กระทู้ถามแยกเฉพาะที่ ๐๖๕/ว.

สภาผู้แทนราษฎร

๒๖ ธันวาคม ๒๕๖๒

เรื่อง ปัญหาการบริหารจัดการบ้านฮอลันดา ศูนย์เรียนรู้และโบราณสถานที่สำคัญทางประวัติศาสตร์

กราบเรียน ประธานสภาผู้แทนราษฎร

ข้าพเจ้าขอตั้งกระทู้ถาม ถามรัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรม ดังต่อไปนี้

เมื่อปี พ.ศ. ๒๕๔๗ สมเด็จพระบรมราชินีนาถเบียทริกซ์แห่งเนเธอร์แลนด์และองค์รัชทายาท (ปัจจุบันคือสมเด็จพระราชาธิบดีวิลเลม-อเล็กซานเดอร์แห่งเนเธอร์แลนด์) เสด็จพระราชดำเนินเยือนประเทศไทยเนื่องในวโรกาสครบรอบ ๔๐๐ ปี ความสัมพันธ์ไทย-เนเธอร์แลนด์ และได้พระราชทานเงินให้กับรัฐบาลเพื่อสร้างอาคารที่เคยเป็นที่ตั้งของสถานีการค้าของเนเธอร์แลนด์ในสมัยกรุงศรีอยุธยา ซึ่งต่อมาได้มีการดำเนินการส่งมอบแก่กระทรวงวัฒนธรรม โดยใช้ชื่อว่าบ้านฮอลันดาซึ่งจัดตั้งเป็นศูนย์เรียนรู้และโบราณสถานที่สำคัญทางประวัติศาสตร์ มีจุดประสงค์หลักคือ การให้ข้อมูลและความรู้แก่นักท่องเที่ยวเกี่ยวกับประวัติศาสตร์หมู่บ้านฮอลันดา และความสัมพันธ์ระหว่างประเทศไทยและประเทศเนเธอร์แลนด์ ซึ่งพื้นที่ดังกล่าวได้เคยขึ้นบัญชีเป็นโบราณสถาน แต่ปัจจุบันปรากฏชื่อผู้คนอื่นเป็นเจ้าของในโฉนดและเกิดการเรียกร้องสิทธิในการขายของในอนาคตและเกิดการเสียหายของสิทธิในที่ดินดังกล่าวขึ้น จึงขอเรียนถามว่า

๑. กระทรวงวัฒนธรรม ได้เรียกคืนที่ดินดังกล่าวกลับมาเป็นโบราณสถานหรือไม่ ขอทราบรายละเอียด

๒. กระทรวงวัฒนธรรม มีการจัดเก็บข้อมูลจำนวนนักท่องเที่ยวทั้งในประเทศและต่างประเทศว่ามีจำนวนมากน้อยเพียงใด หรือไม่ ขอทราบรายละเอียด

๓. กระทรวงวัฒนธรรม มีการจัดสรรงบประมาณเพื่อดูแลสถานที่ดังกล่าวมากน้อยเพียงใด และมีการบริหารจัดการรายได้และรายจ่ายอย่างไร ขอทราบรายละเอียด

๔. กระทรวงวัฒนธรรม มีการดูแลบำรุงรักษาสถานที่ดังกล่าวให้อยู่ในสภาพที่ดีหรือไม่ ออยางไร โดยเฉพาะอย่างยิ่งเกี่ยวกับปัญหาน้ำท่วมและการจัดระเบียบทางเข้าจากถนนใหญ่อย่างไร ขอทราบรายละเอียด

ขอให้ตอบในห้องกระทู้ถาม

คำตอบกระทู้ถามแยกเฉพาะที่ ๐๖๕/ร.

ของ นายพิสิฐ ลี้อารธรรม สภาชิกสภาผู้แทนราษฎร พรรคประชาธิปัตย์
เรื่อง ปัญหาการบริหารจัดการบ้านฮอลันดา ศูนย์เรียนรู้และโบราณสถานที่สำคัญทางประวัติศาสตร์

ข้าพเจ้า นายอิติพล คุณปลื้ม รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรม ขอตอบกระทู้ถาม
ท่านสมาชิกผู้มีเกียรติ ดังนี้

