กระทู้ถามที่ ๗๗๘ ร.

เรื่อง การกำหนดแนวทางการจัดการปัญหาฝุ่นละออง PM 2.5
กราบเรียน ประธานสภาผู้แทนราษฎร

ข้าพเจ้าขอตั้งกระทู้ถาม ถามรัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม
ดังต่อไปนี้

ประเทศไทยประสบกับปัญหาฝุ่นละอองมาเป็นระยะเวลายาวนาน โดยเฉพาะฝุ่นละออง PM 2.5
ซึ่งเป็นฝุ่นขนาดเล็กที่มีขนาดไม่เกิน ๒.๕ ไมครอน ส่งผลเสียหายต่อเศรษฐกิจ สังคม สุขภาพ
และความชีวิตของพื้นเมืองประชาชน ซึ่งในภาคเหนือได้รับผลกระทบอย่างรุนแรงทุกปี รวมถึง
ในกรุงเทพมหานครและปริมณฑล ที่มีแนวโน้มรุนแรงเพิ่มมากขึ้นทุกปีเช่นเดียวกัน ซึ่งกระทรวง
ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม มีอำนาจหน้าที่ในการจัดการแก้ไขปัญหา และปัจจุบันได้กำหนด
มาตรการในการขับเคลื่อนเพื่อแก้ไขปัญหา โดยได้แต่งตั้งคณะกรรมการจัดการปัญหามลพิษทางอากาศ
เพื่อความยั่งยืน เพื่อห้ามมาตรการเร่งด่วนในการแก้ไขปัญหาฝุ่นละออง PM 2.5 และปัญหามลพิษ
ทางอากาศ ในพื้นที่ ๑๗ จังหวัดภาคเหนือ กรุงเทพมหานคร และปริมณฑล ซึ่งเป็นคณะกรรมการ
ชุดใหญ่มีหน้าที่ในการบริหารจัดการภาพรวมสถานการณ์ฝุ่นละออง PM 2.5 ของประเทศโดยเฉพาะ
อีกทั้งยังมีการแต่งตั้งคณะกรรมการแห่งชาติด้านการป้องกันและแก้ไขปัญหาไฟป่า การเผาในที่โล่ง
หมอกควัน และฝุ่นละออง เพื่อเป็นกลไกบริหารจัดการทั้งในระดับชาติและระดับพื้นที่ และจัดตั้ง
ศูนย์ปฏิบัติการระบาดฉุกเฉิน โดยให้ผู้ว่าราชการจังหวัดเป็นผู้อำนวยการศูนย์ เพื่อควบคุมเชื้อมโยง
นโยบายระดับชาติงสู่การปฏิบัติในระดับพื้นที่ใน ๑๗ จังหวัดภาคเหนือ และการแต่งตั้งคณะกรรมการ
แก้ไขปัญหาไฟป่าและฝุ่นละอองขนาดเล็ก PM 2.5 แบบบูรณาการ จังหวัดเชียงใหม่ แต่ถึงกระนั้นก็ตาม
กระบวนการในการแก้ไขปัญหาสถานการณ์ฝุ่นละออง PM 2.5 ดังกล่าวยังไม่สามารถแก้ไขปัญหาได้
อย่างแท้จริงและเกิดผลเป็นรูปธรรมได้อย่างชัดเจน จึงขอเรียนถามว่า กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติ
และสิ่งแวดล้อมจะมีแนวทางและวิธีการในการแก้ไขปัญหาฝุ่นละออง PM 2.5 ให้เกิดผลอย่างเป็นรูปธรรม
และก่อให้เกิดความยั่งยืนได้อย่างไร ขอทราบรายละเอียด

ขอให้ตอบในราชกิจจานุเบกษา

คำตอบกระทู้ถามที่ ๗๗๘ ร.

