།དབུ་མ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་བང་མཛོད་ལུང་དང་རིགས་པའི་རྒྱ་མཚོ་
ལམ་དབུ་མ་ཐབས་ཤེས་ཟུང་འཇུག་བཤད་པའི་
ལེའུ་བཅུ་པ་བཞུགས་སོ། །
༄༅། །ཁྱོད་ཞལ་ཉིན་མོར་བྱེད་པའི་མདངས་གསལ་བ། །མཐོང་བའི་མོད་ལ་ཚངས་
དང་དབང་པོས་ཀྱང་། །ཐོར་ཅོག་མདུད་པ་དམ་པོ་གྲོལ་བྱས་ཏེ། །གུས་པས་ཕྱག་འཚལ་དེ་ལ་
སྐྱབས་སུ་མཆི། །དེ་ལྟར་བདེན་གཉིས་ཤེས་བྱའི་གནས་ལུགས་དང་། །དེ་དོན་རྟོགས་པའི་ལྟ་བ་
རབ་རྙེད་ནས། །དེ་སྒོམ་བྱེད་པའི་ལམ་གྱི་རྣམ་གཞག་ཀྱང་། །དེ་སྟོན་མཛད་པའི་ལུགས་བཞིན་
རྣམ་ངེས་བྱ། །
ཞེས་མཆོད་པར་བརྗོད་ཅིང་རྩོམ་པར་དམ་བཅའ་བ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས། གཞི་དབུ་མ་
བདེན་གཉིས་ཟུང་འཇུག་བཤད་ཟིན་པའི་འོག་ཏུ། ལམ་དབུ་མ་ཐབས་ཤེས་ཟུང་འཇུག་བཤད་པ་
ལ་འཇུག་པར་བྱ་སྟེ་འདི་ལ་དོན་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་དུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཚད་
མའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཇི་ལྟར་ཡིན་པ་དང་། ཚད་མ་དེས་སྐྱེད་པའི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ངོས་བཟུང་བ་
དང་། ལམ་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ་འཇུག་པའི་རིམ་པའོ། །
དང་པོ་ལ་མཚན་ཉིད་དང་། དབྱེ་བའོ། །
དང་པོ་ནི། མི་སླུ་བའི་རིག་པའོ། །གང་ལ་མི་སླུ་ན། གནས་སྐབས་གཉིས་ལས། ཐ་
སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་དང་། གནས་ཚུལ་སེམས་པ་ལ་ཞུགས་པ་དེའི་ཚེ་ནི། དོན་དམ་པའི་བདེན་
པ་ལའོ། །ཇི་ལྟར་མི་སླུ་ན། བློས་ཇི་ལྟར་དཔྱད་པ་དང་། དོན་ལ་གནས་ཚུལ་མཐུན་པའོ། །
འོ་ན་གནས་ཚུལ་དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་གནས་པའི་དུས་ཀྱི་དང་། དོན་དམ་
པའི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་པའི་དུས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། སྤྱིར་འཇིག་རྟེན་རང་ལུགས་
410

དབུ་མ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་བང་མཛོད་ལུང་དང་རིགས་པའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་ལམ་དབུ་མ་ཐབས་ཤེས་ཟུང་འཇུག་བཤད་པའི་ལེའུ་བཅུ་པ།
ཀྱི་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པ་གཉིས་ལས། ཟླ་བ་གཉིས་སྣང་གི་དབང་ཤེས་ལ་སྣང་བའི་ཟླ་
ཀུན་རྫོབ་དང་ཟླ་བ་གཅིག་སྣང་བའི་དབང་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཟླ་བ་
གཉིས་ལྟ་བུ་ནི།
གཅིག་ལྟ་བུ་ནི། དོན་དམ་པའི་བདེན་པའོ། །རྒྱུ་མཚན་དེའི་ཕྱིར་ཟླ་བ་གཉིས་སྣང་གི་དབང་
ཤེས་ནི་སླུ་བ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་ཅན་གྱི་བློས་བཅད་པ་དང་འཇུག་ཡུལ་གྱི་གནས་ཚུལ་མི་མཐུན་པའི་
ཕྱིར། ཟླ་བ་གཅིག་སྣང་གི་དབང་ཤེས་ལྟ་བུ་ནི་མི་སླུ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་དང་དེ་མཐུན་པའི་ཕྱིར།
གཉིས་པ་ནི། མྱུ་གུ་བདེན་པའི་གཅིག་དང་དུ་བྲལ་དུ་རྟོགས་པའི་བློའོ། །དེ་མི་སླུ་བའི་རིག་པ་
