กระทู้ถามที่ ๓๐๐ ร.

เรื่อง ความคุ้มค่าในการใช้งบประมาณแผ่นดินเพื่อการศึกษา วิจัยและพัฒนา
กราบเรียน ประธานสภาผู้แทนราษฎร

ข้าพเจ้าขอตั้งกระทู้ถาม ถามรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม ดังต่อไปนี้

ประเทศไทยกำลังเผชิญความท้าทายหลายด้าน จึงมีความจำเป็นต้องนำความรู้จากการวิจัยและนวัตกรรมมาช่วยแก้ไขปัญหา ยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชน ขจัดความยากจนและลดความเหลื่อมล้ำทางสังคม เพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของผู้ประกอบการในประเทศ แก้ไขปัญหามลพิษและสิ่งแวดล้อมที่เกิดขึ้น โดยมีองค์ประกอบ คือ เป็นงานวิจัยที่ไม่เคยมีใครทำมาก่อน และสามารถเพิ่มพูนความรู้ และการแก้ไขปัญหาที่ไม่สามารถเห็นได้ชัดแจ้งล่วงหน้า ซึ่งปัจจุบันรัฐบาลไทยให้งบประมาณสนับสนุนการทำวิจัยประมาณหมื่นล้านบาทต่อปี แต่การนำงานวิจัยต่าง ๆ ไปใช้ประโยชน์ได้จริงนั้นน้อยมาก หลายคนอาจมองว่าผลลัพธ์ที่ได้จากการวิจัยนั้นไม่คุ้มค่ากับงบประมาณแผ่นดินที่ได้รับจัดสรร เพราะที่ผ่านมาผู้วิจัยส่วนใหญ่สนใจแต่เงินทุนวิจัย และวิจัยตามความสนใจของตนเองเท่านั้น โดยลืมไปว่ายังมีส่วนประกอบอื่น ๆ ที่จะทำให้การวิจัยพัฒนาสร้างผลลัพธ์ได้จริงกับสังคมดังนั้น กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ควรติดตามประเมินผลงานวิจัยของหน่วยงานราชการหรือภาคเอกชนว่าดำเนินงานวิจัยไปปฏิบัติแล้วมีผลสัมฤทธิ์เป็นอย่างไร เพื่อที่จะสามารถนำไปปรับปรุงแก้ไขและพัฒนาให้ดียิ่งขึ้น เพื่อลดความซ้ำซ้อนของงานวิจัย สามารถทำงานวิจัยไปปรับใช้ได้จริง มีความเหมาะสมและความคุ้มค่ากับงบประมาณที่ได้รับจัดสรร จึงขอเรียนถามว่า

๑. กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม มีการติดตามตรวจสอบว่าผู้ทำวิจัยนำเงินที่ได้รับไปทำการวิจัยให้บรรลุผลสำเร็จอ้างมีประสิทธิภาพ ประสิทธิผล และมีการประเมินผลความคุ้มค่าหรือไม่ อ้างไร ขอทราบรายละเอียด

๒. กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม มีการสร้างงานวิจัยและนวัตกรรมที่สามารถใช้อประโยชน์เชิงพาณิชย์ได้จริงและเพิ่มขีดความสามารถของการผลิตและบริการบนฐานของการพึ่งพาตนเองแบบยั่งยืน การใช้แก้วิกฤตเศรษฐกิจและการฟื้นฟูเศรษฐกิจ

อย่างมีนัยสำคัญ และสร้างขีดความสามารถทางเทคโนโลยีรองรับการดำรงชีวิตในวิถีใหม่ (New Normal)
หรือไม่ อย่างไร ขอทราบรายละเอียด
ขอให้ตอบในราชกิจจานุเบกษา

ขอแสดงความนับถืออย่างยิ่ง
สฤษฎ์พงษ์ เกี่ยวข้อง
สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคภูมิใจไทย
จังหวัดกระบี่

คำตอบกระทู้ถามที่ ๓๐๐ ร.

