། །
༄༅༅། །རིགས་པ་སྨྲ་བ་ཡོངས་ཀྱི་གཙུག་གི་ནོར་བུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞེས་སྙན་པའི་
གདུགས་དཀར་འཇིག་རྟེན་གསུམ་ན་གཡོ་བ་དེའི་ཞབས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲེང་དྲི་མ་མེད་པ་ལ་རྙོག་པ་དང་
བྲལ་བའི་མགོ་བོས་བཏུགས་ཏེ་ཡིད་རབ་ཏུ་དང་བས་ཕྱག་བགྱིའོ། །བདེ་འབྱུང་གཙུག་གི་ནོར་
བུའི་ཆུ་གཏེར་དུ། །ཞབས་ཟུང་ངང་པའི་དེད་དཔོན་རྩེ་འཕྱོ་ཞིང་། །ཉིད་ཞལ་ལེགས་པར་བཤད་
པའི་སྒྲ་དབྱངས་ཅན། །ཀུན་མཁྱེན་ཚད་མ་གསུང་དེ་ཕྱག་གི་གནས། །ཡིད་འོང་རྒྱལ་བ་ཀུན་གྱི་
མཁྱེན་རབ་ནི། །ངོ་མཚར་ལང་ཚོ་ལྡན་པའི་སྐུར་བསྟན་ནས། །གང་བློའི་སྙིང་གི་རྨོངས་པ་
འཕྲོག་མཛད་པའི། །བརྩེ་ཆེན་སྨྲ་བའི་ལྷ་དེ་སྙིང་གི་དཔལ། །འཇམ་དབྱངས་ཡིད་འཕྲོག་བདུད་
རྩིའི་ཐིགས་པ་ནི། །ཁྱོད་བློའི་ཨུད་དཔལ་ལྟེ་བས་ཉེར་བཟུང་ནས། །ལེགས་བཤད་སྤྲང་རྩིའི་
དགོངས་པ་སྤེལ་མཛད་པ། །ཕན་དགོངས་ཐུགས་རྗེ་ཅན་དེས་འགྲོ་འདི་བསྐྱངས། །ཆོས་ཀྱི་སྣང་
བས་ཉི་མ་ཕམ་མཛད་ཅིང༌། །ཐུགས་རྗེའི་ཟེར་གྱིས་ཟླ་བའི་མཛེས་པ་འཕྲོག །སྙན་གྲགས་ཤེས་
བྱའི་ཕ་མཐའ་དང་འགྲོགས་པ། །ཐུབ་བསྟན་ཉིན་མོར་བྱེད་ཁྱོད་རྟག་པར་རྒྱལ། །དེ་ལས་བརྒྱུད་
པའི་སྲོལ་ཆེན་ལམ་གསུམ་པ། །རྣམ་དཔྱོད་རལ་པའི་ཆུ་གཏེར་གྱིས་བཟུང་ནས། །ཉེས་བཤད་
དུག་ ་མཚོའི་འཕན་དང་མ་འདྲེས་པར། །འདོམས་མཛད་བརྒྱུད་པའི་བཤེས་གཉེན་ཀུན་ལ་
དད། །བློ་གྲོས་གསེར་གྱི་ཁྱམས་ཆེན་ཉམས་དགའ་བར། །ལེགས་བཤད་ཚོན་བརྒྱའི་རི་མོ་
གསར་པ་ཡིས། །བསྐལ་བཟང་སློབ་མའི་ཀུན་དགའ་ཉེར་སྦེལ་བ། །ཡོངས་ཀྱི་བཤེས་གཉེན་
དམ་པ་བསྔགས་པར་འོས། །རྣམ་འགྲེལ་མཛད་གཞུང་རིགས་པའི་ལང་ཚོ་ཅན། །སྔོན་ཚེ་འཛམ་
གླིང་མཛེས་པའི་རྒྱན་གྱུར་མོད། །དིང་སང་རང་བཟོའི་དགའ་མས་ཡིད་བསྲུབས་ཀྱི། །མལ་སྟན་
བཟུང་ནས་ནུབ་རིའི་ཁྲི་ལ་གཟིམས། །དེ་ནས་གཞུང་བཟང་རིགས་པའི་འོད་དཀར་ཅན།
133

ལྔ་རིག་དཔེ་ཚོགས་ལས།
༼ཛ༽
པཎ་ཆེན་ཤཱཀྱ་མཆོག་ལྡན་གྱི་གསུང་འབུམ།
སྟོབས་ལྡན་བློ་གྲོས་གྱད་ཀྱི་རབ་བཏེག་ནས། །ཟོལ་མེད་ཤིང་རྟའི་ཁྲི་ལ་བཞུགས་གསོལ་བས། །
རྣམ་དཔྱོད་ཡངས་པའི་མཁའ་ལ་ནམ་ཡང་འཆར། །ཉིད་གཞུང་རེ་རེའི་ཆ་ཤས་ཤེས་པ་ན། །
བསྐལ་བཟང་སྙིང་གི་མུན་པ་ཀུན་སེལ་བ། །དེ་ཕྱིར་དཀའ་བའི་གནས་ཀྱི་གཞུང་གི་དོན། །རྣམ་
པར་བཤད་པས་རིང་ལུགས་ཡོངས་རྫོགས་བྱ། །
ཞེས་དེ་ལྟར་མཆོད་པར་བརྗོད་ཅིང་བརྩོམ་པར་དམ་བཅས་ནས།
རེ་ཤིག་ཐོག་མར་
བསྟན་བཅོས་ཀྱི་འབྲེལ་ནི། ཇི་སྐད་དུ། དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་རྒྱུད་ཕྱི་མ་ལས། ཕྱོགས་ཀྱི་
གླང་པོ་གཞན་ལ་ཕན་པའི་བསམ་པ་ཅན། །ཞེས་རྒྱལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ལུང་བསྟན་པ་བརྙེས་པའི་
བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དེ་ལ་རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་ཞལ་མངོན་སུམ་དུ་བསྟན་ནས་འདི་
སྐད་དུ། ཁྱོད་ཀྱིས་ས་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ང་ཡིན་གྱི། ཕྱི་མའི་དུས་སུ་
