུལ་ལས་ཚིག་དང་འབྲེལ་བའི་བྱ་ཚིག་དེ་ལ་དངོས་པོ་གཞན་ཟེར་ཞེས་གསལ་པོར་བསྟན་ཡོད།  འོ་ན་《¡¶སི་ཏུའི་འགྲེལ་ཆེན་》¡ལས།  Òརྒྱུ་མཚན་འདིས་དུས་གསུམ་གྱིས་དབྱེ་བས་ནི།  བྱེད་ལས་དང་འབྲེལ་བའི་ངག་གི་སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་ཅིང་།  བདག་གཞན་གྱི་དབྱེ་བས་ནི་དེ་ཙམ་དུ་ཁྱབ་པ་མ་ཡིན་ཡང་།  གཞུང་འདིར་བྱེད་པ་པོ་དང་།  བྱ་བའི་ཡུལ་གྱི་སྒྲ་རྣམས་བསྡུ་བའི་ཕྱིར་བདག་གཞན་གྱི་དབྱེ་བ་ཟུར་དུ་མཛད་པ་ཡིན་ཞིང་།  དེའི་ཞར་ལས་བདག་གཞན་དང་འབྲེལ་བའི་བྱ་བྱེད་ཀྱི་ཚིག་ཕན་ཚུན་ཤེད་མཚུངས་པ་རྣམས་ཀྱང་བསྡུས་པ་ཡིན་ནོ།  ། དེས་ན་ཅིའི་ཕྱིར་འཇུག་གི་གཞུང་འདི་འཆད་པའི་སྐབས་སུ་དུས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བས་བཤད་པ་རྣམས་ནི།  བདག་གཞན་གྱི་དབྱེ་བས་མ་ཁྱབ་པའི་ལྷག་མ་རྣམས་བསྡུ་བའི་དོན་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། Ó ། ཞེས་གསུངས་པ་འདིའི་དོན་ཇི་ལྟར་འགྲེལ་ཅེ་ན།  དུས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བས་བྱེད་ལས་དང་འབྲེལ་བའི་ངག་གི་སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་ཅིང་།  བདག་གཞན་གྱི་དབྱེ་བས་ནི་དེ་ཙམ་དུ་ཁྱབ་པ་མ་ཡིན་ཡང་།  ཞེས་པའི་དོན་ནི།  བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པའི་ལས་ཚིག་རྣམས་ལ་འདས་པ་དང་།  མ་འོངས་པ།  ད་ལྟ་བ་གསུམ་ཡོད་པས་ཁྱབ།  བདག་གཞན་སྟོན་པའི་ལས་ཚིག་ནི་དེའི་ཞར་ལ་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་སྟབས།  ད་ལྟ་བའི་བྱེད་ཚིག་བདག་དང་།  མ་འོངས་པའི་བྱ་ཚིག་གཞན་ཡིན་པས་ན།  དངོས་པོ་བདག་གཞན་གྱི་དབྱེ་བ་ཟུར་དུ་མཛད་པ་ཡིན་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན།  དུས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བ་འདི་དག་ནི་བདག་གཞན་གྱི་ཁོངས་སུ་མ་འདུས་པའི་དུས་འདས་པ་སྟོན་པའི་ལས་ཚིག་རྣམས་དང་།  བྱ་བྱེད་ཐ་མི་དད་པའི་ལས་ཚིག་རྣམས་བསྡུ་བའི་ཆེད་དུ་ཡིན།  ཞེས་གསལ་པོར་གསུངས་ཡོད་འདུག། དེས་ན་དངོས་པོ་བདག་གཞན་ཟེར་བ་དེ་བྱ་ཚིག་དང་བྱེད་ཚིག་གི་ངོས་ནས་དབྱེ་དགོས་པ་གོང་གསལ་བསྒྱུར་བྱ་དང་སྒྱུར་བྱེད།  གསད་བྱ་དང་གསོད་བྱེད།  དགག་བྱ་དང་འགོག་བྱེད་ཅེས་ལས་ཚིག་གི་ཐོག་ནས་དབྱེ་དགོས་སོ།  ། སླར་ཡང་དཔེར་བརྗོད་ཅིག་བཞག་ན།  དགབ།  གཅད།  བསྒྲུབ།  བཀླག་རྣམས་དངོས་པོ་གཞན་གྱི་སྟོན་པའི་བྱ་ཚིག་དང་།  དེའི་ཁ་གཏད་དུ་འགེབས།  གཅོད།  སྒྲུབ།  ཀློག་རྣམས་ནི་དངོས་པོ་བདག་སྟོན་པའི་བྱེད་ཚིག་ཡིན་པར་ཤེས་དགོས།  །  དངོས་པོ་བདག་གཞན་ཞེས་པ་གང་ཟག་དང་དངོས་རྫས་ཁོ་ན་ལ་ངོས་འཛིན་པ་ནི་ནོར་འཁྲུལ་ཡིན་ཏེ།  སྐབས་འདིར་ལས་ཚིག་བཤད་པའི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།  ། དེས་ན་སྔོན་གྱི་དཔེར་བརྗོད་རྣམས་སུ།  བཀྲ་ཤིས་ཀྱིས་ཤིང་བཅད་ཅེས་པ་བཀྲ་ཤིས་དངོས་པོ་བདག་དང་།  ཤིང་དངོས་པོ་གཞན་ཞེས་པ་ནི།  《¡¶སི་ཏུའི་འགྲེལ་ཆེན་》¡ལས།  Òའདོད་ཚུལ་གསུམ་པ་དེའང་མི་འཐད་དེ།  སྐབས་འདིའི་དུས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བ་ནི།  བྱེད་ལས་སམ་བྱ་ཚིག་གི་སྒོ་ནས་འབྱེད་དགོས་ཤིང་།  མིང་རྐྱང་ལ་བྱ་བྱེད་ཀྱི་ཐ་སྙད་མི་འཇུག་པས་བྱ་བྱེད་མེད་པ་བྱ་བྱེད་ཅན་དུ་སྡུད་པ་ལས་མཚང་ཆེ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད།  ཁྱད་པར་མིང་རྐྱང་རྣམས་བདག་གཞན་གྱིས་ཟླས་ཕྱེ་བའི་བདག་ཡིན་པར་བསམས་ནས།  མ་ནིང་དང་མོའི་སྔོན་འཇུག་གི་འཇུག་པ་འཆད་པའི་ཚེ།  ག་ད་འའི་འཕུལ་ཅན་གྱི་མིང་རྐྱང་རྣམས་བདག་གི་དཔེར་བརྗོད་དུ་བཀོད་འདུག་པ།  དེ་ལྟ་ན་ཕོ་ཡིག་བས་འཕུལ་ཅན་གྱི་མིང་རྐྱང་ཡང་མང་པོ་ཡོད་ན།  སློབ་དཔོན་ཐུ་མིས་ཕོ་ཡིག་བདག་སྒྲུབ་ལ་འཇུག་པར་མ་གསུངས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཡོད།  སེམས་རྣལ་དུ་ཕབ་ནས་ལེགས་པར་བསམ་དགོས་སོ།  ། དེ་ན་མཁས་པ་གཞན་གྱིས་མིང་ལ་བདག་དང་དུས་གསུམ་ལ་གཞན་གྱིས་ཐ་སྙད་བྱས་པ་དང་།  མིང་རྐྱང་ཉིད་དུས་གསུམ་ལས་ད་ལྟ་བར་འདོད་པ་སོགས་ཡོད་པ་ནི།  གཞུང་གཞན་དང་གཞན་གྱི་འཆད་ཚུལ་ཡིན་གྱི་སྐབས་འདི་དང་འབྲེལ་བའི་དོན་མེད་ལ།  མི་འབྲེལ་བཞིན་དུ་བསྒྲིག་པར་རློམ་པ་ནི་གཡག་གི་རྭ་རྟའི་མགོ་ལ་སྦྱོར་བ་དང་མཚུངས་སོ།  ། ཞེས་མིང་རྐྱང་ལ་བྱ་བྱེད་ཀྱི་དབྱེ་བ་མི་འཐད་པ་སི་ཏུའི་འགྲེལ་ཆེན་ཏུ་བཀག་ཟིན་པས་ན་བསྐྱར་ཟློས་མི་བྱའོ།  །   གསུམ།  བྱ་བྱེད་ཐ་དད་མིན་ཞེས་པའི་གོ་དོན།  བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པ་ཞེས་པའི་དོན་ནི།  བྱེད་པ་པོ་གང་ཞིག་དངོས་པོ་གཞན་དང་འབྲེལ་མིན་གྱི་དོན་མིན་པ།  ལས་ཚིག་རང་གི་ངོས་ནས་བྱ་ཚིག་དང་།  བྱེད་ཚིག་གི་དབྱེ་བ་ཡོད་མེད་ལ་རགས་ལས་པ་ཞིག་ཡིན་ཏེ།  སི་ཏུའི་འགྲེལ་ཆེན་ལས།  སྔོན་འཇུག་ཕོ་བ་ཡིག་དུས་འདས་པ་ལ་འཇུག་པའི་དཔེར་བརྗོད་དུ།  བང་བརྒྱུགས་དང་།  དངོས་པོ་གཞན་ལ་འཇུག་པའི་དཔེར་བརྗོད།  བརྒྱུག་བྱའི་རྟ།  ཞེས་བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པའི་དཔེར་བརྗོད་དུ་བཞག་ཡོད་པ་དང་།  འགྲོ་བ་པོ།  