། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྒྱུད་བླ་མའི་བསྡུས་དོན་
བཞུགས་སོ། །
༄༅། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྒྱུད་བླ་མའི་བསྡུས་པའི་དོན། འཇམ་དཔལ་གཞོན་
ནུར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འགྲོ་བའི་བླ་མ་ཤཱཀྱའི་རྒྱལ་པོ་དང༌། །དེ་སྲས་ཐུ་བོ་
བྱམས་མགོན་ཞབས་པདྨོར། །བཏུད་ནས་ངེས་དོན་མདོ་དོན་གསལ་བྱེད་པའི། །བསྟན་
བཅོས་བླ་མའི་བསྡུས་དོན་རབ་བཤད་བྱ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་རྒྱུད་བླ་མའི་བསྟན་བཅོས་
འདི། དོན་བཞིས་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། ཐོག་མར་མིང་རྟོགས་པའི་ཆེད་དུ་མཚན་སྨོས་པ།
བྱ་བ་སངས་རྒྱས་དང་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཆེད་དུ་ཕྱག་བྱ་བ། མིང་ཅན་དོན་རྟོགས་པའི་ཆེད་དུ་
གཞུང་བཤད་པ། སྒྱུར་བྱེད་གོ་བའི་དོན་དུ་འགྱུར་བྱང་སྨོས་དཔལ་གྲོང་ཁྱེར་དཔེ་མེད་པའོ། །
དང་ པོ་ ལ་བཞི། མཚན་ བསྒྱུར་ རྒྱ་གར་སྐད་དུ་བ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མཚན་བཤད་པ། ཅི་ལས་
བཏགས་པ། བཏགས་པའི་དགོས་པའོ། །གསུམ་པ་ལ་ལྔ། མཛད་པ་པོ་དང་འཆད་པ་
པོའི་གང་ཟག ། །ཚུལ་ཇི་ལྟར་མཛད་ཅིང་བཤད་པ། བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ རང་བཞིན་དང་
ངེས་ཚིག །དགོས་པ་ཅིའི་དོན་དུ་མཛད་པ། དགོས་པ་ཅན་གྱི་གཞུང་དངོས་བཤད་པའོ།།
དེ་ལ་གསུམ། ལུས་རྣམ་གཞག །ཡན་ལག་རྒྱས་བཤད། མཐར་ཕྱིན་པའི་དོན་ནོ། །དང་
པོ་ལ་ལྔ། དགོས་དོན། བསྡུས་ སངས་རྒྱས་ཆོས་དོན། །ཚིག་དོན། མཚམས་སངས་རྒྱས་ལས་
ཆོས་སྦྱར། རྒལ་ལན་ནོ། །གསུམ་པ་ལ་གཉིས། །གནས་སོ་སོ་མདོ་དང་སངས་རྒྱས་ཆོས་སྦྱར་
བ༑ སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྟན་པ་དང་སྦྱར་བའོ། །དེ་ལ་གཉིས། གཞུང་འདི་དག་དོན་བཤད།
37

སཾ་བྷོ་ཊའི་དབོན་བརྒྱུད་དཔེ་ཚོགས་ལས། བླ་མ་དམ་པ་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན་ཞབས་ཀྱི་གསུང་འབུམ། ༼ཇ༽
་
མདོ་དང་སྦྱར་བའོ། །དེ་ལ་གཉིས། གནས་དང་པོ་གསུམ་གླེང་གཞི་དང་སྦྱར་བ། གནས་
ལྷག་མ་བཞི་མདོའི་ལུས་དང་སྦྱར་བའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། ཡོན་ཏན་སོ་སོའི་རྣམ་དབྱེ་
བཤད། བླ་ན་ མེད་ པའི་ ཡོན་ ཏན་བསྟན་པའོ། །གཉིས་ པ་ ཡན་ ལག་ རྒྱས་ བཤད་ལ་
གཉིས། འབྲས་བུ་མཆོག་གསུམ་བཤད། རྒྱུ་ཁམས་སོགས་བཞི་བཤད་པའོ། །དང་པོ་