བསྟན་བཅོས་ཀུན་གྱི་མིག་ཅིག་ཏུ་ནི་འདི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་རྩོམ་པ་པོ་རྗེས་སུ་བཟུང་ཞིང་བསྟན་
བཅོས་རྩོམས་ཤིག་པར་ལྷག་པའི་ལྷས་རྗེས་སུ་གནང་བའི་ཚད་མའི་མདོ་རང་གི་གཞུང་ཀུན་ལས་
བཏུས་པ་ཞེས་ཉི་མ་ལྟར་གྲགས་པ་དེ་ནི། བསྟན་འཆོས་རྣམ་འགྲེལ་འདིས་བཤད་པར་བྱ་བའི་
ཆོས་ཡིན་ནོ། །དེས་དེ་ཇི་ལྟར་དུ་འཆད་ཅེ་ན། ཐོག་མར་རང་གི་སྟོན་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་
ལྡན་པ་དེ་ཚད་མའི་སྐྱེས་བུར་ཇི་ལྟར་འཁྲུངས་པའི་ཚུལ་མདོ་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་ནས་དེ་ལ་ཕྱག་
འཚལ་ཏེ་དེའི་གསུང་རབ་ལས་བྱུང་བའི་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་སྒྲུབ་པ་དང་སུན་
འབྱིན་པའི་ཚུལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འཆད་པའི་བསྟན་བཅོས་བརྩོམ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པའི་
དབང་དུ་བྱས་ནས། ཇི་སྐད་དུ། ཚད་མར་གྱུར་པ་འགྲོ་ལ་ཕན་བཞེད་པ། །སྟོན་པ་བདེ་
གཤེགས་སྐྱོབ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། །ཚད་མ་སྒྲུབ་ཕྱིར་རང་གི་གཞུང་ཀུན་ལས། །བཏུས་ཏེ་སྣ་
ཚོགས་འཐོར་རྣམས་འདིར་ཅིག་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་ཇི་སྐད་དུ། ཡི་གེ་དྷ་
ཞེས་སྡོམ་བརྩོན་ཉིད། །ཞེས་སོགས་རྒྱལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ལུང་བསྟན་ཞིང་རིག་པ་འཛིན་པའི་ས་ལ་
བཞུགས་པ་སྙན་པའི་གྲགས་བས་ས་སྟེངས་མ་ལུགས་པ་ཁྱབ་པ་རིགས་པ་མཁྱེན་པ་ཞེས་ཚད་ལྡན་
ཡོངས་ལ་གྲགས་པའི་སློབ་དཔོན་དེས་ཇི་སྐད་དུ་འབྱུང་བའི་མཆོད་བརྗོད་ཀྱི་ཚིག་དོན་རྣམ་པར་
འགྲེལ་བའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། ཚད་མ་སླུ་མེད་ཅན་ཤེས་པ་ནས། གང་ཕྱིར་དེས་ན་ཚད་མ་
134

རྒྱས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་དཀའ་འགྲེལ་རིགས་པའི་སྣང་བ།
ཉིད། །ཅེས་པའི་བར་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་ཡིན་ལ། ཕྱེད་ཕྱི་མ་བརྩོམ་པར་དམ་བཅའ་པའི་དོན་
འཆད་པར་བཞེད་ནས། དེ་ལྟའི་དངོས་དོན་བསྟོད་པ་ནི། །ཞེས་སོགས་གསུངས་བ་ཡིན་ནོ། །
་བདག་ཉིད་ཆེན་པོའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཐོག་མར། ཚད་མར་གྱུར་པ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཚད་
མ་དེ་གང་ཞེ་ན། མངོན་སུམ་དང་ནི་རྗེས་སུ་དཔག །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་དེའི་དོན་འཆད་
པར་བཞེད་ནས། ཇི་སྐད་དུ། །གཞལ་བྱ་གཉིས་ཕྱིར་ཞེས་པ་ནས། །འཁྲུལ་ཕྱིར་རོ་ཞེས་པའི་
བར་དུ་གསུངས་སོ། །མངོན་སུམ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དེ་ནས་ཡང་བདག་ཉིད་ཆེན་པོས། །མིང་དང་
རིགས་སོགས་སྦྱོར་བ་ཡི། །ཞེས་སོགས་རྒྱས་པར་གསུངས་པའི་དོན་གཏན་ལ་འབེབས་པར་
