ཉིས་པ་ལ་གཉིས། མདོར་བསྟན་དང་། རྒྱས་
བཤད་དོ། །དེ་ལ་གཉིས། གསོལ་བ་གདབ་པ་དང༌། མཆོད་པའོ། །དབང་
བཞི་པ་ལ་གསུམ། ལམ་དུ་བྱེད་པའི་བཞི་པ། ཚིག་གི་བཞི་པ། མངོན་དུ་བྱེད་
པའི་ཐབས་སོ། །དེ་ལ་གཉིས། མདོར་བསྟན་དང༌། རྒྱས་བཤད་དོ། །དེ་ལ་
གཉིས། ཞུས་པ་དང་ ལན་ནོ། །དེ་ལ་གཉིས། ཐབས་ཀྱི་ངེས་ཚིག་དང་། ཐབས་
དངོས་སོ། །དམ་ཚིག་ལ་གཉིས། ཞུས་པ་དང༌། ལན་ནོ། །དེ་ལ་གཉིས། །སྒྲ་
ཇི་བཞིན་པ་དང༌། ། ཇི་བཞིན་མ་ཡིན་པའོ། །དབང་གི་ཡེ་ཤེས་ལ་གཉིས། ཞུས་
པ་དང་། ལན་ནོ། །དེ་ལ་གསུམ། ཆོས་ཅན་སྣ་ཚོགས། ཆོས་ཉིད་སྐྱེ་མེད། ངོ་
བོ་ཟུང་འཇུག་གོ། ། །དེ་ལ་གཉིས། སྣང་ལ་རང་བཞིན་མེད་པ་དང་། རྟེན་འབྲེལ་
ལོ། །སྤྱོད་པ་ལ་བཞི། མཆོད་པས་མཉེས་པར་བྱ་བ། དོན་ཟབ་མོ་མཉན་པར་
གདམས་པ། གུས་པས་མཉན་པའི་ཚུལ། སྤྱོད་པ་དངོས། ཇི་ལྟར་བྱ་བའོ། །དབང་
པོའི་རྣམ་དག་ལ་གཉིས། ཞུས་པ་དང༌། ལན་ནོ། །དེ་ལ་གཉིས། དག་པ་དངོས་
དང༌། དེའི་ཕན་ཡོན་ནོ། །ངག་གི་བརྡ་ལ་གཉིས། ཞུས་པ་དང་། ལན་ནོ། །དེ་
ལ་གཉིས། མཉན་པར་གདམས་པ་དང༌། དོན་དངོས་སོ། །དེ་ལ་གཉིས། བརྡ་
དངོས་དང༌། དེ་གཟུང་བར་གདམས་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། ཚོགས་ཀྱི་འཁོར་
ལོ་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་བརྡ་དང་། དཀྱིལ་འཁོར་འཁོར་ལོའི་བརྡའོ། །བརྡ་གཟུང་
ར་གདམས་པ་ལ་གཉིས། གུས་པ་བསྐྱེད་པར་གདམས་པ་དང༌། མ་བཟུང་བའི་
ཉེས་དམིགས་སོ། །ལེའུ་གསུམ་པའོ།། །།
བར་
ལེའུ་བཞི་པ་ལ་གཉིས། དོན་དངོས་དང༌། ལེའུའི་མིང་ངོ༌། །དངོས་ལ་གཉིས།
ཞུས་པ་དང༌། ལན་ནོ། །དེ་ལ་གཉིས། (༧༧)ཞུས་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་ལན་
དང་། བརྟག་པ་དང་པོ་དང་འདས་མ་ཐག་པའི་ཐུན་མོང་གི་གསལ་བྱེད་དོ། །
-162

བརྟག་པ་ཉིས་ཀྱི་བསྡུས་དོན།/
དང་པོ་ལ་བཞི། གླུ་གར་ཇི་ལྟར་བྱ་བ། ཕྱག་རྒྱའི་དོན། ལྷ་མོ་རྣམས་ཀྱི་ས་བོན།
རྫོགས་རིམ་རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་བཞི། གླུ་གར་དངོས། ལྷའི་རྣལ་
འབྱོར། ཕན་ཡོན། དངོས་གྲུབ་ཀྱི་རྟགས་སོ། །ཕྱག་རྒྱའི་དོན་ལ་གསུམ། ཕྱག་
རྒྱའི་དགོས་པ། རྒྱས་མ་བཏབ་པའི་ཉེས་དམིགས། གང་གིས་གང་ལ་རྒྱས་འདེབས་
པའི་ཚུལ་ལོ། །རྫོགས་རིམ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་གསུམ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྟེན། དཀྱིལ་
འཁོར་གྱི་རྣམ་དག །ཞུས་པ་དང༌། ལན་གཉིས་ཀྱིས་དེ་ལས་བྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་
སེམས་མི་སྤང་བ། དེ་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཐབས་སོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། རྩ་རྣམས་