ལ་བཞི། ཐེག་ཆེན་ སྐབས་གནས་ངོས་གཟུང་། ཀུན་སྟོན་པ་བསྟན་རྫོ་བ་ སྐྱབས་ གསུམ་ དུ་
དབྱེ། མཐར་སྤང་ཕྱིར་ཐུག་ སྐྱབས་གཅིག་ཏུ་བསྟན། དཀོན་འབྱུང་བ་དཀོན་མཆོག་ གི་ སྒྲ་ དོན་
བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། སངས་རྒྱས་རྣམ་པར་བཞག །ཆོས་རྣམ་པར་བཞག །
དགེ་འདུན་རྣམ་པར་བཞག་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། བཤད་བྱ་གང་ཞིག་དགོད། དེའི་
དོན་ བསྟན་ པའོ། ། །དེ་ ལ་ གསུམ། བསྟན། བཤད་འདུས་མ། བསྡུ་ཐོག་མ་དང་པོ་གསུམ་བའོ།།
གཉིས་ པ་ལ་ གཉིས། བཤད་ བྱ་ གང་ཞིག་མེད་ དགོད། རང་ བཞིན་ བཤད་ པའོ། ། །དེ་ ལ་
གཉིས། བསྟན་བསམ་དེ་པ། བཤད་ རྟག་མིན་པའོ། །གསུམ་ པ་ ལ་ བཞི། བཤད་ སེམས་དེ་བྱ་
དགོད། རང་བཞིན་བཤད། དག་པར་དེ་ལྟར་རྟོགས་བསྟན། སྐྱབས་སུ་གྲུབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་པའོ། །
གཉིས་ པ་ ལ་ གཉིས། བསྟན་ཇི་བཞིན་པ། བཤད་ འགྲོ་བ་པའོ། །གཉིས་ པ་ རྒྱུ་ ཁམས་
སོགས་བཞི་བཤད་པ་ལ་གསུམ། དོན་མདོར་བསྟན། སོ་སོའི་རྒྱས་བཤད། མོས་པའི་
ཕན་ཡོན་ནོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། བསམ་དྲི་བཅས་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་བསྟན། དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་
མཚན་དཀོན་མཆོག་གསུམ་པོ་བཤད། ཁམས་ སོགས་ བཞི་ ཡི་ གྲངས་ ངེས་ རྟོགས་བྱ་རྟོགས་སོ། །
གཉིས་པ་ལ་བཞི། ཁམས་རིགས། བྱང་ཆུབ། ཡོན་ཏན། ཕྲིན་ལས་རྒྱས་བཤད་དོ། །
དང་པོ་ལ་བརྒྱད། སྙིང་པོས་ཁྱབ་པའི་རྒྱུ་རྫོགས་སངས་སྐུ་མཚན། དོན་བཅུས་དགོངས་པའི་
རྒྱུ་མཚན་བཤད། སྙིང་པོས་ཁྱབ་པའི་དཔེ་བསྟན། དྲི་མའི་དཔེས་མཚོན་པའི་དོན། དེ་
གང་ ཟག་ གང་ ལ་ དྲི་འདི་དག་ལྡན། དཔེ་ དོན་ མཚུངས་ པའི་ རྒྱུ་མཚན། རྟོགས་ བྱེད་དང་
38

རྒྱུད་བླ་མའི་བསྡུས་དོན།
རྟོགས་ བྱ་ བསྟན།
སྟན། ཁམས་ བསྟན་ པའི་ དགོས་ པ་ བཤད་ པའོ། །གཉིས་ པ་ ལ་ གསུམ།
བསྟན་ངོ་བོ་རྒྱུ། བཤད། བསྡུ་ དེ་ལྟ་རྒྱལ་བའོ། །གཉིས་ པ་ ལ་ བརྒྱད། ངོ་ བོ་ དང་ རྒྱུའི་ དོན་
བཤད། འབྲས་ བུ་ དང་ ལས་ ཀྱི། ། ལྡན་པའི། འཇུག་པའི། དབྱེ་བའི། ཀུན་ འགྲོའི། མི་
འགྱུར་བའི། དབྱེར་མེད་ཀྱི་དོན་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། བསྟན་རིན་ཆེན་མཁའ་པ།
བཤད་པའོ། །དེ་ལ་གཉིས། ངོ་བོ་མཐུ་དང་བཤད། རྒྱུ་བཤད་འདོད་ཆེན་པའོ། །གཉིས་པ་ལ་
གཉིས། མདོར་ གཙང་བདག་ བསྟན། རྒྱས་ བཤད་ དོ། །དེ་ ལ་ གཉིས། འབྲས་ བུའི་ དོན་
