་གྱི་རྣམ་པ་སྣང་བའི་སྒོ་ནས་སྒྲོ་འདོགས་
གཅོད་པ་ནི། ཤུགས་རྟོགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །གཉིས་པ་ནི། རྗེས་དཔག་ལ་དཔེར་བརྗོད་ན།
ལ་མེ་ལྡན་དུ་དངོས་སུ་གཞལ་བ་ན། རང་ཉིད་མེ་འཇལ་དུ་ཤུགས་ལ་རྟོགས་པ་དང་། རྟག་པ་
508

ཚད་མ་རིགས་པའི་གཏེར་གྱི་རྣམ་པར་བཤད་པ་སྡེ་བདུན་ངག་གི་རོལ་མཚོ།
བྱས་སྟོང་དུ་དངོས་སུ་རྟོགས་པ་ན། བྱས་པ་ལ་མི་རྟག་པས་ཁྱབ་པ་ཤུགས་ལ་རྟོགས་པ་ལྟ་བུའམ།
མངོན་སུམ་ལ་དཔེར་བརྗོད་ན། རང་རིག་གིས་བློ་དེ་འཛིན་དུ་དངོས་སུ་གྲུབ་པ་ན། ཡུལ་དེར་
སྣང་ཤུགས་ལ་རྟོགས་པ་དང་། གཞན་རིག་གིས་ཡུལ་དེར་སྣང་དངོས་སུ་གྲུབ་པས། བློ་དེ་
འཇལ་དུ་ཤུགས་ལ་གྲུབ་པ་ལྟ་བུའོ། །ཞེས་ཟེར། དེ་འགོག་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། རྗེས་དཔག་
ཤུགས་རྟོགས་སུ་ཐལ་བ། ཤུགས་རྟོགས་རྗེས་དཔག་ཏུ་ཐལ་བ། ཚད་མ་གསུམ་པ་སྲིད་པར་
ཐལ་བའོ། །དང་པོ་ནི། དངོས་རྟོགས་སུ་འདོད་པའི་རྗེས་དཔག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཤུགས་རྟོགས་
སུ་ཐལ། དོན་གཞན་སྤྱི་མཚན་གྱི་རྣམ་པ་སྣང་བའི་སྒོ་ནས་རང་མཚན་ལ་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་པའི་
ཕྱིར། གཉིས་པ་ནི། རྗེས་དཔག་གིས་ཤུགས་རྟོགས་སུ་ཁས་བླངས་པ་དེ་དག་ཆོས་ཅན། རྗེས་
དཔག་ཏུ་ཐལ། རྟེན་ཚུལ་གསུམ་པ་ཅན་གྱི་རྟགས་ལ་བརྟེན་ནས། ལ་མེ་ལྡན་དུ་གཞལ་བའི་
སྟོབས་ཀྱིས་རང་ཉིད་མེ་འཇལ་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི། རྟགས་དེ་ལ་མ་བརྟེན་པར་རྟོགས་པ་མ་
ཡིན་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པ་ནི། མིན་ན་ཞེས་པ་དེ་ལ་རྟགས་མ་ངེས་ན་རྗེས་དཔག་གིས་ཤུགས་
རྟོགས་སུ་འདོད་པ་དེ་ཆོས་ཅན། ཚད་མ་གསུམ་པར་འགྱུར་ཏེ། ཚད་མར་ནི་ཁས་བླངས།
མངོན་སུམ་ནི་མིན། རྟགས་ལ་མ་བརྟེན་པས་རྗེས་དཔག་ཀྱང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་
བོད་སྔ་མས། ཤུགས་རྟོགས་ཀྱི་ཚད་མ་ཕུང་པོ་གསུམ་པ་ཁས་བླངས་པའི་ཚུལ་འདི་ལྟར་ཡང་ཡོད་
དེ། དོན་སྣང་གི་མངོན་སུམ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རང་རིག་མངོན་སུམ་དེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་
མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ནི་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་མྱོང་སྟོབས་ཀྱིས་སྒྲོ་འདོགས་བཅད་པའི་ཕྱིར། མངོན་
སུམ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་རང་མཚན་གྱི་རྣམ་པ་དངོས་སུ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར། སྒྲ་མི་
རྟག་རྟོགས་ཀྱི་རྗེས་དཔག་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རང་རིག་དང་། སྒྲ་མི་རྟག་པ་རང་མཚན་ལའང་དེ་
