L’è fat en part travers de l’osservaziun di fenomen natürai, ma anca travers de la sperimentaziun che cerca de simülar di event natürai en condiziun cuntrulà giüst per la disciplina (in di scienzi uservatif, cuma l’astronomia o la geologia, un’uservaziun prevista podaria prend el post de un’esperiment cuntrulà).