# ข้อบัญญัติองค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผา
## เรื่อง การควบคุมการเลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมว
### พ.ศ. ๒๕๖๔

โดยที่เป็นการสมควรตราข้อบัญญัติองค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผา ว่าด้วยการควบคุม
การเลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมว

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๗๑ แห่งพระราชบัญญัติสภาตำบลและองค์การบริหารส่วนตำบล
พ.ศ. ๒๕๓๗ และที่แก้ไขเพิ่มเติม ประกอบมาตรา ๒๙ แห่งพระราชบัญญัติการสาธารณสุข พ.ศ. ๒๕๓๕
และที่แก้ไขเพิ่มเติม องค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผา โดยความเห็นชอบจากสภาองค์การบริหาร
ส่วนตำบลโป่งผาและนายอำเภอแม่สาย จึงตราข้อบัญญัติไว้ ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑ ข้อบัญญัตนี้เรียกว่า "ข้อบัญญัติองค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผา เรื่อง การควบคุม
การเลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมว พ.ศ. ๒๕๖๔"

ข้อ ๒ ข้อบัญญัตนี้ให้ใช้บังคับในเขตองค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผา ตั้งแต่วันถัดจาก
วันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป
#### ข้อ ๓ ในข้อบัญญัตนี้

"การเลี้ยงสุนัขและแมว” หมายความว่า กรรมวิธีหรือวิธีการที่จะดูแลสุนัขและแมว
ให้เจริญเติบโตและมีชีวิตอยู่ได้ในสถานที่เลี้ยงสัตว์หรือสถานที่อื่นใด

“การปล่อยสุนัขและแมว” หมายความว่า การปล่อยสุนัขและแมวในลักษณะ
การปล่อยให้อยู่นอกสถานที่เลี้ยง ตลอดรวมถึงการสละการครอบครองสุนัขและแมว

"สถานที่เลี้ยงสัตว์” หมายความว่า คอกสัตว์ กรงสัตว์ ที่ขังสัตว์ หรือสถานที่ในลักษณะอื่น
ที่ใช้ในการควบคุมสัตว์ที่เลี้ยง ทั้งนี้ ให้มหายความรวมถึงแนวอาณาเขตที่ดินซึ่งใช้ประกอบการเลี้ยงสัตว์
ที่มีพื้นที่ติดกันเป็นพื้นที่เดียว

"เจ้าของสุนัขและแมว” หมายความว่า เจ้าของกรรมสิทธิ์ ผู้ครอบครองสุนัขและแมว
ตลอดรวมถึงผู้เลี้ยง ผู้ให้ที่อยู่อาศัย และผู้ควบคุมสุนัขและแมว ซึ่งเจ้าของกรรมสิทธิ์
หรือสิทธิครอบครองนั้นแล้ว

"ราชการส่วนท้องถิ่น” หมายความว่า องค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผา

"เจ้าพนักงานท้องถิ่น" หมายความว่า นายกองค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผา

"เจ้าพนักงานสารารณสุข" หมายความว่า เจ้าพนักงานซึ่งได้รับการแต่งตั้งจาก
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสารารณสุขให้ปฏิบัติการตามพระราชบัญญัติการสารารณสุข พ.ศ. ๒๕๓๕

ข้อ ๔ เพื่อประโยชน์ในการควบคุมการเลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมว ในเขตองค์การบริหาร
ส่วนตำบลโป่งผา ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นมีอำนาจออกประกาศกำหนดพื้นที่เลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมว
ที่ต้องการควบคุมโดยให้มีมาตรการอย่างหนึ่งอย่างใด

(๑) ให้พื้นที่ต่อไปนี้เป็นเขตห้ามเลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมวด้วยเด็ดขาด ดังนี้

(๑.๑) ที่หรือทางสาธารณะ ซึ่งประชาชนใช้ประโยชน์หรือสัญจรร่วมกัน
(๑.๒) บริเวณใกล้แหล่งน้ำ ซึ่งประชาชนใช้ประโยชน์จากการอุปโภค/บริโภคร่วมกัน
(๑.๓) สถานที่ราชการ ซึ่งอยู่ในการดูแลขององค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผา
(๑.๔) โรงเรียนหรือสถานศึกษา
(๑.๕) หน่วยงานราชการอื่น ๆ ในเขตองค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผา

