གསུམ་པ། ཞིང་ནང་རྩྭ་ངན་གྱི་གནོད་འཚེ་
དང་རྩྭ་ངན་ངོས་འཛིན་སྟངས།
གཅིག ཞིང་ནང་རྩྭ་ངན་གྱི་གནོད་འཚེ་གཙོ་བོ།
1. རྩྭ་ངན་དང་ལོ་ཏོག་གཉིས་ཕན་ཚུན་སྐྱེ་ཤུགས་འགྲན༌པ་གཤམ་གསལ་གྱི་
ཕྱོགས་འགའ་ཞིག་ཐད་ནས་མ་ཚོན་ཐུབ་པ་སྟེ།
གའ་ཞག་ཐད་ནས་མ་ཚན་་
གཅིག་ནས་འཚོ་བཅུད་ཧབ་ཐོག་རྒྱག་པ་དང་། གཉིས་ནས་ཆུ་ཧབ་ཐོབ་རྒྱག་
པ། གསུམ་ནས་ཉི་འོད་ཧབ་ཐོག་རྒྱག་པ་བཅས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།
2. གཞན་བརྟེན་རྩྭ་ངན། རྩྭ་ངན་དེ་རིགས་ཀྱིས་ཐད་ཀར་ལོ་ཏོག་གི་ནང་
ནས་འཚོ་བཅུད་འཐེན་གྱི་ཡོད་པ་དཔེར་ན། གྲོང་ཁྱེར་ལྷ་སའི་ཉིང་ཁྲི་རྫོང་གི་བརྒྱད་
གཅིག་ཆུས་ཁོངས་བྲག་ཕྱི་ཤང་གི་ཞིང་ནང་དུ་སྐྱེ་བའི་སྦྲུལ་ཞག་ཆུང་བས་ཞོག་ཁོག་སྐྱེ་
ལོངས་ལ་གནོད་སྐྱོན་གཏོང་བ་རེད།
3. འབྲུ་རིགས་ཀྱི་སོན་རྩའི་ནང་རྩྭ་ངན་གྱི་འབྲུ་གུ་འདྲེས་ཕྱིན་སོན་རྩའི་སྤུས་
ཀ་ཞན་དུ་འགྲོ་སྲིད། དཔེར་ན་ཏུའུ་རྨད་ཟེར་བའི་རྩྭ་ངན་གྱི་འབྲུ་གུ་གྲོའི་ནང་འདྲེས་
ཏེ་བཏགས་པའི་གྲོ་ཞིབ་ཀྱིས་མི་དང་ཕྱུགས་ལ་དུག་ཕོག་པ་དང་། ཚབས་ཚེ་བར་ཤི་
ཆད་ཡོང་གི་ཡོད། རྩྭ་ངན་འགའ་ཪེའི་འབྲུ་གུཪ་རྣོ་ཅན༌གྲ་སྤུ་ཡོད་པས་འབྲུ་གུ་དེ་
གྲས་འདྲེས་པའི་གཟན་ཆག་ཕྱུགས་ལ་བསྟེར་ན་ཕྱུགས་ཀྱི་དབུགས་ལམ་དང་། མིད་
པ། དེ་བཞིན་ཕོ་བའི་སྐྱི་མོ་བཅས་ལ་གཉན་ཁ་རྒྱས་སླ་པོ་ཡོད།
8

ཞིག་རེད།
4. རྩྭ་ངན་ནི་ལོ་ཏོག་གི་ནད་དང་ གནོད་འབུ་འཚོ་སྡོད་བྱེད་ས་ཞིག་ རེད། ་
ད་རྩྭ་རམ་པ་ནི་དགུན་དུས་སུ་གནོད་འབུ་དབྱིན་མན
5. རྩྭ་ངན་མང་པོ་སྐྱེ་བའི་ཞིང་ནང་དུ་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱིས་ལོ་ཏོག་བརྔ་བསྡུ་བྱེད་
སྐབས་རྩྭ་ངན་རྣམས་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱི་བར་གསེང་ལ་འཛུལ་ནས་འཁོར་འགུལ་ལྕགས་
