เล่ม ๑๔๑ ตอนพิเศษ ๑๖ ง

ราชกิจจานุเบกษา

๑๗ มกราคม ๒๕๖๗

# ข้อบัญญัติองค์การบริหารส่วนตำบลหนองโก เรื่อง การควบคุมการเลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมว พ.ศ. ๒๕๖๓

โดยที่เป็นการสมควรตราข้อบัญญัติองค์การบริหารส่วนตำบลหนองโก ว่าด้วยการควบคุมการเลี้ยง
หรือปล่อยสุนัขและแมว

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๗๑ แห่งพระราชบัญญัติสภาตำบลและองค์การบริหารส่วนตำบล
พ.ศ. ๒๕๓๗ และที่แก้ไขเพิ่มเติม ประกอบมาตรา ๒๙ และมาตรา ๓๐ แห่งพระราชบัญญัติการสาธารณสุข
พ.ศ. ๒๕๓๕ และที่แก้ไขเพิ่มเติม องค์การบริหารส่วนตำบลหนองโก โดยความเห็นชอบจากสภาองค์การบริหาร
ส่วนตำบลหนองโกและนายอำเภอระบือ จึงตราข้อบัญญัติไว้ ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑ ข้อบัญญัตนี้เรียกว่า "ข้อบัญญัติองค์การบริหารส่วนตำบลหนองโก เรื่อง การควบคุม
การเลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมว พ.ศ. ๒๕๖๓"

ข้อ ๒ ข้อบัญญัตนี้ให้ใช้บังคับในเขตกองค์การบริหารส่วนตำบลหนองโก ตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศ
ในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป
## ข้อ 3 ในข้อบัญญัตนี้

"การเลี้ยงสุนัขและแมว” มหายความว่า กรรมวิธีหรือวิธีการที่จะดูแลสุนัขและแมว
ให้เจริญเติบโตและมีชีวิตอยู่ได้ในสถานที่เลี้ยงสัตว์หรือสถานที่อื่นใด

“การปล่อยสุนัขและแมว” มหายความว่า การปล่อยสุนัขและแมว ในลักษณะการปล่อย
ให้อยู่นอกสถานที่เลี้ยงตลอดรวมถึงการสละการครอบครองสุนัขและแมว

"สถานที่เลี้ยงสัตว์" มหายความว่า กอกสัตว์ กรงสัตว์ ที่ช้างสัตว์ หรือสถานที่ในลักษณะอื่น
ที่ใช้ในการควบคุมสัตว์ที่เลี้ยง ทั้งนี้ ให้มายความรวมถึงแนวอาณาเขตที่ดินซึ่งใช้ประกอบการเลี้ยงสัตว์
ที่มีพื้นที่ติดกันเป็นพื้นที่เดียว

"เจ้าของสุนัขและแมว” มหายความว่า เจ้าของกรรมสิทธิ์ ผู้ครอบครองสุนัขและแมว
ตลอดรวมถึงผู้เลี้ยง ผู้ให้ที่อยู่อาศัย และผู้ควบคุมสนับเสนาะแคว่ สิงห์เจ้าของสถะกรรมสิทธิ์หรือสถะครอบครองฉันแล้ว

"เจ้าพนักงานท้องถิ่น" หมายความว่า นายกองค์การบริหารส่วนตำบลหนองโก

"ที่หรือทางสาธารณะ” หมายความว่า สถานที่หรือทางซึ่งมิใช่เป็นของเอกชนและประชาชน
สามารถใช้ประโยชน์หรือสัญจรร่วมกันได้

ข้อ ๔ เพื่อประโยชน์ในการควบคุมการเลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมว ในเขตรองค์การบริหาร
ส่วนตำบลหนองโก ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นมีอำนาจออกประกาศกำหนดพื้นที่เลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมว
ที่ต้องการควบคุมโดยให้มีมาตรการอย่างหนึ่งอย่างใด

(๑) พื้นที่ต่อไปนี้เป็นเขตห้ามเลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมวโดยเด็ดขาด ดังนี้

(๑.๑) ที่หรือทางสาธารณะ ซึ่งประชาชนใช้ประโยชน์หรือสัญจรร่วมกัน
(๑.๒) บริเวณใกล้แหล่งน้ำ ซึ่งประชาชนใช้ประโยชน์จากการอุปโภค/บริโภคร่วมกัน
(๑.๓) สถานที่ราชการ ซึ่งอยู่ในการดูแลขององค์การบริหารส่วนตำบลหนองโก
(๑.๔) โรงเรียนหรือสถานศึกษา
(๑.๕) หน่วยงานราชการอื่น ๆ ในเขตรองค์การบริหารส่วนตำบลหนองโก

