ပေႃးဢဝ်ၽၢႆႇပၢႆးလိၼ် ဢၼ်ယႂ်ႇသေပိူၼ်ႈၼၼ်ႉဝႃႈတေႉ biosphere ၼႆႉ ပဵၼ် လွင်ႈၵွင်ႉၵၢႆႇ ecological system တူဝ်မီးၸႂ် တင်းလုမ်ႈၾႃႉ ႁူမ်ႈပႃးတင်းမိူၼ်ၼင်ႇ lithosphere (ႁိၼ်), hydrosphere (ၼမ်ႉ), and atmosphere (လူမ်း) ၸိူဝ်းၼႆႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။