ความเป็นมาของบ้านฮอลันดา

เมื่อปี พ.ศ. ๒๕๔๗ สมเด็จพระบรมราชินีนาถเบียทริกซ์แห่งเนเธอร์แลนด์และองค์รัชทายาท (ปัจจุบันคือสมเด็จพระราชาธิบดีวิลเลียม - อเล็กซานเดอร์แห่งเนเธอร์แลนด์) เสด็จพระราชดำเนินเยือนประเทศไทยเนื่องในวโรกาสครบรอบ ๔๐๐ ปี ความสัมพันธ์ไทย-เนเธอร์แลนด์ และได้พระราชทานเงินให้กับรัฐบาลเพื่อสร้างอาคารที่เคยเป็นที่ตั้งของสถานะการค้าของเนเธอร์แลนด์ในสมัยกรุงศรีอยุธยา ซึ่งต่อมาได้มีการดำเนินการส่งมอบแก่กระทรวงวัฒนธรรม โดยใช้ชื่อว่าบ้านฮอลันดาซึ่งจัดตั้งเป็นศูนย์เรียนรู้และโบราณสถานที่สำคัญทางประวัติศาสตร์มีจุดประสงค์หลักคือ การให้ข้อมูลและความรู้แก่นักท่องเที่ยวเกี่ยวกับประวัติศาสตร์หมู่บ้านฮอลันดา และความสัมพันธ์ระหว่างประเทศไทยและประเทศเนเธอร์แลนด์

ในเวลาต่อมา มีการดำเนินการจ้างก่อสร้างอาคารอาศูณย์ข้อมูลประวัติศาสตร์ ภายใต้การควบคุมงานโดยอุทยานประวัติศาสตร์พระนครศรีอยุธยา ตั้งแต่วันที่ 5 กันยายน ๒๕๕๓ กระทั่งแล้วเสร็จช่วงปลายปี พ.ศ. ๒๕๕๓ โดยใช้งบประมาณที่ได้รับการสนับสนุนจากสมเด็จพระราชนินาถเบียทริกซ์ และเจ้าชายวิลเลียม - อเล็กซานเดอร์ (กษัตริย์องค์ปัจจุบันของเนเธอร์แลนด์) ผ่านรัฐบาลเนเธอร์แลนด์ และรัฐบาลไทย เนื่องในโอกาสเฉลิมฉลองวราระครบรอบความสัมพันธ์ ๔๐๐ ปี ไทย-ฮอลันดา

อย่างไรก็ดี ซึ่งพื้นที่ดังกล่าวได้เคยเป็นฐานขึ้นเป็นโบราณสถาน แต่ปัจจุบันปรากฏชื่อใหม่คนอื่น เป็นเจ้าของในโฉนดและเกิดการเรียกร้องสิทธิในที่ดินดังกล่าวขึ้น

1. กระทรวงวัฒนธรรม ได้เรียกคืนที่ดินดังกล่าวกลับมาเป็นโบราณสถานหรือไม่
ขอทราบรายละเอียด

สืบเนื่องจากราชกิจจำนุเบกษา เล่มที่ ๕๕ หน้า ๔๐๐-5 วันที่ 27 กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๘๑
ประกาศการขึ้นทะเบียนโบราณสถาน โดยชื่อ “บ้านฮอลันดา”
อำเภอกรุงเก่า
ตำบลสวนพลู
จังหวัดพระนครศรีอยุธยา” โดยมีได้แสดงขอบเขตของโบราณสถาน

พ.ศ. 2554
วัดพญาเชิงวรรณทำการสำรวจตรวจสอบพื้นที่
จึงทราบว่าที่ดินโบราณสถานหมู่บ้านฮอลันดาเป็นกรรมสิทธิของวัด
จนเป็นประเด็นปัญหาเรื่องที่ดินเสียหายมา
คือ
ที่ดินแปลงที่ตั้งโบราณสถานบ้านฮอลันดาเป็นกรรมสิทธิของวัดพญาเชิงฯ
ซึ่งออกโฉนดตั้งแต่ปี พ.ศ. 2501
ส่วนที่ดินทางเข้า-ออก จากเป็นต้องผ่านที่ดินกรรมสิทธิของวัดพญาเชิงฯ

กระทำวงวัฒนธรรม โดยกรมศิลปากรได้หารือร่วมกับเจ้าของกรรมสิทธิ์ในที่ดินหลายครั้ง
ระหว่างปี พ.ศ. ๒๕๕๕ - ปัจจุบัน โดยมีความคืบหน้าในการดำเนินการ ดังนี้

