༄༅། །རི་མཚོའི་དཀར་ཆག་གསོལ་འདེབས་རྒྱས་པ་ཀུན་
འགྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། །
མཁན་ཆེན་ཤེས་རབ་བློ་ལྡན།
༄༅། །ཨེ་མ་ཧོ། བོན་དབྱིངས་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་ན། །སངས་རྒྱས་
བདེར་གཤེགས་རིག་འཛིན་མཁའ་འགྲོ་བཅས། །སྐྱབས་གནས་རྒྱ་མཚོའི་ཐུགས་
རྗེས་བྱིན་རླབས་པའི། །གནས་མཆོག་དང་ར་གཡུ་མཚོར་གསོལ་བ་འདེབས། །ཕྱི་
ལྟར་མཚོ་མོ་ཁྱུང་གཤོག་སྦས་པའི་གནས། །ནང་ལྟར་གཡུ་མཁར་མཐིང་གུར་ཡ་
གད་དང་། །རིན་ཆེན་ཟར་ཚགས་གཞའ་ཚོན་དར་བུ་ཁད། །ཕྱོགས་མཚམས་དྲིལ་
བུའི་སྒྲ་དབྱངས་སྙན་པ་དང༌། །རིགས་རྟགས་དབྱིབས་གསལ་མཐིང་སྒོ་མཛེས་པ་
ལ། །ཨ་མ་ས་གསུམ་སྟག་སེང་སྒོ་སྲུང་རྔམ། །ཕྱི་ནང་སྒྲིབ་མེད་གསས་མཁར་རྒྱ་ཆེའི་
ནང་། །གཞའ་ཚོན་མན་ཙེའི་ཡོལ་བ་མཛེས་པའི་དབུས། །ཨ་མོ་ལི་གའི་རིན་ཆེན་
ཁྲི་རྐང་ཞེས། །སེང་གླང་རྟ་འབྲུག་ཁྱུང་ལྔས་བཏེགས་པའི་ཁར། །རུས་སྦལ་ས་སྲིན་
པདྨ་མཛེས་པའི་སྟེང་། །ཤེལ་གྱི་མཆོན་རྟེན་བང་རིམ་བཅུ་གསུམ་ལྡན། །བུམ་པ་བྲེ་
འཁོར་གདུགས་ཏོག་དར་དཔྱངས་འཕུར། །ཕྲག་ནས་ཐབས་ཤེས་གསལ་བའི་ཉི་ཟླ་
འཆར། །ཟག་མེད་འོད་ལས་གྲུབ་པའི་རྟེན་མཆོག་ལ། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་ངེས་
ཤེས་འཆར་བར་ཤོག །དེ་ཡི་ཕྱོགས་མཚམས་སྟེང་འོག་ཕྱི་ནང་ལ། །སངས་རྒྱས་སྟོན་
153

བ
བོན་དང་ཞང་ཞུང་ཤེས་རིག་དཔེ་ཚོགས།
པ་འཆི་མེད་གཙུག་ཕུད་སོགས། །བདེར་གཤེགས་གཤེན་རབ་སྟོང་དང་རྩ་བརྒྱད་
དང་། །ཕྱི་ནང་གསང་བའི་ཡི་དམ་རྒྱ་མཚོའི་ཚོགས། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་དབང་
བསྐུར་བྱིན་གྱིས་རློབས། །ཁྱད་པར་ཀུན་བཟང་ཡུམ་ཆེན་ངོ་བོ་ལ། །རྣམ་པ་དང་ར་
ལས་ཀྱི་དབང་མོ་ཆེ། །མཐིང་གི་མོ་བཙུན་རྒྱལ་ལྡན་ཨུ་དཔལ་གྱིས། །ཐོད་མཐིང་
མཛེས་སྡུག་འཛུམ་པས་འགྲོ་དྲུག་སྐྱོང་། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་ཐུགས་རྗེས་བཟུང་
དུ་གསོལ། །དབྱིངས་ཡུམ་ཐུགས་སྤྲུལ་མཁའ་འགྲོ་སྨན་མོ་འབུམ། །ཞི་རྒྱས་དབང་
