# ระเบียบกรมกิจการผู้สูงอายุ

## ว่าด้วยการคุ้มครองผู้สูงอายุแบบครอบครัวอุปถัมภ์

### พ.ศ. ๒๕๖๖

ด้วยกรมกิจการผู้สูงอายุ มีภารกิจเกี่ยวกับการคุ้มครอง การส่งเสริม และการสนับสนุนผู้สูงอายุ ในด้านต่าง ๆ ตามกฎหมายว่าด้วยผู้สูงอายุ และการสร้างความสมอภาคและความเหลื่อมล้ำในสังคม ตามนโยบายรัฐบาล อีกทั้งเพื่อตอบสนองผู้สูงอายุส่วนใหญ่ที่มีความต้องการอยู่กับครอบครัว ชุมชน และสังคม สอดรับกับสถานการณ์เศรษฐกิจและสังคมในปัจจุบัน ที่ทำให้เกิดปัญหาครอบครัวไม่สามารถดูแลผู้สูงอายุด้วยตนเองได้ ดังนั้น เพื่อคุ้มครองผู้สูงอายุให้มีความปลอดภัย มีคุณภาพชีวิตที่ดี ด้วยการสนับสนุนให้ครอบครัว ชุมชน ดูแลผู้สูงอายุ และทำให้ผู้สูงอายุด้อยร่วมกับครอบครัว ชุมชน และสังคม ตลอดจนเพื่อให้มีระเบียบในการดำเนินงานให้เป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ และประสิทธิผล

อาชีพอำนาจตามความในมาตรา ๓๒ แห่งพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน พ.ศ. ๒๕๓๔ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการแผ่นดิน (ฉบับที่ ๕) พ.ศ. ๒๕๔๕ ประกอบกับข้อ ๒ แห่งประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง การกำหนดหน่วยงานผู้มีอำนาจหน้าที่รับผิดชอบ ดำเนินการเกี่ยวกับการคุ้มครอง การส่งเสริม และการสนับสนุนผู้สูงอายุในด้านต่าง ๆ ตามพระราชบัญญัติผู้สูงอายุ พ.ศ. ๒๕๔๖ พ.ศ. ๒๕๕๓ โดยได้รับอนุญาตจากกระทรวงการคลัง อธิบดีกรมกิจการผู้สูงอายุ จึงวางแผนเรียนปรับปรุงใหม่

**ข้อ ๑** ระเบียบนี้เรียกว่า “ระเบียบกรมกิจการผู้สูงอายุ” มาด้วยการคุ้มครองผู้สูงอายุแบบครอบครัวอปถัมภ์ พ.ศ. ๒๕๖๖”

**ข้อ ๒** ระเบียบนี้ให้ใช้งานคำบัญชีพื้นที่ของคณะราษฎร์ในราชกิจจานุเบกษา เป็นต้นไป

**ข้อ ๓** ในระเบียบนี้

“ครอบครัวอปถัมภ์” มายความว่า บุคคลหรือครอบครัวที่ได้รับอนุญาตจากอธิบดีหรือผู้ว่าราชการจังหวัด และว่ากรณีนี้ให้เป็นครอบครัวอปถัมภ์ผู้สูงอายุที่มีฐานะยากจน และไม่มีผู้ดูแลหรือมีแต่ไม่สามารถเสียงดูแลได้

“คณะกรรมการ” มายความว่า คณะกรรมการคุ้มครองผู้สูงอายุแบบครอบครัวอปถัมภ์”ซึ่งอธิบดีหรือผู้ว่าราชการจังหวัดแต่งตั้ง และว่ากรณีนี้