(๒) ให้พื้นที่ในเขตรองค์การบริหารส่วนตำบลหนองโก ทั้งหมดเป็นเขตที่การเลี้ยงหรือปล่อย
สุนัขและแมวต้องอยู่ภายใต้มาตรการ ดังนี้

(๒.๑) การขึ้นทะเบียนสุนัขและแมว

(๒.๑.๑) ให้เจ้าของสุนัขและแมวดำเนินการขึ้นทะเบียนสุนัขและแมวทุกตัว
ที่อยู่ในการครอบครองต่อองค์การบริหารส่วนตำบลหนองโก และรับบัตรประจำตัวสุนัขและแมวหรือสัญลักษณ์
หรือวิธีการอื่นใดตามแบบที่องค์การบริหารส่วนตำบลหนองโกกำหนด

(๒.๑.๒) หากเจ้าของสุนัขและแมวต้องการมอบ สละการครอบครอง
หรือเปลี่ยนแปลงสิทธิการเป็นเจ้าของให้แก่บุคคลอื่น ต้องแจ้งต่อองค์การบริหารส่วนตำบลหนองโก
ภายใน ๑๕ วันนับแต่วันที่ได้ส่งมอบสุนัขและแมวนั้นให้แก่เจ้าของคนใหม่

(๒.๑.๓) การได้มาซึ่งสุนัขและแมว ไม่ว่าโดยวิธีใดโดยชอบด้วยกฎหมาย
และอาศัยอยู่ในเขตพื้นที่องค์การบริหารส่วนตำบลหนองโก ให้เจ้าของแจ้งการขึ้นทะเบียนสุนัขและแมว
ที่ได้มานั้น ภายใน ๑๕ วันนับแต่วันที่ได้รับและมาอยู่ในเขตพื้นที่บัญญัตนี้ใช้บ้างคับ

(๒.๑.๔) ในกรณีมีสุนัขและแมวกัดไหมในเขตพื้นที่ข้อบัญญัตนี้ใช้บังคับ
เจ้าของสุนัขและแมวต้องแจ้งการขึ้นทะเบียนภายใน ๓๐ วัน และนำสุนัขและแมวนั้นไปฉีดวัคซีนโรคพิษสุนัขบ้า

(๒.๑.๕) กรณีที่เจ้าของนำสุนัขและแมวที่อยู่ในครอบครองย้ายออกนอกเขต
โดยถาวร หรือสุนัขและแมวได้ตายลง หรือได้สูญหายไปจากถิ่นที่อยู่ประจำเป็นระยะเวลาเกินกว่า ๓๐ วัน
โดยไม่ทราบข่าวคราวและไม่ปรากฏตัวว่าไปอยู่ที่ไหน เจ้าของสุนัขและแมวต้องดำเนินการแจ้งต่องค์การบริหาร
ส่วนตำบลหนองโคทราบทรายใน ๑๕ วันนับแต่วันที่เกิดเหตุนั้นหรือครบระยะเวลาที่สูญหายไป
# (๒.๒) การป้องกันและควบคุมโรคพิษสุนัขบ้า

(๒.๒.๑) เจ้าของสุนัขและแมว ต้องจัดการให้สุนัขและแมวทุกตัวได้รับ
การฉีดวัคซีนจากสัตวแพทย์ หรือผู้ที่ได้รับมอบหมายเป็นหนังสือจากสัตวแพทย์ หรือผู้ประกอบการ
บำบัดโรคสัตว์ โดยการฉีดวัคซีนครั้งแรกเมื่อสุนัขและแมวนั้นมีอายุตั้งแต่สองเดือนขึ้นไปแต่ไม่เกินสี่เดือน
และได้รับการฉีดวัคซีนครั้งต่อไปตามกำหนดระยะเวลาในใบรับรองการฉีดวัคซีน

(๒.๒.๒) หากเจ้าของสุนัขและแมวพบเห็นอาการ หรือสงสัยว่าสุนัขและแมว
ในครอบครองมีอาการของโรคพิษสุนัขบ้าให้กักสุนัขและแมวนั้นไว้ และแจ้งต่องค์การบริหารส่วนตำบลหนองโก
ภายในยี่สิบสี่ชั่วโมงเพื่อประโยชน์ในการควบคุมโรค