དྲག་འཕྲིན་ལས་མཐར་ཕྱིན་པའི། །ལས་ཀྱི་སྤར་མ་མ་སྲིང་རིག་འཛིན་བཅས། །བྱེ་
བ་ས་ཡ་ལྷང་ངེ་ལྷམ་མེར་བཞུགས། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་མཆོག་ཐུན་དངོས་གྲུབ་
སྩོལ། །འོག་མིན་མཐུག་པོ་བཀོད་དང་འོལ་མོའི་གླིང་། །ཟངས་མདོག་དཔལ་རི་གླང་
ཆེན་འགྱིང་རི་དང༌། །བོན་རི་ཆེན་པོ་བྱིན་རླབས་ཉག་ཐག་འབྲེལ། །དཔག་མེད་
སྐྱབས་གནས་རྒྱ་མཚོའི་ཚོགས་ཞིང་ལ། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་ལྷ་ཞལ་མཇལ་བར་
མཛོད། །ལྷ་རྒོད་གསུང་གི་རྫུ་འཕྲུལ་འོད་ཟེར་ལས། །བོན་གྱི་བླ་བྲག་རྟ་སྒོའི་དབུ་
རྩེ་རུ། །རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་རྒྱན་དྲུག་དཔལ་བཞི་དང་། །བདེར་གཤེགས་སྟོང་རྩ་རྒྱུད་
གསུམ་བླ་མ་བཞུགས། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ། །སྐེད་
པ་དབང་ཕྱུག་མེ་རི་དཀྱིལ་འཁོར་ན། །ལྷ་རྒོད་ཐོག་པ་མགོན་པོ་རྣམ་གསུམ་
སོགས། །གེ་ཁོད་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་དཔལ་མགོན་ཚོགས། །བརྒྱ་དང་རྩ་བརྒྱད་བོན་
སྐྱོང་སྲུང་མ་བཞུགས། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་དངོས་གྲུབ་བསྩལ་ཏུ་གསོལ། །རྩ་བ་
འཇིགས་བྱེད་དུར་ཁྲོད་གཞལ་ཡས་ན། །འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བའི་ཡུལ་ལྷ་གཞི་བདག་
དང་། །བཀའ་ཉན་ལས་བྱེད་དྲེགས་པའི་སྡེ་ཚོགས་ལ། །རང་རང་འཁོར་དང་སྤྲུལ་
པ་གྲངས་མེད་གནས། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་ཚེ་བསོད་འཕེལ་བར་མཛོད། །གནས་
མཆོག་གཏེར་ཁ་གྲངས་མེད་མཛོད་བདག་ཏུ། །གེ་ཁོད་ཡང་སྤྲུལ་མཐའ་འདུལ་དགེ་
154

བོན་གྱི་གནས་ཡིག་ཕྱོགས་བསྒྲིགས།
རྒན(བསྙེན)དང། །ཐེག་ཆེན་དགྲ་བཅོམ་དཔའ་བོ་སྡེ་བདུན་ཉིད། །ཞིང་སྐྱོང་ལ
བྱེད་མཆེད་བདུན་བཀའ་འཁོར་ལ། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་བསམ་དོན་འགྲུབ་པར་
མཛོད། །དང་ར་ཤར་མཛོད་གཡུ་བུན་ཤེལ་ཕུག་ཏུ། །ཀུན་བཟང་སངས་རྒྱས་སྟོང་
དང་དབལ་བོན་ལྷ། །བླ་ཆེན་སྲིད་རྒྱལ་དབལ་མོའི་ཉེར་བདུན་དང་། །མཁའ་འགྲོ་