“อธิบดี” มายความว่า อธิบดีกรมกิจการผู้สูงอายุ

{"natural_text": "ข้อ ๔ การคุ้มครองตามระเบียบนี้ ผู้สูงอายุต้องยินยอมเป็นหนังสือตามแบบที่อธิบดีกำหนด\nกรณีผู้สูงอายุไม่สามารถให้การยินยอมได้ ให้นักสังคมสงเคราะห์เป็นผู้รวบรวมข้อเท็จจริงและความเห็น\nต่อคณะกรรมการ\n\nการขอคุ้มครองดูแลผู้สูงอายุให้เข้าใจเพียงความละหนึ่งคน หากจะรับมากกว่านั้น ให้ระบุเหตุผล\nและความจำเป็นที่จะต้องรับผู้สูงอายุไว้คุ้มครองดูแลมากกว่าหนึ่งคน\n\nข้อ ๕ ผู้ที่มีความประสงค์ขอเป็นครอบครัวอุปถัมภ์ต้องมีคุณสมบัติดังต่อไปนี้\n(๑) มีสัญชาติไทย\n(๒) มีอายุไม่ต่ำกว่าสิบแปดปีบริบูรณ์ หรือผู้ที่มีอายุต่ำกว่าสิบแปดปีซึ่งมีความพร้อมและศักยภาพ\nในการดูแลผู้สูงอายุ อาจได้รับการพิจารณาจากคณะกรรมการ เป็นราย ๆ ไป\n(๓) มีที่อยู่อาศัยที่เป็นหลักแหล่ง และอยู่ในอาณาบริเวณเดียวกับผู้สูงอายุ\n(๔) ได้รับความยินยอมจากสมาชิกทุกคนในครอบครัวว่ามีความพร้อมในการคุ้มครองผู้สูงอายุ\n(๕) ไม่เป็นผู้ต้องหาว่ากระทำผิดอาญา และอยู่ระหว่างการสอบสวนของพนักงานสอบสวน\nหรืออยู่ระหว่างการพิจารณาคดีของศาล\n\nข้อ ๖ การขอเป็นครอบครัวอุปถัมภ์ให้ยื่นความประสงค์ตามแบบที่อธิบดีกำหนด ดังนี้\n(๑) ในท้องที่กรุงเทพมหานคร ให้ยื่นคำขอได้ที่กรมกิจการผู้สูงอายุ หรือศูนย์พัฒนาการ\nจัดสวัสดิการสังคมผู้สูงอายุด้านบางแค หรือนายงานที่อธิบดีประกาศกำหนด\n(๒) ในจังหวัดอื่น ให้ยื่นคำขอได้ที่สำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัด\nหรือศูนย์พัฒนาการจัดสวัสดิการสังคมผู้สูงอายุที่อยู่ในจังหวัดนั้น\n\nการยื่นคำขอตามวรรคหนึ่ง ต้องแสดงเอกสารหลักฐานของผู้ยื่น ได้แก่ ทะเบียนบ้าน บัตรประจำตัว\nประชาชนหรือบัตรประจำตัวประเภทหนึ่งประเภทใดที่มีเลขประจำตัวประชาชน รูปถ่ายหน้าตรง ซึ่งถ่ายไว้\nไม่เกินหกเดือน จากบน ๑ รูป\n\nข้อ ๗ ให้นักสังคมสงเคราะห์หรือผู้ที่ได้รับมอบหมายไปเยี่ยมบ้านของผู้ยื่นคำขอและผู้สูงอายุ\nเพื่อสอบถามเรื่องจริงให้ได้ข้อมูลประวัติบุคคล ครอบครัว บุคคลที่เกี่ยวข้อง สภาพความเป็นอยู่\nและความเหมาะสม ตามแบบที่อธิบดีกำหนด เสนอต่อคณะกรรมการ เพื่อพิจารณาคุณสมบัติ\nและความเหมาะสมของผู้ขอเป็นครอบครัวอุปถัมภ์ เสนอต่ออธิบดีหรือผู้ว่าราชการจังหวัด เล็กแต่กรณี\n\nข้อ ๘ ให้อธิบดีหรือผู้ว่าราชการจังหวัด เล็กแต่กรณี มีอำนาจ ดังต่อไปนี้\n(๑) อธิบายเป็นครอบ