ལྷ་མོ་བཅོ་ལྔའི་ངོ་བོར་དག་པ། བཅུ་དྲུག་པ་མ་བསྟན་པའི་རྒྱུ་མཚན། དེ་ཉིད་ཡབ་
ཀྱི་ངོ་བོར་དག་པའོ། །མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཐབས་ལ་གཉིས། ཞུས་པ་དང་། ལན་
ནོ། ། དེ་ལ་གསུམ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད། སྡོམ་པའི་དབྱེ་བས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་
བཤད་དོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས། དཀྱིལ་འཁོར་འཁོར་ལོ་དང་། རང་བྱིན་བརླབ་
བོ། །དང་པོ་ལ་ལྔ། ཀུན་རྫོབ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་གནས། ཡེ་ཤེས་བདེན་པ་གཉིས་
ཀྱི་རྣམ་གཞག །རྟེན་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་མཚན་ཉིད། དེ་བསྟེན་པའི་ཐབས། བྱང་
སེམས་མི་ཉམས་པར་བྱ་བ་འཐད་པ་དང་བཅས་པའོ། །རང་བྱིན་བརླབ་ལ་ལྔ། དོན་
དམ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་གནས། ནང་གི་ཕྱག་རྒྱའི་མཚན་ཉིད། དེའི་བདེ་བ་ལ་
ལོངས་སྤྱད་པ། མདོར་རྒྱས་གཉིས་ཀྱིས་དངོས་གྲུབ་ཀྱི་རྒྱུར་ཡུལ་དྲུག་ལ་རྒྱས་གདབ་
པ། རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་གཏན་ལ་དབབ་པའོ། །དེ་ལ་གཉིས། མདོར་བསྟན་
དང་། རྒྱས་བཤད་དོ། །གསུམ་པ་སྡོམ་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་གཉིས། ཞུས་པ་དང་།
ལན་ནོ། །དེ་ལ་གཉིས། མདོར་བསྟན་དང༌། རྒྱས་བཤད་དོ། །དེ་ལ་གསུམ།
སྙོམས་འཇུག་གི་ཐབས་ནང་དུ་བཞག་པ། འཁོར་ལོ་བཞི་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་བཞག་
པ། སེམས་ཅན་རྣམས་སངས་རྒྱས་སུ་བསྟན་པའོ། །གཉིས་པ་ལ་གསུམ། འཁོར་ལོ་
-163-

ས་སྐྱ་བཀའ་འབུམ། ༤༽ འགྲོ་མགོན་ཆོ་ རྒྱ་ འཕགས་པའི་གསུང་རབ་སྟེགས་བམ་དང་པོ།
རྣམས་ལ་སྐུ་གསུམ་དུ་བཞག་པ། འབྲས་བུ་བཞིར་བཞག་པ། སྡེ་བ་བཞིར་བཞག་
པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད། ཤིན་ཏུ་རྒྱས་བཤད་
དོ། །འབྲས་བུ་བཞིར་བཞག་པ་ལ་གཉིས། མདོར་བསྟན་དང༌། རྒྱས་བཤད་
དོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་སངས་རྒྱས་སུ་བསྟན་པ་ལ་གཉིས། ཆོས་ཅན་འདྲ་བ་
དང༌། ཆོས་ཉིད་དབྱེར་མེད་པས་སངས་རྒྱས་སུ་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས།
ཆོས་མཐུན་སྦྱར་བ་དང་། དེ་ལ་ལྷ་མོ་ངོ་མཚར་བས་བརྒྱལ་བའོ། །ཆོས་ཉིད་དབྱེར་
མེད་པ་ལ་གཉིས། བརྒྱལ་བ་བསླངས་ནས་མཉན་པར་གདམས་པ་དང༌། དོན་
དངོས་སོ། །དེ་ལ་གཉིས། གསུངས་པ་དང་མཐུན་པར་བསྔགས་པ་གཉིས་
ཀྱིས་རང་བཞིན་སངས་རྒྱས་ཡིན་ཡང་གནས་སྐབས་སེམས་ཅན་དུ་མི་འགལ་བ་
དང་། བཅིངས་པ་གྲོལ་བའི་ཁྱད་པར་བཞག་པའོ། །དེ་ལ་གཉིས་མདོར་བསྟན་
