གསུམ་ལ་ རབ་དད་ཅིང་། །པུས་མོའི་ལྷ་ང་སར་བཙུགས་ནས། །ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་
བྱས་ནས་ནི། །དང་པོར་སྐྱབས་ འགྲོ་ ལན་ གསུམ་ བྱ། །དེ་ནས་ སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་
ལ། །བྱམས་པའི་སེམས་ནི་སྔོན་འགྲོ་བས། །ངན་སོང་གསུམ་དང་སྐྱེ་སོགས་དང་། །འཆི་
འཕོ་སོགས་ཀྱི་ སྡུག་བསྔལ་བའི། །འགྲོ་བ་མ་ལུས་ལ་བལྟས་ཏེ། །སྡུག་བསྔལ་གྱིས་ནི་
- 323 -

ཇོ་བོ་རྗེའི་གསུང་འབུམ། ༼༢༽
སྡུག་བསྔལ་བ། །སྡུག་བསྔལ་སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་མཚན་ ལས། །འགྲོ་བ་ཐར་པར་ འདོད་ པ་
ཡིས། །ལྡོག་པ་མེད་པར་དམ་འཆའ་བའི། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ནི་བསྐྱེད་པར་བྱ། །དེ་ལྟར་
སྨོན་པའི་སེམས་དག་ནི། །བསྐྱེད་པའི་ཡོན་ཏན་གང་ཡིན་པ། །དེ་ནི་ སྡོང་ པོ་བཀོད་ པ་
ཡི། །མདོ་ལས་བྱམས་པས་རབ་ཏུ་བཤད། །དེ་ཡིས་མདོ་ཀློག་པའམ་བླ་མ་ལས་མཉན་
ཏེ། །རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་མཐའ་མེད་པ། །རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱས་
ལ་དེ་གནས་རྒྱུ་མཚན་དུ། །དེ་ལྟར་ཡང་དང་ཡང་དུ་སེམས་ནི་བསྐྱེད་པར་བྱ། །དཔལ་སྦྱིན་
གྱིས་ ཞུས་ མདོ་ དག་ ལས། །འདི་ ཡི་ བསོད་ ནམས་ རབ་ བསྟན་པ། །གང་དེ་ཚིག་བཅད་
གསུམ་ ཙམ་ དུ། །མདོར་ བསྡུས་ པ་ ནི་ འདིར་ འབྲི་ བྱ། །བྱང་ ཆུབ་ སེམས་ དཔའི་ བསོད་
ནམས་གང་། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་གཟུགས་མཆིས་ན། །ནམ་མཁའི་ཁམས་ནི་ཀུན་བཀང་སྟེ། །
དེ་ནི་དེ་བས་ལྷག་པར་འགྱུར། །གངྒཱའི་བྱེ་མའི་གྲངས་སྙེད་ཀྱི། །སངས་རྒྱས་ཞིང་རྣམས་
མི་གང་གིས། །རིན་ཆེན་དག་གིས་ཀུན་བཀང་སྟེ། །འཇིག་རྟེན་མགོན་ལ་ཕུལ་བ་བས། །
གང་གིས་ཐལ་མོ་སྦྱར་བགྱིས་ཏེ། །བྱང་ཆུབ་ཏུ་ནི་སེམས་བཏུད་ན། །མཆོད་པ་འདི་ནི་ཁྱད་
པར་འཕགས། །དེ་ལ་མཐའ་ནི་མ་མཆིས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སྨོན་པའི་སེམས་དག་བསྐྱེད་ནས་
ནི། །འབད་པ་མང་པོས་ཀུན་ཏུ་སྤེལ་བྱ་ཞིང་། །འདི་ནི་སྐྱེ་བ་གཞན་དུའང་དྲན་དོན་དུ། །
ཇི་སྐད་བཤད་པའི་བསླབ་པའང་ཡོངས་སུ་བསྲུང་། །འཇུག་སེམས་བདག་ཉིད་སྡོམ་པ་མ་
གཏོགས་པ། །ཡང་དག་སྨོན་པ་འཕེལ་བར་འགྱུར་མ་ཡིན། །རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སྡོམ་པ་
སྤེལ་འདོད་པས། །དེ་ཕྱིར་འབད་པས་འདི་ནི་ངེས་པར་བླང༌། །སོ་སོར་ཐར་པ་རིས་བདུན་
གྱིས། །རྟག་ཏུ་ སྡོམ་ གཞན་ ལྡན་ པ་ དག །བྱང་ ཆུབ་ སེམས་ དཔའི་ སྡོམ་ པ་ ཡི། །སྐལ་ པ་