(๒) อนุมัติให้ความช่วยเหลือคุ้มครองดูแลผู้สูงอายุแก่ครอบครัวอุปถัมภ์ ครอบครัวละ ๒,๐๐๐ บาท ต่อผู้สูงอายุหนึ่งคนต่อเดือน เว้นแต่มีเหตุจำเป็นและเหมาะสม อาจพิจารณาให้เงินช่วยเหลือได้ไม่เกินครอบครัวละ ๓,๐๐๐ บาทต่อผู้สูงอายุหนึ่งคนต่อเดือน

(๓) สั่งยกเลิกการเป็นครอบครัวอุปถัมภ์

การอนุญาตตาม (๑) ให้ผู้ใดรับอนุญาตเป็นครอบครัวอุปถัมภ์จัดทำบันทึกข้อตกลงตามแบบที่อธิบดีกำหนด

ข้อ ๙ ให้นักสังคมสงเคราะห์หรือผู้ที่ได้รับมอบหมายลงพื้นที่เพื่อติดตามเยี่ยมเยียนผู้สูงอายุและครอบครัวอุปถัมภ์เป็นประจำ ทั้งนี้ ให้รายงานผลการติดตามเยี่ยมเยียนพร้อมรูปล่ายของผู้สูงอายุและครอบครัวอุปถัมภ์ต่ออธิบดีหรือผู้ว่าราชการจังหวัด แล้วแต่กรณี ตามแบบที่อธิบดีกำหนดปีละหนึ่งครั้งจนกว่าการคุ้มครองดูแลผู้สูงอายุจะสิ้นสุดลง

ข้อ ๑๐ การเป็นครอบครัวอุปถัมภ์สิ้นสุดลงในกรณี ดังต่อไปนี้

(๑) ผู้สูงอายุหรือผู้ใดรับอนุญาตให้เป็นครอบครัวอุปถัมภ์ตาย

(๒) ผู้สูงอายุได้รับการคุ้มครองดูแลภายในศูนย์พัฒนาการจัดสวัสดิการสังคมผู้สูงอายุ และให้มายความรวมถึง สถานสงเคราะห์ สถานดูแล สถานคุ้มครอง หรือสถานที่อื่นของรัฐหรืองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่ดำเนินการในลักษณะเดียวกัน

(๓) ครอบครัวอุปถัมภ์ซอยกเลิกการเป็นครอบครัวอุปถัมภ์

(๔) อธิบดีหรือผู้ว่าราชการจังหวัด แล้วแต่กรณี สั่งใหยกเลิกการเป็นครอบครัวอุปถัมภ์ตามความเห็นของคณะกรรมการด้วยเหตุไม่สามารถคุ้มครองดูแลผู้สูงอายุได้ คุ้มครองดูแลผู้สูงอายุไม่เหมาะสม ไม่ปฏิบัติตามบันทึกข้อตกลงตามข้อ ๘ วรรคสอง ผู้สูงอายุไม่ประสงค์จะอยู่ในความคุ้มครองดูแลของครอบครัวอุปถัมภ์ มีผู้รับผู้สูงอายุไปคุมครองดูแล หรือเหตุอื่นตามความเห็นของคณะกรรมการ

การยืนขยายลิกการเป็นครอบครัวอุปถัมภ์ ตาม (๓) ให้นำความในข้อ (๑) และ (๒)
มาบังคับใช้โดยอนุโลม

ข้อ ๑๑ ให้อธิบดีกรมกิจการผู้สูงอายุเป็นผู้รักษาการตามระเบียบนี้ และมีอำนาจกำหนดวิธีปฏิบัติและแบบเอกสารตลอดจนวินิจฉัยชั่วขาดในกรณีมีข้อขัดแย้งในการปฏิบัติตามระเบียบนี้