མདོང་འགག་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོན་ཏེ་བརྔ་བསྡུའི་སྤུས་ཚད་དང་ལས་ཕྱོད་གཉིས་ཀར་
ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་པ་དང་ཆབས་ཅིག་རྩྭ་ངན་གྱི་འབྲུ་གུ་འབོར་ཆེན་ཞིག་འབྲུ་རིགས་
ཀྱི་ནང་འདྲེས་ཏེ་འབྲུ་རིགས་རུལ་སླ་བ་མ་ཟད། སྤུས་ཀའང་ཞན་དུ་འགྲོ་ཡི་ཡོད།
6. རྩྭ་ངན་འགའ་རེ་ནི་ཞིབ་དཔྱད་བྱ་ཡུལ་དུ་གྱུར་ཡོད། འཛམ་གླིང་རྒྱལ་
ཁག་གི་འགྲིམ་འགྲུལ་སྐྱེལ་འདྲེན་བྱ་བཞག་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་བ་དང་ཆབས་ཅིག་རྒྱལ་
ཁབ་ཕན་ཚུན་འགྲོ་འོང་ཡང་མང་དུ་སོང་ཡོད། ཞིང་ལས་ཐོན་རྫས་འབོར་ཆེན་ཞིག་
འཛམ་གླིང་ས་གནས་ཁག་གི་ཁྲོམ་རྭར་ཁྱབ་པ་དེས་རྩྭ་ངན་གྱི་འབྲུ་གུ་ཡང་འབྲུ་རིགས་
དང་མཉམ་དུ་ས་གནས་ཁག་ལ་གྱར་བའི་དབང་གིས་རྩྭ་ངན་རྣམས་རྒྱ་ཆེཪ་གྲམ་འགྲོ་
བ་རེད།
7. སྤྱི་གནོད་རྩྭ་ངན། རྩྭ་ངན་འགའ་རེས་མ་ཏོག་ཕྱེ་མའི་ནད་སློང་བའམ་
ཡང་ན་མེ་ཏོག་ཕྱེ་མར་སྐྱེ་ལུགས་ལ་འགྱུར་བ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དེས་ཀྱང་མི་རྣམས་ཀྱི་
ལུས་པོའི་བདེ་ཐང་ལ་ཐད་ཀའི་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ཀྱི་ཡོད། དཔེར་ན་རྩྭ་ཐུན་ཆའོ་
ཞེས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན།
9

གཉིས། རང་ལྗོངས་ཞིང་ཁུལ་གྱི་ཞིང་ནང་རྩྭ་ངན་ ·
གཙོ་བོ་རྣམས་ངོས་འཛིན་སྟངས།
ཡུག་པོ། ( དཔེ་རིས་དང་པོར་གསལ)
ཡུག་པོ་ནི་ལྗང་པའི་རིགས་སུ་གཏོགས་པའི་ལོ་གཅིག་སྐྱེ་བའི་ལྗང་ལོ་ཅན་གྱི་རྩྭ་
རྒྱུ་ཞིག་རེད།
(1) ཡུག་པོ་ཁྱབ་སྟངས།
ཡུག་པོ་ནི་འཛམ་གླིང་ས་གནས་ཁག་ཚང་མར་ཡོད་པའི་ཞིང་ནང་གི་གནོད་
ཚབས་ཚེབའི་རྩྭ་ངན་ཞིག་རེད། རང་རྒྱལ་དུ་ཆ་མཚོན་ན། མིག་སྔར་རྩྭ་ངན་དེ་
