གནས་ཐིག་སྤྲིངས་ཡིག
དགེ་བཤེས་པོ་ཏོ་བ་རིན་ཆེན་གསལ། (༡༠༢༧–༡༡༠༥)
༄༅༅། །མཆོད་བརྗོད་ནི། ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་རིན་ཆེན་ལྟ་བུའི་སྐུ། །བདེ་བའི་འབྱུང་གནས་བླ་མ་ལ་ཕྱག་འཚལ།།
གཉིས་པ་བསླབ་བྱ་ལ་གཉིས་ལས། རང་གི་བློ་བརྟག་པ་ནི། རང་གི་བློ་སྣ་ལམ་དུ་འགྲོ་མི་འགྲོ །བླ་མའི་མན་ངག་ལུང་
ལས་ཤེས་པར་བྱ།།
གཉིས་པ་ཆོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ལ་གཉིས་ལས། སྒྲུབ་བྱེད་བཀོད་པ་ནི། སངས་རྒྱས་བཀའ་ཡི་དགོངས་པ་ཇི་ལྟ་
བར། །མཁས་པ་ཆེན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ལ་སོགས་པས། །གཏན་ལ་ཕབ་པའི་རྗེས་འབྲངས་ཇོ་བོ་ཡི། །བཀའ་རྒྱུད་
དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་འདི་སྐད་གསུངས། །གཉིས་པ་སྒྲུབ་རྒྱུའི་ཆོས་ཀྱི་བླང་དོར་སོགས་སྟོན་པ་ལ་བདུན་ལས། དང་པོ་ཆོས་སྒྲུབ་
ཚུལ་ནི། སེམས་ཅན་གདོད་ནས་རང་བཞིན་རིགས་ལྡན་ཡང༌། །སྒྲུབ་པའི་རིགས་མེད་མཐོ་རིས་འཐོབ་མི་
འགྱུར། །དཔེར་ན་འོ་མ་མར་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་ཡང༌། །མ་དཀྲོགས་བར་དུ་མར་མི་འབྱུང་དང་མཚུངས། །དེ་བས་
བདག་གཞན་སྡུག་བསྔལ་སྤོང་འདོད་པས། །རྒྱལ་བའི་བསྟན་ལ་རིམ་གྱིས་འཇུག་བྱ་སྟེ། །སྡུག་བསྔལ་
འབྱུང་གནས་སྡིག་པའི་རྒྱུ་སྤང་ཞིང༌། །བདེ་བའི་འབྱུང་གནས་བྱང་ཆུབ་བསྒྲུབ་པར་བྱ། །བྱང་ཆུབ་དེ་ཉིད་
ཆོས་ལ་རག་ལས་ཤིང༌། །ཆོས་ཀྱི་རྩ་བ་སེམས་ལ་རག་ལས་གསུངས། །དེ་ཕྱིར་བླ་མའི་མན་ངག་རག་ལས་
པས། །དེ་ཡང་དད་པའི་མཐའ་ལ་རག་ལས་ཤིང༌། །དད་པ་བསོད་ནམས་བསགས་ལ་རག་ལས་གསུངས། །
གཉིས་པ་ཆོས་མ་བྱས་ན་དགོས་པ་མེད་པ་ནི། བསོད་ནམས་བསགས་ཤིང་སེམས་ལ་གྲོས་བཏབ་སྟེ།
སེམས་ཉིད་གོང་ནས་གོང་དུ་མ་གྱུར་ན། །སྡེ་སྣོད་གསུམ་ལ་མཁས་ཀྱང་མི་ནག་ཡིན། །དང་པོར་མ་རིག་
ལས་འབྲས་མ་གོ་ཞིང༌། །སྲིད་ལ་མི་སྐྱོ་འདོད་ལ་སྲེད་འཕེལ་ནས། །ངན་སོང་མི་སྐྲག་སྐྱབས་ལ་མི་བརྟེན་
ན། །ཁས་བླང་མང་ཡང་བསྟན་པའི་སྒོར་མི་ཚུད། །སྔ་མ་མེད་པར་ཕྱི་མ་ཁས་བླངས་ཀྱང༌། །དྲེད་མོས་ཟན་
འཚོལ་རམ་བུ་ཉབ་དང་འདྲ། །སྔ་མ་མི་སྒྲུབ་ཕྱི་མ་འཚོལ་བྱེད་པ། །ཁྱི་ལ་ཟན་བྱིན་ཁྱུར་མིད་བྱེད་དང་འདྲ།།
རང་ལ་མི་ཕན་གཞན་ལ་བཟློས་བྱེད་པ། །མཛེ་བོས་མཛེ་གསོའི་མན་ངག་བཟློས་དང་འདྲ། །ཚིག་ལ་
མཁས་ཀྱང་ཉམས་སུ་མ་བླངས་ན། །ཆུ་ཡིས་ཁྱེར་ལ་སྐོམ་གྲིར་ཤི་དང་འདྲ། །ཐོས་བསམ་བསྒོམ་གསུམ་
