กระทู้ถามที่ ๔๘๗ ร.

เรื่อง ปัญหาเสื่อมโทรมของแหล่งอาหารของสัตว์ทะเล

กราบเรียน ประธานสภาผู้แทนราษฎร

ข้าพเจ้าขอตั้งกระทู้ถาม ถามรัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมดังต่อไปนี้

ศูนย์วิจัยทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งทะเลอันดามันตอนล่าง (สวอล.) ออกปฏิบัติงานสำรวจการแพร่กระจายของสัตว์ทะเลหายาก บริเวณพื้นที่จังหวัดตรัง โดยวิธีการบินสำรวจ (Aerial Survey) โดยใช้เครื่องบินปิกตรึ่ง ๒ ที่นั่ง สำรวจอแบบ Line transect และ Hot spot และวิธีการสำรวจทางเรือณ บริเวณเกาะลิบ เกาะมูกด์ และบริเวณแนวหญ้าทะเลใกล้เคียง ในวันที่ ๕ - ๑๑ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๖๗พบว่าเกิดวิกฤตหญ้าทะเลตรัง เสื่อมโทรม ตายลงเป็นจำนวนมาก ซึ่งส่งผลกระทบต่อแหล่งอาหารของพะยูนฝูงสุดท้ายของประเทศไทย รวมทั้งสัตว์ทะเลหายาก อื่น ๆ จึงขอเรียนถามว่า

๑. กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม มีแนวทางการแก้ไขปัญหา แหล่งอาหารของสัตว์ทะเล อย่างไร ขอทราบรายละเอียด

๒. หน่วยงานที่รับผิดชอบในกำกับของกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมมีแผนในการอนุรักษ์พะยูนอย่างไร ขอทราบรายละเอียด

ขอให้ตอบในราชกิจจานุเบกษา

ขอแสดงความนับถืออย่างยิ่ง
เอกราช อุดมอำนวย
สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคก้าวไกล
กรุงเทพมหานคร

คำตอบกระทู้ถามที่ ๔๘๗ ร.

ของ นายเอกราช อุดมอำนวย สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคก้าวไกล กรุงเทพมหานคร เรื่อง ปัญหาเสื่อมโทรมของแหล่งอาหารของสัตว์ทะเล

ข้าพเจ้า พลตำรวจเอก พัชรวาท วงษ์สุวรรณ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติ และสิ่งแวดล้อม ขอตอบกระทู้ถามของท่านสมาชิกผู้มีเกียรติ ดังนี้

คำถามข้อที่ ๑

กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม มีแนวทางการแก้ไขปัญหาแหล่งอาหารของสัตว์ทะเลอย่างไร ขอทราบรายละเอียด

คำตอบข้อที่ ๑

กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ขอเรียนว่า

๑. จากการลงพื้นที่ของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เพื่อติดตามสถานการณ์หญ้าทะเลเสื่อมโทรมจังหวัดตรัง และกระบี่ ได้กำหนดมาตรการฟื้นฟูหญ้าทะเลเสื่อมโทรม ๓ มาตรการ ได้แก่

๑) กำหนดเขตการใช้ประโยชน์แหล่งหญ้าทะเล

๒) ควบคุมผู้ประกอบการให้ดำเนินการตามมาตรการป้องกันและลดผลกระทบสิ่งแวดล้อมอย่างเข้มข้น

๓) กำหนดขอบเขตแนวหน้าทะเลข้านนอกชายฝั่งทะเล ป้องกันการใช้ประโยชน์พื้นที่แหล่งหญ้าทะเลไม่ให้มีการใช้ประโยชน์อย่างไม่ถูกวิธี

๒. กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม โดยกรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งได้จัดตั้งคณะทำงานแก้ไขปัญหาหญ้าทะเลเสื่อมโทรม เพื่อร่วมกับพิจารณาสถานการณ์แหล่งหญ้าทะเลเสื่อมโทรม จัดทำแผนปฏิบัติการเพื่อติดตามและวิเคราะห์หาสาเหตุของความเสื่อมโทรมของแหล่งหญ้าทะเล และหาแนวทางการแก้ไขปัญหา และการฟื้นฟูหญ้าทะเลเสื่อมโทรม อันจะนำไปสู่การบริหารจัดการทรัพยากรหญ้าทะเลอย่างยั่งยืน โดยมีผู้เชี่ยวชาญจากมหาวิทยาลัย มูลนิธิ ผู้เชี่ยวชาญในพื้นที่ และเครือข่ายประมงพื้นบ้าน เป็นคณะทำงาน

๓. จากการติดตามผลการดำเนินงาน สรุปข้อสำนักฐานของสาเหตุในการเสื่อมโทรมของแหล่งหญ้าทะเลเบื้องต้น ดังนี้

- สาเหตุนำ้ำทะเลลดลงมากกว่าปกตึงถึง ๓๐ - ๔๐ เซนติเมตร ทำให้หญ้าทะเลอ่อนแอจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ
- มีการผึ้งแห้งนานขึ้นในขณะน้ำลง
- มีการเปลี่ยนแปลงสภาพของตะกอนดิน ทำให้หญ้าทะเลเสื่อมโทรมเป็นบริเวณกว้าง

\- สถิติการเสียชีวิตของพะยูนไม่ได้บ่งชี้ถึงอัตราการตายที่เพิ่มขึ้นอย่างชัดเจน คาดว่ามี
การอพยพไปหากินในพื้นที่อื่นที่แหล่งหญ้าทะเลยังสมบูรณ์

\- วางแผนการสำรวจพะยูนในพื้นที่แหล่งหญ้าทะเลให้ครอบคลุมทุกพื้นที่

\- กรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง จัดทำแผนสำรวจติดตามสถานภาพพะยูน
และหญ้าทะเลอย่างต่อเนื่อง