རིགས་སྐྱེ་མང་ཤོས་ཡིན་པའི་ཞིང་ཆེན་དང་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ནི་མཚོ་སྔོན་དང་། ཀན་
སུའུ། ཉིང་ཞ། ཧྲན་ཤིའི། ནང་སོག བོད་ལྗོངས། ཤིན་ཅང་། ཧེ་ལུང་ཅང་།
དེ་བཞིན་ཟི་ཁྲོན་དང་། ཡུན་ནན། ཧོ་ནན། ཧོ་པེ། ཨན་ཧུའི། ཅང་སུའུ། ཧུའུ་
པེ་སོགས་ཡིན་ཞིང་། རྒྱལ་ཡོངས་སུ་ཧ་ལམ་ཞིང་ཆེན་དང་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་བཅུ་དྲུག་
གི་ཞིང་ཁ་མུའུ་ཁྲི་སྟོང་འགའ་ཤས་ལ་ཡུག་པོའི་གནོད་འཚེ་ཕོག་པ་མ་ཟད། ཡུག་པོའི་
གནོད་འཚེས་རྐྱེན་པས་ལོ་ལྟར་འབྲུ་རིགས་རྒྱ་མ་དུང་ཕྱུར་བཅུ་ཕྲག་འགའ་ཤས་གྱོང་
གུན་ཕོག་གི་ཡོད་པ་རེད། རང་ལྗོངས་ཀྱི་གཞིས་རྩེ་དང་། ལྷོ་ཁ། ལྷ་ས། ཆབ་མདོ་
བཅས་སུའང་རྩྭ་ངན་དེ་རིགས་ཁྱབ་ནས་ཡོད་པས་ལོ་ལྟར་ཞིང་ཁ་རྒྱ་ཁྱོན་མུའུ་ཁྲི་སུམ་
ཅུ་ཙམ་ལ་གནོད་འཚེ་ཚབས་ཆེན་ཕོག་གི་ཡོད་པ་དང་། འབྲུ་རིགས་རྒྱ་མ་དུང་ཕྱུར་
གཅིག་ལྷག་ཙམ་གྱོང་གུན་ཕོག་གི་ཡོད་པ་རེད།
(2) ཡུག་པོའི་སྐྱེ་དངོས་རིག་པའི་ཐོག་གི་ཁྱད་ཆོས།
10

རང་ལྗོངས་སུ་ཡུག་པོ་ནི་གྲོ་ནས་གཉིས་དང་མཉམ་དུ་འདྲེས་ནས་སྐྱེ་བའི་རྩྭ་
ངན་ཞིག་ཡིན་པ་དང་།
སྐྱེ་ལོངས་ཡོང་སའི་ཡུལ་གྱི་ཆ་རྐྱེན་གཅིག་མཚུངས་དང་།
ལྗང་པའི་ དུས་ སུ་ དེའི་ དབྱིབས་གྲོ་ནས་གཉིས་དང་འདྲ་བས་རྩ་མེད་བཟོ་ ཁག་ལ་
གནོད་སྐྱོན་ཡང་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། ཡུག་པོ་སྐྱེ་སྟངས་ནི་གྲོ་ནས་གཉིས་
དང་འདྲ་པོ་ཡིན་ཡང་། ལྗང་པ་སྐྱེ་ལོངས་མི་འདྲ་བའི་ཁར་སྐྱེ་ཤུགས་ཆེ་ལ་རྒྱུད་སྤེལ་
བྱེད་ཚད་ཀྱང་མཐོ་པོ་ཡོད།
སྤྱིར་ན་སྨིན་པའི་དུས་ཚོད་ནི་གྲོ་ནས་གཉིས་ལས་ཉིན་
བཅོ་ལྔའམ་སུམ་ཅུས་སྔ་བ་དང་། ཡུག་པོའི་འབྲུ་གུ་གཅིག་གི་སྡོང་རྐང་ཐོག་གྲུམ་