(๒) ให้พื้นที่ในเขตองค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผา ทั้งหมดเป็นเขตที่การเลี้ยง
หรือปล่อยสุนัขและแมวต้องอยู่ภายใต้มาตรการ ดังนี้

(๒.๑) การขึ้นทะเบียนสุนัขและแมว
(๒.๑.๑) ให้เจ้าของสุนัขและแมวดำเนินการขึ้นทะเบียนสุนัขและแมวทุกด้ว
ที่อยู่ในการครอบครองต่อองค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผา และรับบัตรประจำตัวสุนัขและแมว
หรือสัญลักษณ์หรือวิธีการอื่นใดตามแบบที่องค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผากำหนด
(๒.๑.๒) หากเจ้าของสุนัขและแมวต้องการมอบ สละการครอบครอง
หรือเปลี่ยนแปลงสิทธิ การเป็นเจ้าของให้แก่บุคคลอื่นต้องแจ้งต่อองค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผาภายใน
๑๕ วันนับแต่วันที่ได้ส่งมอบสุนัขและแมวนั้นให้แก่เจ้าของคนใหม่
(๒.๑.๓) การได้มาซึ่งสุนัขและแมวไม่ว่าโดยวิธีใดโดยชอบด้วยกฎหมาย
และอาศัยอยู่ในเขตพื้นที่องค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผา ให้เจ้าของแจ้งการขึ้นทะเบียนสุนัขและแมว
ที่ได้มานั้นภายใน ๑๕ วันนับแต่วันที่ได้รับและมาอยู่ในเขตพื้นที่บัญญัตนี้ใช้งบกับ
(๒.๑.๔) ในกรณีมีสุนัขและแมวกิดใหม่ในเขตพื้นที่ข้อบัญญัตนี้ใช้งบกับ

(๒.๑.๕) กรณีที่เจ้าของนำสุนัขและแมวที่อยู่ในครอบครองย้ายออกนอกเขต
โดยถาวร หรือสุนัขและแมวด้วยลง หรือได้สูญหายไปจากถิ่นที่อยู่ประจำเป็นระยะเวลาเกินกว่า ๓๐ วัน
โดยไม่ทราบข่าวคราวและไม่ปรากฏตัวว่าไปอยู่ที่ไหน เจ้าของสุนัขและแมวต้องดำเนินการแจ้งต่อ
องค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผาทราบทรายภายใน ๑๕ วันนับแต่วันที่เกิดเหตุนั้น หรือครบระยะเวลาที่สูญหายไป
(๒.๒) การป้องกันและควบคุมโรคพิษสุนัขบ้า

(๒.๒.๑) เจ้าของสุนัขและแมวต้องจัดการให้สุนัขและแมวทุกด้วได้รับการฉีดวัคซีน
จากสัตวแพทย์ หรือผู้ที่ได้รับมอบหมายเป็นหนังสือจากสัตวแพทย์ หรือผู้ประกอบการบำบัดโรคลิตร์
โดยการฉีดวัคซีนครั้งแรกเมื่อสุนัขและแมวนั้นมีอายุตั้งแต่สองเดือนขึ้นไปแต่ไม่เกินสี่เดือนและได้รับ
การฉีดวัคซีนครั้งต่อไปตามกำหนดระยะเวลาในใบรับรองการฉีดวัคซีน

(๒.๒.๒) หากเจ้าของสุนัขและแมวพบเห็นอาการ หรือสงสัยว่าสุนัขและแมว
ในครอบครองมีอาการของโรคพิษสุนัขบ้าให้กักสุนัขและแมวนั้นไว้ และแจ้งต่องค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผา
ภายในยี่สิบสี่ชั่วโมงเพื่อประโยชน์ในการควบคุมโรค

(๒.๒.๓) ในกรณีที่เกิดโรคระบาดของโรคพิษสุนัขบ้าในพื้นที่ตามประกาศ
เขตกำหนดโรคระบาดช่วงคราวให้เจ้าของสุนัขและแมวทำการควบคุมสุนัขและแมวไว้ ณ สถานที่เลี้ยง
จนกว่าจะสิ้นระยะเวลาตามประกาศ