གཅན་གདོང་ཡིག་འབྲུ་རང་བྱོན་ལ། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་མཁྱེན་གཉིས་ལྡན་པར་
མཛོད། །སེ་ནེ་ལ་སོགས་གྲུབ་ཆེན་ཕྱག་ཞབས་རྗེས། །སེང་གླང་རྟ་འབྲུག་ཁྱུང་གཟིག་
སྟག་གཡག་སྦལ། །གཡུང་དྲུང་ཆག་ཤིང་རང་བྱོན་ལས་བཞི་དང་། །ཐེག་དགུའི་
བཀའ་རྟགས་ངོ་མཚར་མཐོང་གྲོལ་ལ། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་བར་ཆད་ཞི་བར་
མཛོད། །མགོན་པོ་རྣམ་གསུམ་ཞང་ཞུང་ལྷ་འཁོར་གྱི། །བླ་རི་ས་ཆུ་རྩྭ་རྡོ་ཤ་འབྲུག་
མི། །གྲི་བདར་རྡོ་དང་རྟེན་སྒམ་སྒོ་ལྕགས་བཅས། །མཇལ་དང་རེག་ཆོག་འགྲོ་འདྲེན་
ཁྱད་འཕགས་ལ། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་སྒྲིབ་གཉིས་བྱང་བར་མཛོད། །རྩེ་ལྔ་རྩེ་
དྲུག་ནམ་མཁའ་མཐོང་གསལ་དང་། །ཉག་ཐག་གཅིག་འབྲེལ་ཁྱུང་རྫོང་བྲག་དཀར་
ལ། །ལི་ཤུའི་སྐུ་དང་སྲིད་རྒྱལ་རང་བྱོན་དང༌། །ཅོ་ཟ་ལ་སོགས་ཕྱག་ཞབས་རྗེས་
རྣམས་ལ། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་ཚོགས་གཉིས་རྫོགས་པར་མཛོད། །གུ་རུའི་སྐུ་ཚད་
སངས་རྒྱས་རིང་བསྲེལ་ལ། །སྟོང་རྒྱུང་སྣ་རུ་འོལ་གླིང་དཀར་ཆག་དང་། །གྱེར་སྤུངས་
ཕྱག་མཚན་བཏགས་མཆོག་འཁོར་ལོ་དང༌། །སྐུ་གསུང་ཐུགས་སོགས་གཏེར་ཁ་གྲངས་
མེད་ལ། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་དངོས་གྲུབ་ཐོབ་པར་མཛོད། །བཀྲ་ཤིས་རྟགས་བརྒྱད་
ཚེ་བུམ་འབུམ་དོད་དང་། །ཚོགས་གཞོང་རྩ་གསུམ་བུམ་པའི་ཁ་རྒྱན་དང་། །ཚེ་ཆུ་
གཏའ་ཆེན་ཚེ་རིལ་བདུད་རྩི་དང་། །ལྷ་ཆེན་ཕོ་བྲང་ཚེ་ལྷ་རང་བྱོན་ལ། །གསོལ་
བ་འདེབས་སོ་ཚེ་དབང་ཐོབ་པར་མཛོད། །བྱང་མཛོད་ལ་ཤང་རི་བོ་རྫོགས་ལྡན་
གྱི། །མཛོད་གཏེར་མཐའ་དམག་ཟློག་པའི་སྲུང་རྫས་དང་། །གསེར་ཐང་འཕྲུལ་ཡིག་
155

བོན་དང་ཞང་ཞུང་ཤེས་རིག་དཔེ་ཚོགས།
བཞི་བཅུ་བྲག་རི་ལ། །སྟག་ལའི་ས་བོན་བསྭོ་Ś་རང་བྱོན་གསལ། །གསོལ་བ་འདེབས་
སོ་དགྲ་གཤེད་ཟློག་པར་མཛོད། །ནུབ་མཛོད་སྒོ་བྲག་རྟ་སྒོའི་ཕྱག་མཚན་དང་། །ཚ་
ལ་རྒྱུང་གི་ཐོ་བ་ཡིད་བཞིན་ནོར། །མཁྱེན་བརྩེའི་མཚོ་ཞེས་དུག་གསུམ་སྒྲིབ་དག་
