กระทู้ถามที่ ๒๐๖ ร.

เรื่อง ขอทราบแนวทางการแก้ไขปัญหาโรคไข้เลือดออกระบาด

กราบเรียน ประธานสภาผู้แทนราษฎร

ข้าพเจ้าขอตั้งกระทู้ถาม ถามรัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข ดังต่อไปนี้

เนื่องจากในปัจจุบัน มีฝนตกบ่อยครั้งในหลายพื้นที่ ส่งผลให้เกิดการแพร่ระบาดของโรคไข้เลือดออก ซึ่งส่งผลกระทบให้ประชาชนที่ติดไวรัสไข้เลือดออกมีไข้สูง อ่อนเพลีย ปวดศีรษะ ปวดกระบอกตา ปวดเมื่อยตามตัว ปวดท้อง คลื่นไส้อาเจียน เบื่ออาหาร เลือดออกที่ตำแห่นง่าย ๆ และอาจเกิดอาการช็อก หมดสติ หรือหัวใจหยุดเต้น โดยผู้ป่วยที่มีอาการรุนแรง และไม่ได้รับการรักษาที่ถูกต้องและทันเวลาอาจเสียชีวิตได้ จึงขอเรียนถามว่า

๑. กระทรวงสาธารณสุขมีแผนแนวทางป้องกัน และแก้ไขปัญหาโรคไข้เลือดออกระบาดอย่างไร ขอทราบรายละเอียด

๒. ข้อจำกัดของกระทรวงสาธารณสุขในการแก้ไขปัญหาโรคไข้เลือดออกระบาด คืออะไร

ขอให้ตอบในราชกิจจานุเบกษา

ขอแสดงความนับถืออย่างยิ่ง

รักษณก์ ศรีนอก
สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคก้าวไกล
กรุงเทพมหานคร

คำตอบกระทู้ถามที่ ๒๐๖ ร.

ของ นางสาวรักชนก ศรีนอก สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคก้าวไกล กรุงเทพมหานคร เรื่อง ขอทราบแนวทางการแก้ไขปัญหาโรคไข้เลือดออกระบาด

ข้าพเจ้า นายชลน่าน ศรีแก้ว รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข ขอชี้แจงตอบกระทู้ถามเรื่อง ขอทราบแนวทางการแก้ไขปัญหาโรคไข้เลือดออกระบาด ข้าพเจ้าขอตอบกระทู้ถามของท่านสมาชิกผู้มีเกียรติ ดังนี้

**คำถามที่ ๑** กระทรวงสาธารณสุขมีแผนแนวทางป้องกัน และแก้ไขปัญหาโรคไข้เลือดออกระบาด อย่างไร ขอทราบรายละเอียด

**คำตอบ** กระทรวงสาธารณสุข ขอเรียนว่า มีแนวทางป้องกัน และแก้ไขปัญหาโรคไข้เลือดออกระบาด ดังนี้

๑. **แนวทางป้องกันการเกิดโรคนอนระบาด (เดือนมกราคม - เดือนเมษายน) มุ่งเน้นเพื่อตัดวงจรการแพร่เชื้อไวรัส** ดังนี้

- การเฝ้าระวัง วิเคราะห์ และประเมินสถานการณ์เพื่อจัดลำดับความสำคัญของพื้นที่
- สอดแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลายในชุมชนให้น้อยที่สุด
- สรางความตระหนักชุมชนในการร่วมป้องกันโรค
- เตรียมความพร้อมของทรัพยากรและบุคลากรในการควบคุมโรคและรักษาผู้ป่วย
- สอบสวนและความคุมโรคในผู้ป่วยรายแรกให้ทันเวลาและมีคุณภาพ
- บริจาคการดำเนินงานร่วมกับหน่วยงานเครือข่ายในแต่ละพื้นที่

๒. **แนวทางในระยะระบาด (เดือนพฤษภาคม - เดือนสิงหาคม) การแก้ไขปัญหา มุ่งเน้นการรายงานโรค การตรวจวินิจฉัย การรักษาที่รวดเร็ว และความทันเวลาในการควบคุมโรค เพื่อลดจำนวนผู้ป่วยและลดการเสียชีวิต** ดังนี้

- สอบสวนและความคุมโรคไม่ให้เกิดผู้ป่วยระยะที่ ๒ (second generation)
- เปิดศูนย์ปฏิบัติการภาวะฉุกเฉิน Emergency Operations Center (EOC) เพื่อระดมทรัพยากรในการควบคุมโรค
- เพิ่มความเข้มแข็งของการวินิจฉัยและรักษา เช่น มาตราการเพิ่มมุมให้คำปรึกษาไข้เลือดออก (Dengue corner) ในโรงพยาบาลทุกระดับ
- จัดให้มีการสื่อสารความเสี่ยงเพื่อป้องกันผู้ป่วยไข้เลือดออกเสียชีวิต
- การดำเนินการหลังระบาด (เดือนกันยายน – เดือนธันวาคม) เป็นการประเมินผลการทำงานที่ผ่านมา เพื่อพัฒนาแนวทางการดำเนินงานต่อไป ดังนี้
    - มาตรการป้องกัน และควบคุมโรคต่อเนื่อง โดยเฉพาะการกำจัดแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลาย
    - เฝ้าระวังสถานการณ์ในช่วงปลายปี เพื่อประเมินความเสี่ยงการเกิดโรคในปีถัดไป

## สรุปสถานการณ์และการดำเนินมาตรการที่ผ่านมา เพื่อทบทวนและพัฒนา

### การดำเนินงานในปีถัดไป

#### คำถามที่ 2 ข้อจำกัดของกระทรวงสาธารณสุขในการแก้ไขปัญหาโรคไข้เลือดออกระบาด
##### คืออะไร ขอทราบรายละเอียด

คำตอบ กระทรวงสาธารณสุข ขอเรียนว่า ข้อจำกัดในการแก้ไขปัญหาโรคไข้เลือดออกระบาด

คือ

1. ยังไม่มียารักษาเฉพาะสำหรับโรคไข้เลือดออก
2. การถ่ายโอนโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลไปสังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดทำให้
    โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลมีการปรับเปลี่ยนรูปแบบการดำเนินงาน และการติดต่อประสานงาน
    กับโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลมีความซับซ้อนมากยิ่งขึ้น
3. การเคลื่อนย้ายประชากรสูง การเดินทางเข้าออกของแรงงานช้ามชาติเป็นความเสี่ยง
    ต่อโรคระบาด หากทำการติดตามผู้ป่วยและทำให้การควบคุมโรคลำบากยิ่งขึ้น
4. บริบทเขตเมืองและปริมณฑล มีจุดแพร่โรคหลากหลาย และยากต่อการควบคุมโรคได้อย่างทั่วถึง ทันเวลา เช่น
    - พฤติกรรมคนในชุมชน พบว่า ชุมชนที่เปลี่ยนผ่านไปสู่สังคมเมืองทำให้คนไม่ค่อยมีปฏิสัมพันธ์กัน ทำให้กิจกรรมบางอย่างที่ต้องการความร่วมมือจากชุมชนทำได้ยากขึ้น
    - ความหนาแน่นของประชากรทำให้การแพร่ระบาดของโรคไข้เลือดออกง่ายขึ้น
    - พาหนะนำโรคไข้เลือดออกสู่คน สามารถแพร่กระจายได้อย่างรวดเร็วตามธรรมชาติ