ཡིན་ཏེ། དེ་དང་དེ་མཐུན་པའི་ཕྱིར། འོ་ན་དེའི་གནས་ཚུལ་ཅི་ཞེ་ན། དེས་དཔྱད་པའི་ཚེ་མྱུ་གུ་
དེ་དང་དེར་མ་གྲུབ་པ་དེའོ། །འོ་ན་འགལ་བ་ལ་མི་འཁྲུལ་བའི་ཚད་མ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ།
འཕྲལ་གྱི་འཁྲུལ་རྒྱུས་མ་བསླད་པའི་མྱུ་གུ་སྣང་བའི་དབང་ཤེས་ཀྱང་ཚད་མར་ཁས་བླངས་ལ། སོ་
སོར་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དཔྱད་པ་ན་མྱུ་གུའི་རྣམ་པ་ཅི་ཡང་མ་མཐོང་བའི་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་
ཡང་ཚད་མར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་སྙམ་ན། དེར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་
ལ་གནས་པའི་ཚེ། གཉིས་པ་ཚད་མར་ཁས་མི་ལེན་ལ། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་འཇུག་པའི་
ཚེ་དང་པོ་ཚད་མར་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར།
གཉིས་པ་དབྱེ་བ་ལ། བཏགས་པ་བ་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་དང་།
མཚན་ཉིད་པ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མའོ། །
དང་པོ་ལ། འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་ཐ་སྙད་བདེན་པ་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མ་དང༌།
འཕགས་པ་ལ་གྲགས་པའི་ཐ་སྙད་བདེན་པ་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མའོ། །
དང་པོ་ལ་མཚན་ཉིད་ནི། མི་སླུ་བའི་རིག་པ་གང་ཞིག །མ་རིག་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་
དབང་གིས་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་བསླད་པ་ཞུགས་པ་དེ། ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་འཇོག་
བྱེད་ཀྱི་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་དང་། མ་རིག་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་
འཁྲུལ་པས་བསླད་པའི་ཤེས་པ་གང་ཞིག །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་བདེན་པ་ལ་མི་སླུ་བ་དེ། འཇིག་
རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་ཐ་སྙད་བདེན་པ་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་དང་། དེ་གང་ཞིག །
འཕགས་པ་ལ་གྲགས་པའི་ཐ་སྙད་བདེན་པ་ལ་མི་སླུ་བ་དེ་གཉིས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་གཉིས་
411

ལྔ་རིག་དཔེ་ཚོགས་ལས།
པཎ་ཆེན་ཤཱཀྱ་མཆོག་ལྡན་གྱི་གསུང་འབུམ། ༼ཁ༽
པོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་དང་། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཚད་མ་དང་། དཔེ་ཉེར་འཇལ་
གྱི་ཚད་མ་དང་། ལུང་ཚད་མ་བཞི་བཞིར་འབྱེད་ལ། དེ་ལྟར་འབྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་འཇིག་
རྟེན་པ་རྣམས་འཇིག་རྟེན་རང་ལ་གྲགས་པའི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ན། ཚད་
མ་དེ་བཞིའི་སྒོ་ནས་འཇོག་པས་སོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང༌། ཚིག་གསལ་ལས། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་
