กระทู้ถามที่ ๐๑๘ (ร.)

วุฒิสภา

๑๗ สิงหาคม ๒๕๖๓

เรื่อง พระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พ.ศ. ๒๕๐๕ และกฎหมายเกรมสมาคม

กราบเรียน ประธานวุฒิสภา

ข้าพเจ้าขอตั้งกระทู้ถาม ถามนายกรัฐมนตรี ดังต่อไปนี้

เนื่องด้วยคนไทยที่นับถือศาสนาพุทธไม่สบายใจบางเรื่องบางประเด็นเกี่ยวกับพระสงฆ์ เรื่อง ควรปฏิบัติ หรือปฏิบัติตามพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พ.ศ. ๒๕๐๕ หรือกฎหมายเกรมสมาคมอย่างเคร่งครัด ถูกต้องครบถ้วนหรือไม่ จึงขอเรียนถามว่า

๑. เจ้าคณะตำบลสามารถดำเนินการแต่งตั้งตำแหน่งพระสงฆ์นอกเขตตำบลของตนเอง เป็นรักษาการเจ้าอาวาสได้หรือไม่ อย่างไร

๒. ในกรณีวัดราษฎร์ เจ้าคณะตำบลสามารถแต่งตั้งรักษาการเจ้าอาวาสดัดต่อกัน เป็นระยะเวลาหลายปี โดยไม่ยอมแต่งตั้งเจ้าอาวาสได้หรือไม่ อย่างไร

๓. กรณีพระสงฆ์บิณฑบาตสาย อื่นรับบิณฑบาต หรือมีพฤติกรรมไม่เหมาะสมจะมีมาตรการ หรือบทลงโทษทางวินัยหรือไม่ อย่างไร

ขอให้ตอบในราชกิจจานุเบกษา

คำตอบกระทำที่ ๐๑๘ (ร.)

ของ นายกิตติศักดิ์ รัตนวรารักษ์ สมาชิกวุฒิสภา

เรื่อง พระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พ.ศ. ๒๕๐๕ และกฎมหาเถรสมาคม

ข้าพเจ้า พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ขอตอบกระทำที่ถาม เรื่อง พระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พ.ศ. ๒๕๐๕ และกฎมหาเถรสมาคม ของท่านสมาชิกผู้มีเกียรติตามที่ได้รับรายงานจากสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ ดังนี้

## คำตอบข้อที่ ๑

จากข้อมูลของสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติทราบว่า เจ้าคณะตำบลมีหน้าที่ อำนาจแต่งตั้งพระสงฆ์นอกเขตปกครองเป็นรักษาการแทนเจ้าอาวาสวัดได้ เนื่องจากการแต่งตั้งผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาสมหาเถรสมาคมได้ตราภูมิมหาเถรสมาคม ฉบับที่ ๑๙ (พ.ศ. ๒๕๓๖) ว่าด้วยการแต่งตั้งผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาส ออกรายตามความในมาตรา ๑๕ ตรี แห่งพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พ.ศ. ๒๕๐๕ แก้ไขเพิ่มเติม โดยพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๐๕ ข้อ 4 “ในกรณีไม่มีเจ้าอาวาส และ จะแต่งตั้งเจ้าอาวาสทันท่วงที มิได้ ให้เจ้าคณะประจำตำแหน่งรองเจ้าอาวาส เป็นผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาส ก็ไม่มีรองเจ้าอาวาส หรือรองเจ้าอาวาสไม่สามารถปฏิบัติหน้าที่ได้ ให้แต่งตั้งผู้ช่วยเจ้าอาวาส เป็นผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาส ก็ไม่มีผู้ช่วยเจ้าอาวาส หากผู้ช่วยเจ้าอาวาสไม่สามารถปฏิบัติหน้าที่ได้ให้แต่งตั้งพระภิกษุรูปหนึ่งรูปใดที่เห็นสมควร เป็นผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาส และรายงานตามลำดับจนถึงเจ้าคณะจังหวัด”

- กรนี้ไม่มีเจ้าอาวาสให้เจ้าคณะตำบลแต่งตั้งรองเจ้าอาวาส เป็นผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาสถาวไม่มีรองเจ้าอาวาสหรือรองเจ้าอาวาสนำเสารถปฏิบัติหน้าที่ได้ ให้แต่งตั้งผู้ช่วยเจ้าอาวาดเป็นผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาด เป็นที่น่าสนใจเกิดว่ารองเจ้านาวดและผู้ช่วยเจ้านาวาสดังกล่าวถึงเป็นพระสงฆ์ สังกัดวัดที่ไม่มีเจ้านาวาสวัดที่จะแต่งตั้งผู้รักษาการแทนเจ้านาวาสด
- กรนี้ไม่มีเจ้านาวาสรายไม่สามารถปฏิบัติหน้าที่ได้ และไม่มีผู้ช่วย เจ้านาวาสรายหรือไม่สามารถปฏิบัติหน้าที่ได้ หากจำแนกตามปกติตแล้วตรงคู่หมู่หนึ่งของวัดเป็นพระสงฆ์ในวัด ก็จะเป็นวัดว่างอยู่ และไม่ได้มีแรงดำเนินธุรกิจร่องจ๋าอารยธรรมหรือผู้ช่วยเจ้านาวาสรายหรือเป็นพระสงฆ์ จากฉุดอินจะเป็นวัดในเขตปกครองหรือนอกเขตปกครองก็ได้ หากจำแนกตามปกติตเหล่านี้สมควร