(๒.๒.๓) ในกรณีที่เกิดโรคลำบากของโรคพิษสุนัขบ้าในพื้นที่ตามประกาศ
เขตกำหนดโรคลำบากชั่วคราว ให้เจ้าของสุนัขและแมวทำการควบคุมสุนัขและแมวไว้ ณ สถานที่เลี้ยง
จนกว่าจะเส้นระยะเวลาตามประกาศ

(๒.๓) การควบคุมด้านสุขาภิบาลสถานที่เลี้ยง ให้เจ้าของสุนัขและแมวดำเนินการ
ดังนี้

(๒.๓.๑) จัดสถานที่เลี้ยงสุนัขและแมวให้เหมาะสมและดูแลสถานที่เลี้ยง
ให้สะอาดถูกสุขาลักษณะอยู่เสมอ

(๒.๓.๒) ควบคุมดูแลสุนัขอารมมามิให้มีเหตุดืดอดร้อนรำคาญหรือเป็น

(๒.๔) การควบคุมเมื่อนำสุนัขและแมวออกสถานที่เลี้ยงสัตว์ ให้เจ้าของ
สุนัขและแมวดำเนินการ ดังนี้

(๒.๔.๑) เพื่อประโยชน์ในการตรวจสอบของเจ้าพนักงานตามกฎหมาย
ว่าด้วยการสาธารณสุข เมื่อนำสุนัขและแมวออกสถานที่เลี้ยงสัตว์ ให้เจ้าของสุนัขและแมวกพบบัตร
หรือติดเครื่องหมายประจำตัวสุนัขและแมว และต้องมีการควบคุมดูแลมิให้ก่อเหตุเดือดร้อนรำคาญ
หรือเป็นอันตรายต่อบุคคลอื่น

(๒.๔.๒) ต้องจัดการมูลสัตว์หรือของเสียอันเกิดจากสุนัขและแมว
ในสถานที่หรือทางสาธารณะหรือสถานที่อื่นใดให้ถูกสุขลักษณะโดยทันที

ข้อ ๕ เพื่อประโยชน์ในการรักษาสภาพความเป็นอยู่ที่เหมาะสมกับการดำรงชีพของประชาชน
ในท้องถิ่นหรือเพื่อป้องกันอันตรายจากเชื้อโรคที่เกิดจากสุนัขและแมว ให้พื้นที่ในเขตกองค์การบริหารส่วนตำบลหนองโกา
เป็นเขตควบคุมการเลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมว

ข้อ ๖ ห้ามเลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมวนบนทางสาธารณะในเขตพื้นที่องค์การบริหารส่วนตำบลหนองโกา
ซึ่งกระทำการประจำเป็นอาจิณ หรือไม่สนใจควบคุมดูแลจนเป็นที่เข้าใจได้ว่าใช้พื้นที่บนทางสาธารณะ
เลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมว

ข้อ ๗ นอกจากการเลี้ยงสัตว์ตามปกติวิธียแล้ว เจ้าของหรือผู้ครอบครองสุนัขและแมวจะต้องปฏิบัติ
ดังต่อไปนี้

(๑) จัดให้มีสถานที่เลี้ยงสุนัขและแมวที่มั่นคงแข็งแรงตามความเหมาะสม มีขนาดเพียงพอ
แก่การดำรงชีพ มีแสงสว่างและระบายอากาศที่เพียงพอ มีระบบการระบายน้ำและกำจัดสิ่งปฏิกูลให้ถูกสุขลักษณะ

(๒) รักษาสถานที่เลี้ยงสุนัขและแมวให้สะอาดอยู่เสมอ จัดเก็บสิ่งปฏิกูลให้ถูกสุขลักษณะ
เป็นประจำไม่ปล่อยให้เป็นที่สะสมหมักหมมจนเกิดกลิ่นเหม็นอันเป็นการรบกวนต่อผู้อยู่อาศัยบริเวณใกล้เคียง

(๓) เมื่อสัตว์ตายลง เจ้าของสัตว์จะต้องกำจัดซากสัตว์และมูลสัตว์ให้ถูกสุขลักษณะ
เพื่อป้องกันมิให้เป็นแหล่งเพาะพันธุ์แมลงหรือสัตว์พาหะนำโรค โดยวิธีการกำจัดนั้นต้องไม่ก่อให้เกิด
เหตุรำคาญจากกลิ่น ควัน และการปนเปื้อนของแหล่งน้ำ