ཚད་མ་བཞི་ལས། འཇིག་རྟེན་གྱིས་དོན་རྟོགས་པར་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་
སོ། །
དེ་ལྟར་བཞི་ཚན་གཉིས་ལས། བཞི་ཚན་དང་པོ་འདི་ནི། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་བདེན་པ་
ཐད་སོར་བཞག་ནས། བླང་དོར་ལ་འཇུག་པ་དེའི་ཚེ་ཚད་མར་ཁས་ལེན་ཀྱང་། གནས་ཚུལ་
སེམས་པ་ལ་ཞུགས་པ་དེའི་ཚེ་ཚད་མར་ཁས་མི་ལེན་ཏེ། དེའི་ཚེ་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་དོན་
དམ་པའི་བདེན་པ་ཇི་སྙེད་པ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པར་འཆད་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཚད་མ་བཞི་ཚན་
གཉིས་པ་དེ་ཡང་གནས་ཚུལ་སེམས་པའི་རིགས་པ་ལ་སྤྱིར་ཞུགས་ཤིང་། སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་
བཟློག་པའི་རིགས་པ་ལ་མ་ཞུགས་པའི་བར་དེ་ན། བདེན་འཛིན་གྱི་སྤྲོས་པ་གཅོད་པའི་རིགས་
པའམ། བར་དུ་བདག་བཟློག་པའི་རིགས་པ་ལ་གནས་པ་དེའི་ཚེ། ཚད་མར་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་
གྱི། ཐ་མར་སྤྲོས་པ་ཀུན་བཟློག་པའི་རིགས་པ་དབང་བཙན་པ་དེའི་ཚེ་ན་ནི་ཚད་མར་ཁས་མི་
ལེན་ཏེ། མཐར་ཐུག་སྤྲོས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བ་དེའི་ཚེ་ན་ཚད་མ་བཞི་པོ་འདིས་གྲུབ་པའི་དོན་དེ་དག་
ཀྱང༌། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པར་ཁས་ལེན་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཚད་མ་བཞི་ཚན་གཉིས་པ་འདི་ཡང་།
འཇིག་རྟེན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཁས་ལེན་པའི་གནས་སྐབས་ཞེས་བྱའམ། བསོད་ནམས་མ་
ཡིན་པ་དང་པོར་བཟློག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་གནས་སྐབས་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་ནི། དོན་དམ་པའི་བདེན་
པའི་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ཚད་མར་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་བདག་མེད་པ་གཉིས་དང༌།
མྱུ་གུ་སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག་པ་ལྟ་བུ་ཡང་དོན་དམ་བདེན་པར་བཞག་དགོས་པའི་ཕྱིར། སྤྲོས་པ་
ཀུན་བཟློག་པའི་རིགས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་བཞི་ཚན་གཉིས་པ་འདི་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་འཇོག་བྱེད་
ཀྱི་ཚད་མར་ཁས་ལེན་དགོས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཚེ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པར་ཁས་
ལེན་དགོས་པའི་ཕྱིར། མདོར་ན་འཇིག་རྟེན་དང་འཕགས་པའི་ལུགས་གང་ཡིན་ཡང་རུང་།
412

དབུ་མ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་བང་མཛོད་ལུང་དང་རིགས་པའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་ལམ་དབུ་མ་ཐབས་ཤེས་ཟུང་འཇུག་བཤད་པའི་ལེའུ་བཅུ་པ།
ལུགས་དེ་ལ་གྲགས་ཤིང་། ལུགས་དེ་ལ་ཁས་ལེན་པའི་ཚད་མ་དེ་ཡིན་ན། ལུགས་དེ་ལ་གྲགས་