པ་15 - 25ཙམ་རྒྱས་པ་དང་། མང་ཤོས་ལ64ཙམ་རྒྱས་ཀྱི་ཡོད་ཅིང་། རྩྭ་ངན་
རྐང་རེར་འབྲུ་གུ་410 – 530ཙམ་འདོགས་པ་དང་། མང་ཤོས་ལ་1250
2600ཙམ་འདོགས་པ་མ་ཟད། འབྲུ་གུ་དེ་རིགས་ཆུང་ཞིང་ཡང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རླུང་
བུ་རྒྱག་ཕྱོགས་ཀྱིས་འཐོར་འགྲོ་བ་དང་། འབྲུ་གུ་སྨིན་པའི་དུས་དཀྱིལ་ལ་རང་བཞིན་
དུ་ལྷུངས་ཏེ་ས་འོག་ཏུ་ཚུད་ནས་ལོ་4 – 5ཙམ་བར་བསྟུད་མར་མཚེ་བ་གཏོང་ཐུབ།
འབྲུ་གུ་མང་ཚེབ་ནི་གཏིང་ཚད་ལིའི་རྨིས་1 - 7ཙམ་གྱི་ས་འོག་ཏུ་གནས་པར་དྲོད་
ཚད་ཏུའུ་གྲངས0 - 20°C སླེབས་རྗེས་མཚེ་བ་གཏོང་བ་དང་། དེར་སྤྱིར་བཏང་གི་
དྲོད་ཚད་ཏུའུ་གྲངས་10 – 20C བྱུང་ཕྱིན་རྨིས་5 - 10ཙམ་དང་ཐ་ན་15 -
20ཙམ་གྱི་གཏིང་ཚད་ཡོད་པའི་ས་འོག་ཏུ་ཚུད་ནའང་སྔར་བཞིན་མཚེ་བ་གཏོང་ཐུབ།
ཡུག་པོའི་རྩྭ་ངན་གྱི་འབྲུ་གུ་འགའ་རེ་ནི་མེར་བསྲེགས་པའམ་ཡང་ན་སྒོ་ ཕྱུགས་ཀྱི་
བཟས་ནས་བཏང་བའི་གཤང་བ་ཞིག་ཡིན་ནའང་མཚེབ་གཏོང་བའི་ནུས་པ་སྔཪ་
བཞིན་བསྡད་ཡོད། ཡུག་པོ་ནི་ཐན་པ་དང་བཞའ་ཚན་ཐེག་ཐུབ་ལ་སླར་སྐྱེའི་ནུས་
པའང་ཧ་ཅང་ཆེ་བའི་རྩྭ་ངན་ཞིག་ཡིན་པས་སྔ་ས་ནས་བཀོག་ནའང་འབྲུ་གུ་བོར་ཐོར་
སོང་བ་ཙམ་གྱིས་སྐྱེ་ལོངས་ཐུབ་པ་མ་ཟད། གྲུམ་པ་རྒྱས་ཤུགས་ཀྱང་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་
11

ཡོད། ཡུག་པོའི་འབྲུ་གུ་ནི་འབྲུ་རིགས་དང་། རྒྱུག་ཆུ། · ལྷགས་པ། སྒོ་ཕྱུགས།
དམར་ལུད་སོགས་བརྒྱུད་ནས་ཁྱབ་འགྲོ་བ་དང་། རྩ་བའང་དུས་ཡུན་ཐུང་ངའི་ནང་
ཚུགས་ཐུབ་པས། གལ་སྲིད་ནུས་ལྡན་གྱི་འགོག་བཅོས་བྱ་ཐབས་ལག་བསྟར་མ་བྱས་
ན་ཞིང་ཁ་རྨིས་གྲུ་བཞི་མ་རེའི་སཪ་ཡུག་པོ་སྡོང་རྐང་4 – 5ཙམ་ལས་མེད་ནའང་ལོ་
བཞིའི་ནང་ཚུད་དུ་རྐང་100བར་འཕེལ་བ་དེ་ཐོག་ནས་ཡུག་པོ་ནི་འཚོ་ཤུགས་དང་