བཤད། ལས་ཀྱི་དོན་བཤད་ གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། ཆོས་སྐུ་ཡོན་ཏན་
བཞི་ལྡན་དུ་བསྟན། ཡོན་ཏན་བཞི་སོ་སོར་ཕྱེ་སྟེ་བཤད་དེ་ནི་རང་པའོ། །གསུམ་པ་ལྡན་
པའི་དོན་ལ་གཉིས། བསྟན་རྒྱ་མཚོ་ཆེ་པ། བཤད་པའོ། །དེ་ལ་གཉིས། རྒྱུའི་ཡོན་ཏན་དང་
ཆོས་སྐུ་ལྡན། འབྲས་ བུའི་ ཡོན་ ཏན་ དང་ ལྡན་ དྲི་མེད་གནས་པའོ། ། །བཞི་ པ་ ལ་ གཉིས།
བསྟན་སོ་སོའི་སྐྱེ་འཕགས་པ། བཤད་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་པའོ། །ལྔ་ པ་ ལ་ གཉིས། བསྟན་ མ་དག་པ།
བཤད་ངོ་བོ་ཉིད་པའོ། ། །དྲུག་ པ་ ལ་ གཉིས། བསྟན་ཇི་ལྟར་པ། བཤད་དེ་ཕྱིའི་པའོ། །བདུན་པ་
ལ་གཉིས། བསྟན་ཉམས་པ་པ། བཤད་པའོ། །དེ་ལ་གསུམ། སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་གནས་སྐབས་
ན་མི་འགྱུར། འཕགས་པ་སློབ་པའི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ན་མི་འགྱུར་བའོ། །
དང་པོ་ལ་གསུམ། ཉེས་པས་ མ་ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་གོས་པ། སྐྱེ་འཇིག་དང་བྲལ་བ། མེའི་
དཔེ་དུསམཐའ་དོན་བཤད་པའོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས། འཇིག་པ་མེད་པ། སྐྱེ་བ་མེད་
པའོ། །དེ་ལ་གསུམ། དཔེ་ས་ནི་བཤད་པ། དོན་བཤད་དེ་བཞིན་ཕུང་པ། ཆོས་མཐུན་སྦྱར་
བའོ། །དེ་ལ་གསུམ། དངོས་ས་དང་འདྲ་དང་། རྒྱུ་ཚུལ་བཞིན་མཚན། བསྡུ་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་
བའོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས། བསྟན་སྐྱེ་འཆི་པ། བཤད་པའོ། །དེ་ལ་གསུམ། ཤེས་རབ་
ཀྱིས་སྐྱེ་ འཕགས་པས་སོགས་ལས་གྲོལ་བ། སྙིང་རྗེས་སྐྱེ་ཇི་བཞིན་ཡང་འཆི་སོགས་སྟོན་པ།
39

སཾ་བྷོ་ཊའི་དབོན་བརྒྱུད་དཔེ་ཚོགས་ལས། བླ་མ་དམ་པ་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན་ཞབས་ཀྱི་གསུང་འབུམ། ༼ཇ༽
སར་གནས་སོ་སོའི་ཡོན་ཏན་ནོ། །དེ་ལ་བཞི། དོན་དམ་རྒྱལ་སྲས་འགྱུར་པའི་སེམས་དང་པོ་
བསྐྱེད་པའི་ཡོན་ཏན། མ་དེ་འཇིག་རྟེན་གོས་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་ཞུགས་པའི་ཡོན་ཏན། རྣམ་པ་
ཐམས་ཅད་དུ་ཕྱིར་མི་བྱ་བ་ལྷུན་གྲུབ་ལྡོག་པའི་ཡོན་ཏན། སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པའི་བྱང་
སེམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ནོ། །དེ་ལ་གཉིས། དོན་གཉིས་མཐར་ཕྱིན་སྔོན་གྱི་འཕེན་པའི་ཡོན་ཏན།
དོན་གཉིས་ རྒྱལ་བ་དང་མཚུངས་མི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཚུངས་ཀྱི་ཁྱད་དོ། །གསུམ་པ་