(๒.๓) การควบคุมด้านสุขาภิบาลสถานที่เลี้ยง ให้เจ้าของสุนัขและแมวดำเนินการ
ดังนี้

(๒.๓.๑) จัดสถานที่เลี้ยงสุนัขและแมวให้เหมาะสมและดูแลสถานที่เลี้ยง
ให้อสะอาดถูกสุขาลักษณะอยู่เสมอ

(๒.๓.๒) ควบคุมดูแลสุนัขและแมวลมิให้น้อยเหลืองร้อนรำคาญหรือเป็นอันตราย
ต่อผู้อยู่อาศัยใกล้เคียง

(๒.๔) การควบคุมเมื่อนำสุนัขและแมวก่อนออกจากสถานที่เลี้ยง สัตว์ให้เจ้าของสุนัขและแมว
ดำเนินการ ดังนี้

(๒.๔.๑) เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบของเจ้าพนักงานตามกฎหมาย
ภายใต้มาระบบสาธารณสุข เมื่อนำสุนัขและแมวก่อนออกจากสถานที่เลี้ยง สัตว์ให้เจ้าของสนับเสียง และแมวกับรถ

(๒.๔.๒) ต้องจัดการมูลสัตว์หรือของเสียอันเกิดจากสุนัขและแมว
ในสถานที่หรือทางสาธารณะ หรือสถานที่อื่นใดให้ถูกสุขลักษณะโดยทันที

ข้อ ๕ เพื่อประโยชน์ในการรักษาสภาวะความเป็นอยู่ที่เหมาะสมกับการดำรงชีพของประชาชน
ในท้องถิ่นหรือเพื่อป้องกันอันตรายจากเชื้อโรคที่เกิดจากสุนัขและแมวให้พื้นที่ในเขตกองค์การบริหาร
ส่วนตำบลโป่งผาเป็นเขตควบคุมการเลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมว

ข้อ ๖ ห้ามเลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมวบนทางสาธารณะในเขตพื้นที่องค์การบริหาร
ส่วนตำบลโป่งผาซึ่งกระทำการประจำเป็นอาจิณ หรือไม่สนใจควบคุมดูแลจนเป็นที่เข้าใจได้ว่าใช้พื้นที่
บนทางสาธารณะเลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมว

ข้อ ๗ นอกจากการเลี้ยงสัตว์ตามปกติวิสัยแล้ว เจ้าของหรือผู้ครอบครองสุนัขและแมว
จะต้องปฏิบัติ ดังต่อไปนี้

(๑) จัดให้มีสถานที่เลี้ยงสุนัขและแมวที่มั่นคงแข็งแรงตามความเหมาะสม
มีขนาดเพียงพอแก่การดำรงชีพ มีแสงสว่างและระบายอากาศที่เพียงพอ มีระบบการระบายน้ำ
และกำจัดสิ่งปฏิกูลให้ถูกสุขลักษณะ

(๒) รักษาสถานที่เลี้ยงสุนัขและแมวให้สะอาดอยู่เสมอ จัดเก็บสิ่งปฏิกูลให้ถูกสุขลักษณะ
เป็นประจำไม่ปล่อยให้เป็นที่สะสมหมักหมมจนเกิดกลิ่นเหม็นฉันเป็นการรบกวนต่อผู้อยู่อาศัยบริเวณใกล้เคียง

(๓) เมื่อสัตว์ตายลงเจ้าของสัตว์จะต้องกำจัดซากสัตว์และมูลสัตว์ให้ถูกสุขลักษณะ
เพื่อป้องกันมิให้เป็นแหล่งพาหะพันธุ์เมลงหรือสัตว์พาหะนำโรคโดยวิธีการทำจัดนั้นต้องไม่ก่อให้เกิดเหตุรำคาญ
จากกลิ่น ควัน และการปนเปื้อนของแหล่งน้ำ

(๔) จัดให้มีการสร้างเสริมภูมิคุ้มกันโรคในสุนัขและแมวเพื่อป้องกันอันตรายจากเชื้อโรค