ของ นายสฤษฎ์พงษ์ เกี่ยวข้อง สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคภูมิใจไทย จังหวัดกระบี่
เรื่อง ความคุ้มค่าในการใช้งบประมาณแผ่นดินเพื่อการศึกษา วิจัยและพัฒนา

ข้าพเจ้า นางสาวศุภมาส อิศรภักดี รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์
วิจัยและนวัตกรรม ขอตอบกระทู้ถามของท่านสมาชิกผู้มีเกียรติ กรณีความคุ้มค่าในการใช้งบประมาณ
แผ่นดินเพื่อการศึกษา วิจัยและพัฒนา ดังนี้

คำตอบข้อ ๑

กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ขอเรียนว่ามีการติดตามตรวจสอบ
ว่าผู้ทำวิจัยนำเงินที่ได้รับไปทำการวิจัยให้บรรลุผลสำเร็จอย่างมีประสิทธิภาพ ประสิทธิผล และมีการ
ประเมินผลความคุ้มค่า ดังนี้

ในการขับเคลื่อนการทำงานด้านวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมของประเทศ สภานโยบาย
การอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ทำหน้าที่กำกับทิศทางการทำงานของสถาบันอุดมศึกษา
และหน่วยงานในระบบวิจัยและนวัตกรรม และในการขับเคลื่อนนโยบายไปสู่การปฏิบัติ คณะกรรมการ
ส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (กสว.) ทำหน้าที่บริหารกองทุนส่งเสริมวิทยาศาสตร์
วิจัยและนวัตกรรม ซึ่งได้รับจัดสรรงบประมาณจากรัฐบาลปีละประมาณ ๑๕,๐๐๐ - ๒๐,๐๐๐ บาท
จัดสรรงบประมาณดังกล่าวให้กับหน่วยบริหารจัดการทุน (Program Management Unit: PMU)
ซึ่งได้รับมอบหมายให้รับผิดชอบการจัดสรรงบประมาณโดยตรงให้กับหน่วยงานในระบบทะเวียและนวัตกรรม
ตามพันธกิจของหน่วยงาน โดยในการติดตามและประเมินผล สภานโยบายการอุดมศึกษาฯ มีการแต่งตั้ง
คณะกรรมการติดตามและประเมินผลการสนับสนุนวิทยาศาสตร์ การวิจัยและนวัตกรรม ตามนัยมาตรฐาน พ.ศ. ๒๕๖๒
แห่งพระราชบัญญัติตามนโยบายการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๖๒
ซึ่งประกอบไปด้วยผู้ทรงคุณวุฒิที่มีความรู้และประสบการณ์สูงด้านการประเมินผลงานวิจัยและนวัตกรรม
ด้านวิทยาศาสตร์เทคโนโลยี ด้านสังคมศาสตร์และด้านมนุษยศาสตร์ และผู้แทนกระทรวง
และหน่วยงานสำคัญต่าง ๆ เพื่อทำหน้าที่ติดตาม ตรวจสอบ และประเมินผลงานวิจัยและนวัตกรรม
ที่ได้รับการสนับสนุนจากกองทุนส่งเสริมวิทยาศาสตร์/วิจัยและนวัตกรรม โดยมี สำนักงานคณะกรรมการ
ส่งเสริมวิทยาศาสตร์/วิชัยและนวกธรรม (สกว.) และสำนักงานสถานโยบายการอุดมศึกษา /vithyasastrr>
(PMUs) เพื่อติดตามและประเมินผลการดำเนินงานทั้งในระดับแผนงานและโครงการอย่างต่อเนื่อง
โดยได้มีการจัดระบบและการบนารายละเอียดตามประเมินผลอย่างชัดเจน เพื่อให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