๔. กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม โดยกรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง
ได้จัดทำมาตรการแก้ไขปัญหาหญ้าทะเลเสื่อมโทรม ดังนี้

๔.๑ สำรวจ ประเมิน ติดตามตรวจสอบสถานภาพแหล่งหญ้าทะเลทั่วประเทศ
โดยใช้เทคโนโลยีในการสำรวจ ติดตามสถานภาพ พร้อมทั้งศึกษาวิจัยด้านชีววิทยา กุฏิกาลแพร่
ขยายพันธุ์ของหญ้าทะเลแต่ละชนิด เพื่อบริหารจัดการพื้นที่อนุรักษ์ รวมทั้งการศึกษาเรื่องโรคในหญ้าทะเล
นอกจากนี้ยังศึกษาวิจัยความเชื่อมโยงระหว่างระบบนิเวศหญ้าทะเลและระบบนิเวศทางทะเลอื่น
เพื่อรองรับการกำหนดแนวทางจัดการและฟื้นฟูแหล่งหญ้าทะเลที่เหมาะสม

๔.๒ เผยแพร่ข่าวสารความรู้ความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับหญ้าทะเลสู่ประชาชน
ทุกกลุ่มทุกระดับ

๔.๓ กำหนดขอบเขตแนวหญ้าทะเลด้านนอกชายฝั่งทะเล พายใต้ความร่วมมือของกลุ่มองค์อนุรักษ์
และชุมชนชายฝั่ง โดยวางทุ่นเป็นสัญลักษณ์แสดงพื้นที่แหล่งหญ้าทะเล

๔.๔ จัดเตรียมพื้นที่บ่อหรือนากุ้งร้าง สำหรับอนุบาลและรักษาต้นหญ้าทะเล เพื่อการฟื้นฟู
ในอนาคต
# คำถามข้อที่ ๒

หน่วยงานที่รับผิดชอบในกำกับของกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม มีแผนในการ
อนุรักษ์พะยูนอย่างไร ขอทราบรายละเอียด
## คำตอบข้อที่ ๒

กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ขอเรียนว่า กรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง
มีแผนการสำรวจพะยูนตามแผนพะยูนแห่งชาติ ระยะที่ ๑ (๒๕๖๓ – ๒๕๖๕) และระยะที่ ๒ (๒๕๖๖ – ๒๕๖๘)
ครอบคลุมพื้นที่แหล่งหญ้าทะเลทั้ง ๑๓ แหล่งในประเทศไทย โดยมีสาระสำคัญในการเพิ่มจำนวนพะยูน
อนุรักษ์และลดภัยคุกกามพะยูนและแหล่งที่อยู่อาศัย รวมถึงส่งเสริมการสร้างจิตสำนึกและการมีส่วนร่วม
ของชุมชน โดยการสำรวจพะยูนครั้งล่าสุด เมื่อวันที่ ๒๓ - ๒๘ มีนาคม ๒๕bon โดยวิธีการบินสำรวจ
(Aerial Survey) บริเวณจังหวัดตรัง พบจำนวนพะยูนระหว่าง 86 -121 taw เป็นพะยูนคู่แม่ลูก
อย่างน้อย ๆ cู่ เตาตนุ_107 - _52 taw zingpbwapa yun mii kan kalya dawin fin n kwang mak khin
jak seditikar seiy chiwit xong payun mai dai bengซึถึง attra kan thay thi peim khinoyางzad jeen xosanishฐานkan somsara jupab phap yun in fin nithi kegาะmuk lae kagaleibngldลง jing pen pai dai wamiekaropypaya yansin pyang hlang haizhala lu fin nithiใกลเคียง neoi gak khomul kan somsara phayun brivezen keasruebyoa lae briven keasuskr

พบพระยูนมีจำนวนเพิ่มขึ้น โดยที่กรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง ได้เร่งดำเนินการสำรวจประชากรพระยูในพื้นที่แหล่งหญ้าทะเลของชายฝั่งทะเลอันดามันเพิ่มเติม เพื่อติดตามข้อมูลในภาพรวมของจำนวนประชากรและการแพร่กระจายพระยูทั้งหมด

นอกจากนี้ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ได้มอบหมายให้กรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง และกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช กำหนดแนวทางป้องกันเฝ้าระวังและแก้ไขปัญหา ในพื้นที่การแพร่กระจายของพระยูและแหล่งหญ้าทะเล จำนวน ๑๒ พื้นที่ได้แก่

๑) อ่าวตังเข็น จังหวัดภูเก็ต
๒) อ่าวป่าคลอก จังหวัดภูเก็ต
๓) อ่าวบ้านคลองเคียน จังหวัดพังงา
๔) เกาะหมาก จังหวัดพังงา
๕) ช่องหลาด เกาะยาว จังหวัดพังงา
๖) อ่าวท่าปอม จังหวัดกระบี่

โดยกำหนด ๓ มาตรการ (๑) หากพบเห็นพระยูนบาดเจ็บ หรือตายแจ้งสายด่วน ๑๓๖๒ (๒) ประกาศให้ผู้ประกอบการท่องเที่ยวและประชาชน เดินเรือตามแนวร่องน้ำหลัก และงดเดินเรือในบริเวณแหล่งหญ้าทะเล หรือกรณีจำเป็นให้ใช้ความเร็วไม่เกิน ๓ นอต และไม่เกิน ๒๐ นอต ในพื้นที่ชายฝั่ง (๓) ประชาสัมพันธ์ประชาชนที่ประกอบอาชีพประมงในพื้นที่หญ้าทะเลและแหล่งแพร่กระจายของพระยู และหมั่นตรวจเช็คดูแลเครื่องมือประมง หรือหลีกเลี่ยงทำประมงบริเวณดังกล่าว