དང་། །དབང་བྱེད་ལྷ་མོ་ཁྲུས་ཆུ་འཐུང་ཆོག་ལ། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་ནད་དོན་སེལ་
བར་མཛོད། །ལྷོ་མཛོད་སྒོ་སྟག་བྲག་ལ་དུས་མཚོན་གྱིས། །མི་འཇིགས་རིགས་ལྔའི་
གོ་ཁྲབ་བཀའ་རྟགས་དང༌། །འཆི་མེད་བདུད་རྩི་གཏེར་ཁ་གཏིང་མཚོ་སྤྱན། །གྲུབ་
ཆེན་ཕྱག་ཞབས་རྟ་སྒོའི་ཆིབས་རྗེས་ལ། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་འཇིགས་པ་བསྐྱབ་ཏུ་
གསོལ། །ངོ་མཚར་ཕ་བོང་ངར་ཆེན་ངར་ཆུང་དང་། །རྩི་སྨན་བྱིན་གཏེར་རྫུ་འཕྲུལ་
སྒྲུབ་ཕུག་དང་། །ཚོགས་བྲོ་རང་གྲུབ་རལ་གྲི་འདྲ་བའི་བྲག །གཏེར་ཁ་སྒྲོམ་བུ་བཅོ་
བརྒྱད་བཞུགས་པ་ལ། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་མཐུན་རྐྱེན་ཚོགས་པར་མཛོད། །གནས་
ཆེན་ཕྱོགས་མཚམས་བླ་རྟེན་དགོན་སྡེ་དང་། །ཕྱི་ནང་སྒྲུབ་གནས་ཕུན་ཚོགས་གཏེར་
ཁ་དང༌། །སྐུ་གཟུགས་ཡིག་འབྲུ་རིང་བསྲེལ་རིགས་རྟགས་སོགས། །ངོ་མཚར་བཀའ་
རྟགས་བསམ་མཐའ་ཡས་པ་ལ། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་བསྟན་འགྲོར་ཕན་པར་
མཛོད། །དུས་སྐབས་ཏི་སེ་གངས་རི་མཚོ་གསུམ་གྱི། །བྱིན་རླབས་ལྷ་འཁོར་ཇི་སྙེད་
མ་ལུས་པ། །རྟ་སྒོ་གངས་དང་རི་མཚོ་བདག་ལ་ཐིམ། །ལྷག་པའི་འདུ་གནས་གོམ་པ་
སྤོས་ཆོག་ལ། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་ཟུང་འཇུག་སྐུ་ཐོབ་ཤོག །དེ་བཞིན་བསླུ་མེད་
གནས་མཆོག་ཁྱད་འཕགས་ལ། །མོས་པས་མཇལ་སྐོར་ཕྱག་མཆོད་གསོལ་བཏབ་
ན། །སྨོས་ཅི་ཞིང་དེར་ཐོད་པ་བོར་ཙམ་གྱིས། །གནས་ངན་མི་བརྒྱུད་ཐར་པ་ཐོབ་པར་
ངེས། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་རང་ས་ཟིན་པར་མཛོད། །ཁྱད་པར་སྤྲེལ་ལོ་ཟླ་བ་བཅུ་
པའི་དུས། །འོག་མིན་ཞིང་དང་འཛམ་གླིང་གནས་རིགས་ཀྱི། །ལྷ་ཚོགས་རྟེན་གསུམ་
བྱིན་རླབས་ཀུན་འདུས་པའི། །དགེ་བ་གང་ཞིག་བྱེ་བ་འབུམ་འགྱུར་ལ། །གསོལ་
156

བོན་གྱི་གནས་ཡིག་ཕྱོགས་བསྒྲིགས།
¢7
བ་འདེབས་སོ་བསོད་ནམས་ཐོབ་པར་ཤོག །དེ་མཐུས་བདག་དང་བདག་ལ་བཟང་ངན་