ทั้งนี้ จาก “การประเมินผลลัพธ์และผลกระทบของแผนงานวิจัยและนวัตกรรมขนาดใหญ่ (งบประมาณเกิน ๑๐๐ ล้านบาท) ที่ได้รับงบประมาณปี ๒๕๖๓” จำนวน ๗ แผนงาน ในปี ๒๕๖๕ ซึ่งผลการประเมินมีอัตราส่วนระหว่างผลประโยชน์ที่เกิดขึ้นจากการใช้ผลงานวิจัยต่อต้นทุนวิจัย (Benefit Cost Ratio หรือ BCR ใน Impact Evaluation) ในระดับแผนงานระหว่าง ๑.๑๒ - ๑๐.๒๔ เท่า หรือเป็นค่าเฉลี่ย ๒.๙๘ เท่า และในปี ๒๕๖๖ ได้ดำเนินการ “การประเมินผลลัพธ์และผลกระทบของแผนงานวิจัยและนวัตกรรมขนาดใหญ่ (งบประมาณเกิน ๑๐๐ ล้านบาท) ที่ได้รับงบประมาณปี ๒๕bon-taoban”* ออยางต่อเนื่อง จำนวน ๑๘ แผนงาน ซึ่งคาดว่าผลการประเมินจะแล้วเสร็จในช่วงเดือน สิงหาคม ๒๕bon และในปี ๒bon เป็นต้นไป มีกำหนดให้หน่วยบริหารจัดการทุน (PMUs) และหน่วยรับงบประมาณเพื่อสนับสนุนงานมูลฐาน (Fundamental Fund) ดำเนินการ “การประเมินผลลัพธ์และผลกระทบของแผนงานวิจัยและนวัตกรรมที่มีงบประมาณน้อยกว่า ๑๐٠ ล้านบาท)” โดยหน่วยงานที่รับงบประมาณเพื่อสนับสนุนงานมูลฐาน (Fundamental Fund or FF) ก็เป็นสถาบันอุดมศึกษา จำนวน 73แห่ง จะเริ่มดำเนินการในปี พ.ศ.25bon และหน่วยงานในระดับกรม/กองจำนวน

นอกจากนี้ การติดตามและประเมินผลงานวิจัยรายโครงการจะมีการดำเนินงานดังนี้

1\. มีการติดตามประเมินผลงานการวิจัยและประเมินการใช้จ่ายงบประมาณ โดยมีระบบการบริหารและติดตามทั้งการใช้จ่ายงบประมาณและผลการดำเนินงานโดยผ่านระบบข้อมูลสารสนเทศการวิจัยและนวัตกรรม (National Research and Innovation Information System: NRIS) ทำให้สามารถติดตามผลการใช้จ่ายงบประมาณและผลการดำเนินงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ การติดตามและประเมินผลโดยผู้ทรงคุณวุฒิ

2\. มีเครื่องมือ (NRIS)ในการติดตามผลผลิต ผลลัพธ์ และผลกระทบทะราคารนำผลงานวิจัยและนวัตกรรมไปใช้ประโยชน์

3\. )ผลลัพธ์และผลกระทบทะราคารวิจัยจะเกิดขึ้นหลังจากโครงการวิจัยเสร็จสิ้นและถูกนำไปใช้ซึ่งที่ผ่านมาได้มีการประเมินผลสำเร็จในภาพรวมและรายกลุ่ม เพื่อให้เห็นความคุ้มค่าของการลงทุนด้านการวิจัยและนวัตกรรม ซึ่งผลการประเมินจะนำไปสู่ข้อเสนอแนะเชิงนโยบายต่อผู้บริหารและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องนำไปใช้ในการตัดสินใจ และกำหนดแผนในการดำเนินงานในระยะต่อไป

คำตอบข้อ

กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม มีเป้าหมายยุ่งเน้นให้เกิดการใช้ประโยชน์จากงานวิจัยและนวัตกรรมเชิงพาณิชย์ทั้งในระดับอุตสาหกรรมและระดับชุมชน เชิงนโยบายสำคัญดังนี้

1\.) การสนับสนุนการออกแบบคลื่อนานด้านวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ในอุตสาหกรรมเป้าหมายตามนโยบายรัฐบาล เพื่อแก้ไขปัญหา สรางนวัตกรรม สรางอุตสาหกรรมใหม่

สนับสนุนงานวิจัยตั้งแต่ต้นน้ำไปจนถึงการนำไปใช้ประโยชน์ โดยมุ่งเน้นการบริหารจัดการทุนให้เกิดการบูรณาการงานวิจัยตลอดห่วงโซ่คุณค่าของการวิจัย (Value Chain) รวมทั้งให้ความสำคัญกับการนำเทคโนโลยีที่เหมาะสมไปช่วยเกษตรกร อาทิ เทคโนโลยีเกษตรแม่นยำ (Precision Farming) ยกตัวอย่างเช่น การจัดตั้งศูนย์การเรียนรู้เกษตรสมัยใหม่ PTT RUTS Smart Farming ของมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลศรีวิชัย ร่วมกับบริษัท ปตท. จำกัด (มหาชน) นอกจากนี้ยังมีออกกฎระเบียบเพื่อส่งเสริมให้เอกชนนำผลงานวิจัยไปใช้ประโยชน์เชิงพาณิชย์ เช่น พระราชบัญญัติการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ การวิจัยและนวัตกรรม พ.ศ. ๒๕๖๒ มาตรา ๒๙ ให้สิทธิประโยชน์เอกชนที่ร่วมลงทุนในการนำผลงานวิจัยไปใช้ประโยชน์ และปลอดล็อกบุคลากรวิจัยทำงานให้ภาคเอกชนนำผลงานไปใช้ประโยชน์ได้ เป็นต้น โดยมีตัวอย่างผลงานวิจัยและนวัตกรรมที่สามารถใช้ประโยชน์ได้จริง อาทิ