(๔) จัดให้มีการสร้างเสริมภูมิคุ้มกันโรคในสุนัขและแมวเพื่อป้องกันอันตรายจากเชื้อโรค

(๕) ให้เลี้ยงสุนัขและแมวภายในสถานที่เลี้ยงสัตว์ของตน ไม่ปล่อยให้อยู่นอกสถานที่เลี้ยงสัตว์
โดยปราศจากการควบคุมดูแล กรณีที่เป็นสุนัขและแมวมีนิสัยดุร้ายจะต้องเลี้ยงภายใต้บริเวณที่บุคคลภายนอก
เข้าไปไม่ถึงตัวสุนัขและแมวนั้นหรืออยู่ในกรง หรือล่ามไว้ หรือใส่ตะกร้อครอบปาก และมีป้ายเตือน
ให้ระมัดระวังโดยสังเกตได้อย่างชัดเจน

(๖) ไม่นำสุนัขและแมวออกมานอกสถานที่เลี้ยงสัตว์ของตน เว้นแต่เพื่อการเคลื่อนย้าย
และได้ปฏิบัติตามคำสั่งของเจ้าพนักงานท้องถิ่น

(๗) ควบคุมดูแลสุนัขและแมวของตนมิให้ก่อให้เกิดอันตรายหรือเป็นเหตุรำคาญแก่ผู้อื่น
หรือกระทำการทำลายหรือเกิดมลพิษต่อสิ่งแวดล้อม

(๘) ปฏิบัติการอื่นใดตามที่เจ้าพนักงานสาธารณสุขหรือเจ้าพนักงานท้องถิ่น มีคำสั่ง
หรือคำแนะนำ

ข้อ ๘ ในกรณีที่มีเหตุฉุกเฉินควรสงสัยได้ว่าสุนัขและแมวที่เลี้ยงนั้นมันอาจเป็นอันตราย
แก่สุภาพของบุคคลทั่วไป ให้เจ้าของหรือผู้ครอบครองสุนัขและแมวทำการแยกหรือกักสัตว์นั้นไว้ต่างหาก
และดำเนินการแจ้งให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นหรือเจ้าพนักงานสาธารณสุขาทราบโดยไม่ชักช้าและปฏิบัติ
ตามคำแนะนำจากสัตวแพทย์ของหน่วยงานราชการอย่างเคร่งครัด

ข้อ ๙ ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นมีอำนาจกำหนดการเลี้ยงหรือปล่อยสุนัขและแมว หรือห้ามเลี้ยง
หรือปล่อยสุนัขและแมวเฉพาะในเขตควบคุมหรือเขตท้องที่ใดท้องที่หนึ่งหรือเต็มพื้นที่ในเขตองค์การบริหาร
ส่วนตำบลหนองโค

ความในวรรคนี้ไม่ใชับังคับแก่การปล่อยสุนัขและแมวเพื่อการกุศลตามประเพณี

ข้อ ๑๐ ในกรณีที่เจ้าพนักงานท้องถิ่น พนักงานเจ้าหน้าที่ เจ้าพนักงานสาธารณสุขพบสัตว์
ในที่หรือทางสาธารณะ ซึ่งอยู่ในเขตองค์การบริหารส่วนตำบลหนองโค หรือเขตควบคุมการเลี้ยง
หรือปล่อยสุนัขและแมวโดยไม่ปรากฏเจ้าของหรือผู้ครอบครอง ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นหรือผู้ได้รับมอบหมาย
จากเจ้าพนักงานท้องถิ่นมีอำนาจจับสัตว์และนำสัตว์ไปกักบริเวณในสถานที่ซึ่งเจ้าพนักงานท้องถิ่นมัดไว้
เป็นเวลาอย่างน้อยสามสิบวัน หรือกรณี สุนัขและแมวนี้อาจเป็นอันตรายต่อประชาชนอันปรากฏแน่นชัด
ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นมีอำนาจทำลายหรือจัดการตามที่เห็นสมควร

ความตามวรรคหนึ่งปรากฏว่าระหว่างการจับสุนัขและแมวกหากเกิดอุบัติเหตุแก่สุนัขและแมว
ที่ได้วิ่งหนีจนได้รับบาดเจ็บหรือตาย โดยพฤติการณ์ปรากฏชัดว่ามิได้เกิดจากความประมาทของเจ้าพนักงานท้องถิ่น
องค์การบริหารส่วนตำบลหนองโกไม่ต้องรับผิดต่อความเสียหายที่เกิดขึ้น

