Umi astronomía rehegua aty oĩ yvy ape ári pukukue ha heta oĩ oguerekóva apopyrã oykeko hag̃ua atypeguakuérape omohenda ha ombopyahu hag̃ua observación apopyrã, oĩ avei ijapytépe ojehecha hag̃ua umi mba'e oĩva Messier catálogo-pe, oguerekóva (110 objeto-kuéra) térã Herschel 400 punto ñemomba'eguasu yvaga pyharépe.