๑.๑) ผลิตภัณฑ์ Covitrap สเปรย์แอนติบอดี้ผ่านจมูกยับยั้งเชื้อโควิด 19 ซึ่งต่อยอดจากงานวิจัยการพัฒนาโมโนโคลนอลแอนติบอดี้ต้นแบบ (Monoclonal antibody cocktail) ต่อเชื้อ SARS-CoV-2 จากผู้ป่วยโควิด 19 ที่หายดีแล้ว โดยมีความร่วมมือจาก 5 ภาคีเครือข่าย ได้แก่ คณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย มหวาวิทยาลัยศิลปากร สระบันวิจัยระบบสาธารณสุข (สวรส.) หน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการเพิ่มความสามารถในการแข่งขันของประเทศ (บพช.) อองค์การเภสัชกรรม และบริษัท ไฮไลโอไซซ์ จำกัด ซึ่งขอขึ้นทะเบียนผลิตภัณฑ์เครื่องมือแพทย์ต่อสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) และเพื่อวางจำหน่ายทั่วประเทศ ทำให้เกิด Startup ธุรกิจใหม่จำนวน 1 บริษัท มียอดขายในไตรมาสที่ 3 ของปี ๒๕๖๕ รวมทั้งสิน ๑๓๐ ล้านบาท และคาดการณ์ว่าในปี ๒๕๖๖ จะสร้างรายได้เป็นยอดเงินรวมประมาณ ๑,๐๐๐ ล้านบาท และเป็นการเพิ่มรายได้กับร้านขายยาตัวแทนขาย และขยายผลไปสู่ตลาดต่างประเทศ สร้างรายได้ให้กับประเทศไทยประมาณ ๑,๕๐๐ ล้านบาท

๑.๒) การจัดการทุนทางวัฒนธรรมเพื่อส่งเสริมเศรษฐกิจสร้างสรรค์ อำเภอเขมราฐจังหวัดอุบลราชธานี (มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี) โดยใช้ระบบฐานข้อมูลช่างหัตถกรรมชุมชน การจัดจำหน่ายออนไลน์ การสั่งทำล่วงหน้า การเผยแพร่ความเชี่ยวชาญผลงานด้านหัตถกรรมรวมทั้งการพัฒนาเว็บไซต์และระบบคลังข้อมูลแบบผสมผสาน เกิดการจัดตั้งวิสาหกิกวัฒนธรรมอำเภอเขมราฐฯแห่ง เกิดการสร้างงานให้แก่คนในพื้นที่ และสร้างรายได้ให้ผู้ประกอบการวิสาหกิกวัฒนธรรมเพิ่มขึ้น

5,000 บาท คนละเดือน

(3) เพลิดเพลินฟื้นฟูอาชีพผู้เยียวยาผู้ด้อยโอกาสโดยสนับสนุนโดยสำนักงานพัฒนาการวิกฤตเศรษฐกฏหมาย (สวก.) อุดมไปด้วยสารอาหารและวิตามินอื่น ๆ ก็เป็นประโยชน์ต่อร่างกาย

ภายใต้แบรนด์ “Diamond Fresh” ทำให้กลุ่มเกษตรกรที่ขายข้าวรวงอ่อนที่ใช้ในการผลิตน้ำนมข้าวผง มีรายได้สูงถึงเพิ่มขึ้นถึง ๑๓๔,๐๐๐ บาท/ปี ภาคเอกชนที่ผลิตน้ำนมข้าวผงจำหน่ายมีรายได้เพิ่มขึ้นถึง ๓๕%

๑.๔) จังหวัดโมเดล ตัวแบบเชิงธุรกิจ (Business Model) เพื่อสร้างเศรษฐกิจรากฐานราก (สนับสนุนโดยหน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการพัฒนาระดับพื้นที่ (บพท.) ) อาทิ