དང་། རྒྱས་བཤད་དོ། །དེ་ལ་ལྔ། སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་སངས་རྒྱས་སུ་བསྟན་
པ། སེམས་ལས་ཕྱི་རོལ་ན་སངས་རྒྱས་མེད་པ། གྲོལ་བྱེད་ཀྱི་ལམ་ཤེས་པའི་ཕན་
ཡོན། མི་ཤེས་པའི་ཉེས་དམིགས། ལམ་གྱི་རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུའོ། །ཐུན་
མོང་གི་གསལ་བྱེད་ལ་བཞི། ལྷ་མོ་བརྒྱད་ཀྱི་རིགས་བདག་ལ་ཐེ་ཚོམ་བསལ་
བ། གཏོར་མའི་ཆོ་ག །ཞུས་ལན་གྱིས་ལྷ་མོ་གསུམ་གྱི་རིགས་བདག །འདེབས་
བྱེད་རིགས་བདག་གི་དབྱེ་བསྡུའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། མཚམས་མ་བཞིའི་རིགས་
བདག་ལ་ཞུས་ལན་(༧༨)དང༌། ཕྱོགས་མ་བཞི་དེ་དང་མཚུངས་པའོ། །གཏོར་མ་ལ་
གཉིས། ཞུས་པ་དང༌། . ལན་ནོ། །དེ་ལ་གསུམ། ཇི་ལྟར་གསུངས་པའི་ཚུལ་དགོས་
པ་དང་བཅས་པ། གང་གསུངས་པའི་སྔགས་དངོས། གནས་སྐབས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་
ནོ། །རིགས་བདག་གི་དབྱེ་བསྡུ་ལ་གཉིས། མཉན་པར་གདམས་པ་དང༌། དོན་
དངོས་སོ། །ལེའུ་བཞི་པའོ།། །།
-164-

བརྟག་གཉིས"ཀྱི་བསྡུས་དོན།
ལེའུ་ལྔ་པ་ལ་གཉིས། དོན་དངོས་དང༌། ལེའུའི་མིང་ངོ་། ། དང་པོ་ལ་གསུམ།
སྐུ་མངོན་པར་འབྱུང་བ་བསྐྱེད་རིམ། གསུང་མངོན་འབྱུང་རྩ་བའི་སྔགས། ཐུགས་
མངོན་འབྱུང་དབང་གི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། ཞུས་པ་དང་། ལན་
ནོ། །དེ་ལ་གཉིས། ཇི་ལྟར་གསུངས་པའི་ཚུལ་དང༌། གང་གསུངས་པའི་དོན་
ནོ། །དེ་ལ་གཉིས། རྟེན་བསྐྱེད་པ་དང༌། བརྟེན་པ་བསྐྱེད་པའོ། །དེ་ལ་གསུམ།
དཀྲོངས་བསྐྱེད། ས་བོན་ལས་བསྐྱེད་པ། ཐུན་མོང་གི་ཆོས་སོ། །དང་པོ་ལ་
བཞི། རྒྱུ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་བསྐྱེད་པ། འཁོར་གྱི་ལྷ་མོ་དབྱུང་བ། ཞུ་བ་ལ་གླུས་བསྐུལ་
བ། འབྲས་བུ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་བཞེངས་པའོ། །ས་བོན་ལས་བསྐྱེད་པ་ལ་གསུམ། རྒྱུ་
རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་ས་བོན། ལྷ་མོ་རྣམས་ཀྱི་ས་བོན། འབྲས་བུ་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པའི་
ས་བོན་ནོ། །ཐུན་མོང་གི་ཆོས་ལ་གསུམ། ལྷ་མོ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱག་མཚན། ཁ་དོག་
གདན་ནོ། །གཞལ་ཡས་གདན་དང་རྒྱུ་ཡི་གཙོ། །ས་བོན་ཕྱོགས་དང་ཕྱག་མཚན་
མདོག ། །གླུས་བསྐུལ་ས་བོན་འབྲས་བུ་བཞེངས། །ཕྱག་མཚན་ཉམས་དགུ་འཁྲུག་
ཅན་གྱིའོ། །གསུང་མངོན་འབྱུང་ལ་གཉིས། ཞུས་པ་དང་། ལན་ནོ། །དེ་ལ་
གསུམ། མཉན་པར་གདམས་པ། ཆེ་བ་བརྗོད་པ། དོན་དངོས་སོ། །དེ་ལ་གསུམ།
