ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรม

เรื่อง กำหนดมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม ไฟฟ้าสถิต เล่ม ๔ (๔)
วิธีทดสอบมาตรฐานสำหรับการใช้งานเฉพาะ - การจำแนกประเภทไฟฟ้าสถิต
ของบรรจุภัณฑ์ขนาดกลางแบบอ่อนตัว (FIBC)

พ.ศ. ๒๕๖๗

โดยที่เป็นการสมควรกำหนดมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม ไฟฟ้าสถิต เล่ม ๔ (๔) วิธีทดสอบ
มาตรฐานสำหรับการใช้งานเฉพาะ - การจำแนกประเภทไฟฟ้าสถิตของบรรจุภัณฑ์ขนาดกลางแบบอ่อนตัว
(FIBC)

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๑๕ แห่งพระราชบัญญัติมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม
พ.ศ. ๒๕๑๑ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (ฉบับที่ ๗)
พ.ศ. ๒๕๕๘ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม จึงออกประกาศตามข้อเสนอของคณะกรรมการ
มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม ไว้วังนี้

ข้อ ๑ ประกาศนี้เรียกว่า “ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรม เรื่อง กำหนดมาตรฐานผลิตภัณฑ์
อุตสาหกรรม ไฟฟ้าสถิต เล่ม ๔ (๔) วิธีทดสอบมาตรฐานสำหรับการใช้งานเฉพาะ - การจำแนกประเภท
ไฟฟ้าสถิตของบรรจุภัณฑ์ขนาดกลางแบบอ่อนตัว (FIBC) พ.ศ. ๒๕๖๗”

ข้อ ๒ ประกาศนี้ให้มีผลนับแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป

ข้อ ๓ ให้กำหนดมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม ไฟฟ้าสถิต เล่ม ๔ (๔) วิธีทดสอบมาตรฐาน
สำหรับการใช้งานเฉพาะ - การจำแนกประเภทไฟฟ้าสถิตของบรรจุภัณฑ์ขนาดกลางแบบอ่อนตัว (FIBC)
มาตรฐานเลขที่ มอก. 61340 เล่ม 4 (4) - 2566 ไว้ ดังมีรายละเอียดท้ายประกาศนี้

ประกาศ ณ วันที่ 29 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2567
พิมพ์ภัทรา วิชัยกุล
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม

ข้อมูลมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม
แนบท้ายประกาศกระทรวงอุตสาหกรรม

ชื่อมาตรฐาน : ไฟฟ้าสถิต เล่ม 4(4) วิธีทดสอบมาตรฐานสำหรับการใช้งานเฉพาะ -
การจำแนกประเภทไฟฟ้าสถิตของบรรจุภัณฑ์ขนาดกลางแบบอ่อนตัว (FIBC)
ELECTROSTATICS – PART 4-4: STANDARD TEST METHODS FOR
SPECIFIC APPLICATIONS – ELECTROSTATIC CLASSIFICATION OF
FLEXIBLE INTERMEDIATE Bulk Containers (FIBC)

มาตรฐานเลขที่ : มอก. 61340 เล่ม 4(4)-2566
ผู้จัดทำ : สำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม
กรรมการวิชาการ : คณะกรรมการวิชาการรายสาขา คณะที่ 14 ไฟฟ้ากำลังและสายไฟฟ้า
ขอบข่าย : มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนี้
- กำหนดคุณลักษณะที่ต้องการของภาชนะบรรจุขนาดกลางแบบอ่อนตัว
(flexible intermediate bulk containers, FIBC) ที่มีปริมาตรระหว่าง
0.25 m³ และ 3 m³ ที่เจตนาให้ใช้ในบรรยากาศอันตรายที่เกิดระเบิดได้
ที่สามารถเกิดขึ้นจากสิ่งที่บรรจุใน FIBC หรือเกิดภายนอก FIBC
- คุณลักษณะที่ต้องการนี้รวมถึง
- การจำแนกประเภทและการทำเครื่องหมายฉลากของ FIBC
- การจำแนกประเภทของวัสดุบุภายใน
- ข้อกำหนดวิธีทดสอบสำหรับ FIBC แต่ละประเภท วัสดุบุภายใน ฉลาก
และช่องใส่เอกสาร
- คุณลักษณะที่ต้องการด้านการออกแบบและสมรรถนะสำหรับ FIBC
วัสดุบุภายใน ฉลาก และช่องใส่เอกสาร
- การใช้งาน FIBC อย่างปลอดภัย (รวมถึงแบบที่มีวัสดุบุภายใน) ภายใต้โซน
ต่าง ๆ ที่ระบุสำหรับสภาพแวดล้อมที่เกิดระเบิดได้ อธิบายไว้สำหรับพื้นที่
ที่มีหรือสามารถมีฝูงที่ติดไฟได้ (IEC 60079-10-2) และสำหรับบรรยากาศ
ของแก๊สที่เกิดระเบิดได้ (IEC 60079-10-1)
- พื้นตอนสำหรับคุณสมบัติประเภทและการรับรองของ FIBC รวมถึง
การใช้งานวัสดุดบภายในอย่างปลอดภัย
หมายเหตุ 1 ข้อแนะนำเกี่ยวกับวิธีทดสอบที่สามารถใช้สำหรับการควบคุมคุณภาพ
การผลิต ระบุในภาคผนวก C
- คุณลักษณะที่ต้องการของมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนี้ใช้กับ FIBC
และวัสดุดบภายในทุกประเภท โดยผ่านการทดสอบตามการผลิต ก่อนเช้างาน
และเจตนาให้ใช้ในบรรยากาศอันตรายที่เกิดการระเบิดได้ เช่น 1 และ 2
(กลุ่ม IIA และ IIB เทานั้น) และโซน 21 และ 22 (ดู ภาคผนวก D )สำหรับ
การจำแนกประเภทพื้นที่อันตรายและกลุ่มของการระเบิด) สําหรับ FIBC