སངས་ རྒྱས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ན་མི་འགྱུར་བ་ལ་གསུམ། བཤད་བྱ་གཞན་འགྱུར་དགོད།
དེའི་དོན་སྐྱེ་བ་མེད་བཤད། རྟགས་དེ་ལ་ཙེ་ཀྱི་དོན་བསྟན་པའོ། །བརྒྱད་པ་དབྱེར་མེད་ ཀྱི་
དོན་ལ་གསུམ། བསྟན་གང་ཕྱིར། བཤད། བསྡུ་དེས་ན་སངས་རྒྱས་བའོ། །བར་པ་ལ་གཉིས།
ཟག་མེད་ མདོཪ་ན་ཟག་དབྱིངས་ ཀྱི་རྣམ་གྲངས་བསྟན། སངས་རྒྱས་ཁོ་ན་མྱང་ འདས་ སུ་
སྒྲུབ་པའོ། །དེ་ལ་བཞི། ཡོན་ཏན་བཞི་ཁམས་གཅིག་ལ་རྣམ་ཀུན་མངོན་འདུ། ཐར་པ་རྣམ་པ་
ཐམས་ཅད་དེ་སར་བསྟན། ཐར་ཇི་ལྟར་རི་མོ་པའི་ཡོན་ཏན་སྒྲུབ་པའི་དཔེ་དོན། ཡོན་ཏན་ཤེས་
རབ་ཡེ་ཤེས་དབྱིངས་ དང་ དབྱེཪ་ མེད་པའི་དཔེའོ། །གསུམ་པ་སྙིང་པོས་ ཁྱབ་ པའི་ དཔེ་
བསྟན་ པ་ ལ་ གསུམ། ། བསྟན་ ཉོན་མོངས་སྦུབས། བཤད། བསྡུ་ པདྨ་བའོ། །བར་ པ་ ལ་
་ པ་ ལ་ དགུ།
པདྨའི་དཔེ་དོན། སྦྲང་ཇི་ལྟར་བསྲེག་རྩིའི་དཔེ་དོན། འབྲས་བུའི་དཔེ་དོན། གསེར་ཇི་ལྟར་རབ་
ཏུ་གྱི་དཔེ་དོན། གཏེར་ཇི་ལྟར་མི་གྱི་དཔེ་དོན། ས་ཇི་ལྟར་ཨམ་བོན་གྱི་དཔེ་དོན། གོས་ཧྲུལ་ཇི་
ལྟར་རིན་ཆེན་གྱི་དཔེ་དོན། བུད་མེད་ཀྱི་དཔེ་དོན། གསེར་གཟུགས་ཀྱི་དཔེ་དོན་ནོ། །དྲུག་
པ་དཔེ་དོན་མཚུངས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ལ་གཉིས། དྲི་མ་པད་ཇི་ལྟར་སད་སོགས་དང་མཚུངས།
ཁམས་ སངས་ རྒྱས་ སོགས་ དང་ མཚུངས་ པའོ། །དེ་ ལ་ གཉིས། བསྟན་རང་བཞིན་གསུམ་
བསྟན་པ་བཤད་པའོ། །དེ་ལ་གསུམ། དཔེ་གསུམ་གྱིས་ཆོས་སྐུ་མཚོན། གཅིག་གིས་དེ་
བཞིན་རང་བཞིན་འགྱུར་ཉིད། ལྔས་རིགས་འབྲས་བཅས་མཚོན་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས།
40

རྒྱུད་བླ་མའི་བསྡུས་དོན།
ངོ་བོ་
མཚོན་བྱ་ཆོས་ སྐུའི་ ཆོས་སྐུ་རྣམ་གཉིས་དབྱེ་བ། མཚོན་བྱེད་དཔེ་གསུམ་དང་སྦྱར་བའོ། །
གསུམ་པ་ལ་གཉིས། དཔེ་གཉིས་ཀྱིས་རིགས་གཏེར་དང་འབྲས་གཉིས་མཚོན། དཔེ་གསུམ་
གྱིས་ རིགས་འདི་གཉིས་འབྲས་བུ་མཚོན་པའོ། །བདུན་པ་ལ་གཉིས། རྟོགས་མི་ རང་བྱུང་རྣམས་
རྟོགས་ཀྱི་དབྱེ་བ། རྟོགས་བྱ་སྙིང་པོའི་འདི་ལ་བསལ་བྱ་རང་བཞིན་ནོ། །བརྒྱད་པ་ལ་གཉིས།
སྙིང་པོ་གསུངས་པའི་དགོས་པ་དངོས་བསྟན། ཞར་བྱུང་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དོན་བཤད་
པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། དྲི་བ། ལན་ནོ། །དེ་ལ་གཉིས། མདོར་སེམས་ཞུམ་བསྟན། རྒྱས་
བཤད་དོ། །དེ་ལ་གཉིས། ཆོས་སྐུ་སྤྲིན་སོགས་བཞིན་དུ་བསྟན་པའི་དགོས་པ། འགྲོ་ལ་
