# กระทู้ถามที่ ๐๐๓ (ร.)

## เรื่อง ปัญหาหมลพิษทางอากาศและฝุ่นละอองขนาดเล็ก (PM 2.5)
จากการเผาอ้อยเข้าโรงงานผลิตน้ำตาล
กราบเรียน ประธานวุฒิสภา

ข้าพเจ้าขอตั้งกระทู้ถาม ตามรัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม ดังต่อไปนี้
จากปัญหาฝุ่นละอองขนาดเล็ก (PM 2.5) ในหลายพื้นที่ของประเทศที่มีต่อเนื่องมาอย่างนาน โดยในช่วงเดือนธันวาคมถึงเดือนเมษายนของทุกปีจะเป็นช่วงฤดูเก็บเกี่ยวอ้อยเข้าโรงงานน้ำตาล ทั่วประเทศในปัจจุบันเกษตรชาวไร่อ้อยยังคงใช้การเผาไร้อ้อยก่อนการเก็บเกี่ยวเพื่อให้สามารถเข้าทำการเก็บเกี่ยวอ้อยเพื่อส่งขายโรงงานได้สะดวกและรวดเร็วมากขึ้น อีกทั้งในช่วงระยะเวลา ๒ ถึง ๓ ปีที่ผ่านมา ได้มีการเผาอ้อยก่อนตัดส่งเข้าที่โรงงานน้ำตาลเป็นจำนวนมาก ซึ่งเป็นสาเหตุสำคัญของการหนึ่งของการเกิดฝุ่น PM 2.5 โดยเฉพาะอย่างยิ่งในจังหวัดนครสวรรค์ จังหวัดอุทัยธานี จังหวัดกำแพงเพชร จังหวัดพิจิตร และจังหวัดเพชรบูรณ์ซึ่งเป็นพื้นที่ที่ประชาชนส่วนใหญ่ประกอบอาชีพเกษตรกรรมทำการปลูกอ้อยเป็นจำนวนมาก ประกอบกับรัฐบาลได้รณรงค์ไม่ให้มีการเผาอ้อยโดยมีงบประมาณสนับสนุนปีละประมาณ ๘ พันล้านบาท และเมื่อวันที่ ๒๖ ธันวาคม ๒๕๖๖ ได้มีการจ่ายเงินสนับสนุนให้กับเกษตรกรชาวไร่อ้อยไปแล้ว แต่ไม่ทำให้ปัญหาฝุ่น PM 2.5 จากการเผาอ้อยลดลงเลย เนื่องจากบริษัทและโรงงานผู้ผลิตนำตาลทยังคงรับซื้ออ้อยเผาเข้าโรงงานโดยไม่รับผิดชอบต่อประชาชน ทำให้ประชาชนได้รับความเดือดร้อนจากฝุ่น PM 2.5 เป็นอย่างมาก

ทั้งนี้ สืบเนื่องจากรัฐบาลที่ผ่านมา (รัฐบาลพลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา) ได้มีมติว่าการประกอบการกิจการโรงงานน้ำตาลที่ทำอ้อยสดเข้าโรงงานโดยการเผาอ้อยต้องเป็นศูนย์อย่างไรก็ตาม กรณี การเผาอ้อย ซึ่งก่อให้เกิดฝุ่น PM 2.5 นี้ ก็ยังไม่เห็นมาตรการที่ชัดเจนของรัฐบาลในการป้องกันและแก้ไขปัญหาดังกล่าวประชาชนทำได้เพียงสวมหน้ากากอนามัยป้องกัน ส่วนเกษตรกรชาวไร่อ้อย ก็ไม่มีทางเลือกในการเก็บเกี่ยวผลผลิตและต้องตกเป็นจำเลย ดังนั้น รัฐบาลจึงต้องมีมาตรการในการกำกับดูแลโรงงานผู้ผลิตอย่างเคร่งครัด อีกทั้งยังต้องมีการพัฒนาและปรับปรุงเครื่องจักรกลรถตัดอ้อย รถไถ เพื่อปรับปรุงดิน นอกจากนี้ เห็นควรให้มีการจัดตั้งกองทุนหรือสหกรณ์สำหรับเครื่องจักรกล เครื่องมือเพื่อการเกษตร เพื่อให้เกษตรกรมาระบายเงินเหล่านี้สามารถนำไปใช้ซื้อมูลค่าเครื่องจักรกลสำหรับนำมาตัดอ้อยได้ เพื่อลดภาระการทำลายแผนบริหารจัดการไร้อ้อยให้เป็นไปอย่างมีระบบตลอดจน