## การตอบข้อเท็จจริง

กฎหมายกำหนดไว้ว่าหากมีตำแหน่งใด ๆ ในราชการแผ่นดินให้นำเสนอโดยกรมสรรพากร เพื่อนำเสนอให้นำเสนอโดยกรมสรรพากร

(๒) วรรค ๔ เมื่อได้มีการแต่งตั้งผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาสแล้ว ให้เจ้าคณะตำบล
และเจ้าคณะอำเภอ หรือเจ้าคณะจังหวัด หรือเจ้าคณะภาค แล้วแต่กรณี ดำเนินการเพื่อให้มี
การแต่งตั้งเจ้าอาวาสวภายในระยะเวลาไม่เกินหนึ่งปี

ในท้องที่ก้นดารและยังไม่มี หรือหาพระภิกษุมีพรรษาพื้น ๕ มิได้ ให้มีผู้รักษาการแทน
เจ้าอาวาสเกินหนึ่งปีได้ เมื่อมีพระภิกษุพรรษาพื้น ๕ เหลือนำเงินตามความในวรรค ๔ โดยอนุโลม
สำหรับพระอารามหลวง เมื่อยังไม่มี หรือหาพระภิกษุผู้เหมาะสมที่จะดำรงตำแหน่งเจ้าอาวาสมิได้
ให้มีผู้รักษาการแทนหนึ่งปีได้ แต่มิให้เกินห้าปี ให้เจ้าคณะจังหวัด หรือเจ้าคณะภาคแล้วแต่กรณี
ดำเนินการให้มีการแต่งตั้งเจ้าอาวาส

คำตอบข้อที่ ๓

กรณียังกล่าวได้มีมติมหาเถรสมาคมครั้งที่ ๑๖/๒๕๖๓ มติที่ ๔๕๔/๒๕๖๓ เมื่อคราวประชุม
วันที่ ๓๐ กรกฎาคม ๒๕๖๓ มอบหมายให้ประธานพระวินยาธิการ (พระ-วิ-นะ-ยา-ธิ-การ) คนต่าง ๆ
ประกอบด้วย เจ้าคณะใหญ่หนกลาง เจ้าคณะใหญ่นเหนือ เจ้าคณะใหญ่หนตะวันออก เจ้าคณะใหญ่เหนใต้
และเจ้าคณะใหญ่คณะธรรมยุต กำหนดแนวนโยบาย กรอบของการปฏิบัติ ให้ประธานคณะกรรมการ
พระวินยาธิการระดับจังหวัด โดยมีเจ้าคณะจังหวัดทั้ง ๒ฝ่าย เป็นประธาน อออกมาตรการและแนวปฏิบัติ
ให้สอดคล้องกับวิถีชีวิต วัฒนธรรม ประเพณีท้องถิ่น และสภาพภูมิศาสตร์ให้อเอื้อต่อพระธรรมวินัย
ของแต่ละพื้นที่ และมอบหมายให้พระวินยาธิการ ออกตรวจตราอย่างต่อเนื่องร่วมกับฝ่ายบ้านเมือง
ซึ่งปัจจุบันได้กำหนดให้นี้ทำบาลเขตกครองคนสะสงฆ์ มีพระวินยาธิการรับฟิดชอบตรวจตรา
ทำลายละ = Rupu

กรณียมีพระสงฆ์มีอาจารไม่เหมาะสม ก็จะดำเนินการตามขั้นตอนที่บัญญัติไว้ในกฎหมายกรม
ฉบับที่ 21 (พ.ศ. 2538) วาดวยการให้พระภิกษุสัลมสนเทศ อากตามความในมาตรา 15 Tr.
และมาตรา 23 หากพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พ.ศ. 2505 เพิกเต็มเต็มโดยพระราชบัญญัติคณะสงฆ์
(ฉบับที่ -) พ.ศ. B&35 เช่น การพฤตล่วงละเมิดพระธรรมวินัยเรื่องเดียวกัน หรือหลายเรื่อง
เป็นอาจฉนี้ ให้เจ้าอาวาสวัด ส่งพระภิกษุรูปบนสังกัด เนาะนำ เด็กเตือน ในพรภิกษุรูปบนประพฤติ
ตามพระธรรมวินัย เป็นลายลักษณ์อักษร โดยกำหนดเวลาให้ปฏิบัติ หากพระภิกษุรูปบนไม่ปฏิบัติ
ตามคำแนะนำฯ สี้แจง เด็กเตือน ในเจ้าอาวาสรายงานเคาะผู้ปกครองเหนือขึ้นไปพิจารณาธนาวินิจฉัย
ให้งะสมณะเสพต่อไป เป็นต้น