འཕྲོད་ཤུགས་གཉིས་ཀ་ཧ་ཅང་ཚེ་བའི་ཞིང་ནང་གི་གནོད་ཚབས་ཆེ་བའི་རྩྭ་ངན་ཞིག་
ཡིན་པ་གསལ་པོར་མངོན། རང་ལྗོངས་སུ་ཆ་བཞག་ན་ཡུག་པོས་པད་ཁ་དང་། སྲན་
མ། རྒྱ་ སྲན་ སོགས་ ལའང་ གནོད་སྐྱེལ་གྱི་ཡོད། རྒྱལ་རྩེ་དང་། གཞིས་། རིན་
སྤུངས། སྙེ་མོ། ཀོང་པོ་རྒྱ་མདའ། མལ་གྲོ་གུང་དཀར། སྟེང་ཆེན། དཔའ་ཤོད་
སོགས་རྫོང་ཁག་ཏུ་སྤྱི་ཟླ་བཞི་པའི་ཟླ་སྟོད་དང་ཟླ་དཀྱིལ་མཚམས་སུ་ལྗང་པ་ཐོན་འགོ་
ཚུགས་པ་དང་། ཟླ་བ་དྲུག་པའི་ཟླ་སྨད་ནས་ཟླ་བ་དགུ་པའི་ཚེས་ཤར་མཚམས་སུ་
རིམ་བཞིན་སྙེ་མ་གཏོང་ཞིང་མེ་ཏོག་ཤར་པ་དང་འབྲས་བུ་སྨིན་པ་རེད། ཡུག་པོ་སྐྱེས་
ནས་སྨིན་པའི་དུས་ཡུན་ནི་ཉིན་90 – 100ཙམ་( ལྗང་པ་སྐྱེས་ནས་སྨིན་པའི་བར་)
ཡིན་པ་དང་། ལྗང་པའི་དུས་སུ་སྐྱེ་ལོངས་དལ་བ་དང་། ཚིགས་རྒྱུགས་པ་དང་སྙེ་མ་
འཁོར་བའི་དུས་མཇུག་ཏུ་སྐྱེ་ལོངས་ཧ་ཅང་མགྱོགས་པ་དེ་ནི་གྲོ་དང་ནས་གཉིས་ལས་
ལྷག་པ་ཡོད། སྙེ་མའི་ཆ་ཤས་དེ་གྲོ་དང་ནས་གཉིས་ལས་མཐོ་བ་ཡོད་པས་ཉི་འོད་
དང་བར་སྟོང་བཀག་པ་མ་ཟད། ལུད་དང་ཆུ་ཧབ་ཐོབ་རྒྱག་པ་དེས་གྲོ་དང་ནས་སྐྱེ་
ལོངས་ཡོང་རྒྱུ་དང་། ཤ་གདན་འདིང་རྒྱུ། སྨིན་འབྲས་ཐོན་རྒྱུ་བཅས་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་
ཆེན་པོ་ཐེབས་ཀྱི་ཡོད།
རང་རྒྱལ་དུ་ཡུག་པོའི་གནོད་འཚེ་ཚབས་ཚེ་བའི་ས་ཁུལ་དུ་ཆ་བཞག་ན། ཞིང་
ཁ་མུའུ་རེའི་ཡུག་པོའི་ཚགས་མཐུག་ཚད་ནི་སྤྱིར་སྡོང༌རྐང༌10 – 30བར་ཟིན་པ་
12

དང་། ཚགས་མཐུག་ཤོས་སར་སྡོང་རྐང་ཁྲི་50ཡས་མས་ཟིན་པ། ལྷག་པར་ཞིང་ཁ་
འགའ་རེར་སྡོང་རྐང་ཁྲི་100ཡན་ཟིན་པ་བཅས་ཀྱིས་སྤྱིར་ན་འབྲུ་རིགས་བརྒྱ་ཆ20
– 30བར་ ཆག་པ་ དང་། ཚབས་ཆུང་ ཅེ་བཪ་ བརྒྱ་ཆ40 – 50བར་ ཆག་ པ།