བཞེད་ནས། ཇི་སྐད་དུ། མངོན་སུམ་རྟོག་དང་བྲལ་བར་ནི། །ཞེས་སོགས་མངོན་སུམ་གྱི་ལེའུ་
རྫོགས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེའི་རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན་དེ་ནས་ཡང་
བདག་ཉིད་ཆེན་པོས། རྗེས་དཔག་རྣམ་གཉིས་རང་དོན་ནི། །ཚུལ་གསུམ་རྟགས་ལས་དོན་
མཐོང་ཡིན། །ཞེས་དང་། གཞན་དོན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི། །རང་གིས་མཐོང་དོན་རབ་གསལ་
བྱེད། །ཞེས་རང་དོན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་གཞན་དོན་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ལེའུ་གཉིས་བར་མ་
ཆད་པར་གསུངས་པ་དེའི་གོ་རིམ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་སློབ་དཔོན་འདིས་ཀྱང་འཆད་པ་ནི། ཚད་མ་
རྣམ་པར་ངེས་པ་དང་རིགས་པའི་ཐིགས་པ་ཡིན་ལ། བསྟན་བཅོས་འདིར་ནི་རེ་ཤིག་དགོས་པ་
དང་རྒྱུ་མཚན་གྱི་དབང་གིས་རང་དོན་རྗེས་དཔག་དང་པོར་འཆད་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་མཚན་དང་
དགོས་པ་ཇི་ལྟར་དུ་ཡོད་ཅེ་ན། ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བསྟན་འཆོས་འཆད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་དང༌། དོན་དང་དོན་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་ཕྱིར་དུའོ། །དེའི་རྒྱུ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན།
དཔེའི་ཚད་མ་ངོ་ཤེས་པའི་ཐབས་དང༌། དོན་གྱི་ཚད་མ་ཚད་མའི་སྐྱེས་བུར་སྒྲུབ་པའི་གཏན་
ཚིགས་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དཔེའི་ཚད་མ་ནི་
མི་སླུ་བ་དང་མ་ཤེས་དོན་གསལ་གཉིས་ཚོགས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་དེ་ཡིན་པར་ཡང་ཕལ་ཆེར་
རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཚད་མས་ངེས་པར་བྱ་དགོས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཚད་མའི་ཐ་སྙད་ཀྱང་རྟགས་
ཀྱིས་སྒྲུབ་པར་བྱ་དགོས་པའི་ཕྱིར། དོན་གྱི་ཚད་མ་རྟོགས་པའི་ཐབས་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་
ཡིན་ཏེ། ཐུབ་པའི་དབང་པོ་ཚད་མའི་སྐྱེས་བུར་བསྒྲུབ་པ་ནི། རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུའི་གཏན་
135

ལྔ་རིག་དཔེ་ཚོགས་ལས།
པཎ་ཆེན་ཤཱཀྱ་མཆོག་ལྡན་གྱི་གསུང་འབུམ།
ཚིགས་ཡང་དག་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བཤད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དེ་ལ་ཡང་དེའི་ཚུལ་གསུམ་ཤེས་པ་
སྔོན་དུ་འགྲོ་དགོས་པའི་ཕྱིར།
རང་དོན་རྗེས་དཔག་དང་པོར་འཆད་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་
དོན་དང་དོན་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་དགོས་པ་ཇི་ལྟར་ལྡན་ཅེ་ན། བཤད་པར་
བྱ་སྟེ། དེ་ལ་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་བཞེད་པའི་ཚད་མ་གཉིས་ཀྱི་གྲངས་དང་སྤྱོད་
ལྟ་མོདཀྱི།