ཉོན་མོངས་རྒྱུར་སོང་ན། །མགོ་ལ་མེ་ཤོར་གསོད་ཐབས་མེད་དང་འདྲ། །བླ་མ་མི་བསྟེན་རང་ཉིད་སྒྲུབ་
བྱེད་པ། །ཉམ་ངའི་གནས་སུ་དམུས་ལོང་འགྲོ་བ་དང༌། །བློ་ལ་མ་སྦྱངས་དམ་བཅའ་ལེན་པ་དེ། །ཅོ་འདྲི་

12
ཞལ་གདམས་དང་མགུར་གླུ་གཅེས་བཏུས།
བྱེད་པ་ཡིན་ཞེས་ཇོ་བོས་གསུངས། །མཁས་པར་བློ་སྦྱངས་བཙུན་པར་ཁྲིམས་བསྲུངས་ཀྱང༌། །བློ་མ་འགྱུར་
ན་དཀའ་དཀའ་ས་ན་དཀའ། །བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས་གསུངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། །སེམས་རྒྱུད་འཆོས་
པའི་ཐབས་སུ་གསུངས་པ་ཡིན། །སེམས་མ་འགྱུར་བའི་ལུས་ངག་དགེ་སྦྱོར་དེ། །བསྐལ་པར་བསྒྲུབས་ཀྱང་
ཐར་པའི་རྒྱུར་མི་འགྱུར།།
གསུམ་པ་སྐྱེ་བ་ཆོས་ཀྱི་བྱེད་པ་ནི། ད་ལྟའི་ཐོས་བསམ་བསྒོམ་གསུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། །སེམས་ལ་བག་
ཆགས་བསྒོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན། །ལུས་ངག་དགེ་སྦྱོར་བརྩོན་འགྲུས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། །ཆོས་ཀུན་སྐྱེ་བའི་
ཐབས་སམ་ཆ་ལག་ཡིན། །ཐེག་པ་ཆེ་ཆུང་གྲུབ་མཐའ་ཐམས་ཅད་ཀྱང༌། །གང་ཟག་བློ་ཉམས་ཆེ་ཆུང་ཁྱད་
པར་ཡིན། །འཁོར་བ་མྱ་ངན་འདས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང༌། །སེམས་ཉིད་རྟོགས་དང་མ་རྟོགས་ཁྱད་པར་ཡིན།།
ས་དང་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ཀྱང༌། །སེམས་ཉིད་རྟོགས་པའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཡིན། །བློ་ཡི་སྐྱེས་
ཚད་རྟགས་ཀྱིས་མཚོན་འགྱུར་ཏེ། །དེ་ཕྱིར་ཆོས་ཀུན་རྟོགས་མེད་མི་སྲིད་གསུངས།།
བཞི་པ་ཆོས་བྱས་ན་མི་མཐུན་ཕྱོགས་འོང་མི་སྲིད་པ་ནི། བློ་དང་ཆོས་གཉིས་ཞུས་ཐིག་བྱས་གྱུར་ན། །སེམས་
མི་བཟང་དུ་བསྒོམ་པ་ག་ལ་སྲིད། །དལ་འབྱོར་རྙེད་པར་དཀའ་བ་གོ་གྱུར་ན། །འཆལ་བ་བློ་བདེར་སྡོད་པ་
ག་ལ་སྲིད། །མི་རྟག་ཤེས་ཤིང་འཆི་བ་དྲན་གྱུར་ན། །ཡོ་བྱད་ཕུགས་སུ་དགོས་པ་ག་ལ་སྲིད། །ཚེ་ལ་ལོང་
མེད་ཉམས་སུ་གོ་གྱུར་ན། །རྐྱེན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་འགྱུར་བ་ག་ལ་སྲིད། །འདི་ལས་ཕྱི་མ་གཅེས་པར་གོ་གྱུར་
ན། །ཚེ་འདི་འབའ་ཞིག་བསྒྲུབ་པ་ག་ལ་སྲིད། །སྡིག་པས་རང་ལ་གནོད་པར་གོ་གྱུར་ན། །སྲོག་ལ་བབས་
ཀྱང་བྱེད་ནུས་ག་ལ་སྲིད། །དགེ་བ་རང་ལ་གཅེས་པར་གོ་གྱུར་ན། །གཞན་ལ་ཡུས་སུ་བྱེད་པ་ག་ལ་སྲིད།།