ต้องมีการนำเทคโนโลยีสมัยใหม่มาใช้เพื่อช่วยแก้ปัญหา เนื่องจากการเผาอ้อยถือเป็นปัญหาสำคัญของการผลิตอ้อยและน้ำตาลทรายที่ส่งผลกระทบต่อผลผลิตอ้อย ทั้งปริมาณและคุณภาพ จึงขอเรียนถามว่า

๑. รัฐบาลจะมีมติให้การเผาอ้อยเข้าโรงงานน้ำตาลต้องเป็นศูนย์ดังเช่นรัฐบาลที่ผ่านมาหรือไม่อย่างไร เนื่องจากข้อมูลในขณะนี้พบว่ามีการเผาอ้อยเข้าโรงงานเพื่อการผลิตไปแล้วกว่าร้อยละ ๒๗

๒. รัฐบาลมีมาตรการในการกำกับดูแลบริษัทและโรงงานผู้ผลิตน้ำตาลทรายไม่ให้รับซื้ออ้อยเผาเข้าโรงงาน รวมทั้งจะมีมาตรการในการสั่งปิดโรงงานที่ยังคงรับซื้ออ้อยเผาเข้าโรงงานหรือไม่อย่างไร

๓. รัฐบาลมีแนวคิดในการจัดตั้งกองทุนหรือสหกรณ์สำหรับจัดซื้อเครื่องจักรกลเครื่องมือเพื่อการเกษตร เพื่อให้เกษตรกรสามารถเข้าถึงแหล่งเงินทุน และสามารถจัดซื้อเครื่องจักรกลที่นำมาตัดอ้อยได้ตลอดจนจะมีการรณรงค์ส่งเสริมให้มีการนำเครื่องจักรกลมาใช้ในการตัดอ้อยเพื่อช่วยลดปริมาณการเผาอ้อยหรือไม่อย่างไร

ขอให้ตอบในราชกิจจานุเบกษา

ขอแสดงความนับถืออย่างยิ่ง
ว่าที่ร้อยตรี วงศ์สยาม เพ็งพานิชภักดี
สมาชิกวุฒิสภา

# คำตอบกระทู้ถามที่ ๐๐๓ (ร.)

ของ ว่าที่ร้อยตรี วงศ์สยาม เพ็งพาณิชภักดี สมาชิกวุฒิสภา
เรื่อง ปัญหาหมลพิษทางอากาศและฝุ่นละอองขนาดเล็ก (PM 2.5) จากการเผาอ้อยเข้าโรงงานผลิตน้ำตาล

ดิฉัน นางสาวพิมพ์ภัทรา วิชัยกุล รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม ขอตอบกระทู้ถาม
เรื่อง ปัญหาหมลพิษทางอากาศและฝุ่นละอองขนาดเล็ก (PM 2.5) จากการเผาอ้อยเข้าโรงงานผลิตน้ำตาล
ของท่านสมาชิกผู้มีเกียรติ ดังนี้
## คำถามข้อที่ ๑

รัฐบาลจะมีมติให้การเผาอ้อยเข้าโรงงานน้ำตาลด้องเป็นศูนย์ดังเช่นรัฐบาลที่ผ่านมาหรือไม่
อย่างไร เนื่องจากข้อมูลในขณะนี้พบว่ามีการเผาอ้อยเข้าโรงงานเพื่อการผลิตไปแล้วกว่าร้อยละ ๒๗
## คำตอบข้อที่ ๑