ཡུལ་དང་མཚན་ཉིད་དང་འབྲས་བུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་ཡིན་ལ། ཕྱི་རོལ་པ་དང་རང་གི་སྡེ་
པ་གཞན་གྱིས་ལོག་པར་བརྟགས་པའི་གྲངས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་རྣམས་ལ་དོན་མ་ཡིན་པ་ཞེས་
བྱའོ། །དེ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་ཏེ། ཚུལ་གསུམ་པ་ཅན་
གྱི་གཏན་ཚིགས་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡང་རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་
པོར་འཆད་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་
བསྟན་བཅོས་འཆད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐོག་མ་ཉིད་དུ་འཆད་རིགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དོན་དང་
དོན་མ་ཡིན་པར་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་རང་གི་ཕྱོགས་བསྒྲུབ་པ་དང་། གཞན་གྱི་ཕྱོགས་སུན་འབྱིན་
པའི་ཚུལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པ་ལ་རག་ལ། དེ་ཡང་གཞན་དོན་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ལེའུ་
ནས་འཆད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ཐོག་མར་རང་གི་གཞལ་བྱའི་གནས་ཕྱིན་ཅི་མ་
ལོག་བར་རྟོགས་པ་ལ་ནི་རང་གི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ལ། རྟོགས་
ནས་གཞན་རྗེས་སུ་འཛིན་པ་ལ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་
པའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། གཞལ་བྱའི་གནས་དང་པོ་རྟོགས་པ་ལ་རྗེས་དཔག་སྔོན་
སུམ་གྱི་ལེའུ་ནས་འཆད་པའི་ཚད་མའི་གྲངས་དང་། སྤྱོད་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ཅུང་ཟད་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་
དུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་ཡང་ཚད་མ་གྲུབ་པའི་ལེའུ་ནས་འཆད་པའི་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དང་། མངོན་
པ་རྟགས་ཀྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེ་དག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྟོགས་པ་ལ་རང་དོན་རྗེས་དཔག་སྔོན་དུ་
འགྲོ་དགོས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འདི་སྙམ་དུ། དེ་ལྟར་ན་མངོན་སུམ་གྱི་ལེའུ་ཡང་ཚད་མ་གྲུབ་པའི་
གོང་དུ་འཆད་རིགས་པར་འགྱུར་ཏེ། གཞལ་བྱའི་གནས་དང་པོ་གཉིས་ལ་དཔྱད་པ་རྣམ་པར་དག་
ནས་ཤིན་ཏུ་ལྐོག་གྱུར་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། ཞེ་ན། འཇུག་པའི་རིམ་པ་དེ་ལྟར་ཡིན་མོད་ཀྱི།
ཚུ་རོལ་མཐོང་བས་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་དེ་དག་ནི་བསྟན་འཆོས་སུ་དཔྱད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།
136

རྒྱས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་དཀའ་འགྲེལ་རིགས་པའི་སྣང་བ།