བཞིན་དུ་སྦྱར་ནས་ཁས་ལེན་ནོ། །འོ་ན་རང་རིག་དེ་དག་ཆོས་ཅན། དོན་དེ་དང་དེ་ལ་ཚད་མ་
ཕུང་པོ་གསུམ་པར་ཐལ། ཚད་མ་གང་ཞིག །མངོན་སུམ་ཀྱང་མ་ཡིན། རྗེས་དཔག་ཀྱང་མ་ཡིན་
པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ། སྤྱིར་ཚད་མ་ལ་མངོན་རྗེས་གཉིས་སུ་གྲངས་ངེས་པ་ཡིན་གྱི། ཆོས་གཅིག་
ལ་ཚད་མར་སོང་བ་ལ་དེར་མ་ངེས་ཏེ། དཔེར་ན། བུམ་པས་དག་པའི་ས་ཕྱོགས་ཉམས་སུ་མྱོང་
བའི་རང་རིག་མངོན་སུམ་གྱིས་བུམ་པ་ཚད་མས་མ་དམིགས་པ་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཞེ་ན།
509

ལྔ་རིག་དཔེ་ཚོགས་ལས།
པཎ་ཆེན་ཤཱཀྱ་མཆོག་ལྡན་གྱི་གསུང་འབུམ།
དེས་དེ་ལ་ངེས་པ་རང་སྟོབས་ཀྱིས་འདྲེན་པར་བཤད་པ་ཡིན་གྱི། དེས་དེ་རྟོགས་པའི་བཤད་པ་
གཞུང་འགྲེལ་ན་མེད་དོ། །
གཉིས་པ་རང་ལུགས་ལ། སྒྲུབ་པ་རྟོགས་པའི་ཚུལ་དང་། དགག་པ་རྟོགས་པའི་ཚུལ་ལོ། །
དང་པོ་ལ། རྟོགས་བྱ་སྒྲུབ་པའི་དབྱེ་བ་ནི། སེལ་བའི་སྒྲུབ་པ་ལ་བཞིར་འབྱེད་དེ། སེལ་ངོར་
དོན་དང་ཤེས་པ་ཡིན་པ་དང་། ཡོད་པའི་དབྱེ་བས་གཉིས་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར། དེ་གང་གིས་
རྟོགས་པ་ནི། སྒྲུབ་པ་དེ་ཡང་མངོན་སུམ་གྱིས་དྲངས་པའི་ངེས་ཤེས་དང་། སྒྲུབ་རྟགས་ལ་བརྟེན་
པའི་རྗེས་དཔག་གི་ཚད་མས་འགྲུབ་བོ། །གཉིས་པ་ལ། རྟོགས་བྱ་དགག་པའི་དབྱེ་བ་ནི་བཞིར་
ཕྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། སྒྲུབ་པ་དེ་ཉིད་ཟློག་པའི་སྒོ་ནས་གཉིས་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བས་སོ། །དགག་པ་དེ་ཡང་
ཚད་མ་གང་གིས་འགྲུབ་པ་ནི། དགག་བྱ་ཚིག་གིས་ཟིན་པར་བཀག་ནས། ཆོས་གཞན་མི་སྒྲུབ་
པའི་དགག་པའི་གཏན་ཚིགས་ལ་བརྟེན་པའི་རྗེས་དཔག་གིས་འགྲུབ་བོ། །མདོར་ན་རང་ངེས་
དང་གཞན་ངེས་ཀྱི་ཚད་མ་འཆད་པའི་སྐབས་འདིར། དངོས་ཤུགས་ལ་དགག་སྒྲུབ་བྱེད་ཚུལ་
འཆད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། བོད་སྔ་མའི་བསྡུས་པ་འཆད་པ་དག་གི་ལུགས་ལ། སྐབས་དེར་འབྲེལ་
ཆགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་དེ་དང་བསྟུན་པའོ། །དེའི་ཤེས་བྱེད་ཀྱང་། ཚད་མ་རང་ངེས་གཞན་
ངེས་ཀྱི་གོ་བ། ཚད་མ་དེས་རང་གི་ཡུལ་བདེན་པར་དངོས་སུ་རྟོགས་པ་ན། རང་ཉིད་ཡུལ་དེ་ལ་
མི་སླུ་བར་ངེས་པ་ནི་རང་ངེས་ཀྱི་དོན་དང་། རང་གི་ཡུལ་བདེན་པར་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་ངེས་པའི་
སྟོབས་ཀྱིས། ཤུགས་ལ་རང་ཉིད་མི་སླུ་བར་ཡང་ཚད་མ་གཞན་དེས་ངེས་དགོས་པ་ནི་གཞན་ངེས་
ཀྱི་དོན་ནོ། །ཞེས་ཕྱ་བསྡུས་རྗེས་འབྲང་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱིས་འཆད་པ་ཡིན་ནོ། །
གསུམ་པ་ནི། འོ་ན་སློབ་དཔོན་གྱི་གཞུང་གི་ཆ་ཤས་འགར། ཤུགས་ལ་རྟོགས་པ་དང་།