སྔོན་བྱུང་གི་རྣམ་འཕྲུལ། རྗེས་འཇུག་གིས་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་པ། སྔགས་དངོས་ཚིགས་
སུ་བཅད་པས་བཏུ་བའོ། །ཐུགས་མངོན་འབྱུང་ལ་གཉིས། ཞུས་པ་དང་། ལན་
ནོ། །དེ་ལ་གསུམ། དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བྱ་བ། དེར་སློབ་མ་གཞུག་པ། དབང་བསྐུར་
བའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། ཇི་ལྟར་གསུངས་པའི་ཚུལ་དང༌། གང་གསུངས་པའི་
དོན་ནོ། །དེ་ལ་ལྔ། དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་མཚན་ཉིད། རྡུལ་ཚོན། མཚན་མ་དགོད་
པ། བུམ་པ་དབུལ་བ། དཀྱིལ་འཁོར་བསྒྲུབ་པའི་རྟེན་རིག་མ་བསྟེན་པའོ། །བཞི་པ་
ལ་གཉིས། བུམ་པ་བཤམ་ཚུལ་དང༌། རྒྱས་པར་གཞན་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བའོ། །རིག་
-165-

ར་སྐུ་བཀའ་འབུམ། ཤ་ འགོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པའི་གསུང་རབ་གླེགས་ཕམ་དང་པོ།
མ་བསྟེན་ཚུལ་ལ་གཉིས་དང༌། གང་བསྟེན་པའི་རིག་མ་དང༌། ཇི་ལྟར་བསྟེན་པའི་
ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། མཚན་ཉིད་དང༌། རབ་ཏུ་དབྱེ་བའོ། །གཉིས་པ་
བསྟེན་ཚུལ་ལ་གསུམ། བསྟེན་ཚུལ་མདོར་བསྟན་པ། བསྟེན་པའི་བྱ་བ། བསྟེན་
ཚུལ་རྒྱས་བཤད་དོ། །དབང་བསྐུར་བ་ལ་གསུམ། དབང་སྤྱིར་བསྟན་པ། ཚིག་
གི་བཞི་པ། ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། །དེ་ལ་གསུམ། ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་
བའི་དུས། ཞུས་ལན་གཉིས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མ་ནིང་གི་དབང་ངོ་། །དེ་
ལ་གཉིས། ཇི་ལྟར་བྱ་བའི་ཐབས་དང་། དེ་ལས་བྱུང་བའི་ཡེ་ཤེས་བརྗོད་བྲལ་དུ་
བསྟན་པའོ། །ལེའུ་ལྔ་པའོ།། །།
ལེའུ་དྲུག་པ་ལ་གཉིས། དོན་དངོས་དང༌། ལེའུའི་མིང་ངོ་། །དངོས་ལ་གཉིས།
ཕྱག་རྒྱའི་དགོས་པ་དང༌། བྲིས་སྐུའི་ཆོ་གའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། ཇི་ལྟར་གསུངས་
པའི་ཚུལ་དང་། གང་གསུངས་པའི་དོན་ནོ། །བྲིས་སྐུ་ལ་གཉིས། མཆོད་ནས་ཞུས་
པ་དང་། ལན་ནོ། །དེ་ལ་གསུམ། གང་གིས་བྲི་བའི་གང་ཟག །གང་བྲི་བའི་རྣམ་
པ། ཇི་ལྟར་བྲི་བའི་ཚུལ་ལོ། །དེ་ལ་ལྔ། བྲི་བའི་རྐྱེན་ཚོན་དང་པིར། བྲི་བའི་གཞི་
རས། ནམ་བྲི་བའི་དུས། ཆོ་གའི་རིམ་པ། གྲོགས་དང་ལྷན་ཅིག་དྲི་བའོ། །(༧༩)
ལེའུ་དྲུག་པའོ།། །།
ལེའུ་བདུན་པ་ལ་གཉིས། དོན་དངོས་དང༌། ལེའུའི་མིང་ངོ་། །དངོས་ལ་
གཉིས། མི་འབྲལ་བའི་དམ་ཚིག་གླེགས་བམ་དང༌། བཟའ་བའི་དམ་ཚིག་ཚོགས་ཀྱི་
འཁོར་ལོའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། ཞུས་པ་དང་། ལན་ནོ། །དེ་ལ་གཉིས། མཉན་
པར་གདམས་པ་དང༌། དོན་དངོས་སོ། །དེ་ལ་གསུམ། ཇི་ལྟར་བྲི་བའི་ཚུལ། གང་