ཡོད་ཀྱི་གཞན་དུ་མིན། །སོ་སོར་ཐར་པ་རིས་བདུན་དུ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་
པ་ལ། །ཚངས་སྤྱོད་དཔལ་ནི་མཆོག་ཡིན་ཏེ། །དགེ་སློང་སྡོམ་པ་དག་ཏུ་བཞེད། །བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་ས་དག་གི །ཚུལ་ཁྲིམས་ལེའུ་གསུངས་ཆོ་ག་ཡིས། །ཡང་དག་མཚན་ཉིད་
ལྡན་པ་ཡི། །བླ་མ་བཟང་ལས་སྡོམ་པ་བླང་། །སྡོམ་པ་ཆོ་ག་ལ་མཁས་དང་། །བདག་ཉིད་
གང་ ཞིག་ སྡོམ་ ལ་གནས། །སྡོམ་ པ་འབོགས་ བཟོད་ སྙིང་རྗེར་ལྡན། །བླ་མ་བཟང་ པོར་
324 -

ཇོ་བོའི་གསུང་ཐོར་བུ་ལས་མདོ་ཕྱོགས་ལྟ་སྤྱོད་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་སྐོར།
ཤེས་པར་བྱ། །དེ་ལ་འབད་པས་འདི་འདྲ་བའི། །གལ་ཏེ་བླ་མ་མ་རྙེད་ན། །དེ་ལ་གཞན་
སྡོམ་ནོད་པ་ཡི། །ཆོ་ག་ཡང་དག་བཤད་པར་བྱ། །དེ་ལ་སྔོན་ཚེ་འཇམ་པའི་དཔལ། །ཨམྦ་
རཱ་ཛར་གྱུར་པ་ཡིས། །ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཐུགས་བསྐྱེད་པ། །འཇམ་དཔལ་གྱིས་ནི་སངས་
རྒྱས་ཞིང༌། །རྒྱན་གྱི་མདོ་ལས་བཤད་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་འདིར་ནི་ རབ་གསལ་འབྲི། །
མགོན་ པོ་ རྣམས་ ཀྱི་ སྤྱན་ སྔ་ རུ། །རྫོགས་ པའི་ བྱང་ ཆུབ་ སེམས་ བསྐྱེད་ ཅིང་། །འགྲོ་ བ་
ཐམས་ཅད་མགྲོན་དུ་གཉེར། །དེ་དག་འཁོར་བ་ལས་སྒྲོལ་ལོ། །གནོད་སེམས་ཁྲོ་བའི་
སེམས་ཉིད་དང༌། །སེར་སྣ་དང་ནི་ཕྲག་དོག་ཉིད། །དེང་ནས་བཟུང་སྟེ་བྱང་ཆུབ་མཆོག།
ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་མི་བྱའོ། །ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་སྤྱད་བྱ་ཞིང་། །སྡིག་དང་འདོད་པ་སྤང་བར་
བྱ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ སྡོམ་པ་ ལ་དགའ་བས། །སངས་ རྒྱས་ རྗེས་སུ་བསླབ་པར་བྱ། །བདག་
ཉིད་མྱུར་བའི་ཚུལ་གྱིས་ནི། །བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་མི་སྤྲོ་ཞིང༌། །སེམས་ཅན་གཅིག་གི་རྒྱུ་
ཡིས་ནི། །ཕྱི་མའི་མུ་མཐར་གནས་པར་བགྱི། །ཚད་མེད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི། །ཞིང་
དག་རྣམ་པར་སྦྱང་བར་བྱ། །མིང་ནས་བཟུང་བ་བྱས་པ་དང༌། །ཕྱོགས་བཅུ་དག་ཏུ་རྣམ་
པར་གནས། །བདག་གི་ལུས་དང་ངག་གི་ལས། །ཐམས་ཅད་དུ་ནི་དག་པར་བྱ། །ཡིད་ཀྱི་
ལས་ཀྱང་དག་བྱ་སྟེ། །མི་དགེའི་ལས་རྣམས་མི་བྱའོ། །རང་གི་ལུས་ངག་སེམས་ནི་རྣམ་
དག་རྒྱུ། །འཇུག་པའི་སེམས་ཀྱིས་བདག་ཉིད་སྡོམ་གནས་པས། །ཚུལ་ཁྲིམས་བསླབ་པ་
གསུམ་ལ་ལེགས་བསླབས་ན། །ཚུལ་ཁྲིམས་བསླབ་པ་གསུམ་ལ་གུས་ཆེར་འགྱུར། །དེ་