(๕) ให้เลี้ยงสุนัขและแมวกลายในสถานที่เลี้ยงสัตว์ของตนไม่ปล่อยให้อยู่นอกสถานที่เลี้ยงสัตว์
โดยปราศจากการควบคุมดูแล กรณีที่เป็นสุนัขและแมวลมีนิสัยดุร้ายจะต้องเลี้ยงภายในบริเวณที่
บุคคลภายนอกเข้าไปไม่ถึงตัวสุนัขและแมวนั้นหรืออยู่ในกรงหรือล่ามไว้หรือใส่ตะกร้อครอบปาก
และมีป้ายเตือนให้ระมัดระวังโดยชัดเจน

(๖) ไม่นำสุนัขและแมวดอกมาจากสถานที่เลี้ยง สัตว์ของตน เว้นแต่เพื่อการเคลื่อนย้าย
และได้ปฏิบัติตามคำสั่งของเจ้าพนักงานท้องถิ่น

(๗) ควบคุมดูแลสนับเสียงและแมวของตนเมื่อให้เกิดอันตรายหรือเป็นเหตุร้ายแรงแก่ผู้อื่น
หรือกระทำการทำลายหรือเกิดมลพิษต่อสิ่งแวดล้อม

(๘) ปฏิบัติการอื่นใดตามที่เจ้าพนักงานสาธารณสุขหรือเจ้าพนักงานท้องถิ่นมีคำสั่ง
หรือคำแนะนำ

ข้อ ๘ ในกรณีที่มีเหตุฉุกเฉินควรสงสัยได้ว่าสุนัขและแมวที่เลี้ยงนั้นเป็นโรคอันอาจจะเป็นอันตราย
แก่สุขภาพของบุคคลทั่วไปให้เจ้าของหรือผู้ครอบครองสุนัขและแมวทำการแยกหรือกักสัตว์นั้นไว้ต่างหาก
และดำเนินการแจ้งให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นหรือเจ้าพนักงานสาธารณสุขทราบโดยไม่ชักช้าและปฏิบัติ
ตามคำแนะนำจากสัตวแพทย์ของหน่วยงานราชการอย่างเคร่งครัด

ข้อ ๙ ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นมีอำนาจกำหนดการเลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมวหรือห้ามเลี้ยง
หรือปล่อยสุนัขและแมวเฉพาะในเขตควบคุมหรือเขตท้องที่ใดท้องที่หนึ่งหรือเต็มพื้นที่ในเขตกองค์บริหาร
ส่วนตำบลโป่งผา

ความในวรรคนี้ไม่ใช่บังคับแก่การปล่อยสุนัขและแมวเพื่อการกุศลตามประเพณี

ข้อ ๑๐ ในกรณีที่เจ้าพนักงานท้องถิ่น พนักงานเจ้าหน้าที่ เจ้าพนักงานสาธารณสุขพบสัตว์
ในที่หรือทางสาธารณะ ซึ่งอยู่ในเขตองค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผา หรือเขตควบคุมการเลี้ยง
หรือปล่อยสุนัขและแมวโดยไม่ปรากฏเจ้าของหรือผู้ครอบครอง ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นหรือผู้ได้รับมอบหมาย
จากเจ้าพนักงานท้องถิ่นมีอำนาจจับสัตว์และนำสัตว์ไปกักบริเวณในสถานที่ซึ่งเจ้าพนักงานท้องถิ่น
จัดไว้เป็นเวลาอย่างน้อยสามสิบวัน หรือกรณีสุนัขและแมวนั้นอาจเป็นอันตรายต่อประชาชนอันปรากฏแน่นชัด
ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นมีอำนาจทำลายหรือจัดการตามที่เห็นสมควร

ความตามวรรคนี้ปรากฏว่าระหว่างการจับสุนัขและแมวกะเกิดอุบัติเหตุแก่สุนัขและแมว
ที่ได้วิงหนีจนได้รับบาดเจ็บหรือตาย โดยพฤติการณ์ปรากฏชัดว่ามิได้เกิดจากความประมาทร่อง
เจ้าพนักงานท้องถิ่น องค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผาไม่ต้องรับผิดต่อความเสียหายที่เกิดขึ้น

ถ้าความเสียหายนี้เกิดขึ้นแก่บุคคลที่สาม ไม่กระทบสถิติเรียกร้องของบุคคลที่สาม
ในการที่จะใช้สถิติเรียกร้องความเสียหายที่เกิดขึ้นคริงจากบุคคลหรือนำรายละเอียดของบุคคลที่จะต้องรับผิดชอบ