ของ นางสาวเพชรรัตน์ ใหม่ชมภู สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคประชาชน จังหวัดเชียงใหม่
เรื่อง การกำหนดแนวทางการจัดการปัญหาฝุ่นละออง PM 2.5

ข้าพเจ้า นายเฉลิมชัย ศรีออน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม
ขอตอบกระทู้ถามของท่านสมาชิกผู้มีเกียรติ ดังนี้

คำถาม
กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม จะมีแนวทางและวิธีการในการแก้ไขปัญหาฝุ่นละออง PM 2.5 ให้เกิดผลอย่างเป็นรูปธรรม และก่อให้เกิดความยั่งยืนได้อย่างไร ขอทราบรายละเอียด

คำตอบ
กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ขอเรียนว่า ได้ใช้แผนปฏิบัติการขับเคลื่อนวาระแห่งชาติ “การแก้ไขปัญหามลพิษด้านฝุ่นละออง” ซึ่งคณะรัฐมนตรีเห็นชอบแผนดังกล่าวเมื่อวันที่ ๑ ตุลาคม ๒๕๖๒ เพื่อเป็นแนวทางในการดำเนินการป้องกัน แก้ไขปัญหา ฝุ่นละออง PM 2.5 อย่างต่อเนื่องมาตั้งแต่ ปี ๒๕๖๒จนถึง ปี ๒๕๖๗ ซึ่งมีหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ได้ดำเนินการตามแผนปฏิบัติการโดยมุ่งเน้นการดำเนินงานใน ๓ มาตรการหลัก ประกอบด้วย

มาตรการที่ ๑ การเพิ่มประสิทธิภาพในการบริหารจัดการเชิงพื้นที่
มาตรการที่ ๒ การป้องกันและลดการเกิดมลพิษที่ต้นทาง (แหล่งกำเนิด)
มาตรการที่ ๓ การเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการมลพิษ โดยหน่วยงานได้นำแผนปฏิบัติการดังกล่าวไปดำเนินการอย่างต่อเนื่อง ทั้งในภาครัฐ และเอกชน
ตั้งแต่ปี ๒๕๖๒ เป็นต้นมา

ในปี ๒๕๖๗ กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม มีดำเนินการตามมาตรการแก้ไขปัญหาฝุ่นพืช PM 2.5 เช่นความสำเร็จของการดำเนินงาน พบร่วมสถานกรณ์คุณภาพอากาศดีขึ้นกว่าปีที่ผ่านมา สภาพรวมจำนวนจุดความร้อนลดลง มีกลไกเชื่อมโยงการทำงานปฏิบัติตามระดับนโยบายสู่ระดับพื้นที่ เสร้างระบบ Single Command มีผู้ว่าราชการจังหวัดเป็นผู้ส่งเสริม การจัดทำสถานกรณ์ฝุ่นละอองและความร้อนอย่างใกล้ชิด มีการจัดการทำไฟในบางพื้นที่ เช่นนาสาระอาหรับ และพื้นที่สูงชัน มีการจัดการทำไฟในพื้นที่เกษตร โดยนำเส้นเสริมการจัดการทำไฟเศรษฐกิจ และ การเกษตรแบบไม่มีเผา มีการจัดการทำควบคุมฝุ่นในเขตเมือง โดยนำเข้าใช้มือมาตรฐานนานาชาต และมาตรฐานรถยนต์ใหม่อยู่โรแล้ว ในเดือนมกราคม เป็นต้นมา มีการแก้ไขปัญหาหมอกควันจากเตาเผา กับเครื่องปรับอากาศ และลดมลพิษหมอกควันระหว่างไทย - กัวลา - เมียนมา โดยได้รับโครงการ Clear Sky Strategy และกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

