กระทำถ้ามที่ ๑๓๗/ว.

สภาผู้แทนราษฎร

๒๓ มกราคม ๒๕๖๓

เรื่อง แนวทางการปฏิบัติตามมติคณะรัฐมนตรีวันที่ ๓ สิงหาคม ๒๕๕๓ ว่าด้วยแนวนโยบายและหลักปฏิบัติในการฟื้นฟูวิถีชีวิตชาวกะเหรี่ยง

กราบเรียน ประธานสภาผู้แทนราษฎร

ข้าพเจ้าขอตั้งกระเทาะถาม ถามรัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

ดังต่อไปนี้

ตามที่ได้มีมติคณะรัฐมนตรีวันที่ ๓ สิงหาคม ๒๕๕๓ ว่าด้วยการเห็นชอบหลักการแนวนโยบายและหลักปฏิบัติในการฟื้นฟูวิถีชีวิตชาวกะเหรี่ยง และมอบหมายให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องดำเนินการภายใน ๖ - ๑๒ เดือน และมาตรการฟื้นฟูระยะยาว ดำเนินการภายใน ๑ - ๓ ปี อย่างไรก็ตามแม้ว่าการดำเนินการจะเกิดขึ้นในรัฐบาลด้านเศรษฐกิจฯ อภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ และมีการทำงานต่อเนื่องจนถึงรัฐบาลใหม่ ก็ยังลักษณะ ยิ่งลักษณะ ชินวัตร และในปัจจุบันมติคณะรัฐมนตรีนี้กลับไม่ถูกหยิบยกมาเป็นยุทธศาสตร์หรือผลักดันให้เกิดเป็นกฎหมาย และยังไม่มีผลในทางปฏิบัติ เนื่องจากรัฐบาลยังมองว่าชุมชนดังเดิมเหล่านี้อยู่ในพื้นที่ป่าฝืนกฎหมายเป็นอันตรายต่อสิ่งแวดล้อม และยังทำให้สังคมไทยมีความเชื่อที่ไม่ถูกต้องว่า ชาวบ้านเหล่านี้เป็นภัยต่อความมั่นคงของรัฐ และเป็นภัยต่อทรัพยากรป่าไม้ โดยยังคงมีกรณีที่เจ้าหน้าที่ร้ายเข้าไปจับกุมชาวบ้านและชุมชนท้องถิ่นในพื้นที่อุทยานแห่งชาตินี้ซึ่งไม่เป็นไปตามมติคณะรัฐมนตรีวันที่ ๓ สิงหาคม ๒๕๕๓ ที่มีแนวโน้มขยายในการฟื้นฟูวิถีชีวิตชาวกะเหรี่ยง โดยให้ยุติการจับกุมและความคุ้มครองกับชุมชนกลุ่มชาติดินแดนเหนือของประเทศเพื่อนบ้านซึ่งเป็นภัยคุกคามที่อยู่ในพื้นที่ข้อพิพาทเรื่องที่ทำลายในพื้นที่ดังเดิม จึงขอเรียนถามว่า การทรงพระกรุณากรุณาธิราชสมเด็จพระญาณสังวรสมเด็จพระสังฆราชสมเด็จพระมหาสังฆปริณายกสมเด็จพระญาณสังวรสมเด็จพระศรीธรรมราช

คำตอบกระทำที่ ๑๓๗/ร.

ของ นายสมพิชิต ศิริภูวลำ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร
เรื่อง แนวทางการปฏิบัติตามมติคณะรัฐมนตรีวันที่ ๓ สิงหาคม ๒๕๕๓
ว่าด้วยแนวโน้มนโยบายและหลักปฏิบัติในการฟื้นฟูวิถีชีวิตชาวกะเหรี่ยง

ข้าพเจ้า นายวรรหรุณา ศิลปอาชา รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม
ขอตอบกระทำที่ถามของท่านสมาชิกผู้มีเกียรติ ดังนี้

คำถาม
กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมมีแนวโน้มปฏิบัติในพื้นที่รับผิดชอบในการดำเนินการตามมติคณะรัฐมนตรีวันที่ ๓ สิงหาคม ๒๕๕๓ หรือไม่ อย่างไร ขอทราบรายละเอียด

