กระทู้ถามที่ ๕๒๑ ร.

สภาผู้แทนราษฎร

๒๙ ธันวาคม ๒๕๖๕

เรื่อง ปัญหาความเดือดร้อนของประชาชนที่ได้รับผลกระทบจากภัยธรรมชาติ ซึ่งมีบ้านพักอาศัยในเขตแนวชายฝั่งแม่น้ำ กราบเรียน ประธานสภาผู้แทนราษฎร

ข้าพเจ้าขอตั้งกระทู้ถาม ถามรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ดังต่อไปนี้

ด้วยปัญหาของประชาชนที่ได้รับผลกระทบทะลวงจากภัยธรรมชาติ มรสุม พายุ และน้ำท่วมสูง ซึ่งเกิดขึ้นเป็นประจำทุกปี โดยเฉพาะประชาชนที่มีบ้านพักอาศัยเขตแนวชายฝั่งแม่น้ำ มีความเดือดร้อน เป็นอย่างมาก และส่วนใหญ่ไม่ได้รับการดูแลช่วยเหลืออย่างทั่วถึง ทำให้เกิดความเสียหาย ทั้งทางเศรษฐกิจและสังคม หากเมื่อใดเกิดภัยธรรมชาติตามความช่วยเหลือที่สามารถเข้าถึงประชาชนได้อย่างรวดเร็วทั่วถึงและมีการวางแผนทางหรือมาตรการในการดูแลช่วยเหลือและรับแจ้งเหตุ เพื่อบรรเทาสาธารณภัยจะทำให้ลดความเสียหายและบรรเทาความเดือดร้อนของประชาชนได้อย่างมาก จึงขอเรียนถามว่า กระทรวงมหาดไทยมีแผนทางหรือมาตรการในการดูแลช่วยเหลือและรับแจ้งเหตุเพื่อบรรเทาสาธารณภัยจะทำให้ลดความเสียหายและบรรเทาความเดือดร้อนของประชาชนได้อย่างรวดเร็ว ทั่วถึง หรือไม่ อย่างไร ขอทราบรายละเอียด

ขอให้ตอบในราชกิจจานุเบกษา

ขอแสดงความนับถืออย่างยิ่ง
ณัฐชา บุญไชยอินสวัสดิ์
สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคก้าวไกล
กรุงเทพมหานคร

คำตอบกระทำตามที่ ๕๒๑ ร.

ของ นายณัฐชา บุญเชียงอินสวัสดิ์ สภาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคก้าวไกล กรุงเทพมหานคร เรื่อง ปัญหาความเดือดร้อนของประชาชนที่ได้รับผลกระทบจากภัยธรรมชาติ ซึ่งมีบ้านพักอาศัยในเขตแนวชายฝั่งแม่น้ำ

ข้าพเจ้า พลเอก อธิบดีนาวา รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ขอตอบกระทำตามของท่านสมาชิกผู้มีเกียรติ

คำถาม กระทรวงมหาดไทยมีแนวทางหรือมาตรการในการดูแลช่วยเหลือและรับแจ้งเหตุ เพื่อบรรเทาสถานการณ์ภัยที่ทำให้หลุดความเสียหายและบรรเทาความเดือดร้อนของประชาชนได้อย่างรวดเร็ว ทั่วถึง หรือไม่ อย่างไร ขอทราบรายละเอียด

ตอบ กระทรวงมหาดไทย ขอเรียนว่า รัฐบาลตระหนักถึงปัญหาความเดือดร้อนของประชาชนที่ประสบอุทกภัยในพื้นที่ทุกจังหวัด ซึ่งจะดำเนินการให้เกิดความเสียหายแก่ผู้ประสบภัย จึงได้ให้ความสำคัญ และกำลังเป็นนโยบายที่จะต้องแก้ไขปัญหาเหล่านี้ รวมทั้งช่วยเหลือดูแลประชาชนที่ได้รับผลกระทบทุกกรณี โดยเฉพาะประชาชนที่มีบ้านพักอาศัยเขตแนวชายฝั่งแม่น้ำ เชิงกรุงป้อมปราการ และบริเวณสาธารณะโดยเร็ว