กระทรวงอุตสาหกรรม ขอเรียนว่า การผลักดันในการแก้ไขปัญหา PM 2.5 ที่มีความครอบคลุม
ในหลากหลายมิติ มุ่งเน้นให้เกิดการบูรณาการทั้งกลุ่มผู้ประกอบการ เกษตรกรชาวไร่อ้อย และโรงงาน
อุตสาหกรรม โดยมีเป้าหมาย คือ “ปรับเปลี่ยนาุตสาหกรรมสู่วิถีใหม่” พึ่อมสร้างอุตสาหกรรมที่ยั่งยืน
เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม ไม่ก่อมลพิษที่ก่อผลกระทบต่อชุมชนและสังคม ควบคู่กับการสร้างความเข้มแข็ง
และกระจายรายได้สู่ชุมชน" โดยมีการดำเนินการเพื่อส่งเสริมและกำกับดูแลเพื่อลดการเผาอ้อย
ปรับเปลี่ยนวิธีการบริหารจัดการและส่งเสริมการปรับเปลี่ยนอย่างเป็นรูปธรรม พึ่รมั่งให้การสนับสนุน
แก่เกษตรกรชาวไร่อ้อยที่ไม่เผาอ้อยก่อนและหลังการเก็บเกี่ยว และผลักดันให้เกษตรกรชาวไร่อ้อย
มีรายได้เพิ่มจากการตัดอ้อยสด ดังนี้
<table>
| มาตรการเดิมและต่อเนื่อง | มาตรการใหม่ |
| --- | --- |
| **มาตรการเดิมและต่อเนื่อง** | **มาตรการใหม่** |
| - อ. ส่วนราชการเกี่ยวกับสารเคมี | - ก. สภาประมวลกฎหมาย |
| - สภาพแวดล้อม | - สภาพเศรษฐกิจ |
| - สภาพสังคม | - สภาพเทคโนโลยี |
| **มาตรการใหม่** | **มาตรการเดิมและต่อเนื่อง** |
| - ก. สภาประมวลกฎหมาย | - อ. ส่วนราชการเกี่ยวกับสารเคมี |
| - สภาพเศรษฐกิจ | - สภาพสังคม |
| - สภาพเทคโนโลยี | - สภาพกายภาพ |
</table>

| มาตรการเดิมและต่อเนื่อง | มาตรการใหม่ |
| --- | --- |
| ๓. หักเงินช่วยไร้อ้อยที่ส่งอ้อยไฟไหม้เข้าโรงงานในอัตรา ตันละ ๓๐ บาท และจัดสรรเงินที่หักดังกล่าวโดยเฉลี่ย คืนให้แก่ชาวไร้อ้อยที่ตัดอ้อยสดคุณภาพดีในโรงงาน ดังกล่าว | ๓. ร่วมมือกับธนาคารพาณิชย์ (ธนาคารกรุงไทยและธนาคารไทยพาณิชย์) ในกรณีสนับสนุนเงินทุนใน (๑) ส่วนต้นน้ำให้แก่ เกษตรกรชาวไร้อ้อย และผู้ประกอบการรับจ้างการผลิต และ การเก็บเกี่ยวอ้อยเข้าสู่โรงงานน้ำตาล (๒) ส่วนกลางน้ำ คือ การสนับสนุนเงินทุนให้แก่โรงงานน้ำตาล และ (๓) ส่วนปลายน้ำ คือผู้ประกอบการโรงไฟฟ้าซึ่งมาลงทุนซื้อเช่าจากบ้านและยอดอ้อย รวมทั้งผู้ประกอบการที่นำเศษซากวัสดุเหลือใช้จากระบบ อุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาลทรายไปสู่การสร้างมูลค่าเพิ่ม |
| ๔. จัดหาเครื่องสายใบอ้อยจำนวน ๒๘๘ เครื่องให้ เกษตรกรชาวไร้อ้อยยืมไปใช้งานในก่อนการเก็บเกี่ยว อ้อยสด และในปี ๒๕๖๘ จะจัดหาเพิ่มอีก ๑๖๐ เครื่อง | ๔. พลิกดันนโยบายการตัดอ้อยสดลดการเผาอ้อยเพื่อ ลดปัญหาฝุ่น PM 2.5 ผ่านทางคณะอนุกรรมการอ้อยระดับ ท้องถิ่น จำนวน ๒๙ เขต และคณะอนุกรรมการบริหารส่วน ท้องถิ่น จำนวน ๒๙ เขต |
| ๕. การรับซื้อบำอี้อย่างเพื่อเพิ่มรายได้ให้เกษตรกรชาวไร้อ้อย และลดภาระเผาใบอ้อยหลังตัด | ๕. ธรณรงค์ ประชาสัมพันธ์ และกระตุ้นเตือนให้เกิด การรับรู้ ข้อเสียของการเผาอ้อยก่อนการเก็บเกี่ยว และร่วมกันเฝ้าระวัง การเผาอ้อยของเกษตรกรชาวไร้อ้อย |