คำตอบ
มติคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ ๓ สิงหาคม ๒๕๕๓ เห็นชอบแนวโน้มนโยบายในการฟื้นฟูวิถีชีวิตชาวกะเหรี่ยง และหลักปฏิบัติตามที่กระทรวงวัฒนธรรมเสนอ โดยในส่วนที่เกี่ยวข้องกับกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมคือมาตรการด้านการจัดการทรัพยากร ประกอบด้วย

๑. เพิกถอนพื้นที่ที่รัฐประกาศเป็นพื้นที่ป่าไมอนุรักษ์ ป่าสงวน ซึ่งทำขอบเขตที่ทำกินและที่อยู่อาศัยของกลุ่มชาติพันธุ์กะเหรี่ยง

๒. ยุติการจับกุม และให้ความคุ้มครองกับชุมชนกลุ่มชาติพันธุ์กะเหรี่ยงที่เป็นชุมชนท้องถิ่นดั้งเดิมที่อยู่ในพื้นที่ข้อพิพาทเรื่องการทำกินในพื้นที่ดังเดิม

๓. จัดตั้งคณะกรรมการ หรือกลไกการทำงาน เพื่อกำหนดเขตพื้นที่ในการทำกินอยู่อาศัยและการดำเนินวิถีชีวิตตามวัฒนธรรม เพื่อจัดการข้อพิพาทการใช้ประโยชน์ หรือการถือครองพื้นที่ของชุมชน กลุ่มชาติพันธุ์กะเหรี่ยงกับหน่วยงานรัฐ

๔. ส่งเสริมและยอมรับระบบไร่หมุนเวียน ซึ่งเป็นวัฒนธรรมของกะเหรี่ยงที่เอื้อต่อการใช้ทรัพยากรอย่างยั่งยืนและวิถีชีวิตพอเพียง รวมทั้งผลักดันให้ระบบไร่หมุนเวียนของชาวกะเหรี่ยงเป็นมาตรฐานโลกทางวัฒนธรรม

๕. ส่งเสริมเกษตรพอเพียง หรือเกษตรทางเลือก ที่ไม่ใช่เกษตรเชิงเดียว หรือเกษตรเชิงอุตสาหกรรม

6. ส่งเสริมความหลากหลายทางชีวภาพในชุมชนบนพื้นที่สูง เช่น การรักษาความหลากหลายของการสร้างพันธุ์พืช การสร้างความมั่นคงทางอาหาร การสร้างความสมดุลของระบบนิเวศผ่านกระบวนการระบบไร่หมุนเวียน

7. ส่งเสริมสนับสนุน และยอมรับการใช้ประโยชน์ในพื้นที่ และการจัดการของชุมชนเองก่อน

ของกลุ่มชาติพันธุ์จากการเป็นพื้นที่ป่าอนุรักษ์ตามกฎหมาย จำต้องคำนึงถึงผลกระทบต่อ
ทรัพยากรธรรมชาติป่าไม้อันเป็นพื้นที่ต้นน้ำลำธารของประเทศโดยภาพรวมด้วย พื้นที่ป่าต้นน้ำลำธาร
ต้องมีการกำหนดระเบียบ หลักเกณฑ์ ข้อบังคับในการใช้ประโยชน์ในพื้นที่ลุ่มน้ำชั้นที่ ๑ ชั้นที่ ๒
ซึ่งในปัจจุบันกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ได้ดำเนินการตามแนวทางที่กำหนดไว้
ตามมาตรา ๖๔ แห่งพระราชบัญญัติอุทยานแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๖๒ และมาตรา ๑๒๑
แห่งพระราชบัญญัติสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า พ.ศ. ๒๕๖๒ สำหรับเรื่องการยุติการจับกุมและ
ให้ความคุ้มครองกับกลุ่มชาติพันธุ์ เป็นสิ่งที่เจ้าหน้าที่ได้ถือปฏิบัติอยู่แล้วในเรื่องการอยู่อาศัยทำกิน
ตามวิถีชีวิตปกติ แต่ถ้าเป็นการกระทำผิดกฎหมาย เช่น ตัดไม้ทำลายป่า ล่าสัตว์ป่าหวงห้าม
แผ้วถางบุกรุกขยายพื้นที่เพิ่มเติม การเผาป่าเป็นเหตุให้เกิดไฟป่า เป็นต้น เจ้าหน้าที่จำต้องปฏิบัติ
ให้เป็นไปตามบทบัญญัติของกฎหมาย ไม่ว่าจะเว้นการปฏิบัติได้