དོན་གྱིས་གོ་བ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་འགལ་ལོ། །ཞེ་ན། མི་འགལ་ཏེ། སློབ་དཔོན་གྱིས་
ཤུགས་ལ་རྟོགས་ཞེས་གསུངས་པ་ཡང་། མངོན་སུམ་གྱི་བྱེད་པའམ། ཚུལ་གསུམ་གོམས་པ་
ལས་གློ་བུར་བའི་རྗེས་དཔག་སྐྱེས་པ་ལ་དགོངས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལས་གཞན་དུ། དོན་འགའ་ཞིག་
ལ་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཡིན་ལ། མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ཁས་ལེན་པ་དེ་དག་ནི། རྣམ་པར་ངེས་
པ་ལས། རང་གིས་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པ་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་ཉིད་དང་འབྲེལ་བའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་
510

ཚད་མ་རིགས་པའི་གཏེར་གྱི་རྣམ་པར་བཤད་པ་སྡེ་བདུན་ངག་གི་རོལ་མཚོ།
མི་འཁྲུལ་བ་གཞན་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་ཚད་མ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་
གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་འགལ་ལོ།
དེ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས། གཞལ་བྱ་བཅད་དང་འཇུག་ཡུལ་ལ། །མི་སླུའི་ཚོགས་དོན་
ཚད་མ་ཡི། །མཚན་ཉིད་ཡིན་ཞེས་ཆོས་མཆོག་དང་། །རིགས་པའི་གཏེར་དུ་གསལ་བར་
གསུངས། །བདེན་པའི་དོན་རྟོགས་མི་བསླུ་བའི། །དོན་དང་དེ་དོན་འཇུག་ཡུལ་ལ།
འདོགས་བཅད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས། །ཕྱ་བསྡུས་རྗེས་འབྲང་བཅས་དེ་སྨྲ། །འདི་ལ་གཞན་ངེས་ཚད་
མ་ཡི། །རྣམ་པར་གཞག་པ་མི་འབྱུང་ཡང་། །དོན་སྟོན་མེད་པའི་ཚིག་ཕྲད་ནི། །སྨིག་རྒྱུའི་ཕྲེང་
བས་བྱིས་རྣམས་སླུ། །དོན་ལ་བལྟ་བའི་མངོན་སུམ་གྱིས། །འཇུག་ཡུལ་ཕྱི་རོལ་དོན་རྟོགས་པ། །
བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་ལུགས་ཡིན་གྱི། །མདོ་སྡེ་སྨྲ་བའི་གཞུང་ན་མེད། །ཤུགས་རྟོགས་ཚད་མ་མངོན་
སུམ་དང༌། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་ཡིན་ཡང༌། །དེ་དེའི་ཚད་མ་ཡིན་ཞེས་པ། །ཚད་མའི་གྲངས་
ངེས་གཞུང་གིས་བསལ། །ཚད་མ་རིགས་པའི་གཏེར་ལས་མཚན་ཉིད་བརྟག་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་
སྟེ་བརྒྱད་པ་རྣམ་པར་བཤད་པའོ།། །།
གཉིས་པ་མཚན་གཞི་སོ་སོའི་དོན་ལ་གཉིས་ཏེ། མངོན་སུམ་བཤད་པ་དང་། རྗེས་
དཔག་བཤད་པའོ། །
དང་པོ་ལ་གསུམ་སྟེ། མངོན་སུམ་ཡང་དག །ཟློག་ཕྱོགས་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་། ཚད་
མ་དང་འབྲས་བུ་བཤད་པའོ། །
དང་པོ་ལ་གསུམ་སྟེ། མཚན་ཉིད། མཚན་གཞིའི་དབྱེ་བ། སོ་སོའི་དོན་ནོ། །དང་པོ་
ལ་གཉིས་ལས། གཞན་ལུགས་དགག་པ་ནི། བོད་སྔ་མ་རྣམས། མངོན་སུམ་དང་དེའི་ཚད་མ་