๑. การเฝ้าระวัง ติดตาม รายงานสถานการณ์ การติดตามข้อมูลสภาพอากาศจากกรมอุตุนิยมวิทยา ข้อมูลลู่น้ำตาล ๆ และระบายข้อมูลน้ำในอ่างเก็บน้ำ จากกรมชลประทาน เพื่อนำมาวิเคราะห์สถานการณ์พร้อมทั้งแจ้งเตือนไปยังหน่วยงานในพื้นที่

๒. การส่งสารและการแจ้งเตือนภัย โดยกองอำนวยการป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยกลางจัดทำหนังสือสั่งการจากข้อมูลสภาวะสังหารของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย การแจ้งเตือนของกองอำนวยการน้ำแห่งชาติ (กอนช.) สำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ (สนช.) กรอบอุตุนิยมวิทยาและกรมชลประทาน โดยมีขั้นตอนในการดำเนินการ

๒.๑ การจัดทำหนังสือสั่งการไปยังกองอำนวยการป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยจังหวัด เพื่อแจ้งเตือนสถานการณ์ภัยในพื้นที่ ๆ ที่เกิดขึ้นในพื้นที่ให้เตรียมความพร้อมรับมือสถานการณ์ เพื่อให้จังหวัดได้ดำเนินการแจ้งเตือนไปยังอำเภอและองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในพื้นที่รับผิดชอบ

๒.๒ การแจ้งเตือนข่าวสารสถานการณ์ภัยทางสื่อสารของส่วนราชการผ่านช่องทางแอปพลิเคชัน “THAI DISASTER ALERT” เพื่อให้เตรียมความพร้อมรับมือก่อนภัยมาถึง ในรูปแบบข้อความแจ้งเตือนแบบ Notication

๓. การรับแจ้งเหตุ โดยประชาชนสามารถแจ้งเหตุสารารณภัยผ่านช่องทางหลัก ๒ ช่องทางตลอด ๒๔ ชั่วโมง โดยผ่านช่องทางสายด่วนนิรภัย ๑๗๘๔ และช่องทางแอพลิเคชัน Traffy Fondue รวมถึงการบูรณาการประสานการปฏิบัติให้ความช่วยเหลือจากคำร้องของประชาชน ผ่านช่องทางแอพลิเคชัน “พ้นภัย” ของสภาภาคชาดไทย

- แจ้งสำนักงานป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยจังหวัด องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในการให้ความช่วยเหลือการจัดการสารารณภัย และสนับสนุนทรัพยากร โดยมอบหมายศูนย์ป้องกันและบรรเทาสารารณภัยเขต ทั้ง ๑๘ เขต เข้าให้การสนับสนุนทรัพยากรทั้งบุคลากรและเครื่องจักรกลสารารณภัยในการให้ความช่วยเหลือประชาชนในพื้นที่

- ติดตามการรายงานการให้ความช่วยเหลือของจังหวัด ผ่านทางไลน์ของกรมป้องกันและบรรเทาสารารณภัย และแบบรายงานการให้ความช่วยเหลือผ่านระบบของหน่วยงานรวมทั้งหนังสือราชการ

- กรุณาเป็นภัยพิบัติกรณีฉุกเฉิน ตามระเบียบกระทรวงการคลังว่าด้วยเงินทดรองราชการเพื่อช่วยเหลือผู้ประสบภัยพิบัติกรณีฉุกเฉิน พ.ศ. ๒๕๖๒ จังหวัดสามารถให้ความช่วยเหลือผู้ประสบภัยได้โดยถือปฏิบัติตามระเบียบและหลักเกณฑ์ที่กระทรวงการคลังกำหนด โดยแนวทางการพิจารณา “ภัยพิบัติ” ของกระทรวงการคลัง มีดังนี้

(๑) ภัยที่เกิดขึ้นต้องมีลักษณะเป็นภัยพิบัติ เช่น

(๑.๑) มีการกระทำหรือเหตุต่าง ๆ ไม่ว่าเกิดจากธรรมชาติ หรือมีบุคคลหรือสิ่งทำให้เกิดขึ้นซึ่งทำให้เกิดอันตรายหรือความเสียหายแก่ชีวิต ร่างกาย หรือทรัพย์สินของคนในสังคมหรือชุมชน