མངོན་སུམ་ལ་བསྙོན་པ་སུ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་མངོན་སུམ་ལེའུར་བཤད་པ་དེ་དག་
གི་ཚུ་རོལ་མཐོང་བས་མངོན་སུམ་གྱིས་གང་གྲུབ་ཟིན་པ་དེ་ཉིད་སླར་ཡང་བསྣན་ནས་བཤད་པ་མ་
ཡིན་གྱི། མཐའ་གཞན་དུ་ལོག་པར་རྟོག་པ་དང་། ཐ་སྙད་མ་གྲུབ་པ་འགའ་ཞིག་གྲུབ་པར་བྱ་
བའི་ཕྱིར་དུ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་སྐད་དུ། མངོན་སུམ་རྟོག་དང་བྲལ་བར་ནི། །མངོན་
སུམ་ཉིད་ཀྱིས་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །ཞེས་བཤད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཅེ་ན། དེ་ཡར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་
ཡིན་གྱི་གྲུབ་ཟིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་གྱི་རྣམ་རྟོག་མིང་རྟེན་ཅན། ཞེས་སོགས་ཀྱིས་དེའི་སྒྲུབ་
བྱེད་འཆད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ལེའུ་བཞིའི་ནང་ནས་ཐོག་མར་འཆད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང་
དགོས་པ་དེ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་ནི། བདག་
ཉིད་ཆེན་པོས། རང་དོན་ནི་ཚུལ་གསུམ་རྟགས་ལས་དོན་མཐོང་ཡིན་ཞེས་པས་བསལ་ཟིན་ལ།
གྲངས་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་བསལ་བ་ནི་གཞན་དོན་རྗེས་དཔག་གི་ལེའུ་ཉིད་དུ་འཆད་པར་འགྱུར་
ཞིང་། སྤྱོད་ཡུལ་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་ཡང་མངོན་སུམ་གྱི་ལེའུ་ཉིད་དུ་སེལ་བར་འགྱུར་བས།
འདིར་ནི་རྟེན་གཏན་ཚིགས་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་ཙམ་ཞིག་སྤང་བར་བྱ་སྟེ། རང་དོན་རྗེས་དཔག་
དང་པོར་འཆད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང་དགོས་པ་ཡང་དེ་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཡང་ལོག་
པར་རྟོག་པ་གཉིས་མཐོང་སྟེ། མཚན་ཉིད་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་དང་། གྲངས་ལ་ལོག་པར་རྟོག་
པའོ། །དང་པོ་ལ་ཡང་། ཕྱོགས་ཆོས་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་མོད་ཀྱི། འདིར་ནི་དེ་
བསལ་བ་གཙོ་བོར་མི་མཛད་ཀྱི། ལྡོག་པ་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་སེལ་བའི་ཆ་ནས་གཞུང་འཛུགས་
བར་མཛད་དོ། །རིགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཞར་ལ་རྗེས་འགྲོ་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་དང་། གཏན་ཚིགས་
ལྟར་སྣང་འགའ་ཞིག་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་ཡང་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཡང་དག་གི་རྟགས་ཆོས་གཉིས་
ཀྱི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་འབྲེལ་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དེ་ལ་གཉིས་ཏེ། ལུས་རྣམ་བར་བཞག་པ་དང་། ཡན་ལག་རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། །