ข้อ ๑๑ เพื่อให้ปฏิบัติการเป็นไปตามข้อบัญญัตินี้ เจ้าพนักงานท้องถิ่นมีอำนาจหน้าที่
ดังต่อไปนี้

(๑) มีหนังสือเรียกบุคคลใด ๆ มาให้ถ้อยคำหรือแจ้งข้อเท็จจริง หรือทำคำชี้แจงเป็นหนังสือ

(๒) เข้าไปในอาคารหรือสถานที่ใด ๆ ในเวลาระหว่างพระอาทิตย์ขึ้นและพระอาทิตย์ตก
หรือในเวลาทำการเพื่อตรวจสอบหรือควบคุมให้เป็นไปตามข้อบัญญัติของท้องถิ่น ในการนี้ให้มีอำนาจสอบถาม
ข้อเท็จจริงหรือเรียกหนังสือรับรองการแจ้งหรือหลักฐานที่เกี่ยวข้องจากเจ้าของหรือผู้ครอบครองสุนัขและแมวนั้น
(๓) แนะนำให้เจ้าของหรือผู้ครอบครองสุนัขและแมวที่ได้ขึ้นทะเบียนแล้วหรือที่ยังมิได้
ขึ้นทะเบียนปฏิบัติให้ถูกต้องตามข้อบัญญัตนี้ภายในระยะเวลาตามสมควรแต่ต้องไม่น้อยกว่าเจ็ดวัน
(๔) ยึดหรืออายัดสุนัขและแมวที่อาจก่อให้เกิดอันตรายต่อสุขภาพของประชาชน
เพื่อประโยชน์ในการดำเนินคดีหรือเพื่อนำไปทำลายในกรณีจำเป็น
(๕) เก็บหรือนำสินค้าหรือสิ่งของใด ๆ ที่สงสัยว่าจะไม่ถูกสุขลักษณะหรือจะก่อให้เกิด
เหตุรำคาญปริมาณตามสมควรเพื่อเป็นตัวอย่างในการตรวจสอบตามความจำเป็นได้โดยไม่ต้องใช้ราคา
(๖) ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นมีอำนาจแต่งตั้งข้าราชการหรือพนักงานส่วนท้องถิ่น
เพื่อให้ปฏิบัติหน้าที่ตาม
วรรคหนึ่งในเขตอำนาจขององค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผาในเรื่องใดหรือทุกเรื่องก็ได้
ในการปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าพนักงานท้องถิ่นหรือผู้ซึ่งได้รับแต่งตั้งจากเจ้าพนักงานท้องถิ่นจะต้องแสดงบัตร
ประจำตัวข้าราชการหรือพนักงานราชการหรือหลักฐานแต่งตั้งจากเจ้าพนักงานท้องถิ่นเพื่อให้ปฏิบัติหน้าที่
ต่อนุคคลที่เกี่ยวข้องในขณะปฏิบัติหน้าที่ด้วยและให้บุคคลซึ่งเกี่ยวข้องอำนวยความสะดวกตามสมควร

ข้อ ๑๒ ในกรณีที่เจ้าพนักงานท้องถิ่นพบหรือได้รับแจ้งว่ามีสุนัขและแมวที่เป็นโรคพิษสุนัขบ้า
หรือโรคติดต่ออันอาจเป็นอันตรายต่อประชาชนให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นมีอำนาจทำลายหรือจัดการ
ตามที่เห็นสมควรได้

ข้อ ๑๓ ผู้ใดฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตามข้อบัญญัตนี้ ต้องระวางโทษตามพระราชบัญญัติการสาธารณสุข
พ.ศ. ๒๕๓๕ และที่เพิ่มเติมแก้ไข

ข้อ ๑๔ ให้นายกองค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผาเป็นผู้รักษาการให้เป็นไปตามข้อบัญญัตนี้
และให้มีอำนาจออกระเบียบ ประกาศ หรือคำสั่ง เพื่อปฏิบัติการให้เป็นไปตามข้อบัญญัตนี้
ประกาศ ณ วันที่ ๑๐ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๖๔
เกียรติยศ เลิศณวรรณ์
ปลัดองค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผา ปฏิบัติหน้าที่
นายกองค์การบริหารส่วนตำบลโป่งผา