པའི་གཞལ་བྱ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཚད་མར་འཇོག་དགོས་པ་ཡིན་ཏེ། ལུགས་དེ་
ལ་ གྲགས་ པའི་ ཀུན་རྫོབ་ ཀྱི་བདེན་པ་ཡིན་ན་ ལུགས་དེ་ ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར།
དཔེར་ན་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ན་འཇིག་རྟེན་རང་ལུགས་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་
དགོས་པ་ནི། ཇི་སྐད་དུ། དེ་དག་འཇིག་རྟེན་ལས་ཀྱང་ཡོད་མིན་ཉིད། །ཅེས་འབྱུང་ལ།
འཕགས་པའི་ཐ་སྙད་ལ་གྲགས་པའི་དེ་ལ་དེས་ཁྱབ་པ་ཡང་། འབྲས་ཕྱིར་འདི་དག་མེད་ཀྱང་ཡོད་
དོ་ཞེས། །འཇིག་རྟེན་ངོར་བྱས་བདག་ནི་སྨྲ་བར་བྱེད། །ཅེས་པའི་གཞུང་གིས་བསྟན་ནོ། །
དེའི་ཕྱིར་ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ལ་མི་སླུ་བའི་ཚད་མ་ནི་ནམ་ཡང་ཁས་བླངས་བར་མི་བྱའོ། །འོ་ན་ཇི་སྐད་
དུ། རབ་རིབ་མཐུ་ལས་སྐྲ་རྣམས་གང་མཐོང་བ། །དེ་བློ་ལ་ལྟོས་གཉིས་ཆར་བདེན་པ་སྟེ། །
ཞེས་གནས་སྐབས་ལ་ལྟོས་པའི་ཡུལ་བདེན་པ་དང་། ཡུལ་ཅན་མི་སླུ་བ་ནི་དེ་ལ་ཡང་བཤད་ལ།
མཐར་ཐུག་ལ་ལྟོས་པའི་དེ་དང་དེ་ནི་ཁྱེད་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་གནས་སྐབས་སུ་ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་
སྐྲ་ཤད་འཛག་སྣང་གི་དབང་ཤེས་ཚད་མར་ཁས་ལེན་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་མཚམས་ལས་འདས་
ལ་མི་སླུ་བའི་ཚད་མ་ཡང་ཁས་ལེན་དགོས་སོ་སྙམ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདིར་ཚད་མའི་རྣམ་
གཞག་འཇོག་པའི་མ་མཐའི་ས་མཚམས་ནི། འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་ཚུན་ཆད་ལ་བཞག་པ་ཡིན་ལ།
དེ་ལྟར་སྤྱིར་བཤད་ནས་སོ་སོར་འཆད་པ་ལ་བཞི་ཚན་གཉིས་ལས། དང་པོ་ལ་ལྷན་ཅིག་
པའི་ཕྱིར་རོ། །
སྐྱེས་པའི་མ་རིག་པས་བསླད་ཅིང་། འཕྲལ་གྱི་འཁྲུལ་རྒྱུས་མ་བསླད་པའི་གཉིས་སྣང་གི་ཤེས་པ་
གང་ཞིག།འཇིག་རྟེན་ན་གྲགས་པའི་ཡུལ་མངོན་སུམ་པས་མི་སླུ་བའི་རིག་པ་དེ། འཇིག་རྟེན་ལ་
གྲགས་པའི་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་དོ། །འདིར་ནི་རྟོག་གེ་ལ་གྲགས་པ་བཞིན་དུ
མངོན་སུམ་ཉིད་ཚད་མར་ཁས་ལེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ན་དེ་ལྟར་མ་གྲགས་པའི་ཕྱིར།
དེ་སྐད་དུ་ཡང་ཚིག་གསལ་ལས། འཇིག་རྟེན་པའི་ཚད་མ་དང་གཞལ་བྱའི་ཐ་སྙད་བཤད་པར་
འདོད་པའི་ཕྱིར་ན། མངོན་སུམ་ཚད་མར་རྟོག་པ་ནི་དོན་དམ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཞེས་
གསུངས་པས་སོ། །
413

ལྔ་རིག་དཔེ་ཚོགས་ལས།
༼ཁ༽
པཎ་ཆེན་ཤཱཀྱ་མཆོག་ལྡན་གྱི་གསུང་འབུམ།
གཉིས་པ་དབྱེ་བ་ལ། འཇོག་མཚམས་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། བསྟན་
བཅོས་ལ་གྲགས་པའི་ཐ་སྙད་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་ཤེས་པའི་འཇིག་རྟེན་རྨོངས་པ་དང༌། རིག་བྱེད་ཀྱི་
བསྟན་བཅོས་སོགས་ནས་འབྱུང་བའི་ཐ་སྙད་ཇི་ལྟར་གྲགས་པ་བཞིན་ཁས་ལེན་པའི་འཇིག་རྟེན་པ་
གཉིས་སོ། །དང་པོས་ནི། ལས་འབྲས་དང་སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་སོགས་ཀྱི་རྣམ་དབྱེ་མི་ཤེས་ལ། གཉིས་
