(อม.๓๐)

คำพิพากษา

คดีหมายเลขดำที่ อสม. ๓๐๘/๒๕๖๑
คดีหมายเลขแดงที่ อสม. ๒๕๐/๒๕๖๒

ในพระปรมาภิไธยพระมหากษัตริย์
ศาลฎีกาแผนกคดีอาญาของผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง

วันที่ ๑๖ เดือน ตุลาคม พุทธศักราช ๒๕๖๒

คณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ
นายณัฐวัฒน์ หรือคำพันธ์ คำภาค
ผู้ร้อง
ผู้ถูกกล่าวหา

เรื่อง การแสดงบัญชีรายการทรัพย์สินและหนี้สิน

ผู้ร้องยื่นคำร้องขอให้วินิจฉัยว่า ผู้ถูกกล่าวหาเป็นผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมืองจนใจไม่ยืนบัญชี
แสดงรายการทรัพย์สินและหนี้สินและเอกสารประกอบต่อผู้ร้องภายในเวลาที่กฎหมายกำหนด กรนี้พ้นจากตำแหน่ง
และกรณีพ้นจากตำแหน่งมาแล้วเป็นเวลาหนึ่งปีในการดำเนินการบริหารส่วนตำบลคู่เมือง
อำเภอสารินชำราบ จังหวัดอุบลราชธานี ห้ามมิให้ผู้ถูกกล่าวหาทำรายงานการเมืองหรือดำเนินการแทนใดในพริกการเมืองเป็นเวลาห้าปีนับแต่วันที่พ้นจากตำแหน่ง กับลงโทษตามพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ
ว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พ.ศ. ๒๕๔๒ มาตรา ๓๔, ๑๑๙ ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ៩០
ผู้ถูกกล่าวหาไม่มาศาลในวันพิจารณาครั้งแรก ถือว่าผู้ถูกกล่าวหาให้การปฏิเสธตามพระราชบัญญัติ
ประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยวิธีพิจารณาคดีอาญาของผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง พ.ศ. ๒๕๖๐ มาตรา ٥៨

จับผู้ถูกกล่าวหาได้ภายในสามเดือนนับแต่ออกหมายจับ ศาลมีอำนาจพิจารณาคดีได้โดยไม่ต้อง
กระทำต่อหน้าผู้ถูกกล่าวหา แต่ไม่ตัดสิทธิผู้ถูกกล่าวหาที่จะตั้งทนายความมาดำเนินการแทน
ตามพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยวิธีพิจารณาคดีอาญาของผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง
พ.ศ. ๒๕๖๐ มาตรา ๒๘ วรรคหนึ่ง วรรคสอง ซึ่งศาลได้พิจารณาคดีโดยไต่สวนพยานผู้ร้องแล้ว

พิเคราะห์คำร้องและเอกสารประกอบคำร้องแล้ว ข้อเท็จจริงรับฟังได้ว่า ผู้ถูกกล่าวหา
ได้รับแต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่งรองนายกองค์การบริหารส่วนตำบลคูเผือง อำเภอวารินชำราบ จังหวัดอุบลราชธานี
เมื่อวันที่ ๑๓ มกราคม ๒๕๕๓ และพ้นจากตำแหน่งเมื่อวันที่ ๑๒ ธันวาคม ๒๕๕๖ ผู้ถูกกล่าวหา
ยืนบัญชีแสดงรายการทรัพย์สินและหนี้สินและเอกสารประกอบต่อผู้ร้องกรณีพ้นจากตำแหน่ง
และกรณีพ้นจากตำแหน่งมาแล้วเป็นเวลาหนึ่งปี เมื่อวันที่ ๒๘ กรกฎาคม ๒๕๕๘ โดยมิได้แนบสำเนา
คู่มือการจดทะเบียนยานพาหนะหรือเอกสารอื่นที่แสดงกรรมสิทธิ์หรือสิทธิครอบครองรถจักรยานยนต์
จำนวน ๑ คัน รายการทรัพย์สินและหนี้สิน ได้แก่ โฉนดที่ดิน ๑แปลง เนื้อที่ ๙ไร่ งาน ๔/4 ตารางวา
หนังสือรับรองการทำประโยชน์ ม.ส. ๓ ก. เนื้อที่ 85 ตารางวา และหนังสือรับรองยอดหนี้คงเหลือ
จากรนาคาร ๑แห่ง ผู้ร้องแจ้งให้ผู้ถูกกล่าวหายื่นเอกสารเพิ่มเติมแล้ว แต่ผู้ถูกกล่าวหาเพิกเฉย
ผู้ร้องจึงมีมติว่าผู้ถูกกล่าวหาจนใจไม่ยื่นบัญชีแสดงรายการทรัพย์สินและหนี้สินและเอกสารประกอบ
ต่อผู้ร้องกรณีพ้นจากตำแหน่งมาแล้วเป็นเวลาหนึ่งปี

ปัญหาต้องวินิจฉัยมีว่า ผู้ถูกกล่าวหาจนใจไม่ยื่นบัญชีแสดงรายการทรัพย์สินและหนี้สิน
และเอกสารประกอบต่อผู้ร้องภายในเวลาที่กฎหมายกำหนดกรณีพ้นจากตำแหน่งหรือไม่ อังค์คณะเสียงข้างมาก
เห็นว่า คนี้ผู้ร้องยื่นคำร้องขอให้ลงโทษผู้ถูกกล่าวหาตามพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ
ว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พ.ศ. ๒๕๔๒ มาตรา ๓๔ มัสตอมามีพระราชบัญญัติ
ประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พ.ศ. ๒๕bon สึ่งมีผลใช้บังคับ
เมื่อวันที่ 22 กรกฎาคม พ.ศ. โดยยกเลิกพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการป้องกัน
และปราบปรามการทุจริต พ.ศ. -542 T&F% EARS BANURITI PUSCHITHEP

ประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พ.ศ. ๒๕๔๒ มาตรา ๑๑๙
มิได้บัญญัติอายุความไว้เป็นการเฉพาะ จึงต้องนำบทบัญญัติตามประมวลกฎหมายอาญาว่าด้วย
อายุความมาใช้แก่ความผิดในคดีนี้ ดังนั้น ถ้าผู้ร้องมิได้ยื่นคำร้องและมิได้ตัวผู้ถูกกล่าวหาอยู่ภายใต้
ภายในกำหนด ๕ ปี ย่อมเป็นการขาดอายุความตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๙๕ (๔)
คดีนี้ปรากฏว่า ผู้ถูกกล่าวหาพ้นจากตำแหน่งเมื่อวันที่ ๑๒ ธันวาคม ๒๕๕๖ ครบกำหนดเวลา
ที่ผู้ถูกกล่าวหาต้องยื่นบัญชีแสดงรายการทรัพย์สินและหนี้สินและเอกสารประกอบต่อผู้ร้องในวันที่
๑๑ มกราคม ๒๕๕๗ อายุความจึงเริ่มนับแต่วันดังกล่าวเป็นต้นไป แม้มต่อมาจะมีพระราชบัญญัติ
ประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยวิธีพิจารณาความอาญาของผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง พ.ศ. ๒๕๖๐
มาตรา ๒๕ ใช้บังคับ ซึ่งกำหนดว่าเมื่อยื่นฟ้องแล้วให้อายุความสะดุดหยุดลงก็ตาม แต่เมื่อการกระทำ
ตามคำร้องเกิดขึ้นก่อนกฎหมายดังกล่าวประกาศใช้ จึงไม่อาจนำมาบังคับแก่คดีนี้ได้ เมื่อนับตั้งแต่
วันกระทำความผิดจนถึงปัจจุบันยังมิได้ตัวผู้ถูกกล่าวหามาศาลเกินกำหนดห้าปีแล้ว คดีส่วนอาญา
จึงเป็นอันขาดอายุความ สิทธินำคดีอาญามาฟ้องย่อมระงับไปตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา
มาตรา ๓๙ (b) ประกอบพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยวิธีพิจารณาคดีอาญา
ของผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง พ.ศ. ๒๕๖๐ มาตรา 8 วรรคสาม กรนี้จึงไม่จำต้องวินิจฉัยว่า
การกระทำของผู้ถูกกล่าวหาเป็นการจงใจไม่ยื่นบัญชีแสดงรายการทรัพย์สินและหนี้สินและเอกสารประกอบ
ต่อผู้ร้องภายในเวลาที่กฎหมายกำหนดกรณีพ้นจากตำแหน่งหรือไม่ ส่วนมาตรการบังคับทางการเมือง
เป็นการจำกัดสิทธิขั้นพื้นฐานของบุคคลและไม่อาจแยกออกจากโทษทางอาญาได้ เมื่อคดีส่วนอาญา
ขาดอายุความแล้ว จึงไม่อาจนำมาตรการบังคับทางการเมืองตามพระราชบัญญัติว่าด้วยการป้องกัน
และปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๔๒ มาตรา 34 มาบังคับแก่ผู้ถูกกล่าวหาได้

ปัญหาต้องวินิจฉัยต่อไปมีว่า ผู้ถูกกล่าวหาจงใจไม่ยื่นบัญชีแสดงรายการทรัพย์สินและหนี้สิน
และเอกสารประกอบต่อผู้ร้องภายในเวลาที่กฎหมายกำหนดกรณีพ้นจากตำแหน่งมาแล้วเป็นเวลาหนึ่งปีหรือไม่
เห็นว่า คดีนี้ผู้ร้องยืนคำร้องขอให้ลงโทษผู้ถูกกล่าวหาภายหลังพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ
ว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต พ.ศ. ๒๕๖๑ ใช้บังคับ ซึ่งพระราชบัญญัติดังกล่าว
ไม่ได้กำหนดให้ผู้บริหารท้องถิ่น รองผู้บริหารท้องถิ่น ผู้ช่วยผู้บริหารท้องถิ่น และสมาชิกสภาท้องถิ่น

เป็นเวลาหนึ่งปี จึงเป็นกรณีที่บทบัญญัติของกฎหมายที่บัญญัติว่าการกระทำเช่นนั้น
ไม่เป็นความผิดต่อไป ผู้ถูกกล่าวหาซึ่งเป็นผู้กระทำความผิดนั้นย่อมพ้นจากการเป็นผู้กระทำความผิด
ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๒ วรรคสอง และเมื่อการกระทำของผู้ถูกกล่าวหาไม่เป็นความผิดแล้ว
จึงไม่อาจใช้มาตรการบังคับทางการเมืองกับผู้ถูกกล่าวหากรณีพ้นจากตำแหน่งมาแล้วเป็นเวลาหนึ่งปี
ในการดำรงตำแหน่งรองนายกองค์การบริหารส่วนตำบลคู่เมืองได้

พิพากษายกคำร้อง.

นายอนันต์ วงษ์ประภารัตน์

นางวาสนา หงส์เจริญ นายพศวัจน์ กนกนาค

นางสร้างคนา กมลละคร นางสาวภาวนา สุคันธวนิช

นายวันชัย ศศิโรจน์ นายยางยุทธ แสงรุ่งเรือง

นายสุทธินันท์ เสียมสกุล นายทรงศิลป์ ธรมรัตน์