- การจัดการปัญหาเรื่องกรรมสิทธิ์ที่ดินที่ตั้ง อุทยานประวัติศาสตร์พระนครศรีอยุธยา
ได้ดำเนินการเจรจากับวัดพนัญเชิงฯ เพื่อขอพาติกรรมที่ดินแปลงที่ตั้งโบราณสถาน ซึ่งได้ประสาน
สำนักงานที่ดินฯ ประเมินราคาที่ดินแปลงดังกล่าวเป็นเงิน ๑,๗๕๗,๔๐๐.- บาท เป็นของตน ได้ข้อสรุป
คือ วัดพนัญเชิงฯ ไม่ขัดข้องการพาติกรรมที่ดินที่ตั้งโบราณสถานบ้านฮอลันดา เนื่องจากอาคาร
ศูนย์ข้อมูลฯ เป็นสัญลักษณ์ที่แสดงถึงความสัมพันธ์อันดีระหว่างไทยกับเนเธอร์แลนด์ โดยให้ดำเนินการ
ตามขั้นตอนผ่านสำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัดพระนครศรีอยุธยา เพื่อนำเรื่องดังกล่าวเข้าสู่ที่ประชุม
ของมหาเถรสมาคมต่อไป

- ทางเข้าออกหมู่บ้านฮอลันดาซึ่งมีผู้เกี่ยวข้องอย่างน้อย ๓ ฝ่าย ซึ่งอยู่ระหว่างการเจรจา
เช่นกัน โดยในเบื้องต้นมีความคืบหน้า ตามลำดับ ดังนี้

- วัดพนัญเชิงฯ มีแผนจะทำประตูเปิด - ปิดเป็นเวลาบริเวณโรงเรียนวัดพนัญเชิง (ไตรรัตนนายก) โดยสามารถเข้าออกได้ แต่เปลี่ยนเส้นทางเลาะตามขอบเขตที่ดินของวัด ซึ่งหากใช้
เส้นทางนี้ จะมีปัญหาด้านทิศใต้เนื่องจากมีอาคาร ๒ อาคารขวางเส้นทางอยู่ จึงควรเจรจากับนายประจำกษ์
ชัยอำนวย เจ้าของที่ดินที่ติดกับวัด เพื่อขอใช้ที่ดินบางส่วนเชื่อมกับทางเข้า - ออกไปยังลานเรือ
- ที่ดินนายประจำกษ์ ชัยอำนวย เบื้องต้นแจ้งความจำนง่อนายนัฐวิน พงษ์เภตราภรณ์
ตัวแทนของนายประจำกษ์ ชัยอำนวย และได้เสนอร่างแนวทางการแก้ไขปัญหาเส้นทางเข้า - ออกแล้ว
- ที่ดินคานเรือ โดยนายชัชวาลย์ สุรีเปลี่ยนจันทร์ (เจ้าของที่ดินแปลงนายชัวน
ศรีเปลี่ยนจันทร์) ยืนดีให้ใช้เส้นทางเข้า - ออก

อย่างไรก็ตามเพื่อการบริหารจัดการที่ยั่งยืน ป้องกันปัญหาที่จะเกิดขึ้นตามมาในอนาคต
การได้มาซึ่งที่ดินดังกล่าวสามารถทำได้โดยการขอซื้อจากเจ้าของกรรมสิทธิ์และเวนคืนที่ดิน ซึ่งอยู่
ระหว่างการประเมินถึงข้อจำกัดของแต่ละแนวทางต่อไป
# II. กะทรงวงวัฒนธรรมมีการจัดเก็บข้อมูลจำนวนนักท่องเที่ยว ในประเทศและต่างประเทศ
## VÁMI JĀNNAVMĀKNOYPIYG DAI HURI OI XOTRABRAYLAEYEED
กระทำวงวัฒนธรรม โดยกรมศิลปากรดำเนินการจัดเก็บข้อมูลสถิตินักท่องเที่ยวหมู่บ้าน
ฮอลันดา ตั้งแต่เดือนธันวาคม ๒๕๖๐จนถึงปัจจุบัน โดยมีสถิติผู้เข้าชมจำแนกรายปี ดังนี้
| P. S. | BASSO | DEือนธันวาคม | MijANvumPjAxhMwvHgSs |
| --- | --- | --- | --- |
| P. S. | BASSO | DEือนธันวาคม | MijANvumPjAxhMwvHgSs |
| P. S. | BASSO | DEือนธันวาคม | MijANvumPjAxhMwvHgSs |