(๑.๒) ต้องเป็นสารารณภัย กว่าคือ ภัยที่เกิดแก่คนหมู่มาก มีใช่เกิดแก่บุคคลใด

(๒) เป็นภัยที่เกิดขึ้นโดยปัจจุบันทันด่วน
(๓) จำเป็นต้องแก้ไขโดยฉับพลัน
(๔) อู่ในระหว่างที่ยังไม่ได้รับเงินงบประมาณรายจ่ายโดยการให้ความช่วยเหลือผู้ประสบภัยพิบัติ ตามระเบียบกระทรวงการคลังว่าด้วยเงินทดรองราชการเพื่อช่วยเหลือผู้ประสบภัยพิบัติกรณีฉุกเฉิน พ.ศ. ๒๕๖๒ มีวัตถุประสงค์เพื่อให้ส่วนราชการสามารถเบิกเงินจากคลังเป็นเงินทดรองราชการเพื่อทดรองจ่ายในกรณีที่เกิดภัยพิบัติฉุกเฉิน โดยมีความจำเป็นเร่งด่วนที่ต้องให้ความช่วยเหลือเพื่อบรรเทาความเดือดร้อนเฉพาะหน้าแก่ผู้ประสบภัยพิบัติในระหว่างที่ยังไม่ได้รับการจัดสรรเงินงบประมาณ โดยการเบิกจ่ายเงินให้ถือปฏิบัติตามหลักเกณฑ์วิธีการและอตราการช่วยเหลือที่กระทรวงการคลังกำหนด

ทั้งนี้ จังหวัดจะใช้จ่ายจากเงินทดรองราชการตามระเบียบกระทรวงการคลังฯ เพื่อช่วยเหลือ
หรือสนับสนุนการช่วยเหลือผู้ประสบภัยพิบัติ ซึ่งจังหวัดทุกจังหวัดจะมีวงเงินทดรองราชการอยู่ ๒ ประเภท
คือ

ประเภทที่ ๑ วงเงินทดรองราชการในเชิงป้องกันหรือยับยั้งภัยพิบัติกรณีฉุกเฉินจำนวน
๑๐ ล้านบาท วงเงินนี้สามารถใช้จ่ายได้เมื่อคาดหมายว่าจะเกิดภัยขึ้นในเวลาอันใกล้และต้องรีบดำเนินการ
โดยฉับพลัน โดยไม่ต้องประกาศเขตการให้ความช่วยเหลือ ซึ่งมีไว้ใช้จ่ายเพื่อลดผลกระทบทจากภัยพิบัติ
ที่จะเกิดขึ้น การใช้จ่ายเงินเป็นอำนาจหน้าที่ของสำนักงานป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยจังหวัด
โดยผู้ว่าราชการจังหวัดเป็นผู้มีอำนาจอนุมัติจ่ายเงิน ต้องถือปฏิบัติตามประกาศกรมป้องกันและบรรเทา
สาธารณภัย ลงวันที่ ๑๑ กุมภาพันธ์ ๒๕๖๓ เรื่อง หลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขการใช้จ่าย
เงินทดรองราชการในเชิงป้องกันหรือยับยั้งภัยพิบัติกรณีฉุกเฉิน โดยเคร่งครัด

ประเภทที่ ๒ วงเงินทดรองราชการเพื่อช่วยเหลือผู้ประสบภัยพิบัติกรณีฉุกเฉินจำนวน
๒๐ ล้านบาท วงเงินนี้จังหวัดสามารถใช้จ่ายได้เมื่อมีภัยพิบัติเกิดขึ้นและได้มีการประกาศเขตการให้
ความช่วยเหลือฯ แล้ว สำหรับใช้จ่ายในการช่วยเหลือเยียวยาเบื้องต้น การจ่ายเงินทดรองราชการ
เพื่อช่วยเหลือผู้ประสบภัยต้องปฏิบัติตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่กระทรวงการคลังกำหนดซึ่งแบ่ง
การช่วยเหลือออกเป็นด้านต่าง ๆ เช่น ค่าใช้จ่ายในการดำรงชีพเบื้องต้น ค่าอาหารจัดเลี้ยงค่าถุงยังชีพ
ค่าวัสดุซ่อมแซมหรือก่อสร้างที่อยู่อาศัยประจำ ค่าเครื่องนุ่งห่ม ค่าเครื่องมือประกอบอาชีพที่เสียหาย
ค่าช่วยเหลือผู้บาดเจ็บ ค่าจัดการศพ และกรณีคำชดเชยพื้นที่การเกษตร ประมง ปศุสัตว์ เป็นต้น