།འབྲེལ་བའི་ཐོག་དྲངས་མ་གྱུར་འགྲོ་བ་ཀུན། །སྐྱབས་མཆོག་ཁྱོད་ཀྱི་ཐུགས་རྗེས་
ཟིན་ནས་ཀྱང་། །གནས་ངན་འཁོར་བའི་མཚོ་ལས་སྒྲོལ་བར་ཤོག །ལུས་ཀྱི་ན་ཚ་སྡུག
བསྔལ་ཞི་ནས་ཀྱང་། །ཡིད་ལ་བསམ་བཞིན་བདེ་སྐྱིད་ལྡན་པར་ཤོག །མ་དག་དུག་ལྔའི་
ལས་སྤྱོད་སྤངས་ནས་ཀྱང་། །ཡང་དག་དགེ་ལ་ཐང་བཅད་ནུས་པར་ཤོག །དུས་གསུམ་
བསགས་པའི་བག་སྒྲིབ་ཟད་ནས་ཀྱང་། །ལམ་ལྔ་ས་བཅུའི་ཡོན་ཏན་ཐོབ་པར་ཤོག །སྣང་
སྲིད་ཤེས་བྱ་གཞི་ལ་དག་ནས་ཀྱང་། །འཇའ་ལུས་འོད་སྐུར་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པར་ཤོག །སྟོང་
གསུམ་བོན་གྱི་འཁོལ་ལོ་སྐོར་ནས་ཀྱང་། །ཁམས་གསུམ་སེམས་ཅན་རྫོགས་སངས་རྒྱས་
པར་ཤོག །ཇི་ལྟར་གསོལ་བཏབ་སྨོན་ལམ་འགྲུབ་ནས་ཀྱང་། །དོན་གཉིས་མཐའ་རུ་ཕྱིན་
པའི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག །ཅེས་གསོལ་འདེབས་སྨོན་པ་ཀུན་འགྲུབ་འདི་ནི། གནས་མཆོག་
ཁྱད་པར་ཅན་དེ་མཇལ་སྐོར་སྐབས། ཤིན་ཏུ་གདུང་ཞིང་ངེས་ཤེས་ཀྱི་དད་པ་སྐྱེས་
ནས། གོང་གི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་འདོད་ཀྱི་བློས་བསྐུལ་ཏེ། རིག་འཛིན་གོང་མའི་ལུང་
གི་དཀར་ཆག་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས། གསོལ་བ་ཕུར་ཚུགས་སུ་བཏབ་པས། ཚོད་
མེད་ཤེས་མདོག་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཞིང་། རང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་གནས་ཀྱི་བྱིན་རླབས་
འཇུག་ཕྱིར་ལྷག་བསམ་དང་བཅས་ནས། མཁས་པ་ལྷ་བདག་སྔགས་གྲོལ་གྱི་གསུང་
སྤྲུལ། མཁན་ཆེན་བསྐལ་བཟང་ཉི་མའི་གསུང་རྩོམ་གསོལ་འདེབས་བསྡུས་པ་ལ་
གཞི་བྱས་ཏེ། གཡུང་གླིང་མཁན་ཟུར་ཤེར་བློ་པས་བྲིས་པས་སྐྱེ་དགུ་མ་ལུས་བདེ་ཆེན་
གྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་རུ་གྱུར་ཅིག བཀྲ་ཤིས། དགེའོ། །
(གནས་མཆོག་འདི་ནི་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ནག་ཆུ་ས་ཁུལ་ཉི་མ་རྫོང་རྒྱ་རྒོད་
ཞང་དུ་ཡོད། འདིའི་མ་ཕྱི་ཚེ་རིང་རྒྱལ་གྱིས་མཁོ་སྤྲོད་གནང)
157

བོན་དང་ཞང་ཞུང་ཤེས་རིག་དཔེ་ཚོགས།