บางประเภท ข้อกำหนดของมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนี้ใช้เฉพาะกับ
การใช้งานในบรรยากาศอันตรายที่เกิดระเบิดได้ด้วยพลังงานการจุดระเบิด
ชั้นต่ำที่ 0.14 mJ หรือมากกว่า และที่มีกระแสประจุไม่เกิน 3.0 μA
หมายเหตุ 2 0.14 mJ เป็นตัวแทนค่าพลังงานการจุดระเบิดชั้นต่ำที่เป็นจริงสำหรับ
บรรยาภาพแก๊สหรือไอระเหยของกลุ่ม IIB แม้ว่าจะมีวัสดุที่มีความไวมากขึ้น
แต่ 0.14 mJ เป็นพลังงานจุดระเบิดชั้นต่ำที่ต่ำที่สุดของวัสดุใด ๆ ที่อาจ
เกิดขึ้นเมื่อ FIBC ถูกทำให้วางเปล่า 3.0 μA คือกระแสประจุสูงสุดที่อาจพบ
ได้ในกระบวนการทางอุตสาหกรรมทั่วไป การรวมกันของพลังงานจุดระเบิด
ชั้นต่ำและกระแสประจนี้เป็นตัวแทนสภาวะที่รุนแรงที่สุดที่อาจเกิดขึ้นใน
ทางปฏิบัติ
- โดยปกติแล้ว FIBC จะไม่ถูกใช้งานในโซน 0 หรือโซน 20 แต่หากมีการใช้
งาน FIBC ในโซน 0 หรือโซน 20 คุณลักษณะที่ต้องการของมาตรฐาน
ผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนี้สามารถใช้ได้ พร้อมกับคุณลักษณะที่ต้องการ
เพิ่มเติมที่อยู่นอกเหนือขอบข่ายที่กำหนดของมาตรฐาน
ผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนี้
- ปริมาตรที่บรรจุอยู่ภายใน FIBC สามารถกำหนดเป็นโซน 20 ซึ่งในกรณีนี้จะ
เป็นไปตามคุณลักษณะที่ต้องการของมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนี้
- การบรรจุของแข็งที่มีตัวทำละลายเหลืออยู่อาจส่งผลให้เกิดบรรยากาศ
อันตรายที่อาจเกิดการระเบิดได้ภายใน FIBC ซึ่งอาจส่งผลให้ปริมาตรถูก
กำหนดเป็นโซน 1 หรือโซน 2 ซึ่งในกรณีนี้ให้เป็นไปตามคุณลักษณะที่
ต้องการของมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนี้
- การเป็นไปตามคุณลักษณะที่ต้องการของมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนี้
ไม่ได้รับประกันว่าการตายประจุไฟฟ้าสถิตย์ที่เป็นอันตราย เช่น การปล่อยแบบ
ทรงกรวย จะไม่เกิดขึ้นโดยสิ่งที่บรรจุภายใน FIBC ข้อมูลเกี่ยวกับความเสียง
ที่เกี่ยวข้องกับการปล่อยแบบทรงกรวยระบุไว้ในภาคผนวก E
- การเป็นไปตามคุณลักษณะที่ต้องการของมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนี้
ไม่ได้ลดความจำเป็นในการประเมินความเสียงทั้งหมด ตัวอย่างเช่น ผมโลหะ
และผงที่นำไฟฟ้าได้อย่าง ๆ และผงหมึก อาร์ดองใช้ความระมัดระวังเพิ่มเติม
เพื่อบังกันการตายประจุที่เป็นอันตรายจากผงต่างๆ
หมายเหตุ 3 ในตัวอย่างที่กล่าวถึงในย่อหน้าข้างตน ข้อควรระวังเพิ่มเติมอาจจำเป็นใน
กรณีของผงโลหะหรือผงที่นำไฟฟ้าได้อย่าง ๆ เนื่องจากการผงถูกแยกออกและ
เกิดการประจุ ประกอบไฟอาจจะเกิดขึ้นได้ และในกรณีของผงหมึก การตาย
ประจุที่ก่อให้เกิดปรากฏไฟสามารถเกิดขึ้นได้ระหว่างการบรรจุและเทออก
อย่างรวดเร็ว IEC TS 60079-32-1 ให้คำแนะนำเกี่ยวกับข้อควรระวังเพิ่มเติม
ที่จำเป็น
- พืชทดสอบที่รวมอยู่ในมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมนี้สามารถใช้ร่วมกับ
คุณลักษณะที่ต้องการด้านสมรรถนะอื่น ๆ ได้ เช่น เมื่อการประเมิน
ความเสียหายพลังงานการจุดระเบิดชั้นตำนานอยู่กว่า 0.14 mJ
กระแสประจุมากกว่า 3.0 μA หรือ สภาพแวดล้อมอยู่นอกพิกัยรู้สึกย์ระบบทะบัน