དགེ་སྡིག་ལས་ལས་འོང་བར་གོ་གྱུར་ན། །ལེ་ལན་གཞན་ལ་འདེད་པ་ག་ལ་སྲིད། །ངན་སོང་གསུམ་ལ་
འཇིགས་པའི་བློ་སྐྱེས་ན། །ཆོས་ལ་ངོ་ལྐོག་བྱེད་པ་ག་ལ་སྲིད། །འདོད་ལས་ཉེས་དམིགས་སྐྱེས་པའི་བློ་ཡོད་
ན། །སྐྱེས་བུ་འདོད་པས་གདུངས་པ་ག་ལ་སྲིད། །འཁོར་བ་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་པར་གོ་གྱུར་ན། །ཕུན་སུམ་
ཚོགས་ལ་སྨོན་པ་ག་ལ་སྲིད། །སྙིང་ནས་ཐར་པ་འདོད་པའི་བློ་སྐྱེས་ན། །འདོད་ཡོན་ལྔ་ལ་ཆགས་པ་ག་ལ་
སྲིད། །སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཕ་མའི་བློ་སྐྱེས་ན། །ཕྲག་དོག་ངན་སེམས་བྱེད་པ་ག་ལ་སྲིད། །གཞན་ཕན་
བཅོས་མ་མིན་པར་ཡོད་གྱུར་ན། །ཕྱི་ནས་ཉ་བཟློག་འགྱུར་བ་ག་ལ་སྲིད། །བདག་དང་ཆོས་སུ་འཛིན་པ་
འཁྲུལ་ཤེས་ན། །ང་རྒྱལ་རློམ་སེམས་སྐྱེ་བ་ག་ལ་སྲིད། །ཆོས་ཀུན་རང་བཞིན་སྐྱེ་མེད་ཡིན་ཤེས་ན། །དངོས་
དང་ཚད་མར་འཛིན་པ་ག་ལ་སྲིད། །རང་གི་ཉོན་མོངས་རང་གི་དགྲར་ཤེས་ན། །མཐའ་ཞིག་མཐུན་པར་
འགྱུར་བ་ག་ལ་སྲིད། །ཆོས་ཀུན་བཅོས་མ་དག་ཏུ་མ་སོང་ན། །ཉོན་མོངས་གཉེན་པོར་མི་འགྱུར་ག་ལ་སྲིད།།

ཞལ་གདམས་བསླབ་བྱའི་སྐབས།
13
ཆོས་ཀུན་ཉོན་མོངས་གཉེན་པོར་སོང་གྱུར་ན། །སེམས་རྒྱུད་འབོལ་གྱིས་མི་འགྲོ་ག་ལ་སྲིད།།
ལྔ་པ་མཐུན་ཕྱོགས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ནི། དེ་བས་ཐར་པ་འདོད་པའི་བློ་བསྒྱུར་དགོས། །ད་ལྟ་འདོད་པས་ཚེ་འདི་
བློས་བཏང་བྱ། །འདོད་པས་བྱ་བྱེད་ངན་པ་མི་སྒྲུབ་ཅིང་། །སྡིག་སྦྱངས་བསོད་ནམས་བསགས་ལ་སྐྱེ་བ༴
གསུངས།།
དྲུག་པ་དེ་ལས་ལྡོག་པ་ཆོས་ལས་ཉམས་པ་ནི། གང་ཞིག་འདི་འདྲའི་ཆོས་འདི་མཐོང་བའི་ཚེ། །མཚར་དུ་
གྱུར་ནས་རྣ་བར་མི་ཉན་ན། །སྣ་ཆད་མེ་ལོང་བལྟ་བར་མི་འདོད་བཞིན། །ཆོས་དང་རྒྱུད་གཉིས་འཛོལ་བར་
ཤེས་པར་བྱ།།
བདུན་པ་དེ་དག་ཚད་མར་སྒྲུབ་པ་ནི། བླ་མའི་གསུང་གི་ལུང་གི་རྗེས་འབྲངས་ནས། །ཆོས་ཀྱི་སྡོམ་པ
གནས་ལུགས་ཡིན་པས་ན། །འདི་དང་མཐུན་ན་གང་ཟག་གང་དང་གང་། །དེ་ལ་ཆོས་ཀུན་འབྱུང་བར་ཤེས་
པར་བྱ།།
གསུམ་པ་དགེ་རྩ་བསྔོ་བ་ནི། བདག་གིས་ཆོས་འདི་བསྒྲུབས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱིས། །བཤེས་གཉེན་
དམ་པས་རྟག་ཏུ་འཛིན་གྱུར་ཅིག །ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ལས་ལས་སེམས་གོལ་ནས། །ལམ་ལྔ་བགྲོད་ནས་འགྲོ་
བའི་མགོན་དུ་ཤོག། །།

14
ཞལ་གདམས་དང་མགུར་གླུ་གཅེས་བཏུས།
کا