སོ་སོར་ཕྱེ་ནས། རྟོག་པ་དང་བྲལ་ཞིང་། མ་འཁྲུལ་བའི་རིག་པ་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་དང་།
མྱོང་བས་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་པ་མངོན་སུམ་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་ཟེར་བ་འཁྲུལ་ཏེ།
གཉིས་པོ་སོ་སོར་དབྱེ་བ་གཞུང་ལས་མ་བཤད་ཅིང༌། སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་པ་མངོན་སུམ་ལ་མི་
སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་རང་ལུགས་ནི། མངོན་སུམ་དང་དེའི་ཚད་མ་གཉིས་ཀའི་མཚན་
ཉིད་ནི། རྟོག་པ་དང་བྲལ་ཞིང་། མ་འཁྲུལ་བའི་རིག་པའོ། །འོ་ན། སྔོན་པོ་འཛིན་པའི་མངོན་
511

ལྔ་རིག་དཔེ་ཚོགས་ལས།
པཎ་ཆེན་ཤཱཀྱ་མཆོག་ལྡན་གྱི་གསུང་འབུམ། ༼ཛ༽
སུམ་དེ། སྔོན་པོའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རང་མཚན་པ་ལ་མ་འཁྲུལ་བའི་རིག་པ་ཡིན་ནམ་མིན། མིན་ན་
དེ་དེ་ལ་རྟོག་མེད་ཀྱི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ལ། འདོད་ན་དེ་དེའི་འཇུག་ཡུལ་དུ་ཁས་བླངས་
པ་དང་འགལ། ཡིན་ན་དེ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་ལ། དེ་ཡང་འདོད་ན། ཁ་དོག་འཛིན་པ་རེག་
བྱ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་ཐལ་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ཉེས་པ་མེད་དེ། དེ་དེ་ལ་མངོན་སུམ་ཡིན་ཀྱང་།
དེས་དེ་རྟོགས་པར་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལས་གཞན་དུ་ན། དོན་ལ་མེ་ཡིན་ཞིང་། རྟོག་པས་
མེ་ཡིན་མིན་ཐེ་ཚོམ་ཟ་དུས་ཀྱི་ཁ་དོག་དམར་འབར་བ་མཐོང་བའི་མིག་ཤེས་མངོན་སུམ་དེ། མེ་
རང་མཚན་ལ་མངོན་སུམ་ཡིན་ནམ་མིན། ཡིན་ན་ཁ་དོག་འཛིན་པ་རེག་བྱ་ལ་མངོན་སུམ་ཡིན་
པར་འགྱུར་ལ། མིན་ན་དེ་དེ་ལ་གཞན་ལས་ངེས་ཀྱི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་མངོན་
སུམ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། སྤྱིར་ཡང་དོན་དེ་ལ་ཚད་མ་ཡིན་ན་དེ་ལ་མངོན་རྗེས་གང་རུང་ཡིན་
དགོས་པའི་ཕྱིར། དོན་འདི་ལ། རིགས་པའི་གཏེར་གྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དག་ལ། ཆོས་དེ་ལ་
མངོན་སུམ་ཡིན་ན། ཆོས་དེ་མཐོང་བ་དང་རྟོགས་པས་ཁྱབ་བོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་དག་ནི།
གཏིང་ནས་འཁྲུལ་བ་ཡིན་པར་སྣང་སྟེ། བོད་སྔ་མས་མི་སླུ་བའི་དོན་རྟོགས་པ་ལ་ངོས་བཟུང་ནས།
བདེན་པའི་དོན་རྟོགས་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དག་གི་ལུགས་དེ་འདྲེས་པས།
རང་
ལུགས་དཔྱིས་མ་ཕྱིན་པར་སྨྲས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྲལ་བྱ་རྟོག་པ་དེ་གང་ཡིན། དེ་དང་བྲལ་བའི་
དོན་ཅི་ཞེ་ན། རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི། སྒྲ་དོན་འདྲེས་རུང་དུ་འཛིན་པའི་རིག་པ་ཡིན་ལ། དེ་