དང་པོ་ནི། ཚུལ་གསུམ་པ་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་དེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ལ་གསུམ་དུ་གྲངས་
ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། གསུམ་དུ་དབྱེར་ཡོད་གསུམ་ལས་མང་མི་དགོས་དེ་ལས་ཉུང་ན་མི་འདུ་བའི་ཕྱིར།
ཤེས་བྱ་ཆོས་ཅན། དེ་ཡིན་ཏེ། རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་ན་རྟགས་ཆོས་གཉིས་ལ་མེད་ན་མི་འབྱུང་
137

ལྔ་རིག་དཔེ་ཚོགས་ལས།
པཎ་ཆེན་ཤཱཀྱ་མཆོག་ལྡན་གྱི་གསུང་འབུམ།
བའི་འབྲེལ་པ་ཚད་མས་ངེས་དགོས་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་མ་ངེས་ན་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་ཡིན་
པའི་ཕྱིར། ཞེས་སྟོན་པ་ནི། ཕྱོགས་ཆོས་སོགས་ཤོ་ལོ་ཀ་གཅིག་གོ །ཡང་རེ་རེ་ནས་འགོད་ན།
ཚུལ་གསུམ་པ་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཆོས་ཅན། རྟགས་ཡང་དག་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེའི་
དོན་ལྡོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བྱས་པའི་རྟགས་ཀྱི་སྒྲ་མི་རྟག་པར་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ་གསུམ་ཚད་མས་
ཤེས་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ངོར། སྔ་རྒོལ་མཁས་པས་གང་བྱས་ན་མི་རྟག་པས་ཁྱབ། དཔེར་ན་བུམ་པ་
བཞིན་སྒྲ་ཡང་བྱས་སོ་ཞེས་བཀོད་པའི་ཚེ་ན་བྱས་པ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་སྒྲ་མི་རྟག་པར་སྒྲུབ་པའི་
རྟགས་ཡང་དག་ཡིན་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱི་རྟགས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་པའི་ཚུལ་གསུམ་ཚང་བའི་ཕྱིར་རོ། །
རྟགས་ཡང་དག་ཏུ་སྒྲུབ་དགོས་པ་ཐམས་ཅད་འདི་བཞིན་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །འབྲེལ་བའི་དབང་
གིས་རྟགས་ཡང་དག་གི་གྲངས་ངེས་བཞག་པ་ཡིན་ཏེ། འབྲེལ་པ་ལ་དངོས་འབྲེལ་དང་ལྡོག་
འབྲེལ་གཉིས་སུ་ངེས། དངོས་འབྲེལ་ལ་བདག་ཅིག་འབྲེལ་དང་དེ་བྱུང་འབྲེལ་གཉིས་སུ་ངེས།
བའི་ཕྱིར་རོ།
གཙོ་བོར་དངོས་ཀྱི་དེ་བྱུང་འབྲེལ་བ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱོགས་ཆོས་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་དང་། གཙོ་
བོར་དངོས་ཀྱི་བདག་ཅིག་འབྲེལ་པ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱོགས་ཆོས་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་དང་། གཙོ་
བོར་ལྡོག་འབྲེལ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱོགས་ཆོས་ཅན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ན། གོ་རིམས་བཞིན་དུ་
འབྲས་ བུ་ དང་ རང་བཞིན་དང་ མ་དམིགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡང་དག་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར།
གཞལ་བྱ་ཆོས་ཅན། སྒྲ་མི