འགྲོ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བྱེད་ཐ་མི་དད་པའི་དཔེར་རྗོད་དུ་བཞག་ཡོད་པ་འདི་ཡིས་ཤེས་སོ།  ། དེས་ན་སི་ཏུའི་དགོངས་དོན་དངོས་ནི་བདག་གཞན་ཤེད་མཚུངས་དང་།  ཤེད་མི་མཚུངས་ཞེས་པའི་ལས་ཚིག་གི་དབྱེ་བ་དེ་དང་།  བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པ་དང་།  ཐ་མི་དད་པ་ཞེས་པ་དེ་གཉིས་དོན་གཅིག་ཡིན་པར་བཞེད་འདུག་ཀྱང་དུས་ཕྱིས་བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་སྨྲ་བ་དག་གིས་འདིའི་དོན་ལ་མགོ་བོ་ཅུང་ཟད་རེ་འཁོར་ནས་དུས་འདའ་ཡོད་པར་སྣང་།  དོན་དངོས་ལ་འགྲོ་ཞེས་པ་བྱ་བྱེད་ཐ་མི་དད་པ་དང་།  རྒྱུག་དང་བརྒྱུག་ཅེས་པ་བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པར་བཞེད་པ་དང་།  བཞུགས་ཞེས་པ་བྱ་བྱེད་ཐ་མི་དད་པ་དང་།  བསྡད་དང་སྡོད་ལྟ་བུ་བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པའི་གྲལ་དུ་འཇོག་ཡོད་པ་འདི་ཡིས་སི་ཏུའི་དགོངས་པར་བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པ་དང་མི་དད་ཅེས་པ་དེ།  བདག་གཞན་ཤེད་མཚུངས་དང་མི་མཚུངས་ཞེས་པ་དང་དོན་གཅིག་ཡིན་པའི་བཞེད་པ་གསལ་པོར་མཐོང་ཐུབ་བོ།  །   བྱ་བྱེད་ཐ་དད་པའི་ལས་ཚིག་འདི་ལ་མིང་གཞན་བདག་གཞན་ཤེད་མཚུངས་པའི་ལས་ཚིག་ཀྱང་ཟེར།  དོན་དུ་དེ་གཉིས་དོན་གཅིགདཔེར་ན།  བཀླགས།  ཀློག། བཀླག་ཅེས་པ་ལས་ཚིག་རང་གི་ངོས་ནས་དུས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བ་ཡོད་པ་མ་ཟད།  ཀློག་ཅེས་པ་བྱེད་པ་པོ་དང་འབྲེལ་བའི་དངོས་པོ་བདག་སྟོན་པའི་ལས་ཚིག་དང་།  བཀླག་ཅེས་པ་བྱ་བའི་ཡུལ་དང་འབྲེལ་བའི་དངོས་པོ་གཞན་སྟོན་པའི་ནུས་པ་ལས་ཚིག་རང་ངོས་ན་ཡོད་པའི་རིགས་ཤིག་ཡིན།  །
ལས་ཚིག་ལ་བྱ་བྱེད་ཐ་དད་མིན་གྱི་དཔེར་བརྗོད་རེའུ་མིག
ཚིག་དོན།
འདས།
ད་ལྟ།
མ་འོངས།
ལས་ཚིག་གི་རྣམ་པ།
བང་བརྒྱུགས
བརྒྱུགས།  རྒྱུག
བརྒྱུག
ཐ་དད།  ཤེད་མཚུངས།  ལམ་དུ་འགྲོ།  འགྲོ།  འགྲོ།  འགྲོ།  ཐ་མི་དད།  ས་ལ་བསྡད།  བསྡད།  སྡོད།  བསྡད།  ཐ་དད།  ཤེད་མཚུངས།  གདན་ལ་བཞུགས།  བཞུགས
བཞུགས
བཞུགས
ཐ་མི་དད།  བཞི།  དུས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བ་ཞེས་པ་གང་ལ་ཟེར།   〖དུས་གསུམ་སྤྱི་བཏང་བའི་མཚན་ཉིད〗

བྱ་ཚིག་མ་ནིང་བྱེད་པ་མོ་ཡིས་འཕུལ།  །  པ་སྡེ་ལས་གཞན་འདས་ཚིག་ཕོ་ཡིས་འཕུལ།  །  སྒྲ་གདངས་ཐ་དད་མགོ་ཅན་མེད་ངེས་ལ།  །  བརྗོད་བདེ་བྱེད་ཚིག་མ་ནིང་འགྱུར་ཡང་སྲིད།  །
ཚིག་དོན།  འདས།  བྱ་ཚིག
བྱེད་ཚིག
སྐུལ།  ལས་ཚིག་རྣམ་པ།  ལམ་བཀག
བཀག
དགག
འགོག
ཁོག
བདག་གཞན་ཤེད་མཚུངས།  ཆུ