๑.๔.๑) สกลนครโมเดล
- Business Model ผลิตภัณฑ์ปรุงดิน จำหน่ายดินปรุงสำเร็จสำหรับเพาะปลูก (๑๓ ครัวเรือน)
- Business Model ธุรกิจติดตั้งระบบสูบน้ำด้วยพลังงานแสงอาทิตย์ และธุรกิจออฟไลน์แบบติดตั้งโครงสร้างระบบน้ำหยด (๑ ครัวเรือน)
- Business model การผลิตเนื้อครามและรับจ้างย้อมครามธรรมชาติ และแปรรูปผลิตภัณฑ์ฝ้าย้อมคราม (๕๙ ครัวเรือน)
- Business model สมุนไพรครบวงจร ได้แก่ ธุรกิจการขายเมล็ดพันธุ์ฟ้าทะลายโจร ธุรกิจผลิตต้นกล้าฟ้าทะลายโจร จำนวน ๗ กลุ่มวิสาหกิจ (ครอบคลุม ๑๑๕ ครัวเรือน)
- Business model พืชผัก ได้แก่ ธุรกิจเดลิเวอรี่และบุฟเฟ่ต์ผัก ธุรกิจอาหารแปรรูปจากผักเพิ่มมูลค่า ธุรกิจเกษตรท่องเที่ยว และธุรกิจเกษตรแปลงใหญ่ (๓๐ ครัวเรือน)

๑.๔.๒) กรุงเทพฯโมเดล
- Business model เพาะเลี้ยงสาหร่ายขนนอกและจำหน่ายสาหร่ายขนนอก และแปรรูปผลิตภัณฑ์สาหร่ายขนนอก ได้แก่ นำสาหร่ายขนนอกเพื่อสุขภาพ และข้าวเกรียบสาหร่ายขนนอก

๑.๔.๓) จันทบุรีโมเดล
- Business model ของผู้ประกอบการใหม่ในอุตสาหกรรมอัญมณีและเครื่องประดับ จำนวน ๒๑ ราย
- Business model การแปรรูปจากผลไม้ด้อยมูลค่า (มังคุด ทุเรียน) โดยผู้ประกอบการ ๕ กลุ่ม ๒๐ ครัวเรือน

2) การส่งเสริมวิสาหกิจเริ่มต้น (Start Up) โดยให้มหาวิทยาลัยทำหน้าที่เป็นหน่วยบ่มเพาะ (Incubator) และสนับสนุนกลไก Matching Fund ให้กับวิสาหกิจเริ่มต้นจากนวัตกรรมไทยที่มีศักยภาพในการเติบโต โดยมีตัวอย่างบริษัท ดังนี้

2.1) บริษัท BAIYA เป็นบริษัท Startup จากคณะเภสัชศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ก่อตั้งโดยใช้เทคโนโลยี BaiyaPharming™®️ซึ่งเป็นเทคโนโลยีชีวภาพในการผลิต "โปรตีนจากพืช" เป็นเทคโนโลยีแพลตฟอร์มที่สามารถผลิตยาและวัคซีนได้หลากหลาย เช่น Covid19 และยารักษามะเร็ง ช่วยเพิ่มโอกาสให้คนไทยเข้าถึงยาที่มีราคาแพง ทดแทนการนำเข้าจากต่างประเทศ

๒.๒) บริษัท Meticuly ที่ใช้เทคโนโลยี AI และการพิมพ์สามมิติขั้นสูง สร้างกระดูกเทียมไทเทเนียมที่ออกแบบให้เข้าสู่ระดับของผู้ป่วยอย่างแม่นยำ โดยมีโรงพยาบาลทั่วไปที่ใช้กระดูกเทียมไทเทเนียมจากบริษัทฯ กว่า ๑๕๐ ราย และช่วยผู้ป่วยให้ได้รับการรักษาแล้วกว่า ๑,๓๖๐ ราย

๒.๓) บริษัทด้านอาหาร เช่น บริษัท ธารณ์ อินโน ฟูด จำกัด ที่ใช้เทคโนโลยีผลิตเส้นไข่ขาวและบริษัท ซีวีดี คอร์ป จำกัด ที่ผลิตโปรตีนนมจากจุลินทรีย์ เป็นต้น