ถ้าความเสียหายนั้นเกิดขึ้นแก่บุคคลที่สาม ไม่กระทบสิทธิเรียกร้องของบุคคลที่สาม ในการ
ที่จะใช้สิทธิเรียกร้องความเสียหายที่เกิดขึ้นจริงจากบุคคลหรือหน่วยงานที่จะต้องรับผิดชอบ

ให้นำบทบัญญัติประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ พ.ศ. ๒๕๓๕ แก้ไขเพิ่มเติมล่าสุด (ฉบับที่ ๒๒)
พ.ศ. ๒๕๕๘ มาบังคับใช้โดยอนุโลม ในการที่จะใช้สิทธิไล่เบี้ยเงินคืนจากเจ้าพนักงานท้องถิ่น ผู้ซึ่งเป็นต้นเหตุ
แห่งความเสียหายที่เกิดขึ้นจริงทั้งหมดหรือตามสัดส่วนความรับผิดแล้วแต่กรณีไป

ข้อ ๑๑ เพื่อให้ปฏิบัติการเป็นไปตามข้อบัญญัตนี้ เจ้าพนักงานท้องถิ่นมีอำนาจหน้าที่ ดังต่อไปนี้

(๑) มีหนังสือเรียกบุคคลใด ๆ มาให้ถ้อยคำหรือแจ้งข้อเท็จจริง หรือทำคำชี้แจง
เป็นหนังสือหรือส่งเอกสารหลักฐานใดเพื่อตรวจสอบหรือเพื่อประกอบการพิจารณา

(๒) เข้าไปในอาคารหรือสถานที่ใด ๆ ในเวลาระหว่างพระอาทิตย์ขึ้นและพระอาทิตย์ตก
หรือในเวลาทำการเพื่อตรวจสอบหรือควบคุมให้เป็นไปตามข้อบัญญัติของท้องถิ่น ในการนี้ให้มีอำนาจ
สอบถามข้อเท็จจริงหรือเรียกหนังสือรับรองการแจ้งหรือหลักฐานที่เกี่ยวข้องจากเจ้าของหรือผู้ครอบครอง
สุนัขและแมวนั้น

(๓) แนะนำให้เจ้าของหรือผู้ครอบครองสุนัขและแมวที่ได้ขึ้นทะเบียนแล้วหรือที่ยังมิได้
ขึ้นทะเบียนปฏิบัติให้ถูกต้องตามข้อบัญญัตนี้ภายในระยะเวลาตามสมควรแต่ต้องไม่น้อยกว่าเจ็ดวัน

(๔) ยึดหรืออายัดสุนัขและแมวที่อาจก่อให้เกิดอันตรายต่อสุขภาพของประชาชน
เพื่อประโยชน์ในการดำเนินคดีหรือเพื่อนำไปทำลายในกรณีจำเป็น

(๕) เก็บหรือนำสินค้าหรือสิ่งของใด ๆ ที่สงสัยว่าจะไม่ถูกสุขลักษณะหรือจะก่อให้เกิด

เล่ม ๑๔๑ ตอนพิเศษ ๑๖

ห้า ๒๑๗
ราชกิจจานุเบกษา
๑๗ มกราคม ๒๕๖๗

ข้อ ๑๒ ในกรณีที่เจ้าพนักงานท้องถิ่นพบหรือได้รับแจ้งว่ามีสุนัขและแมวที่เป็นโรคพิษสุนัขบ้า
หรือโรคติดต่ออันอาจเป็นอันตรายต่อประชาชน ให้เจ้าพนักงานท้องถิ่นมีอำนาจทำลายหรือจัดการ
ตามที่เห็นสมควรได้

ข้อ ๑๓ ผู้ใดฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตามข้อบัญญัตินี้ต้องระวางโทษปรับตามกฎหมายว่าด้วย
การสาธารณสุข

ข้อ ๑๔ ให้นายกองค์การบริหารส่วนตำบลหนองโคเป็นผู้รักษาการให้เป็นไปตามข้อบัญญัตินี้

ประกาศ ณ วันที่ ๑๘ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๖๓
อรปรียา สุพรรณฝ่าย
ผู้อำนวยการกองคลัง รักษาราชการแทน
ปลัดองค์การบริหารส่วนตำบล ปฏิบัติหน้าที่
นายกองค์การบริหารส่วนตำบลหนองโค