**ทั้งนี้** โดยมีการติดตามสถานการณ์ผลผลิตอ้อยเข้าหีบและเฝ้าระวังการเผาอ้อย กุดูการผลิต
ปี ๒๕๖๖/๒๕๖๗ นับตั้งแต่เปิดเทียบวันที่ 10 ธันวาคม 2566 กึงวันที่ 17 เมษายน 2567 เป็นระยะเวลาเวลา
(ร้อยละ 70.36) เปอร์เซ็นความช่วยเหลือ (%) มีปริมาณอ้อยเข้าหีบวันที่
(ร้อยละ)

รายงานของสถานการณ์ผลผลิตของเข้าหีบและเฝ้าระวังการเผา
(ร้อยละ)

(ร้อยละ)

(ร้อยละ)

(ร้อยละ)

(ร้อยละ)

(ร้อยละ)

(ร้อยละ)

(ร้อยละ)

(ร้อยละ)

(ร้อยละ)

(ร้อยละ)

(ร้อยละ)

(ร้อยละ)

(ร้อยละ)

(ร้อยละ)

### กราฟแสดงปริมาณของเข้าหีบและปริมาณของงานที่จะนำไปทำเป็นปุ๋ยหมักในประเทศไทย
#### กราฟแสดงปริมาณของเข้าหีบและปริมาณของงานที่จะนำไปทำเป็นปุ๋ยหมักในประเทศไทย

๒. นำพระราชบัญญัติโรงงาน พ.ศ. ๒๕๓๕ มาตรา ๓๒ (๒) ร่วมกับพระราชบัญญัติ
อ้อยและน้ำตาลทราย พ.ศ. ๒๕๒๗ และแก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๖๕ ในการกำหนดชนิด
คุณภาพ และแหล่งที่มาของวัตถุดิบที่ใช้ในการผลิตน้ำตาลและผลิตภัณฑ์อื่น ๆ

คำถามข้อที่ ๓
รัฐบาลมีแนวคิดในการจัดตั้งกองทุนหรือสหกรณ์สำหรับจัดซื้อเครื่องจักรกล เครื่องมือ
เพื่อการเกษตร เพื่อให้เกษตรกรสามารถเข้าถึงแหล่งเงินทุน และสามารถจัดซื้อเครื่องจักรกลที่นำมา
ตัดอ้อยได้ ตลอดจนจะมีการรณรงค์ส่งเสริมให้มีการนำเครื่องจักรกลมาใช้ในการตัดอ้อยเพื่อช่วย
ลดปริมาณการเผาอ้อยหรือไม่ อย่างไร

คำตอบข้อที่ ๓
กระทรวงอุตสาหกรรมไดดำเนินมาตรการต่าง ๆ เพื่อส่งเสริมและกำกับดูแลให้เกษตรกร
ชาวไร่อ้อย โรงงานน้ำตาลเข้าถึงแหล่งเงินทุนและส่งเสริมให้นำเครื่องจักรกลการเกษตรมาใช้ในการตัดอ้อย
เพื่อลดการเผาอ้อย พร้อมทั้งให้การสนับสนุนแก่เกษตรกรชาวไร่อ้อยที่ไม่เผาอ้อยก่อนและหลังการเก็บเกี่ยว
ดังนี้

1\. กระทรวงอุตสาหกรรม ร่วมกับ ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตรส่งเสริม
สนับสนุนให้เกษตรกรชาวไร่อ้อยเข้าถึงแหล่งเงินทุนดอกเบี้ยต่ำให้สามารถจัดซื้อเครื่องจักรกลการเกษตร
มาใช้ในไร่อ้อย เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตอ้อยและแก้ไขปัญหาฝุ่นละอองขนาดเล็ก (PM 2.5)
ตั้งแต่ปี ๒๕๕๙ - ปี ๒๕๖๗ ผู้กู้จ่ายดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ ๒ ต่อปี รัฐบาลชดเชยร้อยละ ๓ ต่อปี
และธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร รับภาระส่วนที่เหลือ มียอดปล่อยสินเชื่อ ในวันที่
29 กุมภาพันธ์ 2567 รวมทั้งสิ้น 4,398 สัญญา วงเงินรวม 10,412.58 บาทบาท ดังนี้

- ปี 2559 – 2561 วงเงินปีละ = บาทบาท +ยอดปล่อยสินเชื่อ บาทบาท
1,651 สัญญา + บาทบาท +ยอดปล่อยสินเชื่อ บาทบาท
- + บาทบาท -
- บาทบาท -
- บาทบาท -
- บาทบาท -