པས་ཤེས་པ་ལྟ་བུ་དང་། དང་པོས་འཇིག་རྟེན་དང་བདེ་སྡུག་གི་བྱེད་པ་པོ་ཁས་མི་ལེན་ལ།
གཉིས་པས་ཁས་ལེན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ལ་དབྱེ་ན་དབང་པོའི་མངོན་སུམ་དང་།
ཡིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་དང་། རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ། རྣལ་འབྱོར་པའི་མངོན་སུམ་དང་བཞིའི་ཐ་
སྙད་ཁས་ལེན་པ་དང་མི་ལེན་པའི་ལུགས་གཉིས་སོ། །ཐ་སྙད་ཇི་ལྟར་ཁས་བླངས་ཀྱང་རུང་།
དོན་ཐོབ་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་མ་རིག་པས་རྣམ་པར་བསླད་པའི་གཉིས་སྣང་
ཅན་གྱི་ཤེས་པ་གང་ཞིག།བདག་རྐྱེན་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་ལ་དངོས་སམ་རྒྱུད་པ་གང་རུང་གི་སྒོ་
ནས་རྟེན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་ཡུལ་མངོན་སུམ་པ་ལ་མི་སླུ་བའི་རིག་པ་དེ། དབང་
པོའི་མངོན་སུམ་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་དོ། །མཚན་གཞི་ནི། གཟུགས་ལ་བལྟ་བཞིན་པའི་
གཟུགས་འཛིན་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ། །འདི་ལ་གསར་རྟོགས་མི་དགོས་ཏེ། འཇིག་
རྟེན་ན་མ་གྲགས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཚད་མ་སྐད་ཅིག་སྔ་ཕྱི་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་པ་དེའི་སྟེང་ནས་འདིར་
རྣམ་གཞག་འཆད་དགོས་པའི་ཕྱིར། ཡང་དེ་གང་ཞིག་བདག་རྐྱེན་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་པ་ལ་མ་
ལྟོས་ཤིང༌། རྣལ་འབྱོར་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཡང་མ་ལྟོས་པར་ཡུལ་མངོན་སུམ་པ་ལ་མི་སླུ་བའི་
རིག་པའོ། །དཔེ་ནི་མེའི་ཁ་དོག་ལས་རེག་བྱ་དཔོག་པའི་ཡིད་ལྟ་བུའོ། །འདི་རྗེས་དཔག་ཏུ་
འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རྣམ་དབྱེ་ཞིབ་མོ་ཤེས་པ་ལ་རྗེས་དཔག་ཡིན་ཀྱང་།
དེ་མི་ཤེས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱིས་མངོན་སུམ་དུ་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། འཇིག་རྟེན་གྱི་
ནི་ཐ་སྙད་དུ། །ཁ་དོག་དབྱིབས་ལ་ས་ཞེས་བརྗོད། །ཅེས་དང་། རྟོག་གེའི་བསྟན་བཅོས་ལས། །
སྐྱེ་མཆེད་རྣམ་དབྱེ་མ་ཤེས་པས། །རྒྱུ་ཆོས་མངོན་སུམ་ཡིན་པར་འཁྲུལ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །
གཞན་དག་ལུགས་འདི་ལ་གཟུགས་འཛིན་མངོན་སུམ་གྱིས་དྲངས་ནས་སྐྱེས་པའི་གཟུགས་ངེས་
པའི་ངེས་ཤེས་ཡིད་མངོན་གྱི་མཚན་གཞིར་ཁས་ལེན་པ་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་
414

དབུ་མ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་བང་མཛོད་ལུང་དང་རིགས་པའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་ལམ་དབུ་མ་ཐབས་ཤེས་ཟུང་འཇུག་བཤད་པའི་ལེའུ་བཅུ་པ།
པས་མིག་ཤེས་ཀྱིས་མཐོང་བ་དང་།
དེས་དྲངས་པའི་རྟོག་པས་མཐོང་བ་གཉིས་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་