བས་རྣམ་དག་རྫོགས་བྱང་ཆུབ། །སེམས་པའི་སྡོམ་པའི་སྡོམ་དག་ནི། །འབད་པ་བྱས་པས་
རྫོགས་བྱང་ཆུབ། །ཚོགས་ནི་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར། །བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་རང་
བཞིན་ གྱི། །ཚོགས་ ནི་ ཡོངས་ སུ་ རྫོགས་ པ་ ཡི། །རྒྱུ་ ནི་ སངས་ རྒྱས་ ཐམས་ ཅད་ དག །
མངོན་ཤེས་བསྐྱེད་པ་ཉིད་དུ་བཞེད། །ཇི་ལྟར་འདབ་གཤོག་མ་སྐྱེས་པའི། །བྱ་ནི་མཁའ་
ལ་འཕུར་མི་ནུས། །དེ་བཞིན་མངོན་ཤེས་སྟོབས་བྲལ་བས། །སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་ནུས་པ་
མིན། །མངོན་ཤེས་ལྡན་པའི་ཉིན་མཚན་གྱི། །བསོད་ནམས་དག་ནི་གང་ཡིན་དེ། །མངོན་
ཤེས་དག་དང་བྲལ་འགྱུར་ལ། །སྐྱེ་བ་བརྒྱར་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །མྱུར་དུ་རྫོགས་པའི་བྱང་
- 325 -

ཇོ་བོ་རྗེའི་གསུང་འབུམ། ༼༢༽
ཆུབ་ཚོགས། །ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འདོད་གྱུར་པ། །དེས་ནི་འབད་བྱས་མངོན་ཤེས་དག།
གྲུབ་པར་འགྱུར་གྱི་ལེ་ལོས་མིན། །ཞི་གནས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པས། །མངོན་ཤེས་འབྱུང་
བར་མི་འགྱུར་ལ། །དེ་ཕྱིར་ཞི་གནས་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། །ཡང་དང་ཡང་དུ་འབད་པར་བྱ། །
ཞི༌གནས༌ཡན༌ལག༌རྣམས༌ཉམས་པས། །རབ་ཏུ་འབད་དེ་བསྒོམ་བྱས་ཀྱང་། །ལོ་ནི་སྟོང་
ཕྲག་དག་གིས་ཀྱང་། །ཏིང་འཛིན་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཕྱིར་ཏིང་འཛིན་ཚོགས་
ལེའུ་ལས། །གསུངས་ པའི་ ཡན་ལག་ལེགས་གནས་ནས། །དམིགས་པ་གང་རུང་གཅིག་
དག་ ལའང་། །ཡིད་ནི་ དགེ་ ལ་བཞག་པར་བྱ། །རྣལ་འབྱོར་ ཞི་གནས་ འགྲུབ་གྱུར་ན། །
མངོན་ཤེས་དག་ཀྱང་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་སྦྱོར་དང་། །བྲལ་བས་
སྒྲིབ་པ་ཟད་མི་འགྱུར། །དེ་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་ཤེས་བྱ་ཡི། །སྒྲིབ་པ་མ་ལུས་སྤང་བའི་ཕྱིར། །
ཤེས་ རབ་ ཕ་ རོལ་ ཕྱིན་རྣལ་འབྱོར། །རྟག་ཏུ་ཐབས་བཅས་བསྒོམ་པར་བྱ། །ཐབས་དང་
བྲལ་བའི་ཤེས་རབ་དང༌། །ཤེས་ རབ་ བྲལ་བའི་ ཐབས་དག་ཀྱང་། །གང་ཕྱིར་འཆིང་བ་
ཞེས་གསུངས་པ། །དེ་བས་གཉིས་ཀ་སྤང་མི་བྱ། །ཤེས་རབ་གང་དང་ཐབས་གང་ཞེས། །
ཐེ་ཚོམ་དག་ནི་སྤང་བའི་ཕྱིར། །ཐབས་རྣམས་དང་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི། །ཡང་དག་དབྱེ་བ་
གསལ་བར་བྱ། །ཤེས་རབ་ཕ་རོལ་ཕྱིན་སྤངས་པའི། །སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཕྱིན་ལ་སོགས། །
དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དག །རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཐབས་སུ་བཤད། །ཐབས་
གོམས་དབང་གིས་བདག་ཉིད་ཀྱི། །གང་ཞིག་ཤེས་རབ་རྣམ་བསྒོམ་པ། །དེས་ནི་བྱང་ཆུབ་
མྱུར་དུ་འཐོབ། །བདག་མེད་གཅིག་པུ་བསྒོམས་པས་མིན། །ཕུང་པོ་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་
རྣམས། །སྐྱེ་བ་མེད་པར་རྟོགས་གྱུར་པའི། །རང་བཞིན་སྟོང་ཉིད་ཤེས་པ་ནི། །ཤེས་རབ་
ཅེས་ནི་ཡོངས་སུ་བཤད། །ཡོད་པ་སྐྱེ་བ་རིགས་མིན་ཏེ། །མེད་པའམ་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་
བཞིན། །ཉེས་ པ་ གཉིས་ ཀར་ ཐལ་ འགྱུར་ ཕྱིར། །གཉིས་ ཀ་ དག་ ཀྱང་ འབྱུང་ བ་ མིན། །
དངོས་པོ་རང༌ལས༌མི༌སྐྱེ་ཞིང༌། །གཞན་དང་གཉིས་ཀ་ལས་ཀྱང་མིན། །རྒྱུ་མེད་ལས་མིན་
དེ་ ཡི་ ཕྱིར། །ངོ་ བོ་ ཉིད་ ཀྱི་ རང་ བཞིན་ མེད། །ཡང་ ན་ ཆོས་ རྣམས་ ཐམས་ ཅད་ དག །
གཅིག༌དང༌དུ༌མས༌རྣམ༌དཔྱད་ན། །ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མི་དམིགས་པས། །རང་བཞིན་མེད་ པ་
- 326 -

ཇོ་བོའི་གསུང་ཐོར་བུ་ལས་མདོ་ཕྱོགས་ལྟ་སྤྱོད་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་སྐོར།
ཉིད་དུ་ངེས། །སྟོང་ཉིད་བདུན་ཅུའི་རིགས་པ་དང༌། །དབུ་མའི་རྩ་བ་སོགས་ལས་ཀྱང༌། །
དངོས༌པོ༌རྣམས༌ཀྱི༌རང༌བཞིན་གྱིས། །སྟོང་པ་ཉིད་ནི་གྲུབ་པར་བཤད། །གང་ཕྱིར་གཞུང་
ནི་མང་གྱུར་པས། །དེ་ཕྱིར་འདིར་ནི་མ་སྤྲོས་ལ། །གྲུབ་པའི་གྲུབ་མཐའ་ཙམ་ཞིག་ཏུ། །
བསྒོམ་པའི་དོན་དུ་རབ་ཏུ་བཤད། །དེ་བས་ཆོས་རྣམས་མ་ལུས་པའི། །རང་བཞིན་དག་ནི་
མི་ དམིགས་ པས། །བདག་ མེད་ པ་ ཉིད་བསྒོམ་གང་ ཉིད། །དེ་ ཉིད་ ཤེས་ རབ་ བསྒོམ་ པ་
ཡིན། །ཤེས་ རབ་ ཀྱིས་ ནི་ ཆོས་རྣམས་ཀུན། །གང་གི་ རང་ བཞིན་ མ་མཐོང་ཞིང་། །ཤེས་
རབ་དེ་ཉིད་རིག་བཤད་པ། །རྣམ་རྟོག་མེད་པར་དེ་བསྒོམ་བྱ། །རྣམ་རྟོག་ལས་བྱུང་སྲིད་པ་
འདི། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་དེ། །དེ་ཕྱིར་མ་ལུས་རྟོག་སྤངས་པ། །མྱ་ངན་འདས་
པ་མཆོག་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། །རྣམ་རྟོག་མ་རིག་ཆེན་པོ་སྟེ། །
འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོར་ལྟུང༌བར་བྱེད། །རྟོག་མེད་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པ། །ནམ་མཁའ་
བཞིན་དུ་རྟོག་མེད་གསལ་ཞེས་གསུངས་སོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ལ་འཇུག་པའི་གཟུངས