ཚབས་ཚེ་ཤོས་ལ་འབྲུ་རྡོག་གཅིག་ཀྱང་ལག་པར་མི་རག་པ་བཅས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཡོང་
བ་དེ་ཐོག་ནས་ཡུག་པོ་ནི་འཛམ་གླིང་ཞིང་ནང་གི་གནོད་ཚབས་ཚེ་བའི་རྩྭ་ངན་
གྲས་ཤིག་ཡིན་པ་གསལ་པོ་རྟོགས་ཐུབ།
ཡུག་པོ་རྩ་མེད་བཟོ་རྒྱུ་ནི་དཀའ་ངལ་ཅུང་ཆེ་བ་ཞིག་རེད། ལྗང་པའི་དུས་སུ་
ཡུག་པོ་དང་གྲོ་གཉིས་ཀྱི་བཟོ་ལྟ་ཧ་ཅང་འདྲ་པོ་ཡོད་པས་དབྱེ་བ་འབྱེད་དཀའ་བ་མ་
ཟད། མིའི་ལག་པར་བརྟེན་ནས་བཀོག་དགོས་པས་དཀའ་ངལ་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཡོད།
སྐྱེ་ལོངས་ཀྱི་དུས་མཇུག་ལ་སླེབས་སྐབས་ཡུག་པོའི་སྐྱེ་ལོངས་ཧ་ཅང་མགྱོགས་པ་དང་།
སྡོང་རྐང་རྐྱང་པར་འབྲུ་གུ་འདོགས་ཚད་མང་བ། གྲོ་ལས་སྨིན་སྔ་བ། སྙེ་ཤས་ཀྱི་རྩེ་
མོ་ནས་འོག་ཏུ་རིམ་བཞིན་སྨིན་པ། འབྲུ་གུ་སྨིན་རིམ་བཞིན་ཟགས་འགྲོ་བ་བཅས་སྔ་
རྗེས་སུ་དུས་ཚོད་ཉིན་15 – 30ཙམ་ལས་འགོར་གྱི་མེད། གྲོ་བརྔ་བསྡུ་བྱེད་སྐབས་
ཡུག་འབྲུ་བརྒྱ་ཆ90ཙམ་ས་ངོས་ལ་ཟགས་ནས་རྒྱ་ཆེར་ཟིན་པས་གནོད་ཚབས་ཆེན་པོ་
ཡོང་གི་ ཡོད། ས་ སྟེང་ དུ་ ཟགས་ པའི་ ཡུག་ འབྲུ་ རྣམས་ ས་ རྒྱུའི་ བར་ གསེང་ དུ་
“ འཛུལ་” ཏེ་དགུན་ཉལ་རྒྱག་གི་ཡོད། ཡུག་འབྲུའི་ཤུན་ལྤགས་ཀྱི་གྲ་མ་ཪིང་ཞིང་
དཀྱིལ་གུག་ཙམ་ཡོད་པས། མི་ཚོས་གུག་སའི་སྟོད་ཆར་ཁབ་དབྱིབས་གྲ་སྤུ་ཟེཪ་བ་
དང་། སྨད་ཆར་གྲ་སྤུའི་ཀ་བ་ཟེར་བ་རེད། གྲ་སྤུའི་ཀ་བ་ནི་མ་གཞི་གུག་བསྡད་ཡོད་
ཀྱང་ས་རྒྱུའི་ནང་གི་བཞའ་ཚན་ཚེརུ་འགྲོ་སྐབས་གྲ་མའི་ཀ་བཪ་བཞའ་ཕོག་སྟེ་གྲ་མའི་
གཟུགས་ཡོངས་ལྷུག་གྲོལ་ཆེར་སྦོས་དང་ཆབས་ཅིག་གྲ་མ་ཁབ་རྩེ་དང་མཉམ་དུ་ཁ་
ཕྱོགས་གཅིག་ལ་གཏད་ནས་སྐོར་བ་བརྒྱབ་སྟེ་གུག་ཆ་དེ་རིམ་བཞིན་འདྲོང་པོ་ཆགས་
13

ཀྱི་ཡོད། ཉི་འོད་དང་མཁའ་རླུང་གི་དྲོད་ཚད་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་ས་རྒྱུའི་བཞའ་ཚན་ཆུང་