པའི་ཕྱིར་དང༌། ལུགས་འདི་ལ་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ལ་རྟོག་བྲལ་གྱིས་ཁྱབ་པ་ཡང་བཀག་པའི་
ཕྱིར། དེ་སྐད་དུ་ཡང་། ཚིག་གསལ་ལས། རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའི་ཤེས་པ་དེས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་
པའི་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་དང་། ལུང་ལས་ཀྱང་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའི་ཤེས་པ་ཁོ་ན་
མངོན་སུམ་ཉིད་མ་ཡིན་པས་འདི་ནི་མི་རིགས་སོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འདིར་བདག་རྐྱེན་ཡིད་
དབང་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་གཞག་ནི་འཆད་དཀའ་བ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། བསྟན་
བཅོས་ལས་ཀྱང་ཐོགས་མེད་ཀྱིས་ཡིད་དབང་སྒྲུབ་པ་ལ་འབད་རྩོལ་དུ་མ་མཛད་དགོས་པར་བྱུང་
བའི་ཕྱིར།
གསུམ་པ་ལ་མཚན་ཉིད་ནི། བག་ཆགས་ཀྱིས་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་འཁྲུལ་བས་བསླད་
པའི་ཤེས་པ་གང་ཞིག །རིག་བྱེད་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པར་རིག་པའི་ངོ་བོར་སྐྱེས་པ་དེ། འཇིག་
རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་རང་རིག་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད། མཚན་གཞི་ནི་ངས་སྔོན་པོ་མཐོང་ངོ་སྙམ་
པའི་དུས་ཀྱི་མྱོང་དྲན་གཉིས་ལྟ་བུའོ། །དེ་ཉིད་འཇིག་རྟེན་ལ་མ་གྲགས་སོ་སྙམ་ན། མ་གྲགས་པ་
མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། གང་ཕྱིར་གང་གི་ཡུལ་མྱོང་གྱུར་དེ་ལས། །དྲན་པ་འདི་གཞན་ང་ལ་ཡོད་
མིན་པ། །དེ་ཕྱིར་ང་ཡིས་མཐོང་སྙམ་དྲན་གྱུར་ཏེ། །འདི་ཡང་འཇིག་རྟེན་ཐ་སྙད་ཚུལ་ལུགས་
ཡིན། །ཞེས་པའོ། །
བཞི་པ་རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་ལ་མཚན་ཉིད་ནི། དེ་གང་ཞིག །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཐུ་ལ་
བརྟེན་ནས་ཡུལ་དུས་དེར་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་འགའ་ཞིག་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་མཐོང་ནས། དེ་
ལ་མི་སླུ་བའི་རིག་པའོ། །མངོན་སུམ་དེ་འཇིག་རྟེན་རང་ག་བའི་རྒྱུད་ལ་མེད་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ན་
མ་གྲགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པ་དག་གིས་ཀྱང་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པའི་མངོན་ཤེས་ཚད་
མར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར། སྤྱིར་རྣལ་འབྱོར་པའི་མངོན་སུམ་ཡིན་པས་འཕགས་པའི་ཚད་མ་ཡིན་
དགོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ལ་ནང་གི་རྣལ་འབྱོར་ཡོད་པ་དེ་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་ཞེས་བྱ་ལ། རྣལ་
འབྱོར་དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་རྐྱང་པ་ལས་གཞན་ཕྱི་ནང་གི་གྲུབ་པའི་མཐའ་སྨྲ་བ་དག་ལ་ཡོད་ཅིང་།
རྣལ་འབྱོར་