དང་བྲལ་བའི་དོན་ནི་མཚན་ཉིད་དེ་མ་ཞུགས་པའོ། །མ་འཁྲུལ་བའི་དོན་ནི། མདོ་སྡེ་པ་ལྟར་ན།
རྟོག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་གཞིར་བྱས་པ་ལ། འཁྲུལ་བའི་རྒྱུ་བཞི་པོ་གང་རུང་གིས་འཁྲུལ་བར་མ་
བསྐྱེད་པ་ལ་བྱ་ལ། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པ་ལྟར་ན། གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་བག་ཆགས་
ཀྱིས་འཁྲུལ་པར་མ་བསྐྱེད་པའོ། །འདིར་གཞན་དག །བག་ཆགས་བརྟན་བྱུང་གི་རིག་པ་ཡིན་པ་
དེ་མ་འཁྲུལ་བའི་དོན་དུ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པས་འདོད་དོ། །ཞེས་ཟེར་བ་ནི་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།
ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་མ་འཁྲུལ་བར་ཐལ་བ་དང་། ཕྱི་རོལ་དོན་དུ་སྣང་བའི་རྟོག་
མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་ལྷན་སྐྱེས་མཐའ་དག་ཀྱང་མ་འཁྲུལ་བར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །
གཉིས་པ་མཚན་གཞིའི་དབྱེ་བ་ལ་གཉིས་ལས། མདོར་བསྟན་པ་ནི། མ་འཁྲུལ་བའི་
512

ཚད་མ་རིགས་པའི་གཏེར་གྱི་རྣམ་པར་བཤད་པ་སྡེ་བདུན་ངག་གི་རོལ་མཚོ།
རིག་པ་དེ། དབང་པོའི་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་རྣམ་པ་བཞིའོ། །གཉིས་པ་རྒྱས་
བཤད་ལ། དངོས་དང་། དམིགས་བསལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། མངོན་སུམ་ལ་ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་
དབྱེ་ན། ཡུལ་གཞན་འཛིན་པ་དང་། རང་རིག་པ་གཉིས། རྣལ་འབྱོར་མངོན་སུམ་ནི། སོ་སོར་
རང་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། འཛིན་རྣམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་རིག་ཏུ་འདུས་སོ། །རྟེན་གྱི་སྒོ་
ནས་དབྱེ་ན། དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་དང་། གཞན་དབང་ལ་བརྟེན་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་
བརྟེན་པའོ། །འདིར་རྟེན་ནི་བདག་རྐྱེན་ལ་འཆད་པའི་ངེས་པ་མེད་དེ། སྡེ་བདུན་དུ། རང་རིག་
མངོན་སུམ་ལ་བདག་རྐྱེན་མ་བཤད་པའི་ཕྱིར། དེས་ན། གཉིས་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་འགའ་ཞིག་
གཉིས་སྣང་གི་ཤེས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བརྟེན་པའི་དོན་ཏོ། །གང་ཟག་གི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན།
སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་དང་། འཕགས་པའི་མངོན་སུམ་མོ། །གཉིས་པ་ནི། མངོན་སུམ་གྱི་དབྱེ་བ་ལ་