སྙིང་པོ་ཡོད་པར་གསུངས་པའི་དགོས་པའོ། །དེ་ལ་གཉིས། བསྟན་པ། བཤད་པའོ། །དེ་
ལ་ གཉིས། མ་ ཐོས་ པའི་ཉེས་ དམིགས། ཐོས་པའི་ཕན་ ཡོན་ནོ། །གཉིས་ པ་བྱང་ ཆུབ་
རྒྱས་བཤད༌ལ༌གཉིས། མདོར་བསྟན། རྒྱས་དགོས་འབྲེལ་བཤད་དོ། །དེ་ལ་བདུན།
དང་རྒྱུའི་དོན། འབྲས་བུའི་དོན། ལས་ཀྱི་དོན། ལྡན་པའི་དོན། །འཇུག་པའི་དོན། རྟག་
པའི་དོན། བསམ་ གྱིས་ མི་ཁྱབ་པའི་དོན་ནོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། བསྟན་ད་ནི་འོད་པ།
བཤད་པའོ། །དེ་ལ་གཅིག །ངོ་བོ་སངས་རྒྱས་ཉི་སྒྲིབ་རྒྱུའོ། །གཉིས་པ་ལ་གསུམ་མོ། །སྒྲིབ་
བྲལ་གྱི་འབྲས་བུ་མདོར་དྲི་མེད་ཆུ་བསྟན། དེ་མཉམ་རྗེས་ཀྱི་འབྲས་བུར་ཆུ་མཚོ་སོགས་བསྟན།
དཔེ་དོན་ ཆོས་ མཐུན་ འདོད་ཆགསརྡུལ་སྦྱར་ཏེ་བཤད་པའོ། །གསུམ་པ་ལ་གཉིས། བསྟན་
ཟག་པ་མེད་པ། བཤད་པའོ། །དེ་ ལ་ གཉིས། ། རང་ མདོར་ན་མེ་དོན་ ཆོས་ སྐུའི་ ཡོན་ ཏན།
གཞན་དོན་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་གཟུགས་སྐུའི་ཡོན་ཏན་ནོ། །བཞི་པ་ལ་གསུམ། ཡོན་ཏན་བཅོ་བསམ་
མེཏོག་ལྔ། མདོར་བསྟན། དེ་སྐུ་གཉིས་ལ་ལྡན་པར་རྣམ་གྲོལ་ཆོས་བསྟན། ཡོན་ཏན་བཅོ་ལྔ་
སོ་སོར་བཤད་པའོ། །དེ་ལ་བཞི། ཟབ་པའི་ཡོན་སྐྱེ་རང་བྲལ་ཏན། སྤངས་པའི་ཡེ་ཐམས་
ཅད་རྟོགས་ཤེས་ ཀྱི། རང་ བཞིན་ གྱི་ དེ་གཟུགས་མེད་ཡོན་ཏན་ནོ། །དང་ པོ་ ལ་ གཉིས། སྤྱིར་
41

སཾ་བྷོ་ཊའི་དབོན་བརྒྱུད་དཔེ་ཚོགས་ལས། བླ་མ་དམ་པ་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན་ཞབས་ཀྱི་གསུང་འབུམ།
བསྟན། བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པའོ། །དེ་ལ་གཉིས། བྱིས་པའི་སྐྱེ་བོས་མི་རྟོགས། འཕགས་
བཙས་པའི་ཁྱིམ་གཞན་ གྱིས་ ཀྱང་མི་རྟོགས་པའོ། །ལྔ་པ་ལ་གཉིས། བཤད་བྱ་དགོད། དེ་
བཤད་པའོ། །དང་ པོ་ ལ་ གསུམ། ཆོས་སྐུ། ལོངས་སྣ་ཚོགས་དམ་སྐུ། སྤྲུལ་འཇིག་རྟེན་ཞི་སྐུའོ།།
དང་པོ་ལ་གཉིས། མཚན་ཐོག་མ་དབུས་ཉིད། ཡོན་ཏན་དེ་ལ་ནོ། །གཉིས་པ་ལ་གསུམ།
བསྟན། བཤད་རང་བྱུང་རྣམས། བསྡུ་ཟབ་པ་དང་མཐུ་བའོ། །བར་ པ་ ལ་གསུམ། ཆོས། ལོངས་
སྣ་ཚོགས་ཆོས། སྤྲུལ་ སྐུའོ། །དང་ པོ་ ལ་ གཉིས། བསྟན་དེ་ལས་སངས་པ། བཤད་ པའོ། ། །དེ་
ལ་གཉིས། མཚན་ འདུས་མ་བྱས་ཉིད། ཡོན་ ཏན་གཞལ་མེད་ ནོ། །གཉིས་ པ་ ལ་ གཉིས། མ་
དག་པའི་ཞིང་དུ་སྤྲུལ་པ་སྟོན་ཚུལ། ཆོས་གསུངས་པའི་མི་རྟག་སྡུག་མཛད་པ་བྱེ་བྲག་ཏུ
བཤད་ པའོ། །དྲུག་ པ་རྟག་ པའི་ དོན་ ལ་ གསུམ། བསྟན་རྒྱུ་མཐའ་ཡས་པ། བཤད་ པ།
བསྡུ་དཔའ་བོ་ཡི་བའོ། །བར་ པ་ ལ་ གཉིས