กระทู้ถามที่ ๐๔๘ ร.

สภาผู้แทนราษฎร

๒๐ กรกฎาคม ๒๕๖๖

เรื่อง ประเด็นการหลอกลวงทาง SMS และมีการละเมิดนำข้อมูลไปใช้ในทางที่ไม่ดีโดยไม่ได้อนุญาต
กราบเรียน ประธานสภาผู้แทนราษฎร

ข้าพเจ้าขอตั้งกระทู้ถาม ถามรัฐมนตรีว่าการกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม ดังต่อไปนี้
ปัจจุบันประเทศไทยกำลังเผชิญหน้ากับปัญหาการถูกหลอกลวงทาง SMS และแก๊งคอลเซ็นเตอร์
ที่มีมูลค่าความเสียหายกว่า ๑,๐๐๐ ล้านบาท โดยประชาชนจำนวนมากได้รับข้อความการถูกหลอกลวง
ทาง SMS จากมิจฉาชีพ มีผู้หลงเชื่อและตกเป็นเหยื่อ จนพากันสูญเสียทรัพย์สินเงินทองเป็นจำนวนมาก
โดยมิจฉาชีพได้ใช้การหลอกลวงหลายรูปแบบ มีการหลอกให้กรอกข้อมูลส่วนตัว เช่น ชื่อ - สกุล
หมายเลขบัตรประจำตัวประชาชน หมายเลขโทรศัพท์ เป็นต้น บางรายก็ถูกหลอกให้มีการโอนเงิน
มีการชักชวนให้มีการเล่นพนันออนไลน์ มีการส่งิงก์ให้ดาวน์โหลดเพื่อรับสิทธิพิเศษต่าง ๆ ซึ่งที่ผ่านมา
พบว่าถูกหลอกลวงทาง SMS สร้างความเสียหายหลายล้านบาท รวมถึงยังมีการละเมิดนำข้อมูล
ของประชาชนไปใช้ในทางที่ไม่ดีโดยไม่ได้รับอนุญาต ซึ่งปัญหาดังกล่าวมีการแพร่ระบาดอย่างหนัก
ถ้ายังไม่ได้รับการแก้ไขอย่างเร่งด่วนก็จะส่งผลกระทบกับระบบเศรษฐกิจและเกิดความเสียหายแก่
ประชาชนเป็นวงกว้าง จึงขอเรียนถามว่า

๑. กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม มีแนวทางแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นหรือไม่ อย่างไร
ขอทราบรายละเอียด

๒. กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม เข้ามามีบทบาทในการกำกับดูแลในส่วนของ
การบังคับใช้กฎหมายที่เกี่ยวข้อง เพื่อคุ้มครองประชาชนในการถูกเอาเปรียบ หรือไม่ อย่างไร ขอทราบ
รายละเอียด