ལས་ཀྱང་། དམ་ཆོས་འདི་ལ་རྒྱལ་བའི་སྲས། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་བསམ་གྱུར་ནས། །རྣམ་
རྟོག་བགྲོད་དཀའ་རྣམ་འདས་ཏེ། །རིམ་གྱིས་མི་རྟོག་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེས་གསུངས་སོ། །
ལུང་དང་རིགས་པ་དག་གིས་ནི། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པ་ཡི། །རང་བཞིན་མེད་
པར་ངེས་བྱས་ནས། །རྣམ་པར་རྟོག་མེད་བསྒོམ་པར་བྱ། །དེ་ལྟར་དེ་ཉིད་བསྒོམ་བྱས་ན།།
རིམ་གྱིས་དྲོད་སོགས་ཐོབ་བྱས་ནས། །རབ་དགའ་ལ་སོགས་ཐོབ་འགྱུར་ཏེ། །སངས་རྒྱས་
བྱང་ཆུབ་ཡུན་མི་རིང་། །སྔགས་མཐུ་ཉིད་ལས་གྲུབ་པ་ཡིན། །ཞི་དང་རྒྱས་སོགས་ལས་
རྣམས་ཀྱིས། །བུམ་པ་བཟང་གྲུབ་ ལ་ སོགས་པ། །གྲུབ་ཆེན་ བརྒྱད་ སོགས་ སྟོབས་ ཀྱིས་
ཀྱང་། །བདེ་བ་ཡི་ནི་བྱང་ཆུབ་ཚོགས། །ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འདོད་པ་དང་། །བྱ་བ་སྤྱོད་
སོགས་རྒྱུད་གསུངས་པའི། །གལ་ཏེ་གསང་སྔགས་སྤྱོད་འདོད་པས། །དེ་ཚེ་སློབ་དཔོན་
དབང་བསྐུར་ཕྱིར། །བསྙེན་བཀུར་ ཪིན་ ཆེན་ སོགས་ སྦྱིན་དང་། །བཀའ་སྒྲུབ་ ལ་སོགས་
ཐམས་ཅད་ཀྱིས། །བླ་མ་དམ་པ་མཉེས་པར་བྱ། །བླ་མ་དགྱེས་པར་གྱུར་པ་ཡིས། །ཡོངས་
རྫོགས་སློབ་དཔོན་དབང་བསྐུར་བས། །སྡིག་ཀུན་རྣམ་དག་བདག་ཉིད་ནི། །དངོས་གྲུབ་
- 327 -

ཇོ་བོ་རྗེའི་གསུང་འབུམ། ༼༢༽
འགྲུབ་པའི་སྐལ་ལྡན་འགྱུར། །དང་པོ་སངས་རྒྱས་རྒྱུད་ཆེན་ལས། །རབ་ཏུ་འབད་པས་
བཀག་པའི་ཕྱིར། །གསང་བ་ཤེས་རབ་དབང་བསྐུར་ནི། །ཚངས་པར་སྤྱོད་པས་བླང་ མི་
བྱ། །གལ་ཏེ་དབང་བསྐུར་དེ་འཛིན་ན། །ཚངས་སྤྱོད་དཀའ་ཐུབ་ལ་གནས་པས། །བཀག་
པ་སྤྱད་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར། །དཀའ་ཐུབ་སྡོམ་པ་དེ་ཉམས་ཏེ། །བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དེ་ཕམ་
པ་ཡི། །ལྟུང་བ་དག་ནི་བྱུང་འགྱུར་ཞིང་། །དེ་ནི་ངན་སོང་ངེས་ལྟུང་བས། །གྲུབ་པ་ནམ་
ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །རྒྱུད་ཀུན་ཉན་དང་འཆད་པ་དང༌། །སྦྱིན་སྲེག་མཆོད་སྦྱིན་སོགས་བྱེད་
པ། །སློབ་ དཔོན་ དབང་ བསྐུར་ རྙེད་གྱུར་ཅིང༌། །དེ་ ཉིད་ རིག་ ལ་ ཉེས་ པ་ མེད། །གནས་
བརྟན་ མར་ མེ་ མཛད་ དཔལ་གྱིས། །མདོ་སོགས་ཆོས་ལས་བཤད་མཐོང་བ། །བྱང་ཆུབ་
འོད་ཀྱིས་གསོལ་བཏབ་ནས། །བྱང་ཆུབ་ལམ་བཤད་མདོར་བསྡུས་བྱས། །བྱང་ཆུབ་ལམ་
གྱི་སྒྲོན་མ་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་དཔལ་མར་མེ་མཛད་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ། །རྒྱ་
གར༌གྱི༌མཁན༌པོ༌དཱི༌པཾ༌ཀ༌ཤྲཱི་ཛྙཱ་ན་