ปี พ.ศ. ๒๕๖๒ ค่าไฟฟ้ารวมทั้งสิ้น ๙๖,๑๙๕.๗๓ บาท ค่าน้ำประปารวมทั้งสิ้น ๑๙,๐๒๕.๖๘ บาท

ปี พ.ศ. ๒๕๖๓ ค่าไฟฟ้าเดือนมกราคม - กุมภาพันธ์ ๑๓,๗๓๑.๔๐ บาท
ค่าน้ำประปาเดือนมกราคม - กุมภาพันธ์ ๑,๑๔๗.๕๘ บาท

ทั้งนี้ กระทรวงวัฒนธรรม โดยกรมศิลปากรได้เสนอคำขอรับจัดสรรงบประมาณรายจ่ายประจำปี พ.ศ. ๒๕bon รายการซ่อมแซมอาคารบ้านฮอลันดา จำนวนเงิน ๑,500,000 บาท (หนึ่งล้านห้าแสนบาทถ้วน) แต่ไม่ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจากสำนักงานประมาณในรายการดังกล่าวอย่างไรก็ดี จะมีการพิจารณาขอรับการสนับสนุนงบประมาณเพื่อดำเนินการในปีงบประมาณต่อ ๆ ไป

### 4. กระทรวงวัฒนธรรม มีการดูแลบำรุงรักษาสถานที่ดังกล่าวให้อยู่ในสภาพที่ดีหรือไม่
โดยเฉพาะอย่างยิ่งเกี่ยวกับปัญหาท่ามกลางและการจัดระเบียบทางเข้าจากถนนใหญ่อย่างไร ของทราบรายละเอียด

กระทรวงวัฒนธรรม โดยกรมศิลปากรจัดพนักงานดูแลโบราณสถานตรวจตราและบำรุงรักษาโบราณสถานบ้านฮอลันดามาตลอดตั้งแต่ได้รับโอนจากมูลนิธิหมู่บ้านฮอลันดา ส่วนการบริหารจัดการแก้ไขปัญหาท่ามกลางนี้ ขอเรียนให้ทราบว่าเดิมได้มีการติดตั้งระบบป้องกันน้ำท่วมไว้แล้ว ซึ่งเป็นโครงการที่ร่วมมือกันระหว่างมูลนิธิบ้านฮอลันดา สถานทูตเนเธอร์แลนด์ประจำประเทศไทย และกรมศิลปากรภายใต้โครงการป้องกันน้ำท่วมและงานปรับปรุงภูมิทัศน์บ้านฮอลันดา จังหวัดพระนครศรีอยุธยาภายหลังได้รับโอนจากมูลนิธิหมู่บ้านฮอลันดา อุทยานประวัติศาสตร์พระนครศรีอยุธยาก็ได้บำรุงรักษาระบบต่าง ๆ บริเวณโบราณสถานบ้านฮอลันดาเสมอมา ทั้งนี้ การเสนอดำขอรับจัดสรรงบประมาณรายจ่ายประจำปี พ.ศ. 25bon การซ่อมแซมอาคารบ้านฮอลันดา ตามข้อ 3 ครอบคลุมค่าใช้จ่ายในการบำรุงรักษาระบบต่าง ๆ ของโบราณสถานบ้านฮอลันดาด้วย

สำหรับกรณีการจัดระเบียบทางเข้าจากถนนใหญ่ กระทรวงวัฒนธรรม โดยกรมศิลปากรมอบหมายให้อุทยานประวัติศาสตร์พระนครศรีอยุธยา สำนักศิลปากรที่ 3 พระนครศรีอยุธยา เจรจากับผู้เกี่ยวข้อง ซึ่งมีผู้เกี่ยวข้อง 3 คน เป็นผู้เชี่ยวชาญ)
- นายณัฐวิน พงษ์เกตราสาร (ตัวแทนนายประจักษ์ เชียวอำนวย เจ้าของกรรมสิทธิ์ที่ดินติดทางหลวงหมายเลข)
- นายชัยวัลย์ เครืองเส้น (เจ้าของที่ดินแปลงนายชัวจน)
- นายชัยวัฒนะ เจริงจัง (เจ้าของที่ดินแปลงนายชัวจน)