ขอให้ตอบในราชกิจจานุเบกษา

{"natural_text": "คำตอบกระทู้ถามที่ ๐๔๘ ว.\n\nของ นายณัฐชา บุญไชยอินสวัสดิ์ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคก้าวไกล กรุงเทพมหานคร เรื่อง ประเด็นการหลอกลวงทาง SMS และมีการละเมิดนำข้อมูลไปใช้ในทางที่ไม่ดีโดยไม่ได้รับอนุญาต\n\nกราบเรียนท่านประธานที่เคารพ กระผมนายประเสริฐ จันทรรวงทอง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม ขอตอบกระทู้ถามของท่านสมาชิกผู้ทรงเกียรติ ดังนี้\n\n**กระทู้ถาม**\n\nปัจจุบันประเทศไทยกำลังเผชิญหน้ากับปัญหาการถูกหลอกลวงทาง SMS และแก๊งคอลเซ็นเตอร์ที่มีมูลค่าความเสียหายกว่า ๑,๐๐๐ ล้านบาท โดยประชาชนจำนวนมากได้รับข้อความการถูกหลอกลวงทาง SMS จากมิจฉาชีพ มีผู้หลงเชื่อและตกเป็นเหยื่อ จนพากันสูญเสียทรัพย์สินเงินทองเป็นจำนวนมาก โดยมิจฉาชีพได้ใช้การหลอกลวงหลายรูปแบบ มีการหลอกให้กรอกข้อมูลส่วนตัว เช่น ชื่อ - สกุล หมายเลขบัตรประจำตัวประชาชน หมายเลขโทรศัพท์ เป็นต้น บางรายก็ถูกหลอกให้มีการโอนเงิน มีการชักชวนให้มีการเล่นพนันออนไลน์ มีการส่งลิงก์ให้ดาวน์โหลดเพื่อรับสิทธิพิเศษต่าง ๆ ซึ่งที่ผ่านมาพบว่าถูกหลอกล่วงทาง SMS สร้างความเสียหายหลายล้านบาท รวมถึงยังมีการละเมิดนำข้อมูลของประชาชนไปใช้ในทางที่ไม่ดีโดยไม่ได้รับอนุญาต ซึ่งปัญหาดังกล่าวมีการแพร่ระบาดอย่างหนักทำยังไม่ได้รับการแก้ไขอย่างเร่งด่วน ก็จะส่งผลกระทบกับระบบเศรษฐกิจและเกิดความเสียหายแก่ประชาชนเป็นวงกว้าง จึงขอเรียนถามว่า\n\n๑. **กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม** มีแนวทางแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นหรือไม่ อย่างไร\n\n**คำตอบ**\n\nกระทรวงฯ ได้มีนโยบายเร่งด่วนในการแก้ไขปัญหาอาชญากรรมออนไลน์ ดังต่อไปนี้\n\n- **จัดตั้ง Anti Online Scam Operation Center (AOC)** หรือ “ศูนย์ต่อต้านอาชญากรรมออนไลน์” เป็น One Stop Service เพื่อเป็นศูนย์ในการบูรณาการแก้ไขปัญหาอาชญากรรมออนไลน์ โดยศูนย์ AOC จะทำงานในลักษณะ Task Force Command Center เพื่อปราบปรามเชิงรุกและรับมือกับปัญหาอาชญากรรมออนไลน์ การหลอกลวงทางการเงินที่ทำให้ประชาชนเกิดความเสียหายเป็นจำนวนมาก และส่งผลต่อระบบเศรษฐกิจของประเทศ เช่น ปัจจุบันมีการแอบอ้าง “โกหะหน่วยงานรัฐ”ปลอมแปลงเว็บไซต์ และบริการเป็นเจ้าหน้าที่ของรัฐ (SMS /Call Center) เป็นต้น และได้มีการจัดตั้งคณะอนุกรรมการเพื่อกำกับติดตามการดำเนินงานของศูนย์ AOC อีกทั้ง มีการบูรณาการร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ สำนักงานตำรวจแห่งชาติ สำนักงาน P.P.G. ธนาคารแห่งประเทศไทยสำนักงาน กสทช. ผู้ให้บริการมือถือ สำนักงาน ก.ล.ต. ร่วมกันปฏิบัติงานอย่างทันท่วงที โดยใต้ AOC จะประยุกต์ใช้เทคโนโลยี Intelligent Assistant (IA) และ Intelligence based platform เพื่อรวบรวมและเชื่อมโยงข้อมูลเป็นฐานข้อมูลขนาดใหญ่ (Big Data)

{"natural_text": "เพื่อใช้ในการป้องกัน และปราบปรามอาชญากรรมออนไลน์ โดยมีการใช้เทคโนโลยี AI และผู้เชี่ยวชาญด้านการวิเคราะห์ข้อมูล (Data scientists) เข้ามาช่วยวิเคราะห์ข้อมูลทางการเงิน ข้อมูลธุรกรรมต้องสงสัย ข้อมูลการใช้งานโทรศัพท์ และคาดการณ์แนวโน้มการกระทำความผิด หรือรูปแบบการก่ออาชญากรรมออนไลน์ ซึ่งแพลตฟอร์มนี้จะทำงานเชื่อมโยงกับระบบ Central Fraud Registry ของสมาคมธนาคารไทย และระบบแลกเปลี่ยนข้อมูลของผู้ให้บริการโทรคมนาคม ซึ่งแพลตฟอร์มนี้จะเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานของเจ้าหน้าที่เพื่อสามารถแก้ไขปัญหาให้ประชาชนได้รวดเร็วและทันเวลา\n\nนอกจากนี้ ยังมีการจัดตั้งทีมปฏิบัติการด้านต่าง ๆ (Special Taskforce) อาทิ ทีมปฏิบัติการด้านพนันออนไลน์ เป็นต้น เพื่อจัดการแก้ไขปัญหาหลอกลวงการเงิน พนันออนไลน์ บัญชีม้า ซิมม้า\n\n๒. ยกระดับความร่วมมือกับแพลตฟอร์มสังคมออนไลน์ขนาดใหญ่ต่างๆ ที่มีผู้ใช้บริการจำนวนมาก เช่น Facebook Line เป็นต้น เพื่อช่วยควบคุมเนื้อหาที่ไม่เหมาะสม และสุ่มเสี่ยงกับในการหลอกลวงทางออนไลน์\n\n๓. ประชาสัมพันธ์เชิงรุกให้เข้าถึงประชาชนมากขึ้น ตลอดจน ยกระดับความร่วมมือกับหน่วยงานบังคับใช้กฎหมายทั้งในประเทศและต่างประเทศ เพื่อจับกุมผู้กระทำความผิด ในขณะเดียวกันได้ออกให้ผู้ที่เกี่ยวข้องเร่งสรุปประเด็นการแก้ไข กฎหมาย ที่เป็นปัญหาอุปสรรค รวมทั้งเร่งปรับปรุงกฎหมายให้ทันสมัย ให้ทันต่อการเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยี และสามารถคืนเงินให้ผู้เสียหายได้\n\n๒. กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม เข้ามา มีบทบาทในการกำกับดูแลในส่วนของการบังคับใช้กฎหมายที่เกี่ยวข้อง เพื่อคุ้มครองประชาชนในการถูกเอาเปรียบ หรือไม่ อย่างไรขอทราบรายละเอียด\n\nคำตอบ\n\nกระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมตำหนักถึงปัญหาอาชญากรรมออนไลน์รวมถึงปัญหาการกระทำความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ ได้จัดทำกฎหมายสองฉบับซึ่งได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษาแล้ว เมื่อวันที่ ๒๓ ธันวาคม ๒๕๖๕ ได้แก่พระราชกฤษฎีกาการประกอบธุรกิจบริการแพลตฟอร์มดิจิตอลที่ต้องแจ้งให้ทราบท พ.ศ. ๒๕๖๕ โดยมีสาระสำคัญเพื่อรักษาความมั่นคงทางการเงินและการพาณิชย์ เพื่อเสริมสร้างความน่าเชื่อถือและยอมรับในระบบข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์และเพื่อป้องกันความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นต่อสาธารณชน โดยกำหนดให้บริการแพลตฟอร์มดิจิตอลเป็นธุรกิจบริการที่ต้องแจ้งให้ทราบ รวมทั้งกำหนดหลักเกณฑ์ การประกอบธุรกิจบบริการแพลตฟอร์มดิจิตอลและความร่วมมือระหว่างหน่วยงานของรัฐและการเชื่อมโยงข้อมูลระหว่างหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง และพระราชกฤษฎีกวาว่าดวย การควบคุมดูแลธุรกิจบบริการเกี่ยวกับระบบการพิสูจน์และยืนยันตัวตนทางดิจิตอลที่ต้องได้รับใบอนุญาต พ.ศ. ๒๕