ལ་བསྟན་པ་དང་མི་བསྟན་པའི་བྱེ་བྲག །ལམ་དུ་ཇི་ལྟར་བཟུང་བའོ། །ཚོགས་
ཀྱི་འཁོར་ལོ་ལ་གཉིས། ཇི་ལྟར་གསུངས་པའི་ཚུལ་དང༌། གང་གསུངས་པའི་
-166-

བརྟག་གཉིས་ཀྱི་བས་དན།
དོན་ནོ། །དེ་ལ་གཉིས། མཉན་པར་གདམས་པ་དང༌། དོན་དངོས་སོ། །དེ་
ལ་གཉིས། དགོས་པ་དང་། ཇི་ལྟར་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་དྲུག །གང་དུ་བྱ་བའི་
གནས། དེའི་དུས་ཀྱི་གདན། ཇི་ལྟར་འཁོད་པའི་ཚུལ། གང་བསྟེན་པའི་བཟའ་
བ། ཚིམ་པ་དྲུག་པ་ཕན་ཡོན་དང་བཅས་པ། བླ་མ་ལ་རིམ་གྲོ་བྱ་བའི་ཚུལ་
ལོ། །ལེའུ་བདུན་པའོ།
།།
ལེའུ་བརྒྱད་པ་ལ་གཉིས། དོན་དངོས་དང་། ལེའུའི་མིང་ངོ་། །དངོས་ལ་
གསུམ། པད་མ་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད། སྨོན་ལམ་ཇི་ལྟར་གདབ་པ། སྐལ་བ་མེད་
པ་རིམ་གྱིས་འཇུག་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། ཞུས་པ་དང༌། ལན་ནོ། །དེ་ལ་
གསུམ། ལུས་དང་སྤྱོད་ལམ་གྱི་མཚན་ཉིད། དེའི་མིང་། བསྟེན་པའི་ཕན་ཡོན་
ནོ། །སྨོན་ལམ་ལ་གཉིས། ཞུས་པ་དང༌། ལན་ནོ། །རིམ་གྱིས་འཇུག་པ་ལ་
གཉིས། ཞུས་པ་དང་། ལན་ནོ། །དེ་ལ་གཉིས། ཇི་ལྟར་བསླབ་པའི་རིམ་པ་
དང་། དེ་ལྟར་བསླབས་པའི་ཕན་ཡོན་ནོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། ཐུན་མོང་གི་ཐེག་
པ་ལ་བསླབ་པ་དང་། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཐེག་པ་ལ་བསླབ་པའོ། །དང་པོ་ལ་
གཉིས། སྤྱོད་པ་རིམ་པ་ཅན་དང༌། ལྟ་བ་རིམ་པ་ཅན་ནོ། །ལེའུ་བརྒྱད་པའོ།། །།
ལེའུ་དགུ་པ་ལ་གཉིས། དོན་དངོས་དང༌། ལེའུའི་མིང་ངོ༌། །དངོས་ལ་
གསུམ། མངོན་སྤྱོད་ཀྱི་ཕྲིན་ལས། ལྷའི་རྣམ་དག །སྔགས་བཏུ་བའོ། །དང་པོ་
ལ་གཉིས། ཁ་སྦྱོར་འབྱེད་པ་དང༌། རྡོ་རྗེ་མེ་ཁབ་བོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། བཤད་
པར་དམ་བཅའ་བ་དང་། དོན་དངོས་སོ། །དེ་ལ་ལྔ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ལས་སུ་
བསྟན་པ། ཆོ་ག་དངོས། བསྒྲལ་བའི་ཡུལ། སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་བྱ་བ། བསམ་པའི་
ཁྱད་པར་རོ། །རྡོ་རྗེ་མེ་ཁབ་ལ་གཉིས། ཆོ་ག་དངོས་དང༌། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ལས་
སུ་བསྟན་པའོ། །རྣམ་དག་ལ་གཉིས། བཤད་པར་དམ་བཅའ་བ་དང་། དོན་
-167-

ས་སྐྱ་བཀའ་འབུམ། ཇི་ འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པའི་གསུང་རབ་གླེགས་བམ་དང་པོ།
དངོས་སོ། །དེ་ལ་གསུམ། ཐབས་ཀྱིས་ཟིན་པ་དང་མ་ཟིན་པའི་ཁྱད་པར། ཕན་
ཡོན་དང་བཅས་ཏེ་མཉན་པར་གདམས་པ། རྣམ་དག་དངོས་སོ། །སྔགས་བཏུ་
བ་ལ་གཉིས། ཞུས་པ་དང༌། ལན་ནོ། །དེ་ལ་ག