བཞི་པོ་ཁོ་ནར་གྲངས་ངེས་པ་དེ་མདོ་སྡེ་པའི་ལུགས་ཡིན་ཏེ། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བས་རང་རིག་མངོན་
སུམ་ཁས་མི་ལེན་པས། དེའི་དབྱེ་བ་གསུམ་ཁོ་ན་དང་། རྣམ་རིག་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་འཛིན་
པའི་མངོན་སུམ་གཉིས་ཁས་མི་ལེན་པས། དེའི་དབྱེ་བ་གཉིས་ལས་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱེ་
བྲག་ཏུ་སྨྲ་བས་འཛིན་རྣམ་མི་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། དེ་བདག་ཉིད་ཀྱི་མྱོང་བ་ལ། །
བརྩད་པ་འགའ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་། ཤེས་པ་རང་
ཉིད་རང་གི་རིག་བྱར་མི་འདོད་པ་དང་། དོན་སྣང་གི་ཤེས་པའི་དངོས་ཀྱི་རེག་བྱ་དོན་གྱི་རྣམ་པར་
མི་འདོད་པ་ལ་དགོངས་པ་ཡིན་ཏེ། བློ་ཚུལ་གཉིས་སྒྲུབ་ཀྱི་རིགས་པས་རང་རིག་པར་ཡང་འགྲུབ་
བོ། །ཞེས་པའི་སྐབས་ལས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དང་། མཛོད་དུ། ཀུན་རྫོབ་གཅིག་པུས་རང་
ཚོགས་ལས། །གཞན་ནི་བདག་མེད་ཉིད་རིག་འགྱུར། །ཞེས་པ་རྩ་འགྲེལ་ལས་དོན་དེ་གསལ་
བའི་ཕྱིར། འདིར་གཞན་སེམས་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས་ནི། དངོས་ཀྱི་རིག་བྱ་རང་གི་སེམས་ཀྱི་
སྣང་བ་ཉིད་ཡིན་པར། རྒྱུད་གཞན་གྲུབ་པ་ལས་གསུངས་པས། དེ་ལ་རང་རིག་ལས་མ་འདས་
གང་ལ་ཚད་མར་སོང་བའི་འཇུག་ཡུལ་གྱི་གཙོ་བོ་ནི་གཞན་གྱི་སེམས་ཉིད་དུ་ངེས་པར་
འཆད་དགོས་པའི་ཕྱིར། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་རྒྱུད་ཀྱི་དེ་འདྲ་དེ་མངོན་སུམ་བཞི་པོ་གང་ཡིན་བརྟགས་
ན། སླར་ཡང་དཀའ་བའི་གནས་སུ་འགྱུར་རོ། །
ཀྱང༌།
513

ལྔ་རིག་དཔེ་ཚོགས་ལས།
པཎ་ཆེན་ཤཱཀྱ་མཆོག་ལྡན་གྱི་གསུང་འབུམ། ༼ཛ༽
ཐོག་མར་དབང་པོའི་མངོན་སུམ་ལ་གསུམ་སྟེ།
གསུམ་པ་སོ་སོའི་དོན་ལ་བཞི་ལས།
མཚན་ཉིད། དེ་སྒྲུབ་པ། མཚོན་བྱའི་སྒྲ་དོན་ནོ། །
དང་པོ་ནི། བོད་སྔ་མ་རྣམས། དབང་པོའི་མངོན་སུམ་དང་། དེའི་མཚན་ཉིད་སོ་སོར་
ཕྱེ་ནས་འཇོག་པ་ནི་འཁྲུལ་ཏེ། གཉིས་སུ་དབྱེ་བ་མ་བཤད་ཅིང་། མཚན་ཉིད་དེ་མཚན་གཞི་ལ་
མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན། དབང་པོའི་ཤེས་པ་གང་ཞིག །རྟོག་བྲལ་མ་འཁྲུལ་བའོ། །
གཉིས་པ་ལ་གསུམ་ལས། དང་པོ་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པར་སྒྲུབ་པ་ལ། དབང་པོ་ངོས་བཟུང་བ་
ནི། མདོ་སྡེ་པ་ལྟར་ན། རང་འབྲས་དབང་ཤེས་ཀྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་གཟུགས་དྭངས་པ་ཞིག་ཡིན་
ལ། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་པ་ལྟར་ན། ཀུན་གཞིའི་སྟེང་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔ་པོ་རང་རང་
གི་ཡུལ་འཛིན་ནུས་སུ་སྐྱེད་པའི་ས་བོན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། ལྷན་ཅིག