เป็นบริการที่มีความสำคัญต่อการทำธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ โดยเป็นขั้นตอนสำคัญในการทำธุรกรรม
ทางอิเล็กทรอนิกส์ที่ต้องมีการพิสูจน์และยืนยันตัวตน และช่วยสร้างความเชื่อมั่นในการทำธุรกรรม
ทางอิเล็กทรอนิกส์ มีความน่าเชื่อถือและปลอดภัย ป้องกันความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นต่อสาธารณชน
ตลอดจนเสริมสร้าง ความน่าเชื่อถือและยอมรับในระบบการพิสูจน์และยืนยันตัวตนทางดิจิทัล

ปัจจุบันมีพระราชกำหนดมาตรการป้องกันและปราบปรามอาชญากรรมทางเทคโนโลยี พ.ศ. ๒๕๖๖
ที่ได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษาแล้ว เมื่อวันที่ ๑๖ มีนาคม ๒๕๖๖ ซึ่งพระราชกำหนดนี้มีผลบังคับ
ใช้ตั้งแต่วันที่ ๑๗ มีนาคม ๒๕๖๖ เป็นต้นไป เพื่อใช้เป็นมาตรการป้องกันและปราบปรามอาชญากรรม
ทางเทคโนโลยีโดยเฉพาะการแก้ไขปัญหาการฉ้อโกงและหลอกลวงออนไลน์ ซึ่งมีการกำหนดบทลงโทษ
ผู้กระทำความผิดและผู้ที่เกี่ยวข้อง พร้อมทั้งให้อำนาจหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในการตรวจสอบพฤติกรรม
ต้องสงสัยของผู้กระทำความผิด พร้อมระงับธุรกรรมที่เข้าข่ายผิดกฎหมาย เพื่อยับยั้งความเสียหาย
ที่อาจเกิดขึ้นก่อนขยายวงกว้าง ซึ่งได้กำหนดบทลงโทษสำหรับผู้เปิดหรือยินยอมให้บุคคลอื่นใช้บัญชีเงินฝาก
นำไปใช้ในการกระทำความผิดต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินสามปี หรือปรับไม่เกินสามแสนบาท
หรือทั้งจำทั้งปรับ หรือเป็นธุระจัดหา โฆษณาให้มีการซื้อขายบัญชีเงินฝาก ต้องระวางโทษจำคุกตั้งแต่
สองปีถึงห้าปี หรือปรับตั้งแต่สองแสนบาทถึงห้าแสนบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ นอกจากนี้ยังมีโทษสำหรับ
ผู้ที่เป็นธุระจัดหา เพื่อให้มีการซื้อหรือขายหมายเลขโทรศัพท์สำหรับบริการโทรศัพท์เคลื่อนที่
ต้องระวางโทษจำคุกตั้งแต่สองปีถึงห้าปี หรือปรับตั้งแต่สองแสนบาทถึงห้าแสนบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ

หลังจากที่มีการประกาศใช้ พ.ร.ก. มาตรการป้องกันและปราบปรามอาชญากรรมทางเทคโนโลยี
พ.ศ. ๒๕๖๖ สภาพการเกิดคดีออนไลน์ลดลงจากเดิมเฉลี่ย ๗๙๐ เรื่อง/วัน เป็นเฉลี่ย ๕๘๐ เรื่อง/วัน
และสามารถอายัดบัญชีคนรายได้มากขึ้น จากเดิมอายัดได้ทัน ๕๓ ล้านบาท เป็นอายัดได้ทัน ๘๑๐ ล้านบาท