དུ་འགྲོ་བ་དང་གྲ་མའི་ཀ་བའི་བཞའ་ཤོར་ཏེ་སྐམ་ཞིང་འཁུམས་ནས་སླར་ཡང་ལྡོ
ཕྱོགས་སུ་སྐོར་བ་བརྒྱབ་སྟེ་སྔར་བཞིན་གུག་འགྲོ་བ་རེད། གུག་ཆ་རྐྱང་བསྐུམ་ཟམ་མི་
ཆད་པ་བྱེད་པའི་ཐོག་འབྲུ་གུའི་ཤུན་ལྤགས་ཐོག་སྐྱེས་པའི་གྲ་ཐུང་རྣམས་ཚགས་མཐུག་
ལ་བརྟན་ཅིང་ཁ་ཕྱོགས་ཀྱང་གཏན་འཁེལ་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཡོད་སྟབས་ཡུག་པོའི་འབྲུ་
གུ་སྐྱེ་ལོངས་བཟང་དུ་འགྲོ་བ་མ་ཟད། ས་རྒྱུའི་གཏིང་དུའང་འཛུལ་ཤུགས་ཚེ་རུ་འགྲོ་
བ་རེད་( དཔེ་རིས་གཉིས་པར་གསལ་) ཡུག་པོའི་འབྲུ་གུའི་འགུལ་སྐྱོད་དེ་རིགས་ལ་
ཞིབ་དཔྱད་བྱས་པར་གཞིགས་ན་ཉིན་མཚན་གཅིག་ནང་ས་རྒྱུའི་འོག་ཏུ་གཏིང་ཚད་
ལིའི་རྨིས་རེ་འཛུལ་གྱི་ཡོད་པ་རེད། ཡུག་པོའི་འབྲུ་གུར་དགུན་ཉལ་རྒྱག་པའི་གོམས་
གཤིས་ཡོད་པ་དང་། འབྲུ་གུ་ཚེ་ཆུང་དང་སྨིན་ཚད། འབྲུ་གུ་རོལ་ཚད་སོགས་དང་།
དེ་བཞིན་ཁོར་ཡུག་ཆ་རྐྱེན་བཅས་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་ས་འོག་ཏུ་སྡོད་པའི་དུས་ཚོད་རིང་
ཐུང་ལ་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཡོད། ལོ་དེ་རང་ལ་ས་སྟེང་དུ་ཟགས་པའི་ཡུག་འབྲུའི་ལྗང་
པ་སྐྱེ་ཚད་ནི་བརྒྱ་ཆ50ནས་མི་བརྒལ་ཀྱང་ས་འོག་ཏུ་ལོ་ལྔ་ཙམ་འཚོ་ཐུབ་པ་དང་།
ཁང་པའི་ནང་དུ་ལོ་དགུ་ཙམ་ལུས་པའི་འབྲུ་གུའང་བཏབ་ཕྱིན་ཆད་ལ་མང་ཚེ་བཪ་
མཆེ་བ་གཏོང་གི་ཡོད་པ་རེད།
འོ་ན་གང་འདྲ་བྱས་ཏེ་ནས་དང་གྲོ་ཞིང་ནང་གི་ཡུག་པོའི་ལྗང་པ་ངོས་འཛིན་
ཐུབ་ཀྱི་རེད་དམ་ཞེ་ན། རང་ལྗོངས་སུ་ཆ་མཚོན་ནས་བཤད་ན། ཡུག་པོ་དང་། གྲོ།
ནས་བཅས་གསུམ་ལ་གཙོ་བོའི་ཁྱད་པར་འགའ་ཡོད་པ་གཤམ་གསལ། ( དང་པོ་) ཡུག་
པོར་ཞེང་ཆེ་ལ་འོ་མ་མདོག་གི་ལོ་མའི་རྩེ་མོ་ཡོད་པ་ལས་རྣ་ཤལ་མེད་པ་དང་། གྲོ་དང་