รายการเงินสำรองจ่ายเพื่อกรณีฉุกเฉินหรือจำเป็น ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. ๒๕๖๗ วงเงิน ๒๗๒ ล้านบาท
สำหรับดำเนินการแก้ไขปัญหา ไฟป่า มอกควัน และฝุ่นละออง PM 2.5 อีกทั้งมีการสร้างการมีส่วนร่วม
ภาคเอกชน โดยสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (BOI) มีมาตรการส่งเสริมการลงทุน
เพื่อพัฒนาชุมชนและสังคม โดยให้สิทธิประโยชน์กับภาคเอกชนที่สนับสนุนและมีส่วนร่วมดำเนิน
โครงการด้านการจัดการป่าและการลดปัญหาฝุ่นละออง PM 2.5 อย่างยั่งยืน มีการกำหนดหลักเกณฑ์
ให้กรณีฝุ่นละอองขนาดเล็ก PM 2.5 สามารถใช้เงินทดรองราชการ เพื่อช่วยเหลือผู้ประสบภัยพิบัติ
กรณีฉุกเฉินได้ตามระเบียบกระทรวงการคลัง ซึ่งผู้ว่าราชการจังหวัดสามารถนำเงินไปบริหารจัดการ
ช่วยเหลือผู้ประสบภัยในพื้นที่ภัยพิบัติ และได้ดำเนินการจัดทำร่างพระราชบัญญัติบริหารจัดการ
เพื่ออากาศสะอาด พ.ศ.

ในปี ๒๕๖๘ กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม อยู่ระหว่างจัดทำมาตรการรับมือ
สถานการณ์ไฟป่า มอกควัน และฝุ่นละออง ปี ๒๕๖๘ เพื่อให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องนำไปปฏิบัติ
โดยจะมีการวางแผนปฏิบัติตั้งในระดับประเทศ ระดับกลุ่มพื้นที่ (Cluster) และระดับจังหวัด
เพื่อให้เกิดผลอย่างเป็นรูปธรรม ภายใต้กรอบแนวคิด การเตรียมการรับมือล่วงหน้าให้เร็วขึ้น
วิเคราะห์จัดทำพื้นที่เสี่ยงการเผาเสี่ยงฝุ่น (Risk Map) ควบคุมพื้นที่แบบมุ่งเป้าพื้นที่ป่าแปลงใหญ่
กลุ่มป่ารอยต่อไฟ เพื่อยกระดับปฏิบัติการของภาครัฐแบบข้ามเขตปกครอง บริหารไฟในพื้นที่เกษตร
ช่วงการเก็บเกียวภายในได้ระบบการลงทะเบียน ให้รางวัลกับคนทำดีเพื่อสร้างแรงจูงใจ และบังคับใช้
กฎหมายอย่างเคร่งครัดกับผู้กระทำผิดตามหลัก PPP ใช้หลักการหารือเสริมสร้างความร่วมมือ
กับประเทศเพื่อนบ้านก่อนเริ่มหมอกควันข้ามแดน มีระบบงบประมาณที่ยืดหยุ่น ใช้งานสื่อสารที่เข้าถึง
กลุ่มเป้าหมายพื้นที่ มีตัวชี้วัดที่คำนึงถึงผลกระทบต่อประชาชน โดยมุ่งเน้นจัดการไฟในป่า การจัดการไฟ
ในพื้นที่เกษตร การควบคุมฝุ่นในเขตเมือง การจัดการหมอกควันข้ามแดน และการบริหารจัดการ
ในภาพรวม เพร้อมเสนอตั้งกลไกการบริหารจัดการ ในปี ๒๕๖๘ เพื่อเชื่อมโยงนโยบายสู่การปฏิบัติ
ในระดับพื้นที่ ที่มีการบริหารจัดการแบบเบ็ดเสร็จ และแบบข้ามเขตทั้งในระดับชาติและระดับพื้นที่
นอกจากนี้ กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม อยู่ระหว่างการจัดทำร่างแผนปฏิบัติการ
ขับเคลื่อนวาระแห่งชาติ “การแก้ไขปัญหามลพิษด้านฝุ่นละออง”ฉบับที่ ๒ เพื่อใช้เป็นแผนปฏิบัติการหลัก
ระหว่างปี พ.ศ. ๒๕๖๘ - ๒๕๗๕ ในการดำเนินงานป้องกันและแก้ไขปัญหาด้านฝุ่นละอองอย่างต่อเนื่อง