ནས་གཉིས་ལ་ལོ་མའི་རྩེ་མོ་ཡོད་པས་མི་ཚད་རྣ་ཤལ་ཡང་ཡོད། ( གཉིས་པ་) ཡུག་
པོའི་ལོ་མའི་ཁ་དོག་ནི་གྲོ་དང་ནས་གཉིས་ལས་སྐྱ་ཤས་ཚེ་བ་ཡོད་པས་ཕཪ་ལྟ་སྐབས་
14

སེར་ལྗང་མདོག་ཏུ་མངོན་ནའང་སྐྱེ་ལོངས་བྱེད་པ་དང་སྦྲགས་ནས་ཁ་དོག་ལ་འགྱུར་
བའང་ཡོང་གི་ཡོད། ( གསུམ་པ་) ལྗང་པའི་དུས་སུ་ཡུག་པོའི་སྡོང་རྐང་ནི་ལེབ་རིལ་
ཡིན་པ་དང་། གྲོ་དང་ནས་གཉིས་ཀྱི་སྡོང་རྐང་ནི་རིལ་དབྱིབས་ཡིན། ( བཞི་པ་)
ཡུག་པོའི་ལོ་མ་ནི་གྲོའི་ལོ་མ་ལས་ཐུང༌བ་དང་ཞེང༌ཚེ༌བ༌དང༌ནས་ཀྱི་ལོ་མ་ལས་ཞེང་
ཆུང་བ་ཡོད།
ལྗང་པའི་དུས་ཀྱི་ཡུག་པོའི་ཁྱད་ཆོས་དང་ཡུག་པོའི་འབྲུ་གུ་ནི་ནས་དང་གྲོ་ལས་
སྨིན་སྔ་བའི་ཁྱད་ཆོས་ལ་གཞིགས་ཏེ་སྤྱི་ཟླ་བདུན་པའི་ཟླ་སྟོད་དང་ཟླ་དཀྱིལ་ལ་ཡུག་
པོར་སྙེ་མ་བཏགས་ནས་མེ་ཏོག་མ་ཤར་བར་གྱི་དུས་དང་བསྟུན་ནས་མང་ཚོགས་སྐུལ་
སློང་གིས་ཡུག་པོ་རྩ་བཀོག་བཏང་ན་འགྲིག་ལ་ནས་དང་། གྲོ། སྲན་མ། པད་ཁ་
སོགས་མ་བཏབ་གོང་ཞིང་ཁ་མུའུ་རེར་བརྒྱ་ཆ་བཞི་བཅུ་ཡི་འོ་མ་མདོག་གི་གཡན་རྨད་
ཨུའི་སྨན་ཁུ་སྲང་དྲུག་གམ་ཡང་ན་རྒྱ་མ་གང་རེ་ཙམ་ཞིག་ས་དང་། ཡང་ན་བྱེ་ས་དང་
མཉམ་བསྲེས་ཀྱིས་མུའུ་རེར་རྒྱ་མ་40ཡས་མས་ཤིག་སྙོམ་པོར་གཏོཪ་ནས་རྨོད་རྒྱག་
དགོས། (ཆུ་ཚོད་གཉིས་ནས་འགྱང་རྒྱུ་མེད་)དེ་ལྟར་བྱས་ན་སྨན་ནུས་ཡལ་ཚད་
ཉུང་དུ་གཏོང་ཐུབ་ལ་རྩྭ་ངན་མེད་པ་བཟོ་བའི་ནུས་པའང་དེ་བས་ལེགས་པོ་ཐོན་ཐུབ།
1982ལོར་སྟག་རྩེ་རྫོང་གི་ལ་མོ་ཆུས་མཐའ་ གད་ ཤང་ རུ་ ཁག་ གསུམ་ པཪ་ བརྟག་
དཔྱད་བྱས་པར་གཞིགས་ན། ལོ་ལྟར་མུའུ་རེར་ཐོན་ཚད་རྒྱ་མ་112ལས་མེད་པའི་
ཞིང་ཁ་མུའུ་གསུམ་གྱི་སར་གཡན་རྨད་ཨུའི་སྨན་ཁུ་གཏོར་རྗེས་མུའུ་རེའི་ཐོན་འབབ་
རྒྱ་མ252ཟིན་པས་ལོ་གཅིག་ནང་མུའུ་ རེའི་ ཐོན་ཚད་ ལྡབ་ གཅིག་ འཕར་ བ་